Wikivoyage
ruwikivoyage
https://ru.wikivoyage.org/wiki/%D0%97%D0%B0%D0%B3%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.19
first-letter
Медиа
Служебная
Обсуждение
Участник
Обсуждение участника
Wikivoyage
Обсуждение Wikivoyage
Файл
Обсуждение файла
MediaWiki
Обсуждение MediaWiki
Шаблон
Обсуждение шаблона
Справка
Обсуждение справки
Категория
Обсуждение категории
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Культурное наследие России/Владимирская область/Суздальский район
0
8876
777003
752111
2026-09-12T03:38:05Z
Mib5578
34937
/* Памятники археологии */ Обновлён объект Древнерусское селище «Гнездилово-I»
777003
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.379|long=40.388|zoom=10|districtid=Q1655421|banner=Banner Kideksha 192 5679.jpg
|wikivoyage= [[Боголюбово]]
|otherlists= '''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Суздаль|Суздаль]], [[Культурное наследие России/Владимирская область/Боголюбово|Боголюбово]]'''
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.403983 |long= 40.549657 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301548000 |complex= 3301548000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Абакумлево |munid= Q4054267
|address= Малый переулок, 9а, 9б
|year= |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Троицы на заднем плане, Абакумлево.jpg
|wdid= Q115274552
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01436
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.404136 |long= 40.549421 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3301548001 |complex= 3301548000
|knid-new= 331610678740005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Абакумлево |munid= Q4054267
|address= Малый переулок, 9а
|year= 1758 г. |author=
|description=
|image= Церковь Михаила Архангела Абакумлево DSC00523 02.jpg
|wdid= Q115274555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01512
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.403812 |long= 40.549955 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы
|knid= 3301548002 |complex= 3301548000
|knid-new= 331610678830005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Абакумлево |munid= Q4054267
|address= Малый переулок, 9б
|year= 1778 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Троицы, Абакумлево 2.jpg
|wdid= Q115274557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01515
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.190145 |long= 40.098256 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Предтечи
|knid= 3301549000
|knid-new= 331510299340005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Аннино |munid= Q19884327
|address=
|year= 1778 г. |author=
|description=
|image= Аннино1.jpg
|wdid= Q115274560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 29767
|document= d02061995
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3493 |long= 40.518 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы
|knid= 3301790000
|knid-new= 331610678720005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Барское Городище |munid= Q19884351
|address= Центральная улица, 41
|year= |author=
|description=
|image= Церковь Святой Троицы Барское Городище DSC00358.jpg
|wdid= Q115274635
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01432
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.350223 |long= 40.517465 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны, воинам-интернационалистам
|knid= 3330206000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Барское Городище |munid= Q19884351
|address= Центральная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Барское_городище, военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684994
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d24122009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2856 |long= 40.5733 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы с колокольней
|knid= 3301550000
|knid-new= 331410119950005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Баскаки |munid= Q19884352
|address= Центральная улица, 35
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= С.Баскаки, Церковь Рождества Богородицы с колокольней.JPG
|wdid= Q115274562
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Virgin (Baskaki) |protection= Р
|link=
|sobory= 02193
|temples= 24419
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159459 |long= 40.326910 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Богослова с колокольней
|knid= 3301520000 |complex= 3301520000
|knid-new= 331520383970005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Богослово |munid= Q19884364
|address= Нагорная улица, 9-а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Богослово,_церковь Иоанна Богослова.jpg
|wdid= Q115274539
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02023
|temples= 19706
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159410 |long= 40.326351 |precise= yes
|name= Церковь с колокольней
|knid= 3301520001 |complex= 3301520000
|knid-new= 331510383970025
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Богослово |munid= Q19884364
|address= Нагорная улица, 9-а
|year= 1833 г. |author=
|description=
|image= С.Богослово. Храм Святого Апостола и евангелиста Иоанна Богослова..JPG
|wdid= Q115274540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02023
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159576 |long= 40.326634 |precise= yes
|name= Часовня
|knid= 3301520002 |complex= 3301520000
|knid-new= 331510383970015
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Богослово |munid= Q19884364
|address= Нагорная улица, 9-а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Богослово,_часовня Иоанна Богослова.jpg
|wdid= Q115274541
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 58471
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.551618 |long= 40.608198 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301858000 |complex= 3301858000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Большое Борисово |munid= Q19884371
|address= Луговая улица, 16, 18
|year= 1800 г., 1839 г. |author=
|description=
|image= Большое_Борисово, храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q115274636
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01715
|document= d08081997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.551744 |long= 40.608124 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3301858001 |complex= 3301858000
|knid-new= 331610678850005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Большое Борисово |munid= Q19884371
|address= Луговая улица, 16
|year= 1800 г. |author=
|description=
|image= Большое_Борисово, церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274639
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01713
|document= d08081997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.551512 |long= 40.608485 |precise= yes
|name= Церковь иконы Божией Матери «Всех Скорбящих Радость»
|knid= 3301858002 |complex= 3301858000
|knid-new= 331610678860005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Большое Борисово |munid= Q19884371
|address= Луговая улица, 18
|year= 1839 г. |author=
|description=
|image= Большое_Борисово, церковь иконы Божией Матери Всех скорбящих Радость.jpg
|wdid= Q115274641
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01714
|document= d08081997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2759 |long= 40.4755 |precise= yes
|name= Церковь Василия Великого с колокольней
|knid= 3300895000
|knid-new= 331610664830005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Борисовское |munid= Q4093993
|address= Центральная улица, 33
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Борисовское.jpg
|wdid= Q115274478
|wiki=
|commonscat= Saint Basil of Caesarea church (Borisovskoe) |protection= Р
|link=
|sobory= 01350
|document= d04101968
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.276069 |long= 40.479433 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330142000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Борисовское |munid= Q4093993
|address= улица Большая Дорога
|year= 1975-80 гг. |author=
|description=
|image= Борисово,памятник_воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115274685
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d24122009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.269409 |long= 40.385216 |precise= yes
|name= Земская школа
|knid= 3340646000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Брутово |munid= Q19884385
|address= Кремлёвская улица, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:{{PAGENAME}}#3340646000|Хорошо сохранившийся памятник кирпичного стиля]]
|image= Брутово, земская школа, Кремлёвская, 34.jpg
|wdid= Q124660438
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.267373 |long= 40.375542 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3300896000
|knid-new= 331610678650005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Брутово |munid= Q19884385
|address= Никольская улица, 25а
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Брутово,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274480
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01414
|document= d18031974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.267294 |long= 40.376388 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330198000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Брутово |munid= Q19884385
|address= Никольская улица, у церкви
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Брутово,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115677918
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2983 |long= 40.568 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка с колокольней
|knid= 3300897000
|knid-new= 331610678640005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= Центральная улица, 56
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= С.Васильково, Церковь Ильи Пророка с колокольней.JPG
|wdid= Q115274481
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01348
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.275108 |long= 40.634251 |precise= yes
|name= Часовня Георгия Победоносца
|knid= 3340593000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Велисово |munid= Q19884412
|address=
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:{{PAGENAME}}#3340593000|Памятник кирпичного стиля]]
|image= Велисово,_часовня.jpg
|wdid= Q122826550
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 02196
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488807 |long= 40.357728 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3301621000
|knid-new= 331610678870005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= Набережная улица, 40
|year= 1769-1817 |author=
|description= В интерьере сохранились остатки росписи
|image= Весь._Церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q115274605
|wiki=
|commonscat= St. Michael Church (Ves) |protection= Р
|link=
|sobory= 01416
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4828 |long= 40.36076 |precise= yes
|name= Церковь Александра Невского
|knid= 3301551000
|knid-new= 331610678890005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= Садовая улица
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Весь,_церковь Александра Невского.jpg
|wdid= Q115274563
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01415
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486582 |long= 40.356850 |precise= yes
|name= Дом Шишкиных
|knid= 3301552000
|knid-new= 331610678910005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= Центральная улица, 26
|year= 1878 г. |author=
|description= В ЕГРОКН указан неправильный номер дома - 18 вместо 26.
|image= Весь,_дом Шишкиных, Центральная, 26.jpg
|wdid= Q115274564
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.486165 |long= 40.357523 |precise= yes
|name= Памятник героям войны
|knid= 3330141000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= Центральная улица
|year= 1980-е |author=
|description=
|image= Весь,_памятник героям войны.jpg
|wdid= Q115274684
|wiki=
|commonscat= Monument to Heroes of War in Ves |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3198 |long= 40.636 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова с колокольней (Воскресенская церковь)
|knid= 3310161000
|knid-new= 331510323020006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка |munid= Q4126168
|address= Владимирская улица, 25
|year= 1743 г. |author=
|description=
|image= Закат в Воскресенской Слободке.jpg
|wdid= Q115274646
|wiki=
|commonscat= Church of the Resurrection of Christ, Voskresenskaya Slobodka |protection= Ф
|link=
|sobory= 01351
|temples= 5454
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.235763 |long= 40.643091 |precise= yes
|name= Часовенный столп
|knid= 3340594000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Выселки |munid= Q19884434
|address= Центральная улица
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:{{PAGENAME}}#3340594000|Памятник кирпичного стиля]]
|image= Выселки,_часовня.jpg
|wdid= Q122826551
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 15188
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.367544 |long= 40.273232 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3300899000 |complex= 3300899000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вышеславское |munid= Q19884437
|address= Северная улица, 16, 17
|year= 1806 г., 1816 г. |author=
|description=
|image= Вышеславское,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q115274482
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01508
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.36763 |long= 40.27322 |precise= yes
|name= Церковь Воздвижения Креста Господня
|knid= 3300899001 |complex= 3300899000
|knid-new= 331610678920005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вышеславское |munid= Q19884437
|address= Северная улица, 16
|year= 1806 г. |author=
|description=
|image= Вышеславское,_церковь Воздвижения Креста Господня.jpg
|wdid= Q115274483
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01509
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.36729 |long= 40.27322 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300899002 |complex= 3300899000
|knid-new= 331610678880005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вышеславское |munid= Q19884437
|address= Северная улица, 17
|year= 1816 г. |author=
|description=
|image= Вышеславское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274484
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01510
|document= d04101968
}}
== Г-Д ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.391715 |long= 40.274747 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301521000 |complex= 3301521000
|knid-new= 331620678950005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гавриловское |munid= Q16020275
|address= Красная улица, 2, 2б
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Храмовый комплекс (Богоявленская краснокирпичная церковь разрушена). Гавриловское, Суздальский район, Владимирская область.jpg
|wdid= Q115274542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01437
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.39189 |long= 40.27589 |precise= yes
|name= Церковь Зачатия Иоанна Крестителя
|knid= 3301521001 |complex= 3301521000
|knid-new= 331610678950025
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гавриловское |munid= Q16020275
|address= Красная улица, 2
|year= 1799 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Зачатия Иоанна Предтечи в с. Гавриловское (Суздальский район).jpg
|wdid= Q115274543
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01513
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.39169 |long= 40.27493 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления
|knid= 3301521002 |complex= 3301521000
|knid-new= 331610678950015
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гавриловское |munid= Q16020275
|address= Красная улица, 2б
|year= 1823 г. |author=
|description=
|image= Гавриловское,_церковь Богоявления Господня.jpg
|wdid= Q115274544
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01514
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.393327 |long= 40.275720 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330199000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гавриловское |munid= Q19884410
|address= Юбилейная улица, у дома 4
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Гавриловское,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115677919
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.411968 |long= 40.498692 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3330242000 |complex= 3330242000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= Центральная улица, 81, 83
|year= 1796 г., 1811 г. |author=
|description=
|image= Глебовское,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q119542999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01418
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.411989 |long= 40.498543 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы
|knid= 3301860000 |complex= 3330242000
|knid-new= 331610679060005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= Центральная улица, 81
|year= 1811 г. |author=
|description=
|image= Глебовское,_Покровская церковь.jpg
|wdid= Q115274642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01418
|document= d08081997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.411886 |long= 40.49863 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления Господня
|knid= 3300900000 |complex= 3330242000
|knid-new= 331610679020005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= Центральная улица, 83
|year= 1796 г. |author=
|description=
|image= Церковь Богоявления Глебовское DSC00465 01.jpg
|wdid= Q115274485
|wiki=
|commonscat= Epiphany Church (Glebovskoe) |protection= Р
|link=
|sobory= 01418
|temples= 15977
|document= d25051967
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.411403 |long= 40.498470 |precise= yes
|name= Памятник воинам, погибшим в годы Великой Отечественной войны
|knid= 3330147000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= Центральная улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Глебовское,_мемориал ВОВ.jpg
|wdid= Q115274689
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.362768 |long= 40.374853 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301553000 |complex= 3301553000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= Центральная улица, 99,101
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Гнездилово_10.jpg
|wdid= Q115274566
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01438
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.362209 |long= 40.375155 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3301553002 |complex= 3301553000
|knid-new= 331610679160005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= Центральная улица, 99
|year= 1824 г. |author=
|description=
|image= Гнездилово 09.jpg
|wdid= Q115274571
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01559
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.362416 |long= 40.374725 |precise= yes
|name= Церковь Феодора и Иоанна
|knid= 3301553001 |complex= 3301553000
|knid-new= 331610679120005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= Центральная улица, 101
|year= 1857 г. |author=
|description=
|image= Гнездилово,_церковь Феодора и Иоанна.jpg
|wdid= Q115274569
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01558
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3172 |long= 40.1515 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения
|knid= 3301554000
|knid-new= 331510299300005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Головенцыно |munid= Q19884451
|address= Воскресенская улица, 2а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Головенцыно,_церковь Воскресения Христова.jpg
|wdid= Q115274572
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01810
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.317642 |long= 40.149799 |precise= yes
|name= Дом Князевых
|knid= 3301555000
|knid-new= 331510299260005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Головенцыно |munid= Q19884451
|address= Старая улица, 8
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Головенцыно,_дом Князевых, Старая улица, 8.jpg
|wdid= Q115274573
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.219 |long= 40.3302 |precise= yes
|name= Церковь Преображения с колокольней
|knid= 3301522000
|knid-new= 331510320070005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= Преображенская улица, 18-а
|year= 1857 г. |author=
|description=
|image= SDIM9859 The Church of the Transfiguration in Goritsy (Церковь Преображения Господня в Горицах -Горицы-). 1857. ENE view. (8360713955).jpg
|wdid= Q115274546
|wiki=
|commonscat= Transfiguration Church, Goritsy |protection= Р
|link=
|sobory= 01782
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2365 |long= 40.5578 |precise= yes
|name= Церковь Преображения с колокольней
|knid= 3300901000
|knid-new= 331410120890005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Добрынское |munid= Q4163876
|address= улица Огурцова, 23а
|year= 1808 г., 1856 г. |author=
|description=
|image= Церковь преображения Добрынское.jpg
|wdid= Q115274486
|wiki=
|commonscat= Transfiguration Church (Dobrynskoye) |protection= Р
|link=
|sobory= 01783
|document= d04101968
}}
==З–И==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3283 |long= 40.5861 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 3300902000
|knid-new= 331610680930005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Заполицы |munid= Q19884510
|address= Казанская улица, 57
|year= 1905 |author= арх. Н.Д. Корицкий
|description= Прежнее название - церковь Феодора Тирона, псевдорусский стиль
|image= С. Заполицы, Церковь Феодора Тирона (церковь Казанской иконы Божией Матери).JPG
|wdid= Q115274487
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01346
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.409402 |long= 40.424104 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3300903000
|knid-new= 331610679200005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ивановское |munid= Q19884522
|address= Центральная улица, 41-а
|year= 1760 г. |author=
|description= По документам - церковь Иоанна
|image= Ivanovskoye ChurchMichaelArchangel 192 7107.jpg
|wdid= Q111154429
|wiki= Храм Михаила Архангела (Ивановское)
|commonscat= Church of Michael the Archangel (Ivanovskoye) |protection= Р
|link=
|sobory= 01454
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.44166 |long= 40.24832 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы
|knid= 3300904000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ивановское-Шуйское (бывш.) |munid=
|address=
|year= 1778 г. |author=
|description=
|image= Иваново-Шуйское,_церковь Живоначальной Троицы 2.jpg
|wdid= Q115274490
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 02112
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.335843 |long= 40.219452 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения
|knid= 3301861000
|knid-new= 331510300020005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Илларионово (бывш.) |munid=
|address= Садовая улица, 22
|year= кон.XIX в. |author=
|description=
|image= Илларионово,_церковь Воскресения Христова 2.jpg
|wdid= Q115274644
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 59996
|document= d08081997
}}
== К ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.440629 |long= 40.387544 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3300905000 |complex= 3300905000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= Центральная улица, 1а,1з
|year= 1750 г., 1803 г. |author=
|description=
|image= Кибол.jpg
|wdid= Q115274493
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 29638
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.44058 |long= 40.388 |precise= yes
|name= Церковь Флора и Лавра
|knid= 3300905002 |complex= 3300905000
|knid-new= 331610692730005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= Центральная улица, 1а
|year= 1803 г. |author=
|description=
|image= Церковь Флора и Лавра в Киболе, лето 2024.jpg
|wdid= Q115274495
|wiki=
|commonscat= Saints Florus and Laurus church (Kibol) |protection= Р
|link=
|sobory= 01420
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.44074 |long= 40.38773 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300905001 |complex= 3300905000
|knid-new= 331610530660005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= Центральная улица, 1з
|year= 1750 г. |author=
|description=
|image= Церковь святителя Николая Кибол 1.jpg
|wdid= Q115274494
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas (Kibol) |protection= Р
|link=
|sobory= 01419
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.424798 |long= 40.527396 |precise= yes
|name= Ансамбль Борисоглебского монастыря (комплекс церквей Бориса и Глеба в Кидекше)
|knid= 3310163000 |complex= 3310163000
|knid-new= 331620410650006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= Старая улица, 2а,2б,2в,2г
|year= 1152 г. - XVII в. |author=
|description=
|image= Церковь Бориса и Глеба. Кидекша.JPG
|wdid= Q115274647
|wiki=
|commonscat= Saints Boris and Gleb Monastery, Kideksha |protection= Ф
|link=
|sobory= 01730
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.424406 |long= 40.527494 |precise= yes
|name= Входные ворота с оградой
|knid= 3310163001 |complex= 3310163000
|knid-new= 331610410650046
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= Старая улица, 2а
|year= XVIII в., XX в. |author=
|description=
|image= Kidelsha Gate 192 5616.jpg
|wdid= Q115274648
|wiki=
|commonscat= Fences and Gates of Boris and Gleb Monastery (Kideksha) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.42462 |long= 40.52775 |precise= yes
|name= Церковь Святого Стефана
|knid= 3310163004 |complex= 3310163000
|knid-new= 331610410650036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= Старая улица, 2б
|year= 1780 г. |author=
|description=
|image= Kideksha SaintStephenChurch 192 5442.jpg
|wdid= Q60851462
|wiki= Церковь Святого Стефана (Кидекша)
|commonscat= Saint Stephen church (Kideksha) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01725
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.424767 |long= 40.527232 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3310163002 |complex= 3310163000
|knid-new= 331610410650026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= Старая улица, 2в
|year= 2 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Kideksha BellTower 192 5460.jpg
|wdid= Q115274649
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Boris and Gleb Monastery (Kideksha) |protection= Ф
|link=
|sobory= 32470
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.424998 |long= 40.52779 |precise= yes
|name= Храм Святых Бориса и Глеба
|knid= 3310163003 |complex= 3310163000
|knid-new= 331610410650016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= Старая улица, 2г
|year= 1152 г., XVII в. |author=
|description=
|image= Kideksha ss.jpg
|wdid= Q2419297
|wiki= Церковь Бориса и Глеба (Кидекша)
|commonscat= Saints Boris and Gleb Church (Kideksha) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00191
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46948 |long= 40.280195 |precise= yes
|name= Церковь Василия Великого
|knid= 3300907000
|knid-new= 331610679550005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= улица Красная Горка, 23
|year= 1793 г. |author=
|description=
|image= Кистыш_01.jpg
|wdid= Q115274496
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01421
|temples= 10666
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.274070 |long= 40.127164 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Богородицы с колокольней
|knid= 3301523000
|knid-new= 331510301780005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Клементьево |munid= Q19887043
|address= Школьная улица, 20
|year= 1796 г., 1888 г. |author=
|description=
|image= Клементьево 01.jpg
|wdid= Q115274548
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01411
|temples= 16516
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.273655 |long= 40.126989 |precise= yes
|name= Памятник павшим воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330148000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Клементьево |munid= Q19887043
|address= Школьная улица
|year= 1965-1970 гг. |author=
|description=
|image= Клементьево,_памятник ВОВ.jpg
|wdid= Q115274690
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.416211 |long= 40.264745 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301556000 |complex= 3301556000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Константиново |munid= Q19887058
|address= Овражная улица, 6,7
|year= 1816 г., 1856 г. |author=
|description=
|image= Константиново,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q116204058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02033
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.416134 |long= 40.264591 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3301556002 |complex= 3301556000
|knid-new= 331610679280005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Константиново |munid= Q19887058
|address= Овражная улица, 6
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Константиново,_церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q115274575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02098
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.416278 |long= 40.264570 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3301556001 |complex= 3301556000
|knid-new= 331610679740005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Константиново |munid= Q19887058
|address= Овражная улица, 7
|year= 1816 г. |author=
|description=
|image= Константиново,_церковь Константина и Елены.jpg
|wdid= Q115274574
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02032
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.407216 |long= 40.347026 |precise= yes
|name= Дом Васиных
|knid= 3301558000
|knid-new= 331610530680005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица, 12
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Крапивье,_дом Васиных, Центральная, 12.jpg
|wdid= Q115274578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.407131 |long= 40.346765 |precise= yes
|name= Дом Бахиревых
|knid= 3301559000
|knid-new= 331610679710005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица, 14
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Крапивье,_дом Бахиревых, Центральная, 14.jpg
|wdid= Q115274579
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.405117 |long= 40.344074 |precise= yes
|name= Дом Майоровых
|knid= 3301557000
|knid-new= 331610680170005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица, 39
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Крапивье,_дом Майоровых, Центральная, 39.jpg
|wdid= Q115274576
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4054251 |long= 40.3436637 |precise= yes
|name= Палатка-амбар Майоровых
|knid= 3301560000
|knid-new= 331610679780005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица, напротив дома 39
|year= нач.ХХ в. |author=
|description=
|image= Крапивье,_палатка-амбар Майоровых.jpg
|wdid= Q115274581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.40435 |long= 40.341 |precise= yes
|name= Георгиевская церковь
|knid= 3300908000
|knid-new= 331610679600005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица, 50
|year= 1797 г. |author=
|description=
|image= Церковь Георгиевская. Крапивье, Суздальский район, Владимирская область.jpg
|wdid= Q115274497
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01422
|temples= 01422
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.403689 |long= 40.343417 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330149000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= Центральная улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Крапивье,_памятник воинам ВОВ.jpg
|wdid= Q115274691
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.497533 |long= 40.537196 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330150000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красногвардейский |munid= Q19884604
|address= Октябрьская улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Красногвардейский,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115274692
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2596 |long= 40.2241 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300910000
|knid-new= 331510301760005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кутуково |munid= Q19884618
|address= Центральная улица, 22
|year= 1833 г. |author=
|description=
|image= Церковь святителя Николая, Кутуково, Суздальский район, Владимирская область.JPG
|wdid= Q115274499
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas (Kutukovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 01409
|temples= 11606
|document= d04101968
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.260713 |long= 40.222002 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны, воинам-интернационалистам
|knid= 3330201000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кутуково |munid= Q19884618
|address= Зелёная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Кутуково,_памятник воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115684989
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2068 |long= 40.5824 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения с колокольней
|knid= 3300911000
|knid-new= 331410121260005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Лемешки |munid= Q19884631
|address= Верхняя улица, 1а
|year= 1808 г., 1824 г. |author=
|description=
|image= Лемешки,_церковь Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q115274500
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02099
|document= d04101968
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.207028 |long= 40.582708 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330202000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Лемешки |munid= Q19884631
|address= Вокзальная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Лемешки,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684990
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.511713 |long= 40.550804 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Никольская церковь)
|knid= 3310168000
|knid-new= 331510322970006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Лопатницы |munid= Q4266710
|address= улица Старое Косино, 6а
|year= 1797 г. |author=
|description=
|image= Суздальский_р-н, Лопатницы, церковь св. Николая, вид 2.jpg
|wdid= Q115274651
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01345
|temples= 12975
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4152 |long= 40.6216 |precise= yes
|name= Церковь Бориса и Глеба с колокольней
|knid= 3300913000
|knid-new= 331610679820005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ляховицы |munid= Q19884649
|address= Центральная улица, 27а
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Церковь Бориса и Глеба в Ляховицах.JPG
|wdid= Q115274501
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01712
|document= d18031974
}}
==М==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.202137 |long= 40.181127 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Пресвятой Богородицы
|knid= 3330128000
|knid-new= 331510299320005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Малахово |munid= Q19884656
|address= Дачная улица, 19
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Малахово,_церковь Рождества Пресвятой Богородицы 2.jpg
|wdid= Q115274683
|wiki=
|commonscat= Churches of the Nativity of the Theotokos in Malakhovo |protection= Р
|link=
|sobory= 02125
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4833 |long= 40.4884 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы
|knid= 3321191000
|knid-new= 331610679860005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Малое Борисково |munid= Q19884660
|address= Центральная улица, 1б
|year= 1861 г. |author=
|description=
|image= Суздальский р-н, М.Борисково, Троицкая церковь.jpg
|wdid= Q4411459
|wiki= Свято-Троицкий храм (Малое Борисково)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01711
|temples= 15982
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49975 |long= 40.38714 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 3300914000
|knid-new= 331610679890005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Менчаково |munid= Q19884673
|address= улица Подворье, 2а
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= Церковь Рождества Богородицы (Владимирская область, Суздаль, село Менчаково).jpg
|wdid= Q115274502
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos (Menchakovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 01424
|temples= 10667
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3068 |long= 40.6061 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3300915000
|knid-new= 331610665030005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Мордыш |munid= Q19884693
|address= Сретенская улица, 15б
|year= нач.XIX в.
|author=
|description=
|image= Церковь Николая Чудотворца - panoramio (1).jpg
|wdid= Q115274503
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01425
|temples= 5288
|document= d04101968
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.310076 |long= 40.609926 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны, воинам-интернационалистам
|knid= 3330203000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Мордыш |munid= Q19884693
|address= Центральная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Мордыш,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684991
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d24122009
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2833 |long= 40.1142 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3301862000
|knid-new= 331510301730005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Никульское |munid= Q19887161
|address= Никольская улица, 2
|year= 1828 г. |author=
|description=
|image= Никульское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274645
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01956
|document= d08081997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.234623 |long= 40.302391 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения
|knid= 3321193000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новгородское |munid= Q19884726
|address= Светлая улица
|year= 1831 г. |author=
|description=
|image= Владимирская Суздальский Новгородское 29 05 011.jpg
|wdid= Q115274661
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 01784
|temples= 15971
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.22579 |long= 40.25803 |precise= yes
|name= Церковь Александра Невского
|knid= 3321194000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новоалександрово |munid= Q4323065
|address= Владимирская улица, 51
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SDIM0221 The Alexander Nevsky Church in Novoaleksandrovo (Церковь Александра Невского в Ново-Александрово). 1871. The new drum and dome on the church. (8362081194).jpg
|wdid= Q115274662
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexander Nevsky (Novoaleksandrovo) |protection= В
|link=
|sobory= 01410
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.224453 |long= 40.258294 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330151000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новоалександрово |munid= Q4323065
|address= Владимирская улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Новоалександрово,_старый памятник воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115274693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.222933 |long= 40.269451 |precise= yes
|name= Памятник героям войны
|knid= 3330204000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новоалександрово |munid= Q4323065
|address= Школьная улица
|year= 2000-е гг. |author=
|description=
|image= Новоалександрово,_памятник ВОВ.jpg
|wdid= Q115684992
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2108 |long= 40.5102 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 3300916000
|knid-new= 331410118800005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 58б
|year= 1831 г. |author=
|description=
|image= Новое,_церковь Илии Пророка.jpg
|wdid= Q115274504
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01453
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.210925 |long= 40.514152 |precise= yes
|name= Дом Ромашихиных
|knid= 3321195000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 114
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Новое,_дом Ромашихиных.jpg
|wdid= Q115274664
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.211624 |long= 40.514873 |precise= yes
|name= Дом Родионовых
|knid= 3321196000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 127
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Новое,_дом Родионовых.jpg
|wdid= Q115274665
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.212065 |long= 40.517464 |precise= yes
|name= Дом Бутовых
|knid= 3321197000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 151
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Новое,_дом Бутовых.jpg
|wdid= Q115274666
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.211778 |long= 40.518392 |precise= yes
|name= Дом Федотовых
|knid= 3321198000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 158
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Новое,_дом Федотовых, Центральная, 158.jpg
|wdid= Q115274667
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.212250 |long= 40.518198 |precise= yes
|name= Дом, в котором родился русский библиограф И.Ф. Масанов (1874-1945)
|knid= 3321210000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 159
|year= XIX в. |author=
|description= По документу адрес - улица Новосельская, 159.
|image= Новое,_дом, в котором родился русский библиограф Масанов.jpg
|wdid= Q115274682
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.212376 |long= 40.518875 |precise= yes
|name= Дом Плаксиных
|knid= 3321199000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 167
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Новое,_дом Плаксиных.jpg
|wdid= Q115274668
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.211981 |long= 40.519528 |precise= yes
|name= Харчевня
|knid= 3321200000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица, 170
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Новое,_харчевня, Центральная, 170.jpg
|wdid= Q115274669
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.211116 |long= 40.513088 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330152000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= Центральная улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Новое,_памятник ВОВ.jpg
|wdid= Q115274694
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3503 |long= 40.1501 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Богородицы
|knid= 3321201000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новокаменское |munid= Q19884733
|address= Центральная улица
|year= 1814 г. |author=
|description=
|image= Новокаменское. Церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q115274670
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 01507
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4184 |long= 40.5375 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова (Воскресенская церковь)
|knid= 3310170000
|knid-new= 331610680630006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новосёлка Нерльская |munid= Q19884740
|address= Старая улица
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= Новоселка-Нерльская._Церковь Воскресения Христова.jpg
|wdid= Q115274652
|wiki=
|commonscat= Resurrection Church, Novosyolka Nerlskaya |protection= Ф
|link=
|sobory= 01426
|temples= 15984
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.417507 |long= 40.538472 |precise= yes
|name= Дом Коровиных
|knid= 3321202000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новосёлка Нерльская |munid= Q19884740
|address= Центральная улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сгорел в 2009-2011 гг.
|image=
|wdid= Q115274671
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3263 |long= 40.1204 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Предтечи
|knid= 3301701000
|knid-new= 331510299850005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Обращиха |munid= Q19887175
|address= Дорожная улица, 18-а
|year= 1825 г. |author=
|description=
|image= Obraschikha 20190622 101122.jpg
|wdid= Q115274609
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01811
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.259616 |long= 40.344107 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 3300918000
|knid-new= 331610678630005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Овчухи |munid= Q19884751
|address= Центральная улица, 9а
|year= 1848 ,1861 ,1873 гг. |author=
|description=
|image= Овчухи.jpg
|wdid= Q115274505
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01427
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2451 |long= 40.2528 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Богослова
|knid= 3300919000
|knid-new= 331510299910005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Оликово |munid= Q19884757
|address= Садовая улица, 5
|year= 1828 г. |author=
|description=
|image= Оликово,_церковь Иоанна Богослова.jpg
|wdid= Q115274506
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01412
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48922 |long= 40.43091 |precise= yes
|name= Церковь Ефрема Сирина с колокольней
|knid= 3300920000
|knid-new= 331610680000005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address= Центральная улица
|year= 1755 г. |author=
|description=
|image= Омутское 1.jpg
|wdid= Q115274507
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01428
|temples= 15985
|document= d04101968
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.486267 |long= 40.431541 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330205000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address= Центральная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Ославское,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684993
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2326 |long= 40.5384 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3301702000
|knid-new= 331420121700005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= улица Красная, 10а
|year= 1819 г. |author=
|description=
|image= Ославское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274611
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01812
|document= d17011996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.229765 |long= 40.537180 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330200000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= Молодёжный переулок
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Ославское,_памятник воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115677920
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.229973 |long= 40.538644 |precise= yes
|name= Торговая палатка дома Анисимовых
|knid= 3301704000
|knid-new= 331410120860005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= Центральная улица, 15а
|year= нач.ХХ в. |author=
|description=
|image= Ославское,_торговая палатка, Центральная, 15а.jpg
|wdid= Q115274616
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.232085 |long= 40.540978 |precise= yes
|name= Дом Якимовых
|knid= 3301703000
|knid-new= 331410120850005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= Центральная улица, 27
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ославское,_дом Якимовых, Центральная, 27.jpg
|wdid= Q115274613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.318053 |long= 40.470492 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Предтечи
|knid= 3300921000
|knid-new= 331610678620005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= улица Старая Набережная, 6а
|year= 1805 г. |author=
|description=
|image= Суздальский_р-н, Павловское, церковь Иоанна Предтечи.jpg
|wdid= Q115274510
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01429
|document= d18031974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.319489 |long= 40.473918 |precise= yes
|name= Часовня Георгия Победоносца - памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330207000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= Центральная улица
|year= 2000 г. |author=
|description=
|image= Павловское,_часовенный столп - памятник.jpg
|wdid= Q115684995
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 58343
|document= d24122009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3796 |long= 40.563 |precise= yes
|name= Церковь Святителя Николая (Никольская церковь)
|knid= 3310171000
|knid-new= 331610678680005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Переборово |munid= Q19884774
|address= Центральная улица, 20а
|year= 1778 |author=
|description=
|image= Переборово DSC00363 03.jpg
|wdid= Q115274654
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01439
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2439 |long= 40.1289 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3301705000
|knid-new= 331510331580005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Петраково |munid= Q4360409
|address= улица Большая сторона, 13
|year= 1829 г. |author=
|description=
|image= Петраково 02.jpg
|wdid= Q115274619
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01854
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4683 |long= 40.5605 |precise= yes
|name= Церковь Знамения Божией Матери с колокольней
|knid= 3300923000
|knid-new= 331610680290005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Погост-Быково |munid= Q19884789
|address= Знаменская улица, 33а
|year= 1777 г. |author=
|description=
|image= Погост-Быково,_церковь иконы Божией Матери Знамение.jpg
|wdid= Q115274512
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01710
|temples= 15986
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.26037 |long= 40.28369 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской иконы Божией Матери
|knid= 3330143000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Подберезье |munid= Q19884791
|address= Липовая улица
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Подберезье,_церковь Смоленской иконы Божией Матери.jpg
|wdid= Q115274686
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 02480
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.264555 |long= 40.534425 |precise= yes
|name= Здание деревянной водяной мельницы
|knid= 3330144000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Мельничная улица
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сгорела в 2019 г.
|image= Порецкое,_руины водяной мельницы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d13092010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.268451 |long= 40.530240 |precise= yes
|name= Дом Мешкановых
|knid= 3301707000
|knid-new= 331610665000005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Преображенская улица, 34
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Порецкое,_дом Мешкановых, Преображенская, 34.jpg
|wdid= Q115274623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.267773 |long= 40.530329 |precise= yes
|name= Дом Артамоновых
|knid= 3301708000
|knid-new= 331610664900005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Преображенская улица, 42
|year= кон. XIX века |author=
|description=
|image= Порецкое,_дом Артамоновых, Преображенская, 42.jpg
|wdid= Q115274626
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2638 |long= 40.5293 |precise= yes
|name= Церковь Преображения Господня с колокольней и оградой
|knid= 3300924000
|knid-new= 331610665010005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Преображенская улица, 90
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= С. Порецкое, Церковь Преображения с колокольней и оградой.JPG
|wdid= Q115274513
|wiki=
|commonscat= Transfiguration Church (Poretskoye) |protection= Р
|link=
|sobory= 01349
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.264476 |long= 40.529899 |precise= yes
|name= Дом Князевых
|knid= 3301706000
|knid-new= 331611302570005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Преображенская улица, 119
|year= 1898 г. |author=
|description=
|image= Порецкое,_дом Князевых, Преображенская, 119.jpg
|wdid= Q115274621
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.264555 |long= 40.534425 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330145000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= Преображенская улица
|year= 1970-е гг., перестроен в 2000-х гг. |author=
|description=
|image= Порецкое,_мемориал ВОВ.jpg
|wdid= Q115274687
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 58413
|document= d24122009
}}
==Р==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490092 |long= 40.393878 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Пресвятой Богородицы
|knid= 3310173000
|knid-new= 331610680300006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Романово |munid= Q19884834
|address= Романовская улица, 48
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= Церковь_и воздушный шар.jpg
|wdid= Q115274657
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos (Romanovo) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01434
|document= d30081960
}}
== С ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3716 |long= 40.6885 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3300926000 |complex= 3300926000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Санино |munid= Q13636900
|address= Журавлиная улица, 1, 1б
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description= Сейчас - Никольский женский монастырь
|image= Санино,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q115274514
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02146
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.371566 |long= 40.688344 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Богородицы с оградой
|knid= 3300926002 |complex= 3300926000
|knid-new= 331620680320005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Санино |munid= Q13636900
|address= Журавлиная улица, 1
|year= 1825 г. |author=
|description=
|image= Санино,_церковь Покрова Богородицы.jpg
|wdid= Q115274516
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02115
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.371073 |long= 40.688201 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3300926001 |complex= 3300926000
|knid-new= 331610680310005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Санино |munid= Q13636900
|address= Журавлиная улица, 1б
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Санино,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274515
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02114
|document= d18031974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.429432 |long= 40.417506 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330208000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сельцо |munid= Q4414939
|address= Центральная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Сельцо,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684996
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.33538 |long= 40.43741 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3301524000
|knid-new= 331610664880005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Семёновское-Красное |munid= Q19884849
|address= Центральная улица, 50б
|year= конец XVIII - начало XIX вв. |author=
|description=
|image= Семёновское-Красное,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01431
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.335240 |long= 40.437127 |precise= yes
|name= Часовня-памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330241000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Семёновское-Красное |munid= Q19884849
|address= Центральная улица
|year= 2000-е гг. |author=
|description= В документе ошибочно указано "Семёновское-Советское"
|image= Семёновское-Красное,_часовня-памятник.jpg
|wdid= Q118145456
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 58342
|document= d24122009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.37915 |long= 40.25055 |precise= yes
|name= Церковь Космы и Дамиана
|knid= 3300927000
|knid-new= 331610680360005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Семёновское-Советское |munid= Q19884851
|address= улица Малая Сторона, 8
|year= 1805 г. |author=
|description=
|image= Церковь Космы и Дамиана, Семеновское-Советское, Суздальский район, Владимирская область.jpg
|wdid= Q115274519
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01504
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.17686 |long= 40.37314 |precise= yes
|name= Благовещенская церковь
|knid= 3310174000
|knid-new= 331510299890006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сновицы |munid= Q19884861
|address=
|year= 1651-1675 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Благовещения Пресвятой Богородицы Сновицы.jpg
|wdid= Q115274659
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01891
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.1781 |long= 40.36769 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения с оградой
|knid= 3301709000
|knid-new= 361210002310005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сновицы |munid= Q19884861
|address= улица Вороновой, 2а
|year= 1827 г., 1857 г. |author=
|description=
|image= Сновицы,_церковь Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q115274628
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01890
|document= d17011996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.176277 |long= 40.363714 |precise= yes
|name= Дом, где родился учёный П.В. Шмаков (1885-1981)
|knid= 3300892000
|knid-new= 331510328950005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сновицы |munid= Q19884861
|address= улица Шмакова, 75
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Сновицы,_дом Шмакова, Шмакова, 75.jpg
|wdid= Q115274477
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06061979
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.177400 |long= 40.365177 |precise= yes
|name= Дом Балашовых, XIX в.
|knid= 3321203000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сновицы |munid= Q19884861
|address= улица Шмакова, 93
|year= |author=
|description=
|image= Сновицы,_дом Балашовых, Шмакова, 93.jpg
|wdid= Q115274672
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.177038 |long= 40.365140 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330153000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сновицы |munid= Q19884861
|address= улица Шмакова
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Сновицы,_памятник воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115274695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.36066 |long= 40.533028 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 3301711000
|knid-new= 331610678660005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Спасское Городище |munid= Q19884874
|address= Набережная улица, 2
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Спасское_Городище, церковь Рождества Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q115274631
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 19035
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.508703 |long= 40.605694 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы
|knid= 3301601000
|knid-new= 331710918790005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Старое Быково (урочище) |munid= Q4413648
|address=
|year= 1754 г. |author=
|description= Населённый пункт давно упразднён
|image= Старое_Быково, церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q115274582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02352
|document= d18081995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.284490 |long= 40.184279 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330154000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Старый Двор |munid= Q19884885
|address= Красная улица
|year= 1986 г. |author=
|description=
|image= Старый_Двор, памятник воинам Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q115274696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2226 |long= 40.4629 |precise= yes
|name= Церковь Флора и Лавра с колокольней
|knid= 3300929000
|knid-new= 331410120830005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суворотское |munid= Q19884896
|address= Красная улица, 34а
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= Суворотское_DSC06921 01.jpg
|wdid= Q115274522
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01440
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.190356 |long= 40.492127 |precise= yes
|name= Дом Куриных
|knid= 3301602000
|knid-new= 331410120820005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суромна |munid= Q19884902
|address= Школьная улица, 6
|year= 1900 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Суромна,_дом Куриных, Школьная, 6.jpg
|wdid= Q115274583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.1902 |long= 40.4912 |precise= yes
|name= Церковь Введения Богородицы во храм с колокольней
|knid= 3300930000
|knid-new= 331410120410005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суромна |munid= Q19884902
|address= Школьная улица, 11б
|year= |author=
|description= начало ХХ века
|image= Суромна,_церковь Введения во храм Пресвятой Богородицы 2.jpg
|wdid= Q115274523
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01809
|document= d18031974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.189691 |long= 40.493070 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330155000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суромна |munid= Q19884902
|address= Школьная улица
|year= 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Суромна,_мемориал ВОВ.jpg
|wdid= Q115274698
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.193572 |long= 40.439915 |precise= yes
|name= Церковь Тихвинской иконы Божией Матери (Тихвинская церковь)
|knid= 3310175000
|knid-new= 331610678570006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суходол |munid= Q19884905
|address= Придорожная улица, 2
|year= 1704 г., 1825 г. |author=
|description=
|image= Суходол - panoramio (9).jpg
|wdid= Q115274660
|wiki=
|commonscat= Our Lady of Tikhvin Church, Sukhodol |protection= Ф
|link=
|sobory= 01833
|document= d20021995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.193977 |long= 40.439958 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330209000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суходол |munid= Q19884905
|address= Придорожная улица
|year= 2000-е |author=
|description=
|image= Суходол,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684997
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3194 |long= 40.4212 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3300932000
|knid-new= 331610678580005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Теренеево |munid= Q19884918
|address= Садовая улица, 24а
|year= 1768 г. |author=
|description=
|image= Теренеево,_церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q115274524
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01884
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5718 |long= 40.5118 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300933000
|knid-new= 331610680380005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Тетерино |munid= Q19887301
|address= Западная улица, 35
|year= 1821 г. |author=
|description=
|image= Тетерино,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274525
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01709
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.554990 |long= 40.551713 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3300934000 |complex= 3300934000
|knid-new= 331620680390005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Торчино |munid= Q4461387
|address= Центральная улица, 42,44а,44б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Суздальский_р-н, Торчино, храмовый комплекс, вид 1.jpg
|wdid= Q116972669
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01707
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.55470 |long= 40.55157 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300934001 |complex= 3300934000
|knid-new= 331610680410005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Торчино |munid= Q4461387
|address= Центральная улица, 42
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Суздальский р-н, Торчино, церковь св. Николая, вид 2.jpg
|wdid= Q115274527
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church (Torchino) |protection= Р
|link=
|sobory= 01708
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.554884 |long= 40.551428 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300934002 |complex= 3300934000
|knid-new= 331610680390015
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Торчино |munid= Q4461387
|address= Центральная улица, 44а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Суздальский р-н, Торчино, колокольня.jpg
|wdid= Q116972670
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.55504 |long= 40.551311 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления
|knid= 3300934003 |complex= 3300934000
|knid-new= 331610680390025
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Торчино |munid= Q4461387
|address= Центральная улица, 44б
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Суздальский р-н, Торчино, Богоявленская церковь, вид 3.jpg
|wdid= Q115274528
|wiki=
|commonscat= Epiphany Church (Torchino) |protection= Р
|link=
|sobory= 01706
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.447321 |long= 40.490455 |precise= yes
|name= Руины Липицкого монастыря
|knid= 3300000015
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address=
|year= |author=
|description= Троицкий-Липицкий-Пустынный-Нерлинский мужской монастырь упразднён в 1764 г. Сейчас от монастыря ничего не осталось. На месте также утраченной Троицкой церкви (1808 г.) находятся поклонный крест и часовня 2007 года (не охраняются)
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 24757
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3455689 |long= 40.3280425 |precise= yes
|name= Дом Ильиных с торговой палаткой
|knid= 3301712000 |complex= 3301712000
|knid-new= 331620680430005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= Туртино,_дом Ильиных с палаткой, Советская, 18.jpg
|wdid= Q115274632
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3458543 |long= 40.3278172 |precise= yes
|name= Палатка-амбар
|knid= 3300000535 |complex= 3301712000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица
|year= |author=
|description=
|image= Туртино,_палатка-амбар Ильиных.jpg
|wdid= Q115274475
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3455392 |long= 40.3285253 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300000536 |complex= 3301712000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= Туртино,_дом Ильиных.jpg
|wdid= Q115274476
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3447722 |long= 40.3275168 |precise= yes
|name= Дом Русаковых
|knid= 3301713000
|knid-new= 331610680440005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица, 25
|year= XIX в. |author=
|description= Находится в заброшенном состоянии, постепенно разрушается
|image= Туртино,_дом Русаковых.jpg
|wdid= Q115274633
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.345150 |long= 40.327890 |precise= yes
|name= Палатка-амбар
|knid= 3301714000
|knid-new= 331610692040005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица, у дома 25
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Туртино,_палатка-амбар 2.jpg
|wdid= Q115274634
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3435 |long= 40.3296 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Богослова
|knid= 3300935000
|knid-new= 331610680420005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица, 30б
|year= 1820 г. |author=
|description=
|image= The Church of St. John the Theologian in Turtino (Церковь Иоанна Богослова в Туртине -Туртино-). 1820. Southeast view. (8362084726).jpg
|wdid= Q115274529
|wiki=
|commonscat= Church of Saint John the Evangelist (Turtino) |protection= Р
|link=
|sobory= 08058
|temples= 15988
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.342393 |long= 40.330293 |precise= yes
|name= Памятник воинам Великой Отечественной войны
|knid= 3330210000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address= Советская улица
|year= 2000-е гг. |author=
|description=
|image= Туртино,_военный мемориал.jpg
|wdid= Q115684998
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19052010
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.342804 |long= 40.3294909 |precise= no
|name= Дом крестьянина Горшкова
|knid= 3300000433
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Туртино |munid= Q4466399
|address=
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115274473
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==У–Ц==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3031 |long= 40.5136 |precise= yes
|name= Церковь Ильинская
|knid= 3300936000
|knid-new= 331610678590005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Улово |munid= Q19884950
|address= Ильинская улица, 24
|year= 1796 г. |author=
|description=
|image= Улово,_церковь Илии Пророка.jpg
|wdid= Q115274530
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01347
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.329980 |long= 40.364105 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301603000 |complex= 3301603000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Федоровское |munid= Q19887316
|address= Покровская улица, 23з, 23и
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Фёдоровское,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q116972672
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 24405
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.329852 |long= 40.364028 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3301603001 |complex= 3301603000
|knid-new= 331610680460005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Федоровское |munid= Q19887316
|address= Покровская улица, 23и
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Фёдоровское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02743
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.330102 |long= 40.363972 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Богородицы
|knid= 3301603002 |complex= 3301603000
|knid-new= 331610680490005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Федоровское |munid= Q19887316
|address= Покровская улица, 23з
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= Фёдоровское,_церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q115274585
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02744
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2347 |long= 40.3087 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения с колокольней
|knid= 3301604000
|knid-new= 331510299840005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Хотенское |munid= Q19884968
|address= Вознесенская улица, 6а
|year= 1836 г. |author=
|description=
|image= Владимирская Суздальский Хотенское 29 05 011.jpg
|wdid= Q115274588
|wiki=
|commonscat= Ascension Church (Khotenskoye) |protection= Р
|link=
|sobory= 01785
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.341229 |long= 40.198197 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Предтечи
|knid= 3301605000
|knid-new= 331510299900005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Цибеево |munid= Q19884978
|address= Панская улица, 9
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image= Цибеево,_церковь Иоанна Предтечи.jpg
|wdid= Q115274591
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 37010
|document= d18081995
}}
== Ч ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.371688 |long= 40.430514 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321206000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица, 32 (ранее - 30)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Черниж,_Центральная, 32 (ранее 30).jpg
|wdid= Q115274678
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3710096 |long= 40.4287621 |precise= yes
|name= Усадьба Рогозина
|knid= 3300000435 |complex= 3300000435
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица
|year= |author=
|description=
|image= Черниж 01.jpg
|wdid= Q115274474
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3711032 |long= 40.4291618 |precise= yes
|name= Дом Рогозиных
|knid= 3301606000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331610680530005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица, 44
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Черниж,_усадебный дом Рогозиных, вид с севера.jpg
|wdid= Q115274593
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.370989 |long= 40.428389 |precise= yes
|name= Палатка N1 каменная усадьбы Рогозиных
|knid= 3321204000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331610680560005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица, 40
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Черниж,_палатка 1 усадьбы Рогозиных.jpg
|wdid= Q115274673
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.370847 |long= 40.428503 |precise= yes
|name= Палатка N2 каменная усадьбы Рогозиных
|knid= 3321205000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331610680570005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица, 42
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Черниж,_палатка 2 усадьбы Рогозиных.jpg
|wdid= Q115274676
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.3719618 |long= 40.4275095 |precise= yes
|name= Конюшня и сарай каретный усадьбы Рогозиных
|knid= 3321207000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331610680590005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address=
|year= начало XX века |author=
|description=
|image= Черниж,_руины каретного сарая.jpg
|wdid= Q115274679
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.370383 |long= 40.430082 |precise= yes
|name= Парк с прудами усадьбы Рогозиных
|knid= 3321208000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331620680600005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица
|year= XIX век |author=
|description=
|image= Черниж,_пруд усадьбы.jpg
|wdid= Q115274680
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3711968 |long= 40.4306129 |precise= yes
|name= Часовня церкви Николая Чудотворца
|knid= 3321209000 |complex= 3300000435
|knid-new= 331610680510005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Черниж,_часовня.jpg
|wdid= Q115274681
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.3712 |long= 40.43 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3300937000
|knid-new= 331610680500005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= Центральная улица
|year= 1755 г. |author=
|description=
|image= Черниж 02.jpg
|wdid= Q115274532
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01433
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.2579 |long= 40.6224 |precise= yes
|name= Церковь Георгиевская с колокольней
|knid= 3301607000
|knid-new= 331620678800005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Чириково |munid= Q19884987
|address= Георгиевская улица, 1а
|year= 1816 г. |author=
|description=
|image= C.Чириково Церковь Георгиевская с колокольней.JPG
|wdid= Q115274594
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02482
|document= d18081995
}}
==Я==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.344879 |long= 40.523480 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3300938000 |complex= 3300938000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= Новая улица, 16, 17
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Якиманское,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q116972671
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01435
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.34461 |long= 40.523576 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300938002 |complex= 3300938000
|knid-new= 331610678560005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= Новая улица, 16
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Якиманское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q115274536
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01704
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.344451 |long= 40.523977 |precise= yes
|name= Церковь иконы Божией Матери «Живоносный источник»
|knid= 3300938001 |complex= 3300938000
|knid-new= 331610678610005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= Новая улица, 17
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Церковь иконы Божией Матери Живоносный источник DSC00355 01.jpg
|wdid= Q115274534
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01703
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.42947 |long= 40.32066 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301608000 |complex= 3301608000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Янёво |munid= Q19885006
|address= Пожарская улица
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Янево,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q115274595
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01406
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.429623 |long= 40.320092 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 3301608001 |complex= 3301608000
|knid-new= 331610680610005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Янёво |munid= Q19885006
|address= Пожарская улица, 17в
|year= 1781 г. |author=
|description=
|image= Янёво._Церковь Казанской иконы Божией Матери.jpg
|wdid= Q115274598
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01702
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.42937 |long= 40.3201 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 3301608002 |complex= 3301608000
|knid-new= 331610680550005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Янёво |munid= Q19885006
|address= Пожарская улица, 17б
|year= 1844 г. |author=
|description=
|image= Янево,_Церковь Илии Пророка.jpg
|wdid= Q115274602
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01701
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.29741 |long= 40.29764 |precise= yes
|name= Церковь Космы и Дамиана
|knid= 3301609000
|knid-new= 331610680620005
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Яновец |munid= Q19885007
|address= улица Рпень, 19а
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= Яновец,_церковь Космы и Дамиана.jpg
|wdid= Q115274604
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01413
|document= d18081995
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Абакумлевское»
|knid= 3320447000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Абакумлево |munid= Q4054267
|address= восточная окраина, правый берег р. Нерль
|year= X-XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Борисовское»
|knid= 3320449000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Борисовское |munid= Q4093993
|address= центральная часть села, у плотины, левый берег р. Поколяйки
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Брутовское»
|knid= 3320450000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Брутово |munid= Q19884385
|address= западная окраина, правый берег р. Рпени
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Брутовский»
|knid= 3310158000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Брутово |munid= Q19884385
|address= 4 км юго-восточнее села, дорога на д. Овчухи
|year= XI-XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid=3330049000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address=
|year= X - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа «Васильково-I» |knid= 3300834000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 450 м к северу от церкви, правый берег р. Нерль
|year= X - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Васильково-I»
|knid= 3300830000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 300 м к северу от деревни, правый берег р. Нерль
|year= X - XI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Васильково-II» |knid= 3300831000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830056
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 500 м севернее, правый берег р. Нерль
|year= X - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Меряно-славянское селище «Васильково-III» |knid= 3300832000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830046
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 700 м севернее, правый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Васильковское» |knid= 3320451000 |complex=3330049000
|knid-new= 331741249830026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= территория села
|year= X - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Васильково-IV» |knid= 3300833000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 1 км севернее, правый берег р. Нерль
|year= X-XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Панки» |knid= 3310159000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= северо-восточнее села, правый берег р. Нерль
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid=3330051000 |complex=3330051000
|knid-new= 331741249710006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address=
|description=
|year=IX - XIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Паны» |knid= 3300840000 |complex=3330051000
|knid-new= 331741249710016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= 600 м северо-восточнее села, мыс правого берега р. Ирмес
|description=
|year=X - XII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Весь-I» |knid= 3300836000 |complex=3330051000
|knid-new= 331741249710056
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= территория села, правый берег р. Ирмес
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Весь-II» |knid= 3300837000 |complex=3330051000
|knid-new=331741249710046
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= 800 м северо-западнее, правый берег р. Кестры и р. Ирмес
|year= X - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Меряно-славянское селище «Весь-III» («Кестринское») |knid= 3300838000 |complex=3330051000
|knid-new= 331741249710036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= западная окраина села, правый берег р. Ирмес
|description=
|year=IX - XIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Весь-IV»
|knid= 3300839000 |complex= 3330051000
|knid-new= 331741249710026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= 800 м северо-восточнее села, левый берег ручья Кестры и правый берег р. Ирмес
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= d06051983 |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Весь-V»
|knid= 3300000458 |complex= 3330051000
|knid-new= 331740918810006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Весь |munid= Q4109673
|address= 0,2 км к северу от западной окраины села на противоположном (левом) берегу р. Ирмес
|year= XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.457290 |long= 40.292055 |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid= 3330234000 |complex= 3330234000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вишенки |munid= Q16020170
|address=
|year= XI-XIII вв., XIV-XVII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177355
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.458169 |long= 40.295681 |precise= no
|name= Селище «Вишенки-I»
|knid= 3300000459 |complex= 3330234000
|knid-new= 331740761870006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вишенки |munid= Q16020170
|address= северо-восточная часть села
|year= XI-XIII вв., XIV-XVII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177356
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.455217 |long= 40.286594 |precise= no
|name= Селище «Вишенки-II»
|knid= 3300000460 |complex= 3330234000
|knid-new= 331740761880006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вишенки |munid= Q16020170
|address= юго-восточная окраина села
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177357
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Вишенки-III»
|knid= 3330235000
|knid-new= 331741259370006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Вишенки |munid= Q16020170
|address= 1,5 км к востоку-юго-востоку
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid= 3330050000 |complex=3330050000
|knid-new= 331741249730006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка |munid= Q4126168
|address=
|year= II тыс. до н.э. - XVI в.
|description= В старой базе комплекс определен в село Чистуха (Камешковского района), что не сответствует документу
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка бронзового века «Старица-I»
|knid= 3300841000 |complex=3330050000
|knid-new= 331741249730016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка |munid= Q4126168
|address= 3,5 км северо-восточнее, левый берег р. Нерль
|year= II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка бронзового века «Старица-II»
|knid= 3300842000 |complex=3330050000
|knid-new= 331741249730046
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка |munid= Q4126168
|address= 3,4 м северо-восточнее, восточный берег р. Нерль
|year= II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Неолитическая стоянка «Старица-III»
|knid= 3300843000 |complex=3330050000
|knid-new= 331741249730026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка |munid= Q4126168
|address= 3 км к востоку-юго-востоку, левый берег старицы р. Нерль
|year= IV - III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Дмитриевская слободка»
|knid= 3330050001 |complex=3330050000
|knid-new= 331741249730036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суздаль |munid= Q15757
|address= южная окраина территории МДЗ, правый берег р. Каменки
|year= XI - XVI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Глебовское» |knid= 3320452000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= северная окраина села
|description=
|year=ХI-ХIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.412408 |long= 40.498047 |precise= no
|name= Селище «Глебовское-II»
|knid= 3330115000
|knid-new= 332141369670006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Глебовское |munid= Q19884443
|address= западная часть села, правый берег р. Каменка
|year= кон. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117285837
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d24082020
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Гнездилово-I»
|knid= 3320453000
|knid-new= 332641469140006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= западная окраина села
|year= ХI-ХIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Гнездилово-II» |knid= 3320454000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= восточная окраина села
|description=
|year=XI-XIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Гнездилово-III» |knid= 3320455000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= южная окраина села
|description=
|year=XI-XIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Гнездилово-IV» |knid= 3320456000 |knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Гнездилово |munid= Q19884449
|address= 1 км северо-восточнее, правый берег р. Мжары
|description=
|year=XI-XIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid=3330055000 |complex=3330055000
|knid-new= 331741249560006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= 400 м юго-восточнее
|year= VII – VI вв. до н.э., XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьякова типа «Городок»
|knid= 3300845000 |complex=3330055000
|knid-new= 331741249560026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= 400 м юго-восточнее
|year= VII - VI вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Одиночный курган
|knid= 3300846000 |complex=3330055000
|knid-new= 331741249560016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= 400 м юго-восточнее
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Горицы»
|knid= 3320457000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= 1.2 км южнее села
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Панки»
|knid= 3300000567
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Горицы |munid= Q19886957
|address= 1.2 км южнее села, 1 км восточнее д. Зелени
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Круча»
|knid= 3300847000
|knid-new= 331741258110006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Григорево |munid= Q19884462
|address= 1.5 км юго-восточнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Одиночный курган
|knid=3320458000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Григорево |munid= Q19884462
|address= 400 м юго-западнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XII вв. /?/
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Губачево-I»
|knid=3320459000
|knid-new= 331741259400006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Губачево |munid= Q19884465
|address= 2 км северо-западнее, правый берег р. Каменки
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Заполицкое»
|knid=3320460000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Заполицы |munid= Q19884510
|address= восточная окраина села
|year= XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Ивановское»
|knid=3320462000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ивановское-Шуйское (бывш.) |munid=
|address= 500 м юго-западнее
|year= XI-XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid=3330056000 |complex=3330056000
|knid-new=331741249530006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address=
|year= II в. до н.э. - XIII в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мерянское селище «Кибол-I»
|knid= 3300852000 |complex= 3330056000
|knid-new= 331741249530016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= 800 м восточнее, правый берег р. Каменки
|year= VII - IX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Кибол-II» |knid= 3300853000 |complex=3330056000
|knid-new= 331741249530026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= 200 м восточнее, правый берег р. Каменки
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Мерянское селище «Кибол-III» |knid= 3300854000 |complex=3330056000
|knid-new= 331741249530036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= 350 м южнее, правый берег р. Каменки
|year= VIII - X вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Селище дьякова типа «Кибол-IV» |knid= 3300855000 |complex=3330056000
|knid-new= 331741249530046
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= 350 м южнее, правый берег р. Каменки
|year= II в. до н.э. - VI в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Кибол-V»
|knid= 3320463000 |complex= 3330056000
|knid-new= 331740755690006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= территория села, левый берег р. Каменки
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Кибол-VII»
|knid= 3300000462
|knid-new= 331740755710006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кибол |munid= Q4219979
|address= 1,4 км к востоку
|year= 2 пол. I тыс. н.э. - XIV в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Городок» (с. Кидекша)
|knid= 3310164000
|knid-new= 331740759130006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= близ церкви Бориса и Глеба, правый берег р. Нерль
|year= VII в. до н.э - III в. н.э., X - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Кидекшанское»
|knid= 3320464000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кидекша |munid= Q1370496
|address= прибрежная часть села
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мерянское селище «Кистыш»
|knid= 3320465000
|knid-new= 331740755720006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= 2 км северо-восточнее, правый берег р. Кестры
|year= VI-X вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.471012 |long= 40.281800 |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid= 3330232000 |complex= 3330232000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address=
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116177359
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.471273 |long= 40.269689 |precise= no
|name= Селище «Кистыш-III»
|knid= 3300000463 |complex= 3330232000
|knid-new= 331741254940006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= 300 м к западу от северо-западного края села
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116177360
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.468779 |long= 40.277334 |precise= no
|name= Селище «Кистыш-VI»
|knid= 3300000464 |complex= 3330232000
|knid-new= 331741254970006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= юго-западная часть села
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116177361
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.472042 |long= 40.273931 |precise= no
|name= Селище «Кистыш-VII»
|knid= 3330232001 |complex= 3330232000
|knid-new= 331741254990006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= северо-западная окраина села
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116177362
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.472051 |long= 40.283535 |precise= no
|name= Селище «Кистыш-VIII»
|knid= 3330232002 |complex= 3330232000
|knid-new= 331741255040006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Кистыш |munid= Q19884547
|address= территория села
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116177363
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid=3330057000 |complex=3330057000
|knid-new= 331741249520006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address=
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Крапивье-I»
|knid= 3300856000 |complex=3330057000
|knid-new= 331741249520026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= 250 м севернее, правый берег р. Каменки
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Крапивье-II»
|knid= 3300857000 |complex=3330057000
|knid-new= 331741249520016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= территория села, 250 м восточнее церкви
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Cелище «Крапивье-III»
|knid= 3330057001 |complex= 3330057000
|knid-new= 331740761380006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= центральная часть села
|year= XIII-XVI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Cелище «Крапивье-IV»
|knid= 3300000466 |complex= 3330057000
|knid-new= 331740761860006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Крапивье |munid= Q19884602
|address= юго-западная часть села
|year= XI-XIII вв., XIV-XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid= 3330060000 |complex= 3330060000
|knid-new= 331741131560006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address=
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древнерусское селище «Красное-I» |knid= 3300861000 |complex= 3330060000
|knid-new= 331741131560036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 100 м северо-восточнее, правый берег р. Нерль
|year= X - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Меряно-славянское селище «Красное-II» |knid= 3300862000 |complex= 3330060000
|knid-new= 331741131560026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= северо-восточная окраина села, правый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Меряно-славянское селище «Красное-III» |knid= 3300863000 |complex= 3330060000
|knid-new= 331741131560016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 100 м северо-западнее, правый берег р. Нерль
|year= IX - XIV вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.439880 |long= 40.517341 |precise= no
|name= Селище «Красное-IV»
|knid= 3300000467 |complex= 3330060000
|knid-new= 331740761440006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 0,75 км к северо-востоку, левый берег р. Нерль, территория СНТ "Мелиоратор"
|year= XIII-XVI вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177354
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid= 3330059000 |complex= 3330059000
|knid-new= 331741131570006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address=
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа «Панки-I» |knid= 3310165000 |complex= 3330059000
|knid-new= 331741131570036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= северо-восточнее села, левый берег р. Нерль
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа «Панки-II» |knid= 3310166000 |complex= 3330059000
|knid-new= 331741131570026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 4.1 км северо-восточнее села
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа «Панки-III» |knid= 3310167000 |complex= 3330059000
|knid-new= 331741131570016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 4.2 км северо-восточнее села
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс памятников |knid=3330058000 |complex= 3330058000
|knid-new= 331741131680006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address=
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Городище дьякова типа «Красносельское» |knid= 3300865000 |complex= 3330058000
|knid-new= 331741131680016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 450 м западнее, правый берег р. Нерль
|year= VI - II вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Одиночный курган «Красносельский» |knid= 3300864000 |complex= 3330058000
|knid-new= 331741131680026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Красное |munid= Q19887072
|address= 500 м западнее, правый берег р. Нерль
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Лопатницы-I»
|knid= 3300866000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Лопатницы |munid= Q4266710
|address= 70 м западнее церкви, правый берег р. Подыксы
|year= XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Лопатницы» («Лопатницы-II»)
|knid= 3320466000
|knid-new= 331741250090006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Лопатницы |munid= Q4266710
|address= 80 м западнее, правый берег р. Подыксы
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.498565 |long= 40.388832 |precise= no
|name= Cелище «Менчаково-I»
|knid= 3300000468
|knid-new= 331740761400006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Менчаково |munid= Q19884673
|address= территория села
|year= XII-XV вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177353
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское городище «Круглица»
|knid= 3300871000
|knid-new= 331741252040006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новое |munid= Q19887169
|address= 0.5 км северо-восточнее села, берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Красная горка» и сто семь курганов «Бугорки»
|knid= 3330233000 |complex= 3330233000
|knid-new= 331741249510006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= |munid=
|address= близ сёл Нового и Ославского
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Красная горка»
|knid= 3330233001 |complex= 3330233000
|knid-new= 331741249510026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= |munid=
|address= близ сёл Нового и Ославского
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Сто семь курганов «Бугорки»
|knid= 3330233002 |complex= 3330233000
|knid-new= 331741249510016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= |munid=
|address= близ сёл Нового и Ославского
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Новосельское»
|knid= 3320467000
|knid-new= 331740755730006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Новосёлка Нерльская |munid= Q19884740
|address= северная часть деревни, в месте впадения р. Каменки в р. Нерль
|year= ХI - ХIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Овчухи-I»
|knid= 3300872000
|knid-new= 331741252050006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Овчухи |munid= Q19884751
|address= юго-восточнее села
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid=3330010000 |complex=3330010000
|knid-new= 331741282700006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address=
|year= XI – XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Омутское-I»
|knid= 3300867000 |complex=3330010000
|knid-new= 331741282700026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address= центральная часть села, правый берег р. Нерль
|year= XI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Омутское-II»
|knid= 3300868000 |complex=3330010000
|knid-new= 331741282700036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address= близ церкви, правый берег р. Нерль
|year= XI - XVI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Омутское-III»
|knid= 3300869000 |complex=3330010000
|knid-new= 331741282700016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Омутское |munid= Q19884760
|address= восточная часть села, правый берег р. Нерль
|year=XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Ославское»
|knid= 3320468000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= близ церкви
|year= XII-XIV вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Панки»
|knid= 3320469000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Ославское |munid= Q19884763
|address= 2 км южнее, правый берег р. Нерль
|year= XI-XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Павловский»
|knid= 3320470000
|knid-new= 331540295980006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= 0,5 км северо-западнее
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Павловское-I»
|knid= 3320471000
|knid-new= 331540295800006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= 0,3 км северо-западнее, левый берег р. Уловки
|year= XII - XV вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Павловское-II»
|knid= 3320472000
|knid-new= 331540295720006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= 0,75 км северо-западнее
|year=XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Павловское-III»
|knid= 3320473000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Павловское |munid= Q4341828
|address= близ церкви
|year= XIV-XVIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Пантелиха-I»
|knid= 3320474000
|knid-new= 331740755740006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Пантелиха |munid= Q19884767
|address= 200 м северо-восточнее, правый берег р. Нерль
|year=XII - XIV вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.499716 |long= 40.426911 |precise= no
|name= Селище «Пантелиха-II»
|knid= 3300000469
|knid-new= 331740759100006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Пантелиха |munid= Q19884767
|address= южная окраина села
|year= VIII тыс. до н.э., XII-XV вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177352
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Быковское»
|knid= 3320475000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Погост-Быково |munid= Q19884789
|address= 200 м юго-западнее, правый берег р. Подыксы
|year=XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могильник «Бугорки»
|knid= 3310172000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Порецкое |munid= Q4372982
|address= 1 км южнее села, правый берег р. Нерль
|year= XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Панки»
|knid= 3300875000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Романово |munid= Q19884834
|address= 150 м восточнее, правый берег р. Ирмес
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Романовское»
|knid= 3300874000
|knid-new= 331741258030006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Романово |munid= Q19884834
|address= близ церкви, правый берег р. Ирмес
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Самойловский»
|knid= 3320476000
|knid-new= 331741259420006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Самойлово (бывш.) |munid=
|address= 1 км северо-восточнее
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid= 3330013000 |complex=3330013000
|knid-new= 331741249860006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сельцо |munid= Q4414939
|address=
|year= XI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Сельцо-I»
|knid= 3300876000 |complex=3330013000
|knid-new= 331741249860016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сельцо |munid= Q4414939
|address= восточная окраина села
|year= XI - XVI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Сельцо-II» |complex=3330013000
|knid= 3300877000
|knid-new= 331741249860026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сельцо |munid= Q4414939
|address= юго-восточная окраина села, правый берег р. Каменки
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Сельцо-III»
|knid= 3300878000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сельцо |munid= Q4414939
|address= южная окраина села
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Красная горка»
|knid= 3300880000
|knid-new= 331741255370006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Семёновское-Советское |munid= Q19884851
|address= 1.5 км севернее, левый берег р. Уршмы
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Семёновское»
|knid= 3300879000
|knid-new= 331741255390006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Семёновское-Советское |munid= Q19884851
|address= близ церкви
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Сизино»
|knid= 3320477000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сизино |munid= Q19884855
|address= юго-восточная окраина
|year= XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Паны»
|knid= 3320478000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Сизино |munid= Q19884855
|address= 700 м севернее
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище раннего железного века и мерянское «Спасское городище-I»
|knid= 3320479000
|knid-new= 331540296040006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Спасское Городище |munid= Q19884874
|address= 0,45 км северо-восточнее, правый берег р. Нерль
|year=I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Суворотская» («Могилки»)
|knid= 3300881000
|knid-new= 331741255360006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Суворотское |munid= Q19884896
|address= 2.5 км северо-западнее, в урочище Суворотский гон
|year= XI - XII вв. (?)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Панки» («Панки-I»)
|knid= 3300882000
|knid-new= 331741131550006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Телепниха |munid= Q19884912
|address= 2 км югоюго-западнее, левый берег р. Подыксы
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid= 3330052000 |complex=3330052000
|knid-new= 331741249610006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address=
|year= XI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Троица-Берег-I»
|knid= 3300883000 |complex=3330052000
|knid-new= 331741249610026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address= 100 м восточнее, правый берег р. Нерль
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Троица-Берег-II»
|knid= 3300884000 |complex=3330052000
|knid-new= 331741249610016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address= восточная окраина, правый берег р. Нерль
|year= XI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Троица-Берег-III»
|knid= 3300851000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address= 2.6 км северо-северо-западнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Троица-Берег-IV»
|knid= 3300000471
|knid-new= 331740761370006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address= 2,25 км к северо-западу, правый берег р. Нерль
|year= XII-XV вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Погостское стойло»
|knid= 3320480000
|knid-new= 331741131690006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Троица-Берег |munid= Q19884933
|address= 2,5 км севернее, левый берег р. Нерль
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid=3330053000 |complex=3330053000
|knid-new= 331741249590006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Турово |munid= Q19884938
|address= 2.5 км юго-западнее, левый берег р. Нерль
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Турово-I»
|knid= 3300886000 |complex=3330053000
|knid-new= 331741249590026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Турово |munid= Q19884938
|address= 2.5 км юго-западнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Турово-II»
|knid= 3300887000 |complex=3330053000
|knid-new= 331741249590016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Турово |munid= Q19884938
|address= 2.4 км юго-западнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Турово»
|knid= 3300885000 |complex=3330053000
|knid-new= 331741249590036
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Турово |munid= Q19884938
|address= 2.5 км юго-западнее, левый берег р. Нерль
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Улово-I»
|knid= 3320481000
|knid-new= 331540295500006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Улово |munid= Q19884950
|address= 0,2 км северо-западнее, левый берег р. Уловки
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Чернижский»
|knid= 3320482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Черниж |munid= Q19884984
|address= близ села, на правом берегу р. Мжары
|year= X-XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мерянское селище «Якиманское»
|knid= 3320483000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= 50 м южнее церкви, правый берег р. Нерль
|year=I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Комплекс памятников
|knid=3330054000 |complex=3330054000
|knid-new= 331741249580006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address=
|year= VI в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Якиманское» («Якиманское-I»)
|knid= 3300891000 |complex=3330054000
|knid-new= 331741249580016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= 300 м севернее, правый берег р. Нерль
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьякова типа «Якиманское»
|knid= 3300890000 |complex=3330054000
|knid-new= 331741249580026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Якиманское |munid= Q19885003
|address= южнная окраина, на кладбище, правый берег р. Нерль
|year= VI - VII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Янёво-I»
|knid= 3320485000
|knid-new= 331740755750006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Янёво |munid= Q19885006
|address= 1,75 км восточнее, левый берег р. Каменки
|year= X - XI вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.430012 |long= 40.324959 |precise= no
|name= Селище «Янёво-VI»
|knid= 3300000472
|knid-new= 331740770970006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Янёво |munid= Q19885006
|address= центральная и западная части села
|year= XII-XV вв.
|description=
|image=
|wdid= Q116177358
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Яновец-I»
|knid= 3320486000
|knid-new= 331741255190006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Яновец |munid= Q19885007
|address= 1 км южнее
|year=X - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Яновец-II»
|knid= 3320484000
|knid-new= 331741255090006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Яновец |munid= Q19885007
|address= 0,65 км юго-восточнее, правый берег р. Рпень
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d25051967
|d04101968
|d18031974
|d06061979
|d06051983
|d13011995
|d20021995
|d02061995
|d18081995
|d17011996
|d08081997
|d08101998
|d01072008
|d24122009
|d19052010
|d13092010
|d24082020
}}
{{footer|type=Наследие}}
kkjwvnal6phoy5y972nov3b6ayxzyvg
Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)
0
9452
776985
776534
2026-09-11T22:29:19Z
Vsatinet
25263
/* ул. Лажечникова */ Обновлён объект Здание, где размещался уездный исполком совета рабочих, солдатских и крестьянских депутатов
776985
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)|Коломна (Н–Я)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==улица III Интернационала==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.10009 |long= 38.75491 |precise= yes
|name= Здание, где находились большевистский клуб «Интернационал» и коломенский уездный комитет РСДРП(б)
|knid= 5000757000
|knid-new= 501410206540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 4
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. III Интернационала, д.4.jpg
|wdid= Q122972925
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10026 |long= 38.75446 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001358
|knid-new= 501410188000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 5
|year= 1830-е гг. - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. III Интернационала, д.5.jpg
|wdid= Q122972817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09871 |long= 38.75248 |precise= yes
|name= Усадьба Константиновых (пожарная часть)
|knid= 5000001359 |complex= 5000001359
|knid-new= 501420062830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 12-12б
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, ул. III Интернационала, д.12, 12Б, усадьба Константиновых.jpg
|wdid= Q122972819
|wiki=
|commonscat= Konstantinovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09871 |long= 38.75248 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001360 |complex= 5000001359
|knid-new= 501410062830035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 12-12б
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Константиновых, главный дом.jpg
|wdid= Q122972820
|wiki=
|commonscat=Konstantinovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09858 |long= 38.75224 |precise= yes
|name= Южный флигель
|knid= 5000001361 |complex= 5000001359
|knid-new= 501410062830025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 12-12б
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Константиновых, флигель южный.jpg
|wdid= Q122972821
|wiki=
|commonscat=Konstantinovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09883 |long= 38.75266 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 5000001362 |complex= 5000001359
|knid-new= 501410062830015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 12-12б (по Коломенской улица)
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв.
|description=
|image= Коломна, усадьба Константиновых, флигель северный.jpg
|wdid= Q122972823
|wiki=
|commonscat= Konstantinovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09795 |long= 38.75119 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001363
|knid-new= 501410141230005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица III Интернационала, 20
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. III Интернационала, д.20.jpg
|wdid= Q122972824
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Арбатская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10327 |long= 38.76957 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001236
|knid-new= 501410062380005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Арбатская улица, 2
|year= сер. XVIII в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Арбатская, 2.JPG
|wdid= Q122972757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10581 |long= 38.76943 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001237 |complex= 5000001237
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Арбатская улица, 12
|year= сер. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Арбатская, 12.JPG
|wdid= Q122972758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10581 |long= 38.76943 |precise= yes
|name= Главный дом с воротами
|knid= 5000001238 |complex= 5000001237
|knid-new= 501410062850005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Арбатская улица, 12
|year= |author=
|description=
|image= Арбатская 12 Коломна 2.jpg
|wdid= Q122972759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==пр-д Артиллеристов==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10305 |long= 38.77093 |precise= yes
|name= Жилой дом купцов Бабаевых
|knid= 5000001239
|knid-new= 501410062630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 4
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, проезд Артиллеристов, д.4.jpg
|wdid= Q122972760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102662 |long= 38.771618 |precise= yes
|name= Усадьба В.М. Лежнева
|knid= 5000001240 |complex= 5000001240
|knid-new= 501721231400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Усадьба_Лежнева.jpg
|wdid= Q122972761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102853 |long= 38.771617 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001241 |complex= 5000001240
|knid-new= 501711231400015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Усадьба_Лежнева. Главный дом.jpg
|wdid= Q128638703
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102657 |long= 38.771071 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001242 |complex= 5000001240
|knid-new= 501711231400025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 5В
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Усадьба Лежнёва (артиллерийское училище), дома 5В, 5А.jpg
|wdid= Q128638708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102875 |long= 38.771932 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001243 |complex= 5000001240
|knid-new= 501711231400035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 5Б
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q128638713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102839 |long= 38.771240 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001244 |complex= 5000001240
|knid-new= 501711231400045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 5А
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Лежнева. Флигель.jpg
|wdid= Q128638718
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10324 |long= 38.77148 |precise= yes
|name= Усадьба Шевлягина |knid= 5010181000 |complex= 5010181000
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6
|description=
|image= Kolomna, проезд Артиллеристов, 6.jpg
|wdid= Q122972927
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10339 |long= 38.77152 |precise= yes
|name= Дом Шевлягина с изразцовыми печами (Главный дом)
|knid= 5010181001 |complex= 5010181000
|knid-new= 501410433060006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6
|year= 3 четв. XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972928
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10374 |long= 38.77168 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5010181002 |complex= 5010181000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972929
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10341 |long= 38.77188 |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5010181003 |complex= 5010181000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6
|year= 3 четв. XVIII в., XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972930
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10342 |long= 38.77120 |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5010181004 |complex= 5010181000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972931
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10333 |long= 38.77194 |precise= yes
|name= Восточный хозяйственный корпус
|knid= 5000001245 |complex= 5010181000
|knid-new= 501410064930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 6а
|year= 3 четв. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10303 |long= 38.77375 |precise= yes
|name= Усадьба Мещаниновых
|knid= 5010182000 |complex= 5010182000
|knid-new= 501720758990006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 7
|year= 1760-е гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972932
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102134 |long= 38.774061 |precise= yes
|name= Аллея парка
|knid= 5010182001 |complex= 5010182000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 7
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q128638764
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10303 |long= 38.77375 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5010182002 |complex= 5010182000
|knid-new= 501410758990026
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 7
|year= 1760-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972933
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель |knid= 5010182003 |complex= 5010182000
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 7
|year= 1 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101139 |long= 38.774341 |precise= yes
|name= Парковый павильон (беседка «Эрмитаж»)
|knid= 5010182004 |complex= 5010182000
|knid-new= 501410758990016
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 7
|year= 1760-е гг. |author=
|description= Руинирован после пожара
|image=
|wdid= Q128638769
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103437 |long= 38.776030 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001246
|knid-new= 501410188400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 18
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972763
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10408 |long= 38.77831 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления Господня
|knid= 5010183000
|knid-new= 501410372170006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 20 / Гончарная улица, 8
|year= 1680-1689 гг., 1800-1803 гг. |author=
|description= В ЕГРОКН - церковь Зачатия Анны
|image= Церковь_Богоявления в Гончарах (Коломна).jpg
|wdid= Q4504603
|wiki= Церковь Богоявления в Гончарах (Коломна)
|commonscat= Church of the Epiphany in Gonchary (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 03248
|temples= 1392
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103912 |long= 38.777387 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001247 |complex= 5000001247
|knid-new= 501420193730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 20а
|year= |author=
|description=
|image= Артиллеристов, 20.JPG
|wdid= Q122972765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103912 |long= 38.777387 |precise= yes
|name= Палаты
|knid= 5000001248 |complex= 5000001247
|knid-new= 501510193730015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 20а
|year= 3 четв. XVIII в. |author=
|description=
|image= Артиллеристов, 20а.JPG
|wdid= Q122972766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103563992177 |long= 38.777731860119 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001249 |complex= 5000001247
|knid-new= 501410193730025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 20
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q131577086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5032051000 |complex= 5000001247
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 20
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104195 |long= 38.777957 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 5000001250
|knid-new= 501410189540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= проезд Артиллеристов, 22
|year= сер. XVIII в. |author=
|description=
|image= Дом причта.JPG
|wdid= Q122972767
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Ветеринарная ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.1005966996454 |long= 38.7757806613767 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001251
|knid-new= 501410189960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Ветеринарная улица, 3
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ветеринарная, 3.JPG
|wdid= Q122972770
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Водовозный пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105363 |long= 38.765823 |precise= yes
|name= Жилой дом (типография Кулагина)
|knid= 5000001253
|knid-new= 501510205850005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 4
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Типография Кулагина 07.JPG
|wdid= Q122972772
|wiki=
|commonscat= Vodovozny Lane 4, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10576 |long= 38.76556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5020052000
|knid-new= 501410063520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 5
|year= XVIII в., 1 пол. XIX в., XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Водовозный переулок, д.5.jpg
|wdid= Q122972938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10560 |long= 38.76587 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001257
|knid-new= 501410063450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 6
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой 02.JPG
|wdid= Q122972774
|wiki=
|commonscat= Vodovozny Lane 6, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10575 |long= 38.76594 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001260
|knid-new= 501510205180005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 6А
|year= |author=
|description=
|image= Водовозный, 6а.JPG
|wdid= Q122972775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106780 |long= 38.766257 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001261
|knid-new= 501510205110005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 8
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Водовозный, 8.JPG
|wdid= Q122972776
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106141 |long= 38.766197 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001252
|knid-new= 501410644180005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Водовозный переулок, 8А
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Корпус хозяйственный 02.JPG
|wdid= Q122972771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Вокзальная ул.==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.08601 |long= 38.80496 |precise= yes
|name= Здание вокзала железнодорожной станции «Голутвин»
|knid= 5000752000
|knid-new= 501410548160005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Вокзальная улица, 3А
|year= |author=
|description= Здание, где карателями 18 декабря 1905 года производилась расправа над революционерами
|image= Golutvin railstation.jpg
|wdid= Q4142658
|wiki= Голутвин (станция)
|commonscat= Golutvin railway station |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.085468 |long= 38.803767 |precise= yes
|name= Общественное здание
|knid= 5030138000
|knid-new= 502411410920005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Вокзальная улица, 10
|year= кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description= Здесь в июле-августе 1941 года формировалась 269-я Рогачёвская Краснознаменная ордена Кутузова стрелковая дивизия
|image= Дом_на Вокзальной.jpg
|wdid= Q122972939
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01032024
|document2= d11062019
}}
==Городищенская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10011 |long= 38.72552 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Предтечи на Городище
|knid= 5010185000
|knid-new= 501410354900006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Городищенская улица, 102А
|year= XIV-XVII вв. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Kolomna_ChurchStJohnBaptist1.jpg
|wdid= Q4202536
|wiki= Церковь Зачатия Иоанна Предтечи в Городище
|commonscat= Church of Saint John the Baptist in Gorodishche |protection= Ф
|link=
|sobory= 02037
|temples= 1421
|document= d30081960
}}
==Гражданская ул.==
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001265
|knid-new= 501510210540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 33
|year= 1830-1840 гг. |author=
|description= Снесён летом 2017 г. новым владельцем земельного участка И.Н. Листопадом, чтобы расположить там ещё пару торговых павильонов с долмой и шаурмой
|image= Жилой дом (утрачен). Улица Гражданская, 33, Коломна, Московская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Grazhdanskaya Street 33, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001272
|knid-new= 501411231410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 55
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.74962 |precise= yes
|name= Церковь Архангела Михаила
|knid= 5010186000
|knid-new= 501410062700006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 71 / Гранатная улица
|year= кон. XVIII в., 1828-1833 гг. |author= арх. Ф.М. Шестаков
|description= Коломенский краеведческий музей
|image= Kolomna ChurchArchangelMichael.jpg
|wdid= Q4504789
|wiki= Церковь Михаила Архангела (Коломна)
|commonscat= Church of Archangel Michael (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01132
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09838 |long= 38.75717 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001283
|knid-new= 501510210450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 78
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Гражданская, 78.jpg
|wdid= Q122972777
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09854 |long= 38.75678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001289
|knid-new= 501510210510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 80
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Гражданская, 80.jpg
|wdid= Q122972780
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09931 |long= 38.75537 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001291 |complex= 5000001291
|knid-new= 501520210990005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 86-86Б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Гражданская, 86.jpg
|wdid= Q122972781
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09931 |long= 38.75537 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001292 |complex= 5000001291
|knid-new= 501510210990025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 86-86Б
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972782
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09913 |long= 38.75527 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001293 |complex= 5000001291
|knid-new= 501710210990015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 86-86Б
|year= |author=
|description= Руины
|image=
|wdid= Q122972784
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10001 |long= 38.75405 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001284
|knid-new= 501510210530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 88
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Гражданская, 88.jpg
|wdid= Q122972778
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101554740757 |long= 38.751264117721 |precise= yes
|name= Дом Зимина
|knid= 5000001295
|knid-new= 501510205680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 98
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой дом кирпичный оштукатуренный.jpg
|wdid= Q122972785
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101667 |long= 38.750974 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001299
|knid-new= 501510208010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 102
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой дом кирпичный.jpg
|wdid= Q122972786
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101849 |long= 38.750609 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001301
|knid-new= 501510209020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 104
|year= 3 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой дом кирпичный Коломна.jpg
|wdid= Q122972787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102080 |long= 38.750149 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001302 |complex= 5000001302
|knid-new= 501520206990005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 106
|year= |author=
|description=
|image= Гражданская 106.JPG
|wdid= Q122972788
|wiki=
|commonscat= Grazhdanskaya Street 106, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102080 |long= 38.750149 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001303 |complex= 5000001302
|knid-new= 501510206990015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 106
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Гражданская 106, главный дом 1.JPG
|wdid= Q122972789
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 106, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.74971 |precise= yes
|name= Амбар
|knid= 5000001304 |complex= 5000001302
|knid-new= 501410206990025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 106
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Гражданская 106, Амбар 1.JPG
|wdid= Q136643642
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 106, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10179 |long= 38.74991 |precise= yes
|name= Беседка
|knid= 5000001305 |complex= 5000001302
|knid-new= 501410206990035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 106
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136643643
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 106, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.75039 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001306 |complex= 5000001302
|knid-new= 501410206990045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 106
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136643644
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 106, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10295 |long= 38.74789 |precise= yes
|name= Ансамбль административных зданий
|knid= 5000001311 |complex= 5000001311
|knid-new= 501421231420005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 112
|year= |author=
|description= Действующий СИЗО
|image=
|wdid= Q122972790
|wiki=
|commonscat= Grazhdanskaya Street 112, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10326 |long= 38.74780 |precise= yes
|name= Присутственные места
|knid= 5000001312 |complex= 5000001311
|knid-new= 501411231420025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 112
|year= 1760-е гг. |author=
|description=
|image= Присутственные места торец.jpg
|wdid= Q122972791
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 112, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10295 |long= 38.74789 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 5000001313 |complex= 5000001311
|knid-new= 501411231420015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 112
|year= сер. XVIII в., 1859-1862 гг. |author=
|description=
|image= Тюрьма 1.JPG
|wdid= Q122972792
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 112, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10298 |long= 38.74837 |precise= yes
|name= Часовня Иоанна Воина
|knid= 5000001314 |complex= 5000001311
|knid-new= 501411231420035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гражданская улица, 112
|year= 1853-1854 гг. |author=
|description= Это КПП коломенской тюрьмы
|image=
|wdid= Q122972793
|wiki=
|commonscat=Grazhdanskaya Street 112, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 11179
|document= d15032002
}}
==Гранатная ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10151 |long= 38.74756 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001326
|knid-new= 501510207030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гранатная улица, 5
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Гранатная 5 1.JPG
|wdid= Q122972794
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Городская усадьба |knid= 5000001328 |complex= 5000001328
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гранатная улица, 8 (уточнить адрес)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101768 |long= 38.748674 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001329 |complex= 5000001328
|knid-new= 501410547140005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Гранатная улица, 8
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description= Встроен в современный сарай, фасад виден с улицы
|image= Флигель_усадьбы на Гранатной улице, 8 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122972795
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==пл. Двух Революций==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.10160 |long= 38.75646 |precise= yes
|name= Братская могила борцов двух революций
|knid= 5000758000
|knid-new= 501410193770005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= площадь Двух Революций
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Площадь 2-х революций, Братская могила борцов двух революций, ракурс 2.jpg
|wdid= Q122972926
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.10142 |long= 38.75624 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 5000002879
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= площадь Двух революций, центральный городской сквер
|year= 1937 г. |author= ск. С.Д. Меркуров
|description=
|image= Kolomna,_Moscow Oblast, Russia - panoramio (98).jpg
|wdid= Q122972914
|wiki=
|commonscat= Statues of Lenin in Kolomna
|link=
}}
==уд. Дорфа==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 55.08873 |long= 38.79316 |precise= yes
|name= Театр Дворца культуры Коломенского паровозостроительного завода (Театр Струве)
|knid= 5000841000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Дорфа, 4
|year= 1899 г. |author= арх. М.К. Геппенер
|description= Уничтожен в 2006 году. Впоследствии восстановлен практически в точности, но из современных материалов
|image= Театр Струве в саду Общества народных развлечений в Коломне 1903.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02253.htm
|linkextra= https://pastvu.com/p/305281
}}
==ул. Зайцева==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106940 |long= 38.763571 |precise= yes
|name= Дом Шапошниковых
|knid= 5000001336
|knid-new= 501510206730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Шапошниковых.JPG
|wdid= Q122972796
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 4, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106729 |long= 38.763577 |precise= yes
|name= Дом Ильиных
|knid= 5000001339
|knid-new= 501410191050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Ильиных.JPG
|wdid= Q122972797
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 6, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106499 |long= 38.764178 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001342
|knid-new= 501510207930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 7
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Old Kolomna town - Zaitseva 01.jpg
|wdid= Q122972801
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106201 |long= 38.764173 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001343
|knid-new= 501510208290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 7А / Москворецкая улица, 3
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna Zaitseva7a.JPG
|wdid= Q122972802
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 7a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106534 |long= 38.763609 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001346
|knid-new= 501510205920005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 8
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna Zaytseva 8.jpg
|wdid= Q122972804
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 8, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106356 |long= 38.763656 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001347
|knid-new= 501510207140005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 10
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0371.jpg
|wdid= Q122972805
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 10, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106129 |long= 38.763658 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001348
|knid-new= 501410194100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 12
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0366.jpg
|wdid= Q122972806
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 12, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105815 |long= 38.763746 |precise= yes
|name= Оптовая лавка
|knid= 5000001349
|knid-new= 501410205540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 14
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Zaytseva Street 14, Kolomna 02.jpg
|wdid= Q122972807
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 14, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105601 |long= 38.763748 |precise= yes
|name= Дом Румянцева
|knid= 5000001345
|knid-new= 501410547120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 16
|year= 1830-1840 гг. |author=
|description=
|image= Kolomna Zaitseva16.JPG
|wdid= Q122972803
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104156 |long= 38.761442 |precise= yes
|name= Дом Богдановых
|knid= 5000001350
|knid-new= 501510205670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 42
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0567.jpg
|wdid= Q122972809
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10283 |long= 38.75746 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001351
|knid-new= 501410194060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 44
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сгомонь 01.JPG
|wdid= Q122972810
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 44, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10290 |long= 38.75714 |precise= yes
|name= Лавка
|knid= 5000001352
|knid-new= 501510206930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 46
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Старая Коломна 03.JPG
|wdid= Q122972811
|wiki=
|commonscat= Zaytseva Street 46, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10273 |long= 38.75597 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 5000267000
|knid-new= 501510206890005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, 48
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Зайцева, 48, гауптвахта.jpg
|wdid= Q122972916
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.10314 |long= 38.76106 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.А. Зайцева
|knid= 5000286000
|knid-new= 501410062130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Зайцева, сквер
|year= 1948 г. |author=
|description=
|image= Коломна, бюст В.А. Зайцева, сквер.jpg
|wdid= Q122972922
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960-2
}}
==Запрудная Большая ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10864 |long= 38.74895 |precise= yes
|name= Церковь Бориса и Глеба
|knid= 5000263000
|knid-new= 501410063070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Большая Запрудная улица, 15
|year= 1726 г. |author=
|description= Внешне восстановлена
|image= Церковь Бориса и Глеба в Коломне - panoramio.jpg
|wdid= Q108194995
|wiki= Церковь Бориса и Глеба (Коломна)
|commonscat= Boris and Gleb Church, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 08654
|document= d30081960-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.108013689862 |long= 38.74888364418 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001353
|knid-new= 501410189650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Большая Запрудная улица, 22
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Большая Запрудная, 22.jpg
|wdid= Q122972812
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10855 |long= 38.74980 |precise= yes
|name= Общественное здание
|knid= 5000001354
|knid-new= 501410189390005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Большая Запрудная улица, 24
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Большая Запрудная, 24.jpg
|wdid= Q122972813
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Запрудная Малая ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.109745 |long= 38.744173 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5032043000
|knid-new= 501410471240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Малая Запрудная улица, 32
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Kolomna, Малая Запрудная, 32, фото 1.jpg
|wdid= Q122972941
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.110156 |long= 38.743467 |precise= no
|name= Ансамбль зданий благотворительного назначения имени братьев Шаниных
|knid= 5032047000 |complex= 5032047000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Малая Запрудная улица, Речная улица
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973630
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d13022018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.110489 |long=38.742904 |precise= yes
|name= Здание для классов и квартир служащих при Коломенской низшей ремесленной школе имени братьев Шаниных
|knid= 5032047001
|knid-new= |complex= 5032047000
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Малая Запрудная улица, 34
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=Kolomna, Малая Запрудная, 36.jpg
|wdid= Q122972943
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d13022018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.110159 |long= 38.743400 |precise= yes
|name= Производственный корпус
|knid= 5000001355 |complex= 5032047000
|knid-new= 501410471500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Малая Запрудная улица, 34
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972814
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.110796 |long= 38.742896 |precise= yes
|name= Кузница при Коломенской низшей ремесленной школе имени братьев Шаниных
|knid= 5032047002 |complex= 5032047000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Малая Запрудная улица, 34Б
|year= нач. XX в |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972944
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d13022018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.111002 |long= 38.744918 |precise= yes
|name= Здание богадельни имени братьев Шаниных с домовым храмом во имя свт. Мартина Исповедника
|knid= 5032047003 |complex= 5032047000
|knid-new= 502411417330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Речная улица, 8
|year= 1902-1906 гг. |author= арх. Ф.В. Рыбинский
|description=
|image= Коломна. Здание богадельни Шаниных.jpg
|wdid= Q122972946
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09713
|document= d24052024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.109965 |long= 38.744629 |precise= yes
|name= Здание хозяйственной постройки
|knid= 5032047004 |complex= 5032047000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Речная улица, 6
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972947
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d13022018
|dismissed= d24052024
}}
==Ивановская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10090 |long= 38.75110 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001356
|knid-new= 501510205230005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Ивановская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Ивановская 5.JPG
|wdid= Q122972815
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10106 |long= 38.75204 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5031068000
|knid-new= 501410646130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Ивановская улица, 8
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Ивановская, 8, вид через перекрёсток.jpg
|wdid= Q122972940
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10024 |long= 38.75059 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001357
|knid-new= 501510205200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Ивановская улица, 16
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Ивановская 16 3.JPG
|wdid= Q122972816
|wiki=
|commonscat= Ivanovskaya Street 16, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Исаева==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104872 |long= 38.761360 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040741000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Исаева, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040741000|Образец дореволюционной застройки высокой степени сохранности]]
|image= Жилой дом в Коломне по улице Исаева, 2 2022.jpg
|wdid= Q122972954
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106079 |long= 38.761721 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040742000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Исаева, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040742000|Образец дореволюционной застройки высокой степени сохранности]]
|image= Жилой дом в Коломне по улице Исаева, 5.jpg
|wdid= Q122972955
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.106137 |long= 38.761303 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040743000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Исаева, 10
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040743000|Образец дореволюционной застройки высокой степени сохранности]]
|image= Жилой дом в Коломне по улице Исаева, 10.jpg
|wdid= Q122972957
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107224 |long= 38.761293 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040744000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Исаева, 22
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040744000|Образец дореволюционной застройки высокой степени сохранности]]
|image= Жилой дом в Коломне по улице Исаева, 22.jpg
|wdid= Q122972958
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Казакова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103914 |long= 38.757590 |precise= yes
|name= Жилой дом крестьянина В.А. Маслова
|knid= 5040737000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Казакова, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040737000|Особняк в кирпичном стиле]]
|image= Жилой дом крестьянина В.А. Маслова в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122972952
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-50368946_697
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10426 |long= 38.75604 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001364
|knid-new= 501410192490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Казакова, 10
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Оригинальный деревянный дом заменён точной копией из пластиковых материалов. В здании располагается [[:w:ru:Музей органической культуры|Музей органической культуры]]
|image= Жилой_дом в Коломне.jpg
|wdid= Q140389720
|wiki=
|commonscat= Kazakova Street 10, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Коломенская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09708 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001366 |complex= 5000001366
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 77
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Коломенская, 77.jpg
|wdid= Q122972826
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09708 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Главный дом с калиткой и двумя воротами
|knid= 5000001367 |complex= 5000001366
|knid-new= 501510232220005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 77
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972827
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09763 |long= 38.75525 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001368 |complex= 5000001368
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 81
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Коломенская, 81.jpg
|wdid= Q122972829
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09763 |long= 38.75525 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001369 |complex= 5000001368
|knid-new= 501411392190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 81
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972830
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09989 |long= 38.75064 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001370
|knid-new= 501410191300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 98
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломенская 98 1.JPG
|wdid= Q122972831
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100415 |long= 38.748569 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купца И.А. Постникова
|knid= 5041033000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Коломенская улица, 106
|year= 1906 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5041033000|Памятник промышленной архитектуры высокой степени сохранности]]
|image=
|wdid= Q137374709
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
==Комсомольская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10222 |long= 38.76502 |precise= yes
|name= Городская усадьба инспектора классов мужской гимназии И.М. Седлака
|knid= 5000001371 |complex= 5000001371
|knid-new= 501420194080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 7-7Б
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972832
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02179.htm#2
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10222 |long= 38.76502 |precise= yes
|name= Главный дом с калиткой и двумя воротами
|knid= 5000001372 |complex= 5000001371
|knid-new= 501410194080035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 7-7Б
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Городская усадьба с воротами Коломна.jpg
|wdid= Q122972834
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001373 |complex= 5000001371
|knid-new= 501410194080045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 7-7Б
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001374 |complex= 5000001371
|knid-new= 501410194080025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 7-7Б
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10236 |long= 38.76581 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001375
|knid-new= 501410646100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 8
|year= нач. XIX в., 2 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 8.jpg
|wdid= Q122972835
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101893 |long= 38.765417 |precise= yes
|name= Городская усадьба купца Сумакова
|knid= 5000001376 |complex= 5000001376
|knid-new= 501420194040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 12
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Городская усадьба Коломна.jpg
|wdid= Q122972836
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.76511 |precise= yes
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001377 |complex= 5000001376
|knid-new= 501410194040015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 12
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Ворота Комсомольская 12 Коломна.jpg
|wdid= Q122972837
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101915 |long= 38.765152 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001378 |complex= 5000001376
|knid-new= 501410194040025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 12
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534371
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10116 |long= 38.76331 |precise= yes
|name= Городская больница купцов Кисловых и Шерапова
|knid= 5000268000 |complex= 5000268000
|knid-new= 501420232450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Детская больница Комсомольская 13 Коломна-2.jpg
|wdid= Q122972917
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02179.htm#2
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10116 |long= 38.76331 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 5000268001 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1811 г. |author= арх. М.Ф. Казаков (?), 1834-1835 гг
|description=
|image=
|wdid= Q122972919
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100939 |long= 38.763126 |precise= yes
|name= Южный флигель
|knid= 5000268002 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1834-1835 гг. |author=
|description= Встроен в современное здание
|image= Комсомольская_13, южный флигель.jpg
|wdid= Q125534398
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101291 |long= 38.763663 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 5000268003 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1834-1835 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534399
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101426 |long= 38.762889 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000268004 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1834-1835 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534400
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101199 |long= 38.762499 |precise= yes
|name= Баня
|knid= 5000268005 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534401
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100971 |long= 38.763248 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000268006 |complex= 5000268000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972920
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101562 |long= 38.764729 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001379 |complex= 5000001379
|knid-new= 501520208380005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 16
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 16, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122972838
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 16, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101477 |long= 38.764529 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001380 |complex= 5000001379
|knid-new= 501410208380015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 16
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 16, городская усадьба, главный дом, вид через перекрёсток.jpg
|wdid= Q122972839
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 16, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101514 |long= 38.764968 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001381 |complex= 5000001379
|knid-new= 501410208380025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 16
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534372
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 16, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101613 |long= 38.764550 |precise= yes
|name= Ворота и ограда
|knid= 5000001382 |complex= 5000001379
|knid-new= 501411231560005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 16
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 16, городская усадьба, ограда и ворота.jpg
|wdid= Q125534373
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 16, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101094 |long= 38.764043 |precise= yes
|name= Городская усадьба купцов Ротиных
|knid= 5000001383 |complex= 5000001383
|knid-new= 501420547000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Ротиных.jpg
|wdid= Q122972840
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 18, Kolomna |protection= Р
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02179.htm#2
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10130 |long= 38.76425 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001384 |complex= 5000001383
|knid-new= 501410547000015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 18
|year= нач. XIX - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Koms18-1.JPG
|wdid= Q122972841
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101084 |long= 38.764751 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001385 |complex= 5000001383
|knid-new= 501410547000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534375
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100932 |long= 38.764249 |precise= yes
|name= Конюшня
|knid= 5000001386 |complex= 5000001383
|knid-new= 501410547000045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 20В
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534377
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101211 |long= 38.763945 |precise= yes
|name= Ворота и ограда
|knid= 5000001387 |complex= 5000001383
|knid-new= 501410547000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 18
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534378
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09837 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001388 |complex= 5000001388
|knid-new= 501520234520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 19
|year= XIX в. |author=
|description= Управление ФСБ
|image= Коломна, Комсомольская, 19, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122972843
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 19, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09837 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001389 |complex= 5000001388
|knid-new= 501510234520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 19
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description= Управление ФСБ
|image= Коломна, Комсомольская, 19, городская усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122972844
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 19, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001390 |complex= 5000001388
|knid-new= 501410234520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 19
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, ул. Комсомольская, 19, городская усадьба, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 19, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09778 |long= 38.75795 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001394 |complex= 5000001394
|knid-new= 501420546970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 21, 23, 23А
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 21, 23, 23а, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122972845
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 21-23, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09778 |long= 38.75795 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001395 |complex= 5000001394
|knid-new= 501410546970025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 21, 23, 23А
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 23, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122972846
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 21-23, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001396 |complex= 5000001394
|knid-new= 501410546970035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 21, 23, 23А
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, ул. Комсомольская, 21, усадьба, флигель жилой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 21-23, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001397 |complex= 5000001394
|knid-new= 501410546970045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 21, 23, 23А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 23А, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 21-23, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09766 |long= 38.75794 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001398 |complex= 5000001394
|knid-new= 501410546970015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица, 21, 23, 23А
|year= нач. XIX в., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Комсомольская, 21-23, ворота.jpg
|wdid= Q122972848
|wiki=
|commonscat=Komsomolskaya Street 21-23, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10060 |long= 38.76222 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня
|knid= 5010188000
|knid-new= 501410355040006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Комсомольская улица / Красногвардейская улица
|year= 1792-1799 гг., 1808-1821 гг. |author=
|description= Восстановлена
|image= Вознесенский_храм.jpg
|wdid= Q4504644
|wiki= Церковь Вознесения (Коломна)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 01829
|temples= 1395
|document= d30081960
}}
==Красногвардейская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10107 |long= 38.76115 |precise= yes
|name= Дом Озерова
|knid= 5010189000
|knid-new= 501410235830006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Old Kolomna town - Ozerov House of culture.jpg
|wdid= Q122972937
|wiki=
|commonscat= Ozerov House (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75972 |precise= yes
|name= Ансамбль торговых зданий
|knid= 5000001402 |complex= 5000001402
|knid-new= 501420547010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 3-5
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская 3.JPG
|wdid= Q122972850
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 3, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10136 |long= 38.759636 |precise= yes
|name= Торговый дом
|knid= 5000001403 |complex= 5000001402
|knid-new= 501410547010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 3-5
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Красногвардейская, 3, 5 Торговый дом.jpg
|wdid= Q136673186
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 3, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10132 |long= 38.75986 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 5000001404 |complex= 5000001402
|knid-new= 501410547010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 3-5
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Красногвардейская, 3, магазин.jpg
|wdid= Q136673187
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 3, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101222 |long= 38.759748 |precise= yes
|name= Склады
|knid= 5000001405 |complex= 5000001402
|knid-new= 501410547010035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 3-5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Красногвардейская, 5, склады.jpg
|wdid= Q136673188
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 3, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100776 |long= 38.761652 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001407
|knid-new= 501410234840005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 8
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description= Полностью обшит пластиком.
|image=
|wdid= Q122972851
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 8, Kolomna |protection= Р
|link= https://pastvu.com/p/449684
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10103 |long= 38.76047 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001408
|knid-new= 501510234860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 9
|year= 1830-е - 1840-е гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Красногвардейская 9.JPG
|wdid= Q122972852
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09996 |long= 38.76315 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001409 |complex= 5000001409
|knid-new= 501420546990005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 10
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская 10.JPG
|wdid= Q122972854
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 10, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09996 |long= 38.76315 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001410 |complex= 5000001409
|knid-new= 501410546990015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 10
|year= нач. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972855
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 10, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099909 |long= 38.763415 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001411 |complex= 5000001409
|knid-new= 501410546990025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 10
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673189
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 10, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10077 |long= 38.76098 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001412 |complex= 5000001412
|knid-new= 501420546940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская 13-2.JPG
|wdid= Q122972856
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001413 |complex= 5000001412
|knid-new= 501410546940015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 13
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Красногвардейская 13.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота и ограда
|knid= 5000001414 |complex= 5000001412
|knid-new= 501410546940025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 13, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09915 |long= 38.76412 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001415 |complex= 5000001415
|knid-new= 501421231440005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 25, 25А
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская 25а.JPG
|wdid= Q122972857
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001416 |complex= 5000001415
|knid-new= 501411231440015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 25, 25А
|year= 1830-1840 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001417 |complex= 5000001415
|knid-new= 501411231440025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 25, 25А
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097227 |long= 38.768009 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001418 |complex= 5000001418
|knid-new= 501420546950005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 29 (уточнить - по этому адресу многоквартирный дом)
|year= 3 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Красногвардейская 29.JPG
|wdid= Q122972858
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeyskaya Street 29, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097242 |long= 38.768032 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001419 |complex= 5000001418
|knid-new= 501410546950035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 29
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская_29, главный дом.jpg
|wdid= Q122972860
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 29, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001420 |complex= 5000001418
|knid-new= 501410546950015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 29
|year= |author=
|description=
|image= Дом_на Красногвардейской.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 29, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ворота и ограда
|knid= 5000001421 |complex= 5000001418
|knid-new= 501410546950025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Красногвардейская улица, 29
|year= |author=
|description=
|image= Красногвардейская_29, ворота.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnogvardeyskaya Street 29, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Кремлёвская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10659 |long= 38.75886 |precise= yes
|name= Здание народного (духовного) училища
|knid= 5000271000
|knid-new= 501711231590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Кремлёвская улица, 18
|year= 1790-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img06 Kremlin.jpg
|wdid= Q122972921
|wiki= Здание народного училища (Коломна)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
==ул. Лажечникова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103255 |long= 38.754831 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032046000 |complex= 5032046000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973629
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.103252 |long=38.754794 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032046001
|knid-new= |complex=5032046000
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 3
|year=сер. XIX в. |author=
|description= Сильно смахивает на новодел.
|image=
|wdid= Q122972942
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10401 |long= 38.75468 |precise= yes
|name= Здание городской думы
|knid= 5000001422
|knid-new= 501410644150005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img31 Kremlin.jpg
|wdid= Q122972861
|wiki=
|commonscat= Town Duma Building, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104476 |long= 38.754680 |precise= yes
|name= Жилой дом Бортняевых
|knid= 5040738000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В этом доме жил и вёл приём больных уездный врач М.А. Лозовский. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040738000|Особняк в кирпичном стиле]]
|image= Жилой_дом_Бортняевых_в_Коломне_2022.jpg
|wdid= Q122972953
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-kreml.ru/sights-view/dom-lozovskogo/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10442 |long= 38.75414 |precise= yes
|name= Почтовый дом
|knid= 5000001424 |complex= 5000001424
|knid-new= 501420547020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 12-14
|year= |author=
|description=
|image= Почтовый дом 01.JPG
|wdid= Q122972862
|wiki=
|commonscat= Lazhechnikova Street 12-14, Kolomna |protection= Р
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02125.htm
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10442 |long= 38.75414 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 5000001425 |complex= 5000001424
|knid-new= 501410547020015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 12
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972863
|wiki=
|commonscat= Lazhechnikova Street 12-14, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10461 |long= 38.75391 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001426 |complex= 5000001424
|knid-new= 501410547020025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 14
|year= |author=
|description=
|image= Почтовый дом 02.JPG
|wdid= Q122972864
|wiki=
|commonscat= Lazhechnikova Street 12-14, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.10487 |long= 38.75466 |precise= yes
|name= Здание, где размещался уездный исполком совета рабочих, солдатских и крестьянских депутатов
|knid= 5000753000
|knid-new= 501410644160005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 13
|year= |author=
|description=
|image= Здание,_где размещался уездный исполком совета рабочих, солдатских и крестьянских депутатов в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122972924
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10523 |long= 38.75470 |precise= yes
|name= Усадьба Колчинского
|knid= 5000001449 |complex= 5000001449
|knid-new= 501420064990005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 13А, 15, 15А, 15Б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна. Главный дом..jpg
|wdid= Q122972865
|wiki= Усадьба Колчинского
|commonscat= Local museum, Kolomna |protection= Р
|link= http://cultinfo.ru/brumfield/photoarchive/kolomna/02125.htm
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10523 |long= 38.75470 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001450 |complex= 5000001449
|knid-new= 501410064990015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 15
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом усадьбы Колчинского в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122972867
|wiki=
|commonscat= Local museum, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001452 |complex= 5000001449
|knid-new= 501410064990035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 13А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Усадьба Колчинского 02.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Local museum, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001453 |complex= 5000001449
|knid-new= 501410064990025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 15А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Усадьба Колчинского 7.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Local museum, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001451 |complex= 5000001449
|knid-new= 501410064990045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 15Б
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Усадьба Колчинского 06.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Local museum, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10520 |long= 38.75403 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001456 |complex= 5000001456
|knid-new= 501420546980005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0543.jpg
|wdid= Q122972868
|wiki= Усадьба Петровых
|commonscat= Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032042000 |complex= 5000001456
|knid-new= 501410546980025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Главный_дом усадьбы в Коломне, Лажечникова, 18 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Конюшни
|knid= 5000001457 |complex= 5000001456
|knid-new= 501410546980055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0536.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104826 |long= 38.752630 |precise= yes
|name= Хозяйственные постройки (пять)
|knid= 5000001458 |complex= 5000001456
|knid-new= 501420546980015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0544.jpg
|wdid= Q136648529
|wiki=
|commonscat= Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 5000001459 |complex= 5000001456
|knid-new= 501410546980045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота с оградой
|knid= 5000001460 |complex= 5000001456
|knid-new= 501410546980035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лажечникова, 18
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0535.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Lazhechnikova Street 18, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Лазарева==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104805 |long= 38.750620 |precise= yes
|name= Водопроводная станция
|knid= 5040736000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лазарева, 2А
|year= 1897-1902 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040736000|Памятник дореволюционной городской инфраструктуры]]
|image= Водопроводная станция у Маринкиной башни в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122972951
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/871787
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10555 |long= 38.75603 |precise= yes
|name= Дом Зинаиды Нат («Дом Куприна»)
|knid= 5040091000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лазарева, 10
|year= 1888 г. |author=
|description= Поддерживается в порядке
|image= Kolomna 04-2014 img09 Kremlin.jpg
|wdid= Q122972949
|wiki=
|commonscat= Kuprin House, Kolomna
|link= https://kolomna-kreml.ru/mesta-v-kremle/dostoprimechatelnosti/dom-kuprina/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105752 |long= 38.756756 |precise= yes
|name= Приходское соборное училище
|knid= 5040735000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лазарева, 12
|year= 1865 г., 1912 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)#5040735000|Крупный памятник кирпичного стиля]]
|image= Приходское_училище_в_Коломне_2022.jpg
|wdid= Q4525189
|wiki=
|commonscat= Former parish Cathedral school in the Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10565 |long= 38.76132 |precise= yes
|name= Дом Мозгова
|knid= 5000001465
|knid-new= 501410644320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Лазарева, 22 / улица Исаева
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, дом Мозгова.jpg
|wdid= Q111419825
|wiki= Дом Мозгова
|commonscat= Lazareva Street 22, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Левшина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104360 |long= 38.764804 |precise= yes
|name= Усадьба Левитина
|knid= 5000001468 |complex= 5000001468
|knid-new= 501420546960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 2-2А
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972871
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104363 |long= 38.764451 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001469 |complex= 5000001468
|knid-new= 501410546960025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 2
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0630.jpg
|wdid= Q122972872
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104105 |long= 38.764709 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001470 |complex= 5000001468
|knid-new= 501410546960035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 2А
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0639.jpg
|wdid= Q125534379
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104178 |long= 38.764447 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001471 |complex= 5000001468
|knid-new= 501410546960015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 2-2а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534380
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103381 |long= 38.765031 |precise= yes
|name= Усадьба Тульнева
|knid= 5000001479 |complex= 5000001479
|knid-new= 501420547030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 3-3а
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 3.jpg
|wdid= Q122972873
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103518 |long= 38.765188 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001480 |complex= 5000001479
|knid-new= 501410547030025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 3
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Usadba Tulneva.jpg
|wdid= Q122972874
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103701 |long= 38.764935 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000754000 |complex= 5000001479
|knid-new= 501410547030015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 3А
|year= 2 треть XVIII в. |author=
|description= Также памятник истории дом большевика А.К. Тулинова, в котором размещался коломенский уездный комитет РСДРП(б) и магазин партийной литературы
|image=
|wdid= Q125534402
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
|document2= d25011990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103935 |long= 38.765017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001481
|knid-new= 501410644310005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 6
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 6.jpg
|wdid= Q122972876
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102952 |long= 38.766238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001491 |complex= 5000001491
|knid-new= 501420547040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 9-9А
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 9.jpg
|wdid= Q122972877
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001492 |complex= 5000001491
|knid-new= 501410547040025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 9-9А
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102997 |long= 38.765771 |precise= yes
|name= Конюшня
|knid= 5000001493 |complex= 5000001491
|knid-new= 501410547040015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 9-9А
|year= |author=
|description= В ЕГРОКН в ансамбль усадьбы включена конюшня другой усадьбы, по-видимому, это путаница
|image=
|wdid= Q125534381
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103699 |long= 38.765767 |precise= yes
|name= Усадьба Гаврюхина
|knid= 5000001504 |complex= 5000001504
|knid-new= 501420066280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 10, 10А, 10Б
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Usadba_Govruhina.jpg
|wdid= Q111431414
|wiki= Усадьба Гаврюхина
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103559 |long= 38.765748 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001505 |complex= 5000001504
|knid-new= 501410066280025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 10
|year= кон. XVIII - XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0641.jpg
|wdid= Q125534383
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103823 |long= 38.765856 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001506 |complex= 5000001504
|knid-new= 501410066280015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 10Б
|year= 3 четв. XVIII в. |author=
|description= В глубине двора
|image=
|wdid= Q125534384
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103623 |long= 38.765612 |precise= yes
|name= Кондитерская лавка
|knid= 5000001507 |complex= 5000001504
|knid-new= 501410066280035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 10А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Usadba Govruhina 3.jpg
|wdid= Q125534385
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10271 |long= 38.76685 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001510 |complex= 5000001510
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 11
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972879
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10271 |long= 38.76685 |precise= yes
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001511 |complex= 5000001510
|knid-new= 501410547230005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 11
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972880
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10349 |long= 38.76590 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001519 |complex= 5000001519
|knid-new= 501420646670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 12
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0642.jpg
|wdid= Q122972882
|wiki=
|commonscat= Levshina Street 12, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10349 |long= 38.76590 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001520 |complex= 5000001519
|knid-new= 501410646670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 12
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0643.jpg
|wdid= Q122972883
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 12, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.103605 |long= 38.766164 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001521 |complex= 5000001519
|knid-new= 501410646670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534387
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 12, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.103308 |long= 38.766119 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001522 |complex= 5000001519
|knid-new= 501410646670035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 12, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10255 |long= 38.76706 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001499
|knid-new= 501410644630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 13
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 13.jpg
|wdid= Q122972878
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102877 |long= 38.767614 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001528 |complex= 5000001528
|knid-new= 501420546090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 16-16А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0678.jpg
|wdid= Q122972884
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102803 |long= 38.767341 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001529 |complex= 5000001528
|knid-new= 501410546090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 16
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0678.jpg
|wdid= Q122972885
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102683 |long= 38.767562 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001530 |complex= 5000001528
|knid-new= 501410546090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 16А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0679.jpg
|wdid= Q125534388
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102677 |long= 38.767373 |precise= yes
|name= Ворота и калитка
|knid= 5000001531 |complex= 5000001528
|knid-new= 501410546090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 16-16А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description= Практически утрачены, остался только фрагмент пилона
|image=
|wdid= Q125534389
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101889 |long= 38.767873 |precise= yes
|name= Городская усадьба потомственного почётного гражданина В.Н. Токарева
|knid= 5000001536 |complex= 5000001536
|knid-new= 501420686620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 17-19
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 17-19.jpg
|wdid= Q122972886
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102144 |long= 38.767947 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001538 |complex= 5000001536
|knid-new= 501410686620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 17-19
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_Левшина 19.jpg
|wdid= Q122972887
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.102130 |long= 38.768087 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001539 |complex= 5000001536
|knid-new= 501410686620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 17-19
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101982 |long= 38.768182 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001537 |complex= 5000001536
|knid-new= 501410686620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 19
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0682.jpg
|wdid= Q125534390
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102573 |long= 38.768147 |precise= yes
|name= Усадьба Шевлягина
|knid= 5000001541 |complex= 5000001541
|knid-new= 501420547060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 18, 20а, 22
|year= 1 пол. XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972889
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102580 |long= 38.767762 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001542 |complex= 5000001541
|knid-new= 501410547060015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 18
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0666.jpg
|wdid= Q122972890
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102300 |long= 38.768252 |precise= yes
|name= Конюшня
|knid= 5000001543 |complex= 5000001541
|knid-new= 501410547060025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 20-22
|year= 1 пол. XVIII – 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534391
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.767995 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001544 |complex= 5000001541
|knid-new= 501410547060045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 20А
|year= 1 пол. XVIII – 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0680.jpg
|wdid= Q125534392
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102468 |long= 38.767791 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001545 |complex= 5000001541
|knid-new= 501410547060035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 18, 20А, 22
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534394
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101383 |long= 38.768916 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001547 |complex= 5000001547
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 21
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972891
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101543 |long= 38.769112 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001548 |complex= 5000001547
|knid-new= 501410547360005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 21
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972892
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101141 |long= 38.769003 |precise= yes
|name= Усадьба Осетрова
|knid= 5000001550 |complex= 5000001550
|knid-new= 501420547070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 23, 25
|year= сер. XIX в., кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Левшина, 21, 23, 25, усадьба Осетрова.jpg
|wdid= Q122972893
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.76936 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001551 |complex= 5000001550
|knid-new= 501410547070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 23
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122972894
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101240 |long= 38.769698 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001552 |complex= 5000001550
|knid-new= 501410547070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 25
|year= 2 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125534395
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101272 |long= 38.769236 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001553 |complex= 5000001550
|knid-new= 501410547070035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 23
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Где-то во внутреннем дворе
|image=
|wdid= Q125534396
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101521 |long= 38.769365 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001554 |complex= 5000001550
|knid-new= 501410547070045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 21, 23, 25
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Левшина, 23, ворота справа от дома.jpg
|wdid= Q125534397
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10180 |long= 38.76936 |precise= yes
|name= Усадьба Ёлкина (Шкариных)
|knid= 5000001557 |complex= 5000001557
|knid-new= 501421231380005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0696.jpg
|wdid= Q122972896
|wiki=
|commonscat= Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10180 |long= 38.76936 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001558 |complex= 5000001557
|knid-new= 501411231380025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= |author=
|description=
|image= Old Kolomna town - Levshina 24.jpg
|wdid= Q122972897
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101521 |long= 38.769770 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001559 |complex= 5000001557
|knid-new= 501411231380035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0693.jpg
|wdid= Q136779833
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10165 |long= 38.76994 |precise= yes
|name= Конюшня
|knid= 5000001560 |complex= 5000001557
|knid-new= 501411231380045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779834
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001561 |complex= 5000001557
|knid-new= 501411231380055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001562 |complex= 5000001557
|knid-new= 501411231380015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 24
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0686.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Levshina Street 24, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Мешкова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09577 |long= 38.76928 |precise= yes
|name= Церковь Петра и Павла
|knid= 5010196000
|knid-new= 501510235640006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Мешкова, 1
|year= 1775 г., 1901 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= ЦПП_1828.JPG
|wdid= Q108179007
|wiki= Церковь Петра и Павла (Коломна)
|commonscat= Church of Saints Peter and Paul, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04605
|temples= 1405
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09521 |long= 38.76727 |precise= yes
|name= Часовня Николая Чудотворца
|knid= 5040072000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Мешкова, бывшее Петропавловское кладбище
|year= 1891-1892 гг. |author= арх. В.Ф. Рыбинский
|description= Часовня при ограде полностью снесённого Петропавловского кладбища, на месте которого разбит Мемориальный парк. Устроена в память спасения цесаревича Николая от покушения в Японии
|image= Часовня Николая Чудотворца на Петропавловское кладбище.jpg
|wdid= Q122972948
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 11177
|temples= 1417
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Петропавловская богадельня
|knid= 5031069000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Мешкова, 2 (при церкви Петра и Павла)
|year= |author=
|description= Снесена в 1970-х гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
==Молодёжная ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.05904 |long= 38.84211 |precise= yes
|name= Дом Липгарта
|knid= 5000001565
|knid-new= 501410141270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Молодёжная улица, 1
|year= 1900-е гг. |author=
|style= модерн
|description= Руина, без крыши
|image= Kolomna-dom-lipgarta.jpg
|wdid= Q122972899
|wiki= Усадьба Липгарта
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Москворецкая ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10649 |long= 38.76526 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001566
|knid-new= 501410063820005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкая улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Москворецкая.JPG
|wdid= Q122972900
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10633 |long= 38.76831 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001568 |complex= 5000001568
|knid-new= 501420547080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкая улица, 9
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Москворецкая 05.JPG
|wdid= Q122972901
|wiki=
|commonscat= Moskvoretskaya Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10633 |long= 38.76831 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001569 |complex= 5000001568
|knid-new= 501410547080015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкая улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Москворецкая 02.JPG
|wdid= Q122972902
|wiki=
|commonscat=Moskvoretskaya Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001570 |complex= 5000001568
|knid-new= 501410547080025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкая улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Москворецкая 01.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Moskvoretskaya Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Москворецкий пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10520 |long= 38.76801 |precise= no
|name= Дом Диева
|knid= 5000001574
|knid-new= 501410471780005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 1
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Диева 01.JPG
|wdid= Q122972904
|wiki=
|commonscat= Moskvoretsky Lane 1, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10501 |long= 38.76758 |precise= no
|name= Городская усадьба инженера С.И. Лаптева
|knid= 5000001575 |complex= 5000001575
|knid-new= 501420686190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 2
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna,_Москворецкий переулок, д.2, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122972906
|wiki=
|commonscat= Moskvoretsky Lane 2, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10501 |long= 38.76758 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001576 |complex= 5000001575
|knid-new= 501410686190015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 2
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, Москворецкий переулок, д.2, главный дом.jpg
|wdid= Q122972907
|wiki=
|commonscat=Moskvoretsky Lane 2, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10501 |long= 38.76758 |precise= no
|name= Ворота с надвратной постройкой
|knid= 5000001577 |complex= 5000001575
|knid-new= 501410686190025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Москворецкий переулок, д.2, ворота.jpg
|wdid= Q122972908
|wiki=
|commonscat=Moskvoretsky Lane 2, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10537 |long= 38.76798 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001579
|knid-new= 501410471770005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Москворецкий_08.JPG
|wdid= Q122972911
|wiki=
|commonscat= Moskvoretsky Lane 3, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10545 |long= 38.76747 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001578
|knid-new= 501410471790005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 4
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Москворецкий_07.JPG
|wdid= Q122972909
|wiki=
|commonscat= Moskvoretsky Lane 4, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10558 |long= 38.76693 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001580
|knid-new= 501410471620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 6
|year= 3 четв. XVIII в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Москворецкий переулок, д.6.jpg
|wdid= Q122972913
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10580 |long= 38.76727 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы
|knid= 5000279000
|knid-new= 501410354940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Москворецкий переулок, 8
|year= 1820-е гг. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Kolomna._Покровская церковь.jpg
|wdid= Q4504874
|wiki= Церковь Покрова Богородицы (Коломна)
|commonscat= Church of the Protection of the Theotokos in Posad (Kolomna) |protection= Р
|link=
|sobory= 02051
|temples= 1406
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960
|d30081960-2
|d04121974
|d25011990
|d20021995
|d31121998
|d15032002
|d13022018
|d11062019
|d01032024
|d24052024
}}
{{footer|type=Наследие}}
605kbg6y29qtb09y2891snr5f3977jv
Культурное наследие России/Москва/Южный округ
0
9488
776952
776596
2026-09-11T20:53:07Z
Екатерина Борисова
7629
/* Бирюлёво Восточное */ Обновлён объект Здание театра МОГТЮЗ
776952
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mow|lat=55.628|long=37.671|zoom=12|districtid=Q462377}}
== Бирюлёво Восточное ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.57539090864729 |long= 37.67766913102353 |precise= yes
|name= Усадьба «Загорье»
|knid= 7730317000
|knid-new= 771420967550005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Восточное |munid= Q1963176
|address= Загорьевский проезд, 4
|year= |author=
|description= 13-й квартал Видновского лесопарка (Герценский парк). Сохранилась планировка парка и усадебный пруд
|image=
|wdid= Q116767371
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13072004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.59695 |long= 37.67954 |precise= yes
|name= Бирюлевский дендропарк, 90 га
|knid= 7732757000
|knid-new= 771420769740005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Восточное |munid= Q1963176
|address= Липецкая улица, 3
|year= |author=
|description=
|image= Biryulyovskiy Arboretum.jpg
|wdid= Q4087179
|wiki= Бирюлёвский дендрарий
|commonscat= Biryulyovskiy Arboretum |protection= Р
|link=
|document= d13072004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.616268 |long= 37.672984 |precise= yes
|name= Здание театра МОГТЮЗ
|knid= 7740940000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Восточное |munid= Q1963176
|address= Прохладная улица, 28
|year= 1964 г. |author=
|description=
|image= Московский областной государственный театр юного зрителя.jpg
|wdid= Q124446259
|wiki= Театр РОСТА в Царицыно
|commonscat= MOGTYZ |protection= Ц
|link=
|document= d04052023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61812 |long= 37.66812 |precise= yes
|name= Железнодорожная станция «Царицыно-Дачное» Московско-Курской железной дороги
|knid= 7733189000 |complex= 7733189000
|knid-new= 771410775110005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Восточное |munid= Q1963176
|address= Каспийская улица, 5
|year= 1908 г. |author= арх. В.К. Филиппов
|style= модерн
|description=
|image= Tsaritsyno_20070822_044.JPG
|wdid= Q4503223
|wiki= Царицыно (станция)
|commonscat= Tsaritsyno railway station |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.616557 |long= 37.666734 |precise= yes
|name= Служебное здание при станции «Царицыно-Дачное»
|knid= 7740029000 |complex=7733189000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Восточное |munid= Q1963176
|address= Бутовская улица, 3
|year= кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740029000|Образец дореволюционной застройки в кирпичном стиле]].
|image=
|wdid=Q116767249
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Бирюлёво Западное ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.594688 |long= 37.651900 |precise= yes
|name= Водонапорная башня станции «Бирюлёво-Товарная»
|knid= 7740030000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Западное |munid= Q1963002
|address= Булатниковский проезд
|year= 1898 г. |author= инж. Н.А. Виноградов
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740030000|Объект старой железнодорожной инфраструктуры Рязанско-Уральской железной дороги]].
|image= Водонапорная_башня станции Бирюлёво-товарная.jpg
|wdid=Q116767251
|wiki=
|commonscat=
|link= https://watertowers.ru/vodonapornye-bashni/vodonapornaya-bashnya-stantsii-biryulevo-tovarnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.589901 |long= 37.651610 |precise= yes
|name= Храм Святителя Николая Мирликийского
|knid= 7730706000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Западное |munid= Q1963002
|address= Булатниковский проезд, 8А
|year= 1924 г., 1957 г. |author=
|description= Первые храм и сторожка были построены в 1924 году с согласия Моссовета. После пожара в 1957 году церковь сгорела, а сторожка перестроена в новый храм, сохранившийся на текущий момент. Редкий образец церковной архитектуры советской эпохи. Переквалифицирован в исторический ценный градоформирующий объект.
|image= Церковь Николая Чудотворца в Бирюлёве.jpg
|wdid= Q4504819
|wiki= Церковь Николая Чудотворца в Бирюлёве
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Biryulyovo West |protection= В
|link=
|document= d19022009
|dismissed= d15072009
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.59552142 |long= 37.63184659 |precise= yes
|name= Могила, в которой похоронен Папель Арнольд Оскарович (1922-1983), Герой Советского Союза
|knid= 7730274000
|knid-new= 771710765220005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Бирюлёво Западное |munid= Q1963002
|address= Покровское кладбище, уч. 7
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038541
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
== Братеево ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.63083 |long= 37.72938 |precise= yes
|name= Плотина Борисовского пруда (Цареборисовская)
|knid= 7710115021 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Братеево |munid= Q1962775
|address=
|year= 1590-1600 гг., 2-я пол. XVIII в., 1861 г., 1929 г. |author= арх. К.И. Бланк (перестройка в XVIII в.)
|description=
|image= Плотина Борисовского пруда (9 сентября 2018).jpg
|wdid= Q116767442
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= http://www.archnadzor.ru/2012/01/12/borisovskie-prudy/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Cелище «Братеевское» и курганы (двадцать четыре)
|knid= 5010229000 |complex= 5010229000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Братеево |munid= Q1962775
|address=
|year= XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братеевская курганная группа (24 насыпи)
|knid= 7710939000 |complex= 5010229000
|knid-new= 771741198570006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Братеево |munid= Q1962775
|address= Хордовый проезд, правый берег р. Москвы, Ключевая улица, оба берега р. Городня, Задонский проезд
|year= XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d04121974
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братеевское селище
|knid= 7710467000 |complex= 5010229000
|knid-new= 771741200440006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Братеево |munid= Q1962775
|address= восточнее Наташинской улицы, южнее кладбища бывшей д. Братеево, левый берег р. Городня
|year= XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братеевское селище (место древнего поселения с зоной культурного слоя)
|knid= 7701743000 |complex= 5010229000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Братеево |munid= Q1962775
|address= окрестности с. Братеево, правый берег р. Городянки
|year= XII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
}}
== Даниловский ==
Список по Даниловскому району получился настолько большим, что был вынесен в отдельный список, см. [[Культурное_наследие_России/Москва/Южный_округ/Даниловский|здесь]].
== Донской ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Донской слободы»
|knid= 7710958000
|knid-new= 771440835160006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, улицы Академика Петровского, Орджоникидзе, Шаболовка (район Донской площади)
|year= XVII в.
|description= См. также [[:w:ru:Донская слобода|Донская слобода]]
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Шаболовской слободы»
|knid= 7710765000
|knid-new= 771440981860006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, Октябрьская площадь, улицы Мытная, Хавская, Лестева, Шаболовка, Академика Петровского
|year= XVII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
===Б===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.705335 |long= 37.620889 |precise= yes
|name= Церковь-школа свв. Луки, Кирилла и Мефодия
|knid= 7741215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Большая Тульская улица, 44
|year= 1911 г. |author= арх. В.Д. Глазов
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741215000|Образец церковной архитектуры в русском стиле]]
|image=
|wdid= Q141189147
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link= https://pastvu.com/p/62725
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.704040 |long= 37.621230 |precise= yes
|name= Фабрика-кухня МОСПО № 2
|knid= 7741218000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Большая Тульская улица, 52
|year= 1929-1930 гг. |author= арх. С.Н. Курабцев, 1980-1990-е гг
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741218000|Образец архитектуры советского авангарда]]
|image=
|wdid= Q134001987
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Tulskaya Street 52, Moscow |protection= Н
|link=
}}
===В===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70474232 |long= 37.62620517 |precise= yes
|name= Жилой дом в Даниловской слободе (главный дом усадьбы И.Н. Рыбникова)
|knid= 7710102000
|knid-new= 781410027600006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 1, строение 5
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038471
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.702700 |long= 37.622772 |precise= yes
|name= Дом, где находился штаб Красной Гвардии Даниловского подрайона Москвы в 1917 году
|knid= 7706436000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140906715
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.699684 |long= 37.624543 |precise= yes
|name= Промышленный ансамбль «Товарищества Даниловской мануфактуры»
|knid= 7730668000 |complex= 7730668000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 9
|year= XIX-XX вв. |author= арх. Б.В. Фрейденберг, К.Г. Трейман
|description= С нач. 1930-х гг. – фабрика им. М.В. Фрунзе. Переквалифицирован в исторически ценный градоформирующий объект.
|image= Danilovskaja manufactura, Donskoy, Moscow 2019 - 8629.jpg
|wdid= Q19918539
|wiki= Товарищество Даниловской мануфактуры
|commonscat= Danilovskaja manufactura |protection= В
|link=
|document= d19022009
|dismissed= d27022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.700815 |long= 37.623574 |precise= yes
|name= Контора фабрики
|knid= 7730668001 |complex= 7730668000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 9, строение 1Б (часть)
|year= 1871-1882 гг., 1930-е гг. |author= арх. Б.В. Фрейденберг, К.Г. Трейман
|description= Переквалифицирован в исторически ценный градоформирующий объект.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
|dismissed= d27022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.700470 |long= 37.621638 |precise= yes
|name= Промышленный корпус
|knid= 7730668002 |complex= 7730668000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 9
|year= 1860-е гг., 1873-1882 гг., 1883 г., 1890-е гг., 1900-е гг., 1910-е гг., 1930-е гг., 1970-е гг. |author= арх. Б.В. Фрейденберг, К.Г. Трейман
|description= Переквалифицирован в исторически ценный градоформирующий объект.
|image= AZIMUT Moscow Tulskaya Hotel building (17028642360).jpg
|wdid=Q116767506
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
|dismissed= d27022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.698883 |long= 37.622024 |precise= yes
|name= Дом директора Даниловской мануфактуры Ф.Д. Лаута
|knid= 7740273000 |complex= 7730668000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Варшавское шоссе, 13, корпус 1
|year= 1870-1883 гг., 1897 г. |author= арх. Б.Ф. Фрейденберг (?)
|description=
|image=
|wdid= Q121088778
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04102013-3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.696977 |long= 37.622026 |precise= yes
|name= Школа № 23 имени И.В. Сталина
|knid= 7741222000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Даниловский |munid= Q1963381
|address= Варшавское шоссе, 17
|year= 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741222000|Образец архитектуры советского авангарда]]
|image=
|wdid= Q141227602
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link= https://pastvu.com/p/207379
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70955071 |long= 37.60511273 |precise= yes
|name= Дача Орлова («Голубятня»)
|knid= 7710441000
|knid-new= 771510309350006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= 2-й Верхний Михайловский проезд, 2
|year= 1780 г. |author=
|description=
|image= Wiki_DSC 3903.jpg
|wdid= Q19799726
|wiki= Голубятня (дача)
|commonscat= Orlov Dacha in Moscow |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Д===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713350 |long= 37.593664 |precise= yes
|name= Учебно-лечебный корпус Государственного Протезного завода
|knid= 7740211000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= 2-й Донской проезд, 4, строение 1
|year= 1930-1940-е гг. |author= арх. Г.К. Яковлев
|description=
|image=
|wdid= Q121075175
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30112012-15
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71133088 |long= 37.59578821 |precise= yes
|name= Дом-коммуна
|knid= 7701339000
|knid-new= 771310006400005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= 2-й Донской проезд, 9 / улица Орджоникидзе
|year= 1929 г. |author= арх. И.С. Николаев
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow Ordzhonikidze8 Y18.jpg
|wdid= Q3279128
|wiki= Дом-коммуна на улице Орджоникидзе
|commonscat= Communal House of the Textile Institute |protection= Р
|link=
|document= d23031987
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 55.713709 |long= 37.595312 |precise= yes
|name= Здание школы, в котором формировался истребительный батальон
|knid= 7706354000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= 2-й Донской проезд, 13А
|year= 1938 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.72003277 |long= 37.60434018 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Положения Ризы Господней на Донском
|knid= 7710217000 |complex= 7710217000
|knid-new= 771420985290006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 20 / улица Академика Петровского, 6
|year= 1701-1708 гг., 1716 г., 19 в. |author= арх. А.С. Каминский
|description=
|image= Church of the Deposition of the Robe in Donskaya 10.jpg
|wdid= Q4500915
|wiki= Храм Ризоположения на Донской
|commonscat= Church of the Deposition of the Robe (Donskaya Street, Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.72003277 |long= 37.60434018 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7710217002 |complex= 7710217000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 20 / улица Академика Петровского, 6
|year= кон. XIX в. |author= арх. А.С. Каминский
|description=
|image= Donskoy District, Moscow, Russia - panoramio (99).jpg
|wdid= Q117038504
|wiki=
|commonscat= Church of the Deposition of the Robe (Donskaya Street, Moscow)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.72003277 |long= 37.60434018 |precise= yes
|name= Церковь Ризоположения
|knid= 7710217003 |complex= 7710217000
|knid-new= 771410985290016
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 20 / улица Академика Петровского, 6
|year= 1701-1708 гг., 1716 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Ризоположения в Донском районе 2020 01.jpg
|wdid= Q117038505
|wiki=
|commonscat= Church of the Deposition of the Robe (Donskaya Street, Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71970826 |long= 37.60433119 |precise= yes
|name= Богадельня церкви Ризоположения
|knid= 7710217001 |complex= 7710217000
|knid-new= 771410985290026
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038503
|wiki=
|commonscat= Church of the Deposition of the Robe (Donskaya Street, Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71939389 |long= 37.60564273 |precise= yes
|name= Дом (палаты) Кушашниковых
|knid= 7710218000
|knid-new= 771410306210006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 33
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Москва,_Донская улица, 33 (2).jpg
|wdid= Q75348648
|wiki= Дом Кушашниковых
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.718867 |long= 37.604873 |precise= yes
|name= Здание Арнольдо-Третьяковского училища П.М. Третьякова для глухонемых
|knid= 7740019000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 37
|year= 1873-1876 гг. |author= арх. А.С. Каминский, 1908 г., арх. Н.Н. Благовещенский (перестройка)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740019000|Образец дореволюционной застройки]].
|image= Здание_Арнольдо-Третьяковского училища П.М. Третьякова 2021.jpg
|wdid= Q113000013
|wiki= Дом научно-технического творчества молодёжи
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71715771 |long= 37.60435814 |precise= yes
|name= Ансамбль городской клиники душевых и нервных болезней профессора Н.Н. Баженова и доктора С.Л. Цейтлина
|knid= 7733329000 |complex= 7733329000
|knid-new= 772521435020005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 43
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. Е.В. Шервинский
|description= С 1914 г. – Шаболовский филиал Городской психиатрической больницы им. Алексеева.
|image=
|wdid= Q4431068
|wiki= Научно-практический психоневрологический центр имени З. П. Соловьёва
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14022025-2
|document2= d19112008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71672669 |long= 37.60536426 |precise= yes
|name= Лечебный корпус
|knid= 7733329001 |complex= 7733329000
|knid-new= 772511435020015
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 43, строение 2
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. Е.В. Шервинский
|description=
|image=
|wdid= Q117038582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14022025-2
|document2= d19112008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71662527 |long= 37.60717885 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 7733329002 |complex= 7733329000
|knid-new= 772511435020025
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 43, строение 4
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. Е.В. Шервинский
|description=
|image=
|wdid= Q117038584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14022025-2
|document2= d19112008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71715771 |long= 37.60435814 |precise= yes
|name= Лечебный корпус
|knid= 7733329003 |complex= 7733329000
|knid-new= 772511435020035
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 43, строение 7
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. Е.В. Шервинский
|description=
|image= Лечебный_корпус клиники Цейтлина 2022.jpg
|wdid= Q117038585
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14022025-2
|document2= d19112008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Дом
|knid= 7702084000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская улица, 50
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document=
}}
===З===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.698500 |long= 37.608000 |precise= no
|name= Ансамбль Психиатрической больницы имени Н.А. Алексеева
|knid= 7733097000 |complex= 7733097000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2
|year= |author=
|description=
|image= Municipal Album 1.086a Kanatchikova.jpg
|wdid= Q4303943
|wiki= Психиатрическая клиническая больница № 1 имени Н. А. Алексеева
|commonscat= Alekseev Psychiatric Hospital |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.69843167 |long= 37.60534629 |precise= yes
|name= Главный корпус с храмом во имя иконы Божией Матери «Всех скорбящих Радость»
|knid= 7733097001 |complex= 7733097000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2
|year= 1890 г. |author= арх. Л.О. Васильев
|description=
|image=
|wdid= Q117038566
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69778 |long= 37.60595 |precise= yes
|name= Женское отделение для слабых, требующих надзора и вновь поступающих |knid= 7733097002 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 1А
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О.Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038567
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.6973612 |long= 37.60537324 |precise= yes
|name= Женское отделение для полубеспокойных и беспокойных больных |knid= 7733097003 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 1Б
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О.Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038568
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69877665 |long= 37.60473543 |precise= yes
|name= Мужское отделение, для слабых, требующих надзора и вновь поступающих |knid= 7733097004 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 1Г
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О.Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038569
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69893392 |long= 37.60358559 |precise= yes
|name= Мужское отделение для полубеспокойных и беспокойных больных |knid= 7733097005 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 1Д
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О.Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038570
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69870563 |long= 37.60275914 |precise= yes
|name= Мужское отделение для буйных больных |knid= 7733097006 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 1Е
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О.Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038571
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.6980461 |long= 37.60419645 |precise= yes
|name= Служебный корпус (баня, кухня, цейхгауз, мастерские) |knid= 7733097007 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 2
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038572
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69714304 |long= 37.60457374 |precise= yes
|name= Женское отделение для буйных больных |knid= 7733097008 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 4
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038573
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69909119 |long= 37.60745733 |precise= yes
|name= Корпус казарм для рабочих |knid= 7733097009 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 7
|year = 1891 г.
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038574
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.7001464 |long= 37.60796937 |precise= yes
|name= Часовня для отпевания умерших |knid= 7733097010 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 10
|year = 1894 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038575
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69857372 |long= 37.60161828 |precise= yes
|name= Корпус для женщин хроников |knid= 7733097011 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 18
|year = 1900 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038576
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69707708 |long= 37.60316338 |precise= yes
|name= Корпус для мужчин-хроников им. Ф.Я. Ермакова |knid= 7733097012 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 20
|year = 1892 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038577
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69800 |long= 37.61032 |precise= yes
|name= Проходная с пилонами калитки
|knid= 7733097013 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 28
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038578
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69882739 |long= 37.60763699 |precise= yes
|name= Корпус прачечной, сушильни и погребов |knid= 7733097014 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 32
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038579
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69876143 |long= 37.60672071 |precise= yes
|name= Корпус квартир для служащих больницы |knid= 7733097015 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 33
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038580
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.69931949 |long= 37.60702614 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус (конюшни и сараи) |knid= 7733097016 |complex= 7733097000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2, строение 36
|year = 1890 г.
|author = арх. Л.О. Васильев
|description =
|image=
|wdid= Q117038581
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Сады больницы им. Н. Алексеева (24.8 га)
|knid= 7730283000
|knid-new= 771420762730005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Загородное шоссе, 2
|year= сер. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09021999
}}
===К===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.69944 |long= 37.59278 |precise= yes
|name= Комплекс зданий и сооружений станции «Канатчиково»
|knid= 7731364000 |complex= 7731364000
|knid-new= 771721308480005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= станция Канатчиково
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image= Academic District, Moscow, Russia - panoramio (66).jpg
|wdid= Q4212209
|wiki= Канатчиково (станция)
|commonscat= Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70251037 |long= 37.59194342 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731364001 |complex= 7731364000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Канатчиковский проезд, 3
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description= Исторически ценный градоформирующий объект
|image=
|wdid=Q116767510
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/oiv/kanatchikovo.pdf
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.70299736 |long= 37.59135952 |precise= yes
|name= Сторожевой дом
|knid= 7731364002 |complex= 7731364000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Канатчиковский проезд, 7, строение 3
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description= На его месте было современное двухэтажное строение, позже снесенное.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/oiv/kanatchikovo.pdf
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70178497 |long= 37.59252733 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731364003 |complex= 7731364000
|knid-new= 771711308480055
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Канатчиковский проезд, 7
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image= Academic District, Moscow, Russia - panoramio (63).jpg
|wdid=Q116767514
|wiki=
|commonscat=Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70498 |long= 37.58898 |precise= yes
|name= Будка центрального управления стрелками и сигналами
|knid= 7731364004 |complex= 7731364000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= станция Канатчиково
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description= Исторически ценный градоформирующий объект
|image= Kanatchikovo_station 2.jpg
|wdid= Q125724015
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/oiv/kanatchikovo.pdf
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70227 |long= 37.59127 |precise= yes
|name= Здание уборной
|knid= 7731364005 |complex= 7731364000
|knid-new= 771711308480025
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= станция Канатчиково, литера 24.8
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image=
|wdid= Q125724017
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70199 |long= 37.59174 |precise= yes
|name= Пассажирское здание
|knid= 7731364006 |complex= 7731364000
|knid-new= 771711308480015
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= станция Канатчиково, литера 24.9
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image= Moscow Kanatchikovo station asv2018-08.jpg
|wdid= Q117038595
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70161 |long= 37.59184 |precise= yes
|name= Помещение для багажа (пакгауз)
|knid= 7731364007 |complex= 7731364000
|knid-new= 771711308480045
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= станция Канатчиково, литера 24.14
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image= Academic District, Moscow, Russia - panoramio (56).jpg
|wdid= Q117038596
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.70195 |long= 37.59147 |precise= yes
|name= Фонарные столбы перрона (восемь)
|knid= 7731364008 |complex= 7731364000
|knid-new= 771721308480035
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= параллельно железнодорожным путям, между пакгаузом и уборной (шесть фонарей) и в 1,5 м от главного фасада пассажирского здания (два фонаря)
|year= 1903-1908 гг. |author= арх. А.Н. Померанцев, инж. С.Д. Карейша, А.Д. Проскуряков
|description=
|image= Academic District, Moscow, Russia - panoramio (57).jpg
|wdid= Q117038597
|wiki=
|commonscat= Kanatchikovo Station |protection= Р
|link=
|document= d27092016-2
}}
===Л===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71956122 |long= 37.59713569 |precise= yes
|name= Ансамбль жилых домов
|knid= 7730676000 |complex= 7730676000
|knid-new= 771420280400005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 12-28
|year= 1939-1940-е гг. |author= гл. арх. А.Г. Мордвинов, арх-ры Д.Н. Чечулин, Г.П. Гольц
|description=
|image= Donskoy District, Moscow, Russia - panoramio (1).jpg
|wdid= Q117038549
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71956122 |long= 37.59713569 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676001 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400015
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 12
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх-ры А.Г. Мордвинов, Д.Н. Чечулин
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 12.JPG
|wdid= Q117038550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71860795 |long= 37.59573432 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676002 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400025
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 16
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх-ры А.Г. Мордвинов, Д.Н. Чечулин
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 16.JPG
|wdid= Q117038551
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71757352 |long= 37.59421616 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676005 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400035
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 18
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх-ры А.Г. Мордвинов, Д.Н. Чечулин
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 18.JPG
|wdid= Q117038554
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71669626 |long= 37.59298547 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676003 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400045
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 20
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх-ры А.Г. Мордвинов, Д.Н. Чечулин
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 20.JPG
|wdid= Q117038552
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71568207 |long= 37.59161105 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676004 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400055
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 22
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх-ры А.Г. Мордвинов, Г.П. Гольц
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 22.JPG
|wdid= Q117038553
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71461207 |long= 37.59013781 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676006 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400065
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 24
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх. А.Г. Мордвинов
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 24.JPG
|wdid= Q117038555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71424694 |long= 37.58911373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676007 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400075
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 26
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх. А.Г. Мордвинов
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 26.JPG
|wdid= Q117038556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71345075 |long= 37.58856576 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730676008 |complex= 7730676000
|knid-new= 771410280400085
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 28
|year= 1939-1940-е гг. |author= арх. А.Г. Мордвинов
|description=
|image= Ансамбль жилых домов Ленинский просп дом 28.JPG
|wdid= Q117038557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71966263 |long= 37.59868977 |precise= yes
|name= Клиника для кожных и венерических больных при 2-й Градской больнице
|knid= 7710388000
|knid-new= 771410671070006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 17
|year= 1916 г. |author= арх. А.Ф. Мейснер
|description=
|image= Moscow, Leninsky Prospect 17, the former Lyubimov Hospital (1).jpg
|wdid= Q117038520
|wiki=
|commonscat= Leninsky Avenue 17, Moscow |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71844061 |long= 37.59745908 |precise= yes
|name= Главный корпус Государственного научно-исследовательского энергетического института
|knid= 7731172000
|knid-new= 771410350230005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 19, строение 1
|year= 1928 г., 1934 г. |author= арх. А.Ф. Мейснер, инж. В. Петухов
|style= конструктивизм
|description= См. также [[:w:ru:Энергетический институт имени Г. М. Кржижановского|Энергетический институт имени Г.М. Кржижановского]]
|image= Moscow Leninsky19 8138.jpg
|wdid= Q117038599
|wiki=
|commonscat= Leninsky Prospekt, 19 |protection= Р
|link=
|document= d25122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71570743 |long= 37.59390175 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Медведниковской богадельни на Большой Калужской
|knid= 7710389000 |complex= 7710389000
|knid-new= 771720976950006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27
|year= 1900-е гг. |author= арх. С.У. Соловьев
|description=
|image= Moscow, Medvednikov Hospital, architect S.U.Solovyov, 1900s.jpg
|wdid= Q19909677
|wiki= Больница святителя Алексия
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow |protection= Ф
|link= https://mosrest.mos.ru/upload/medialibrary/dbe/bolnitsy.pdf
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71508 |long= 37.59190 |precise= yes
|name= Ограда вдоль Ленинского проспекта
|knid= 7710389008 |complex= 7710389000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27
|year= |author=
|description=
|image= Ограда вдоль Ленинского проспекта 01.JPG
|wdid= Q117038529
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71559079 |long= 37.5931831 |precise= yes
|name= Храм во имя Святителя Алексия Митрополита Московского (бывший иконы Тихвинской Божьей Матери) при больнице |knid= 7731139000 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27
|year =
|author =
|description =
|image= Храм во имя Святителя Алексия Митрополита Московского бывший иконы Тихвинской Божьей Матери.JPG
|wdid= Q117038562
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Moscow at Saint Alexius Hospital
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71559079 |long= 37.5931831 |precise= yes
|name= Котельная |knid= 7710389006 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27
|year =
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038527
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71468306 |long= 37.59354243 |precise= yes
|name= Больница |knid= 7710389002 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 1
|year =
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038522
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71570743 |long= 37.59390175 |precise= yes
|name= Корпус квартирный |knid= 7710389005 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 2
|year =
|author =
|description =
|image= Корпус квартирный.JPG
|wdid= Q117038525
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71645286 |long= 37.59429701 |precise= yes
|name= Богадельня Рахмановых |knid= 7710389001 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 3
|year =
|author =
|description =
|image= Богадельня Рахмановых.JPG
|wdid= Q117038521
|wiki=
|commonscat= Church of the Theotokos of Tikhvin at Saint Alexius Hospital
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71645286 |long= 37.59429701 |precise= yes
|name= Больница детская с приютом |knid= 7710389003 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 3
|year =
|author =
|description =
|image= Больница детская с приютом.JPG
|wdid= Q117038523
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71633623 |long= 37.59535702 |precise= yes
|name= Корпус жилой для обслуживающего персонала |knid= 7710389004 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 4
|year =
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038524
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.71574292 |long= 37.59446769 |precise= yes
|name= Ледник |knid= 7710389007 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 6
|year =
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038528
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71569221 |long= 37.5947821 |precise= yes
|name= Хозяйственные корпуса
|knid= 7731139001 |complex= 7710389000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 7
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038539
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.7145715 |long= 37.59333581 |precise= yes
|name= Часовня |knid= 7710389009 |complex= 7710389000
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 27, строение 8
|year =
|author =
|description =
|image=
|wdid= Q117038530
|wiki=
|commonscat= Saint Alexios Hospital, Moscow
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.712459 |long= 37.589324 |precise= yes
|name= Здание института физической химии, в котором работали В.А. Кистяковский и А.М. Фрумкин
|knid= 7706360000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 31, корпус 4
|year= 1946 г., 1962 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038441
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71203 |long= 37.58866 |precise= yes
|name= Научно-исследовательский текстильный институт
|knid= 7730670000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 33
|year= 1931 г. |author= арх. И.С. Николаев, А.С. Фисенко
|style= конструктивизм
|description= Согласно ДКН г. Москвы, [[:w:ru:Институт биохимии имени А. Н. Баха РАН|Институт биохимии им. А.Н. Баха]], 1931 г., арх .В.Д. Кокорин, О.А. Вутке.
|image= Moscow Leninsky33 8179.jpg
|wdid= Q117038600
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28112014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.710287 |long= 37.586537 |precise= yes
|name= Ансамбль жилых домов на площади Гагарина
|knid= 7740298000 |complex= 7740298000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 30, 37, 37А
|year= 1939-1950 гг. |author= арх. И.И. Фомин, Е.А. Левинсон, А.Е. Аркин, ск. А.Е. Громов
|description=
|image= Moscow, Leninsky Prospect 30 and 37 - twin towers (19178273782).jpg
|wdid= Q121098059
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30112012-23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.710780 |long= 37.583822 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740298001 |complex= 7740298000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 30
|year= 1939-1950 гг. |author= арх. И.И. Фомин, Е.А. Левинсон, А.Е. Аркин, ск. А.Е. Громов
|description=
|image= Жилой_дом, Ленинский проспект, 30 2024 01.png
|wdid= Q121098064
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30112012-23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.710099 |long= 37.585619 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740298002 |complex= 7740298000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 37
|year= 1939-1950 гг. |author= арх. И.И. Фомин, Е.А. Левинсон, А.Е. Аркин, ск. А.Е. Громов
|description=
|image= Moscow_trolleybus ZiU-9 3350 2007-04 1177083044.jpg
|wdid= Q121098073
|wiki=
|commonscat= Moscow Leninsky prospekt 37 |protection= Ц
|link=
|document= d30112012-23
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.710342 |long= 37.584995 |precise= yes
|name= Скульптурные композиции жилых домов на площади Гагарина
|knid= 7730244000 |complex= 7740298000
|knid-new= 771911325910005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 30 и 37
|year= кон. 1940-х гг. |author= арх. И.И. Фомин, Е.А. Левинсон, А.Е. Аркин, ск. А.Е. Громов
|description=
|image= Скульптура на жилом доме, Ленинский проспект, 30 2024.png
|wdid= Q117038540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05032019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.709354 |long= 37.585802 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740298003 |complex= 7740298000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Ленинский проспект, 37А
|year= 1939-1950 гг. |author= арх. И.И. Фомин, Е.А. Левинсон, А.Е. Аркин, ск. А.Е. Громов
|description=
|image=
|wdid= Q121098078
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30112012-23
}}
===М===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71758873 |long= 37.5982496 |precise= yes
|name= Городская усадьба Шервудов, «Московские обозные мастерские» И.Ф. Терещенко – Главного Интендантского Управления
|knid= 7731405000 |complex= 7731405000
|knid-new= 771520279420005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малая Калужская улица
|year= XIX в., нач. XX в. |author= арх. Н.Д. Бутусов
|description= После 1917 года – на территории завода «Красный пролетарий».
|image= Жилой дом архитектора В.С. Шервуда 2021 01.jpg
|wdid= Q117038589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71758873 |long= 37.5982496 |precise= yes
|name= Жилой дом архитектора В.С. Шервуда – контора завода «Красный пролетарий»
|knid= 7731405001 |complex= 7731405000
|knid-new= 771410279420025
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малая Калужская улица, 15, строение 5
|year= 1911 г. |author= арх. Н.Д. Бутусов
|description=
|image= Жилой дом архитектора В.С. Шервуда. Декор 2021 02.jpg
|wdid= Q117038590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71754816 |long= 37.60123201 |precise= yes
|name= Производственный корпус обозных мастерских
|knid= 7731405002 |complex= 7731405000
|knid-new= 771510279420015
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малая Калужская улица, 15, строение 17
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038591
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.718383 |long= 37.599285 |precise= yes
|name= Корпус фабрики «Красный пролетарий»
|knid= 7740028000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский переулок, 15
|year= 1928 г. |author= арх-ры А.К. Болдырёв, В.Д. Кокорин
|style= конструктивизм
|description= Территория 1-го завода паровых машин братьев Бромлей. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740028000|Промышленное здание в стиле конструктивизма]].
|image= Корпус фабрики Красный пролетарий Донской район 2021.jpg
|wdid= Q117038601
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1728/korpusa-fabriki-krasnyj-proletarij-byvsh-1-j-zavod-parovyh-mashin-br-bromlej
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Комплекс зданий Московского текстильного института
|knid= 7740728000 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский переулок / улица Академика Петровского
|year= 1890-е гг., 1928-1932 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.720459 |long= 37.601554 |precise= yes
|name= 1-й корпус Московского текстильного института
|knid= 7740728005 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малая Калужская улица, 1
|year= 1976 г. |author= арх. Г. Цытович, Н. Новоиирская
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7740728005|Выразительный образец архитектуры советского модернизма]]
|image= Donskoy District, Moscow, Russia - panoramio (100).jpg
|wdid= Q136094780
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71903388 |long= 37.60162726 |precise= yes
|name= Лаборатория хлопка и шерсти Московского текстильного института (4-й корпус)
|knid= 7731029000 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский переулок, 2, строение 4
|year= 1930 г. |author= арх. И.С. Николаев, А.С. Фисенко
|style= конструктивизм
|description=
|image= Лаборатория_хлопка и шерсти Московского текстильного института 2021.jpg
|wdid= Q117038598
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.718711 |long= 37.602606 |precise= yes
|name= 5-й корпус Московского текстильного института
|knid= 7740728001 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский перулок, 2, строение 5
|year= 1890-е гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740728001|Здание в кирпичном стиле]].
|image= 5-й_корпус Московского текстильного института – кирпичный декор 2021.jpg
|wdid= Q117038602
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.718899 |long= 37.602988 |precise= yes
|name= 8-й корпус Московского текстильного института
|knid= 7740728002 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский переулок, 2, строение 8
|year= 1890-е гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740728002|Здание в кирпичном стиле]].
|image= 8-й корпус РГУ им. А.Н. Косыгина.jpg
|wdid= Q117038603
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.718493 |long= 37.603518 |precise= yes
|name= 9-й корпус Московского текстильного института
|knid= 7740728003 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Малый Калужский переулок, 2
|year= 1890-е гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740728003|Здание в кирпичном стиле]].
|image= 9-й корпус РГУ им. А.Н. Косыгина.jpg
|wdid= Q117038605
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7125024 |long= 37.59527617 |precise= yes
|name= Общежитие текстильного института («Белое»)
|knid= 7731029001 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= 2-й Донской проезд, 7
|year= сер. 1920-х гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow DonskoyPassage7 8347.jpg
|wdid= Q117038592
|wiki=
|commonscat= Textile Institute campus (1929-1930) |protection= В
|link=
|document= d23012008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713812 |long= 37.596867 |precise= yes
|name= Общежитие текстильного института («Красное»)
|knid= 7740728004 |complex= 7740728000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= улица Стасовой, 10
|year= 1936 г. |author= арх. В.Н. Владимиров, П.А. Голосов, Г.И. Луцкий, Ю.Ю. Савицкий
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740728004|Здание в стиле позднего конструктивизма]]
|image= Красное общежитие Московского текстильного института 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Stasovoy Street 10, Moscow
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1712/obshezhitie-tekstilnogo-instituta-3-krasnoe
|dismissed= d07122017
}}
===Х—Ш===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71769 |long= 37.61418 |precise= yes
|name= Школа № 50 ЛОНО
|knid= 7740749000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Хавская улица, 5
|year= 1919 г., 1935 г. |author= арх. А.И. Антонов, И.П. Антипов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow Khavskaya5 7094.jpg
|wdid= Q116766831
|wiki=
|commonscat= Moscow school number 600 |protection= Ц
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71936853 |long= 37.60993668 |precise= yes
|name= Богадельня московского дворянства им. С.Д. Нечаева с храмом св. первомученика Стефана
|knid= 7706003000
|knid-new= 771510308390005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= улица Шаболовка, 33
|year= 1901-1906 гг. |author= арх. Р.И. Клейн
|description=
|image= Moscow_Nechaev Almshouse 2025-04-19 4642.jpg
|wdid= Q116767515
|wiki=
|commonscat= Nechaev almshouse |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.71821243 |long= 37.61012533 |precise= yes
|name= Варваринский сиротский приют
|knid= 7730072000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= улица Шаболовка, 37
|year= XVIII в., 1850-е гг. |author= арх. М.Д. Быковский
|description= В 1920-х гг. в здании разместилась одна из первых советских радиостанций им. Коминтерна, а с 1938 г. - Телецентр СССР.
|image= Варваринский сиротский приют (1855-1919 гг.).jpg
|wdid= Q4165541
|wiki=
|commonscat= Varvarinsky children's home |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71733 |long= 37.61160 |precise= yes
|name= Радио-башня
|knid= 7701271000
|knid-new= 771410315230005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= улица Шухова, 10, строение 1
|year= 1922 г. |author= инж. В.Г. Шухов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Shukhov tower shabolovka moscow 02.jpg
|wdid= Q662367
|wiki= Шуховская башня
|commonscat= Shukhov tower (Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d01062022
}}
== Москворечье-Сабурово ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.63970988 |long= 37.70008262 |precise= yes
|name= Никольская церковь
|knid= 7710294000
|knid-new= 771510298990006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Москворечье-Сабурово |munid= Q1963190
|address= Каширское шоссе, 59, корпус 4
|year= 1693 г. |author=
|description=
|image= Nicholas Church Moscow Saburovo.jpg
|wdid= Q401590
|wiki= Храм Святителя Николая в Сабурове
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Saburovo |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
== Нагатино-Садовники ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.688555 |long= 37.623504 |precise= yes
|name= Здание центра Международной почты
|knid= 7741187000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатино-Садовники |munid= Q1963039
|address= Варшавское шоссе, 37
|year= 1980 г. |author=
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741187000|Выразительный образец архитектуры советского модернизма]].
|image= Moscow, Varshavskoye 37, June 2025 01.jpg
|wdid= Q138680437
|wiki=
|commonscat= Varshavskoye Highway 37 |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.659620 |long= 37.645805 |precise= yes
|name= Комплекс онкологического центра
|knid= 7741100000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатино-Садовники |munid= Q1963039
|address= Каширское шоссе, 23
|year= 1979 г. |author= арх. И. Виноградский, В. Орлов, А. Ечеистов, Е. Бекрицкий, В. Антонов
|style= совмод
|description=
|image= Онкологический центр, Москва.JPG
|wdid= Q135989944
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= dnovikov
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.680605 |long= 37.627678 |precise= yes
|name= Гараж Главсевморпути
|knid= 7740024000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатино-Садовники |munid= Q1963039
|address= Нагатинская улица, 4А, строение 1
|year= 1938 г. |author= арх. В. Курочкин, инж. А. Здрок
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7740024000|Образец довоенной советской архитектуры с мотивами конструктивизма]]
|image=
|wdid=Q116767516
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.672963 |long= 37.641071 |precise= yes
|name= Водонапорная башня ЦНИИ Химии и механики
|knid= 7740920000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатино-Садовники |munid= Q1963039
|address= Нагатинская улица, 16А, строение 74
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7740920000|Водонапорная башня с мотивами конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q124415109
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Нагатинский Затон ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66767 |long= 37.66657 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Коломенское
|knid= 7710007000 |complex= 7710007000
|knid-new= 771721313050006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 31, 39
|year= XVI-XVII в. |author=
|description=
|image= Moscow Kolomenskoe Estate asv2018-08 img1.jpg
|wdid= Q652464
|wiki= Коломенское
|commonscat= Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66779 |long= 37.66746 |precise= no
|name= Парк (57,2 га)
|knid= 7710007012 |complex= 7710007000
|knid-new= 771721313050096
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 31, 39
|year= XVI-XVII вв. |author=
|description=
|image= Kolomenskoe LimeAvenue KE.jpg
|wdid= Q117038466
|wiki=
|commonscat= Nature of Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.667610 |long= 37.668005 |precise= yes
|name= Часовой столб (Челобитный столб)
|knid= 7710007019 |complex= 7710007000
|knid-new= 771451377030026
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 31, 39 (в парке)
|year= XVII в. |author=
|description=
|image= Petition post, Kolomenskoe, Moscow.jpg
|wdid= Q117038469
|wiki=
|commonscat= Architecture of Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66727 |long= 37.67080 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня
|knid= 7710007015 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050126
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 1
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description=
|image= Kolomenskoe Ascension Church and the bell tower of the George Church.jpg
|wdid= Q220951
|wiki= Церковь Вознесения Господня в Коломенском
|commonscat= Church of the Ascension in Kolomenskoye (Moscow) |protection= Ф
|link= http://whc.unesco.org/en/list/634
|document= d30081960
|unesco= Q220951
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66685 |long= 37.67006 |precise= yes
|name= Водовзводная башня
|knid= 7710007002 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050036
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 2
|year= 1670-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomenskoe Water Tower.jpg
|wdid= Q13359071
|wiki= Водовзводная башня в Коломенском
|commonscat= Water tower (Kolomenskoe) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66766 |long= 37.66935 |precise= yes
|name= Передние ворота
|knid= 7710007005 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050146
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 3 (часть)
|year= 1671-1673 гг., 1767 г. |author= арх. П.В. Макулов (в 1767 г.)
|description= В старой базе - башня часовая с воротами, в документе - надвратная церковь
|image= Moscow Kolomenskoe ColonelPalace Z68.jpg
|wdid= Q4350259
|wiki= Передние ворота (Коломенское)
|commonscat= Front Gates (Kolomenskoe) |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Львиные ворота
|knid= 7710059005 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address=
|year= XVII в., 1859 г., 1930 г. |author=
|description= Львиные ворота Московского кремля, с начала XIX века в Преображенской общине (или в Измайловском дворце?), в 1930 году разобраны и переданы Коломенскому музею, фрагменты хранятся в различных помещениях музея
|image= Львиные ворота 02.jpg
|wdid= Q4270920
|wiki= Львиные ворота (Москва)
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://vk.com/album-200084871_278876374
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66744 |long= 37.66934 |precise= yes
|name= Полковничьи палаты
|knid= 7710007010 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050026
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 3
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description=
|image= Полковничья палата.jpg
|wdid= Q117038459
|wiki=
|commonscat= Colonel palace (Kolomenskoe) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66780 |long= 37.66958 |precise= yes
|name= Приказные палаты
|knid= 7710007011 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050076
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 3
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description=
|image= MoscowKolomenskoe PrkaznyeChamber 5639.jpg
|wdid= Q117038462
|wiki=
|commonscat= Buildings in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66708 |long= 37.67009 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца c колокольней
|knid= 7710007016 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050016
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 4
|year= нач. XVI в. |author= арх. Петрок Малый (?)
|description=
|image= Храм-звонница Георгия Победоносца в Коломенском.JPG
|wdid= Q4504673
|wiki= Церковь Георгия Победоносца в Коломенском
|commonscat= Saint George Church in Kolomenskoye (Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66712 |long= 37.66975 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 7730939001 |complex= 7710007000
|knid-new= 771451377030016
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 5
|year= 1843 г. |author= арх. Е.Д. Тюрин
|description=
|image= Kolomenskoe GeorgeBellTower.JPG
|wdid= Q117038559
|wiki=
|commonscat= Saint George Church in Kolomenskoye (Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66721 |long= 37.66908 |precise= yes
|name= Кормовой (Сытный) двор
|knid= 7710007014 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050116
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 6
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description=
|image= MoscowKolomenskoe SytnyDvor 5632.jpg
|wdid= Q117038468
|wiki=
|commonscat= Buildings in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.667582 |long= 37.667564 |precise= no
|name= Стены Кормового двора
|knid= 7710007013 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050086
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39
|year= 1667-1668 гг. |author=
|description=
|image= Walls fodder yard.jpg
|wdid= Q123008645
|wiki=
|commonscat= Buildings in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.669279 |long= 37.666820 |precise= no
|name= Фрагменты стен Государева двора
|knid= 7740681003 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39
|year= XVII в., 2007 г. |author=
|description= Входит в предмет охраны ОКН «Усадьба Коломенское»
|image=
|wdid= Q123008653
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d11052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66396886 |long= 37.6689021 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи в Дьякове
|knid= 7710007018 |complex= 7710007000
|knid-new= 771610415890006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 7
|year= 1529 г. |author=
|description=
|image= Church of the Decapitation of Saint John.jpg
|wdid= Q4505253
|wiki= Храм Усекновения Главы Иоанна Предтечи в Дьякове
|commonscat= Church of the Beheading of Saint John the Baptist in Dyakovo |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.663956 |long= 37.668465 |precise= no
|name= Намогильная плита 1710 года
|knid= 7720139000 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= Коломенское, д. Дьяково, в 16 м к западу от церкви
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117038537
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.664264 |long= 37.668625 |precise= yes
|name= Кладбище при церкви Иоанна Предтечи в Дьяково
|knid= 7740681000 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= Коломенское, д. Дьяково, в 16 м к западу от церкви
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description= Входит в предмет охраны ОКН «Усадьба Коломенское»
|image= Kolomenskoe Dyakovo Old Cemetery.jpg
|wdid= Q123008648
|wiki= Дьяковское кладбище
|commonscat= Dyakovskoye Cemetery |protection= Ц
|link=
|document= d11052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.663273 |long= 37.668232 |precise= yes
|name= Ограда с воротами кладбища при церкви Иоанна Предтечи в Дьяково
|knid= 7740681002 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= Коломенское, д. Дьяково
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в предмет охраны ОКН «Усадьба Коломенское»
|image= Вход на территорию кладбища церкви Усекновения главы Иоанна Предтечи в Дьякове (Коломенское).JPG
|wdid= Q123008651
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d11052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66857412 |long= 37.67149823 |precise= yes
|name= Дворцовый павильон
|knid= 7710007009 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050106
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, дом 39, строение 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Дворцовый павильон императора Александра I в Коломенском.JPG
|wdid= Q19838269
|wiki= Дворцовый павильон 1825 года
|commonscat= Palace Pavilion in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66869598 |long= 37.66773429 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 7710007017 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050156
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 9
|year= ок. 1662-1670 гг. |author=
|description= В ЕГРОКН - церковь Анны Казанской
|image= Kolomenskoe KazanChurch K2.jpg
|wdid= Q763412
|wiki= Храм Казанской иконы Божией Матери в Коломенском
|commonscat= Church of the Theotokos of Kazan in Kolomenskoye (Moscow) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.673945 |long= 37.677481 |precise= yes
|name= Проездная башня Николо-Карельского монастыря
|knid= 7710007003 |complex= 7710007000
|knid-new= 771721313050056
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 10
|year= 1692 г. |author=
|description= Перенесена в усадьбу «Коломенское» в 1932 году из монастыря в черте г. Северодвинск.
|image= Kolomen04.jpg
|wdid= Q117038447
|wiki=
|commonscat= Passsage tower of Nikolo-Korelsky monastery relocated to Kolomenskoye |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.673075 |long= 37.678637 |precise= yes
|name= Башня острога из г. Братска
|knid= 7710007001 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 11
|year= 1659 г. |author=
|description=
|image= Деревянная постройка.jpg
|wdid= Q117038442
|wiki=
|commonscat= Wooden tower of Bratsk Stocaded Fort relocated to Kolomenskoye |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.667436 |long= 37.667019 |precise= yes
|name= Домик Петра Первого
|knid= 7710007007 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050046
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 12
|year= 1702 г. |author=
|description= Построен в Новодвинской крепости, в 1877 г. перевезён в Архангельск, откуда в 1934 г. перевезён в Коломенское
|image= Kolomenskoe PetersHouse4.JPG
|wdid= Q13668675
|wiki= Домик Петра I (Москва)
|commonscat= House of Peter I in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66817303 |long= 37.66946803 |precise= yes
|name= Медоварня из подмосковного села Преображенское
|knid= 7710007008 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050136
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 13
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description=
|image= Moscow Kolomenskoye asv2021-08 img12.jpg
|wdid= Q117038456
|wiki=
|commonscat= Brew-House in Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.673579 |long= 37.677914 |precise= yes
|name= Моховая башня Сумского острога
|knid= 7730939000 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 63
|year= 1680-е гг., 2005-2008 гг.
|description= Перенесена в усадьбу «Коломенское» в 1931 г. из с. Сумский Посад Беломорского района Карельской АССР. Включена в предмет охраны ОКН 771721313050056 «Башни Николо-Карельского острога» на карте [https://isogd.mos.ru/isogd-portal/gis/none/none ИСОГД].
|image= Mokhovaya Tower of Sumskoy Stockaded Fort from the 1680s relocated to Kolemenskoye in Moscow (02).jpg
|wdid= Q117038558
|wiki=
|commonscat= Mokhovaya Tower of Sumskoy Stockaded Fort relocated to Kolomenskoye |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.66934 |long= 37.66593 |precise= yes
|name= Спасские ворота
|knid= 7710007006 |complex= 7710007000
|knid-new= 771711313050066
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= проспект Андропова, 39, строение 79
|year= XVII в. |author=
|description=
|image= Kolomenskoe SaviourGates.jpg
|wdid= Q13360735
|wiki= Спасские ворота (Коломенское)
|commonscat= Saviour Gates (Kolomenskoe) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.668471 |long= 37.666186 |precise= yes
|name= Памятный столб-часовня в честь освобождения крестьян от крепостного права
|knid= 7740681001 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= Коломенское
|year= 1881 г. |author=
|description= Входит в предмет охраны ОКН «Усадьба Коломенское»
|image= Moscow Kolomenskoye asv2021-08 img08.jpg
|wdid= Q123008649
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d11052021
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.667061 |long= 37.668299 |precise= yes
|name= Половецкая баба
|knid= 7740681004 |complex= 7710007000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= Коломенское
|year= XII в., 1930-е гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ#7740681004|Памятник культуры половецкого народа эпохи средневековья]]
|image= Kolomenskoe PolovtsianWoman 1747.JPG
|wdid= Q123398375
|wiki=
|commonscat= Polovtsian Woman, Kolomenskoe
|link= https://pastvu.com/p/1888228
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.65578 |long= 37.66530 |precise= no
|name= Дьяковское городище
|knid= 7710293000
|knid-new= 771640678500006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address=
|year= I тыс. до н.э. – VI-VII вв. |author=
|description=
|image= Moscow Kolomenskoe Estate asv2018-08 img4.jpg
|wdid= Q20165475
|wiki= Дьяково городище
|commonscat= Dyakovo Ravine, Kolomenskoe |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.655542 |long= 37.663329 |precise= no
|name= Селище «Дьяково 2»
|knid= 7730818000
|knid-new= 772241374180006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Нагатинский Затон |munid= Q1963453
|address= в 50 м к западу от восточного склона Дьякова городища, в 350 м к юго-востоку от 2-й улицы Дьякова городища, в 585 м к востоку от нового дворца Алексея Михайловича
|year= XI-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118098629
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d18072022-2
}}
== Орехово-Борисово Северное ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.6168339 |long= 37.682817 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Царицыно
|knid= 7710115000 |complex= 7710115000
|knid-new= 771420978970006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1; 1 строение 2; 2, строение 1; 3, 4, 5, 6, 7, 13, 16, 17
|year= XVIII в. |author= арх. В.И. Баженов, арх. М.Ф. Казаков, садовые мастера Ф. Рид, И. Мурно, нач. XIX в., арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Tsaritsino from helicopter-2.jpg
|wdid= Q147994
|wiki= Царицыно (дворцово-парковый ансамбль)
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.611683 |long= 37.687908 |precise= yes
|name= Парк (Английский сад и Покровская сторона) (284,9 га)
|knid= 7710115020 |complex= 7710115000
|knid-new= 771420978970166
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1, усадьба Царицыно
|year= XVIII в. |author= арх. В.И. Баженов, садовые мастера Ф. Рид, И. Мурно, XIX в.
|description=
|image= Государственный музей-заповедник Царицыно. Парк. 8.jpg
|wdid= Q125700886
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.614212 |long= 37.680789 |precise= yes
|name= Фигурные (Виноградные) ворота
|knid= 7710115006 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970186
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 (в парке)
|year= 1777-1778 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 05.jpg
|wdid= Q117038475
|wiki=
|commonscat= Wineyard Gate (Tsaritsyno) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.6163275 |long=37.6857956 |precise= yes
|name= Оранжерейный мост («Оранжерейная плотина») |knid= 7710115015 |complex= 7710115000 |knid-new=771710978970116
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 (в парке)
|year = нач. XIX в.
|author = арх. И.В. Еготов
|description =
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 08.jpg
|wdid= Q125698386
|wiki=
|commonscat= Orangery Bridge in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.616390 |long= 37.680770 |precise= yes
|name= Фигурный мост
|knid= 7710115014 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970176
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 (в парке, главная аллея)
|year= 1776-1778 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 10.jpg
|wdid= Q61965719
|wiki=
|commonscat= Figurny Bridge |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.61618 |long=37.68220 |precise= yes
|name= Большой Кавалерский корпус (фундаменты)
|knid= 7730426000 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1, поляна перед Большим дворцом
|year= 1779-1794 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Царицыно._Дворец и фундаменты Большого кавалерского корпуса.jpg
|wdid= Q125698389
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.61605 |long=37.68103 |precise= no
|name= Камер-юнгфарский павильон (фундаменты)
|knid= 7730426001 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1, поляна перед Большим дворцом
|year= 1779-1794 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image=
|wdid= Q125698391
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.6166303 |long=37.6804913 |precise= yes
|name= Крестообразный павильон (фундаменты)
|knid= 7730426002 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1, поляна перед Большим дворцом
|year= 1779-1794 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Царицыно._Контуры Крестообразного павильона.jpg
|wdid= Q125698393
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.61690 |long=37.68047 |precise= yes
|name= Шестигранный павильон (фундаменты)
|knid= 7730426003 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1, поляна перед Большим дворцом
|year= 1779-1794 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Царицыно._Контуры Шестиугольного павильона.jpg
|wdid= Q125698394
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.6158491 |long=37.6836879 |precise=
|name= Стрельчатые ворота (галерея и ворота между Большим дворцом и Хлебным домом) |knid= 7710115008 |complex= 7710115000 |knid-new=771410978970156
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1
|year = 1784-1785 гг.
|author = арх. В.И. Баженов
|description =
|image= Царицыно стрельчатые ворота.JPG
|wdid= Q125698385
|wiki=
|commonscat= Arch Gallery in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61581202 |long= 37.68444295 |precise= yes
|name= Хлебный дом (Кухонный корпус)
|knid= 7710115025 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970126
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 4
|year= 1784-1785 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 04.jpg
|wdid= Q4498076
|wiki= Хлебный дом (Царицыно)
|commonscat= Kitchen House in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.61462742 |long= 37.6805263 |precise= yes
|name= Средний дворец (Оперный дом) |knid= 7710115018 |complex= 7710115000 |knid-new=771410978970146
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 5
|year = 1786-1789 гг.
|author = арх. В.И. Баженов
|description =
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 12.jpg
|wdid=Q4335340
|wiki= Оперный дом
|commonscat= Middle Tsaritsyno Palace |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.61542055 |long= 37.68211631 |precise= yes
|name= Большой дворец |knid= 7710115010 |complex= 7710115000 |knid-new= 771410978970016
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 6
|year = 1786—1796 гг.
|author = арх. М.Ф. Казаков
|description =
|image= Grand-Palace-in-Tsaritsyno-Moscow.jpg
|wdid=Q4092931
|wiki= Большой Царицынский дворец
|commonscat= Grand Tsaritsyno Palace |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.6124468 |long= 37.68171954838705 |precise= yes
|name= Павильон «Миловида»
|knid= 7710115019 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970196
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 13
|year= кон. XVIII в. |author= арх. В.И. Баженов, 1803-1804 гг., арх. И.В. Еготов (?)
|description=
|image= Государственный музей-заповедник Царицыно. Павильон Миловида. 1.jpg
|wdid= Q116789733
|wiki=
|commonscat= Pavilion of Milovid |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61108866 |long= 37.68729959 |precise= yes
|name= Павильон «Нерастанкино»
|knid= 7710115003 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970056
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 16
|year= 1803-1804 гг. |author= арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Нерастанкино01.jpg
|wdid= Q61983195
|wiki=
|commonscat= Pavilion Nerostankino |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.6088017 |long= 37.6873625 |precise= yes
|name= Беседка «Золотой сноп» («Храм Цереры»)
|knid= 7710115004 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970036
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 17 (в парке)
|year= 1805 г. |author= арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Храм-Цереры-01.jpg
|wdid= Q61983153
|wiki=
|commonscat= Temple of Ceres in Tsaritsyno Park |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61064121 |long= 37.68169411 |precise= yes
|name= Башня-руина
|knid= 7710115002 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970206
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 18 (в парке)
|year= 1804-1805 гг. |author= арх. И.В. Еготов (?)
|description=
|image= Государственный музей-заповедник Царицыно. Башня-руина. 1.jpg
|wdid= Q116810554
|wiki= Башня-руина (Царицыно)
|commonscat= Ruin Tower (Tsaritsyno) |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.616977 |long= 37.681446 |precise= yes
|name= Церковь иконы Божией Матери «Живоносный Источник»
|knid= 7710115026 |complex= 7710115000
|knid-new= 771410978970136
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 2 строение 1
|year= 1722 г., 1759-1765 гг., 1883-1885 гг. |author= арх. П.Н. Лавин
|description=
|image= Church of Our Lady Icon - Moscow, Russia - panoramio.jpg
|wdid= Q4501136
|wiki= Храм иконы Божией Матери «Живоносный Источник» в Царицыне
|commonscat= Church of the Theotokos Life Giving Spring in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|sobory= 3316
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.6101535 |long=37.6854006 |precise= yes
|name= Грот на Глухой дорожке
|knid= 7730426004 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, парк
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Государственный музей-заповедник Царицыно. Парк. 10.jpg
|wdid= Q125698395
|wiki=
|commonscat= Grotto in Tsaritsyno Park
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.61300 |long=37.67980 |precise= no
|name= Трехкамерный грот (руины)
|knid= 7730426005 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, парк
|year= 1807-1809 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125698397
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.616506 |long= 37.687334 |precise= yes
|name= Домик садовника (руины)
|knid= 7730426006 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, парк
|year= 1775-1880-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140384111
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.617929 |long= 37.680680 |precise= yes
|name= Большой мост через овраг (Готический)
|knid= 7710115005 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970216
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, близ Среднего пруда
|year= 1777-1778 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Большой мост через овраг, вид с левой стороны, 10.10.2020.jpg
|wdid= Q4092989
|wiki= Большой мост через овраг
|commonscat= Big Bridge over the Gully |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.61052 |long=37.68844 |precise= yes
|name= Большой Гротесковый мост
|knid= 7710115028 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970246
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, парк, у беседки «Золотой сноп»
|year= 1804-1805 гг. |author= арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Гротесковый мост01.jpg
|wdid= Q125698388
|wiki=
|commonscat= Big Grotesque Bridge in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.61097 |long=37.68956 |precise= no
|name= Малый («Горбатый») Гротесковый мост
|knid= 7710115016 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970256
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, парк, у беседки «Нерастанкино»
|year= 1805 г. |author= арх. И.В. Еготов (?)
|description=
|image= Государственный музей-заповедник Царицыно. Малый гротесковый мост..jpg
|wdid= Q125698387
|wiki=
|commonscat= Grotesque Bridges in Tsaritsyno |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.615221 |long= 37.683588 |precise= yes
|name= Ограда с воротами (фрагмент)
|knid= 7710115017 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970226
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, близ Большого дворца
|year= 1784 г. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Царицыно весной 2019. Фото 101.jpg
|wdid= Q140384110
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.623890 |long= 37.681940 |precise= no
|name= Царицынский (Верхний) и Шипиловский (Средний) пруды с островами и пристанями
|knid= 7710115027 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно
|year= |author=
|description=
|image= Верхний-пруд-01.jpg
|wdid= Q19844170
|wiki= Царицынские пруды
|commonscat= Tsaritsyno Ponds
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.6088764 |long= 37.6849346 |precise= yes
|name= Арка на острове Верхнего пруда («Русалкины ворота»)
|knid= 7710115001 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970236
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно
|year= 1803-1804 гг. |author= арх. И.В. Еготов (?)
|description=
|image= Царицыно. Царицынский пруд. 5.jpg
|wdid= Q117038472
|wiki=
|commonscat= Mermaid Gates |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61624 |long= 37.67798 |precise= yes
|name= Плотина Верхнего Царицынского пруда (Царицынская)
|knid= 7710115022 |complex= 7710115000
|knid-new= 772210978970266
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, между Верхним и Средним прудом
|year= 1777-1779 гг. |author= арх-ры К.И. Бланк, М.Ф. Казаков, 1803 г., арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Плотина Верхнего Царицынского пруда (июль 2019).jpg
|wdid= Q117038478
|wiki=
|commonscat= Upper Tsaritsyno Pond dam |protection= Ф
|link=
|document= d10102022-6
|document2= d25042019-1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.62800 |long= 37.69214 |precise= yes
|name= Плотина Шипиловского пруда (Шипиловская)
|knid= 7710115023 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image= Шипиловская плотина 360 (24444274410).jpg
|wdid= Q4524108
|wiki= Шипиловская плотина
|commonscat= Shipilovskaya dam
|link=
|dismissed=d30052019
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Водосток
|knid= 7730426007 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyno Park |protection= В
|link=
|document= d08072013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.616111 |long= 37.682778 |precise= no
|name= Кавалерские корпуса
|knid= 7731416000 |complex= 7731416000
|knid-new= 771720978970076
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1
|year= 1784-1785 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description= Дополнительный комплекс в составе ансамбля усадьбы Царицыно.
|image= Музей-заповедник Царицыно - panoramio (5).jpg
|wdid= Q4206798
|wiki= Кавалерские корпуса
|commonscat= Chevalier Houses (Tsaritsyno) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61662546 |long= 37.68393091 |precise= yes
|name= Кавалерский корпус № 1
|knid= 7710115024 |complex= 7731416000
|knid-new= 771410978970086
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1
|year= 1784-1785 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 02.jpg
|wdid= Q117038479
|wiki=
|commonscat= First Chevalier House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.6168339 |long= 37.682817 |precise= yes
|name= Кавалерский корпус № 2 («Восьмигранник»)
|knid= 7710115007 |complex= 7731416000
|knid-new= 771410978970096
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 2
|year= 1784-1785 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Moscow 05-2012 Tsaritsyno 03.jpg
|wdid= Q117038476
|wiki=
|commonscat= Second Chevalier House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61736263 |long= 37.67981663 |precise= yes
|name= Кавалерский корпус № 3
|knid= 7710115012 |complex= 7731416000
|knid-new= 771410978970106
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 3
|year= 1786-1789 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Кавалерский корпус № 3. Царицыно.JPG
|wdid= Q117038477
|wiki=
|commonscat= Third Chevalier House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.61539005 |long= 37.68048138 |precise= yes
|name= Кавалерский корпус полукруглый / Малый (Полуциркульный) дворец
|knid= 7710115011 |complex= 7731416000
|knid-new= 771410978970066
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Дольская улица, 1 строение 7
|year= 1786-1789 гг. |author= арх. В.И. Баженов
|description=
|image= Small (Semicircular) Palace 5099.jpg
|wdid= Q4279238
|wiki= Малый дворец (Царицыно)
|commonscat= Small Tsaritsyno Palace |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat=55.61541 |long=37.68019 |precise= yes
|name= Холм-пирамида
|knid= 7730426008 |complex= 7710115000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= усадьба Царицыно, основание Малого дворца
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Малый дворец002.jpg
|wdid= Q125698398
|wiki=
|commonscat= Small Tsaritsyno Palace |protection= В
|link=
|document= d08072013
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 55.616179 |long= 37.687703 |precise= yes
|name= Дача, в которой в разные годы жили: историки И.В. Забелин и В.О. Ключевский, писатель Н.Д. Телешов
|knid= 7701751000
|knid-new= 771411211580005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Воздушная улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В основе были конструкции виноградной оранжереи 1804 года постройки. Признана ветхим строением, отселена и затем снесена в 2006 году. На её месте воссоздана виноградная оранжерея
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.607317 |long= 37.691672 |precise= yes
|name= Ореховские курганы (Ореховский курганный могильник)
|knid= 7710961000
|knid-new= 771441198550006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= в 0,5 км к югу от бывш. деревни Орехово, на левом берегу ручья, впадающего в Царицынский пруд
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140371311
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
|document2= d30071992
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.609670 |long= 37.687276 |precise= yes
|name= Царицынские курганы. Группа № 1
|knid= 7730424000
|knid-new= 771741198300006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, правый берег Царицынского пруда, в 200 м от беседки «Золотой сноп»
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140371312
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Царицынские курганы (группы 2, 3, 4, 5, 6)
|knid= 7710115013 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк
|year= XI – XIII вв.
|description= В старой базе входят в ансамбль усадьбы "Царицыно" и включают также группу № 1
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.610647 |long= 37.683151 |precise= yes
|name= Царицынские курганы. Группа № 2
|knid= 7731371000 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110016
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, западный берег Царицынского пруда, в 300 м к северо-западу от беседки «Руины»
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image= Царицыно. Парк. Могилы вятичей (Царицыно-2).jpg
|wdid= Q140371313
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.607849 |long= 37.680583 |precise= yes
|name= Царицынские курганы. Группа № 3
|knid= 7731371001 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110026
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, северо-восточный берег Царицынского пруда, в 300 м от него
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140371314
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.606620 |long= 37.685279 |precise= yes
|name= Царицынские курганы. Группа № 4
|knid= 7731371002 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110036
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, северный берег Царицынского пруда, на территории радиостанции, в 300 м от пруда, в/ч 61680
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140371315
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.621154 |long= 37.692958 |precise= yes
|name= Царицынские курганы. Группа № 5
|knid= 7731371003 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110046
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, на восточном берегу Царицынского пруда, в 400 м от него
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140375811
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Царицынские курганы. Группа № 6
|knid= 7731371004 |complex= 7710115013
|knid-new= 771640658110056
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Царицынский парк, южный берег Царицынского пруда, в 200 м от моста у беседки «Золотой сноп»
|year= XI – XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.62981605 |long= 37.72880176 |precise= yes
|name= Церковь Троицы
|knid= 7710083000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Борисовский проезд, 15, корпус 4, строение 1
|year= 1868-1873 гг., 1891 г., 1901 г. |author=
|description=
|image= Церковь Троицы в Борисове.jpg
|wdid= Q4501059
|wiki= Храм Троицы в Борисове
|commonscat= Church of the Holy Trinity in Borisovo |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.630249 |long= 37.729191 |precise= yes
|name= Дом культуры села Борисово
|knid= 7741071000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Орехово-Борисово Северное |munid= Q1962775
|address= Борисовский проезд, 15, корпус 5, строение 1
|year= 1953 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135214618
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d18022014
}}
== Царицыно ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.623463 |long= 37.668875 |precise= yes
|name= Здание Научно-исследовательского института импульсной техники (НИИИТ)
|knid= 7741188000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Луганская улица, 9, строение 1
|year= 1975 г. |author=
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741188000|Выразительный образец архитектуры советского модернизма]].
|image= ВНИИА, Царицыно (28.08.2025).jpg
|wdid= Q135988981
|wiki=
|commonscat= VNIIA (Tsaritsyno) |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.621904 |long= 37.637801 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Болдун Иван Корнеевич (1918-1981), старший лейтенант, Герой Советского Союза
|knid= 7730410000
|knid-new= 771610632020005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124852034
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.617600 |long= 37.639378 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Гавроданов Петр Иванович (1919-1987), старшина, полный кавалер ордена Славы
|knid= 7720068001
|knid-new= 771610632780005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище, уч. 19
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124852033
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d12031996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.622301 |long= 37.638018 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Данильченко Иван Андреевич (1914-1981), полковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730411000
|knid-new= 771610632420005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище, уч. 24
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник на могиле Данильченко Ивана Андреевича.JPG
|wdid= Q124852035
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.622106 |long= 37.637606 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Сабенин Михаил Варнавич (1904-1968), капитан, Герой Советского Союза
|knid= 7730455000
|knid-new= 771610632410005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище, уч. 24
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник Героя Советского Союза Сабенина Михаила Варнавича на Котляковском кладбище.JPG
|wdid= Q124852037
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.622187 |long= 37.637996 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Чех Григорий Андронович (1907-1978), полковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730422000
|knid-new= 771610632390005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124852036
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.622092 |long= 37.637999 |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Шаменков Иван Фролович (1918-1980), лётчик-истребитель, полковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730655000
|knid-new= 771610632370005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Царицыно |munid= Q508433
|address= Котляковское кладбище, уч. 24
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124852038
|wiki=
|commonscat= Kotlyakovo Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
== Чертаново Северное ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.627033 |long= 37.620070 |precise= yes
|name= Здание Научно-исследовательского центра электронно-вычислительной техники (НИЦЭВТ)
|knid= 7741186000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Северное |munid= Q1962799
|address= Варшавское шоссе, 125
|year= 1969-1975 гг. |author= арх. В.Л. Воскресенский, Б.В. Кувинов, Е.Н. Смирнов, Д.Н. Романов, инж. Э.В. Болдырев, А.С. Серков, Л.П. Юрасова
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва#7741186000|Выразительный образец архитектуры советского модернизма]].
|image= Moscow, Varshavskoe Schosse 125, NICEVT building (30668871073).jpg
|wdid= Q138680436
|wiki=
|commonscat= Electronic Computing Technology Scientific-Research Center |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.62670 |long= 37.60922 |precise= yes
|name= Учебный аэродром (фрагмент) в Чертаново
|knid= 7720817000
|knid-new= 771431306180005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Северное |munid= Q1962799
|address= Кировоградская улица, 10
|year= 1995 |author= скульптор А.М. Рылеев, архитектор М.И. Судаков
|description= Памятное место, связанное с гибелью при защите Москвы в октябре 1941 года экипажа бомбардировщика СБ-3 173-го авиаполка 77 АД ВВС КА в составе: - командира звена, пилота, лейтенанта Юрия Петровича Тихомирова (1919-1941); - стрелка-бомбардира-наблюдателя, лейтенанта Алексея Яковлевича Ончурова (1918-1941); - стрелка-радиста, сержанта Павла Александровича Вороны (1919-1941)
|image= Учебный аэродром (фрагмент) в Чертаново (Москва) Общий вид.jpg
|wdid= Q117038538
|wiki=
|commonscat= Chertanovo air crew memorial |protection= Р
|link= http://chertanoved.msk.ru/avia.shtml
|document= d21121999
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.628882 |long= 37.582616 |precise= yes
|name= Курганный могильник «Чертаново 9»
|knid= 7730810000
|knid-new= 772241374620006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Северное |munid= Q1962799
|address= в парке «Битцевский лес» (квартал 11, выдел 8), в 500 м к западу от дома 25, корп. 1 по Сумскому проезду, на склоне правого берега р. Чертановки, в 70 метрах к востоку от края леса, в 180 м от русла реки, на высоте 17 м над водой
|year= XI-XIII вв. |author=
|description= Возможно, это уже территория Битцевского леса в Ясенево в ЮЗАО
|image=
|wdid= Q118098626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d09112022
}}
== Чертаново Южное ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579918 |long= 37.588908 |precise= yes
|name= Станция технического обслуживания автомобилей «Жигули»
|knid= 7741097000 |complex= 7741097000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Южное |munid= Q1963154
|address= Варшавское шоссе, 170Г
|year= 1975 г. |author= арх. Л. Павлов, Л. Гончар, Е. Капелиович, Р. Чертов, инж. Е. Гармсен, А. Лесневский
|style= совмод
|description=
|image=
|wdid= Q135989943
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= dnovikov
}}
{{monument |type= monument |status= destroyed
|lat= 55.57965283 |long= 37.59106308 |precise= yes
|name= Роспись с рельефом на стенах кафе Станции технического обслуживания автомобилей «Жигули»
|knid= 7702021000 |complex= 7741097000
|knid-new= 771411364870005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Южное |munid= Q1963154
|address= Варшавское шоссе, 170Г
|year= 1975 г. |author= худ. И.И. Лаврова, И.В. Пчельников
|style= совмод
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.60328802 |long= 37.62781315 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7710620000
|knid-new= 771410709460006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Чертаново Южное |munid= Q1963154
|address= 2-я Покровская улица, 24
|year= 1722-1726 гг., 1878 г. |author=
|description=
|image= Hrampokrova.jpg
|wdid= Q210177
|wiki= Храм Покрова Пресвятой Богородицы на Городне
|commonscat= Church of the Protection of the Theotokos at Gorodnya |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
== Документы ==
{{monument-documents|region=ru-mow
|d30081960
|d04121974
|d23031987
|d30071992
|d20021995
|d25041995
|d12031996
|d09021999
|d21121999
|d13072004
|d10082004
|d16052007
|d23012008
|d19112008
|d25122008
|d19022009
|d15072009
|d27022012
|d30112012-15
|d30112012-23
|d08072013
|d04102013-3
|d18022014
|d28112014
|d27092016-2
|d07122017
|d05032019
|d25042019-1
|d30052019
|d11052021
|d01062022
|d18072022-2
|d10102022-6
|d09112022
|d04052023
|d14022025-2
|dnovikov
}}
{{footer|type=Наследие}}
19ptkhlt4zh22umkg4b3qlar9gra770
Культурное наследие России/Ярославская область/Переславский район
0
11049
777008
765274
2026-09-12T03:47:06Z
Mib5578
34937
/* К */ Обновлён объект Церковь Николая Чудотворца
777008
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-yar|lat=56.82|long=38.79|zoom=9|districtid=Q2218646|banner=Pleshcheyevo lake-Плещеево озеро.jpg
|wikivoyage= [[Плещеево озеро]]
|otherlists= [[Культурное наследие России/Ярославская область/Переславль-Залесский|Переславль-Залесский]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665444 |long= 39.141696 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Покрова
|knid= 7630931000 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Алексино,_церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q122930753
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.66527 |long= 39.141884 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7601225000 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= Алексино,_церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q117007185
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 12379
|temples= 3934
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665570 |long= 39.141785 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630931001 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image= C-alexino-gate-8983.jpg
|wdid= Q122930754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665559 |long= 39.141576 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630931002 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122930755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.963035 |long= 38.861539 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630946000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алферьево |munid= Q4063138
|address=
|year= 1814 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова в Алферьево (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007239
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13034
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.865610 |long= 38.271961 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Николая Чудотворца
|knid= 7630932000 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 1790-е гг. - 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ансамбль_Церкви Николая Чудотворца в с. Андрианово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007233
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|sobory= 05836
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.865838 |long= 38.271819 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630932001 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 1796 г. - 1802 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Андрианово (Переславский район).jpg
|wdid= Q123755942
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.866008 |long= 38.272232 |precise= yes
|name= Ограда с угловыми башнями
|knid= 7630932002 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Andrianovo_- St. Nicholas church wall - 2025-05-09 - p2.jpg
|wdid= Q123755943
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.866036 |long= 38.271652 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 7630932003 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Снесена в конце 2010-х.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.572002 |long= 39.231519 |precise= yes
|name= Усадьба Самсоновых
|knid= 7601226000 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755931
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://deadokey.livejournal.com/1681.html
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.572298 |long= 39.231337 |precise= yes
|name= Дом усадебный
|knid= 7601226001 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица
|year= кон.XVIII - нач.XIX вв. |author=
|description= Сгорел в 2002 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.572118 |long= 39.232007 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7601226002 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица, 24
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755932
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.571355 |long= 39.231197 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601226003 |complex= 7601226000
|knid-new= 762521434050004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address=
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755933
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.597592 |long= 39.020482 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630947000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Берендеево |munid= Q4084721
|address=
|year= 1806 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Берендеево 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007241
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 03608
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.650439 |long= 38.894847 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 7630948000
|knid-new= 762611454940005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бибирево |munid= Q4086256
|address=
|year= 1816 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 13035
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.745072 |long= 38.913442 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Троицы
|knid= 7630933000 |complex= 7630933000
|knid-new= 761421321310005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15А
|year= 1703 г. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ансамбль Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.744921 |long= 38.913364 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600360000 |complex= 7630933000
|knid-new= 761411321310015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15А
|year= 1706 г., 1842 г., 1848 г. |author=
|description=
|image= Троицкая церковь в Большой Бремболе..JPG
|wdid= Q117007167
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00754
|temples= 8655
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.745027 |long= 38.913144 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630933001 |complex= 7630933000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15а
|year= вторая половина XIX в. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ворота Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251885
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.744722 |long= 38.913825 |precise= yes
|name= Ограда со столбами и угловыми башням
|knid= 7630933002 |complex= 7630933000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address=
|year= XVIII в. - 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ограда Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251886
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.885816 |long= 39.100707 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Николая Чудотворца
|knid= 7630934000 |complex= 7630934000
|knid-new= 761421323040005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= 1786 г. |author=
|description=
|image= Закат у Никольской церкви - 2 (2850891202).jpg
|wdid= Q123755944
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.885923 |long= 39.100380 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца с колокольней
|knid= 7600361000 |complex= 7630934000
|knid-new= 761411323040015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= 1776-1786 гг. |author=
|description=
|image= Вашка,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q117007169
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 08475
|temples= 11050
|document= d24011989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.886123 |long= 39.099905 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630934001 |complex= 7630934000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755945
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.669014 |long= 38.624475 |precise= yes
|name= Церковь Троицы (Николая Чудотворца)
|knid= 7630949000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вёска (Пригородное с/п) |munid= Q4130564
|address=
|year= 1808 г. |author=
|description=
|image= Holy Trinity Church (Veska) 04.jpg
|wdid= Q117007244
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church (Veska) |protection= В
|link=
|sobory= 12506
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72201 |long= 38.78148 |precise= yes
|name= Церковь Георгия с колокольней
|knid= 7600362000
|knid-new= 761411321390005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= улица Петра I, 60-а
|year= 1801 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Георгия Победоносца в Веськово.jpg
|wdid= Q117007170
|wiki=
|commonscat= Saint George church (Veskovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00755
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72375 |long= 38.77333 |precise= yes
|name= Ансамбль музея-усадьбы «Ботик»
|knid= 7610136000 |complex= 7610136000
|knid-new= 761821326000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1689-1693 гг. |author=
|description=
|image= Botik-yakor-01.jpg
|wdid= Q4095162
|wiki= Ботик Петра I (музей-усадьба)
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72380 |long= 38.77356 |precise= yes
|name= Бот «Фортуна»
|knid= 7600000286 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= внутри Ботного дома
|year= |author=
|description=
|image= Бот «Фортуна».JPG
|wdid= Q4492052
|wiki= Фортуна (ботик)
|commonscat= Fortune (boat of Peter I)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72384 |long= 38.77340 |precise= yes
|name= Ботный дом
|knid= 7610136004 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1803 г. |author=
|description=
|image= Botik 2846.jpg
|wdid= Q117007216
|wiki=
|commonscat= Boat house in Veskovo |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.72407 |long= 38.77373 |precise= yes
|name= Обелиск императору Петру I
|knid= 7610136001 |complex= 7610136000
|knid-new= 761811326000016
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author= худ. А.С. Кампиони
|description=
|image= B-memorial-4332-08.jpg
|wdid= Q117007212
|wiki=
|commonscat= Obelisk of Emperor Peter I at Pleshcheevo Lake |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72426 |long= 38.77277 |precise= yes
|name= Павильон «Ротонда»
|knid= 7610136005 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author=
|description=
|image= Павильон_"Ротонда". Веськово.jpg
|wdid= Q117007217
|wiki=
|commonscat= Rotunda pavilion (Veskovo) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72433 |long= 38.77153 |precise= yes
|name= Петровский дворец
|knid= 7610136003 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author=
|description=
|image= Петровский_дворец. Веськово.jpg
|wdid= Q117007215
|wiki=
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.723791 |long= 38.772736 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 7610136006 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1842 г. |author=
|description=
|image= B-storojka-9293.jpg
|wdid= Q123755941
|wiki=
|commonscat= Lodge in museum-estate «Boat of Peter I» |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72118 |long= 38.77100 |precise= yes
|name= Триумфальная арка
|knid= 7610136007 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author= арх. Н.Ф. Жеребцов
|description=
|image= Botik-arka-0654.jpg
|wdid= Q117007220
|wiki=
|commonscat= Triumphal arch in museum-estate «Boat of Peter I» |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.7224 |long= 38.7715 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7610136002 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Аллея_в парке музея-усадьбы.jpg
|wdid= Q117007214
|wiki=
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.763236 |long= 38.980619 |precise= yes
|name= Церковь Троицы (Воскресения Христова)
|knid= 7630950000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Воронцово |munid= Q20698245
|address=
|year= кон. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Троицы живоначальной в с. Воронцово (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007245
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 09990
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.090888 |long= 38.257337 |precise= yes
|name= Церковь Казанская (Богоявления Господня)
|knid= 7630951000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Выползово |munid= Q20698159
|address=
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Поповский_? дом.jpg
|wdid= Q117007246
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09719
|document= d22111993
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588612 |long= 38.597202 |precise= yes
|name= Усадьба Голицыных-Гагариных
|knid= 7610137000 |complex= 7610137000
|knid-new= 761821322700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= Садовая улица, 11, улица Возрождения, 6, 18
|year= 1790-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, ансамбль усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745944
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588274 |long= 38.598331 |precise= yes
|name= Жилой дом (Южный корпус)
|knid= 7610137002 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= Садовая улица, 11
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, южный корпус усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745947
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.590236 |long= 38.595670 |precise= yes
|name= Северный корпус
|knid= 7610137001 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= улица Возрождения, 6
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image= Остатки_усадьбы в с. Гагаринская Новоселка.jpg
|wdid= Q123745945
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589760 |long= 38.595929 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 7610137004 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= улица Возрождения, 18
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Христова в с. Гагаринская Новоселки (Переславский район) вид с запада.jpg
|wdid= Q117007221
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 12498
|temples= 11053
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589259 |long= 38.596954 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7610137003 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, парк усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745948
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588088 |long= 38.597979 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 7630039000 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4139653
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, хозяйственный корпус усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745949
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589574 |long= 38.598013 |precise= no
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 7630040000 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4139653
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123745951
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.654668 |long= 38.700894 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600364000
|knid-new= 761411321850005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Глебовское |munid= Q4139653
|address= Московская улица, 111
|year= 1792 г. |author=
|description=
|image= Glebovskoe 3.JPG
|wdid= Q117007172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 05889
|temples= 11054
|document= d24011989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.682723 |long= 38.557402 |precise= yes
|name= Церковь Трехсвятская
|knid= 7630952000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Голопёрово |munid= Q4142125
|address=
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Трехсвятская БезинВ.jpg
|wdid= Q117007247
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12497
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.893723 |long= 38.631363 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 7630953000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гора-Новоселка |munid= Q4143376
|address=
|year= 1828 г. |author=
|description=
|image= C-gora-novosyolka-8459.jpg
|wdid= Q117007248
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12495
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.6547 |long= 39.2902 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Ганшиных, где бывал В.И. Ленин в связи с печатанием книги «Что такое "друзья народа" и как они воюют против социал-демократов?»
|knid= 7600357000 |complex= 7600357000
|knid-new= 761421323050005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Gorki-museum-1606.jpg
|wdid= Q4306058
|wiki= Музей-усадьба Ганшиных
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.654459 |long= 39.290826 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7600357001 |complex= 7600357000
|knid-new= 761411323050015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= воссоздан в 1969 г. |author=
|description=
|image= Gorki-museum-01.jpg
|wdid= Q123755925
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.654294 |long= 39.290986 |precise= yes
|name= Флигель, «охотничий домик»
|knid= 7600357002 |complex= 7600357000
|knid-new= 761411323050025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= воссоздан в 1985 г. |author=
|description=
|image= D-gorki-domik-0427.jpg
|wdid= Q123755926
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.654634 |long= 39.291654 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7600357003 |complex= 7600357000
|knid-new= 761421323050035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Gorki 5470.jpg
|wdid= Q123755927
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777434 |long= 38.841624 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественской церкви
|knid= 7630935000 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Church_Of The Nativity Церковь Рождества Богородицы.jpg
|wdid= Q117007234
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777315 |long= 38.841482 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600365000 |complex= 7630935000
|knid-new= 761411322420005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 1791-1795 гг. |author=
|description=
|image= Gorodishche_NativityTheotokosChurch 3594.jpg
|wdid= Q117007173
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= Р
|link=
|sobory= 00753
|document= d28071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777243 |long= 38.841882 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630935001 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Городище,_святые ворота церкви Рождества Пресвятой Богородицы, Садовая, 100.jpg
|wdid= Q123755946
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777455 |long= 38.841960 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630935002 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Городище,_северо-восточная башня и калитка ограды церкви Рождества Пресвятой Богородицы, Садовая, 100.jpg
|wdid= Q123755947
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777569 |long= 38.841954 |precise= no
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 7630954000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address=
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366391
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.776390 |long= 38.839440 |precise= yes
|name= Клещин
|knid= 7610138000 |complex=7610138000
|knid-new= 761831320360006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= юго-западная окраина села
|year= нач. I тыс. до н.э. - нач. I тыс. н.э., X - XVII вв. н.э. |author=
|description=
|image= Клещин_валы.jpg
|wdid= Q4223499
|wiki= Клещин
|commonscat= Kleshchin (settlement) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.776100 |long= 38.840525 |precise= yes
|name= Крепостные валы бывшего города Клещина
|knid= 7630042000 |complex=7610138000
|knid-new= 761811373890006
|region= ru-yar |district= Переславский
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= юго-западная окраина села
|year= XII в., XVIII в. |author=
|description=
|image= Клещин_2017.jpg
|wdid= Q123566959
|wiki=
|commonscat= Kleshchin (settlement) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Клещино»
|knid= 7630042001 |complex= 7610138000
|knid-new= 761841321910006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= около села
|year= XI-XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.781951 |long= 38.831670 |precise= no
|name= Городище «Александрова гора»
|knid= 7610139000 |complex=7610138000
|knid-new= 761841321830006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= северо-западнее села
|year= ранний железный век, X - XVII вв. |author=
|description=
|image= Alexander-hill-cross-2003-01.jpg
|wdid= Q4061172
|wiki= Александрова гора
|commonscat= Alexander's Hill |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Клещино»)
|knid= 7600734000 |complex=7610138000
|knid-new= 761440952660006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0,3 км к западу
|year= X - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.730397 |long= 38.870959 |precise= no
|name= Водяная мельница Грачковская
|knid= 7630955000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Грачковская Слобода |munid= Q4148153
|address= 0.1 км к северу от северной окраины деревни
|year= XVI в. - XIX в. |author=
|description= Скорее всего, утрачена
|image=
|wdid= Q123755963
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= dvyavl
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.58934 |long= 39.0903 |precise= yes
|name= Церковь Обновления храма Воскресения Христова
|knid= 7601227000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Давыдово |munid= Q4153863
|address=
|year= 1819 г. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Давыдово 16 07 2011.jpg
|wdid= Q117007186
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 11110
|temples= 11073
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.049064 |long= 38.283706 |precise= yes
|name= Церковь Спаса Нерукотворного
|knid= 7630956000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Даратники |munid= Q4155001
|address=
|year= 1793 г. |author=
|description=
|image= Современная_часовня на фдне руин.jpg
|wdid= Q117007249
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 05849
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.056359 |long= 38.529448 |precise= yes
|name= Церковь Дмитрия Солунского
|knid= 7630957000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дмитриевское |munid= Q20697660
|address=
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Димитрия Солунского в с. Дмитриевское (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007250
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09724
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.667519 |long= 38.90096 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления
|knid= 7630958000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Добрилово |munid= Q4163466
|address=
|year= 1851 г. |author=
|description=
|image= Храм_Богоявления в селе Добрилово, Переславский район, Ярославская область.jpg
|wdid= Q117007251
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12376
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.769834 |long= 39.169937 |precise= no
|name= Дом помещицы Полянской
|knid= 7630959000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= вторая половина XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366392
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.769333 |long= 39.171053 |precise= no
|name= Кладовая помещицы Брыковой
|knid= 7630960000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= середина XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366393
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.772442 |long= 39.168203 |precise= yes
|name= Церковь Казанской Богоматери
|knid= 7630961000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= 1776 г., 1787 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской Иконы в с. Дубровицы (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007252
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13036
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.772671 |long= 39.167683 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630962000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= 1796 г., 1851 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Святого Николая Чудотворца в с. Дубровицы (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007253
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13037
|document= d22111993
}}
==Е==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.714572 |long= 39.265904 |precise= yes
|name= Церковь великомученика Никиты
|knid= 7610141000
|knid-new= 761411377680006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елизарово |munid= Q4174886
|address= Центральная улица, 43б
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Elizarovo-nikita-1.jpg
|wdid= Q16715634
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Елизарово)
|commonscat= Saint Nikita Martyr Church, Elizarovo |protection= Ф
|link=
|sobory= 06928
|temples= 10559
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.714648 |long= 39.266238 |precise= yes
|name= Церковь Троицы
|knid= 7630963000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елизарово |munid= Q4174886
|address= улица Центральная
|year= 1889 г. |author=
|description=
|image= Elizarovo-troica-1.jpg
|wdid= Q117007255
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church, Elizarovo |protection= В
|link=
|sobory= 06929
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.958499 |long= 38.186797 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Нарышкиных
|knid= 7601228000 |complex= 7601228000
|knid-new= 762421428300005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1829 г., 1874 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755934
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.959486 |long= 38.189077 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601228001 |complex= 7601228000
|knid-new= 762421428830005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755935
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.95861 |long= 38.18789 |precise= yes
|name= Вознесенская церковь
|knid= 7601228002 |complex= 7601228000
|knid-new= 762411428300015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= 1829 г. |author=
|description=
|image= Church in Yelpat^^39,yevo - panoramio.jpg
|wdid= Q117007187
|wiki=
|commonscat= Church of the Ascension of Christ (Yelpat'yevo) |protection= Р
|link=
|sobory= 09717
|temples= 12005
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.957834 |long= 38.188351 |precise= yes
|name= Дом господский
|knid= 7632296001 |complex= 7601228000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII в. - 1-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.958644 |long= 38.189014 |precise= yes
|name= Здание народного училища
|knid= 7632296002 |complex= 7601228000
|knid-new= 762411428300025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= 1874 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755971
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.860968 |long= 38.131812 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630964000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ермово |munid= Q4176559
|address=
|year= 1764 г. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007256
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 18736
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.634538 |long= 38.976913 |precise= yes
|name= Церковь Троицы
|knid= 7630965000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address=
|year= 1818 г. |author=
|description=
|image= Ефимьево,_церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q117007257
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 03609
|document= d22111993
}}
==З==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030310 |long= 38.351086 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Нарышкиных
|knid= 7601229000 |complex= 7601229000
|knid-new= 762521434020005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= кон. XVIII - 1-я пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755936
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030755 |long= 38.350684 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения Богородицы с приделами святителя Димитрия Ростовского и Введения Богородицы
|knid= 7601229001 |complex= 7601229000
|knid-new= 762511434020025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address= Центральная улица
|year= 1800 – 1805 гг., 1840 – 1844 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007188
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 07947
|temples= 11155
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030157 |long= 38.349598 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601229002 |complex= 7601229000
|knid-new= 762521434020035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= кон. XVIII - 1-я пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755937
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.031147 |long= 38.351467 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 7630966000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description= Возможно, имеется в виду бывший дом священника, стоящий напротив церкви
|image=
|wdid= Q123755964
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==И==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6673 |long= 38.993976 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Покрова
|knid= 7630967000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Иванисово |munid= Q4195742
|address=
|year= 1810 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Иванисово,_колокольня Покровской церкви.jpg
|wdid= Q117007258
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12377
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810371 |long= 39.011380 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Св. Георгия
|knid= 7630936000 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1791 г., 1888 г. |author=
|description=
|image= Ивановское,_церковь Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q117007235
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|sobory= 09992
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810486 |long= 39.011396 |precise= yes
|name= Церковь Св. Георгия
|knid= 7630936001 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1791 г., 1888 г. |author=
|description=
|image= Церковь в с. Ивановском, вид со стороны алтаря.jpg
|wdid= Q123755948
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810411 |long= 39.011015 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630936002 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Ивановское,_ворота церкви Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q123755949
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6105 |long= 38.7007 |precise= yes
|name= Церковь Введения во храм Пресвятой Богородицы
|knid= 7630968000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ильинское |munid= Q4199756
|address=
|year= 1808 г. |author=
|description=
|image= Введения_во храм Пресвятой Богородицы БезинВ дрон.jpg
|wdid= Q117007259
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 14235
|document= d22111993
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.71875 |long= 39.15450 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600367000
|knid-new= 761411323150005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Кабанское |munid= Q4206585
|address= Центральная улица, 19
|year= 1824 г. |author=
|description=
|image= Кабанское.JPG
|wdid= Q117007174
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos (Kabanskoe) |protection= Р
|link=
|sobory= 04567
|temples= 11158
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.564672 |long= 39.283895 |precise= yes
|name= Церковь Преображения Господня
|knid= 7640008000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Калистово |munid= Q4209952
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Ярославская область/Переславский район#7640008000|Хорошо сохранившаяся историческая церковь]]
|image= Калистово._Церковь Преображения Господня.jpg
|wdid= Q136131455
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 07273
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.604880 |long= 39.272152 |precise= no
|name= Дом помещичий
|knid= 7630969000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address=
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123251898
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.880238 |long= 38.47618 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630970000
|knid-new= 762611466380005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Копнино |munid= Q4232354
|address=
|year= 1814 г., 1868 г., 1904 г. |author=
|description=
|image= Kopnino_- church - 2025-05-09 - p3.jpg
|wdid= Q117007260
|wiki=
|commonscat= Church of St. Nicholas in Kopnino |protection= Р
|link=
|sobory= 09725
|document= d26052026_106
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704297 |long= 38.901835 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Вознесения
|knid= 7630937000 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Красное,_ансамбль церкви Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q123251887
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704430 |long= 38.901720 |precise= yes
|name= Вознесенская церковь
|knid= 7600000233 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Вознесения Господня в с. Красное (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007166
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07067
|temples= 11159
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704319 |long= 38.901467 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630937001 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820-е гг. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Святые_ворота при церкви Вознесения в с. Красное (Переславский район).jpg
|wdid= Q123251888
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704266 |long= 38.901529 |precise= yes
|name= Дом церковного причта
|knid= 7630937002 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Красное,_дом причта церкви Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q123251889
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704555 |long= 38.901425 |precise= yes
|name= Ограда с угловыми круглыми башнями
|knid= 7630937003 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820-е г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123251890
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8233 |long= 38.6635 |precise= yes
|name= Церковь Преображения с колокольней
|knid= 7600368000
|knid-new= 761411323160005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское (бывш. Усолье) |munid= Q4247399
|address= Плещеевская улица, 75
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Купанское,_церковь Спаса Преображения.jpg
|wdid= Q117007176
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09444
|temples= 4641
|document= d24011989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.823914 |long= 38.666645 |precise= no
|name= Место добычи соли
|knid= 7600358000
|knid-new= 761431374610005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address=
|year= XV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755929
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02121949
|document2= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.840384 |long= 38.716949 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Богослова
|knid= 7630971000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купань |munid= Q4247401
|address=
|year= 1815 г. |author=
|description=
|image= Купань,_церковь Иоанна Богослова 2.jpg
|wdid= Q117007261
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09731
|document= d22111993
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0215 |long= 38.7035 |precise= yes
|name= Церковь Смоленская
|knid= 7601231000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лучинское (Нагорьевское с/п) |munid= Q4270168
|address=
|year= 1832 г. |author=
|description=
|image= Заброшенная церковь.jpg
|wdid= Q117007191
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09722
|temples= 9303
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.767025 |long= 39.060903 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630972000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лучинское (бывшее Лучинское на Сотьме, Дубровицкий с/о) |munid= Q29401663
|address=
|year= 1812-1818 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Лучинское (Дубровицкий сельсовет, Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007263
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12746
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.95815 |long= 38.81068 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630973000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лыченцы |munid= Q4270869
|address=
|year= 1815 г. |author=
|description=
|image= Pn-lychency-church-1999-1.jpg
|wdid= Q117007264
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09721
|document= d22111993
}}
==М==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.741698 |long= 38.995061 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630974000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малая Брембола |munid= Q4276743
|address=
|year= 1842 г. |author=
|description=
|image= Малая Брембола - улица Центральная.jpg
|wdid= Q117007265
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09988
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.054921 |long= 38.469225 |precise= no
|name= Дом священника
|knid= 7630975000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366394
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055524 |long= 38.468756 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Ильи Пророка
|knid= 7630938000 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007236
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12492
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055792 |long= 38.468735 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 7630938001 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1807 г. - 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755951
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055743 |long= 38.468211 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630938002 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755952
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055974 |long= 38.469133 |precise= yes
|name= Ограда с гранёными угловыми башнями
|knid= 7630938003 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755953
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055175 |long= 38.469098 |precise= no
|name= Сторожка
|knid= 7630938004 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755954
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.918534 |long= 38.261538 |precise= yes
|name= Торговые ряды
|knid= 7630976000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Nagorye_- shopping arcade - 2025-05-09 - p1.jpg
|wdid= Q123755965
|wiki=
|commonscat= Nagorye |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.918246 |long= 38.262044 |precise= yes
|name= Церковь Преображения Господня
|knid= 7601230000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2б
|year= 1785-1787 гг. |author=
|description=
|image= Храм_Преображения Господня (Утро).jpg
|wdid= Q117007189
|wiki=
|commonscat= Nagorye church |protection= В
|link=
|sobory= 04067
|temples= 7103
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.918262 |long= 38.261948 |precise= yes
|name= Могила Г.А. Спиридова (1713-1790), адмирала, героя Чесменского сражения
|knid= 7601146000
|knid-new= 761410181080005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2б (в церкви Преображения)
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Nagorye_- tomb of Spiridonov - 2025-05-09.jpg
|wdid= Q132874172
|wiki=
|commonscat= Nagorye church |protection= Р
|link=
|document= d28081963
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.917028 |long= 38.260915 |precise= yes
|name= Памятник адмиралу Г.А. Спиридову
|knid= 7600375000
|knid-new= 761410193320005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 12б
|year= 1973 г. |author=
|description=
|image= Nagorye_- Admiral Spiridonov - 2025-05-09 - p2.jpg
|wdid= Q123755930
|wiki=
|commonscat= Nagorye |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.613857 |long= 39.19394 |precise= yes
|name= Церковь Преображения (Николая Чудотворца)
|knid= 7630977000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нестерово |munid= Q4317828
|address=
|year= 1841 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Нестерово,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q117007266
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12373
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761052 |long= 38.859377 |precise= yes
|name= Ансамбль Никитского монастыря
|knid= 7610131000 |complex= 7610131000
|knid-new= 761721323200006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Запрудная улица, 20
|year= XVI - XVIII вв. |author=
|description=
|image= Nikita Monastery.jpg
|wdid= Q541611
|wiki= Никитский монастырь (Переславль-Залесский)
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00441
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761237 |long= 38.859663 |precise= yes
|name= Келейный корпус у восточной стены
|knid= 7610131001 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery, cell building at the Eastern wall.jpg
|wdid= Q117007202
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760556 |long= 38.858405 |precise= yes
|name= Келейный корпус у южной стены
|knid= 7610131002 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Келейный_корпус у южной стены.jpg
|wdid= Q117007204
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761012 |long= 38.859678 |precise= yes
|name= Надвратная колокольня
|knid= 7610131003 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 1818 г. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) 14.jpg
|wdid= Q117007205
|wiki=
|commonscat= New belltower of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|sobory= 12232
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761304 |long= 38.858958 |precise= yes
|name= Никитский собор
|knid= 7610131004 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 1561-1564 гг. |author=
|description=
|image= Cathedral of Saint Nikita Martyr (Nikitsky Monastery, Pereslavl-Zalessky) 03.jpg
|wdid= Q117007207
|wiki=
|commonscat= Cathedral of Saint Nikita Martyr (Nikitsky Monastery, Pereslavl-Zalessky)
|link=
|sobory= 05682
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761491 |long= 38.858017 |precise= yes
|name= Стены
|knid= 7610131005 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Ba-nikitsky-1997-panorama.jpg
|wdid= Q123755939
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.762001 |long= 38.859010 |precise= yes
|name= Северная башня
|knid= 7630044000 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= North_tower Nikitskaya Sloboda Северная башня Никитская слобода.jpg
|wdid= Q117007226
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761811 |long= 38.859989 |precise= yes
|name= Северо-восточная башня
|knid= 7630044001 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Башня_северо-восточная в Никитском монастыре.jpg
|wdid= Q117007227
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761839 |long= 38.858021 |precise= yes
|name= Северо-западная башня
|knid= 7630044002 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery, the north-west tower (red).jpg
|wdid= Q117007228
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760584 |long= 38.859519 |precise= yes
|name= Юго-восточная башня
|knid= 7630044003 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Башня_юго-восточная. Никитский монастырь.jpg
|wdid= Q117007229
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760432 |long= 38.857950 |precise= yes
|name= Юго-западная башня
|knid= 7630044004 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007230
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760431 |long= 38.858875 |precise= yes
|name= Южная башня
|knid= 7630044005 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= В_Никитском монастыре Южная башня.jpg
|wdid= Q117007232
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761064 |long= 38.858121 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 7610131006 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755940
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760947 |long= 38.858775 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения с трапезной и колокольней
|knid= 7610131007 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 2 пол. XVII в. |author=
|description=
|image= Церковь_Благовещения Пресвятой Богородицы в Никитском монастыре (XVII в).jpg
|wdid= Q117007209
|wiki=
|commonscat= Annunciation church of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|sobory= 05683
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761225 |long= 38.858596 |precise= yes
|name= Часовня-«столп»
|knid= 7610131008 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) 26.jpg
|wdid= Q117007211
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|sobory= 05684
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.770217 |long= 38.855440 |precise= yes
|name= Никитский источник
|knid= 7632066000
|knid-new= 762331373760005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= близ Никитского монастыря
|year= кон. XII - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image= Никитский источник.jpg
|wdid= Q123755970
|wiki=
|commonscat= Nikitsky spring |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.732554 |long= 39.093014 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630978000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никульское |munid= Q4321291
|address= Центральная улица, 20а
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Никульское (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007269
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12380
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.732486 |long= 39.092091 |precise= yes
|name= Братская могила советских летчиков
|knid= 7600000222
|knid-new= 761411349590005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никульское |munid= Q4321291
|address= парк напротив церкви
|year= 1943 г. |author=
|description= Братская могила членов экипажа бомбардировщика Ил-4, погибших в авиакатастрофе: капитан Суятин А.И, капитан Крюков С.В., старший лейтенант Бабенко М.К.
|image= Никульское,_братская могила лётчиков.jpg
|wdid= Q117810892
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03032008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.779171 |long= 38.968225 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 7630979000
|knid-new= 762511448660005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нила |munid= Q4321323
|address= Центральная улица, 42а
|year= 1810-1815 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской иконы Божией Матери в с. Нила (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007270
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09991
|document= d05082025_156
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612220 |long= 38.674440 |precise= yes
|name= Ансамбль отделения Федоровского монастыря
|knid= 7630939000 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q4411347
|wiki= Алексиевская пустынь
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612161 |long= 38.672968 |precise= yes
|name= Церковь Алексия, человека Божьего
|knid= 7630980000 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 1
|year= 1826 г. - конец XIX в. |author=
|description= По документу - церковь Покрова
|image=
|wdid= Q123755966
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07068
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612290 |long= 38.674674 |precise= no
|name= Богадельня
|knid= 7630939001 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 4/1 (?)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755956
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.611031 |long= 38.672474 |precise= no
|name= Кухня
|knid= 7630939002 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 31 (?)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755957
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612670 |long= 38.674230 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7630939003 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь
|year= кон.ж XIX в. |author=
|description=
|image= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) 20.jpg
|wdid= Q123755958
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601714 |long= 38.629399 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Святого Духа
|knid= 7630940000 |complex= 7630940000
|knid-new= 761421321320005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= 1829-е гг., 1853 г., 1861 г., 1872 г. |author=
|description=
|image= Dukhovskaya Church at Novoye - Yaroslavl Region, Russia - panoramio.jpg
|wdid= Q117007237
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601601 |long= 38.629892 |precise= yes
|name= Церковь Святого Духа с трапезной и колокольней
|knid= 7600369000 |complex= 7630940000
|knid-new= 761411321320015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= 1829-е гг., 1853 г., 1861 г., 1872 г. |author=
|description=
|image= Церковь Сошествия Святого Духа - panoramio.jpg
|wdid= Q117007177
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|sobory= 00686
|temples= 3438
|document= d28111966
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601882 |long= 38.629560 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7630940001 |complex= 7630940000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= кон. XIX в. |author=
|description= От исторической ограды сохранилась только одна башенка, возможно, в ней также была часовня
|image= Новое,_башня ограды церкви Святого Духа, Дачная, 110.jpg
|wdid= Q123755959
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= В
|link=
|sobory= 18373
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601489 |long= 38.629987 |precise= yes
|name= Часовня-усыпальница
|knid= 7630940002 |complex= 7630940000
|knid-new= 762511321320025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Новое,_часовня-усыпальница у церкви Святого Духа, Дачная, 110.jpg
|wdid= Q123755960
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|sobory= 61122
|document= d17092025_166
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.601255 |long= 38.630492 |precise= yes
|name= Братская могила советских летчиков
|knid= 7600000223
|knid-new= 761411323030005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= кладбище церкви Святого Духа
|year= 1944 г. |author=
|description=
|image= Новое,_братская могила лётчиков.jpg
|wdid= Q123755924
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03032008
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.844575 |long= 39.204001 |precise= yes
|name= Дача художника Константина Коровина
|knid= 7630981000
|knid-new= 762211357870005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Охотино |munid= Q20695843
|address= Центральная улица, 38
|year= 1898-1921 гг. |author=
|description=
|image= D-ohotino-korovin-6098.jpg
|wdid= Q123755967
|wiki=
|commonscat= Korovin Dacha, Okhotino |protection= Р
|link=
|document= d24052022_54
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.722848 |long= 39.023406 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 7630982000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Перцево |munid= Q4359388
|address=
|year= 1823 г. |author=
|description=
|image= Перцево,_церковь Воскресения Христова.jpg
|wdid= Q117007271
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13038
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6628 |long= 38.7722 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7601232000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Пожарское |munid= Q4368685
|address=
|year= 1813 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова Пожарское БезинВ.jpg
|wdid= Q117007192
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12499
|temples= 12011
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.9853 |long= 38.7028 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7601233000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Половецкое |munid= Q4370413
|address=
|year= 1812-1819 гг., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Пресвятой Богородицы в с. Половецкое (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007193
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 01802
|temples= 11230
|document= d22111993
}}
==Р==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0342 |long= 38.6447 |precise= yes
|name= Церковь Казанской Богоматери
|knid= 7601235000
|knid-new= 762511450750005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рахманово |munid= Q4391177
|address= Центральная улица, 30а
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской Иконы в с. Рахманово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09720
|temples= 9185
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8723 |long= 38.9617 |precise= yes
|name= Церковь Сретения
|knid= 7601234000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рогозинино |munid= Q4395596
|address=
|year= 1776-1783 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Сретения Господня в с. Рогозинино (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007194
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12490
|temples= 12012
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.645326 |long= 39.230118 |precise= yes
|name= Церковь Воздвижения Креста
|knid= 7601236000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово (бывшее Романово на Рокше, Смоленский с/о) |munid= Q4397335
|address=
|year= 1812 г. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Романово 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007197
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 10891
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.915257 |long= 39.060645 |precise= yes
|name= Церковь Тихвинской Богоматери
|knid= 7630984000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово (Перелесская с/о) |munid= Q4397334
|address=
|year= 1848 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007273
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12449
|document= d22111993
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.62469 |long= 38.86393 |precise= yes
|name= Церковь Иоакима и Анны
|knid= 7640006000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= ур. Самарово |munid= Q4406349
|address=
|year= 1814 |author=
|description=
|image= Церковь_Иоакима и Анны БезинВ 1.jpg
|wdid= Q132849512
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 13039
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.668997 |long= 38.688297 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения с приделом Дмитрия Солунского
|knid= 7630985000
|knid-new= 761811321400005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Семендяйка |munid= Q441522
|address= Церковная улица, 20
|year= 1786-1793 гг. |author=
|description=
|image= Church_of the Annunciation (Semendyayka) 10.jpg
|wdid= Q117007274
|wiki=
|commonscat= Church of the Annunciation (Semendyayka) |protection= Р
|link=
|sobory= 12496
|document= d15092017_53
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.599771 |long= 38.926894 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7601237000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Скоблево |munid= Q4422008
|address=
|year= 1792 г. |author=
|description=
|image= Храм в Скоблево - panoramio.jpg
|wdid= Q117007198
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12378
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.9887 |long= 38.7329 |precise= yes
|name= Часовня Евангелиста Луки
|knid= 7600370000
|knid-new= 761411321870005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Скоморохово |munid= Q4422123
|address= Крестьянская улица, 49А
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Часовня_Луки Евангелиства в Скоморохово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007179
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09723
|temples= 11294
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6783 |long= 39.295478 |precise= yes
|name= Церковь Св. Георгия
|knid= 7601240000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Славитино |munid= Q4422900
|address=
|year= 1812 г., 1867 г. |author=
|description=
|image= Славитино,_церковь Святого Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q117007200
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12372
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.679013 |long= 39.293531 |precise= no
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 7630988000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Славитино |munid= Q4422900
|address=
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366395
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632307 |long= 39.176599 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Свиньиных-Козловских
|knid= 7600371000 |complex= 7600371000
|knid-new= 761421369440005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Смоленское 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007180
|wiki= Смоленское (усадьба)
|commonscat= |protection= Р
|link= http://deadokey.livejournal.com/8720.html
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632636 |long= 39.176310 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7600371001 |complex= 7600371000
|knid-new= 761411369440025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица, 1
|year= 2 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Ярославская_Переславский Смоленское Главный дом 16 07 011.jpg
|wdid= Q4477988
|wiki= Успенская церковь (Смоленское)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03523
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.633408 |long= 39.175664 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7600371002 |complex= 7600371000
|knid-new= 761421369440015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address=
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Смоленское,_парк усадьбы 1.jpg
|wdid= Q122918420
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632282 |long= 39.177448 |precise= yes
|name= Постройка юго-восточная с башней-колокольней
|knid= 7630943001 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511369440035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица
|year= посл. четв. XVIII – XIX в. |author=
|description=
|image= Смоленское,_хозпостройка усадьбы.jpg
|wdid= Q122918422
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.631666 |long= 39.176319 |precise= yes
|name= Жилой дом причта церкви Успения Пресвятой Богородицы
|knid= 7630943002 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511434090004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица, 5
|year= 1884 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122918423
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.631847 |long= 39.177083 |precise= yes
|name= Дом учителей Успенской сельскохозяйственной школы
|knid= 7630943003 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511433990004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= улица Парковая, 4
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122918424
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.742242 |long= 38.704762 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630989000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address=
|year= 1785 г. |author=
|description=
|image= Pv-solomidino-church-2004.jpg
|wdid= Q117007275
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09730
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998232 |long= 38.416833 |precise= yes
|name= Николо-Сольбинский монастырь
|knid= 7630941000 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Sv.-nik.chudotv11.JPG
|wdid= Q4320774
|wiki= Николо-Сольбинский монастырь
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link= https://solba.ru/
|sobory= 09441
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997892 |long= 38.416519 |precise= yes
|name= Церковь Успения
|knid= 7630941001 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address=
|year= 1731 г. |author=
|description=
|image= Uspenskij11.JPG
|wdid= Q123755961
|wiki=
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link=
|sobory= 11749
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998325 |long= 38.416195 |precise= yes
|name= Гостиница монастырская
|knid= 7630941002 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Сейчас - административный корпус. В 2002 году был надстроен третий этаж с трапезным храмом Ксении Петербургской.
|image= Hram-blazh-ksenii-peterburzhskoj11.JPG
|wdid= Q123755962
|wiki=
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link=
|sobory= 11747
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Сторожка
|knid= 7630941003 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Возможно, утрачена
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.647014 |long= 39.093441 |precise= yes
|name= Церковь Преображения
|knid= 7601239000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Спасс |munid= Q4430952
|address=
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007199
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 17823
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= yes
|name= Церковь Преображения (деревянная)
|knid= 7601238000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Спасс |munid= Q4430952
|address=
|year= 1683 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.76686 |long= 39.1373 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630991000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Твердилково |munid= Q4453160
|address=
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Пресвятой Богородицы в с. Твердилково (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007276
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13040
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.76403 |long= 38.87123 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600372000
|knid-new= 761411322370005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкая Слобода |munid= Q4463440
|address= Троицкая улица, 56А
|year= 1855 г. |author=
|description=
|image= Троицкая_Слобода, церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q117007182
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity church, Troitskaya Sloboda |protection= Р
|link=
|sobory= 03216
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8853 |long= 38.8679 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600373000
|knid-new= 761411321840005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкое |munid= Q4463624
|address= Центральная улица, 14А
|year= 1764 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Троицы в с. Троицкое (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007184
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 11287
|temples= 9186
|document= d26061986
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788371 |long= 38.938533 |precise= yes
|name= Храмовый ансамбль церкви Покрова Богородицы
|knid= 7630942000 |complex= 7630942000
|knid-new= 762421426020005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15, 15а
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь Покрова в с.Фалелеево (Переславский район) вид с запада.jpg
|wdid= Q117007238
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 12375
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788304 |long= 38.938212 |precise= yes
|name= Дом священника
|knid= 7630942002 |complex= 7630942000
|knid-new= 762411426020015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123766318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788257 |long= 38.938673 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630942001 |complex= 7630942000
|knid-new= 762411426020025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15а
|year= 1872 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова в с. Фалелеево (Переславский район).jpg
|wdid= Q123766317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.784029 |long= 39.100084 |precise= yes
|name= Церковь Дмитрия Солунского
|knid= 7630992000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филимоново |munid= Q4483925
|address= Клубная улица
|year= 1809 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Димитрия Солунского в с. Филимонова (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007277
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12381
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.809923 |long= 39.115201 |precise= yes
|name= Церковь Иоакима и Анны
|knid= 7630993000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филипповское |munid= Q4484154
|address= Центральная улица, 24а
|year= 1702 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007278
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12489
|document= d22111993
}}
==Х==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.863233 |long= 38.211474 |precise= no
|name= Дом священника
|knid= 7630994000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874177
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.862611 |long= 38.210992 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения
|knid= 7630995000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_церкви Воскресения (Хмельники) (38299).jpg
|wdid= Q117007279
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|sobory= 09727
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.862934 |long= 38.209704 |precise= no
|name= Часовня
|knid= 7630996000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874178
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Я==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.794845 |long= 38.856057 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630997000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ягренево |munid= Q4536218
|address=
|year= 1872 г. |author=
|description=
|image= Ягренево,_церковь Рождества Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q117007280
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 10081
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.704365 |long= 38.826315 |precise= no
|name= Могила летчиков, погибших в годы Великой Отечественной войны
|knid= 7630998000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ям |munid= Q4537518
|address=
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755968
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704251 |long= 38.827199 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской Богоматери
|knid= 7601241000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ям (Ямская слобода) |munid= Q4537518
|address=
|year= 1820 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Смоленской иконы Божией Матери в с. Ям (Переславский район, Ярославская обл.) Вид с востока.jpg
|wdid= Q117007201
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07070
|document= d22111993
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.69851 |long= 38.77454 |precise= yes
|name= Часовня Федоровского монастыря (часовня Крест)
|knid= 7610142000
|knid-new= 761711348840006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= 133 км шоссе Москва-Ярославль, городской округ Переславль-Залесский |munid=
|address=
|year= XVI-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Ba-cross-chapel-1999-june.jpg
|wdid= Q117007224
|wiki=
|commonscat= Cross chapel (Pereslavl-Zalessky) |protection= Ф
|link=
|sobory= 06688
|temples= 3998
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.904219 |long= 39.115644 |precise= no
|name= Пограничный столб на границе Владимирской и Ярославской губерний
|knid= 7600402000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= 168 км шоссе Москва-Ярославль |munid=
|address=
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874171
|wiki=
|commonscat=
|link= https://places.moscow/trip/pogranichnyy-stolb-1810-1820-godov
|linkextra= https://arch-heritage.livejournal.com/1286328.html
|document= d02121949
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.766400 |long= 38.784400 |precise= yes
|name= Плещеево озеро - место основания Петром I русского военно-морского флота
|knid= 7600321000
|knid-new= 761430241980005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкий, Веськовский, Купанский сельские округа |munid=
|address=
|year= |author=
|description=
|image= Вид на Плещеево озеро в районе музея-усадьбы Ботик Петра I.jpg
|wdid= Q997762
|wiki= Плещеево озеро
|commonscat= Lake Pleshcheyevo |protection= Р
|link=
|document= d02121949
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа |knid= 7600719000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бутримово |munid=
|address= 0.8 км к западу
|description=
|year= 9-13 вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 3
|knid= 7630582000
|knid-new= 761540342350006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашутино |munid= Q20698412
|address= 0,8 км к востоку-юго-востоку
|year= V-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600720000
|knid-new= 761440099210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веска |munid= Q4130564
|address= 1.5 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600721000
|knid-new= 761440098960006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веска |munid= Q4130564
|address= 1.5 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600722000
|knid-new= 761841328280006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веслево |munid= Q4109491
|address= 0.8 км южнее
|year= VII - X вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могильник
|knid= 7600723000
|knid-new= 761841328070006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.4 км к северо-западу
|year= IX - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600717000
|knid-new= 761440911990006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.2 км севернее усадьбы "Ботик Петра"
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600724000
|knid-new= 761440183230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.4 км к востоку-северо-востоку
|year= VIII-VII вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600725000
|knid-new= 761440911960006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 1 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 3
|knid= 7600726000
|knid-new= 761440912050006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 1.6 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 4
|knid= 7600727000
|knid-new= 761841337670006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.7 км южнее
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа-1
|knid= 7600728000
|knid-new= 761440912030006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Высоково |munid= Q20698134
|address= 2.2 км северо-восточнее
|year= XI - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа-2
|knid= 7600729000
|knid-new= 761440912010006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Высоково |munid= Q20698134
|address= 3.6 км северо-восточнее
|year= XI - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Глебовское
|knid= 7631000000
|knid-new= 762341387290006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Глебовское |munid= Q4139653
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XIV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= doc26052023_999
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Горки Переславские»
|knid= 7600730000
|knid-new= 761440911970006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки Переславские |munid= Q21668889
|address= 1 км северо-западнее
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище
|knid= 7600731000
|knid-new= 761441323330006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= (Кубрь), 0.2 км к югу
|year= 2 пол. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600732000
|knid-new= 761841327790006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.6 км к юго-востоку
|year= IX - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Слуда»
|knid= 7600736000
|knid-new= 761441321290006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.4 км к юго-востоку
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Бремболка»)
|knid= 7600735000
|knid-new= 761440848870006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.8 км к северо-западу
|year= VII - X вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Городище 7» |knid= 7631001000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid=Q21668912
|address= 0.45 км к северо-востоку от церкви
|year= XI - XIX вв.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 2»)
|knid= 7600737000
|knid-new= 761440859530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.8 км к югу
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 3»)
|knid= 7610140000
|knid-new= 761440848840006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 400 м юго-восточнее села
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 4»)
|knid= 7600739000
|knid-new= 761440848850006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 5»)
|knid= 7600740000
|knid-new= 761440848860006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 1.3 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.784170 |long= 38.824170 |precise= yes
|name= «Синий камень»
|knid= 7600354000
|knid-new= 761440952700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= северный берег Плещеева озера, рядом с Александровой горой
|year= |author=
|description=
|image= Синий камень (закатно).JPG
|wdid= Q4420279
|wiki= Синий камень
|commonscat= Blue stone in Pleshcheyevo lake |protection= Ф
|link=
|document= d02121949
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка («Кубринская»)
|knid= 7600733000
|knid-new= 761440911880006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.9 км к востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600741000
|knid-new= 761440911890006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2 км к западу
|year= XII - XIII вв., XV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600742000
|knid-new= 761440878230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 3
|knid= 7600743000
|knid-new= 761440878220006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2.3 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600744000
|knid-new= 761841327780006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 2.5 км к юго-западу
|year= сер. V - сер. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 2
|knid= 7600745000
|knid-new= 761440952680006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 3 км к юго-востоку
|year= VI - I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 3
|knid= 7630454000
|knid-new= 761441299060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 3,2 км к юго-востоку
|year= VII тыс. до н.э. - I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 4
|knid= 7630436000
|knid-new= 761440952670006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 4,1 км к юго-западу
|year= V - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 5
|knid= 7630583000
|knid-new= 761441299080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 1,2 км к югу
|year= V - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 7
|knid= 7630437000
|knid-new= 761441299050006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 4,1 км к юго-западу
|year= VII - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631002000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ильинское |munid= Q4199756
|address= 0.7 км к северу-северо-западу, левый берег р. Сухоны
|year= XI в. - XIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d15102004
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа 1 (Грачки)
|knid= 7600746000
|knid-new= 761440912000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 1.5 км к юго-востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа 2 (Бутриха)
|knid= 7600747000
|knid-new= 761440099480006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 1.5 км к югу
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600748000
|knid-new= 761440102260006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= юго-восточная окраина
|year= X - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600749000
|knid-new= 761440098900006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 0.1 км к юго-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Княжево (Ворыпайка)
|knid= 7631003000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Княжево |munid= Q4224840
|address= 0.95 км к востоку от д. № 30
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600750000
|knid-new= 761440101590006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Конюцкое |munid= Q4232072
|address= 0.8 км к северу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600751000
|knid-new= 761440115530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красногор |munid= Q20696907
|address= 0.3 км к западу
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631004000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= 0.8 км к северо-востоку от церкви, правый берег р. Трубеж
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d04102005
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение и могильник (Дикариха)
|knid= 7630015000 |complex= 7630015000
|knid-new= 761440848820006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник (Дикариха) |knid= 7600758000 |complex=7630015000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Поселение (Дикариха) |knid= 7600757000 |complex=7630015000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600752000
|knid-new= 761440866370006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 1.2 к западу
|year= кон. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение (Кухмарь 1)
|knid= 7600756000
|knid-new= 761440848810006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 1.2 км к западу
|year= V - II тыс. до н.э., X - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище (Кухмарь)
|knid= 7600755000
|knid-new= 761440859550006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 2 км к западу
|year= X - нач. XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600753000
|knid-new= 761440911980006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= южная окраина
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600754000
|knid-new= 761440848830006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.7 км к западо-северо-западу
|year= X - XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600759000
|knid-new= 761841328080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.8 км к северу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 2
|knid= 7600760000
|knid-new= 761841328210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.6 км к западу
|year= кон. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600761000
|knid-new= 761841322710006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address=
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Теремки 1)
|knid= 7600768000
|knid-new= 761440911910006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.3 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Теремки 2)
|knid= 7600769000
|knid-new= 761440912060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.2 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 1)
|knid= 7600762000
|knid-new= 761440859510006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.7 км к юго-юго-западу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 2)
|knid= 7600763000
|knid-new= 761440859500006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.9 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 3)
|knid= 7600764000
|knid-new= 761440848790006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дом охотника)
|knid= 7600765000
|knid-new= 761440878210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 3 км к юго-юго-востоку
|year= IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Польцо»
|knid= 7600770000
|knid-new= 761841328240006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 0.3 км от ст. Векса
|year= V - III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Польцо 1)
|knid= 7600766000
|knid-new= 761440848800006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= V - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка («Польцо 2»)
|knid= 7600767000
|knid-new= 761841328230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= V - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600771000
|knid-new= 761841328150006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купань |munid= Q4247401
|address=
|year= IX - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600718000
|knid-new= 761440877920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малая Брембола |munid= Q4276743
|address= 0.7 км к северо-северо-западу
|year= XII - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600772000
|knid-new= 761440114800006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ново-Павловка |munid=
|address= 0.5 км к северу
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600773000
|knid-new= 761440859520006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Одерихино |munid= Q4331385
|address= 0.3 км к востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600774000
|knid-new= 761440912040006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Охотино |munid= Q20695843
|address= 0.25 км к югу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курган
|knid= 7600775000
|knid-new= 761841328250006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Петрищево |munid= Q4360615
|address= 0.2 км к юго-востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600776000
|knid-new= 761440104470006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Петрищево |munid= Q4360615
|address= 0.5 км к юго-юго-востоку
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600777000
|knid-new= 761440911930006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Плечево |munid= Q4364950
|address= 1.3 км к западу
|year= XIV - XVI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600778000
|knid-new= 761440911920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Плечево |munid= Q4364950
|address= 1.6 км к юго-западу
|year= IV - III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище (Городец)
|knid= 7600779000
|knid-new= 761540219810006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рождествено |munid= Q4396155
|address= 0.5 км к западо-северо-западу
|year= кон. I тыс до н.э. - нач. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Яга 1)
|knid= 7600780000
|knid-new= 761440113590006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово |munid= Q4397335
|address= 1.4 км к юго-западу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Яга 2)
|knid= 7600781000
|knid-new= 761440113530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово |munid= Q4397335
|address= 2 км к юго-западу
|year= сер. V тыс. до н.э. - XI-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600782000
|knid-new= 761440099270006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Савельево |munid= Q4403842
|address= на месте деревни
|year= XV - XVI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение
|knid= 7600784000
|knid-new= 761740953920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Слободка |munid= Q2069477
|address= 0.1 км к северо-западу
|year= III - II тыс. до н.э., XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600783000
|knid-new= 761740952710006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Слободка |munid= Q2069477
|address= 2.5 км к северо-западу
|year= III тыс. - сер. I тыс. до н.э., XII - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Соловеново (Хомяково)
|knid= 7631005000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соловеново |munid= Q20694704
|address= 0.3 км к югу от южной окраины села
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 1)
|knid= 7600785000
|knid-new= 761440911900006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 1.7 км к северо-северо-западу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 2)
|knid= 7600786000
|knid-new= 761440911950006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 1.9 км к северо-северо-западу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 3)
|knid= 7600787000
|knid-new= 761440859540006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 2.7 км к северо-северо-западу
|year= кон. II - 1 пол. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600788000
|knid-new= 761440115480006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Станищи |munid= Q20694603
|address= 0.4 км к северу
|year= XII - XV вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 57.091670 |long= 38.594440 |precise= no
|name= Поселение «Тархов Холм»
|knid= 7631006000
|knid-new= 762441421060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Тархов Холм |munid= Q20694414
|address= 200 м к юго-западу от западной окраины деревни
|year= II тыс. до н.э., XV - XVIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q4452266
|wiki= Тархов холм
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12032024_433
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600789000
|knid-new= 761640654080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филипповское |munid= Q4484154
|address= 1.5 км к северо-северо-западу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 1)
|knid= 7600790000
|knid-new= 761440878190006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 2)
|knid= 7600791000
|knid-new= 761440878170006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 3)
|knid= 7600792000
|knid-new= 761441299090006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 4)
|knid= 7600793000
|knid-new= 761440877820006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= II - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 5)
|knid= 7600794000
|knid-new= 761440878150006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= II - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 6)
|knid= 7600795000
|knid-new= 761440877950006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= II тыс. до н.э. - сер. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 7)
|knid= 7600796000
|knid-new= 761440877970006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к юго-юго-западу
|year= кон. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 1)
|knid= 7600799000
|knid-new= 761440113430006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.4 км к юго-юго-востоку
|year= V тыс. до н.э. - XVII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 1а)
|knid= 7600800000
|knid-new= 761440113460006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= III-II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2а)
|knid= 7600801000
|knid-new= 761440113510006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.3 км к юго-юго-востоку
|year= III тыс до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2в)
|knid= 7600802000
|knid-new= 761440184730006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к юго-юго-востоку
|year= V - IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2с)
|knid= 7600803000
|knid-new= 761440183320006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.1 км к юго-юго-востоку
|year= 2 пол. IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2д)
|knid= 7600804000
|knid-new= 761440182750006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к юго-юго-востоку
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2е)
|knid= 7600805000
|knid-new= 761440182700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.63 км к юго-юго-востоку
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Мельник 1)
|knid= 7600797000
|knid-new= 761440912020006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.8 км к югу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Мельник 2)
|knid= 7600798000
|knid-new= 761440911940006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.6 км к югу
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600808000
|knid-new= 761440877850006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 1.5 км к юго-востоку
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дубки)
|knid= 7600806000
|knid-new= 761440878200006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 2.2 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дубки 2)
|knid= 7600807000
|knid-new= 761440878000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 2.1 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631007000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XVI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d14052013
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-yar
|d02121949
|d30081960
|d28081963
|d28111966
|d19051976
|d26061986
|d24011989
|d24011989
|d29041993
|d22111993
|d20021995
|d21121995
|d28071997
|d15102004
|d04102005
|d03032008
|d14052013
|d15092017_53
|d24052022_54
|doc26052023_999
|d14102024_218
|d12032024_433
|d07112024_241
|d31012025_12
|d31012025_18
|d04022025_23
|d05082025_156
|d17092025_166
|dvyavl
}}
{{footer|type=Наследие}}
t1fc971itqt7y0umiecig02noz4lvjt
777009
777008
2026-09-12T03:48:02Z
Mib5578
34937
/* Документы */ добавлены документы
777009
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-yar|lat=56.82|long=38.79|zoom=9|districtid=Q2218646|banner=Pleshcheyevo lake-Плещеево озеро.jpg
|wikivoyage= [[Плещеево озеро]]
|otherlists= [[Культурное наследие России/Ярославская область/Переславль-Залесский|Переславль-Залесский]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665444 |long= 39.141696 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Покрова
|knid= 7630931000 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Алексино,_церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q122930753
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.66527 |long= 39.141884 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7601225000 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= Алексино,_церковь Покрова Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q117007185
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 12379
|temples= 3934
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665570 |long= 39.141785 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630931001 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image= C-alexino-gate-8983.jpg
|wdid= Q122930754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.665559 |long= 39.141576 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630931002 |complex= 7630931000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алексино |munid= Q4062043
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122930755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.963035 |long= 38.861539 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630946000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Алферьево |munid= Q4063138
|address=
|year= 1814 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова в Алферьево (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007239
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13034
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.865610 |long= 38.271961 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Николая Чудотворца
|knid= 7630932000 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 1790-е гг. - 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ансамбль_Церкви Николая Чудотворца в с. Андрианово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007233
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|sobory= 05836
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.865838 |long= 38.271819 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630932001 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 1796 г. - 1802 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Андрианово (Переславский район).jpg
|wdid= Q123755942
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.866008 |long= 38.272232 |precise= yes
|name= Ограда с угловыми башнями
|knid= 7630932002 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Andrianovo_- St. Nicholas church wall - 2025-05-09 - p2.jpg
|wdid= Q123755943
|wiki=
|commonscat= St. Nicholas Church in Andrianovo |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.866036 |long= 38.271652 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 7630932003 |complex= 7630932000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Андрианово |munid= Q4065941
|address= Центральная улица, 24
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Снесена в конце 2010-х.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.572002 |long= 39.231519 |precise= yes
|name= Усадьба Самсоновых
|knid= 7601226000 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755931
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://deadokey.livejournal.com/1681.html
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.572298 |long= 39.231337 |precise= yes
|name= Дом усадебный
|knid= 7601226001 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица
|year= кон.XVIII - нач.XIX вв. |author=
|description= Сгорел в 2002 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.572118 |long= 39.232007 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7601226002 |complex= 7601226000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address= Центральная улица, 24
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755932
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
|dismissed= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.571355 |long= 39.231197 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601226003 |complex= 7601226000
|knid-new= 762521434050004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бектышево |munid= Q4081453
|address=
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755933
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d31012025_18
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.597592 |long= 39.020482 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630947000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Берендеево |munid= Q4084721
|address=
|year= 1806 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Берендеево 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007241
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 03608
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.650439 |long= 38.894847 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 7630948000
|knid-new= 762611454940005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бибирево |munid= Q4086256
|address=
|year= 1816 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 13035
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.745072 |long= 38.913442 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Троицы
|knid= 7630933000 |complex= 7630933000
|knid-new= 761421321310005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15А
|year= 1703 г. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ансамбль Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.744921 |long= 38.913364 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600360000 |complex= 7630933000
|knid-new= 761411321310015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15А
|year= 1706 г., 1842 г., 1848 г. |author=
|description=
|image= Троицкая церковь в Большой Бремболе..JPG
|wdid= Q117007167
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00754
|temples= 8655
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.745027 |long= 38.913144 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630933001 |complex= 7630933000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address= Советская улица, 15а
|year= вторая половина XIX в. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ворота Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251885
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.744722 |long= 38.913825 |precise= yes
|name= Ограда со столбами и угловыми башням
|knid= 7630933002 |complex= 7630933000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Большая Брембола |munid= Q4091210
|address=
|year= XVIII в. - 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая_Брембола, ограда Троицкой церкви.jpg
|wdid= Q123251886
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.885816 |long= 39.100707 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Николая Чудотворца
|knid= 7630934000 |complex= 7630934000
|knid-new= 761421323040005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= 1786 г. |author=
|description=
|image= Закат у Никольской церкви - 2 (2850891202).jpg
|wdid= Q123755944
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.885923 |long= 39.100380 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца с колокольней
|knid= 7600361000 |complex= 7630934000
|knid-new= 761411323040015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= 1776-1786 гг. |author=
|description=
|image= Вашка,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q117007169
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 08475
|temples= 11050
|document= d24011989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.886123 |long= 39.099905 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630934001 |complex= 7630934000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашка |munid= Q4105543
|address= Центральная улица, 2
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755945
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.669014 |long= 38.624475 |precise= yes
|name= Церковь Троицы (Николая Чудотворца)
|knid= 7630949000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вёска (Пригородное с/п) |munid= Q4130564
|address=
|year= 1808 г. |author=
|description=
|image= Holy Trinity Church (Veska) 04.jpg
|wdid= Q117007244
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church (Veska) |protection= В
|link=
|sobory= 12506
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72201 |long= 38.78148 |precise= yes
|name= Церковь Георгия с колокольней
|knid= 7600362000
|knid-new= 761411321390005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= улица Петра I, 60-а
|year= 1801 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Георгия Победоносца в Веськово.jpg
|wdid= Q117007170
|wiki=
|commonscat= Saint George church (Veskovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00755
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72375 |long= 38.77333 |precise= yes
|name= Ансамбль музея-усадьбы «Ботик»
|knid= 7610136000 |complex= 7610136000
|knid-new= 761821326000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1689-1693 гг. |author=
|description=
|image= Botik-yakor-01.jpg
|wdid= Q4095162
|wiki= Ботик Петра I (музей-усадьба)
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72380 |long= 38.77356 |precise= yes
|name= Бот «Фортуна»
|knid= 7600000286 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= внутри Ботного дома
|year= |author=
|description=
|image= Бот «Фортуна».JPG
|wdid= Q4492052
|wiki= Фортуна (ботик)
|commonscat= Fortune (boat of Peter I)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72384 |long= 38.77340 |precise= yes
|name= Ботный дом
|knid= 7610136004 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1803 г. |author=
|description=
|image= Botik 2846.jpg
|wdid= Q117007216
|wiki=
|commonscat= Boat house in Veskovo |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.72407 |long= 38.77373 |precise= yes
|name= Обелиск императору Петру I
|knid= 7610136001 |complex= 7610136000
|knid-new= 761811326000016
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author= худ. А.С. Кампиони
|description=
|image= B-memorial-4332-08.jpg
|wdid= Q117007212
|wiki=
|commonscat= Obelisk of Emperor Peter I at Pleshcheevo Lake |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72426 |long= 38.77277 |precise= yes
|name= Павильон «Ротонда»
|knid= 7610136005 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author=
|description=
|image= Павильон_"Ротонда". Веськово.jpg
|wdid= Q117007217
|wiki=
|commonscat= Rotunda pavilion (Veskovo) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72433 |long= 38.77153 |precise= yes
|name= Петровский дворец
|knid= 7610136003 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author=
|description=
|image= Петровский_дворец. Веськово.jpg
|wdid= Q117007215
|wiki=
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.723791 |long= 38.772736 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 7610136006 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1842 г. |author=
|description=
|image= B-storojka-9293.jpg
|wdid= Q123755941
|wiki=
|commonscat= Lodge in museum-estate «Boat of Peter I» |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.72118 |long= 38.77100 |precise= yes
|name= Триумфальная арка
|knid= 7610136007 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= 1852 г. |author= арх. Н.Ф. Жеребцов
|description=
|image= Botik-arka-0654.jpg
|wdid= Q117007220
|wiki=
|commonscat= Triumphal arch in museum-estate «Boat of Peter I» |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.7224 |long= 38.7715 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7610136002 |complex= 7610136000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address=
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Аллея_в парке музея-усадьбы.jpg
|wdid= Q117007214
|wiki=
|commonscat= Boat of Peter I (museum-estate) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.763236 |long= 38.980619 |precise= yes
|name= Церковь Троицы (Воскресения Христова)
|knid= 7630950000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Воронцово |munid= Q20698245
|address=
|year= кон. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Троицы живоначальной в с. Воронцово (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007245
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 09990
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.090888 |long= 38.257337 |precise= yes
|name= Церковь Казанская (Богоявления Господня)
|knid= 7630951000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Выползово |munid= Q20698159
|address=
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Поповский_? дом.jpg
|wdid= Q117007246
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09719
|document= d22111993
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588612 |long= 38.597202 |precise= yes
|name= Усадьба Голицыных-Гагариных
|knid= 7610137000 |complex= 7610137000
|knid-new= 761821322700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= Садовая улица, 11, улица Возрождения, 6, 18
|year= 1790-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, ансамбль усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745944
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588274 |long= 38.598331 |precise= yes
|name= Жилой дом (Южный корпус)
|knid= 7610137002 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= Садовая улица, 11
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, южный корпус усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745947
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.590236 |long= 38.595670 |precise= yes
|name= Северный корпус
|knid= 7610137001 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= улица Возрождения, 6
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image= Остатки_усадьбы в с. Гагаринская Новоселка.jpg
|wdid= Q123745945
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589760 |long= 38.595929 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 7610137004 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address= улица Возрождения, 18
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Христова в с. Гагаринская Новоселки (Переславский район) вид с запада.jpg
|wdid= Q117007221
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 12498
|temples= 11053
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589259 |long= 38.596954 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7610137003 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4131399
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, парк усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745948
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.588088 |long= 38.597979 |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 7630039000 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4139653
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Гагаринская_Новосёлка, хозяйственный корпус усадьбы Голицыных-Гагариных.jpg
|wdid= Q123745949
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.589574 |long= 38.598013 |precise= no
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 7630040000 |complex= 7610137000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гагаринская Новосёлка |munid= Q4139653
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123745951
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.654668 |long= 38.700894 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600364000
|knid-new= 761411321850005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Глебовское |munid= Q4139653
|address= Московская улица, 111
|year= 1792 г. |author=
|description=
|image= Glebovskoe 3.JPG
|wdid= Q117007172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 05889
|temples= 11054
|document= d24011989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.682723 |long= 38.557402 |precise= yes
|name= Церковь Трехсвятская
|knid= 7630952000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Голопёрово |munid= Q4142125
|address=
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Трехсвятская БезинВ.jpg
|wdid= Q117007247
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12497
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.893723 |long= 38.631363 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 7630953000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Гора-Новоселка |munid= Q4143376
|address=
|year= 1828 г. |author=
|description=
|image= C-gora-novosyolka-8459.jpg
|wdid= Q117007248
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12495
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.6547 |long= 39.2902 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Ганшиных, где бывал В.И. Ленин в связи с печатанием книги «Что такое "друзья народа" и как они воюют против социал-демократов?»
|knid= 7600357000 |complex= 7600357000
|knid-new= 761421323050005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Gorki-museum-1606.jpg
|wdid= Q4306058
|wiki= Музей-усадьба Ганшиных
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.654459 |long= 39.290826 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7600357001 |complex= 7600357000
|knid-new= 761411323050015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= воссоздан в 1969 г. |author=
|description=
|image= Gorki-museum-01.jpg
|wdid= Q123755925
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.654294 |long= 39.290986 |precise= yes
|name= Флигель, «охотничий домик»
|knid= 7600357002 |complex= 7600357000
|knid-new= 761411323050025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= воссоздан в 1985 г. |author=
|description=
|image= D-gorki-domik-0427.jpg
|wdid= Q123755926
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.654634 |long= 39.291654 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7600357003 |complex= 7600357000
|knid-new= 761421323050035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки |munid= Q4144386
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Gorki 5470.jpg
|wdid= Q123755927
|wiki=
|commonscat= Ganshin Manor museum |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777434 |long= 38.841624 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественской церкви
|knid= 7630935000 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Church_Of The Nativity Церковь Рождества Богородицы.jpg
|wdid= Q117007234
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777315 |long= 38.841482 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600365000 |complex= 7630935000
|knid-new= 761411322420005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 1791-1795 гг. |author=
|description=
|image= Gorodishche_NativityTheotokosChurch 3594.jpg
|wdid= Q117007173
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= Р
|link=
|sobory= 00753
|document= d28071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777243 |long= 38.841882 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630935001 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Городище,_святые ворота церкви Рождества Пресвятой Богородицы, Садовая, 100.jpg
|wdid= Q123755946
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777455 |long= 38.841960 |precise= yes
|name= Ограда со столбами
|knid= 7630935002 |complex= 7630935000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address= Садовая улица, 100А
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Городище,_северо-восточная башня и калитка ограды церкви Рождества Пресвятой Богородицы, Садовая, 100.jpg
|wdid= Q123755947
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos, Gorodishche (Pereslavsky district) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.777569 |long= 38.841954 |precise= no
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 7630954000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q4145242
|address=
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366391
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.776390 |long= 38.839440 |precise= yes
|name= Клещин
|knid= 7610138000 |complex=7610138000
|knid-new= 761831320360006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= юго-западная окраина села
|year= нач. I тыс. до н.э. - нач. I тыс. н.э., X - XVII вв. н.э. |author=
|description=
|image= Клещин_валы.jpg
|wdid= Q4223499
|wiki= Клещин
|commonscat= Kleshchin (settlement) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.776100 |long= 38.840525 |precise= yes
|name= Крепостные валы бывшего города Клещина
|knid= 7630042000 |complex=7610138000
|knid-new= 761811373890006
|region= ru-yar |district= Переславский
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= юго-западная окраина села
|year= XII в., XVIII в. |author=
|description=
|image= Клещин_2017.jpg
|wdid= Q123566959
|wiki=
|commonscat= Kleshchin (settlement) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Клещино»
|knid= 7630042001 |complex= 7610138000
|knid-new= 761841321910006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= около села
|year= XI-XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.781951 |long= 38.831670 |precise= no
|name= Городище «Александрова гора»
|knid= 7610139000 |complex=7610138000
|knid-new= 761841321830006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= северо-западнее села
|year= ранний железный век, X - XVII вв. |author=
|description=
|image= Alexander-hill-cross-2003-01.jpg
|wdid= Q4061172
|wiki= Александрова гора
|commonscat= Alexander's Hill |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Клещино»)
|knid= 7600734000 |complex=7610138000
|knid-new= 761440952660006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0,3 км к западу
|year= X - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.730397 |long= 38.870959 |precise= no
|name= Водяная мельница Грачковская
|knid= 7630955000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Грачковская Слобода |munid= Q4148153
|address= 0.1 км к северу от северной окраины деревни
|year= XVI в. - XIX в. |author=
|description= Скорее всего, утрачена
|image=
|wdid= Q123755963
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= dvyavl
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.58934 |long= 39.0903 |precise= yes
|name= Церковь Обновления храма Воскресения Христова
|knid= 7601227000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Давыдово |munid= Q4153863
|address=
|year= 1819 г. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Давыдово 16 07 2011.jpg
|wdid= Q117007186
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 11110
|temples= 11073
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.049064 |long= 38.283706 |precise= yes
|name= Церковь Спаса Нерукотворного
|knid= 7630956000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Даратники |munid= Q4155001
|address=
|year= 1793 г. |author=
|description=
|image= Современная_часовня на фдне руин.jpg
|wdid= Q117007249
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 05849
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.056359 |long= 38.529448 |precise= yes
|name= Церковь Дмитрия Солунского
|knid= 7630957000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дмитриевское |munid= Q20697660
|address=
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Димитрия Солунского в с. Дмитриевское (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007250
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09724
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.667519 |long= 38.90096 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления
|knid= 7630958000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Добрилово |munid= Q4163466
|address=
|year= 1851 г. |author=
|description=
|image= Храм_Богоявления в селе Добрилово, Переславский район, Ярославская область.jpg
|wdid= Q117007251
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12376
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.769834 |long= 39.169937 |precise= no
|name= Дом помещицы Полянской
|knid= 7630959000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= вторая половина XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366392
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.769333 |long= 39.171053 |precise= no
|name= Кладовая помещицы Брыковой
|knid= 7630960000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= середина XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366393
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.772442 |long= 39.168203 |precise= yes
|name= Церковь Казанской Богоматери
|knid= 7630961000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= 1776 г., 1787 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской Иконы в с. Дубровицы (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007252
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13036
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.772671 |long= 39.167683 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630962000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Дубровицы |munid= Q4169690
|address=
|year= 1796 г., 1851 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Святого Николая Чудотворца в с. Дубровицы (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007253
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13037
|document= d22111993
}}
==Е==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.714572 |long= 39.265904 |precise= yes
|name= Церковь великомученика Никиты
|knid= 7610141000
|knid-new= 761411377680006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елизарово |munid= Q4174886
|address= Центральная улица, 43б
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Elizarovo-nikita-1.jpg
|wdid= Q16715634
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Елизарово)
|commonscat= Saint Nikita Martyr Church, Elizarovo |protection= Ф
|link=
|sobory= 06928
|temples= 10559
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.714648 |long= 39.266238 |precise= yes
|name= Церковь Троицы
|knid= 7630963000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елизарово |munid= Q4174886
|address= улица Центральная
|year= 1889 г. |author=
|description=
|image= Elizarovo-troica-1.jpg
|wdid= Q117007255
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church, Elizarovo |protection= В
|link=
|sobory= 06929
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.958499 |long= 38.186797 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Нарышкиных
|knid= 7601228000 |complex= 7601228000
|knid-new= 762421428300005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1829 г., 1874 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755934
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.959486 |long= 38.189077 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601228001 |complex= 7601228000
|knid-new= 762421428830005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755935
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.95861 |long= 38.18789 |precise= yes
|name= Вознесенская церковь
|knid= 7601228002 |complex= 7601228000
|knid-new= 762411428300015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= 1829 г. |author=
|description=
|image= Church in Yelpat^^39,yevo - panoramio.jpg
|wdid= Q117007187
|wiki=
|commonscat= Church of the Ascension of Christ (Yelpat'yevo) |protection= Р
|link=
|sobory= 09717
|temples= 12005
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.957834 |long= 38.188351 |precise= yes
|name= Дом господский
|knid= 7632296001 |complex= 7601228000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= кон. XVIII в. - 1-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.958644 |long= 38.189014 |precise= yes
|name= Здание народного училища
|knid= 7632296002 |complex= 7601228000
|knid-new= 762411428300025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Елпатьево |munid= Q4175108
|address=
|year= 1874 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755971
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07112024_241
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.860968 |long= 38.131812 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630964000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ермово |munid= Q4176559
|address=
|year= 1764 г. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007256
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 18736
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.634538 |long= 38.976913 |precise= yes
|name= Церковь Троицы
|knid= 7630965000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address=
|year= 1818 г. |author=
|description=
|image= Ефимьево,_церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q117007257
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 03609
|document= d22111993
}}
==З==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030310 |long= 38.351086 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Нарышкиных
|knid= 7601229000 |complex= 7601229000
|knid-new= 762521434020005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= кон. XVIII - 1-я пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755936
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030755 |long= 38.350684 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения Богородицы с приделами святителя Димитрия Ростовского и Введения Богородицы
|knid= 7601229001 |complex= 7601229000
|knid-new= 762511434020025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address= Центральная улица
|year= 1800 – 1805 гг., 1840 – 1844 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007188
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 07947
|temples= 11155
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.030157 |long= 38.349598 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7601229002 |complex= 7601229000
|knid-new= 762521434020035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= кон. XVIII - 1-я пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755937
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d31012025_12
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.031147 |long= 38.351467 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 7630966000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Загорье |munid= Q21669277
|address=
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description= Возможно, имеется в виду бывший дом священника, стоящий напротив церкви
|image=
|wdid= Q123755964
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==И==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6673 |long= 38.993976 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Покрова
|knid= 7630967000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Иванисово |munid= Q4195742
|address=
|year= 1810 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Иванисово,_колокольня Покровской церкви.jpg
|wdid= Q117007258
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12377
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810371 |long= 39.011380 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Св. Георгия
|knid= 7630936000 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1791 г., 1888 г. |author=
|description=
|image= Ивановское,_церковь Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q117007235
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|sobory= 09992
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810486 |long= 39.011396 |precise= yes
|name= Церковь Св. Георгия
|knid= 7630936001 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1791 г., 1888 г. |author=
|description=
|image= Церковь в с. Ивановском, вид со стороны алтаря.jpg
|wdid= Q123755948
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.810411 |long= 39.011015 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630936002 |complex= 7630936000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address=
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Ивановское,_ворота церкви Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q123755949
|wiki=
|commonscat= Saint George church, Ivanovskoe |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6105 |long= 38.7007 |precise= yes
|name= Церковь Введения во храм Пресвятой Богородицы
|knid= 7630968000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ильинское |munid= Q4199756
|address=
|year= 1808 г. |author=
|description=
|image= Введения_во храм Пресвятой Богородицы БезинВ дрон.jpg
|wdid= Q117007259
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 14235
|document= d22111993
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.71875 |long= 39.15450 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7600367000
|knid-new= 761411323150005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Кабанское |munid= Q4206585
|address= Центральная улица, 19
|year= 1824 г. |author=
|description=
|image= Кабанское.JPG
|wdid= Q117007174
|wiki=
|commonscat= Church of the Nativity of the Theotokos (Kabanskoe) |protection= Р
|link=
|sobory= 04567
|temples= 11158
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.564672 |long= 39.283895 |precise= yes
|name= Церковь Преображения Господня
|knid= 7640008000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Калистово |munid= Q4209952
|address=
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Ярославская область/Переславский район#7640008000|Хорошо сохранившаяся историческая церковь]]
|image= Калистово._Церковь Преображения Господня.jpg
|wdid= Q136131455
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 07273
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.604880 |long= 39.272152 |precise= no
|name= Дом помещичий
|knid= 7630969000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address=
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123251898
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.880238 |long= 38.47618 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630970000
|knid-new= 762611466380005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Копнино |munid= Q4232354
|address=
|year= 1814 г., 1868 г., 1904 г. |author=
|description=
|image= Kopnino_- church - 2025-05-09 - p3.jpg
|wdid= Q117007260
|wiki=
|commonscat= Church of St. Nicholas in Kopnino |protection= Р
|link=
|sobory= 09725
|document= d26052026_106
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704297 |long= 38.901835 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Вознесения
|knid= 7630937000 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Красное,_ансамбль церкви Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q123251887
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704430 |long= 38.901720 |precise= yes
|name= Вознесенская церковь
|knid= 7600000233 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Вознесения Господня в с. Красное (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007166
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07067
|temples= 11159
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704319 |long= 38.901467 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630937001 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820-е гг. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Святые_ворота при церкви Вознесения в с. Красное (Переславский район).jpg
|wdid= Q123251888
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704266 |long= 38.901529 |precise= yes
|name= Дом церковного причта
|knid= 7630937002 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Красное,_дом причта церкви Вознесения Господня.jpg
|wdid= Q123251889
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704555 |long= 38.901425 |precise= yes
|name= Ограда с угловыми круглыми башнями
|knid= 7630937003 |complex= 7630937000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= Центральная улица
|year= 1820-е г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123251890
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8233 |long= 38.6635 |precise= yes
|name= Церковь Преображения с колокольней
|knid= 7600368000
|knid-new= 761411323160005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское (бывш. Усолье) |munid= Q4247399
|address= Плещеевская улица, 75
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Купанское,_церковь Спаса Преображения.jpg
|wdid= Q117007176
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09444
|temples= 4641
|document= d24011989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.823914 |long= 38.666645 |precise= no
|name= Место добычи соли
|knid= 7600358000
|knid-new= 761431374610005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address=
|year= XV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755929
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02121949
|document2= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.840384 |long= 38.716949 |precise= yes
|name= Церковь Иоанна Богослова
|knid= 7630971000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купань |munid= Q4247401
|address=
|year= 1815 г. |author=
|description=
|image= Купань,_церковь Иоанна Богослова 2.jpg
|wdid= Q117007261
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09731
|document= d22111993
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0215 |long= 38.7035 |precise= yes
|name= Церковь Смоленская
|knid= 7601231000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лучинское (Нагорьевское с/п) |munid= Q4270168
|address=
|year= 1832 г. |author=
|description=
|image= Заброшенная церковь.jpg
|wdid= Q117007191
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09722
|temples= 9303
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.767025 |long= 39.060903 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630972000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лучинское (бывшее Лучинское на Сотьме, Дубровицкий с/о) |munid= Q29401663
|address=
|year= 1812-1818 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Лучинское (Дубровицкий сельсовет, Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007263
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12746
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.95815 |long= 38.81068 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630973000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Лыченцы |munid= Q4270869
|address=
|year= 1815 г. |author=
|description=
|image= Pn-lychency-church-1999-1.jpg
|wdid= Q117007264
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09721
|document= d22111993
}}
==М==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.741698 |long= 38.995061 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630974000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малая Брембола |munid= Q4276743
|address=
|year= 1842 г. |author=
|description=
|image= Малая Брембола - улица Центральная.jpg
|wdid= Q117007265
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09988
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.054921 |long= 38.469225 |precise= no
|name= Дом священника
|knid= 7630975000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366394
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055524 |long= 38.468756 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Ильи Пророка
|knid= 7630938000 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007236
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12492
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055792 |long= 38.468735 |precise= yes
|name= Церковь Ильи Пророка
|knid= 7630938001 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1807 г. - 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755951
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055743 |long= 38.468211 |precise= yes
|name= Святые ворота
|knid= 7630938002 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755952
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055974 |long= 38.469133 |precise= yes
|name= Ограда с гранёными угловыми башнями
|knid= 7630938003 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755953
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.055175 |long= 38.469098 |precise= no
|name= Сторожка
|knid= 7630938004 |complex= 7630938000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малое Ильинское |munid= Q4278202
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755954
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.918534 |long= 38.261538 |precise= yes
|name= Торговые ряды
|knid= 7630976000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Nagorye_- shopping arcade - 2025-05-09 - p1.jpg
|wdid= Q123755965
|wiki=
|commonscat= Nagorye |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.918246 |long= 38.262044 |precise= yes
|name= Церковь Преображения Господня
|knid= 7601230000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2б
|year= 1785-1787 гг. |author=
|description=
|image= Храм_Преображения Господня (Утро).jpg
|wdid= Q117007189
|wiki=
|commonscat= Nagorye church |protection= В
|link=
|sobory= 04067
|temples= 7103
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.918262 |long= 38.261948 |precise= yes
|name= Могила Г.А. Спиридова (1713-1790), адмирала, героя Чесменского сражения
|knid= 7601146000
|knid-new= 761410181080005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 2б (в церкви Преображения)
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Nagorye_- tomb of Spiridonov - 2025-05-09.jpg
|wdid= Q132874172
|wiki=
|commonscat= Nagorye church |protection= Р
|link=
|document= d28081963
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.917028 |long= 38.260915 |precise= yes
|name= Памятник адмиралу Г.А. Спиридову
|knid= 7600375000
|knid-new= 761410193320005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нагорье |munid= Q4311693
|address= улица Адмирала Спиридова, 12б
|year= 1973 г. |author=
|description=
|image= Nagorye_- Admiral Spiridonov - 2025-05-09 - p2.jpg
|wdid= Q123755930
|wiki=
|commonscat= Nagorye |protection= Р
|link=
|document= d19051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.613857 |long= 39.19394 |precise= yes
|name= Церковь Преображения (Николая Чудотворца)
|knid= 7630977000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нестерово |munid= Q4317828
|address=
|year= 1841 г. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Нестерово,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q117007266
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12373
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761052 |long= 38.859377 |precise= yes
|name= Ансамбль Никитского монастыря
|knid= 7610131000 |complex= 7610131000
|knid-new= 761721323200006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Запрудная улица, 20
|year= XVI - XVIII вв. |author=
|description=
|image= Nikita Monastery.jpg
|wdid= Q541611
|wiki= Никитский монастырь (Переславль-Залесский)
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00441
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761237 |long= 38.859663 |precise= yes
|name= Келейный корпус у восточной стены
|knid= 7610131001 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery, cell building at the Eastern wall.jpg
|wdid= Q117007202
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760556 |long= 38.858405 |precise= yes
|name= Келейный корпус у южной стены
|knid= 7610131002 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Келейный_корпус у южной стены.jpg
|wdid= Q117007204
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761012 |long= 38.859678 |precise= yes
|name= Надвратная колокольня
|knid= 7610131003 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 1818 г. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) 14.jpg
|wdid= Q117007205
|wiki=
|commonscat= New belltower of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|sobory= 12232
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761304 |long= 38.858958 |precise= yes
|name= Никитский собор
|knid= 7610131004 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 1561-1564 гг. |author=
|description=
|image= Cathedral of Saint Nikita Martyr (Nikitsky Monastery, Pereslavl-Zalessky) 03.jpg
|wdid= Q117007207
|wiki=
|commonscat= Cathedral of Saint Nikita Martyr (Nikitsky Monastery, Pereslavl-Zalessky)
|link=
|sobory= 05682
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761491 |long= 38.858017 |precise= yes
|name= Стены
|knid= 7610131005 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Ba-nikitsky-1997-panorama.jpg
|wdid= Q123755939
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.762001 |long= 38.859010 |precise= yes
|name= Северная башня
|knid= 7630044000 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= North_tower Nikitskaya Sloboda Северная башня Никитская слобода.jpg
|wdid= Q117007226
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761811 |long= 38.859989 |precise= yes
|name= Северо-восточная башня
|knid= 7630044001 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Башня_северо-восточная в Никитском монастыре.jpg
|wdid= Q117007227
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761839 |long= 38.858021 |precise= yes
|name= Северо-западная башня
|knid= 7630044002 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery, the north-west tower (red).jpg
|wdid= Q117007228
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760584 |long= 38.859519 |precise= yes
|name= Юго-восточная башня
|knid= 7630044003 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= Башня_юго-восточная. Никитский монастырь.jpg
|wdid= Q117007229
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760432 |long= 38.857950 |precise= yes
|name= Юго-западная башня
|knid= 7630044004 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007230
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760431 |long= 38.858875 |precise= yes
|name= Южная башня
|knid= 7630044005 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVI в. |author=
|description=
|image= В_Никитском монастыре Южная башня.jpg
|wdid= Q117007232
|wiki=
|commonscat= Towers and walls of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761064 |long= 38.858121 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 7610131006 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755940
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.760947 |long= 38.858775 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения с трапезной и колокольней
|knid= 7610131007 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= 2 пол. XVII в. |author=
|description=
|image= Церковь_Благовещения Пресвятой Богородицы в Никитском монастыре (XVII в).jpg
|wdid= Q117007209
|wiki=
|commonscat= Annunciation church of Nikitsky monastery, Pereslavl-Zalessky
|link=
|sobory= 05683
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.761225 |long= 38.858596 |precise= yes
|name= Часовня-«столп»
|knid= 7610131008 |complex= 7610131000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= Никитский монастырь
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky) 26.jpg
|wdid= Q117007211
|wiki=
|commonscat= Nikitsky Monastery (Pereslavl-Zalessky)
|link=
|sobory= 05684
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.770217 |long= 38.855440 |precise= yes
|name= Никитский источник
|knid= 7632066000
|knid-new= 762331373760005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никитская Слобода |munid= Q4319888
|address= близ Никитского монастыря
|year= кон. XII - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image= Никитский источник.jpg
|wdid= Q123755970
|wiki=
|commonscat= Nikitsky spring |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.732554 |long= 39.093014 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7630978000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никульское |munid= Q4321291
|address= Центральная улица, 20а
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Николая Чудотворца в с. Никульское (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007269
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12380
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.732486 |long= 39.092091 |precise= yes
|name= Братская могила советских летчиков
|knid= 7600000222
|knid-new= 761411349590005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Никульское |munid= Q4321291
|address= парк напротив церкви
|year= 1943 г. |author=
|description= Братская могила членов экипажа бомбардировщика Ил-4, погибших в авиакатастрофе: капитан Суятин А.И, капитан Крюков С.В., старший лейтенант Бабенко М.К.
|image= Никульское,_братская могила лётчиков.jpg
|wdid= Q117810892
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03032008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.779171 |long= 38.968225 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 7630979000
|knid-new= 762511448660005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Нила |munid= Q4321323
|address= Центральная улица, 42а
|year= 1810-1815 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской иконы Божией Матери в с. Нила (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007270
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09991
|document= d05082025_156
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612220 |long= 38.674440 |precise= yes
|name= Ансамбль отделения Федоровского монастыря
|knid= 7630939000 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q4411347
|wiki= Алексиевская пустынь
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612161 |long= 38.672968 |precise= yes
|name= Церковь Алексия, человека Божьего
|knid= 7630980000 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 1
|year= 1826 г. - конец XIX в. |author=
|description= По документу - церковь Покрова
|image=
|wdid= Q123755966
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07068
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612290 |long= 38.674674 |precise= no
|name= Богадельня
|knid= 7630939001 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 4/1 (?)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755956
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.611031 |long= 38.672474 |precise= no
|name= Кухня
|knid= 7630939002 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь, 31 (?)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755957
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.612670 |long= 38.674230 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7630939003 |complex= 7630939000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новоалексеевка |munid= Q20696034
|address= улица Алексиевская Пустынь
|year= кон.ж XIX в. |author=
|description=
|image= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) 20.jpg
|wdid= Q123755958
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Alexius of Rome (Novoalekseevka) |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601714 |long= 38.629399 |precise= yes
|name= Ансамбль церкви Святого Духа
|knid= 7630940000 |complex= 7630940000
|knid-new= 761421321320005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= 1829-е гг., 1853 г., 1861 г., 1872 г. |author=
|description=
|image= Dukhovskaya Church at Novoye - Yaroslavl Region, Russia - panoramio.jpg
|wdid= Q117007237
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601601 |long= 38.629892 |precise= yes
|name= Церковь Святого Духа с трапезной и колокольней
|knid= 7600369000 |complex= 7630940000
|knid-new= 761411321320015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= 1829-е гг., 1853 г., 1861 г., 1872 г. |author=
|description=
|image= Церковь Сошествия Святого Духа - panoramio.jpg
|wdid= Q117007177
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|sobory= 00686
|temples= 3438
|document= d28111966
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601882 |long= 38.629560 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7630940001 |complex= 7630940000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= кон. XIX в. |author=
|description= От исторической ограды сохранилась только одна башенка, возможно, в ней также была часовня
|image= Новое,_башня ограды церкви Святого Духа, Дачная, 110.jpg
|wdid= Q123755959
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= В
|link=
|sobory= 18373
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.601489 |long= 38.629987 |precise= yes
|name= Часовня-усыпальница
|knid= 7630940002 |complex= 7630940000
|knid-new= 762511321320025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= Дачная улица, 110
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Новое,_часовня-усыпальница у церкви Святого Духа, Дачная, 110.jpg
|wdid= Q123755960
|wiki=
|commonscat= Holy Spirit Church (Novoe, Pereslavl district) |protection= Р
|link=
|sobory= 61122
|document= d17092025_166
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.601255 |long= 38.630492 |precise= yes
|name= Братская могила советских летчиков
|knid= 7600000223
|knid-new= 761411323030005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Новое |munid= Q20696051
|address= кладбище церкви Святого Духа
|year= 1944 г. |author=
|description=
|image= Новое,_братская могила лётчиков.jpg
|wdid= Q123755924
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03032008
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.844575 |long= 39.204001 |precise= yes
|name= Дача художника Константина Коровина
|knid= 7630981000
|knid-new= 762211357870005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Охотино |munid= Q20695843
|address= Центральная улица, 38
|year= 1898-1921 гг. |author=
|description=
|image= D-ohotino-korovin-6098.jpg
|wdid= Q123755967
|wiki=
|commonscat= Korovin Dacha, Okhotino |protection= Р
|link=
|document= d24052022_54
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.722848 |long= 39.023406 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 7630982000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Перцево |munid= Q4359388
|address=
|year= 1823 г. |author=
|description=
|image= Перцево,_церковь Воскресения Христова.jpg
|wdid= Q117007271
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13038
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6628 |long= 38.7722 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7601232000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Пожарское |munid= Q4368685
|address=
|year= 1813 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова Пожарское БезинВ.jpg
|wdid= Q117007192
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12499
|temples= 12011
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.9853 |long= 38.7028 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7601233000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Половецкое |munid= Q4370413
|address=
|year= 1812-1819 гг., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Пресвятой Богородицы в с. Половецкое (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007193
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 01802
|temples= 11230
|document= d22111993
}}
==Р==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0342 |long= 38.6447 |precise= yes
|name= Церковь Казанской Богоматери
|knid= 7601235000
|knid-new= 762511450750005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рахманово |munid= Q4391177
|address= Центральная улица, 30а
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Казанской Иконы в с. Рахманово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09720
|temples= 9185
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8723 |long= 38.9617 |precise= yes
|name= Церковь Сретения
|knid= 7601234000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рогозинино |munid= Q4395596
|address=
|year= 1776-1783 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Сретения Господня в с. Рогозинино (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007194
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12490
|temples= 12012
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.645326 |long= 39.230118 |precise= yes
|name= Церковь Воздвижения Креста
|knid= 7601236000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово (бывшее Романово на Рокше, Смоленский с/о) |munid= Q4397335
|address=
|year= 1812 г. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Романово 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007197
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 10891
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.915257 |long= 39.060645 |precise= yes
|name= Церковь Тихвинской Богоматери
|knid= 7630984000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово (Перелесская с/о) |munid= Q4397334
|address=
|year= 1848 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007273
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12449
|document= d22111993
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.62469 |long= 38.86393 |precise= yes
|name= Церковь Иоакима и Анны
|knid= 7640006000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= ур. Самарово |munid= Q4406349
|address=
|year= 1814 |author=
|description=
|image= Церковь_Иоакима и Анны БезинВ 1.jpg
|wdid= Q132849512
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 13039
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.668997 |long= 38.688297 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения с приделом Дмитрия Солунского
|knid= 7630985000
|knid-new= 761811321400005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Семендяйка |munid= Q441522
|address= Церковная улица, 20
|year= 1786-1793 гг. |author=
|description=
|image= Church_of the Annunciation (Semendyayka) 10.jpg
|wdid= Q117007274
|wiki=
|commonscat= Church of the Annunciation (Semendyayka) |protection= Р
|link=
|sobory= 12496
|document= d15092017_53
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.599771 |long= 38.926894 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 7601237000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Скоблево |munid= Q4422008
|address=
|year= 1792 г. |author=
|description=
|image= Храм в Скоблево - panoramio.jpg
|wdid= Q117007198
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12378
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.9887 |long= 38.7329 |precise= yes
|name= Часовня Евангелиста Луки
|knid= 7600370000
|knid-new= 761411321870005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Скоморохово |munid= Q4422123
|address= Крестьянская улица, 49А
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Часовня_Луки Евангелиства в Скоморохово (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007179
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 09723
|temples= 11294
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.6783 |long= 39.295478 |precise= yes
|name= Церковь Св. Георгия
|knid= 7601240000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Славитино |munid= Q4422900
|address=
|year= 1812 г., 1867 г. |author=
|description=
|image= Славитино,_церковь Святого Георгия Победоносца.jpg
|wdid= Q117007200
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12372
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.679013 |long= 39.293531 |precise= no
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 7630988000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Славитино |munid= Q4422900
|address=
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134366395
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632307 |long= 39.176599 |precise= yes
|name= Ансамбль усадьбы Свиньиных-Козловских
|knid= 7600371000 |complex= 7600371000
|knid-new= 761421369440005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Ярославская Переславский Смоленское 16 07 011.jpg
|wdid= Q117007180
|wiki= Смоленское (усадьба)
|commonscat= |protection= Р
|link= http://deadokey.livejournal.com/8720.html
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632636 |long= 39.176310 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7600371001 |complex= 7600371000
|knid-new= 761411369440025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица, 1
|year= 2 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Ярославская_Переславский Смоленское Главный дом 16 07 011.jpg
|wdid= Q4477988
|wiki= Успенская церковь (Смоленское)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03523
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.633408 |long= 39.175664 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7600371002 |complex= 7600371000
|knid-new= 761421369440015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address=
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Смоленское,_парк усадьбы 1.jpg
|wdid= Q122918420
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.632282 |long= 39.177448 |precise= yes
|name= Постройка юго-восточная с башней-колокольней
|knid= 7630943001 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511369440035
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица
|year= посл. четв. XVIII – XIX в. |author=
|description=
|image= Смоленское,_хозпостройка усадьбы.jpg
|wdid= Q122918422
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.631666 |long= 39.176319 |precise= yes
|name= Жилой дом причта церкви Успения Пресвятой Богородицы
|knid= 7630943002 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511434090004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= Парковая улица, 5
|year= 1884 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122918423
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.631847 |long= 39.177083 |precise= yes
|name= Дом учителей Успенской сельскохозяйственной школы
|knid= 7630943003 |complex= 7600371000
|knid-new= 762511433990004
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Смоленское |munid= Q4424990
|address= улица Парковая, 4
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122918424
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d04022025_23
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.742242 |long= 38.704762 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630989000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address=
|year= 1785 г. |author=
|description=
|image= Pv-solomidino-church-2004.jpg
|wdid= Q117007275
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 09730
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998232 |long= 38.416833 |precise= yes
|name= Николо-Сольбинский монастырь
|knid= 7630941000 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Sv.-nik.chudotv11.JPG
|wdid= Q4320774
|wiki= Николо-Сольбинский монастырь
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link= https://solba.ru/
|sobory= 09441
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997892 |long= 38.416519 |precise= yes
|name= Церковь Успения
|knid= 7630941001 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address=
|year= 1731 г. |author=
|description=
|image= Uspenskij11.JPG
|wdid= Q123755961
|wiki=
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link=
|sobory= 11749
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998325 |long= 38.416195 |precise= yes
|name= Гостиница монастырская
|knid= 7630941002 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Сейчас - административный корпус. В 2002 году был надстроен третий этаж с трапезным храмом Ксении Петербургской.
|image= Hram-blazh-ksenii-peterburzhskoj11.JPG
|wdid= Q123755962
|wiki=
|commonscat= Nikolo-Solbinsky Monastery |protection= В
|link=
|sobory= 11747
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Сторожка
|knid= 7630941003 |complex= 7630941000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Сольба |munid= Q20694649
|address= Центральная улица, 15
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Возможно, утрачена
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.647014 |long= 39.093441 |precise= yes
|name= Церковь Преображения
|knid= 7601239000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Спасс |munid= Q4430952
|address=
|year= 1822 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007199
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 17823
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= yes
|name= Церковь Преображения (деревянная)
|knid= 7601238000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Спасс |munid= Q4430952
|address=
|year= 1683 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.76686 |long= 39.1373 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630991000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Твердилково |munid= Q4453160
|address=
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Рождества Пресвятой Богородицы в с. Твердилково (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007276
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 13040
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.76403 |long= 38.87123 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600372000
|knid-new= 761411322370005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкая Слобода |munid= Q4463440
|address= Троицкая улица, 56А
|year= 1855 г. |author=
|description=
|image= Троицкая_Слобода, церковь Троицы Живоначальной.jpg
|wdid= Q117007182
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity church, Troitskaya Sloboda |protection= Р
|link=
|sobory= 03216
|document= d26061986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.8853 |long= 38.8679 |precise= yes
|name= Церковь Троицы с колокольней
|knid= 7600373000
|knid-new= 761411321840005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкое |munid= Q4463624
|address= Центральная улица, 14А
|year= 1764 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Троицы в с. Троицкое (Переславский район).jpg
|wdid= Q117007184
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 11287
|temples= 9186
|document= d26061986
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788371 |long= 38.938533 |precise= yes
|name= Храмовый ансамбль церкви Покрова Богородицы
|knid= 7630942000 |complex= 7630942000
|knid-new= 762421426020005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15, 15а
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь Покрова в с.Фалелеево (Переславский район) вид с запада.jpg
|wdid= Q117007238
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 12375
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788304 |long= 38.938212 |precise= yes
|name= Дом священника
|knid= 7630942002 |complex= 7630942000
|knid-new= 762411426020015
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123766318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.788257 |long= 38.938673 |precise= yes
|name= Церковь Покрова
|knid= 7630942001 |complex= 7630942000
|knid-new= 762411426020025
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Фалелеево |munid= Q4480885
|address= Центральная улица, 15а
|year= 1872 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Покрова в с. Фалелеево (Переславский район).jpg
|wdid= Q123766317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d14102024_218
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.784029 |long= 39.100084 |precise= yes
|name= Церковь Дмитрия Солунского
|knid= 7630992000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филимоново |munid= Q4483925
|address= Клубная улица
|year= 1809 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Димитрия Солунского в с. Филимонова (Переславский район, Ярославская обл.).jpg
|wdid= Q117007277
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12381
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.809923 |long= 39.115201 |precise= yes
|name= Церковь Иоакима и Анны
|knid= 7630993000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филипповское |munid= Q4484154
|address= Центральная улица, 24а
|year= 1702 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117007278
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 12489
|document= d22111993
}}
==Х==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.863233 |long= 38.211474 |precise= no
|name= Дом священника
|knid= 7630994000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874177
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.862611 |long= 38.210992 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения
|knid= 7630995000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_церкви Воскресения (Хмельники) (38299).jpg
|wdid= Q117007279
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|sobory= 09727
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.862934 |long= 38.209704 |precise= no
|name= Часовня
|knid= 7630996000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address=
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874178
|wiki=
|commonscat= Khmelniki |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
==Я==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.794845 |long= 38.856057 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы
|knid= 7630997000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ягренево |munid= Q4536218
|address=
|year= 1872 г. |author=
|description=
|image= Ягренево,_церковь Рождества Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q117007280
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 10081
|document= d22111993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.704365 |long= 38.826315 |precise= no
|name= Могила летчиков, погибших в годы Великой Отечественной войны
|knid= 7630998000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ям |munid= Q4537518
|address=
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q123755968
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d22111993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.704251 |long= 38.827199 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской Богоматери
|knid= 7601241000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ям (Ямская слобода) |munid= Q4537518
|address=
|year= 1820 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Смоленской иконы Божией Матери в с. Ям (Переславский район, Ярославская обл.) Вид с востока.jpg
|wdid= Q117007201
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|sobory= 07070
|document= d22111993
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.69851 |long= 38.77454 |precise= yes
|name= Часовня Федоровского монастыря (часовня Крест)
|knid= 7610142000
|knid-new= 761711348840006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= 133 км шоссе Москва-Ярославль, городской округ Переславль-Залесский |munid=
|address=
|year= XVI-XVIII вв. |author=
|description=
|image= Ba-cross-chapel-1999-june.jpg
|wdid= Q117007224
|wiki=
|commonscat= Cross chapel (Pereslavl-Zalessky) |protection= Ф
|link=
|sobory= 06688
|temples= 3998
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.904219 |long= 39.115644 |precise= no
|name= Пограничный столб на границе Владимирской и Ярославской губерний
|knid= 7600402000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= 168 км шоссе Москва-Ярославль |munid=
|address=
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q132874171
|wiki=
|commonscat=
|link= https://places.moscow/trip/pogranichnyy-stolb-1810-1820-godov
|linkextra= https://arch-heritage.livejournal.com/1286328.html
|document= d02121949
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.766400 |long= 38.784400 |precise= yes
|name= Плещеево озеро - место основания Петром I русского военно-морского флота
|knid= 7600321000
|knid-new= 761430241980005
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Троицкий, Веськовский, Купанский сельские округа |munid=
|address=
|year= |author=
|description=
|image= Вид на Плещеево озеро в районе музея-усадьбы Ботик Петра I.jpg
|wdid= Q997762
|wiki= Плещеево озеро
|commonscat= Lake Pleshcheyevo |protection= Р
|link=
|document= d02121949
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа |knid= 7600719000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Бутримово |munid=
|address= 0.8 км к западу
|description=
|year= 9-13 вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 3
|knid= 7630582000
|knid-new= 761540342350006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Вашутино |munid= Q20698412
|address= 0,8 км к востоку-юго-востоку
|year= V-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600720000
|knid-new= 761440099210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веска |munid= Q4130564
|address= 1.5 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600721000
|knid-new= 761440098960006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веска |munid= Q4130564
|address= 1.5 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600722000
|knid-new= 761841328280006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веслево |munid= Q4109491
|address= 0.8 км южнее
|year= VII - X вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могильник
|knid= 7600723000
|knid-new= 761841328070006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.4 км к северо-западу
|year= IX - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600717000
|knid-new= 761440911990006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.2 км севернее усадьбы "Ботик Петра"
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600724000
|knid-new= 761440183230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.4 км к востоку-северо-востоку
|year= VIII-VII вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600725000
|knid-new= 761440911960006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 1 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 3
|knid= 7600726000
|knid-new= 761440912050006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 1.6 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 4
|knid= 7600727000
|knid-new= 761841337670006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Веськово |munid= Q4109686
|address= 0.7 км южнее
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа-1
|knid= 7600728000
|knid-new= 761440912030006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Высоково |munid= Q20698134
|address= 2.2 км северо-восточнее
|year= XI - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа-2
|knid= 7600729000
|knid-new= 761440912010006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Высоково |munid= Q20698134
|address= 3.6 км северо-восточнее
|year= XI - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Глебовское
|knid= 7631000000
|knid-new= 762341387290006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Глебовское |munid= Q4139653
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XIV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= doc26052023_999
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Горки Переславские»
|knid= 7600730000
|knid-new= 761440911970006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Горки Переславские |munid= Q21668889
|address= 1 км северо-западнее
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище
|knid= 7600731000
|knid-new= 761441323330006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= (Кубрь), 0.2 км к югу
|year= 2 пол. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600732000
|knid-new= 761841327790006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.6 км к юго-востоку
|year= IX - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Слуда»
|knid= 7600736000
|knid-new= 761441321290006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.4 км к юго-востоку
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Бремболка»)
|knid= 7600735000
|knid-new= 761440848870006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.8 км к северо-западу
|year= VII - X вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Городище 7» |knid= 7631001000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid=Q21668912
|address= 0.45 км к северо-востоку от церкви
|year= XI - XIX вв.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 2»)
|knid= 7600737000
|knid-new= 761440859530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.8 км к югу
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 3»)
|knid= 7610140000
|knid-new= 761440848840006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 400 м юго-восточнее села
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 4»)
|knid= 7600739000
|knid-new= 761440848850006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище («Слуда 5»)
|knid= 7600740000
|knid-new= 761440848860006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 1.3 км к востоку-юго-востоку
|year= X - XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.784170 |long= 38.824170 |precise= yes
|name= «Синий камень»
|knid= 7600354000
|knid-new= 761440952700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= северный берег Плещеева озера, рядом с Александровой горой
|year= |author=
|description=
|image= Синий камень (закатно).JPG
|wdid= Q4420279
|wiki= Синий камень
|commonscat= Blue stone in Pleshcheyevo lake |protection= Ф
|link=
|document= d02121949
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка («Кубринская»)
|knid= 7600733000
|knid-new= 761440911880006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Городище |munid= Q21668912
|address= 0.9 км к востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600741000
|knid-new= 761440911890006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2 км к западу
|year= XII - XIII вв., XV - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600742000
|knid-new= 761440878230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 3
|knid= 7600743000
|knid-new= 761440878220006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ефимьево |munid= Q4177442
|address= 2.3 км к западу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600744000
|knid-new= 761841327780006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 2.5 км к юго-западу
|year= сер. V - сер. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 2
|knid= 7600745000
|knid-new= 761440952680006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 3 км к юго-востоку
|year= VI - I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 3
|knid= 7630454000
|knid-new= 761441299060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 3,2 км к юго-востоку
|year= VII тыс. до н.э. - I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 4
|knid= 7630436000
|knid-new= 761440952670006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 4,1 км к юго-западу
|year= V - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 5
|knid= 7630583000
|knid-new= 761441299080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 1,2 км к югу
|year= V - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 7
|knid= 7630437000
|knid-new= 761441299050006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ивановское |munid= Q4196756
|address= 4,1 км к юго-западу
|year= VII - II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d21121995
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631002000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ильинское |munid= Q4199756
|address= 0.7 км к северу-северо-западу, левый берег р. Сухоны
|year= XI в. - XIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d15102004
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа 1 (Грачки)
|knid= 7600746000
|knid-new= 761440912000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 1.5 км к юго-востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа 2 (Бутриха)
|knid= 7600747000
|knid-new= 761440099480006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 1.5 км к югу
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 1
|knid= 7600748000
|knid-new= 761440102260006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= юго-восточная окраина
|year= X - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600749000
|knid-new= 761440098900006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Киучер |munid= Q20697156
|address= 0.1 км к юго-юго-востоку
|year= X - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Княжево (Ворыпайка)
|knid= 7631003000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Княжево |munid= Q4224840
|address= 0.95 км к востоку от д. № 30
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600750000
|knid-new= 761440101590006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Конюцкое |munid= Q4232072
|address= 0.8 км к северу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600751000
|knid-new= 761440115530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красногор |munid= Q20696907
|address= 0.3 км к западу
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631004000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Красное |munid= Q4238620
|address= 0.8 км к северо-востоку от церкви, правый берег р. Трубеж
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d04102005
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение и могильник (Дикариха)
|knid= 7630015000 |complex= 7630015000
|knid-new= 761440848820006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник (Дикариха) |knid= 7600758000 |complex=7630015000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Поселение (Дикариха) |knid= 7600757000 |complex=7630015000
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.3 км к юго-западу
|year= кон. II тыс. - нач. I тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600752000
|knid-new= 761440866370006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 1.2 к западу
|year= кон. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение (Кухмарь 1)
|knid= 7600756000
|knid-new= 761440848810006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 1.2 км к западу
|year= V - II тыс. до н.э., X - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище (Кухмарь)
|knid= 7600755000
|knid-new= 761440859550006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 2 км к западу
|year= X - нач. XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600753000
|knid-new= 761440911980006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= южная окраина
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище 2
|knid= 7600754000
|knid-new= 761440848830006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.7 км к западо-северо-западу
|year= X - XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600759000
|knid-new= 761841328080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.8 км к северу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 2
|knid= 7600760000
|knid-new= 761841328210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Криушкино |munid= Q4241392
|address= 0.6 км к западу
|year= кон. II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600761000
|knid-new= 761841322710006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address=
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Теремки 1)
|knid= 7600768000
|knid-new= 761440911910006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.3 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Теремки 2)
|knid= 7600769000
|knid-new= 761440912060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.2 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 1)
|knid= 7600762000
|knid-new= 761440859510006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.7 км к юго-юго-западу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 2)
|knid= 7600763000
|knid-new= 761440859500006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 1.9 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Векса 3)
|knid= 7600764000
|knid-new= 761440848790006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дом охотника)
|knid= 7600765000
|knid-new= 761440878210006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 3 км к юго-юго-востоку
|year= IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Польцо»
|knid= 7600770000
|knid-new= 761841328240006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= 0.3 км от ст. Векса
|year= V - III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Польцо 1)
|knid= 7600766000
|knid-new= 761440848800006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= V - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка («Польцо 2»)
|knid= 7600767000
|knid-new= 761841328230006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купанское |munid= Q4247399
|address= юго-восточная окраина
|year= V - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600771000
|knid-new= 761841328150006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Купань |munid= Q4247401
|address=
|year= IX - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600718000
|knid-new= 761440877920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Малая Брембола |munid= Q4276743
|address= 0.7 км к северо-северо-западу
|year= XII - нач. XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600772000
|knid-new= 761440114800006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Ново-Павловка |munid=
|address= 0.5 км к северу
|year= XI - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа
|knid= 7600773000
|knid-new= 761440859520006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Одерихино |munid= Q4331385
|address= 0.3 км к востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600774000
|knid-new= 761440912040006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Охотино |munid= Q20695843
|address= 0.25 км к югу
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курган
|knid= 7600775000
|knid-new= 761841328250006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Петрищево |munid= Q4360615
|address= 0.2 км к юго-востоку
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600776000
|knid-new= 761440104470006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Петрищево |munid= Q4360615
|address= 0.5 км к юго-юго-востоку
|year= XII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600777000
|knid-new= 761440911930006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Плечево |munid= Q4364950
|address= 1.3 км к западу
|year= XIV - XVI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600778000
|knid-new= 761440911920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Плечево |munid= Q4364950
|address= 1.6 км к юго-западу
|year= IV - III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище (Городец)
|knid= 7600779000
|knid-new= 761540219810006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Рождествено |munid= Q4396155
|address= 0.5 км к западо-северо-западу
|year= кон. I тыс до н.э. - нач. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Яга 1)
|knid= 7600780000
|knid-new= 761440113590006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово |munid= Q4397335
|address= 1.4 км к юго-западу
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Яга 2)
|knid= 7600781000
|knid-new= 761440113530006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Романово |munid= Q4397335
|address= 2 км к юго-западу
|year= сер. V тыс. до н.э. - XI-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600782000
|knid-new= 761440099270006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Савельево |munid= Q4403842
|address= на месте деревни
|year= XV - XVI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Поселение
|knid= 7600784000
|knid-new= 761740953920006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Слободка |munid= Q2069477
|address= 0.1 км к северо-западу
|year= III - II тыс. до н.э., XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка 1
|knid= 7600783000
|knid-new= 761740952710006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Слободка |munid= Q2069477
|address= 2.5 км к северо-западу
|year= III тыс. - сер. I тыс. до н.э., XII - XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище Соловеново (Хомяково)
|knid= 7631005000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соловеново |munid= Q20694704
|address= 0.3 км к югу от южной окраины села
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 1)
|knid= 7600785000
|knid-new= 761440911900006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 1.7 км к северо-северо-западу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 2)
|knid= 7600786000
|knid-new= 761440911950006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 1.9 км к северо-северо-западу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Плещеево 3)
|knid= 7600787000
|knid-new= 761440859540006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Соломидино |munid= Q4428258
|address= 2.7 км к северо-северо-западу
|year= кон. II - 1 пол. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7600788000
|knid-new= 761440115480006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Станищи |munid= Q20694603
|address= 0.4 км к северу
|year= XII - XV вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 57.091670 |long= 38.594440 |precise= no
|name= Поселение «Тархов Холм»
|knid= 7631006000
|knid-new= 762441421060006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Тархов Холм |munid= Q20694414
|address= 200 м к юго-западу от западной окраины деревни
|year= II тыс. до н.э., XV - XVIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q4452266
|wiki= Тархов холм
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12032024_433
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600789000
|knid-new= 761640654080006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Филипповское |munid= Q4484154
|address= 1.5 км к северо-северо-западу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 1)
|knid= 7600790000
|knid-new= 761440878190006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 2)
|knid= 7600791000
|knid-new= 761440878170006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 3)
|knid= 7600792000
|knid-new= 761441299090006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 4)
|knid= 7600793000
|knid-new= 761440877820006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= II - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 5)
|knid= 7600794000
|knid-new= 761440878150006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= II - нач. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 6)
|knid= 7600795000
|knid-new= 761440877950006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к югу
|year= II тыс. до н.э. - сер. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Барановский 7)
|knid= 7600796000
|knid-new= 761440877970006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к юго-юго-западу
|year= кон. I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 1)
|knid= 7600799000
|knid-new= 761440113430006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.4 км к юго-юго-востоку
|year= V тыс. до н.э. - XVII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 1а)
|knid= 7600800000
|knid-new= 761440113460006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к югу
|year= III-II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2а)
|knid= 7600801000
|knid-new= 761440113510006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.3 км к юго-юго-востоку
|year= III тыс до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2в)
|knid= 7600802000
|knid-new= 761440184730006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.2 км к юго-юго-востоку
|year= V - IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2с)
|knid= 7600803000
|knid-new= 761440183320006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.1 км к юго-юго-востоку
|year= 2 пол. IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2д)
|knid= 7600804000
|knid-new= 761440182750006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2 км к юго-юго-востоку
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Торговище 2е)
|knid= 7600805000
|knid-new= 761440182700006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.63 км к юго-юго-востоку
|year= II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Мельник 1)
|knid= 7600797000
|knid-new= 761440912020006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.8 км к югу
|year= кон. III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Мельник 2)
|knid= 7600798000
|knid-new= 761440911940006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Хмельники |munid= Q21673975
|address= 2.6 км к югу
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка
|knid= 7600808000
|knid-new= 761440877850006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 1.5 км к юго-востоку
|year= III - II тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дубки)
|knid= 7600806000
|knid-new= 761440878200006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 2.2 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка (Дубки 2)
|knid= 7600807000
|knid-new= 761440878000006
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 2.1 км к юго-востоку
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29041993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище
|knid= 7631007000
|knid-new=
|region= ru-yar |district= Переславский район
|municipality= Щербинино |munid= Q20693923
|address= 1 км к юго-востоку
|year= XVI - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d14052013
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-yar
|d02121949
|d30081960
|d28081963
|d28111966
|d19051976
|d26061986
|d24011989
|d24011989
|d29041993
|d22111993
|d20021995
|d21121995
|d28071997
|d15102004
|d04102005
|d03032008
|d14052013
|d15092017_53
|d24052022_54
|doc26052023_999
|d14102024_218
|d12032024_433
|d07112024_241
|d31012025_12
|d31012025_18
|d04022025_23
|d05082025_156
|d17092025_166
|d26052026_106
|dvyavl
}}
{{footer|type=Наследие}}
b2tg5bxocywatft7p1ooije1ghmxkzp
Культурное наследие России/Карелия/Сортавала
0
11111
776883
776880
2026-09-11T12:02:18Z
Olksolo
14752
/* Октябрьская ул. */ Обновлён объект Жилой дом - commonscat
776883
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-krl|lat=61.7038|long=30.6923|zoom=14|districtid=Q196397
|wikivoyage=[[Сортавала]]
|otherlists=[[Культурное наследие России/Карелия/Валаам|Валаам]], [[Культурное наследие России/Карелия/Сортавальский район|Сортавальский район]]
}}
== 0-9 ==
=== 2-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708632 |long= 30.676453 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030440000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 1 / Спортивная улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 1.jpg
|wdid= Q106424708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708851 |long= 30.676212 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030441000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 4.jpg
|wdid= Q106424709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709368 |long= 30.674163 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030442000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.2-я Гористая, 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 2-я Пристанская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699909 |long= 30.692003 |precise= yes
|name= Портовый пакгауз
|knid= 1002425000
|knid-new= 101510274640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 1
|year= 1895 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Здание портового пакгауза. После одного из пожаров в Сортавальском порту начались ремонтные работы. Новый порт был открыт в 1893 г. совместно с железной дорогой, и сюда приходила одна из ж.д. веток. С 1927 г. в одноэтажном деревянном здании склада размещалась таможня.
|image= Сортавала,_портовый пакгауз (2).jpg
|wdid= Q106424645
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station warehouse |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7 |long= 30.692856 |precise= yes
|name= Здание припортового железнодорожного вокзала
|knid= 1030443000
|knid-new= 102211369760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 3
|year= 1894 г. |author=
|description= Здание бывшей станции [[:w:ru:Сортавала-Пристань (станция)|Сортавала-Пристань]] - одного из двух вокзалов города. В начале XX века ж.д. пути у здания разобрали, здание использовалось как жилое.
|image= Сортавала,_портовый вокзал (2).jpg
|wdid= Q136832374
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station building |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d07072022
}}
=== 4-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708130 |long= 30.673083 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030444000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Гористая улица, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.4-я Гористая 6, вид 1.jpg
|wdid= Q106424714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 4-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708059 |long= 30.703998 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030445000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 2 / Первомайская улица, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70823 |long= 30.704378 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030446000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708428 |long= 30.704899 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030447000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 8 / Каменистая улица, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 8.jpg
|wdid= Q106424720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 5-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709257 |long= 30.702732 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030448000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424722
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709628 |long= 30.702919 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030449000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 5 / Каменистая улица, 15
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 5.jpg
|wdid= Q106424725
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 6-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709758 |long= 30.701686 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030450000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 6 / Каменистая улица, 13
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_6-я линия 6.jpg
|wdid= Q106424726
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.709811 |long= 30.701305 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030451000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 7 / Каменистая улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2019 году.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. 40 лет ВЛКСМ ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702719 |long= 30.696981 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002416000
|knid-new= 101410169240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 2 / Базарный переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 2, вид 3.jpg
|wdid= Q106424617
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 2 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703016 |long= 30.696664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002417000
|knid-new= 101410277880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 4, вид 1.jpg
|wdid= Q106424618
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703665 |long= 30.694191 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030452000
|knid-new= 102111369000005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 9
|year= 1922 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 9.jpg
|wdid= Q106424728
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 9 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70376 |long= 30.694723 |precise= yes
|name= Жилой дом священнослужителя С.Н. Окулова
|knid= 1030453000
|knid-new= 102211369660005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 10
|year= 1883 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 10.jpg
|wdid= Q106424729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704136 |long= 30.693886 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Петра и Павла
|knid= 1030454000
|knid-new= 102211369680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 12 / Карельская улица, 30
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 30 (1).jpg
|wdid= Q106424730
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705423 |long= 30.691382 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030455000
|knid-new= 101911332160005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 16
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705095 |long= 30.691350 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030456000
|knid-new= 102211369700004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 21 / улица Горького, 7
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 7, вид 1.jpg
|wdid= Q106424733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705334 |long= 30.690974 |precise= no
|name= Здание роддома
|knid= 1030457000
|knid-new= 102211369020005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 23
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= 0057Aa._Сортавала. улица 40 лет ВЛКСМ, 23.jpg
|wdid= Q106424736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705609 |long= 30.690330 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030458000
|knid-new= 102211369360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 25
|year= 1887 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 25, вид 1.jpg
|wdid= Q106424737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10082022
}}
== А ==
=== ул. Антикайнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705504 |long= 30.689423 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002385000
|knid-new= 101410114650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 0053Aa._Sortavala. Antikainen street, 10.jpg
|wdid= Q106424555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705448 |long= 30.687985 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002386000
|knid-new= 101410114720005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 11 / улица Кирова, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 0055Aa._Sortavala. Antikainen street, 11.jpg
|wdid= Q106424557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705743 |long= 30.688608 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030459000
|knid-new= 101610422160004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 0052Aa._Sortavala. Antikainen street, 13.jpg
|wdid= Q106424739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705932 |long= 30.689015 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030460000
|knid-new= 101911332150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 15, вид 1.jpg
|wdid= Q106424742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706321 |long= 30.691064 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002387000
|knid-new= 101410114630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 16
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= 0051Aa1._Сортавала. улица Антикайнена, 16.jpg
|wdid= Q106424558
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706075 |long= 30.689311 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030461000
|knid-new= 101911329640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 17 / улица 40 лет ВЛКСМ, 29
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 17, вид 1.jpg
|wdid= Q106424744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706576 |long= 30.691585 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002388000
|knid-new= 101410114680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 20 / Садовая улица, 25
|year= нач. XX в. |author= по проекту Вяйне Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 20, вид 1.jpg
|wdid= Q106424559
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706834 |long= 30.690904 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002389000
|knid-new= 101410114640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 23
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оскара Биорнвика
|description=
|image= 0050Aa._Sortavala. Antikainen street, 23.jpg
|wdid= Q106424561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== В ==
=== Восточно-Железнодорожная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699607 |long= 30.678098 |precise= yes
|name= Жилой дом с фотостудией Артура Эдера
|knid= 1030462000
|knid-new= 102211369310005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Восточно-Железнодорожная улица, 11
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Vostochno-Zheleznodorozhnaya11 007 3804.jpg
|wdid= Q106424745
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
=== пл. Вяйнямёйнена ===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 61.701735 |long= 30.689095 |precise= yes
|name= Памятник рунопевцу
|knid= 1010069000
|knid-new= 101410117020006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Вяйнямёйнена (городской сквер)
|year= 1935 г. |author= ск. Алпо Сайло
|description= Установлен к столетию первого издания карело-финского эпоса "Калевала". Памятник посвящён всем карельским рунопевцам. Прообразом стал известный исполнитель народных песен Петри Шемейкка
|image= Треугольный сквер с памятником.jpg
|wdid= Q4343580
|wiki= Памятник рунопевцам
|commonscat= Runic Singer Monument in Sortavala |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17038
|document= d30081960
}}
=== ул. Вяйнемяйнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701402 |long= 30.68976 |precise= yes
|name= Административно-жилое здание
|knid= 1001280000
|knid-new= 101610443710005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 2 / улица Суворова, 2
|year= 1927 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= В этом здании в июле 1941г. формировался партизанский отряд им. К.Е.Ворошилова.
|image= Административное здание .jpg
|wdid= Q87719614
|wiki=
|commonscat= Kellomaniemi House in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-v-kotorom-formirovalsja-partizanskij-otrjad-im-k-e-voroshilova/
|document= d20041987
|document2= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7017 |long= 30.689793 |precise= yes
|name= Здание банка
|knid= 1010095000
|knid-new= 101410114700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 4
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description=
|image= Здание банка России в Сортавале.jpg
|wdid= Q105840204
|wiki= Здание Банка Финляндии (Сортавала)
|commonscat= Bank of Finland building (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
== Г ==
=== ул. Гагарина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.689008 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002390000
|knid-new= 101510221150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 3
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Старый_дом Леандеров.jpg
|wdid= Q106424563
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.688568 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030463000
|knid-new= 101610423330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 5
|year= 1890 г., 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina5 007 5272.jpg
|wdid= Q106424746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://heninen.net/sortavala/karta/asuintalo11/
|document= d18022000
|document2= d12012015-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.685877 |precise= yes
|name= Здание Сортавальского мужского лицея
|knid= 1010096000
|knid-new= 101410171240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12
|year= 1901 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Здание сортвальского лицея 1.jpg
|wdid= Q106424678
|wiki=
|commonscat= Sortavala Lyceum |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/napravlenija-dejatel-nosti/populjarizacija/est-takoj-pamjatnik/zdanie-sortaval-skogo-liceja-ul-gagarina-12/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70497 |long= 30.686429 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка лицея (туалет)
|knid= 1030464000
|knid-new= 102111368940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12 (во дворе)
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina12a 007 5057.jpg
|wdid= Q106424748
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2=d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705229 |long= 30.684696 |precise= yes
|name= Здание Сортавальской женской гимназии
|knid= 1010097000
|knid-new= 101410171300005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1911 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Skola Sortavala.JPG
|wdid= Q106424681
|wiki=
|commonscat= Sortavala Girls School |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705541 |long= 30.683043 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002391000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 21
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Гагарина 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424566
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
=== ул. Горького ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70264 |long= 30.68686 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 1030529000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101620729880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2, 4 / улица Ленина, 14
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109252409
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702653 |long= 30.686612 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002415000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2 / улица Ленина, 14
|year= 1838-1839 гг. |author=
|description= Один из самых старых домов города, построен купцом Константином Красильниковым
|image= Sortavala Lenina14 007 4925.jpg
|wdid= Q106424616
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702867 |long= 30.687132 |precise= yes
|name= Кухня при жилом доме
|knid= 1002392000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 4
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Горького 4 зимой.jpg
|wdid= Q106424568
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70468 |long= 30.690206 |precise= yes
|name= Здание телефонного общества и почты
|knid= 1030465000
|knid-new= 102211369650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 3
|year= 1932 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 3, вид 1.jpg
|wdid= Q106424750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705079 |long= 30.693017 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 1001294000
|knid-new= 101510273430005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 31
|year= 1873 г. |author= арх. H.П. Гребёнка
|description= Каменное здание было возведено вместо обветшавшей старой деревянной церкви. Изначально храм был освящён в честь святых апостолов Петра и Павла. Во время войн здание не пострадало, но использовалось не по назначению. В 1941-1944 гг. прихожане привели храм в порядок. В 1947 г. церковь освящена заново во имя Святителя Николая Чудотворца.
|image= Cerkov Sortavala.JPG
|wdid= Q11894147
|wiki= Храм Николая Чудотворца (Сортавала)
|commonscat= Saint Nicholas church in Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17328
|sobory= 00887
|document= d06041988
}}
== Ж ==
=== Железнодорожный пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702505 |long= 30.671177 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030466000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 5 зимой.jpg
|wdid= Q106424752
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.702637 |long= 30.670925 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030467000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 6
|year= нач. XX в.
|description= Возможно, утрачен
|image=
|wdid= Q106424754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702629 |long= 30.671472 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030468000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 7.jpg
|wdid= Q106424755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== К ==
=== ул. Кайманова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698239 |long= 30.678263 |precise= no
|name= Больничное здание
|knid= 1030469000
|knid-new= 102111368360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кайманова, 2а
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image= 0103Aa._Sortavala. Kaimanov street, 2.jpg
|wdid= Q106424757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d23072021
}}
=== Калевальская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699054 |long= 30.671815 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002400000
|knid-new= 101510197870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 2 / улица Маяковского, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Калевальская 2.jpg
|wdid= Q106424582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698799 |long= 30.671259 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002401000
|knid-new= 101510275480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 4 / улица Куйбышева, 1
|year= кон. XIX в. |author= по проекту М. Кауппинен
|description=
|image= Sortavala Kalevalskaya4 007 4253.jpg
|wdid= Q106424584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698621 |long= 30.670882 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002402000
|knid-new= 101510274700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 6 / улица Куйбышева, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту К.Ф. Пуоламяки
|description=
|image= Сортавала,_ул.Калевальская 6.jpg
|wdid= Q106424588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Каменистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707726 |long= 30.706573 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030470000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 31
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 31.jpg
|wdid= Q106424760
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707858 |long= 30.705972 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030471000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 32 / 3-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description= Руинирован, уцелели печи, фундамент и малая часть стен
|image= Сортавала,_Каменистая 32 (руины).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707602 |long= 30.70675 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030472000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 35
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 35.jpg
|wdid= Q106424762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707469 |long= 30.706508 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030473000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 36 / 2-я Линия, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 36.jpg
|wdid= Q106424763
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706991 |long= 30.707683 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030474000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 41 / 1-я Линия, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 41.jpg
|wdid= Q106424764
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707052 |long= 30.707125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030475000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 42
|year= нач. XX в. |author=
|description= Перестроен, сохранились печи и часть сруба
|image= Сортавала,_Каменистая 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Карельская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698048 |long= 30.680512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002403000
|knid-new= 101510197860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 6 зимой.jpg
|wdid= Q106424590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698167 |long= 30.68077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002404000
|knid-new= 101510206940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 8
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 8 зимой.jpg
|wdid= Q106424592
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68873 |precise= yes
|name= Административное здание с магазином
|knid= 1001284000
|knid-new= 101510274870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 11
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Административное здание с магазином (кирпичное).JPG
|wdid= Q106424513
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 11, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698579 |long= 30.681816 |precise= yes
|name= Здание гостиницы
|knid= 1001285000
|knid-new= 101510208460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 12 / Советская улица, 20
|year= 1939 г. |author= арх. Эльзи Борг
|description=
|image= Сортавала,_гостиница Ладога зимой (2).jpg
|wdid= Q106424515
|wiki=
|commonscat= "Ladoga" Hotel, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17345
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702473 |long= 30.689036 |precise= yes
|name= Здание с конторой банка («Дом Леандера»)
|knid= 1010102000
|knid-new= 101510208570005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 13 / улица Гагарина, 1
|year= 1905 г. |author= арх-ры Элиэль Сааринен, Герман Гезеллиус, Армас Линдгрен
|style= модерн
|description= Здание построено в стиле северного модерна, в отделке использован местный гранит. Ранее здесь был финский Национальный Акционерный Банк и Финляндский Банк. В советские годы здесь располагалась милиция, теперь — отделение Сбербанка РФ
|image= Sortavala-zdanie.jpg
|wdid= Q4165319
|wiki= Дом Леандера
|commonscat= Leander House, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17346
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699047 |long= 30.68283 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 1030476000
|knid-new= 102111368920005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 14 / улица Советских Космонавтов, 17
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= 9580._Sortavala. Karelskaya street, 14.jpg
|wdid= Q106424766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702727 |long= 30.68953 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 1030477000
|knid-new= 102111368910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 15 / улица Гагарина, 2
|year= 1888 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Деревянное одноэтажное здание с каланчой. По назначению теперь не используется, пожарные приезжают из Хелюля
|image= Sortavala FireStation 007 4719.jpg
|wdid= Q106424768
|wiki=
|commonscat= Fire station in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699487 |long= 30.683688 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001287000
|knid-new= 101510208540005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 16 / набережная Ладожской Флотилии, 1
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Karelskaya16 007 3991.jpg
|wdid= Q106424517
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 16, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70303 |long= 30.6902 |precise= yes
|name= Здание почты
|knid= 1010103000
|knid-new= 101410046050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 19
|year= 1913 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|style= модерн
|description= Здание бывшего Объединённого Банка Северных Стран. Построено в стиле северного модерна, с башенками по краям, глазом в мансарде и черепичной крышей.
|image= Sortavala Karelskaya19 007 4709.jpg
|wdid= Q87719589
|wiki=
|commonscat= Post Office in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703205 |long= 30.690592 |precise= yes
|name= Административное здание («Глаза Греты»)
|knid= 1001289000
|knid-new= 101510204850005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 21
|year= 1937 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Постройка в стиле функционализм. Здесь до 1940 г. жила семья аптекаря Вяйнё Туркама. По имени жены аптекаря, певицы Греты, и из-за круглого окна на чердаке дом получил название "Глаза Греты". На фасаде раньше были большая лоджия и балконы, которые после войны было решено не восстанавливать. На стене дома находится мозаичное панно
|image= Sortavala Karelskaya21 007 4701.jpg
|wdid= Q106424518
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 21, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17347
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701438 |long= 30.688012 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Сеурахуоне»
|knid= 1001290000
|knid-new= 101410194670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 22 / улица Ленина, 9
|year= 1939 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Кирпичное здание в стиле функционализма построено на месте стоявшего здесь с 1908 г. деревянного здания гостиницы в стиле модерн. В 1940-1941 гг. здесь размещался штаб стрелковой дивизии Красной Армии. С 1948 г. здесь был Дом офицеров и Городской клуб. Сейчас в здании находятся гостиница, кафе, кинотеатр и молодёжный центр.
|image= Здание клуба и гостиницы. здесь размещался штаб стрелковой дивизии 1.jpg
|wdid= Q106424523
|wiki=
|commonscat= Seurahuone Hotel in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-shtaba-168-j-strelkovoj-divizii/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70396 |long= 30.692271 |precise= yes
|name= Здание торгового дома
|knid= 1001291000
|knid-new= 101410046070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 27
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Здание торгового дома бывшего АО "Юхтиён Раута". В постройке сочетается неоромантизм и неоклассицизм. На фронтонах дверей сохранились символы инструментов по работе с металлом и деревом (молоток и топор). Фирма занималась торговлей железными и строительными материалами. В доме находился магазин, склад, жилые помещения. После Великой Отечественной войны здание расселили. Сейчас на первом этаже коммерческий банк.
|image= Сортавала улица Карельская 27.JPG
|wdid= Q106424525
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 27 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705003 |long= 30.694492 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001292000
|knid-new= 101410114600005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 31 / Садовая улица, 15
|year= 1938 г. |author= арх. Фердинанд Салокангас
|description= Здание бывшего АО "Риутта". Шестиэтажный жилой дом построен в стиле функционализма, первый этаж отведён под магазины. Когда-то это было самое высокое здание города. На торцевой части видны шрамы от осколков снарядов, бомб и пуль, оставшиеся со времён Великой Отечественной войны
|image= Дом жилой с магазином (кирпичный) 02.JPG
|wdid= Q106424528
|wiki=
|commonscat= Riutta House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70436 |long= 30.694047 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002405000
|knid-new= 101510207050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 34.jpg
|wdid= Q106424595
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 34 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704469 |long= 30.694277 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002406000
|knid-new= 101410169370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 36
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 36 (1).jpg
|wdid= Q106424598
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 36 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704601 |long= 30.694567 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002407000
|knid-new= 101410169380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 40
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 40 (1).jpg
|wdid= Q106424599
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 40 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704723 |long= 30.694857 |precise= yes
|name= Здание типографии («Дом Библии»)
|knid= 1010100000
|knid-new= 101410145820005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 42
|year= 1914 г. |author= арх. Вяйнё Леандер
|description= Здание в стиле псевдоготики было построено для типографии и переплётной Национального миссионерского общества. Когда Сортавала была в составе Финляндии, “Дом Библии” (“Крест и Библия”) был центром распространения духовной лютеранской книги, здесь располагалось АО "Рааматтутало". В советское время там печатали всё, но кроме духовной литературы. Типография закрылась в 2001 г.
|image= Главный фасад с ул. Карельская.JPG
|wdid= Q106424687
|wiki=
|commonscat= Typography in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.705214 |long= 30.696498 |precise= yes
|name= Дом, где жил секретарь подпольного райкома партии Д.М. Горбачев
|knid= 1002530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 50
|year= 1970-1971 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 50 (табличка).jpg
|wdid= Q106424674
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-d-m-gorbachjov/
|document= d18022000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70733 |long= 30.698998 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 1000750000
|knid-new= 101610443900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица / улица Бондарева
|year= 1957-1959 гг. |author= В.П. Славников
|description= ВМЦ [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500 10-348], [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260043256 10-129]
|image= Сортавала,_мемориал (2).jpg
|wdid= Q106242883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707141 |long= 30.700189 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002408000
|knid-new= 101410169330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 60 / Новая улица, 2
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 60.jpg
|wdid= Q106424601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707383 |long= 30.700635 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031201000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 62
|year= кон. 1930-х гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321608
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709277 |long= 30.705881 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 1030478000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 86А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_школа №4 (1).jpg
|wdid= Q106424769
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== пл. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70231 |long= 30.693151 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1002409000
|knid-new= 101410729910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 3 / улица Чкалова, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 9 (1).jpg
|wdid= Q106424603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.691895 |precise= yes
|name= «Дом со шприцем»
|knid= 1001297000
|knid-new= 101510198340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 7 / Комсомольская улица, 10
|year= 1936 г. |author= арх. Рунар Вальфрид Финниля
|description= Импровизированный "медицинский шприц" на крыше — это такой своеобразный световой фонарь. В здании располагался Хельсинкский Акционерный Банк. Сейчас там госучреждения и магазины.
|image= Дом с шприцом.JPG
|wdid= Q106424533
|wiki=
|commonscat= Kirova square 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68998 |precise= yes
|name= Здание администрации (Дом купцов Сийтойн)
|knid= 1001298000
|knid-new= 101410114760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 11
|year= 1907 г. |author= арх. Пааво Уотила
|style= модерн
|description= Постройка в стиле северный модерн, с эркерами, широкими видовыми окнами. Помещения доходного дома на первом этаже сдавались в аренду, а на втором и третьем были шикарные апартаменты. Теперь в этом здании размещается Администрация Сортавальского района.
|image= Sortavala KirovSquare11 007 5298.jpg
|wdid= Q106424535
|wiki=
|commonscat= Siitonen House (Sortavala) |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17348
|document= d06041988
}}
=== ул. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701918 |long= 30.69388 |precise= yes
|name= Здание автобусной станции
|knid= 1001295000
|knid-new= 101510275180005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 1
|year= 1935 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Это первая постройка в Сортавале в стиле функционализма. Строительство велось по инициативе нефтяной компании “Shell”, и было приурочено к 100-летию эпоса “Калевала”. Здесь располагалась и автобусная станция, и заправочная станция. На высоком узком рекламном щите обозначались все автобусные маршруты. После реконструкции 1980-х гг. вместо автозаправки в здании размещаются магазины и кафе.
|image= Автовокзал_г. Сортавала.jpg
|wdid= Q106424531
|wiki=
|commonscat= Sortavala bus station |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль зданий управления православной церкви и церкви Иоанна
|knid= 1030530000 |complex= 1030530000
|knid-new= 101420171480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6, 6А
|year= 1931 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description=
|image= Церковь св.Иоанна Предтечи.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.694326 |precise= yes
|name= Здание управления православной церкви Финляндии
|knid= 1010098000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Монументальное здание с башенкой с позолоченной крышей. Сюда, в Сортавалу, переехало из Хельсинки Управление Православной Церкви Финляндии. На торце здания, обращённой к Ладожскому озеру, когда-то размещалась реклама компании "Ford".
|image= Сортавала 1+.jpg
|wdid= Q106424683
|wiki=
|commonscat= Former Office of the Orthodox Church in Sortavala
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702381 |long= 30.694883 |precise= yes
|name= Церковь святого Иоанна Богослова
|knid= 1010099000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6А
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Шатровая каменная колокольня придаёт православной церкви католический облик. Церковь служила для стажировки семинаристов и являлась личной часовней епископа. В 1944 г. церковь была закрыта. С 1946 г. здесь размещался Сортавальский кинопрокат. С 1992 храм передан РПЦ.
|image= Sortavala_JohnEvangelistChurch 007 4608.jpg
|wdid= Q5392556
|wiki=
|commonscat= Saint John the Evangelist Church, Sortavala
|link=
|sobory= 00886
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703063 |long= 30.693258 |precise= yes
|name= Здание бывшего завода безалкогольных напитков
|knid= 1030479000
|knid-new= 102211369040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Кирова 12, вид 2.jpg
|wdid= Q106424772
|wiki=
|commonscat= Kirova 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705072 |long= 30.688393 |precise= yes
|name= Дом евангелистской общины (отпевальня)
|knid= 1002410000
|knid-new= 101510204840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 26 / улица Антикайнена, 8
|year= 1893 г. |author= арх. Юрье Садениус
|description=
|image= Дом_евангелистской общины.jpg
|wdid= Q106424605
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.704459 |long= 30.68843 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002533000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова
|year= 1939-1944 гг. |author=
|description=
|image= Suomalaisten sotilaiden muistomerkki Sortavala.jpg
|wdid= Q106424676
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
=== Комсомольская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701023 |long= 30.691155 |precise= yes
|name= Жилой дом со встроенными общественно-торговыми помещениями
|knid= 1030480000
|knid-new= 102211369380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 1 / улица Суворова, 5
|year= 1926 г. |author= арх. Вяйнё Кейнянен
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya1 007 4783.jpg
|wdid= Q106424774
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70143 |long= 30.691166 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил Герой Советского Союза Н.Ф. Кайманов
|knid= 1001271000
|knid-new= 101410046060005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 3
|year= |author=
|description= Здесь в 1948-1953 гг. жил Герой Советского Союза Никита Фаддеевич Кайманов (1907-1972). В 1978 г. установлена мемориальная доска, автор эскиза доски — инженер В.В. Еловков.
|image= Сортавала,_Комсомольская 3.jpg
|wdid= Q106424510
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-geroj-sovetskogo-sojuza-n-f-kajmanov/
|linkextra= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17330
|document= d20041987
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701687 |long= 30.691198 |precise= yes
|name= Жилой дом с кинотеатром «Киммо» и торговыми помещениями
|knid= 1030481000
|knid-new= 102211369630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1919 г., 1927 г., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya5 007 4788.jpg
|wdid= Q106424777
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701168 |long= 30.691772 |precise= yes
|name= Торговый дом братьев Кивинен
|knid= 1030482000
|knid-new= 102111368960005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 6
|year= 1904 г. |author= арх. Бруно Солберг
|description= Это было первое каменное здание, построенное после большого пожара в Сердоболе. Там находился магазин скобяных изделий братьев Кивинен. В настоящее время в здании располагается музей [[w:ru:Гоголев,_Кронид_Александрович|Кронида Гоголева]]
|image= Сортавала,_музей Кронида Гоголева.jpg
|wdid= Q106424779
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya, 6, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70158 |long= 30.691735 |precise= yes
|name= Жилой дом с общественными помещениями
|knid= 1030483000
|knid-new= 101610423320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 8
|year= 1930 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Большое массивное жёлтое здание, известно как "Дом капитанов". На первом этаже располагался Сберегательный банк, остальные четыре — жилые.
|image= Sortavala Komsomolskaya8 007 4810-15-20a.jpg
|wdid= Q87719622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701896 |long= 30.69123 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030484000
|knid-new= 102111368330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 9
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Комсомольская 9.jpg
|wdid= Q106424783
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
=== ул. Куйбышева ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699925 |long= 30.668802 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002411000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 7 / улица Осипенко, 10
|year= 1921 г.|author= строительный мастер Ю.К. Хартикайнен
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 7.jpg
|wdid= Q106424607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700108 |long= 30.668496 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002412000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 9.jpg
|wdid= Q106424610
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 9 (Sortavala)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700222 |long= 30.668174 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002413000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 11.jpg
|wdid= Q106424613
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700911 |long= 30.666758 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002414000
|knid-new= 101410114620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 15
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранд
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 15, вид 2.jpg
|wdid= Q106079895
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 15 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700875 |long= 30.666445 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031200000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 16
|year= 1930-е гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
== Л ==
=== Ладожская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698976 |long= 30.677776 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом приезжих «Пяйвила»)
|knid= 1002393000
|knid-new= 101510274790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_дом приезжих Пяйвила (2).jpg
|wdid= Q106424571
|wiki=
|commonscat= Päivilä house (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699268 |long= 30.678511 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002394000
|knid-new= 101510274740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3 зимой.jpg
|wdid= Q106424573
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699393 |long= 30.678318 |precise= yes
|name= Сарай-каретник с конюшней
|knid= 1030485000
|knid-new= 102111368250005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, за домом 3
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3, сарай.jpg
|wdid= Q106424785
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699472 |long= 30.678903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030486000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 5 / Советская улица, 23
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 23.jpg
|wdid= Q106424787
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.698875 |long= 30.678746 |precise= no
|name= Здание редакции газеты «Ладога» и типографии
|knid= 1002395000
|knid-new= 101410169140005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 6
|year= 1900 г. |author= арх. Оски Леандер
|description= Сгорел 05.12.1998. Акт составлен 28.06.2004.
|image=
|wdid= Q106088029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700009 |long= 30.680147 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002396000
|knid-new= 101410169500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 9.jpg
|wdid= Q106424575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700789 |long= 30.681714 |precise= yes
|name= Жилой дом (городская усадьба доктора Винтера)
|knid= 1002397000
|knid-new= 101410046010005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 17 / набережная Ладожской Флотилии, 5
|year= 1903 г. |author= арх-ры Эмиль Густавссон, Алан Шульман
|description=
|image= Дом_Винтера.jpg
|wdid= Q106424577
|wiki=
|commonscat= Winter's dacha (Sortavala) |protection= Р
|link= http://museum-sortavala.ru/gorodskaya-usadba-doktora-vintera.html
|document= d25051998
}}
=== наб. Ладожской Флотилии ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700476 |long= 30.682502 |precise= yes
|name= Здание народной школы
|knid= 1001299000
|knid-new= 101610416690005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 2
|year= 1929 г. |author= арх. Юрьё Васкинен
|description= Здание построено в стиле неоклассицизма, с высоким цоколем. Сортавальская городская народная школа была основана в 1897 г., и ранее размещалась в казармах Инвалидной команды. В 1944 г. Народная школа эвакуирована в Финляндию. С 1945 г. в здании размещается средняя общеобразовательная школа №1.
|image= Сортавала,_народная школа сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424538
|wiki=
|commonscat= School 1 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701227 |long= 30.680941 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002398000
|knid-new= 101510287860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 7
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом кон. XIX в. на Рантакату.jpg
|wdid= Q106079904
|wiki=
|commonscat= Ladozhskoy Flotilii 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Ленина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701455 |long= 30.688310 |precise= yes
|name= Здание магазина сельскохозяйственных товаров
|knid= 1030033000
|knid-new= 102211369620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 1а
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Ленина 1А, вид 1.jpg
|wdid= Q117354130
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70112 |long= 30.689857 |precise= yes
|name= Дом Вегелиуса
|knid= 1001309000
|knid-new= 101510208510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 2 / улица Суворова, 1
|year= 1926 г. |author= арх. Каарло Натаниэль Борг
|description= Здание было построено для семьи управляющего Объединённого Банка Северных Стран. На втором этаже была первая частная сауна, расположенная непосредственно в жилом помещении.
|image= Sortavala Suvorova1 007 4870.jpg
|wdid= Q106424553
|wiki=
|commonscat= Wegelius House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702425 |long= 30.688226 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030489000
|knid-new= 101911328800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 6А
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ленина 6а зимой.jpg
|wdid= Q106424795
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702164 |long= 30.687868 |precise= yes
|name= Магазин купца Петтера Берга
|knid= 1030488000
|knid-new= 102111341790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 8
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Не путать с соседним зданием на углу Карельской и Ленина — «домом Берга», являющимся репликой 2020 года утраченного в 1976 году здания!
|image= Сортавала,_ул.Ленина 8.jpg
|wdid= Q106424792
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d06042020-81
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702279 |long= 30.687584 |precise= yes
|name= Дом семьи Бергов (ресторан)
|knid= 1030490000
|knid-new= 102111368990005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 12
|year= сер. XIX в., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina12 007 4929.jpg
|wdid= Q106424798
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703043 |long= 30.686694 |precise= yes
|name= Дом смотрителя парка ратуши
|knid= 1030491000
|knid-new= 102111368220005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 16
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina16 007 4952.jpg
|wdid= Q106424799
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703308 |long= 30.686093 |precise= yes
|name= Ратуша
|knid= 1010101000
|knid-new= 101410046030005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 18
|year= 1885 г. |author= арх. Франс Анатолиус Шёстрём
|description= Деревянное здание построено в стиле эклектика с нарядным портиком, крыльцом с гранитными ступенями, башенкой с флюгером. Городская ратуша была центром культурных и светских мероприятий. В советский период здесь был горком КПСС и библиотека. В данный момент здание находится на реставрации.
|image= Sortavala TownHal 007 5005.jpg
|wdid= Q105836102
|wiki=
|commonscat= Wooden Town Hall of Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704647 |long= 30.682810 |precise= no
|name= Жилой дом кузнеца Манделина
|knid= 1030492000
|knid-new= 101610422260004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 26
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Финский_жилой дом нач. XX в.jpg
|wdid= Q105836081
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-30
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704805 |long= 30.682327 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1001301000
|knid-new= 101410194410005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 28
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= 9996._Sortavala. Lenin street, 28.jpg
|wdid= Q106424540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Локомотивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700634 |long= 30.667428 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002399000
|knid-new= 101410168370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Локомотивная улица, 8 / улица Куйбышева, 13
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 13, вид 1.jpg
|wdid= Q106079946
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 13 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Лунинская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.688547 |long= 30.662933 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030493000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 11.jpg
|wdid= Q106424802
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.68832 |long= 30.663437 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030494000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 18
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 18.jpg
|wdid= Q106424804
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== М ==
=== ул. Маяковского ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699169 |long= 30.673099 |precise= yes
|name= Здание хлебозавода
|knid= 1030495000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 3
|year= кон. 1930-х гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_хлебозавод сверху зимой (2).jpg
|wdid= Q106424805
|wiki=
|commonscat= Mechanized bakery, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698432 |long= 30.672884 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002418000
|knid-new= 101410162110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 6
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Sortavala Mayakovskogo6 007 3714.jpg
|wdid= Q106079987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== О ==
=== Октябрьская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703 |long= 30.694116 |precise= yes
|name= Жилой дом красильщика Олина
|knid= 1030496000
|knid-new= 102211369400005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 5.jpg
|wdid= Q106424807
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702997 |long= 30.694798 |precise= yes
|name= Бывший винокуренный завод барона Фредерикса
|knid= 1030497000
|knid-new= 102211369350005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 6
|year= 1876 г., 1939 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 6.jpg
|wdid= Q106424809
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703198 |long= 30.693988 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002419000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 7.jpg
|wdid= Q106424622
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703154 |long= 30.695141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030498000
|knid-new= 102111368340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 8 / улица 40 лет ВЛКСМ, 5
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 8.jpg
|wdid= Q106424811
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 8 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d16112021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703637 |long= 30.695431 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002420000
|knid-new= 101410169460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 11
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранда
|description=
|image= Сортавала,_ул.Октябрьская 11, вид 2.jpg
|wdid= Q106424625
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703993 |long= 30.696831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002421000
|knid-new= 101410168840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address=Октябрьская улица, 16 / Садовая улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Альберт Нюберг
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 16.jpg
|wdid= Q106079993
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Осипенко ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700554 |long= 30.671262 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030499000
|knid-new= 102211369510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Осипенко, 4
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Осипенко 4 зимой (1).jpg
|wdid= Q106424812
|wiki=
|commonscat= Osipenko 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15082022
}}
== П ==
=== Парковая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702367 |long= 30.677592 |precise= no
|name= Комплекс больницы сестёр милосердия
|knid= 1002422000 |complex= 1002422000
|knid-new= 101620749070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх-ры Оливия Матильда Лённ (Виви), П. Сиканен, А.Е. Оллилайнен, О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424629
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702459 |long= 30.678202 |precise= no
|name= Корпус А
|knid= 1002422001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070065
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1907 г. |author= арх. Оливия Матильда Лённ (Виви)
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус А зимой (2).jpg
|wdid= Q106424633
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701867 |long= 30.678225 |precise= no
|name= Корпус Б
|knid= 1002422002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. П. Сиканен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Б зимой (2).jpg
|wdid= Q106424635
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70126 |long= 30.677605 |precise= yes
|name= Корпус В
|knid= 1002422004 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1909-1910 гг. |author= арх. А.Е. Оллилайнен
|description=
|image= Сортавала,_больница сестёр милосердия, корпус В.jpg
|wdid= Q106424638
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Г
|knid= 1030439001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701281 |long= 30.676514 |precise= no
|name= Корпус Д
|knid= 1002422003 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Д зимой.jpg
|wdid= Q106424637
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Ж
|knid= 1030439002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702310 |long= 30.674196 |precise= no
|name= Комплекс зданий общей больницы (госпиталь)
|knid= 1030438000 |complex= 1030438000
|knid-new= 102121362790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г., 1901 г., 1932 г. |author= арх. Магнус Съерфбек
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424700
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link= http://monuments.karelia.ru/novosti/obsledovanie-ob-ektov-kul-turnogo-nasledija-v-g-sortavala/
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702045 |long= 30.674512 |precise= yes
|name= Хирургический корпус (корпус А)
|knid= 1030438001 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г. |author=
|description= Сильно повреждён в результате пожара 05.01.2014
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус А сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424702
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702484 |long= 30.674061 |precise= yes
|name= Терапевтический корпус (корпус Б)
|knid= 1030438002 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус Б зимой.jpg
|wdid= Q106424703
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702540 |long= 30.673412 |precise= yes
|name= Хозяйственно-бытовой корпус (корпус В)
|knid= 1030438003 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г., 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус В зимой.jpg
|wdid= Q106424707
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Командирский домик (корпус Г)
|knid= 1030438004 |complex= 1030438000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сгорел 31.12.2012.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В |dismissed= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702322 |long= 30.673179 |precise= no
|name= Ледник и овощехранилище (корпус Д)
|knid= 1030438005 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117349898
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701807 |long= 30.673340 |precise= no
|name= Патологоанатомический корпус (корпус Е)
|knid= 1030438006 |complex= 1030438000
|knid-new= 102211362790045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г. |author=
|description=
|image= Корпус "Д".jpg
|wdid= Q117349899
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
=== Первомайская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706994 |long= 30.706632 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030500000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Первомайская улица, 19
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, Первомайская 19.jpg
|wdid= Q106424814
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. Петрова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698358 |long= 30.675673 |precise= yes
|name= Локомотивное депо
|knid= 1030501000
|knid-new= 102111344320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 1 корпус 1 (ж/д станция)
|year= 1893 г., 1900 г., 1923 г., 1943 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_депо сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424819
|wiki=
|commonscat= Railway depot, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698101 |long= 30.673447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002424000
|knid-new= 101410161900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 4 / улица Маяковского, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Про.JPG
|wdid= Q106424642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698025 |long= 30.674268 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030502000
|knid-new= 102111368280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 5а (ж/д станция)
|year= 1942 г. |author= арх. Я.В. Унгерн
|description=
|image= Sortavala_WaterTower 007 3682.jpg
|wdid= Q106424821
|wiki=
|commonscat= Railway depot water tower, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d23072021
}}
=== Пионерский пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699174 |long= 30.680587 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030503000
|knid-new= 102211369390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 1 / Советская улица, 22
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 1 (2).jpg
|wdid= Q106424823
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69949 |long= 30.681215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030504000
|knid-new= 102211369370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 3
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 3.jpg
|wdid= Q106424826
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
=== ул. Пушкина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697468 |long= 30.672172 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002423000
|knid-new= 101410169110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Пушкина, 1 / улица Петрова, 6
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Пушкина 1, вид 2.jpg
|wdid= Q106424640
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== С ==
=== Садовая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704446 |long= 30.696128 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002426000
|knid-new= 101510274880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 9
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 9.jpg
|wdid= Q106424647
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.69572 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002427000
|knid-new= 101410114670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 11
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 11.jpg
|wdid= Q106424650
|wiki=
|commonscat= Sadovaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704822 |long= 30.695345 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002428000
|knid-new= 101410114730005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 13 / Карельская улица, 44
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 13 (1).jpg
|wdid= Q106424652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70616 |long= 30.692491 |precise= yes
|name= Пекарня
|knid= 1030505000
|knid-new= 101911328780005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 21
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Садовая 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424828
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.706552 |long= 30.693027 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002429000
|knid-new= 101410169230005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 24
|year= 1896 г. |author= по проекту Оски Леандера
|description= В 1916 г. дом использовался как больница
|image=
|wdid= Q106224856
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Советская ул. ===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.697262 |long= 30.683472 |precise= no
|name= Здание учительской семинарии
|knid= 1001272000
|knid-new= 101510210620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 7
|year= 1883 г. |author= арх. А.Киселев
|description= Сгорел 06.09.2012 г. В 1887-1891 гг. в этом здании учился финский прогрессивный писатель Майю Лассила (1868-1918).
|image=
|wdid= Q106224675
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697363 |long= 30.683141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002430000
|knid-new= 101510275370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description= Руинирован после пожара.
|image= Сортавала,_Советская 9 зимой (2).jpg
|wdid= Q106424655
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697951 |long= 30.681982 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002431000
|knid-new= 101410169320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 13
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Т.А. Брандера
|description=
|image= Сортавала,_Советская 13 зимой.jpg
|wdid= Q106424656
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697948 |long= 30.682991 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002432000
|knid-new= 101410169290005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 14 / Заводская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 14 зимой.jpg
|wdid= Q106424658
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698371 |long= 30.681448 |precise= yes
|name= Жилой дом лектора семинарии Карла Алопеуса
|knid= 1030506000
|knid-new= 102211369480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 15 / Карельская улица, 10
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Sovetskaya15 007 4039.jpg
|wdid= Q106424831
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698205 |long= 30.682518 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030507000
|knid-new= 102211369520005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 0083Aa._Sortavala. Sovetskaya Street, 16.jpg
|wdid= Q106424833
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69835 |long= 30.682164 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002433000
|knid-new= 101410169280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 18
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description=
|image= Сортавала, Советская 18.jpg
|wdid= Q106424659
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698811 |long= 30.68033 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001303000
|knid-new= 101410169040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 19
|year= 1939 г. |author= арх. Кауко Туоминен
|description=
|image= Главный фасад..JPG
|wdid= Q106424542
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya 19, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699218 |long= 30.679423 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002434000
|knid-new= 101510275470005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 21 / Ладожская улица, 10
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 10.jpg
|wdid= Q106424661
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699645 |long= 30.67952 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002435000
|knid-new= 101410169170005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 26 / Ладожская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 26.jpg
|wdid= Q106424663
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699833 |long= 30.679155 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002436000
|knid-new= 101410169200005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 28.jpg
|wdid= Q106424665
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699986 |long= 30.678983 |precise= yes
|name= Складское здание
|knid= 1030508000
|knid-new= 102211369330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 30
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 30 (2).jpg
|wdid= Q106424835
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700098 |long= 30.678602 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом железнодорожного мастера Уйтама)
|knid= 1002437000
|knid-new= 101510198240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 32 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1898 г. |author= по проекту А.Е. Оллилайнена
|description= Частично руинирован.
|image= Сортавала,_дом Уйтама.jpg
|wdid= Q106424667
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Советских Космонавтов ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699159 |long= 30.684916 |precise= yes
|name= Пивзавод (основное здание)
|knid= 1030487000
|knid-new= 102111368930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 3
|year= 1858 г., 1929 г. |author=
|description= Вариант адреса: набережная Ладожской Флотилии, 1. На Сортавальском пивоваренном заводе с 1856 по 1944 гг. делали пиво "Karjala" и "Lappin Kulta", тип Лагер. Производство было возобновлено в 1945 г. Кроме пива производили безалкогольные напитки, хлебный квас
|image= Сортавала,_главное здание пивзавода сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424790
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700428 |long= 30.680963 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001304000
|knid-new= 101410169190005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 12 / Ладожская улица, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala_SovKosmonavtov12 007 3872.jpg
|wdid= Q106424544
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700606 |long= 30.680303 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001305000
|knid-new= 101510287740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 14
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov14 007 3897.jpg
|wdid= Q106424546
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 14 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698945 |long= 30.6832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030509000
|knid-new= 102211369500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 15
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 15 зимой.jpg
|wdid= Q106424836
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700812 |long= 30.679965 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001306000
|knid-new= 101410169080005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 16
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Айли Соининвара
|description=
|image= Жилой дом советский космонавтов 16 1.jpg
|wdid= Q106424547
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701125 |long= 30.679262 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030510000
|knid-new= 102211369470004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 18
|year= 1927 г. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov18 007 3922.jpg
|wdid= Q106424838
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 18 (Sortavala) |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699698 |long= 30.681639 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002438000
|knid-new= 101410145930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 21 / Пионерский переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Юлиуса Басилиера
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 5 (2).jpg
|wdid= Q106424670
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 21 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70071 |long= 30.679541 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002439000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 29
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov29 007 3914.jpg
|wdid= Q106424672
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700866 |long= 30.679058 |precise= yes
|name= «Ладожская крепость»
|knid= 1001307000
|knid-new= 101610416800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 33 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1931 г. |author= арх-ры Сигурд Фростерус, Себастьян Грипенберг
|description= Заказчиком здания было Сортавальское отделение шюцкора. Фасад выполнен с элементами неоклассицизма. Внутри обширные помещения. Во дворе отдельный жилой флигель. С 1956 г. в здании открыт техникум советской торговли, теперь это Сортавальский колледж.
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 33.jpg
|wdid= Q106424550
|wiki=
|commonscat= Ladoga fortress (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Спортивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.710421 |long= 30.678583 |precise= no
|name= Больница «Ваалияла»
|knid= 1030511000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Спортивная улица, 25
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Спортивная 25, вид 2.jpg
|wdid= Q106424840
|wiki=
|commonscat= Vaalijala (Sortavala) |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Старо-Выборгское ш. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.691577 |long= 30.667149 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001308000
|knid-new= 101410169120005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Старо-Выборгское шоссе, 36
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Себастьян Грипенберг
|description= "Торалинна", ранее служебный жилой дом сотрудников Финляндских железных дорог
|image= Сортавала,_Старо-Выборгское 36 (1).jpg
|wdid= Q106424551
|wiki=
|commonscat= Staro-Vyborgskoye shosse, 36 |protection= Р
|link= http://heninen.net/folder.htm?F=asuintalo5
|document= d06041988
}}
== Ф ==
=== Фабричная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.715026 |long= 30.687021 |precise= yes
|name= Часовня на новом лютеранском кладбище
|knid= 1030512000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фабричная улица, 12
|year= 1939 г. |author= арх. И.А. Васкинен
|description=
|image= Sortavala_Fabrichnaya12 007 5552.jpg
|wdid= Q106424843
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://heninen.net/luter/sortavala-karjalan.htm
|document= d18022000
}}
=== Фанерный тупик ===
{{monument |type= architecture
|lat= 61.705741 |long= 30.722943 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030513000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фанерный тупик, 16
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106424845
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== Х ==
=== Холмистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666184 |long= 30.683063 |precise= no
|name= Комплекс зданий гидрогородка
|knid= 1030437000 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= |author=
|description=
|image= Sortavala Hydrotown 007 4275.jpg
|wdid= Q108970526
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030437001 |complex= 1030437000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666723 |long= 30.685163 |precise= no
|name= Здание дачного типа (1-этажное, деревянное)
|knid= 1030437002 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image= Дачное_здание возле Гидрогородка веранда.jpg
|wdid= Q106424696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666231 |long= 30.682347 |precise= no
|name= Ангар для гидросамолетов
|knid= 1030437003 |complex= 1030437000
|knid-new= 101610660270005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description= Руинирован (обрушился 24 февраля 2022 года)
|image= Sortavala Hydrotown 007 4264.jpg
|wdid= Q106424699
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= Р
|link= https://stolicaonego.ru/news/pamjatnik-kulturnogo-nasledija-obrushilsja-pod-snegom-v-karelii-foto/
|document= d18022000
|document2= d10122014-768
}}
== Ч ==
=== ул. Чкалова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701036 |long= 30.69314 |precise= yes
|name= Жилой дом и склад «Береговой амбар»
|knid= 1030514000
|knid-new= 101610425910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 1
|year= 1907-1909 гг. |author= арх. Онни Тарьянне
|description= В невысоком длинном крыле хранили корм для скота. Рядом были построены и жилые помещения.
|image= Сортавала,_береговой амбар сверху.jpg
|wdid= Q106424847
|wiki=
|commonscat= Ranta-Aitta (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-5
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701417 |long= 30.693113 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030515000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 3А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424848
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701702 |long= 30.693097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030516000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 5
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424850
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701913 |long= 30.693135 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030517000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 7
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 7.jpg
|wdid= Q106424853
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс зданий учительской семинарии |knid= 1030436000 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.695580 |long= 30.685218 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030436001 |complex= 1030436000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala WaterTower 007 4259.jpg
|wdid= Q106424693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436002 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030436003 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилое здание с террасой (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436004 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.694617 |long= 30.686988 |precise=
|name= Здание клуба с пристройкой учебного корпуса (2/3-этажное, каменное) |knid= 1030436005 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid= Q106424695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание медицинского корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436006 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, деревянное, из двух частей) |knid= 1030436007 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, каменное) |knid= 1030436008 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание у жилого дома (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436009 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание учебного корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436010 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание хозяйственного блока (из двух 1-этажнных деревянной и каменной частей) |knid= 1030436011 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707145 |long= 30.670538 |precise= no
|name= Городской парк «Ваккосалми»
|knid= 1040017000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= между берегом оз. Айранне, руслом р. Ваккойоки, Парковой улицей и южным склоном г. Кухавуори
|year= 1870-е гг. |author=
|description= Является также местом проведения разных спортивных и певческих мероприятий.
|image= Певческое_поле в парке Ваккосалми.jpg
|wdid= Q106424858
|wiki=
|commonscat= Vakkosalmi
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=19159
|linkextra= http://museum-sortavala.ru/park-kultury-i-otdyxa.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705000 |long= 30.673333 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030518000
|knid-new= 102111350390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми", гора Кухавуори
|year= 1914 г., 1926 г. |author=
|description= На горе Кухавуори сооружена каменная башня из серых сердобольских гранитов, на которой оборудована смотровая площадка. Внутри скалы, под башней, буровзрывными работами был устроен подземный бетонный резервуар, в котором до 1944 г. хранилась питьевая вода, самотёком поступавшая по трубам с далёкого горного озера Хелмиярви. Запаса воды хватало на три дня.
|image= Сортавала,_Ваккосалми, водонапорная башня (1).jpg
|wdid= Q106424854
|wiki=
|commonscat= Water tower in Vakkosalmi |protection= Р
|link=
|document= d30122003
|document2= d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Карельская курная изба (деревянная) |knid= 1000000737
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|year= XVIII-XIX вв.
|description= Изба из деревни Петраваара была перевезена парк в 1913 г. и стала первым экспонатом этнографического музея. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Лодка |knid= 1000000738
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|description= Рыбацкая лодка пополнила этнографический музей в парке в 1924 г. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.714873 |long= 30.697015 |precise= yes
|name= Усыпальница супругов Халлонблад
|knid= 1030519000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= финское кладбище (улица Бондарева / улица Дружбы Народов)
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_усыпальница Халлонблад.jpg
|wdid= Q106424856
|wiki=
|commonscat= Hallonblad tomb |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 61.731870 |long= 30.699712 |precise= no
|name= Городище «Паасо»
|knid= 1001499000
|knid-new= 101540275940006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= северная окраина города, в 1 км от слияния рек Тохмайоки и Хелюлянйоки, на горе Паасонвуори
|year= XII-XIII в. |author=
|description=
|image= Sortavala._Paaso Settlement 1.jpg
|wdid= Q48950749
|wiki= Паасо
|commonscat= Paaso (hillfort) |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17088
|document= d12081994
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-krl|d30081960|d21041971
|d20041987|d06041988|d12081994|d25051998|d18022000|d30122003
|d10122014-768|d12012015-3|d12012015-4|d12012015-5|d21012015-30|d21012015-31
|d10062019|d06042020-81|d27052021|d22062021|d23072021|d15092021|d16112021
|d07072022|d08082022|d10082022|d15082022|d26082022|d31082022|d26112025
}}
{{footer|type=Наследие}}
kcr4qqfxybhr9tmolgr8jp2kyfxe2l1
776887
776883
2026-09-11T12:14:09Z
Olksolo
14752
/* ул. 40 лет ВЛКСМ */ Обновлён объект Дом причта церкви Петра и Павла - commonscat
776887
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-krl|lat=61.7038|long=30.6923|zoom=14|districtid=Q196397
|wikivoyage=[[Сортавала]]
|otherlists=[[Культурное наследие России/Карелия/Валаам|Валаам]], [[Культурное наследие России/Карелия/Сортавальский район|Сортавальский район]]
}}
== 0-9 ==
=== 2-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708632 |long= 30.676453 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030440000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 1 / Спортивная улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 1.jpg
|wdid= Q106424708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708851 |long= 30.676212 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030441000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 4.jpg
|wdid= Q106424709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709368 |long= 30.674163 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030442000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.2-я Гористая, 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 2-я Пристанская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699909 |long= 30.692003 |precise= yes
|name= Портовый пакгауз
|knid= 1002425000
|knid-new= 101510274640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 1
|year= 1895 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Здание портового пакгауза. После одного из пожаров в Сортавальском порту начались ремонтные работы. Новый порт был открыт в 1893 г. совместно с железной дорогой, и сюда приходила одна из ж.д. веток. С 1927 г. в одноэтажном деревянном здании склада размещалась таможня.
|image= Сортавала,_портовый пакгауз (2).jpg
|wdid= Q106424645
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station warehouse |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7 |long= 30.692856 |precise= yes
|name= Здание припортового железнодорожного вокзала
|knid= 1030443000
|knid-new= 102211369760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 3
|year= 1894 г. |author=
|description= Здание бывшей станции [[:w:ru:Сортавала-Пристань (станция)|Сортавала-Пристань]] - одного из двух вокзалов города. В начале XX века ж.д. пути у здания разобрали, здание использовалось как жилое.
|image= Сортавала,_портовый вокзал (2).jpg
|wdid= Q136832374
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station building |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d07072022
}}
=== 4-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708130 |long= 30.673083 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030444000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Гористая улица, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.4-я Гористая 6, вид 1.jpg
|wdid= Q106424714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 4-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708059 |long= 30.703998 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030445000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 2 / Первомайская улица, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70823 |long= 30.704378 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030446000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708428 |long= 30.704899 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030447000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 8 / Каменистая улица, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 8.jpg
|wdid= Q106424720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 5-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709257 |long= 30.702732 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030448000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424722
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709628 |long= 30.702919 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030449000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 5 / Каменистая улица, 15
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 5.jpg
|wdid= Q106424725
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 6-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709758 |long= 30.701686 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030450000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 6 / Каменистая улица, 13
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_6-я линия 6.jpg
|wdid= Q106424726
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.709811 |long= 30.701305 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030451000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 7 / Каменистая улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2019 году.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. 40 лет ВЛКСМ ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702719 |long= 30.696981 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002416000
|knid-new= 101410169240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 2 / Базарный переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 2, вид 3.jpg
|wdid= Q106424617
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 2 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703016 |long= 30.696664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002417000
|knid-new= 101410277880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 4, вид 1.jpg
|wdid= Q106424618
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703665 |long= 30.694191 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030452000
|knid-new= 102111369000005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 9
|year= 1922 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 9.jpg
|wdid= Q106424728
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 9 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70376 |long= 30.694723 |precise= yes
|name= Жилой дом священнослужителя С.Н. Окулова
|knid= 1030453000
|knid-new= 102211369660005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 10
|year= 1883 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 10.jpg
|wdid= Q106424729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704136 |long= 30.693886 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Петра и Павла
|knid= 1030454000
|knid-new= 102211369680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 12 / Карельская улица, 30
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 30 (1).jpg
|wdid= Q106424730
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705423 |long= 30.691382 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030455000
|knid-new= 101911332160005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 16
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705095 |long= 30.691350 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030456000
|knid-new= 102211369700004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 21 / улица Горького, 7
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 7, вид 1.jpg
|wdid= Q106424733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705334 |long= 30.690974 |precise= no
|name= Здание роддома
|knid= 1030457000
|knid-new= 102211369020005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 23
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= 0057Aa._Сортавала. улица 40 лет ВЛКСМ, 23.jpg
|wdid= Q106424736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705609 |long= 30.690330 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030458000
|knid-new= 102211369360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 25
|year= 1887 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 25, вид 1.jpg
|wdid= Q106424737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10082022
}}
== А ==
=== ул. Антикайнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705504 |long= 30.689423 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002385000
|knid-new= 101410114650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 0053Aa._Sortavala. Antikainen street, 10.jpg
|wdid= Q106424555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705448 |long= 30.687985 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002386000
|knid-new= 101410114720005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 11 / улица Кирова, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 0055Aa._Sortavala. Antikainen street, 11.jpg
|wdid= Q106424557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705743 |long= 30.688608 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030459000
|knid-new= 101610422160004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 0052Aa._Sortavala. Antikainen street, 13.jpg
|wdid= Q106424739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705932 |long= 30.689015 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030460000
|knid-new= 101911332150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 15, вид 1.jpg
|wdid= Q106424742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706321 |long= 30.691064 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002387000
|knid-new= 101410114630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 16
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= 0051Aa1._Сортавала. улица Антикайнена, 16.jpg
|wdid= Q106424558
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706075 |long= 30.689311 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030461000
|knid-new= 101911329640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 17 / улица 40 лет ВЛКСМ, 29
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 17, вид 1.jpg
|wdid= Q106424744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706576 |long= 30.691585 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002388000
|knid-new= 101410114680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 20 / Садовая улица, 25
|year= нач. XX в. |author= по проекту Вяйне Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 20, вид 1.jpg
|wdid= Q106424559
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706834 |long= 30.690904 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002389000
|knid-new= 101410114640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 23
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оскара Биорнвика
|description=
|image= 0050Aa._Sortavala. Antikainen street, 23.jpg
|wdid= Q106424561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== В ==
=== Восточно-Железнодорожная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699607 |long= 30.678098 |precise= yes
|name= Жилой дом с фотостудией Артура Эдера
|knid= 1030462000
|knid-new= 102211369310005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Восточно-Железнодорожная улица, 11
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Vostochno-Zheleznodorozhnaya11 007 3804.jpg
|wdid= Q106424745
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
=== пл. Вяйнямёйнена ===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 61.701735 |long= 30.689095 |precise= yes
|name= Памятник рунопевцу
|knid= 1010069000
|knid-new= 101410117020006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Вяйнямёйнена (городской сквер)
|year= 1935 г. |author= ск. Алпо Сайло
|description= Установлен к столетию первого издания карело-финского эпоса "Калевала". Памятник посвящён всем карельским рунопевцам. Прообразом стал известный исполнитель народных песен Петри Шемейкка
|image= Треугольный сквер с памятником.jpg
|wdid= Q4343580
|wiki= Памятник рунопевцам
|commonscat= Runic Singer Monument in Sortavala |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17038
|document= d30081960
}}
=== ул. Вяйнемяйнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701402 |long= 30.68976 |precise= yes
|name= Административно-жилое здание
|knid= 1001280000
|knid-new= 101610443710005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 2 / улица Суворова, 2
|year= 1927 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= В этом здании в июле 1941г. формировался партизанский отряд им. К.Е.Ворошилова.
|image= Административное здание .jpg
|wdid= Q87719614
|wiki=
|commonscat= Kellomaniemi House in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-v-kotorom-formirovalsja-partizanskij-otrjad-im-k-e-voroshilova/
|document= d20041987
|document2= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7017 |long= 30.689793 |precise= yes
|name= Здание банка
|knid= 1010095000
|knid-new= 101410114700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 4
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description=
|image= Здание банка России в Сортавале.jpg
|wdid= Q105840204
|wiki= Здание Банка Финляндии (Сортавала)
|commonscat= Bank of Finland building (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
== Г ==
=== ул. Гагарина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.689008 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002390000
|knid-new= 101510221150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 3
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Старый_дом Леандеров.jpg
|wdid= Q106424563
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.688568 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030463000
|knid-new= 101610423330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 5
|year= 1890 г., 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina5 007 5272.jpg
|wdid= Q106424746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://heninen.net/sortavala/karta/asuintalo11/
|document= d18022000
|document2= d12012015-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.685877 |precise= yes
|name= Здание Сортавальского мужского лицея
|knid= 1010096000
|knid-new= 101410171240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12
|year= 1901 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Здание сортвальского лицея 1.jpg
|wdid= Q106424678
|wiki=
|commonscat= Sortavala Lyceum |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/napravlenija-dejatel-nosti/populjarizacija/est-takoj-pamjatnik/zdanie-sortaval-skogo-liceja-ul-gagarina-12/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70497 |long= 30.686429 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка лицея (туалет)
|knid= 1030464000
|knid-new= 102111368940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12 (во дворе)
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina12a 007 5057.jpg
|wdid= Q106424748
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2=d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705229 |long= 30.684696 |precise= yes
|name= Здание Сортавальской женской гимназии
|knid= 1010097000
|knid-new= 101410171300005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1911 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Skola Sortavala.JPG
|wdid= Q106424681
|wiki=
|commonscat= Sortavala Girls School |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705541 |long= 30.683043 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002391000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 21
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Гагарина 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424566
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
=== ул. Горького ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70264 |long= 30.68686 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 1030529000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101620729880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2, 4 / улица Ленина, 14
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109252409
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702653 |long= 30.686612 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002415000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2 / улица Ленина, 14
|year= 1838-1839 гг. |author=
|description= Один из самых старых домов города, построен купцом Константином Красильниковым
|image= Sortavala Lenina14 007 4925.jpg
|wdid= Q106424616
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702867 |long= 30.687132 |precise= yes
|name= Кухня при жилом доме
|knid= 1002392000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 4
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Горького 4 зимой.jpg
|wdid= Q106424568
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70468 |long= 30.690206 |precise= yes
|name= Здание телефонного общества и почты
|knid= 1030465000
|knid-new= 102211369650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 3
|year= 1932 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 3, вид 1.jpg
|wdid= Q106424750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705079 |long= 30.693017 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 1001294000
|knid-new= 101510273430005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 31
|year= 1873 г. |author= арх. H.П. Гребёнка
|description= Каменное здание было возведено вместо обветшавшей старой деревянной церкви. Изначально храм был освящён в честь святых апостолов Петра и Павла. Во время войн здание не пострадало, но использовалось не по назначению. В 1941-1944 гг. прихожане привели храм в порядок. В 1947 г. церковь освящена заново во имя Святителя Николая Чудотворца.
|image= Cerkov Sortavala.JPG
|wdid= Q11894147
|wiki= Храм Николая Чудотворца (Сортавала)
|commonscat= Saint Nicholas church in Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17328
|sobory= 00887
|document= d06041988
}}
== Ж ==
=== Железнодорожный пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702505 |long= 30.671177 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030466000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 5 зимой.jpg
|wdid= Q106424752
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.702637 |long= 30.670925 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030467000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 6
|year= нач. XX в.
|description= Возможно, утрачен
|image=
|wdid= Q106424754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702629 |long= 30.671472 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030468000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 7.jpg
|wdid= Q106424755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== К ==
=== ул. Кайманова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698239 |long= 30.678263 |precise= no
|name= Больничное здание
|knid= 1030469000
|knid-new= 102111368360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кайманова, 2а
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image= 0103Aa._Sortavala. Kaimanov street, 2.jpg
|wdid= Q106424757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d23072021
}}
=== Калевальская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699054 |long= 30.671815 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002400000
|knid-new= 101510197870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 2 / улица Маяковского, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Калевальская 2.jpg
|wdid= Q106424582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698799 |long= 30.671259 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002401000
|knid-new= 101510275480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 4 / улица Куйбышева, 1
|year= кон. XIX в. |author= по проекту М. Кауппинен
|description=
|image= Sortavala Kalevalskaya4 007 4253.jpg
|wdid= Q106424584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698621 |long= 30.670882 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002402000
|knid-new= 101510274700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 6 / улица Куйбышева, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту К.Ф. Пуоламяки
|description=
|image= Сортавала,_ул.Калевальская 6.jpg
|wdid= Q106424588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Каменистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707726 |long= 30.706573 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030470000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 31
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 31.jpg
|wdid= Q106424760
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707858 |long= 30.705972 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030471000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 32 / 3-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description= Руинирован, уцелели печи, фундамент и малая часть стен
|image= Сортавала,_Каменистая 32 (руины).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707602 |long= 30.70675 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030472000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 35
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 35.jpg
|wdid= Q106424762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707469 |long= 30.706508 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030473000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 36 / 2-я Линия, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 36.jpg
|wdid= Q106424763
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706991 |long= 30.707683 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030474000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 41 / 1-я Линия, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 41.jpg
|wdid= Q106424764
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707052 |long= 30.707125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030475000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 42
|year= нач. XX в. |author=
|description= Перестроен, сохранились печи и часть сруба
|image= Сортавала,_Каменистая 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Карельская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698048 |long= 30.680512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002403000
|knid-new= 101510197860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 6 зимой.jpg
|wdid= Q106424590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698167 |long= 30.68077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002404000
|knid-new= 101510206940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 8
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 8 зимой.jpg
|wdid= Q106424592
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68873 |precise= yes
|name= Административное здание с магазином
|knid= 1001284000
|knid-new= 101510274870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 11
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Административное здание с магазином (кирпичное).JPG
|wdid= Q106424513
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 11, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698579 |long= 30.681816 |precise= yes
|name= Здание гостиницы
|knid= 1001285000
|knid-new= 101510208460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 12 / Советская улица, 20
|year= 1939 г. |author= арх. Эльзи Борг
|description=
|image= Сортавала,_гостиница Ладога зимой (2).jpg
|wdid= Q106424515
|wiki=
|commonscat= "Ladoga" Hotel, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17345
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702473 |long= 30.689036 |precise= yes
|name= Здание с конторой банка («Дом Леандера»)
|knid= 1010102000
|knid-new= 101510208570005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 13 / улица Гагарина, 1
|year= 1905 г. |author= арх-ры Элиэль Сааринен, Герман Гезеллиус, Армас Линдгрен
|style= модерн
|description= Здание построено в стиле северного модерна, в отделке использован местный гранит. Ранее здесь был финский Национальный Акционерный Банк и Финляндский Банк. В советские годы здесь располагалась милиция, теперь — отделение Сбербанка РФ
|image= Sortavala-zdanie.jpg
|wdid= Q4165319
|wiki= Дом Леандера
|commonscat= Leander House, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17346
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699047 |long= 30.68283 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 1030476000
|knid-new= 102111368920005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 14 / улица Советских Космонавтов, 17
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= 9580._Sortavala. Karelskaya street, 14.jpg
|wdid= Q106424766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702727 |long= 30.68953 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 1030477000
|knid-new= 102111368910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 15 / улица Гагарина, 2
|year= 1888 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Деревянное одноэтажное здание с каланчой. По назначению теперь не используется, пожарные приезжают из Хелюля
|image= Sortavala FireStation 007 4719.jpg
|wdid= Q106424768
|wiki=
|commonscat= Fire station in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699487 |long= 30.683688 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001287000
|knid-new= 101510208540005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 16 / набережная Ладожской Флотилии, 1
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Karelskaya16 007 3991.jpg
|wdid= Q106424517
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 16, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70303 |long= 30.6902 |precise= yes
|name= Здание почты
|knid= 1010103000
|knid-new= 101410046050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 19
|year= 1913 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|style= модерн
|description= Здание бывшего Объединённого Банка Северных Стран. Построено в стиле северного модерна, с башенками по краям, глазом в мансарде и черепичной крышей.
|image= Sortavala Karelskaya19 007 4709.jpg
|wdid= Q87719589
|wiki=
|commonscat= Post Office in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703205 |long= 30.690592 |precise= yes
|name= Административное здание («Глаза Греты»)
|knid= 1001289000
|knid-new= 101510204850005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 21
|year= 1937 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Постройка в стиле функционализм. Здесь до 1940 г. жила семья аптекаря Вяйнё Туркама. По имени жены аптекаря, певицы Греты, и из-за круглого окна на чердаке дом получил название "Глаза Греты". На фасаде раньше были большая лоджия и балконы, которые после войны было решено не восстанавливать. На стене дома находится мозаичное панно
|image= Sortavala Karelskaya21 007 4701.jpg
|wdid= Q106424518
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 21, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17347
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701438 |long= 30.688012 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Сеурахуоне»
|knid= 1001290000
|knid-new= 101410194670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 22 / улица Ленина, 9
|year= 1939 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Кирпичное здание в стиле функционализма построено на месте стоявшего здесь с 1908 г. деревянного здания гостиницы в стиле модерн. В 1940-1941 гг. здесь размещался штаб стрелковой дивизии Красной Армии. С 1948 г. здесь был Дом офицеров и Городской клуб. Сейчас в здании находятся гостиница, кафе, кинотеатр и молодёжный центр.
|image= Здание клуба и гостиницы. здесь размещался штаб стрелковой дивизии 1.jpg
|wdid= Q106424523
|wiki=
|commonscat= Seurahuone Hotel in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-shtaba-168-j-strelkovoj-divizii/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70396 |long= 30.692271 |precise= yes
|name= Здание торгового дома
|knid= 1001291000
|knid-new= 101410046070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 27
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Здание торгового дома бывшего АО "Юхтиён Раута". В постройке сочетается неоромантизм и неоклассицизм. На фронтонах дверей сохранились символы инструментов по работе с металлом и деревом (молоток и топор). Фирма занималась торговлей железными и строительными материалами. В доме находился магазин, склад, жилые помещения. После Великой Отечественной войны здание расселили. Сейчас на первом этаже коммерческий банк.
|image= Сортавала улица Карельская 27.JPG
|wdid= Q106424525
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 27 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705003 |long= 30.694492 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001292000
|knid-new= 101410114600005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 31 / Садовая улица, 15
|year= 1938 г. |author= арх. Фердинанд Салокангас
|description= Здание бывшего АО "Риутта". Шестиэтажный жилой дом построен в стиле функционализма, первый этаж отведён под магазины. Когда-то это было самое высокое здание города. На торцевой части видны шрамы от осколков снарядов, бомб и пуль, оставшиеся со времён Великой Отечественной войны
|image= Дом жилой с магазином (кирпичный) 02.JPG
|wdid= Q106424528
|wiki=
|commonscat= Riutta House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70436 |long= 30.694047 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002405000
|knid-new= 101510207050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 34.jpg
|wdid= Q106424595
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 34 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704469 |long= 30.694277 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002406000
|knid-new= 101410169370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 36
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 36 (1).jpg
|wdid= Q106424598
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 36 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704601 |long= 30.694567 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002407000
|knid-new= 101410169380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 40
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 40 (1).jpg
|wdid= Q106424599
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 40 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704723 |long= 30.694857 |precise= yes
|name= Здание типографии («Дом Библии»)
|knid= 1010100000
|knid-new= 101410145820005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 42
|year= 1914 г. |author= арх. Вяйнё Леандер
|description= Здание в стиле псевдоготики было построено для типографии и переплётной Национального миссионерского общества. Когда Сортавала была в составе Финляндии, “Дом Библии” (“Крест и Библия”) был центром распространения духовной лютеранской книги, здесь располагалось АО "Рааматтутало". В советское время там печатали всё, но кроме духовной литературы. Типография закрылась в 2001 г.
|image= Главный фасад с ул. Карельская.JPG
|wdid= Q106424687
|wiki=
|commonscat= Typography in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.705214 |long= 30.696498 |precise= yes
|name= Дом, где жил секретарь подпольного райкома партии Д.М. Горбачев
|knid= 1002530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 50
|year= 1970-1971 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 50 (табличка).jpg
|wdid= Q106424674
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-d-m-gorbachjov/
|document= d18022000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70733 |long= 30.698998 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 1000750000
|knid-new= 101610443900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица / улица Бондарева
|year= 1957-1959 гг. |author= В.П. Славников
|description= ВМЦ [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500 10-348], [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260043256 10-129]
|image= Сортавала,_мемориал (2).jpg
|wdid= Q106242883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707141 |long= 30.700189 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002408000
|knid-new= 101410169330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 60 / Новая улица, 2
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 60.jpg
|wdid= Q106424601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707383 |long= 30.700635 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031201000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 62
|year= кон. 1930-х гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321608
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709277 |long= 30.705881 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 1030478000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 86А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_школа №4 (1).jpg
|wdid= Q106424769
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== пл. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70231 |long= 30.693151 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1002409000
|knid-new= 101410729910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 3 / улица Чкалова, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 9 (1).jpg
|wdid= Q106424603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.691895 |precise= yes
|name= «Дом со шприцем»
|knid= 1001297000
|knid-new= 101510198340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 7 / Комсомольская улица, 10
|year= 1936 г. |author= арх. Рунар Вальфрид Финниля
|description= Импровизированный "медицинский шприц" на крыше — это такой своеобразный световой фонарь. В здании располагался Хельсинкский Акционерный Банк. Сейчас там госучреждения и магазины.
|image= Дом с шприцом.JPG
|wdid= Q106424533
|wiki=
|commonscat= Kirova square 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68998 |precise= yes
|name= Здание администрации (Дом купцов Сийтойн)
|knid= 1001298000
|knid-new= 101410114760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 11
|year= 1907 г. |author= арх. Пааво Уотила
|style= модерн
|description= Постройка в стиле северный модерн, с эркерами, широкими видовыми окнами. Помещения доходного дома на первом этаже сдавались в аренду, а на втором и третьем были шикарные апартаменты. Теперь в этом здании размещается Администрация Сортавальского района.
|image= Sortavala KirovSquare11 007 5298.jpg
|wdid= Q106424535
|wiki=
|commonscat= Siitonen House (Sortavala) |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17348
|document= d06041988
}}
=== ул. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701918 |long= 30.69388 |precise= yes
|name= Здание автобусной станции
|knid= 1001295000
|knid-new= 101510275180005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 1
|year= 1935 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Это первая постройка в Сортавале в стиле функционализма. Строительство велось по инициативе нефтяной компании “Shell”, и было приурочено к 100-летию эпоса “Калевала”. Здесь располагалась и автобусная станция, и заправочная станция. На высоком узком рекламном щите обозначались все автобусные маршруты. После реконструкции 1980-х гг. вместо автозаправки в здании размещаются магазины и кафе.
|image= Автовокзал_г. Сортавала.jpg
|wdid= Q106424531
|wiki=
|commonscat= Sortavala bus station |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль зданий управления православной церкви и церкви Иоанна
|knid= 1030530000 |complex= 1030530000
|knid-new= 101420171480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6, 6А
|year= 1931 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description=
|image= Церковь св.Иоанна Предтечи.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.694326 |precise= yes
|name= Здание управления православной церкви Финляндии
|knid= 1010098000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Монументальное здание с башенкой с позолоченной крышей. Сюда, в Сортавалу, переехало из Хельсинки Управление Православной Церкви Финляндии. На торце здания, обращённой к Ладожскому озеру, когда-то размещалась реклама компании "Ford".
|image= Сортавала 1+.jpg
|wdid= Q106424683
|wiki=
|commonscat= Former Office of the Orthodox Church in Sortavala
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702381 |long= 30.694883 |precise= yes
|name= Церковь святого Иоанна Богослова
|knid= 1010099000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6А
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Шатровая каменная колокольня придаёт православной церкви католический облик. Церковь служила для стажировки семинаристов и являлась личной часовней епископа. В 1944 г. церковь была закрыта. С 1946 г. здесь размещался Сортавальский кинопрокат. С 1992 храм передан РПЦ.
|image= Sortavala_JohnEvangelistChurch 007 4608.jpg
|wdid= Q5392556
|wiki=
|commonscat= Saint John the Evangelist Church, Sortavala
|link=
|sobory= 00886
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703063 |long= 30.693258 |precise= yes
|name= Здание бывшего завода безалкогольных напитков
|knid= 1030479000
|knid-new= 102211369040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Кирова 12, вид 2.jpg
|wdid= Q106424772
|wiki=
|commonscat= Kirova 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705072 |long= 30.688393 |precise= yes
|name= Дом евангелистской общины (отпевальня)
|knid= 1002410000
|knid-new= 101510204840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 26 / улица Антикайнена, 8
|year= 1893 г. |author= арх. Юрье Садениус
|description=
|image= Дом_евангелистской общины.jpg
|wdid= Q106424605
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.704459 |long= 30.68843 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002533000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова
|year= 1939-1944 гг. |author=
|description=
|image= Suomalaisten sotilaiden muistomerkki Sortavala.jpg
|wdid= Q106424676
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
=== Комсомольская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701023 |long= 30.691155 |precise= yes
|name= Жилой дом со встроенными общественно-торговыми помещениями
|knid= 1030480000
|knid-new= 102211369380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 1 / улица Суворова, 5
|year= 1926 г. |author= арх. Вяйнё Кейнянен
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya1 007 4783.jpg
|wdid= Q106424774
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70143 |long= 30.691166 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил Герой Советского Союза Н.Ф. Кайманов
|knid= 1001271000
|knid-new= 101410046060005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 3
|year= |author=
|description= Здесь в 1948-1953 гг. жил Герой Советского Союза Никита Фаддеевич Кайманов (1907-1972). В 1978 г. установлена мемориальная доска, автор эскиза доски — инженер В.В. Еловков.
|image= Сортавала,_Комсомольская 3.jpg
|wdid= Q106424510
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-geroj-sovetskogo-sojuza-n-f-kajmanov/
|linkextra= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17330
|document= d20041987
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701687 |long= 30.691198 |precise= yes
|name= Жилой дом с кинотеатром «Киммо» и торговыми помещениями
|knid= 1030481000
|knid-new= 102211369630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1919 г., 1927 г., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya5 007 4788.jpg
|wdid= Q106424777
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701168 |long= 30.691772 |precise= yes
|name= Торговый дом братьев Кивинен
|knid= 1030482000
|knid-new= 102111368960005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 6
|year= 1904 г. |author= арх. Бруно Солберг
|description= Это было первое каменное здание, построенное после большого пожара в Сердоболе. Там находился магазин скобяных изделий братьев Кивинен. В настоящее время в здании располагается музей [[w:ru:Гоголев,_Кронид_Александрович|Кронида Гоголева]]
|image= Сортавала,_музей Кронида Гоголева.jpg
|wdid= Q106424779
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya, 6, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70158 |long= 30.691735 |precise= yes
|name= Жилой дом с общественными помещениями
|knid= 1030483000
|knid-new= 101610423320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 8
|year= 1930 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Большое массивное жёлтое здание, известно как "Дом капитанов". На первом этаже располагался Сберегательный банк, остальные четыре — жилые.
|image= Sortavala Komsomolskaya8 007 4810-15-20a.jpg
|wdid= Q87719622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701896 |long= 30.69123 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030484000
|knid-new= 102111368330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 9
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Комсомольская 9.jpg
|wdid= Q106424783
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
=== ул. Куйбышева ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699925 |long= 30.668802 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002411000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 7 / улица Осипенко, 10
|year= 1921 г.|author= строительный мастер Ю.К. Хартикайнен
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 7.jpg
|wdid= Q106424607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700108 |long= 30.668496 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002412000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 9.jpg
|wdid= Q106424610
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 9 (Sortavala)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700222 |long= 30.668174 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002413000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 11.jpg
|wdid= Q106424613
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700911 |long= 30.666758 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002414000
|knid-new= 101410114620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 15
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранд
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 15, вид 2.jpg
|wdid= Q106079895
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 15 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700875 |long= 30.666445 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031200000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 16
|year= 1930-е гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
== Л ==
=== Ладожская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698976 |long= 30.677776 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом приезжих «Пяйвила»)
|knid= 1002393000
|knid-new= 101510274790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_дом приезжих Пяйвила (2).jpg
|wdid= Q106424571
|wiki=
|commonscat= Päivilä house (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699268 |long= 30.678511 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002394000
|knid-new= 101510274740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3 зимой.jpg
|wdid= Q106424573
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699393 |long= 30.678318 |precise= yes
|name= Сарай-каретник с конюшней
|knid= 1030485000
|knid-new= 102111368250005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, за домом 3
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3, сарай.jpg
|wdid= Q106424785
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699472 |long= 30.678903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030486000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 5 / Советская улица, 23
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 23.jpg
|wdid= Q106424787
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.698875 |long= 30.678746 |precise= no
|name= Здание редакции газеты «Ладога» и типографии
|knid= 1002395000
|knid-new= 101410169140005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 6
|year= 1900 г. |author= арх. Оски Леандер
|description= Сгорел 05.12.1998. Акт составлен 28.06.2004.
|image=
|wdid= Q106088029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700009 |long= 30.680147 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002396000
|knid-new= 101410169500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 9.jpg
|wdid= Q106424575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700789 |long= 30.681714 |precise= yes
|name= Жилой дом (городская усадьба доктора Винтера)
|knid= 1002397000
|knid-new= 101410046010005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 17 / набережная Ладожской Флотилии, 5
|year= 1903 г. |author= арх-ры Эмиль Густавссон, Алан Шульман
|description=
|image= Дом_Винтера.jpg
|wdid= Q106424577
|wiki=
|commonscat= Winter's dacha (Sortavala) |protection= Р
|link= http://museum-sortavala.ru/gorodskaya-usadba-doktora-vintera.html
|document= d25051998
}}
=== наб. Ладожской Флотилии ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700476 |long= 30.682502 |precise= yes
|name= Здание народной школы
|knid= 1001299000
|knid-new= 101610416690005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 2
|year= 1929 г. |author= арх. Юрьё Васкинен
|description= Здание построено в стиле неоклассицизма, с высоким цоколем. Сортавальская городская народная школа была основана в 1897 г., и ранее размещалась в казармах Инвалидной команды. В 1944 г. Народная школа эвакуирована в Финляндию. С 1945 г. в здании размещается средняя общеобразовательная школа №1.
|image= Сортавала,_народная школа сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424538
|wiki=
|commonscat= School 1 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701227 |long= 30.680941 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002398000
|knid-new= 101510287860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 7
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом кон. XIX в. на Рантакату.jpg
|wdid= Q106079904
|wiki=
|commonscat= Ladozhskoy Flotilii 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Ленина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701455 |long= 30.688310 |precise= yes
|name= Здание магазина сельскохозяйственных товаров
|knid= 1030033000
|knid-new= 102211369620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 1а
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Ленина 1А, вид 1.jpg
|wdid= Q117354130
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70112 |long= 30.689857 |precise= yes
|name= Дом Вегелиуса
|knid= 1001309000
|knid-new= 101510208510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 2 / улица Суворова, 1
|year= 1926 г. |author= арх. Каарло Натаниэль Борг
|description= Здание было построено для семьи управляющего Объединённого Банка Северных Стран. На втором этаже была первая частная сауна, расположенная непосредственно в жилом помещении.
|image= Sortavala Suvorova1 007 4870.jpg
|wdid= Q106424553
|wiki=
|commonscat= Wegelius House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702425 |long= 30.688226 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030489000
|knid-new= 101911328800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 6А
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ленина 6а зимой.jpg
|wdid= Q106424795
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702164 |long= 30.687868 |precise= yes
|name= Магазин купца Петтера Берга
|knid= 1030488000
|knid-new= 102111341790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 8
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Не путать с соседним зданием на углу Карельской и Ленина — «домом Берга», являющимся репликой 2020 года утраченного в 1976 году здания!
|image= Сортавала,_ул.Ленина 8.jpg
|wdid= Q106424792
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d06042020-81
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702279 |long= 30.687584 |precise= yes
|name= Дом семьи Бергов (ресторан)
|knid= 1030490000
|knid-new= 102111368990005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 12
|year= сер. XIX в., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina12 007 4929.jpg
|wdid= Q106424798
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703043 |long= 30.686694 |precise= yes
|name= Дом смотрителя парка ратуши
|knid= 1030491000
|knid-new= 102111368220005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 16
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina16 007 4952.jpg
|wdid= Q106424799
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703308 |long= 30.686093 |precise= yes
|name= Ратуша
|knid= 1010101000
|knid-new= 101410046030005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 18
|year= 1885 г. |author= арх. Франс Анатолиус Шёстрём
|description= Деревянное здание построено в стиле эклектика с нарядным портиком, крыльцом с гранитными ступенями, башенкой с флюгером. Городская ратуша была центром культурных и светских мероприятий. В советский период здесь был горком КПСС и библиотека. В данный момент здание находится на реставрации.
|image= Sortavala TownHal 007 5005.jpg
|wdid= Q105836102
|wiki=
|commonscat= Wooden Town Hall of Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704647 |long= 30.682810 |precise= no
|name= Жилой дом кузнеца Манделина
|knid= 1030492000
|knid-new= 101610422260004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 26
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Финский_жилой дом нач. XX в.jpg
|wdid= Q105836081
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-30
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704805 |long= 30.682327 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1001301000
|knid-new= 101410194410005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 28
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= 9996._Sortavala. Lenin street, 28.jpg
|wdid= Q106424540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Локомотивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700634 |long= 30.667428 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002399000
|knid-new= 101410168370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Локомотивная улица, 8 / улица Куйбышева, 13
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 13, вид 1.jpg
|wdid= Q106079946
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 13 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Лунинская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.688547 |long= 30.662933 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030493000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 11.jpg
|wdid= Q106424802
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.68832 |long= 30.663437 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030494000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 18
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 18.jpg
|wdid= Q106424804
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== М ==
=== ул. Маяковского ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699169 |long= 30.673099 |precise= yes
|name= Здание хлебозавода
|knid= 1030495000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 3
|year= кон. 1930-х гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_хлебозавод сверху зимой (2).jpg
|wdid= Q106424805
|wiki=
|commonscat= Mechanized bakery, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698432 |long= 30.672884 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002418000
|knid-new= 101410162110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 6
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Sortavala Mayakovskogo6 007 3714.jpg
|wdid= Q106079987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== О ==
=== Октябрьская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703 |long= 30.694116 |precise= yes
|name= Жилой дом красильщика Олина
|knid= 1030496000
|knid-new= 102211369400005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 5.jpg
|wdid= Q106424807
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702997 |long= 30.694798 |precise= yes
|name= Бывший винокуренный завод барона Фредерикса
|knid= 1030497000
|knid-new= 102211369350005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 6
|year= 1876 г., 1939 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 6.jpg
|wdid= Q106424809
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703198 |long= 30.693988 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002419000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 7.jpg
|wdid= Q106424622
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703154 |long= 30.695141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030498000
|knid-new= 102111368340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 8 / улица 40 лет ВЛКСМ, 5
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 8.jpg
|wdid= Q106424811
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 8 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d16112021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703637 |long= 30.695431 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002420000
|knid-new= 101410169460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 11
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранда
|description=
|image= Сортавала,_ул.Октябрьская 11, вид 2.jpg
|wdid= Q106424625
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703993 |long= 30.696831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002421000
|knid-new= 101410168840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address=Октябрьская улица, 16 / Садовая улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Альберт Нюберг
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 16.jpg
|wdid= Q106079993
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Осипенко ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700554 |long= 30.671262 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030499000
|knid-new= 102211369510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Осипенко, 4
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Осипенко 4 зимой (1).jpg
|wdid= Q106424812
|wiki=
|commonscat= Osipenko 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15082022
}}
== П ==
=== Парковая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702367 |long= 30.677592 |precise= no
|name= Комплекс больницы сестёр милосердия
|knid= 1002422000 |complex= 1002422000
|knid-new= 101620749070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх-ры Оливия Матильда Лённ (Виви), П. Сиканен, А.Е. Оллилайнен, О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424629
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702459 |long= 30.678202 |precise= no
|name= Корпус А
|knid= 1002422001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070065
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1907 г. |author= арх. Оливия Матильда Лённ (Виви)
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус А зимой (2).jpg
|wdid= Q106424633
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701867 |long= 30.678225 |precise= no
|name= Корпус Б
|knid= 1002422002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. П. Сиканен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Б зимой (2).jpg
|wdid= Q106424635
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70126 |long= 30.677605 |precise= yes
|name= Корпус В
|knid= 1002422004 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1909-1910 гг. |author= арх. А.Е. Оллилайнен
|description=
|image= Сортавала,_больница сестёр милосердия, корпус В.jpg
|wdid= Q106424638
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Г
|knid= 1030439001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701281 |long= 30.676514 |precise= no
|name= Корпус Д
|knid= 1002422003 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Д зимой.jpg
|wdid= Q106424637
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Ж
|knid= 1030439002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702310 |long= 30.674196 |precise= no
|name= Комплекс зданий общей больницы (госпиталь)
|knid= 1030438000 |complex= 1030438000
|knid-new= 102121362790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г., 1901 г., 1932 г. |author= арх. Магнус Съерфбек
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424700
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link= http://monuments.karelia.ru/novosti/obsledovanie-ob-ektov-kul-turnogo-nasledija-v-g-sortavala/
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702045 |long= 30.674512 |precise= yes
|name= Хирургический корпус (корпус А)
|knid= 1030438001 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г. |author=
|description= Сильно повреждён в результате пожара 05.01.2014
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус А сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424702
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702484 |long= 30.674061 |precise= yes
|name= Терапевтический корпус (корпус Б)
|knid= 1030438002 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус Б зимой.jpg
|wdid= Q106424703
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702540 |long= 30.673412 |precise= yes
|name= Хозяйственно-бытовой корпус (корпус В)
|knid= 1030438003 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г., 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус В зимой.jpg
|wdid= Q106424707
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Командирский домик (корпус Г)
|knid= 1030438004 |complex= 1030438000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сгорел 31.12.2012.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В |dismissed= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702322 |long= 30.673179 |precise= no
|name= Ледник и овощехранилище (корпус Д)
|knid= 1030438005 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117349898
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701807 |long= 30.673340 |precise= no
|name= Патологоанатомический корпус (корпус Е)
|knid= 1030438006 |complex= 1030438000
|knid-new= 102211362790045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г. |author=
|description=
|image= Корпус "Д".jpg
|wdid= Q117349899
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
=== Первомайская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706994 |long= 30.706632 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030500000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Первомайская улица, 19
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, Первомайская 19.jpg
|wdid= Q106424814
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. Петрова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698358 |long= 30.675673 |precise= yes
|name= Локомотивное депо
|knid= 1030501000
|knid-new= 102111344320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 1 корпус 1 (ж/д станция)
|year= 1893 г., 1900 г., 1923 г., 1943 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_депо сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424819
|wiki=
|commonscat= Railway depot, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698101 |long= 30.673447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002424000
|knid-new= 101410161900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 4 / улица Маяковского, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Про.JPG
|wdid= Q106424642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698025 |long= 30.674268 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030502000
|knid-new= 102111368280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 5а (ж/д станция)
|year= 1942 г. |author= арх. Я.В. Унгерн
|description=
|image= Sortavala_WaterTower 007 3682.jpg
|wdid= Q106424821
|wiki=
|commonscat= Railway depot water tower, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d23072021
}}
=== Пионерский пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699174 |long= 30.680587 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030503000
|knid-new= 102211369390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 1 / Советская улица, 22
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 1 (2).jpg
|wdid= Q106424823
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69949 |long= 30.681215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030504000
|knid-new= 102211369370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 3
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 3.jpg
|wdid= Q106424826
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
=== ул. Пушкина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697468 |long= 30.672172 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002423000
|knid-new= 101410169110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Пушкина, 1 / улица Петрова, 6
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Пушкина 1, вид 2.jpg
|wdid= Q106424640
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== С ==
=== Садовая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704446 |long= 30.696128 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002426000
|knid-new= 101510274880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 9
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 9.jpg
|wdid= Q106424647
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.69572 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002427000
|knid-new= 101410114670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 11
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 11.jpg
|wdid= Q106424650
|wiki=
|commonscat= Sadovaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704822 |long= 30.695345 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002428000
|knid-new= 101410114730005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 13 / Карельская улица, 44
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 13 (1).jpg
|wdid= Q106424652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70616 |long= 30.692491 |precise= yes
|name= Пекарня
|knid= 1030505000
|knid-new= 101911328780005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 21
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Садовая 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424828
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.706552 |long= 30.693027 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002429000
|knid-new= 101410169230005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 24
|year= 1896 г. |author= по проекту Оски Леандера
|description= В 1916 г. дом использовался как больница
|image=
|wdid= Q106224856
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Советская ул. ===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.697262 |long= 30.683472 |precise= no
|name= Здание учительской семинарии
|knid= 1001272000
|knid-new= 101510210620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 7
|year= 1883 г. |author= арх. А.Киселев
|description= Сгорел 06.09.2012 г. В 1887-1891 гг. в этом здании учился финский прогрессивный писатель Майю Лассила (1868-1918).
|image=
|wdid= Q106224675
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697363 |long= 30.683141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002430000
|knid-new= 101510275370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description= Руинирован после пожара.
|image= Сортавала,_Советская 9 зимой (2).jpg
|wdid= Q106424655
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697951 |long= 30.681982 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002431000
|knid-new= 101410169320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 13
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Т.А. Брандера
|description=
|image= Сортавала,_Советская 13 зимой.jpg
|wdid= Q106424656
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697948 |long= 30.682991 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002432000
|knid-new= 101410169290005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 14 / Заводская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 14 зимой.jpg
|wdid= Q106424658
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698371 |long= 30.681448 |precise= yes
|name= Жилой дом лектора семинарии Карла Алопеуса
|knid= 1030506000
|knid-new= 102211369480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 15 / Карельская улица, 10
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Sovetskaya15 007 4039.jpg
|wdid= Q106424831
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698205 |long= 30.682518 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030507000
|knid-new= 102211369520005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 0083Aa._Sortavala. Sovetskaya Street, 16.jpg
|wdid= Q106424833
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69835 |long= 30.682164 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002433000
|knid-new= 101410169280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 18
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description=
|image= Сортавала, Советская 18.jpg
|wdid= Q106424659
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698811 |long= 30.68033 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001303000
|knid-new= 101410169040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 19
|year= 1939 г. |author= арх. Кауко Туоминен
|description=
|image= Главный фасад..JPG
|wdid= Q106424542
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya 19, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699218 |long= 30.679423 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002434000
|knid-new= 101510275470005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 21 / Ладожская улица, 10
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 10.jpg
|wdid= Q106424661
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699645 |long= 30.67952 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002435000
|knid-new= 101410169170005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 26 / Ладожская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 26.jpg
|wdid= Q106424663
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699833 |long= 30.679155 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002436000
|knid-new= 101410169200005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 28.jpg
|wdid= Q106424665
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699986 |long= 30.678983 |precise= yes
|name= Складское здание
|knid= 1030508000
|knid-new= 102211369330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 30
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 30 (2).jpg
|wdid= Q106424835
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700098 |long= 30.678602 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом железнодорожного мастера Уйтама)
|knid= 1002437000
|knid-new= 101510198240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 32 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1898 г. |author= по проекту А.Е. Оллилайнена
|description= Частично руинирован.
|image= Сортавала,_дом Уйтама.jpg
|wdid= Q106424667
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Советских Космонавтов ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699159 |long= 30.684916 |precise= yes
|name= Пивзавод (основное здание)
|knid= 1030487000
|knid-new= 102111368930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 3
|year= 1858 г., 1929 г. |author=
|description= Вариант адреса: набережная Ладожской Флотилии, 1. На Сортавальском пивоваренном заводе с 1856 по 1944 гг. делали пиво "Karjala" и "Lappin Kulta", тип Лагер. Производство было возобновлено в 1945 г. Кроме пива производили безалкогольные напитки, хлебный квас
|image= Сортавала,_главное здание пивзавода сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424790
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700428 |long= 30.680963 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001304000
|knid-new= 101410169190005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 12 / Ладожская улица, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala_SovKosmonavtov12 007 3872.jpg
|wdid= Q106424544
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700606 |long= 30.680303 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001305000
|knid-new= 101510287740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 14
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov14 007 3897.jpg
|wdid= Q106424546
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 14 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698945 |long= 30.6832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030509000
|knid-new= 102211369500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 15
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 15 зимой.jpg
|wdid= Q106424836
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700812 |long= 30.679965 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001306000
|knid-new= 101410169080005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 16
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Айли Соининвара
|description=
|image= Жилой дом советский космонавтов 16 1.jpg
|wdid= Q106424547
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701125 |long= 30.679262 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030510000
|knid-new= 102211369470004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 18
|year= 1927 г. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov18 007 3922.jpg
|wdid= Q106424838
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 18 (Sortavala) |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699698 |long= 30.681639 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002438000
|knid-new= 101410145930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 21 / Пионерский переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Юлиуса Басилиера
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 5 (2).jpg
|wdid= Q106424670
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 21 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70071 |long= 30.679541 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002439000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 29
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov29 007 3914.jpg
|wdid= Q106424672
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700866 |long= 30.679058 |precise= yes
|name= «Ладожская крепость»
|knid= 1001307000
|knid-new= 101610416800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 33 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1931 г. |author= арх-ры Сигурд Фростерус, Себастьян Грипенберг
|description= Заказчиком здания было Сортавальское отделение шюцкора. Фасад выполнен с элементами неоклассицизма. Внутри обширные помещения. Во дворе отдельный жилой флигель. С 1956 г. в здании открыт техникум советской торговли, теперь это Сортавальский колледж.
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 33.jpg
|wdid= Q106424550
|wiki=
|commonscat= Ladoga fortress (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Спортивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.710421 |long= 30.678583 |precise= no
|name= Больница «Ваалияла»
|knid= 1030511000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Спортивная улица, 25
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Спортивная 25, вид 2.jpg
|wdid= Q106424840
|wiki=
|commonscat= Vaalijala (Sortavala) |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Старо-Выборгское ш. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.691577 |long= 30.667149 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001308000
|knid-new= 101410169120005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Старо-Выборгское шоссе, 36
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Себастьян Грипенберг
|description= "Торалинна", ранее служебный жилой дом сотрудников Финляндских железных дорог
|image= Сортавала,_Старо-Выборгское 36 (1).jpg
|wdid= Q106424551
|wiki=
|commonscat= Staro-Vyborgskoye shosse, 36 |protection= Р
|link= http://heninen.net/folder.htm?F=asuintalo5
|document= d06041988
}}
== Ф ==
=== Фабричная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.715026 |long= 30.687021 |precise= yes
|name= Часовня на новом лютеранском кладбище
|knid= 1030512000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фабричная улица, 12
|year= 1939 г. |author= арх. И.А. Васкинен
|description=
|image= Sortavala_Fabrichnaya12 007 5552.jpg
|wdid= Q106424843
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://heninen.net/luter/sortavala-karjalan.htm
|document= d18022000
}}
=== Фанерный тупик ===
{{monument |type= architecture
|lat= 61.705741 |long= 30.722943 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030513000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фанерный тупик, 16
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106424845
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== Х ==
=== Холмистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666184 |long= 30.683063 |precise= no
|name= Комплекс зданий гидрогородка
|knid= 1030437000 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= |author=
|description=
|image= Sortavala Hydrotown 007 4275.jpg
|wdid= Q108970526
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030437001 |complex= 1030437000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666723 |long= 30.685163 |precise= no
|name= Здание дачного типа (1-этажное, деревянное)
|knid= 1030437002 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image= Дачное_здание возле Гидрогородка веранда.jpg
|wdid= Q106424696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666231 |long= 30.682347 |precise= no
|name= Ангар для гидросамолетов
|knid= 1030437003 |complex= 1030437000
|knid-new= 101610660270005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description= Руинирован (обрушился 24 февраля 2022 года)
|image= Sortavala Hydrotown 007 4264.jpg
|wdid= Q106424699
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= Р
|link= https://stolicaonego.ru/news/pamjatnik-kulturnogo-nasledija-obrushilsja-pod-snegom-v-karelii-foto/
|document= d18022000
|document2= d10122014-768
}}
== Ч ==
=== ул. Чкалова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701036 |long= 30.69314 |precise= yes
|name= Жилой дом и склад «Береговой амбар»
|knid= 1030514000
|knid-new= 101610425910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 1
|year= 1907-1909 гг. |author= арх. Онни Тарьянне
|description= В невысоком длинном крыле хранили корм для скота. Рядом были построены и жилые помещения.
|image= Сортавала,_береговой амбар сверху.jpg
|wdid= Q106424847
|wiki=
|commonscat= Ranta-Aitta (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-5
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701417 |long= 30.693113 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030515000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 3А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424848
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701702 |long= 30.693097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030516000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 5
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424850
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701913 |long= 30.693135 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030517000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 7
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 7.jpg
|wdid= Q106424853
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс зданий учительской семинарии |knid= 1030436000 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.695580 |long= 30.685218 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030436001 |complex= 1030436000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala WaterTower 007 4259.jpg
|wdid= Q106424693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436002 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030436003 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилое здание с террасой (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436004 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.694617 |long= 30.686988 |precise=
|name= Здание клуба с пристройкой учебного корпуса (2/3-этажное, каменное) |knid= 1030436005 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid= Q106424695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание медицинского корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436006 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, деревянное, из двух частей) |knid= 1030436007 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, каменное) |knid= 1030436008 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание у жилого дома (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436009 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание учебного корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436010 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание хозяйственного блока (из двух 1-этажнных деревянной и каменной частей) |knid= 1030436011 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707145 |long= 30.670538 |precise= no
|name= Городской парк «Ваккосалми»
|knid= 1040017000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= между берегом оз. Айранне, руслом р. Ваккойоки, Парковой улицей и южным склоном г. Кухавуори
|year= 1870-е гг. |author=
|description= Является также местом проведения разных спортивных и певческих мероприятий.
|image= Певческое_поле в парке Ваккосалми.jpg
|wdid= Q106424858
|wiki=
|commonscat= Vakkosalmi
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=19159
|linkextra= http://museum-sortavala.ru/park-kultury-i-otdyxa.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705000 |long= 30.673333 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030518000
|knid-new= 102111350390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми", гора Кухавуори
|year= 1914 г., 1926 г. |author=
|description= На горе Кухавуори сооружена каменная башня из серых сердобольских гранитов, на которой оборудована смотровая площадка. Внутри скалы, под башней, буровзрывными работами был устроен подземный бетонный резервуар, в котором до 1944 г. хранилась питьевая вода, самотёком поступавшая по трубам с далёкого горного озера Хелмиярви. Запаса воды хватало на три дня.
|image= Сортавала,_Ваккосалми, водонапорная башня (1).jpg
|wdid= Q106424854
|wiki=
|commonscat= Water tower in Vakkosalmi |protection= Р
|link=
|document= d30122003
|document2= d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Карельская курная изба (деревянная) |knid= 1000000737
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|year= XVIII-XIX вв.
|description= Изба из деревни Петраваара была перевезена парк в 1913 г. и стала первым экспонатом этнографического музея. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Лодка |knid= 1000000738
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|description= Рыбацкая лодка пополнила этнографический музей в парке в 1924 г. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.714873 |long= 30.697015 |precise= yes
|name= Усыпальница супругов Халлонблад
|knid= 1030519000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= финское кладбище (улица Бондарева / улица Дружбы Народов)
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_усыпальница Халлонблад.jpg
|wdid= Q106424856
|wiki=
|commonscat= Hallonblad tomb |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 61.731870 |long= 30.699712 |precise= no
|name= Городище «Паасо»
|knid= 1001499000
|knid-new= 101540275940006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= северная окраина города, в 1 км от слияния рек Тохмайоки и Хелюлянйоки, на горе Паасонвуори
|year= XII-XIII в. |author=
|description=
|image= Sortavala._Paaso Settlement 1.jpg
|wdid= Q48950749
|wiki= Паасо
|commonscat= Paaso (hillfort) |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17088
|document= d12081994
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-krl|d30081960|d21041971
|d20041987|d06041988|d12081994|d25051998|d18022000|d30122003
|d10122014-768|d12012015-3|d12012015-4|d12012015-5|d21012015-30|d21012015-31
|d10062019|d06042020-81|d27052021|d22062021|d23072021|d15092021|d16112021
|d07072022|d08082022|d10082022|d15082022|d26082022|d31082022|d26112025
}}
{{footer|type=Наследие}}
qrydigrg28fxnqiedyxytm8dm0zds2x
776895
776887
2026-09-11T12:44:12Z
Olksolo
14752
/* ул. Советских Космонавтов */ Обновлён объект Пивзавод (основное здание) - commonscat
776895
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-krl|lat=61.7038|long=30.6923|zoom=14|districtid=Q196397
|wikivoyage=[[Сортавала]]
|otherlists=[[Культурное наследие России/Карелия/Валаам|Валаам]], [[Культурное наследие России/Карелия/Сортавальский район|Сортавальский район]]
}}
== 0-9 ==
=== 2-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708632 |long= 30.676453 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030440000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 1 / Спортивная улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 1.jpg
|wdid= Q106424708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708851 |long= 30.676212 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030441000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 4.jpg
|wdid= Q106424709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709368 |long= 30.674163 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030442000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.2-я Гористая, 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 2-я Пристанская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699909 |long= 30.692003 |precise= yes
|name= Портовый пакгауз
|knid= 1002425000
|knid-new= 101510274640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 1
|year= 1895 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Здание портового пакгауза. После одного из пожаров в Сортавальском порту начались ремонтные работы. Новый порт был открыт в 1893 г. совместно с железной дорогой, и сюда приходила одна из ж.д. веток. С 1927 г. в одноэтажном деревянном здании склада размещалась таможня.
|image= Сортавала,_портовый пакгауз (2).jpg
|wdid= Q106424645
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station warehouse |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7 |long= 30.692856 |precise= yes
|name= Здание припортового железнодорожного вокзала
|knid= 1030443000
|knid-new= 102211369760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 3
|year= 1894 г. |author=
|description= Здание бывшей станции [[:w:ru:Сортавала-Пристань (станция)|Сортавала-Пристань]] - одного из двух вокзалов города. В начале XX века ж.д. пути у здания разобрали, здание использовалось как жилое.
|image= Сортавала,_портовый вокзал (2).jpg
|wdid= Q136832374
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station building |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d07072022
}}
=== 4-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708130 |long= 30.673083 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030444000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Гористая улица, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.4-я Гористая 6, вид 1.jpg
|wdid= Q106424714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 4-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708059 |long= 30.703998 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030445000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 2 / Первомайская улица, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70823 |long= 30.704378 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030446000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708428 |long= 30.704899 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030447000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 8 / Каменистая улица, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 8.jpg
|wdid= Q106424720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 5-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709257 |long= 30.702732 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030448000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424722
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709628 |long= 30.702919 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030449000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 5 / Каменистая улица, 15
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 5.jpg
|wdid= Q106424725
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 6-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709758 |long= 30.701686 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030450000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 6 / Каменистая улица, 13
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_6-я линия 6.jpg
|wdid= Q106424726
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.709811 |long= 30.701305 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030451000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 7 / Каменистая улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2019 году.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. 40 лет ВЛКСМ ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702719 |long= 30.696981 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002416000
|knid-new= 101410169240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 2 / Базарный переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 2, вид 3.jpg
|wdid= Q106424617
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 2 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703016 |long= 30.696664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002417000
|knid-new= 101410277880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 4, вид 1.jpg
|wdid= Q106424618
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703665 |long= 30.694191 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030452000
|knid-new= 102111369000005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 9
|year= 1922 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 9.jpg
|wdid= Q106424728
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 9 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70376 |long= 30.694723 |precise= yes
|name= Жилой дом священнослужителя С.Н. Окулова
|knid= 1030453000
|knid-new= 102211369660005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 10
|year= 1883 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 10.jpg
|wdid= Q106424729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704136 |long= 30.693886 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Петра и Павла
|knid= 1030454000
|knid-new= 102211369680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 12 / Карельская улица, 30
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 30 (1).jpg
|wdid= Q106424730
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705423 |long= 30.691382 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030455000
|knid-new= 101911332160005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 16
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705095 |long= 30.691350 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030456000
|knid-new= 102211369700004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 21 / улица Горького, 7
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 7, вид 1.jpg
|wdid= Q106424733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705334 |long= 30.690974 |precise= no
|name= Здание роддома
|knid= 1030457000
|knid-new= 102211369020005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 23
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= 0057Aa._Сортавала. улица 40 лет ВЛКСМ, 23.jpg
|wdid= Q106424736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705609 |long= 30.690330 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030458000
|knid-new= 102211369360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 25
|year= 1887 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 25, вид 1.jpg
|wdid= Q106424737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10082022
}}
== А ==
=== ул. Антикайнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705504 |long= 30.689423 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002385000
|knid-new= 101410114650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 0053Aa._Sortavala. Antikainen street, 10.jpg
|wdid= Q106424555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705448 |long= 30.687985 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002386000
|knid-new= 101410114720005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 11 / улица Кирова, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 0055Aa._Sortavala. Antikainen street, 11.jpg
|wdid= Q106424557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705743 |long= 30.688608 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030459000
|knid-new= 101610422160004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 0052Aa._Sortavala. Antikainen street, 13.jpg
|wdid= Q106424739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705932 |long= 30.689015 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030460000
|knid-new= 101911332150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 15, вид 1.jpg
|wdid= Q106424742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706321 |long= 30.691064 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002387000
|knid-new= 101410114630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 16
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= 0051Aa1._Сортавала. улица Антикайнена, 16.jpg
|wdid= Q106424558
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706075 |long= 30.689311 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030461000
|knid-new= 101911329640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 17 / улица 40 лет ВЛКСМ, 29
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 17, вид 1.jpg
|wdid= Q106424744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706576 |long= 30.691585 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002388000
|knid-new= 101410114680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 20 / Садовая улица, 25
|year= нач. XX в. |author= по проекту Вяйне Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 20, вид 1.jpg
|wdid= Q106424559
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706834 |long= 30.690904 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002389000
|knid-new= 101410114640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 23
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оскара Биорнвика
|description=
|image= 0050Aa._Sortavala. Antikainen street, 23.jpg
|wdid= Q106424561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== В ==
=== Восточно-Железнодорожная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699607 |long= 30.678098 |precise= yes
|name= Жилой дом с фотостудией Артура Эдера
|knid= 1030462000
|knid-new= 102211369310005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Восточно-Железнодорожная улица, 11
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Vostochno-Zheleznodorozhnaya11 007 3804.jpg
|wdid= Q106424745
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
=== пл. Вяйнямёйнена ===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 61.701735 |long= 30.689095 |precise= yes
|name= Памятник рунопевцу
|knid= 1010069000
|knid-new= 101410117020006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Вяйнямёйнена (городской сквер)
|year= 1935 г. |author= ск. Алпо Сайло
|description= Установлен к столетию первого издания карело-финского эпоса "Калевала". Памятник посвящён всем карельским рунопевцам. Прообразом стал известный исполнитель народных песен Петри Шемейкка
|image= Треугольный сквер с памятником.jpg
|wdid= Q4343580
|wiki= Памятник рунопевцам
|commonscat= Runic Singer Monument in Sortavala |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17038
|document= d30081960
}}
=== ул. Вяйнемяйнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701402 |long= 30.68976 |precise= yes
|name= Административно-жилое здание
|knid= 1001280000
|knid-new= 101610443710005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 2 / улица Суворова, 2
|year= 1927 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= В этом здании в июле 1941г. формировался партизанский отряд им. К.Е.Ворошилова.
|image= Административное здание .jpg
|wdid= Q87719614
|wiki=
|commonscat= Kellomaniemi House in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-v-kotorom-formirovalsja-partizanskij-otrjad-im-k-e-voroshilova/
|document= d20041987
|document2= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7017 |long= 30.689793 |precise= yes
|name= Здание банка
|knid= 1010095000
|knid-new= 101410114700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 4
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description=
|image= Здание банка России в Сортавале.jpg
|wdid= Q105840204
|wiki= Здание Банка Финляндии (Сортавала)
|commonscat= Bank of Finland building (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
== Г ==
=== ул. Гагарина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.689008 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002390000
|knid-new= 101510221150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 3
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Старый_дом Леандеров.jpg
|wdid= Q106424563
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.688568 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030463000
|knid-new= 101610423330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 5
|year= 1890 г., 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina5 007 5272.jpg
|wdid= Q106424746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://heninen.net/sortavala/karta/asuintalo11/
|document= d18022000
|document2= d12012015-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.685877 |precise= yes
|name= Здание Сортавальского мужского лицея
|knid= 1010096000
|knid-new= 101410171240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12
|year= 1901 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Здание сортвальского лицея 1.jpg
|wdid= Q106424678
|wiki=
|commonscat= Sortavala Lyceum |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/napravlenija-dejatel-nosti/populjarizacija/est-takoj-pamjatnik/zdanie-sortaval-skogo-liceja-ul-gagarina-12/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70497 |long= 30.686429 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка лицея (туалет)
|knid= 1030464000
|knid-new= 102111368940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12 (во дворе)
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina12a 007 5057.jpg
|wdid= Q106424748
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2=d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705229 |long= 30.684696 |precise= yes
|name= Здание Сортавальской женской гимназии
|knid= 1010097000
|knid-new= 101410171300005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1911 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Skola Sortavala.JPG
|wdid= Q106424681
|wiki=
|commonscat= Sortavala Girls School |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705541 |long= 30.683043 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002391000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 21
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Гагарина 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424566
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
=== ул. Горького ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70264 |long= 30.68686 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 1030529000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101620729880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2, 4 / улица Ленина, 14
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109252409
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702653 |long= 30.686612 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002415000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2 / улица Ленина, 14
|year= 1838-1839 гг. |author=
|description= Один из самых старых домов города, построен купцом Константином Красильниковым
|image= Sortavala Lenina14 007 4925.jpg
|wdid= Q106424616
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702867 |long= 30.687132 |precise= yes
|name= Кухня при жилом доме
|knid= 1002392000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 4
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Горького 4 зимой.jpg
|wdid= Q106424568
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70468 |long= 30.690206 |precise= yes
|name= Здание телефонного общества и почты
|knid= 1030465000
|knid-new= 102211369650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 3
|year= 1932 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 3, вид 1.jpg
|wdid= Q106424750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705079 |long= 30.693017 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 1001294000
|knid-new= 101510273430005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 31
|year= 1873 г. |author= арх. H.П. Гребёнка
|description= Каменное здание было возведено вместо обветшавшей старой деревянной церкви. Изначально храм был освящён в честь святых апостолов Петра и Павла. Во время войн здание не пострадало, но использовалось не по назначению. В 1941-1944 гг. прихожане привели храм в порядок. В 1947 г. церковь освящена заново во имя Святителя Николая Чудотворца.
|image= Cerkov Sortavala.JPG
|wdid= Q11894147
|wiki= Храм Николая Чудотворца (Сортавала)
|commonscat= Saint Nicholas church in Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17328
|sobory= 00887
|document= d06041988
}}
== Ж ==
=== Железнодорожный пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702505 |long= 30.671177 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030466000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 5 зимой.jpg
|wdid= Q106424752
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.702637 |long= 30.670925 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030467000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 6
|year= нач. XX в.
|description= Возможно, утрачен
|image=
|wdid= Q106424754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702629 |long= 30.671472 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030468000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 7.jpg
|wdid= Q106424755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== К ==
=== ул. Кайманова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698239 |long= 30.678263 |precise= no
|name= Больничное здание
|knid= 1030469000
|knid-new= 102111368360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кайманова, 2а
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image= 0103Aa._Sortavala. Kaimanov street, 2.jpg
|wdid= Q106424757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d23072021
}}
=== Калевальская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699054 |long= 30.671815 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002400000
|knid-new= 101510197870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 2 / улица Маяковского, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Калевальская 2.jpg
|wdid= Q106424582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698799 |long= 30.671259 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002401000
|knid-new= 101510275480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 4 / улица Куйбышева, 1
|year= кон. XIX в. |author= по проекту М. Кауппинен
|description=
|image= Sortavala Kalevalskaya4 007 4253.jpg
|wdid= Q106424584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698621 |long= 30.670882 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002402000
|knid-new= 101510274700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 6 / улица Куйбышева, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту К.Ф. Пуоламяки
|description=
|image= Сортавала,_ул.Калевальская 6.jpg
|wdid= Q106424588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Каменистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707726 |long= 30.706573 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030470000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 31
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 31.jpg
|wdid= Q106424760
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707858 |long= 30.705972 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030471000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 32 / 3-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description= Руинирован, уцелели печи, фундамент и малая часть стен
|image= Сортавала,_Каменистая 32 (руины).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707602 |long= 30.70675 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030472000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 35
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 35.jpg
|wdid= Q106424762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707469 |long= 30.706508 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030473000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 36 / 2-я Линия, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 36.jpg
|wdid= Q106424763
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706991 |long= 30.707683 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030474000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 41 / 1-я Линия, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 41.jpg
|wdid= Q106424764
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707052 |long= 30.707125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030475000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 42
|year= нач. XX в. |author=
|description= Перестроен, сохранились печи и часть сруба
|image= Сортавала,_Каменистая 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Карельская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698048 |long= 30.680512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002403000
|knid-new= 101510197860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 6 зимой.jpg
|wdid= Q106424590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698167 |long= 30.68077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002404000
|knid-new= 101510206940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 8
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 8 зимой.jpg
|wdid= Q106424592
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68873 |precise= yes
|name= Административное здание с магазином
|knid= 1001284000
|knid-new= 101510274870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 11
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Административное здание с магазином (кирпичное).JPG
|wdid= Q106424513
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 11, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698579 |long= 30.681816 |precise= yes
|name= Здание гостиницы
|knid= 1001285000
|knid-new= 101510208460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 12 / Советская улица, 20
|year= 1939 г. |author= арх. Эльзи Борг
|description=
|image= Сортавала,_гостиница Ладога зимой (2).jpg
|wdid= Q106424515
|wiki=
|commonscat= "Ladoga" Hotel, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17345
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702473 |long= 30.689036 |precise= yes
|name= Здание с конторой банка («Дом Леандера»)
|knid= 1010102000
|knid-new= 101510208570005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 13 / улица Гагарина, 1
|year= 1905 г. |author= арх-ры Элиэль Сааринен, Герман Гезеллиус, Армас Линдгрен
|style= модерн
|description= Здание построено в стиле северного модерна, в отделке использован местный гранит. Ранее здесь был финский Национальный Акционерный Банк и Финляндский Банк. В советские годы здесь располагалась милиция, теперь — отделение Сбербанка РФ
|image= Sortavala-zdanie.jpg
|wdid= Q4165319
|wiki= Дом Леандера
|commonscat= Leander House, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17346
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699047 |long= 30.68283 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 1030476000
|knid-new= 102111368920005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 14 / улица Советских Космонавтов, 17
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= 9580._Sortavala. Karelskaya street, 14.jpg
|wdid= Q106424766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702727 |long= 30.68953 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 1030477000
|knid-new= 102111368910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 15 / улица Гагарина, 2
|year= 1888 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Деревянное одноэтажное здание с каланчой. По назначению теперь не используется, пожарные приезжают из Хелюля
|image= Sortavala FireStation 007 4719.jpg
|wdid= Q106424768
|wiki=
|commonscat= Fire station in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699487 |long= 30.683688 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001287000
|knid-new= 101510208540005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 16 / набережная Ладожской Флотилии, 1
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Karelskaya16 007 3991.jpg
|wdid= Q106424517
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 16, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70303 |long= 30.6902 |precise= yes
|name= Здание почты
|knid= 1010103000
|knid-new= 101410046050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 19
|year= 1913 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|style= модерн
|description= Здание бывшего Объединённого Банка Северных Стран. Построено в стиле северного модерна, с башенками по краям, глазом в мансарде и черепичной крышей.
|image= Sortavala Karelskaya19 007 4709.jpg
|wdid= Q87719589
|wiki=
|commonscat= Post Office in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703205 |long= 30.690592 |precise= yes
|name= Административное здание («Глаза Греты»)
|knid= 1001289000
|knid-new= 101510204850005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 21
|year= 1937 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Постройка в стиле функционализм. Здесь до 1940 г. жила семья аптекаря Вяйнё Туркама. По имени жены аптекаря, певицы Греты, и из-за круглого окна на чердаке дом получил название "Глаза Греты". На фасаде раньше были большая лоджия и балконы, которые после войны было решено не восстанавливать. На стене дома находится мозаичное панно
|image= Sortavala Karelskaya21 007 4701.jpg
|wdid= Q106424518
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 21, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17347
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701438 |long= 30.688012 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Сеурахуоне»
|knid= 1001290000
|knid-new= 101410194670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 22 / улица Ленина, 9
|year= 1939 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Кирпичное здание в стиле функционализма построено на месте стоявшего здесь с 1908 г. деревянного здания гостиницы в стиле модерн. В 1940-1941 гг. здесь размещался штаб стрелковой дивизии Красной Армии. С 1948 г. здесь был Дом офицеров и Городской клуб. Сейчас в здании находятся гостиница, кафе, кинотеатр и молодёжный центр.
|image= Здание клуба и гостиницы. здесь размещался штаб стрелковой дивизии 1.jpg
|wdid= Q106424523
|wiki=
|commonscat= Seurahuone Hotel in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-shtaba-168-j-strelkovoj-divizii/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70396 |long= 30.692271 |precise= yes
|name= Здание торгового дома
|knid= 1001291000
|knid-new= 101410046070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 27
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Здание торгового дома бывшего АО "Юхтиён Раута". В постройке сочетается неоромантизм и неоклассицизм. На фронтонах дверей сохранились символы инструментов по работе с металлом и деревом (молоток и топор). Фирма занималась торговлей железными и строительными материалами. В доме находился магазин, склад, жилые помещения. После Великой Отечественной войны здание расселили. Сейчас на первом этаже коммерческий банк.
|image= Сортавала улица Карельская 27.JPG
|wdid= Q106424525
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 27 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705003 |long= 30.694492 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001292000
|knid-new= 101410114600005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 31 / Садовая улица, 15
|year= 1938 г. |author= арх. Фердинанд Салокангас
|description= Здание бывшего АО "Риутта". Шестиэтажный жилой дом построен в стиле функционализма, первый этаж отведён под магазины. Когда-то это было самое высокое здание города. На торцевой части видны шрамы от осколков снарядов, бомб и пуль, оставшиеся со времён Великой Отечественной войны
|image= Дом жилой с магазином (кирпичный) 02.JPG
|wdid= Q106424528
|wiki=
|commonscat= Riutta House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70436 |long= 30.694047 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002405000
|knid-new= 101510207050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 34.jpg
|wdid= Q106424595
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 34 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704469 |long= 30.694277 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002406000
|knid-new= 101410169370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 36
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 36 (1).jpg
|wdid= Q106424598
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 36 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704601 |long= 30.694567 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002407000
|knid-new= 101410169380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 40
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 40 (1).jpg
|wdid= Q106424599
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 40 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704723 |long= 30.694857 |precise= yes
|name= Здание типографии («Дом Библии»)
|knid= 1010100000
|knid-new= 101410145820005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 42
|year= 1914 г. |author= арх. Вяйнё Леандер
|description= Здание в стиле псевдоготики было построено для типографии и переплётной Национального миссионерского общества. Когда Сортавала была в составе Финляндии, “Дом Библии” (“Крест и Библия”) был центром распространения духовной лютеранской книги, здесь располагалось АО "Рааматтутало". В советское время там печатали всё, но кроме духовной литературы. Типография закрылась в 2001 г.
|image= Главный фасад с ул. Карельская.JPG
|wdid= Q106424687
|wiki=
|commonscat= Typography in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.705214 |long= 30.696498 |precise= yes
|name= Дом, где жил секретарь подпольного райкома партии Д.М. Горбачев
|knid= 1002530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 50
|year= 1970-1971 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 50 (табличка).jpg
|wdid= Q106424674
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-d-m-gorbachjov/
|document= d18022000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70733 |long= 30.698998 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 1000750000
|knid-new= 101610443900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица / улица Бондарева
|year= 1957-1959 гг. |author= В.П. Славников
|description= ВМЦ [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500 10-348], [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260043256 10-129]
|image= Сортавала,_мемориал (2).jpg
|wdid= Q106242883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707141 |long= 30.700189 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002408000
|knid-new= 101410169330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 60 / Новая улица, 2
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 60.jpg
|wdid= Q106424601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707383 |long= 30.700635 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031201000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 62
|year= кон. 1930-х гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321608
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709277 |long= 30.705881 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 1030478000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 86А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_школа №4 (1).jpg
|wdid= Q106424769
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== пл. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70231 |long= 30.693151 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1002409000
|knid-new= 101410729910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 3 / улица Чкалова, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 9 (1).jpg
|wdid= Q106424603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.691895 |precise= yes
|name= «Дом со шприцем»
|knid= 1001297000
|knid-new= 101510198340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 7 / Комсомольская улица, 10
|year= 1936 г. |author= арх. Рунар Вальфрид Финниля
|description= Импровизированный "медицинский шприц" на крыше — это такой своеобразный световой фонарь. В здании располагался Хельсинкский Акционерный Банк. Сейчас там госучреждения и магазины.
|image= Дом с шприцом.JPG
|wdid= Q106424533
|wiki=
|commonscat= Kirova square 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68998 |precise= yes
|name= Здание администрации (Дом купцов Сийтойн)
|knid= 1001298000
|knid-new= 101410114760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 11
|year= 1907 г. |author= арх. Пааво Уотила
|style= модерн
|description= Постройка в стиле северный модерн, с эркерами, широкими видовыми окнами. Помещения доходного дома на первом этаже сдавались в аренду, а на втором и третьем были шикарные апартаменты. Теперь в этом здании размещается Администрация Сортавальского района.
|image= Sortavala KirovSquare11 007 5298.jpg
|wdid= Q106424535
|wiki=
|commonscat= Siitonen House (Sortavala) |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17348
|document= d06041988
}}
=== ул. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701918 |long= 30.69388 |precise= yes
|name= Здание автобусной станции
|knid= 1001295000
|knid-new= 101510275180005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 1
|year= 1935 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Это первая постройка в Сортавале в стиле функционализма. Строительство велось по инициативе нефтяной компании “Shell”, и было приурочено к 100-летию эпоса “Калевала”. Здесь располагалась и автобусная станция, и заправочная станция. На высоком узком рекламном щите обозначались все автобусные маршруты. После реконструкции 1980-х гг. вместо автозаправки в здании размещаются магазины и кафе.
|image= Автовокзал_г. Сортавала.jpg
|wdid= Q106424531
|wiki=
|commonscat= Sortavala bus station |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль зданий управления православной церкви и церкви Иоанна
|knid= 1030530000 |complex= 1030530000
|knid-new= 101420171480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6, 6А
|year= 1931 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description=
|image= Церковь св.Иоанна Предтечи.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.694326 |precise= yes
|name= Здание управления православной церкви Финляндии
|knid= 1010098000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Монументальное здание с башенкой с позолоченной крышей. Сюда, в Сортавалу, переехало из Хельсинки Управление Православной Церкви Финляндии. На торце здания, обращённой к Ладожскому озеру, когда-то размещалась реклама компании "Ford".
|image= Сортавала 1+.jpg
|wdid= Q106424683
|wiki=
|commonscat= Former Office of the Orthodox Church in Sortavala
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702381 |long= 30.694883 |precise= yes
|name= Церковь святого Иоанна Богослова
|knid= 1010099000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6А
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Шатровая каменная колокольня придаёт православной церкви католический облик. Церковь служила для стажировки семинаристов и являлась личной часовней епископа. В 1944 г. церковь была закрыта. С 1946 г. здесь размещался Сортавальский кинопрокат. С 1992 храм передан РПЦ.
|image= Sortavala_JohnEvangelistChurch 007 4608.jpg
|wdid= Q5392556
|wiki=
|commonscat= Saint John the Evangelist Church, Sortavala
|link=
|sobory= 00886
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703063 |long= 30.693258 |precise= yes
|name= Здание бывшего завода безалкогольных напитков
|knid= 1030479000
|knid-new= 102211369040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Кирова 12, вид 2.jpg
|wdid= Q106424772
|wiki=
|commonscat= Kirova 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705072 |long= 30.688393 |precise= yes
|name= Дом евангелистской общины (отпевальня)
|knid= 1002410000
|knid-new= 101510204840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 26 / улица Антикайнена, 8
|year= 1893 г. |author= арх. Юрье Садениус
|description=
|image= Дом_евангелистской общины.jpg
|wdid= Q106424605
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.704459 |long= 30.68843 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002533000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова
|year= 1939-1944 гг. |author=
|description=
|image= Suomalaisten sotilaiden muistomerkki Sortavala.jpg
|wdid= Q106424676
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
=== Комсомольская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701023 |long= 30.691155 |precise= yes
|name= Жилой дом со встроенными общественно-торговыми помещениями
|knid= 1030480000
|knid-new= 102211369380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 1 / улица Суворова, 5
|year= 1926 г. |author= арх. Вяйнё Кейнянен
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya1 007 4783.jpg
|wdid= Q106424774
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70143 |long= 30.691166 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил Герой Советского Союза Н.Ф. Кайманов
|knid= 1001271000
|knid-new= 101410046060005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 3
|year= |author=
|description= Здесь в 1948-1953 гг. жил Герой Советского Союза Никита Фаддеевич Кайманов (1907-1972). В 1978 г. установлена мемориальная доска, автор эскиза доски — инженер В.В. Еловков.
|image= Сортавала,_Комсомольская 3.jpg
|wdid= Q106424510
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-geroj-sovetskogo-sojuza-n-f-kajmanov/
|linkextra= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17330
|document= d20041987
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701687 |long= 30.691198 |precise= yes
|name= Жилой дом с кинотеатром «Киммо» и торговыми помещениями
|knid= 1030481000
|knid-new= 102211369630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1919 г., 1927 г., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya5 007 4788.jpg
|wdid= Q106424777
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701168 |long= 30.691772 |precise= yes
|name= Торговый дом братьев Кивинен
|knid= 1030482000
|knid-new= 102111368960005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 6
|year= 1904 г. |author= арх. Бруно Солберг
|description= Это было первое каменное здание, построенное после большого пожара в Сердоболе. Там находился магазин скобяных изделий братьев Кивинен. В настоящее время в здании располагается музей [[w:ru:Гоголев,_Кронид_Александрович|Кронида Гоголева]]
|image= Сортавала,_музей Кронида Гоголева.jpg
|wdid= Q106424779
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya, 6, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70158 |long= 30.691735 |precise= yes
|name= Жилой дом с общественными помещениями
|knid= 1030483000
|knid-new= 101610423320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 8
|year= 1930 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Большое массивное жёлтое здание, известно как "Дом капитанов". На первом этаже располагался Сберегательный банк, остальные четыре — жилые.
|image= Sortavala Komsomolskaya8 007 4810-15-20a.jpg
|wdid= Q87719622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701896 |long= 30.69123 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030484000
|knid-new= 102111368330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 9
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Комсомольская 9.jpg
|wdid= Q106424783
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
=== ул. Куйбышева ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699925 |long= 30.668802 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002411000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 7 / улица Осипенко, 10
|year= 1921 г.|author= строительный мастер Ю.К. Хартикайнен
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 7.jpg
|wdid= Q106424607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700108 |long= 30.668496 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002412000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 9.jpg
|wdid= Q106424610
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 9 (Sortavala)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700222 |long= 30.668174 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002413000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 11.jpg
|wdid= Q106424613
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700911 |long= 30.666758 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002414000
|knid-new= 101410114620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 15
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранд
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 15, вид 2.jpg
|wdid= Q106079895
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 15 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700875 |long= 30.666445 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031200000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 16
|year= 1930-е гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
== Л ==
=== Ладожская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698976 |long= 30.677776 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом приезжих «Пяйвила»)
|knid= 1002393000
|knid-new= 101510274790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_дом приезжих Пяйвила (2).jpg
|wdid= Q106424571
|wiki=
|commonscat= Päivilä house (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699268 |long= 30.678511 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002394000
|knid-new= 101510274740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3 зимой.jpg
|wdid= Q106424573
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699393 |long= 30.678318 |precise= yes
|name= Сарай-каретник с конюшней
|knid= 1030485000
|knid-new= 102111368250005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, за домом 3
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3, сарай.jpg
|wdid= Q106424785
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699472 |long= 30.678903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030486000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 5 / Советская улица, 23
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 23.jpg
|wdid= Q106424787
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.698875 |long= 30.678746 |precise= no
|name= Здание редакции газеты «Ладога» и типографии
|knid= 1002395000
|knid-new= 101410169140005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 6
|year= 1900 г. |author= арх. Оски Леандер
|description= Сгорел 05.12.1998. Акт составлен 28.06.2004.
|image=
|wdid= Q106088029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700009 |long= 30.680147 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002396000
|knid-new= 101410169500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 9.jpg
|wdid= Q106424575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700789 |long= 30.681714 |precise= yes
|name= Жилой дом (городская усадьба доктора Винтера)
|knid= 1002397000
|knid-new= 101410046010005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 17 / набережная Ладожской Флотилии, 5
|year= 1903 г. |author= арх-ры Эмиль Густавссон, Алан Шульман
|description=
|image= Дом_Винтера.jpg
|wdid= Q106424577
|wiki=
|commonscat= Winter's dacha (Sortavala) |protection= Р
|link= http://museum-sortavala.ru/gorodskaya-usadba-doktora-vintera.html
|document= d25051998
}}
=== наб. Ладожской Флотилии ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700476 |long= 30.682502 |precise= yes
|name= Здание народной школы
|knid= 1001299000
|knid-new= 101610416690005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 2
|year= 1929 г. |author= арх. Юрьё Васкинен
|description= Здание построено в стиле неоклассицизма, с высоким цоколем. Сортавальская городская народная школа была основана в 1897 г., и ранее размещалась в казармах Инвалидной команды. В 1944 г. Народная школа эвакуирована в Финляндию. С 1945 г. в здании размещается средняя общеобразовательная школа №1.
|image= Сортавала,_народная школа сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424538
|wiki=
|commonscat= School 1 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701227 |long= 30.680941 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002398000
|knid-new= 101510287860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 7
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом кон. XIX в. на Рантакату.jpg
|wdid= Q106079904
|wiki=
|commonscat= Ladozhskoy Flotilii 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Ленина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701455 |long= 30.688310 |precise= yes
|name= Здание магазина сельскохозяйственных товаров
|knid= 1030033000
|knid-new= 102211369620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 1а
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Ленина 1А, вид 1.jpg
|wdid= Q117354130
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70112 |long= 30.689857 |precise= yes
|name= Дом Вегелиуса
|knid= 1001309000
|knid-new= 101510208510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 2 / улица Суворова, 1
|year= 1926 г. |author= арх. Каарло Натаниэль Борг
|description= Здание было построено для семьи управляющего Объединённого Банка Северных Стран. На втором этаже была первая частная сауна, расположенная непосредственно в жилом помещении.
|image= Sortavala Suvorova1 007 4870.jpg
|wdid= Q106424553
|wiki=
|commonscat= Wegelius House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702425 |long= 30.688226 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030489000
|knid-new= 101911328800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 6А
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ленина 6а зимой.jpg
|wdid= Q106424795
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702164 |long= 30.687868 |precise= yes
|name= Магазин купца Петтера Берга
|knid= 1030488000
|knid-new= 102111341790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 8
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Не путать с соседним зданием на углу Карельской и Ленина — «домом Берга», являющимся репликой 2020 года утраченного в 1976 году здания!
|image= Сортавала,_ул.Ленина 8.jpg
|wdid= Q106424792
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d06042020-81
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702279 |long= 30.687584 |precise= yes
|name= Дом семьи Бергов (ресторан)
|knid= 1030490000
|knid-new= 102111368990005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 12
|year= сер. XIX в., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina12 007 4929.jpg
|wdid= Q106424798
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703043 |long= 30.686694 |precise= yes
|name= Дом смотрителя парка ратуши
|knid= 1030491000
|knid-new= 102111368220005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 16
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina16 007 4952.jpg
|wdid= Q106424799
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703308 |long= 30.686093 |precise= yes
|name= Ратуша
|knid= 1010101000
|knid-new= 101410046030005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 18
|year= 1885 г. |author= арх. Франс Анатолиус Шёстрём
|description= Деревянное здание построено в стиле эклектика с нарядным портиком, крыльцом с гранитными ступенями, башенкой с флюгером. Городская ратуша была центром культурных и светских мероприятий. В советский период здесь был горком КПСС и библиотека. В данный момент здание находится на реставрации.
|image= Sortavala TownHal 007 5005.jpg
|wdid= Q105836102
|wiki=
|commonscat= Wooden Town Hall of Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704647 |long= 30.682810 |precise= no
|name= Жилой дом кузнеца Манделина
|knid= 1030492000
|knid-new= 101610422260004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 26
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Финский_жилой дом нач. XX в.jpg
|wdid= Q105836081
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-30
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704805 |long= 30.682327 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1001301000
|knid-new= 101410194410005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 28
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= 9996._Sortavala. Lenin street, 28.jpg
|wdid= Q106424540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Локомотивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700634 |long= 30.667428 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002399000
|knid-new= 101410168370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Локомотивная улица, 8 / улица Куйбышева, 13
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 13, вид 1.jpg
|wdid= Q106079946
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 13 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Лунинская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.688547 |long= 30.662933 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030493000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 11.jpg
|wdid= Q106424802
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.68832 |long= 30.663437 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030494000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 18
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 18.jpg
|wdid= Q106424804
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== М ==
=== ул. Маяковского ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699169 |long= 30.673099 |precise= yes
|name= Здание хлебозавода
|knid= 1030495000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 3
|year= кон. 1930-х гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_хлебозавод сверху зимой (2).jpg
|wdid= Q106424805
|wiki=
|commonscat= Mechanized bakery, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698432 |long= 30.672884 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002418000
|knid-new= 101410162110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 6
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Sortavala Mayakovskogo6 007 3714.jpg
|wdid= Q106079987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== О ==
=== Октябрьская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703 |long= 30.694116 |precise= yes
|name= Жилой дом красильщика Олина
|knid= 1030496000
|knid-new= 102211369400005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 5.jpg
|wdid= Q106424807
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702997 |long= 30.694798 |precise= yes
|name= Бывший винокуренный завод барона Фредерикса
|knid= 1030497000
|knid-new= 102211369350005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 6
|year= 1876 г., 1939 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 6.jpg
|wdid= Q106424809
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703198 |long= 30.693988 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002419000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 7.jpg
|wdid= Q106424622
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703154 |long= 30.695141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030498000
|knid-new= 102111368340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 8 / улица 40 лет ВЛКСМ, 5
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 8.jpg
|wdid= Q106424811
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 8 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d16112021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703637 |long= 30.695431 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002420000
|knid-new= 101410169460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 11
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранда
|description=
|image= Сортавала,_ул.Октябрьская 11, вид 2.jpg
|wdid= Q106424625
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703993 |long= 30.696831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002421000
|knid-new= 101410168840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address=Октябрьская улица, 16 / Садовая улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Альберт Нюберг
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 16.jpg
|wdid= Q106079993
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Осипенко ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700554 |long= 30.671262 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030499000
|knid-new= 102211369510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Осипенко, 4
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Осипенко 4 зимой (1).jpg
|wdid= Q106424812
|wiki=
|commonscat= Osipenko 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15082022
}}
== П ==
=== Парковая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702367 |long= 30.677592 |precise= no
|name= Комплекс больницы сестёр милосердия
|knid= 1002422000 |complex= 1002422000
|knid-new= 101620749070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх-ры Оливия Матильда Лённ (Виви), П. Сиканен, А.Е. Оллилайнен, О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424629
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702459 |long= 30.678202 |precise= no
|name= Корпус А
|knid= 1002422001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070065
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1907 г. |author= арх. Оливия Матильда Лённ (Виви)
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус А зимой (2).jpg
|wdid= Q106424633
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701867 |long= 30.678225 |precise= no
|name= Корпус Б
|knid= 1002422002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. П. Сиканен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Б зимой (2).jpg
|wdid= Q106424635
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70126 |long= 30.677605 |precise= yes
|name= Корпус В
|knid= 1002422004 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1909-1910 гг. |author= арх. А.Е. Оллилайнен
|description=
|image= Сортавала,_больница сестёр милосердия, корпус В.jpg
|wdid= Q106424638
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Г
|knid= 1030439001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701281 |long= 30.676514 |precise= no
|name= Корпус Д
|knid= 1002422003 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Д зимой.jpg
|wdid= Q106424637
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Ж
|knid= 1030439002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702310 |long= 30.674196 |precise= no
|name= Комплекс зданий общей больницы (госпиталь)
|knid= 1030438000 |complex= 1030438000
|knid-new= 102121362790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г., 1901 г., 1932 г. |author= арх. Магнус Съерфбек
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424700
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link= http://monuments.karelia.ru/novosti/obsledovanie-ob-ektov-kul-turnogo-nasledija-v-g-sortavala/
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702045 |long= 30.674512 |precise= yes
|name= Хирургический корпус (корпус А)
|knid= 1030438001 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г. |author=
|description= Сильно повреждён в результате пожара 05.01.2014
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус А сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424702
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702484 |long= 30.674061 |precise= yes
|name= Терапевтический корпус (корпус Б)
|knid= 1030438002 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус Б зимой.jpg
|wdid= Q106424703
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702540 |long= 30.673412 |precise= yes
|name= Хозяйственно-бытовой корпус (корпус В)
|knid= 1030438003 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г., 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус В зимой.jpg
|wdid= Q106424707
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Командирский домик (корпус Г)
|knid= 1030438004 |complex= 1030438000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сгорел 31.12.2012.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В |dismissed= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702322 |long= 30.673179 |precise= no
|name= Ледник и овощехранилище (корпус Д)
|knid= 1030438005 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117349898
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701807 |long= 30.673340 |precise= no
|name= Патологоанатомический корпус (корпус Е)
|knid= 1030438006 |complex= 1030438000
|knid-new= 102211362790045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г. |author=
|description=
|image= Корпус "Д".jpg
|wdid= Q117349899
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
=== Первомайская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706994 |long= 30.706632 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030500000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Первомайская улица, 19
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, Первомайская 19.jpg
|wdid= Q106424814
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. Петрова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698358 |long= 30.675673 |precise= yes
|name= Локомотивное депо
|knid= 1030501000
|knid-new= 102111344320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 1 корпус 1 (ж/д станция)
|year= 1893 г., 1900 г., 1923 г., 1943 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_депо сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424819
|wiki=
|commonscat= Railway depot, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698101 |long= 30.673447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002424000
|knid-new= 101410161900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 4 / улица Маяковского, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Про.JPG
|wdid= Q106424642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698025 |long= 30.674268 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030502000
|knid-new= 102111368280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 5а (ж/д станция)
|year= 1942 г. |author= арх. Я.В. Унгерн
|description=
|image= Sortavala_WaterTower 007 3682.jpg
|wdid= Q106424821
|wiki=
|commonscat= Railway depot water tower, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d23072021
}}
=== Пионерский пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699174 |long= 30.680587 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030503000
|knid-new= 102211369390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 1 / Советская улица, 22
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 1 (2).jpg
|wdid= Q106424823
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69949 |long= 30.681215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030504000
|knid-new= 102211369370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 3
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 3.jpg
|wdid= Q106424826
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
=== ул. Пушкина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697468 |long= 30.672172 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002423000
|knid-new= 101410169110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Пушкина, 1 / улица Петрова, 6
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Пушкина 1, вид 2.jpg
|wdid= Q106424640
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== С ==
=== Садовая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704446 |long= 30.696128 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002426000
|knid-new= 101510274880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 9
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 9.jpg
|wdid= Q106424647
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.69572 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002427000
|knid-new= 101410114670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 11
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 11.jpg
|wdid= Q106424650
|wiki=
|commonscat= Sadovaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704822 |long= 30.695345 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002428000
|knid-new= 101410114730005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 13 / Карельская улица, 44
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 13 (1).jpg
|wdid= Q106424652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70616 |long= 30.692491 |precise= yes
|name= Пекарня
|knid= 1030505000
|knid-new= 101911328780005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 21
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Садовая 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424828
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.706552 |long= 30.693027 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002429000
|knid-new= 101410169230005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 24
|year= 1896 г. |author= по проекту Оски Леандера
|description= В 1916 г. дом использовался как больница
|image=
|wdid= Q106224856
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Советская ул. ===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.697262 |long= 30.683472 |precise= no
|name= Здание учительской семинарии
|knid= 1001272000
|knid-new= 101510210620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 7
|year= 1883 г. |author= арх. А.Киселев
|description= Сгорел 06.09.2012 г. В 1887-1891 гг. в этом здании учился финский прогрессивный писатель Майю Лассила (1868-1918).
|image=
|wdid= Q106224675
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697363 |long= 30.683141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002430000
|knid-new= 101510275370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description= Руинирован после пожара.
|image= Сортавала,_Советская 9 зимой (2).jpg
|wdid= Q106424655
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697951 |long= 30.681982 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002431000
|knid-new= 101410169320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 13
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Т.А. Брандера
|description=
|image= Сортавала,_Советская 13 зимой.jpg
|wdid= Q106424656
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697948 |long= 30.682991 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002432000
|knid-new= 101410169290005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 14 / Заводская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 14 зимой.jpg
|wdid= Q106424658
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698371 |long= 30.681448 |precise= yes
|name= Жилой дом лектора семинарии Карла Алопеуса
|knid= 1030506000
|knid-new= 102211369480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 15 / Карельская улица, 10
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Sovetskaya15 007 4039.jpg
|wdid= Q106424831
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698205 |long= 30.682518 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030507000
|knid-new= 102211369520005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 0083Aa._Sortavala. Sovetskaya Street, 16.jpg
|wdid= Q106424833
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69835 |long= 30.682164 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002433000
|knid-new= 101410169280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 18
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description=
|image= Сортавала, Советская 18.jpg
|wdid= Q106424659
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698811 |long= 30.68033 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001303000
|knid-new= 101410169040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 19
|year= 1939 г. |author= арх. Кауко Туоминен
|description=
|image= Главный фасад..JPG
|wdid= Q106424542
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya 19, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699218 |long= 30.679423 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002434000
|knid-new= 101510275470005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 21 / Ладожская улица, 10
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 10.jpg
|wdid= Q106424661
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699645 |long= 30.67952 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002435000
|knid-new= 101410169170005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 26 / Ладожская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 26.jpg
|wdid= Q106424663
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699833 |long= 30.679155 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002436000
|knid-new= 101410169200005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 28.jpg
|wdid= Q106424665
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699986 |long= 30.678983 |precise= yes
|name= Складское здание
|knid= 1030508000
|knid-new= 102211369330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 30
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 30 (2).jpg
|wdid= Q106424835
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700098 |long= 30.678602 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом железнодорожного мастера Уйтама)
|knid= 1002437000
|knid-new= 101510198240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 32 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1898 г. |author= по проекту А.Е. Оллилайнена
|description= Частично руинирован.
|image= Сортавала,_дом Уйтама.jpg
|wdid= Q106424667
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Советских Космонавтов ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699159 |long= 30.684916 |precise= yes
|name= Пивзавод (основное здание)
|knid= 1030487000
|knid-new= 102111368930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 3
|year= 1858 г., 1929 г. |author=
|description= Вариант адреса: набережная Ладожской Флотилии, 1. На Сортавальском пивоваренном заводе с 1856 по 1944 гг. делали пиво "Karjala" и "Lappin Kulta", тип Лагер. Производство было возобновлено в 1945 г. Кроме пива производили безалкогольные напитки, хлебный квас
|image= Сортавала,_главное здание пивзавода сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424790
|wiki=
|commonscat= Brewery building in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700428 |long= 30.680963 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001304000
|knid-new= 101410169190005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 12 / Ладожская улица, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala_SovKosmonavtov12 007 3872.jpg
|wdid= Q106424544
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700606 |long= 30.680303 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001305000
|knid-new= 101510287740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 14
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov14 007 3897.jpg
|wdid= Q106424546
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 14 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698945 |long= 30.6832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030509000
|knid-new= 102211369500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 15
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 15 зимой.jpg
|wdid= Q106424836
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700812 |long= 30.679965 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001306000
|knid-new= 101410169080005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 16
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Айли Соининвара
|description=
|image= Жилой дом советский космонавтов 16 1.jpg
|wdid= Q106424547
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701125 |long= 30.679262 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030510000
|knid-new= 102211369470004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 18
|year= 1927 г. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov18 007 3922.jpg
|wdid= Q106424838
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 18 (Sortavala) |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699698 |long= 30.681639 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002438000
|knid-new= 101410145930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 21 / Пионерский переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Юлиуса Басилиера
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 5 (2).jpg
|wdid= Q106424670
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 21 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70071 |long= 30.679541 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002439000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 29
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov29 007 3914.jpg
|wdid= Q106424672
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700866 |long= 30.679058 |precise= yes
|name= «Ладожская крепость»
|knid= 1001307000
|knid-new= 101610416800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 33 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1931 г. |author= арх-ры Сигурд Фростерус, Себастьян Грипенберг
|description= Заказчиком здания было Сортавальское отделение шюцкора. Фасад выполнен с элементами неоклассицизма. Внутри обширные помещения. Во дворе отдельный жилой флигель. С 1956 г. в здании открыт техникум советской торговли, теперь это Сортавальский колледж.
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 33.jpg
|wdid= Q106424550
|wiki=
|commonscat= Ladoga fortress (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Спортивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.710421 |long= 30.678583 |precise= no
|name= Больница «Ваалияла»
|knid= 1030511000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Спортивная улица, 25
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Спортивная 25, вид 2.jpg
|wdid= Q106424840
|wiki=
|commonscat= Vaalijala (Sortavala) |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Старо-Выборгское ш. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.691577 |long= 30.667149 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001308000
|knid-new= 101410169120005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Старо-Выборгское шоссе, 36
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Себастьян Грипенберг
|description= "Торалинна", ранее служебный жилой дом сотрудников Финляндских железных дорог
|image= Сортавала,_Старо-Выборгское 36 (1).jpg
|wdid= Q106424551
|wiki=
|commonscat= Staro-Vyborgskoye shosse, 36 |protection= Р
|link= http://heninen.net/folder.htm?F=asuintalo5
|document= d06041988
}}
== Ф ==
=== Фабричная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.715026 |long= 30.687021 |precise= yes
|name= Часовня на новом лютеранском кладбище
|knid= 1030512000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фабричная улица, 12
|year= 1939 г. |author= арх. И.А. Васкинен
|description=
|image= Sortavala_Fabrichnaya12 007 5552.jpg
|wdid= Q106424843
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://heninen.net/luter/sortavala-karjalan.htm
|document= d18022000
}}
=== Фанерный тупик ===
{{monument |type= architecture
|lat= 61.705741 |long= 30.722943 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030513000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фанерный тупик, 16
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106424845
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== Х ==
=== Холмистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666184 |long= 30.683063 |precise= no
|name= Комплекс зданий гидрогородка
|knid= 1030437000 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= |author=
|description=
|image= Sortavala Hydrotown 007 4275.jpg
|wdid= Q108970526
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030437001 |complex= 1030437000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666723 |long= 30.685163 |precise= no
|name= Здание дачного типа (1-этажное, деревянное)
|knid= 1030437002 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image= Дачное_здание возле Гидрогородка веранда.jpg
|wdid= Q106424696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666231 |long= 30.682347 |precise= no
|name= Ангар для гидросамолетов
|knid= 1030437003 |complex= 1030437000
|knid-new= 101610660270005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description= Руинирован (обрушился 24 февраля 2022 года)
|image= Sortavala Hydrotown 007 4264.jpg
|wdid= Q106424699
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= Р
|link= https://stolicaonego.ru/news/pamjatnik-kulturnogo-nasledija-obrushilsja-pod-snegom-v-karelii-foto/
|document= d18022000
|document2= d10122014-768
}}
== Ч ==
=== ул. Чкалова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701036 |long= 30.69314 |precise= yes
|name= Жилой дом и склад «Береговой амбар»
|knid= 1030514000
|knid-new= 101610425910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 1
|year= 1907-1909 гг. |author= арх. Онни Тарьянне
|description= В невысоком длинном крыле хранили корм для скота. Рядом были построены и жилые помещения.
|image= Сортавала,_береговой амбар сверху.jpg
|wdid= Q106424847
|wiki=
|commonscat= Ranta-Aitta (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-5
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701417 |long= 30.693113 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030515000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 3А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424848
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701702 |long= 30.693097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030516000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 5
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424850
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701913 |long= 30.693135 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030517000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 7
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 7.jpg
|wdid= Q106424853
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс зданий учительской семинарии |knid= 1030436000 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.695580 |long= 30.685218 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030436001 |complex= 1030436000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala WaterTower 007 4259.jpg
|wdid= Q106424693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436002 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030436003 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилое здание с террасой (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436004 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.694617 |long= 30.686988 |precise=
|name= Здание клуба с пристройкой учебного корпуса (2/3-этажное, каменное) |knid= 1030436005 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid= Q106424695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание медицинского корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436006 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, деревянное, из двух частей) |knid= 1030436007 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, каменное) |knid= 1030436008 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание у жилого дома (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436009 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание учебного корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436010 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание хозяйственного блока (из двух 1-этажнных деревянной и каменной частей) |knid= 1030436011 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707145 |long= 30.670538 |precise= no
|name= Городской парк «Ваккосалми»
|knid= 1040017000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= между берегом оз. Айранне, руслом р. Ваккойоки, Парковой улицей и южным склоном г. Кухавуори
|year= 1870-е гг. |author=
|description= Является также местом проведения разных спортивных и певческих мероприятий.
|image= Певческое_поле в парке Ваккосалми.jpg
|wdid= Q106424858
|wiki=
|commonscat= Vakkosalmi
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=19159
|linkextra= http://museum-sortavala.ru/park-kultury-i-otdyxa.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705000 |long= 30.673333 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030518000
|knid-new= 102111350390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми", гора Кухавуори
|year= 1914 г., 1926 г. |author=
|description= На горе Кухавуори сооружена каменная башня из серых сердобольских гранитов, на которой оборудована смотровая площадка. Внутри скалы, под башней, буровзрывными работами был устроен подземный бетонный резервуар, в котором до 1944 г. хранилась питьевая вода, самотёком поступавшая по трубам с далёкого горного озера Хелмиярви. Запаса воды хватало на три дня.
|image= Сортавала,_Ваккосалми, водонапорная башня (1).jpg
|wdid= Q106424854
|wiki=
|commonscat= Water tower in Vakkosalmi |protection= Р
|link=
|document= d30122003
|document2= d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Карельская курная изба (деревянная) |knid= 1000000737
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|year= XVIII-XIX вв.
|description= Изба из деревни Петраваара была перевезена парк в 1913 г. и стала первым экспонатом этнографического музея. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Лодка |knid= 1000000738
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|description= Рыбацкая лодка пополнила этнографический музей в парке в 1924 г. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.714873 |long= 30.697015 |precise= yes
|name= Усыпальница супругов Халлонблад
|knid= 1030519000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= финское кладбище (улица Бондарева / улица Дружбы Народов)
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_усыпальница Халлонблад.jpg
|wdid= Q106424856
|wiki=
|commonscat= Hallonblad tomb |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 61.731870 |long= 30.699712 |precise= no
|name= Городище «Паасо»
|knid= 1001499000
|knid-new= 101540275940006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= северная окраина города, в 1 км от слияния рек Тохмайоки и Хелюлянйоки, на горе Паасонвуори
|year= XII-XIII в. |author=
|description=
|image= Sortavala._Paaso Settlement 1.jpg
|wdid= Q48950749
|wiki= Паасо
|commonscat= Paaso (hillfort) |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17088
|document= d12081994
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-krl|d30081960|d21041971
|d20041987|d06041988|d12081994|d25051998|d18022000|d30122003
|d10122014-768|d12012015-3|d12012015-4|d12012015-5|d21012015-30|d21012015-31
|d10062019|d06042020-81|d27052021|d22062021|d23072021|d15092021|d16112021
|d07072022|d08082022|d10082022|d15082022|d26082022|d31082022|d26112025
}}
{{footer|type=Наследие}}
dxvr85xz4hg0qkt8nzs5d35zewb5b6s
776907
776895
2026-09-11T13:24:52Z
Olksolo
14752
/* Комсомольская ул. */ Обновлён объект Жилой дом с общественными помещениями - commonscat
776907
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-krl|lat=61.7038|long=30.6923|zoom=14|districtid=Q196397
|wikivoyage=[[Сортавала]]
|otherlists=[[Культурное наследие России/Карелия/Валаам|Валаам]], [[Культурное наследие России/Карелия/Сортавальский район|Сортавальский район]]
}}
== 0-9 ==
=== 2-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708632 |long= 30.676453 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030440000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 1 / Спортивная улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 1.jpg
|wdid= Q106424708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708851 |long= 30.676212 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030441000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.2-я Гористая 4.jpg
|wdid= Q106424709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709368 |long= 30.674163 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030442000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Гористая улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.2-я Гористая, 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 2-я Пристанская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699909 |long= 30.692003 |precise= yes
|name= Портовый пакгауз
|knid= 1002425000
|knid-new= 101510274640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 1
|year= 1895 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Здание портового пакгауза. После одного из пожаров в Сортавальском порту начались ремонтные работы. Новый порт был открыт в 1893 г. совместно с железной дорогой, и сюда приходила одна из ж.д. веток. С 1927 г. в одноэтажном деревянном здании склада размещалась таможня.
|image= Сортавала,_портовый пакгауз (2).jpg
|wdid= Q106424645
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station warehouse |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7 |long= 30.692856 |precise= yes
|name= Здание припортового железнодорожного вокзала
|knid= 1030443000
|knid-new= 102211369760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 2-я Пристанская улица, 3
|year= 1894 г. |author=
|description= Здание бывшей станции [[:w:ru:Сортавала-Пристань (станция)|Сортавала-Пристань]] - одного из двух вокзалов города. В начале XX века ж.д. пути у здания разобрали, здание использовалось как жилое.
|image= Сортавала,_портовый вокзал (2).jpg
|wdid= Q136832374
|wiki=
|commonscat= Sortavala port railway station building |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d07072022
}}
=== 4-я Гористая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708130 |long= 30.673083 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030444000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Гористая улица, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.4-я Гористая 6, вид 1.jpg
|wdid= Q106424714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 4-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708059 |long= 30.703998 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030445000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 2 / Первомайская улица, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70823 |long= 30.704378 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030446000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.708428 |long= 30.704899 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030447000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 4-я Линия, 8 / Каменистая улица, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_4-я линия 8.jpg
|wdid= Q106424720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 5-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709257 |long= 30.702732 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030448000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 4.jpg
|wdid= Q106424722
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709628 |long= 30.702919 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030449000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 5-я Линия, 5 / Каменистая улица, 15
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_5-я линия 5.jpg
|wdid= Q106424725
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== 6-я Линия ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709758 |long= 30.701686 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030450000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 6 / Каменистая улица, 13
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_6-я линия 6.jpg
|wdid= Q106424726
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.709811 |long= 30.701305 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030451000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= 6-я Линия, 7 / Каменистая улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2019 году.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. 40 лет ВЛКСМ ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702719 |long= 30.696981 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002416000
|knid-new= 101410169240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 2 / Базарный переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 2, вид 3.jpg
|wdid= Q106424617
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 2 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703016 |long= 30.696664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002417000
|knid-new= 101410277880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, ул.40 лет ВЛКСМ 4, вид 1.jpg
|wdid= Q106424618
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703665 |long= 30.694191 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030452000
|knid-new= 102111369000005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 9
|year= 1922 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 9.jpg
|wdid= Q106424728
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 9 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70376 |long= 30.694723 |precise= yes
|name= Жилой дом священнослужителя С.Н. Окулова
|knid= 1030453000
|knid-new= 102211369660005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 10
|year= 1883 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_40 лет ВЛКСМ 10.jpg
|wdid= Q106424729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704136 |long= 30.693886 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Петра и Павла
|knid= 1030454000
|knid-new= 102211369680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 12 / Карельская улица, 30
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 30 (1).jpg
|wdid= Q106424730
|wiki=
|commonscat= 40 let VLKSM, 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705423 |long= 30.691382 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030455000
|knid-new= 101911332160005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 16
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 16, вид 1.jpg
|wdid= Q106424731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705095 |long= 30.691350 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030456000
|knid-new= 102211369700004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 21 / улица Горького, 7
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 7, вид 1.jpg
|wdid= Q106424733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705334 |long= 30.690974 |precise= no
|name= Здание роддома
|knid= 1030457000
|knid-new= 102211369020005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 23
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= 0057Aa._Сортавала. улица 40 лет ВЛКСМ, 23.jpg
|wdid= Q106424736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705609 |long= 30.690330 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030458000
|knid-new= 102211369360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица 40 лет ВЛКСМ, 25
|year= 1887 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.40 лет ВЛКСМ 25, вид 1.jpg
|wdid= Q106424737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10082022
}}
== А ==
=== ул. Антикайнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705504 |long= 30.689423 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002385000
|knid-new= 101410114650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= 0053Aa._Sortavala. Antikainen street, 10.jpg
|wdid= Q106424555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705448 |long= 30.687985 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002386000
|knid-new= 101410114720005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 11 / улица Кирова, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 0055Aa._Sortavala. Antikainen street, 11.jpg
|wdid= Q106424557
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705743 |long= 30.688608 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030459000
|knid-new= 101610422160004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 0052Aa._Sortavala. Antikainen street, 13.jpg
|wdid= Q106424739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705932 |long= 30.689015 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030460000
|knid-new= 101911332150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 15, вид 1.jpg
|wdid= Q106424742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706321 |long= 30.691064 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002387000
|knid-new= 101410114630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 16
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= 0051Aa1._Сортавала. улица Антикайнена, 16.jpg
|wdid= Q106424558
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706075 |long= 30.689311 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030461000
|knid-new= 101911329640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 17 / улица 40 лет ВЛКСМ, 29
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 17, вид 1.jpg
|wdid= Q106424744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706576 |long= 30.691585 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002388000
|knid-new= 101410114680005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 20 / Садовая улица, 25
|year= нач. XX в. |author= по проекту Вяйне Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Антикайнена 20, вид 1.jpg
|wdid= Q106424559
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706834 |long= 30.690904 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002389000
|knid-new= 101410114640005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Антикайнена, 23
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оскара Биорнвика
|description=
|image= 0050Aa._Sortavala. Antikainen street, 23.jpg
|wdid= Q106424561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== В ==
=== Восточно-Железнодорожная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699607 |long= 30.678098 |precise= yes
|name= Жилой дом с фотостудией Артура Эдера
|knid= 1030462000
|knid-new= 102211369310005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Восточно-Железнодорожная улица, 11
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Vostochno-Zheleznodorozhnaya11 007 3804.jpg
|wdid= Q106424745
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
=== пл. Вяйнямёйнена ===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 61.701735 |long= 30.689095 |precise= yes
|name= Памятник рунопевцу
|knid= 1010069000
|knid-new= 101410117020006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Вяйнямёйнена (городской сквер)
|year= 1935 г. |author= ск. Алпо Сайло
|description= Установлен к столетию первого издания карело-финского эпоса "Калевала". Памятник посвящён всем карельским рунопевцам. Прообразом стал известный исполнитель народных песен Петри Шемейкка
|image= Треугольный сквер с памятником.jpg
|wdid= Q4343580
|wiki= Памятник рунопевцам
|commonscat= Runic Singer Monument in Sortavala |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17038
|document= d30081960
}}
=== ул. Вяйнемяйнена ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701402 |long= 30.68976 |precise= yes
|name= Административно-жилое здание
|knid= 1001280000
|knid-new= 101610443710005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 2 / улица Суворова, 2
|year= 1927 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= В этом здании в июле 1941г. формировался партизанский отряд им. К.Е.Ворошилова.
|image= Административное здание .jpg
|wdid= Q87719614
|wiki=
|commonscat= Kellomaniemi House in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-v-kotorom-formirovalsja-partizanskij-otrjad-im-k-e-voroshilova/
|document= d20041987
|document2= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.7017 |long= 30.689793 |precise= yes
|name= Здание банка
|knid= 1010095000
|knid-new= 101410114700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Вяйнемяйнена, 4
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description=
|image= Здание банка России в Сортавале.jpg
|wdid= Q105840204
|wiki= Здание Банка Финляндии (Сортавала)
|commonscat= Bank of Finland building (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
== Г ==
=== ул. Гагарина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.689008 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002390000
|knid-new= 101510221150005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 3
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Старый_дом Леандеров.jpg
|wdid= Q106424563
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702674 |long= 30.688568 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030463000
|knid-new= 101610423330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 5
|year= 1890 г., 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina5 007 5272.jpg
|wdid= Q106424746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://heninen.net/sortavala/karta/asuintalo11/
|document= d18022000
|document2= d12012015-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.685877 |precise= yes
|name= Здание Сортавальского мужского лицея
|knid= 1010096000
|knid-new= 101410171240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12
|year= 1901 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Здание сортвальского лицея 1.jpg
|wdid= Q106424678
|wiki=
|commonscat= Sortavala Lyceum |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/napravlenija-dejatel-nosti/populjarizacija/est-takoj-pamjatnik/zdanie-sortaval-skogo-liceja-ul-gagarina-12/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70497 |long= 30.686429 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка лицея (туалет)
|knid= 1030464000
|knid-new= 102111368940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 12 (во дворе)
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Gagarina12a 007 5057.jpg
|wdid= Q106424748
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2=d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705229 |long= 30.684696 |precise= yes
|name= Здание Сортавальской женской гимназии
|knid= 1010097000
|knid-new= 101410171300005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1911 г. |author= арх. Юхан Якоб Аренберг
|description=
|image= Skola Sortavala.JPG
|wdid= Q106424681
|wiki=
|commonscat= Sortavala Girls School |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705541 |long= 30.683043 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002391000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Гагарина, 21
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Гагарина 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424566
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
=== ул. Горького ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70264 |long= 30.68686 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 1030529000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101620729880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2, 4 / улица Ленина, 14
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109252409
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702653 |long= 30.686612 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002415000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 2 / улица Ленина, 14
|year= 1838-1839 гг. |author=
|description= Один из самых старых домов города, построен купцом Константином Красильниковым
|image= Sortavala Lenina14 007 4925.jpg
|wdid= Q106424616
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702867 |long= 30.687132 |precise= yes
|name= Кухня при жилом доме
|knid= 1002392000 |complex= 1030529000
|knid-new= 101410729880025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 4
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Горького 4 зимой.jpg
|wdid= Q106424568
|wiki=
|commonscat= Krasilnikov's Estate, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70468 |long= 30.690206 |precise= yes
|name= Здание телефонного общества и почты
|knid= 1030465000
|knid-new= 102211369650005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 3
|year= 1932 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Горького 3, вид 1.jpg
|wdid= Q106424750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705079 |long= 30.693017 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца
|knid= 1001294000
|knid-new= 101510273430005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Горького, 31
|year= 1873 г. |author= арх. H.П. Гребёнка
|description= Каменное здание было возведено вместо обветшавшей старой деревянной церкви. Изначально храм был освящён в честь святых апостолов Петра и Павла. Во время войн здание не пострадало, но использовалось не по назначению. В 1941-1944 гг. прихожане привели храм в порядок. В 1947 г. церковь освящена заново во имя Святителя Николая Чудотворца.
|image= Cerkov Sortavala.JPG
|wdid= Q11894147
|wiki= Храм Николая Чудотворца (Сортавала)
|commonscat= Saint Nicholas church in Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17328
|sobory= 00887
|document= d06041988
}}
== Ж ==
=== Железнодорожный пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702505 |long= 30.671177 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030466000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 5 зимой.jpg
|wdid= Q106424752
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.702637 |long= 30.670925 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030467000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 6
|year= нач. XX в.
|description= Возможно, утрачен
|image=
|wdid= Q106424754
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702629 |long= 30.671472 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030468000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Железнодорожный переулок, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Железнодорожный 7.jpg
|wdid= Q106424755
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== К ==
=== ул. Кайманова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698239 |long= 30.678263 |precise= no
|name= Больничное здание
|knid= 1030469000
|knid-new= 102111368360005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кайманова, 2а
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image= 0103Aa._Sortavala. Kaimanov street, 2.jpg
|wdid= Q106424757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d23072021
}}
=== Калевальская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699054 |long= 30.671815 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002400000
|knid-new= 101510197870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 2 / улица Маяковского, 10
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Калевальская 2.jpg
|wdid= Q106424582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698799 |long= 30.671259 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002401000
|knid-new= 101510275480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 4 / улица Куйбышева, 1
|year= кон. XIX в. |author= по проекту М. Кауппинен
|description=
|image= Sortavala Kalevalskaya4 007 4253.jpg
|wdid= Q106424584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698621 |long= 30.670882 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002402000
|knid-new= 101510274700005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Калевальская улица, 6 / улица Куйбышева, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту К.Ф. Пуоламяки
|description=
|image= Сортавала,_ул.Калевальская 6.jpg
|wdid= Q106424588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Каменистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707726 |long= 30.706573 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030470000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 31
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 31.jpg
|wdid= Q106424760
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707858 |long= 30.705972 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030471000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 32 / 3-я Линия, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description= Руинирован, уцелели печи, фундамент и малая часть стен
|image= Сортавала,_Каменистая 32 (руины).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707602 |long= 30.70675 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030472000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 35
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 35.jpg
|wdid= Q106424762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707469 |long= 30.706508 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030473000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 36 / 2-я Линия, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 36.jpg
|wdid= Q106424763
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706991 |long= 30.707683 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030474000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 41 / 1-я Линия, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Каменистая 41.jpg
|wdid= Q106424764
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.707052 |long= 30.707125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030475000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Каменистая улица, 42
|year= нач. XX в. |author=
|description= Перестроен, сохранились печи и часть сруба
|image= Сортавала,_Каменистая 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Карельская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698048 |long= 30.680512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002403000
|knid-new= 101510197860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 6 зимой.jpg
|wdid= Q106424590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698167 |long= 30.68077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002404000
|knid-new= 101510206940005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 8
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 8 зимой.jpg
|wdid= Q106424592
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68873 |precise= yes
|name= Административное здание с магазином
|knid= 1001284000
|knid-new= 101510274870005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 11
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Административное здание с магазином (кирпичное).JPG
|wdid= Q106424513
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 11, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698579 |long= 30.681816 |precise= yes
|name= Здание гостиницы
|knid= 1001285000
|knid-new= 101510208460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 12 / Советская улица, 20
|year= 1939 г. |author= арх. Эльзи Борг
|description=
|image= Сортавала,_гостиница Ладога зимой (2).jpg
|wdid= Q106424515
|wiki=
|commonscat= "Ladoga" Hotel, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17345
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702473 |long= 30.689036 |precise= yes
|name= Здание с конторой банка («Дом Леандера»)
|knid= 1010102000
|knid-new= 101510208570005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 13 / улица Гагарина, 1
|year= 1905 г. |author= арх-ры Элиэль Сааринен, Герман Гезеллиус, Армас Линдгрен
|style= модерн
|description= Здание построено в стиле северного модерна, в отделке использован местный гранит. Ранее здесь был финский Национальный Акционерный Банк и Финляндский Банк. В советские годы здесь располагалась милиция, теперь — отделение Сбербанка РФ
|image= Sortavala-zdanie.jpg
|wdid= Q4165319
|wiki= Дом Леандера
|commonscat= Leander House, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17346
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699047 |long= 30.68283 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 1030476000
|knid-new= 102111368920005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 14 / улица Советских Космонавтов, 17
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= 9580._Sortavala. Karelskaya street, 14.jpg
|wdid= Q106424766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702727 |long= 30.68953 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 1030477000
|knid-new= 102111368910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 15 / улица Гагарина, 2
|year= 1888 г. |author= арх. Берндт Ивар Аминофф
|description= Деревянное одноэтажное здание с каланчой. По назначению теперь не используется, пожарные приезжают из Хелюля
|image= Sortavala FireStation 007 4719.jpg
|wdid= Q106424768
|wiki=
|commonscat= Fire station in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699487 |long= 30.683688 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001287000
|knid-new= 101510208540005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 16 / набережная Ладожской Флотилии, 1
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description=
|image= Sortavala Karelskaya16 007 3991.jpg
|wdid= Q106424517
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 16, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70303 |long= 30.6902 |precise= yes
|name= Здание почты
|knid= 1010103000
|knid-new= 101410046050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 19
|year= 1913 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|style= модерн
|description= Здание бывшего Объединённого Банка Северных Стран. Построено в стиле северного модерна, с башенками по краям, глазом в мансарде и черепичной крышей.
|image= Sortavala Karelskaya19 007 4709.jpg
|wdid= Q87719589
|wiki=
|commonscat= Post Office in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703205 |long= 30.690592 |precise= yes
|name= Административное здание («Глаза Греты»)
|knid= 1001289000
|knid-new= 101510204850005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 21
|year= 1937 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Постройка в стиле функционализм. Здесь до 1940 г. жила семья аптекаря Вяйнё Туркама. По имени жены аптекаря, певицы Греты, и из-за круглого окна на чердаке дом получил название "Глаза Греты". На фасаде раньше были большая лоджия и балконы, которые после войны было решено не восстанавливать. На стене дома находится мозаичное панно
|image= Sortavala Karelskaya21 007 4701.jpg
|wdid= Q106424518
|wiki=
|commonscat= Karelskaya, 21, Sortavala |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17347
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701438 |long= 30.688012 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Сеурахуоне»
|knid= 1001290000
|knid-new= 101410194670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 22 / улица Ленина, 9
|year= 1939 г. |author= арх. Эркки Хуттунен
|description= Кирпичное здание в стиле функционализма построено на месте стоявшего здесь с 1908 г. деревянного здания гостиницы в стиле модерн. В 1940-1941 гг. здесь размещался штаб стрелковой дивизии Красной Армии. С 1948 г. здесь был Дом офицеров и Городской клуб. Сейчас в здании находятся гостиница, кафе, кинотеатр и молодёжный центр.
|image= Здание клуба и гостиницы. здесь размещался штаб стрелковой дивизии 1.jpg
|wdid= Q106424523
|wiki=
|commonscat= Seurahuone Hotel in Sortavala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/zdanie-shtaba-168-j-strelkovoj-divizii/
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70396 |long= 30.692271 |precise= yes
|name= Здание торгового дома
|knid= 1001291000
|knid-new= 101410046070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 27
|year= 1915 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Здание торгового дома бывшего АО "Юхтиён Раута". В постройке сочетается неоромантизм и неоклассицизм. На фронтонах дверей сохранились символы инструментов по работе с металлом и деревом (молоток и топор). Фирма занималась торговлей железными и строительными материалами. В доме находился магазин, склад, жилые помещения. После Великой Отечественной войны здание расселили. Сейчас на первом этаже коммерческий банк.
|image= Сортавала улица Карельская 27.JPG
|wdid= Q106424525
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 27 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705003 |long= 30.694492 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1001292000
|knid-new= 101410114600005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 31 / Садовая улица, 15
|year= 1938 г. |author= арх. Фердинанд Салокангас
|description= Здание бывшего АО "Риутта". Шестиэтажный жилой дом построен в стиле функционализма, первый этаж отведён под магазины. Когда-то это было самое высокое здание города. На торцевой части видны шрамы от осколков снарядов, бомб и пуль, оставшиеся со времён Великой Отечественной войны
|image= Дом жилой с магазином (кирпичный) 02.JPG
|wdid= Q106424528
|wiki=
|commonscat= Riutta House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70436 |long= 30.694047 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002405000
|knid-new= 101510207050005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 34.jpg
|wdid= Q106424595
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 34 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704469 |long= 30.694277 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002406000
|knid-new= 101410169370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 36
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 36 (1).jpg
|wdid= Q106424598
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 36 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704601 |long= 30.694567 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002407000
|knid-new= 101410169380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 40
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Карельская 40 (1).jpg
|wdid= Q106424599
|wiki=
|commonscat= Karelskaya 40 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704723 |long= 30.694857 |precise= yes
|name= Здание типографии («Дом Библии»)
|knid= 1010100000
|knid-new= 101410145820005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 42
|year= 1914 г. |author= арх. Вяйнё Леандер
|description= Здание в стиле псевдоготики было построено для типографии и переплётной Национального миссионерского общества. Когда Сортавала была в составе Финляндии, “Дом Библии” (“Крест и Библия”) был центром распространения духовной лютеранской книги, здесь располагалось АО "Рааматтутало". В советское время там печатали всё, но кроме духовной литературы. Типография закрылась в 2001 г.
|image= Главный фасад с ул. Карельская.JPG
|wdid= Q106424687
|wiki=
|commonscat= Typography in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.705214 |long= 30.696498 |precise= yes
|name= Дом, где жил секретарь подпольного райкома партии Д.М. Горбачев
|knid= 1002530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 50
|year= 1970-1971 гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 50 (табличка).jpg
|wdid= Q106424674
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-d-m-gorbachjov/
|document= d18022000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70733 |long= 30.698998 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 1000750000
|knid-new= 101610443900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица / улица Бондарева
|year= 1957-1959 гг. |author= В.П. Славников
|description= ВМЦ [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500 10-348], [https://obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260043256 10-129]
|image= Сортавала,_мемориал (2).jpg
|wdid= Q106242883
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=90125500
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707141 |long= 30.700189 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002408000
|knid-new= 101410169330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 60 / Новая улица, 2
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Карельская 60.jpg
|wdid= Q106424601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707383 |long= 30.700635 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031201000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 62
|year= кон. 1930-х гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321608
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.709277 |long= 30.705881 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 1030478000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Карельская улица, 86А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_школа №4 (1).jpg
|wdid= Q106424769
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== пл. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70231 |long= 30.693151 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином
|knid= 1002409000
|knid-new= 101410729910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 3 / улица Чкалова, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 9 (1).jpg
|wdid= Q106424603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.691895 |precise= yes
|name= «Дом со шприцем»
|knid= 1001297000
|knid-new= 101510198340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 7 / Комсомольская улица, 10
|year= 1936 г. |author= арх. Рунар Вальфрид Финниля
|description= Импровизированный "медицинский шприц" на крыше — это такой своеобразный световой фонарь. В здании располагался Хельсинкский Акционерный Банк. Сейчас там госучреждения и магазины.
|image= Дом с шприцом.JPG
|wdid= Q106424533
|wiki=
|commonscat= Kirova square 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702302 |long= 30.68998 |precise= yes
|name= Здание администрации (Дом купцов Сийтойн)
|knid= 1001298000
|knid-new= 101410114760005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= площадь Кирова, 11
|year= 1907 г. |author= арх. Пааво Уотила
|style= модерн
|description= Постройка в стиле северный модерн, с эркерами, широкими видовыми окнами. Помещения доходного дома на первом этаже сдавались в аренду, а на втором и третьем были шикарные апартаменты. Теперь в этом здании размещается Администрация Сортавальского района.
|image= Sortavala KirovSquare11 007 5298.jpg
|wdid= Q106424535
|wiki=
|commonscat= Siitonen House (Sortavala) |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17348
|document= d06041988
}}
=== ул. Кирова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701918 |long= 30.69388 |precise= yes
|name= Здание автобусной станции
|knid= 1001295000
|knid-new= 101510275180005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 1
|year= 1935 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Это первая постройка в Сортавале в стиле функционализма. Строительство велось по инициативе нефтяной компании “Shell”, и было приурочено к 100-летию эпоса “Калевала”. Здесь располагалась и автобусная станция, и заправочная станция. На высоком узком рекламном щите обозначались все автобусные маршруты. После реконструкции 1980-х гг. вместо автозаправки в здании размещаются магазины и кафе.
|image= Автовокзал_г. Сортавала.jpg
|wdid= Q106424531
|wiki=
|commonscat= Sortavala bus station |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль зданий управления православной церкви и церкви Иоанна
|knid= 1030530000 |complex= 1030530000
|knid-new= 101420171480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6, 6А
|year= 1931 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description=
|image= Церковь св.Иоанна Предтечи.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702239 |long= 30.694326 |precise= yes
|name= Здание управления православной церкви Финляндии
|knid= 1010098000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Монументальное здание с башенкой с позолоченной крышей. Сюда, в Сортавалу, переехало из Хельсинки Управление Православной Церкви Финляндии. На торце здания, обращённой к Ладожскому озеру, когда-то размещалась реклама компании "Ford".
|image= Сортавала 1+.jpg
|wdid= Q106424683
|wiki=
|commonscat= Former Office of the Orthodox Church in Sortavala
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702381 |long= 30.694883 |precise= yes
|name= Церковь святого Иоанна Богослова
|knid= 1010099000 |complex= 1030530000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 6А
|year= 1932 г. |author= арх. Юхани Вийсте
|description= Шатровая каменная колокольня придаёт православной церкви католический облик. Церковь служила для стажировки семинаристов и являлась личной часовней епископа. В 1944 г. церковь была закрыта. С 1946 г. здесь размещался Сортавальский кинопрокат. С 1992 храм передан РПЦ.
|image= Sortavala_JohnEvangelistChurch 007 4608.jpg
|wdid= Q5392556
|wiki=
|commonscat= Saint John the Evangelist Church, Sortavala
|link=
|sobory= 00886
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703063 |long= 30.693258 |precise= yes
|name= Здание бывшего завода безалкогольных напитков
|knid= 1030479000
|knid-new= 102211369040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Кирова 12, вид 2.jpg
|wdid= Q106424772
|wiki=
|commonscat= Kirova 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705072 |long= 30.688393 |precise= yes
|name= Дом евангелистской общины (отпевальня)
|knid= 1002410000
|knid-new= 101510204840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова, 26 / улица Антикайнена, 8
|year= 1893 г. |author= арх. Юрье Садениус
|description=
|image= Дом_евангелистской общины.jpg
|wdid= Q106424605
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.704459 |long= 30.68843 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002533000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Кирова
|year= 1939-1944 гг. |author=
|description=
|image= Suomalaisten sotilaiden muistomerkki Sortavala.jpg
|wdid= Q106424676
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
=== Комсомольская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701023 |long= 30.691155 |precise= yes
|name= Жилой дом со встроенными общественно-торговыми помещениями
|knid= 1030480000
|knid-new= 102211369380005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 1 / улица Суворова, 5
|year= 1926 г. |author= арх. Вяйнё Кейнянен
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya1 007 4783.jpg
|wdid= Q106424774
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.70143 |long= 30.691166 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил Герой Советского Союза Н.Ф. Кайманов
|knid= 1001271000
|knid-new= 101410046060005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 3
|year= |author=
|description= Здесь в 1948-1953 гг. жил Герой Советского Союза Никита Фаддеевич Кайманов (1907-1972). В 1978 г. установлена мемориальная доска, автор эскиза доски — инженер В.В. Еловков.
|image= Сортавала,_Комсомольская 3.jpg
|wdid= Q106424510
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/sortaval-skij-rajon/dom-v-kotorom-zhil-geroj-sovetskogo-sojuza-n-f-kajmanov/
|linkextra= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17330
|document= d20041987
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701687 |long= 30.691198 |precise= yes
|name= Жилой дом с кинотеатром «Киммо» и торговыми помещениями
|knid= 1030481000
|knid-new= 102211369630005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1919 г., 1927 г., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Komsomolskaya5 007 4788.jpg
|wdid= Q106424777
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701168 |long= 30.691772 |precise= yes
|name= Торговый дом братьев Кивинен
|knid= 1030482000
|knid-new= 102111368960005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 6
|year= 1904 г. |author= арх. Бруно Солберг
|description= Это было первое каменное здание, построенное после большого пожара в Сердоболе. Там находился магазин скобяных изделий братьев Кивинен. В настоящее время в здании располагается музей [[w:ru:Гоголев,_Кронид_Александрович|Кронида Гоголева]]
|image= Сортавала,_музей Кронида Гоголева.jpg
|wdid= Q106424779
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya, 6, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70158 |long= 30.691735 |precise= yes
|name= Жилой дом с общественными помещениями
|knid= 1030483000
|knid-new= 101610423320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 8
|year= 1930 г. |author= арх. Уно Вернер Ульберг
|description= Большое массивное жёлтое здание, известно как "Дом капитанов". На первом этаже располагался Сберегательный банк, остальные четыре — жилые.
|image= Sortavala Komsomolskaya8 007 4810-15-20a.jpg
|wdid= Q87719622
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya 8, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701896 |long= 30.69123 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1030484000
|knid-new= 102111368330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Комсомольская улица, 9
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Комсомольская 9.jpg
|wdid= Q106424783
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15092021
}}
=== ул. Куйбышева ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699925 |long= 30.668802 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002411000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 7 / улица Осипенко, 10
|year= 1921 г.|author= строительный мастер Ю.К. Хартикайнен
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 7.jpg
|wdid= Q106424607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700108 |long= 30.668496 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002412000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 9.jpg
|wdid= Q106424610
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 9 (Sortavala)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700222 |long= 30.668174 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002413000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 11.jpg
|wdid= Q106424613
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700911 |long= 30.666758 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002414000
|knid-new= 101410114620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 15
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранд
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 15, вид 2.jpg
|wdid= Q106079895
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 15 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700875 |long= 30.666445 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1031200000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Куйбышева, 16
|year= 1930-е гг.|author=
|description=
|image=
|wdid= Q137321607
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document= d26112025
}}
== Л ==
=== Ладожская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698976 |long= 30.677776 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом приезжих «Пяйвила»)
|knid= 1002393000
|knid-new= 101510274790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author= по проекту Алвара Акермана
|description=
|image= Сортавала,_дом приезжих Пяйвила (2).jpg
|wdid= Q106424571
|wiki=
|commonscat= Päivilä house (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699268 |long= 30.678511 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002394000
|knid-new= 101510274740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3 зимой.jpg
|wdid= Q106424573
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699393 |long= 30.678318 |precise= yes
|name= Сарай-каретник с конюшней
|knid= 1030485000
|knid-new= 102111368250005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, за домом 3
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 3, сарай.jpg
|wdid= Q106424785
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699472 |long= 30.678903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030486000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 5 / Советская улица, 23
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 23.jpg
|wdid= Q106424787
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.698875 |long= 30.678746 |precise= no
|name= Здание редакции газеты «Ладога» и типографии
|knid= 1002395000
|knid-new= 101410169140005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 6
|year= 1900 г. |author= арх. Оски Леандер
|description= Сгорел 05.12.1998. Акт составлен 28.06.2004.
|image=
|wdid= Q106088029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700009 |long= 30.680147 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002396000
|knid-new= 101410169500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 9
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 9.jpg
|wdid= Q106424575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700789 |long= 30.681714 |precise= yes
|name= Жилой дом (городская усадьба доктора Винтера)
|knid= 1002397000
|knid-new= 101410046010005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Ладожская улица, 17 / набережная Ладожской Флотилии, 5
|year= 1903 г. |author= арх-ры Эмиль Густавссон, Алан Шульман
|description=
|image= Дом_Винтера.jpg
|wdid= Q106424577
|wiki=
|commonscat= Winter's dacha (Sortavala) |protection= Р
|link= http://museum-sortavala.ru/gorodskaya-usadba-doktora-vintera.html
|document= d25051998
}}
=== наб. Ладожской Флотилии ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700476 |long= 30.682502 |precise= yes
|name= Здание народной школы
|knid= 1001299000
|knid-new= 101610416690005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 2
|year= 1929 г. |author= арх. Юрьё Васкинен
|description= Здание построено в стиле неоклассицизма, с высоким цоколем. Сортавальская городская народная школа была основана в 1897 г., и ранее размещалась в казармах Инвалидной команды. В 1944 г. Народная школа эвакуирована в Финляндию. С 1945 г. в здании размещается средняя общеобразовательная школа №1.
|image= Сортавала,_народная школа сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424538
|wiki=
|commonscat= School 1 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701227 |long= 30.680941 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002398000
|knid-new= 101510287860005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= набережная Ладожской Флотилии, 7
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом кон. XIX в. на Рантакату.jpg
|wdid= Q106079904
|wiki=
|commonscat= Ladozhskoy Flotilii 7 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Ленина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701455 |long= 30.688310 |precise= yes
|name= Здание магазина сельскохозяйственных товаров
|knid= 1030033000
|knid-new= 102211369620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 1а
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Ленина 1А, вид 1.jpg
|wdid= Q117354130
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d26082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70112 |long= 30.689857 |precise= yes
|name= Дом Вегелиуса
|knid= 1001309000
|knid-new= 101510208510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 2 / улица Суворова, 1
|year= 1926 г. |author= арх. Каарло Натаниэль Борг
|description= Здание было построено для семьи управляющего Объединённого Банка Северных Стран. На втором этаже была первая частная сауна, расположенная непосредственно в жилом помещении.
|image= Sortavala Suvorova1 007 4870.jpg
|wdid= Q106424553
|wiki=
|commonscat= Wegelius House, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702425 |long= 30.688226 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030489000
|knid-new= 101911328800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 6А
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Ленина 6а зимой.jpg
|wdid= Q106424795
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702164 |long= 30.687868 |precise= yes
|name= Магазин купца Петтера Берга
|knid= 1030488000
|knid-new= 102111341790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 8
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Не путать с соседним зданием на углу Карельской и Ленина — «домом Берга», являющимся репликой 2020 года утраченного в 1976 году здания!
|image= Сортавала,_ул.Ленина 8.jpg
|wdid= Q106424792
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d06042020-81
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702279 |long= 30.687584 |precise= yes
|name= Дом семьи Бергов (ресторан)
|knid= 1030490000
|knid-new= 102111368990005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 12
|year= сер. XIX в., 1929 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina12 007 4929.jpg
|wdid= Q106424798
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703043 |long= 30.686694 |precise= yes
|name= Дом смотрителя парка ратуши
|knid= 1030491000
|knid-new= 102111368220005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 16
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Lenina16 007 4952.jpg
|wdid= Q106424799
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703308 |long= 30.686093 |precise= yes
|name= Ратуша
|knid= 1010101000
|knid-new= 101410046030005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 18
|year= 1885 г. |author= арх. Франс Анатолиус Шёстрём
|description= Деревянное здание построено в стиле эклектика с нарядным портиком, крыльцом с гранитными ступенями, башенкой с флюгером. Городская ратуша была центром культурных и светских мероприятий. В советский период здесь был горком КПСС и библиотека. В данный момент здание находится на реставрации.
|image= Sortavala TownHal 007 5005.jpg
|wdid= Q105836102
|wiki=
|commonscat= Wooden Town Hall of Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704647 |long= 30.682810 |precise= no
|name= Жилой дом кузнеца Манделина
|knid= 1030492000
|knid-new= 101610422260004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 26
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Финский_жилой дом нач. XX в.jpg
|wdid= Q105836081
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d21012015-30
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704805 |long= 30.682327 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1001301000
|knid-new= 101410194410005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Ленина, 28
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= 9996._Sortavala. Lenin street, 28.jpg
|wdid= Q106424540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Локомотивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700634 |long= 30.667428 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002399000
|knid-new= 101410168370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Локомотивная улица, 8 / улица Куйбышева, 13
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Куйбышева 13, вид 1.jpg
|wdid= Q106079946
|wiki=
|commonscat= Kuybysheva 13 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Лунинская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.688547 |long= 30.662933 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030493000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 11.jpg
|wdid= Q106424802
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.68832 |long= 30.663437 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030494000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Лунинская улица, 18
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Лунинская 18.jpg
|wdid= Q106424804
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== М ==
=== ул. Маяковского ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699169 |long= 30.673099 |precise= yes
|name= Здание хлебозавода
|knid= 1030495000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 3
|year= кон. 1930-х гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_хлебозавод сверху зимой (2).jpg
|wdid= Q106424805
|wiki=
|commonscat= Mechanized bakery, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698432 |long= 30.672884 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002418000
|knid-new= 101410162110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Маяковского, 6
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Sortavala Mayakovskogo6 007 3714.jpg
|wdid= Q106079987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== О ==
=== Октябрьская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703 |long= 30.694116 |precise= yes
|name= Жилой дом красильщика Олина
|knid= 1030496000
|knid-new= 102211369400005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 5.jpg
|wdid= Q106424807
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702997 |long= 30.694798 |precise= yes
|name= Бывший винокуренный завод барона Фредерикса
|knid= 1030497000
|knid-new= 102211369350005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 6
|year= 1876 г., 1939 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 6.jpg
|wdid= Q106424809
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703198 |long= 30.693988 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002419000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 7.jpg
|wdid= Q106424622
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703154 |long= 30.695141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030498000
|knid-new= 102111368340005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 8 / улица 40 лет ВЛКСМ, 5
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 8.jpg
|wdid= Q106424811
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 8 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d16112021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703637 |long= 30.695431 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002420000
|knid-new= 101410169460005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Октябрьская улица, 11
|year= нач. XX в. |author= по проекту П. Веттерстранда
|description=
|image= Сортавала,_ул.Октябрьская 11, вид 2.jpg
|wdid= Q106424625
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.703993 |long= 30.696831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002421000
|knid-new= 101410168840005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address=Октябрьская улица, 16 / Садовая улица, 3
|year= кон. XIX в. |author= арх. Альберт Нюберг
|description=
|image= Сортавала,_Октябрьская 16.jpg
|wdid= Q106079993
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Осипенко ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700554 |long= 30.671262 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1030499000
|knid-new= 102211369510005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Осипенко, 4
|year= 1926 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Осипенко 4 зимой (1).jpg
|wdid= Q106424812
|wiki=
|commonscat= Osipenko 4 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d15082022
}}
== П ==
=== Парковая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702367 |long= 30.677592 |precise= no
|name= Комплекс больницы сестёр милосердия
|knid= 1002422000 |complex= 1002422000
|knid-new= 101620749070005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх-ры Оливия Матильда Лённ (Виви), П. Сиканен, А.Е. Оллилайнен, О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424629
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702459 |long= 30.678202 |precise= no
|name= Корпус А
|knid= 1002422001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070065
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1907 г. |author= арх. Оливия Матильда Лённ (Виви)
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус А зимой (2).jpg
|wdid= Q106424633
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701867 |long= 30.678225 |precise= no
|name= Корпус Б
|knid= 1002422002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. П. Сиканен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Б зимой (2).jpg
|wdid= Q106424635
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70126 |long= 30.677605 |precise= yes
|name= Корпус В
|knid= 1002422004 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= 1909-1910 гг. |author= арх. А.Е. Оллилайнен
|description=
|image= Сортавала,_больница сестёр милосердия, корпус В.jpg
|wdid= Q106424638
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Г
|knid= 1030439001 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701281 |long= 30.676514 |precise= no
|name= Корпус Д
|knid= 1002422003 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author= арх. О. Саволайнен
|description=
|image= Сортавала,_комплекс больницы сестёр милосердия корпус Д зимой.jpg
|wdid= Q106424637
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Корпус Ж
|knid= 1030439002 |complex= 1002422000
|knid-new= 101410749070025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 1, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702310 |long= 30.674196 |precise= no
|name= Комплекс зданий общей больницы (госпиталь)
|knid= 1030438000 |complex= 1030438000
|knid-new= 102121362790005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г., 1901 г., 1932 г. |author= арх. Магнус Съерфбек
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424700
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link= http://monuments.karelia.ru/novosti/obsledovanie-ob-ektov-kul-turnogo-nasledija-v-g-sortavala/
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702045 |long= 30.674512 |precise= yes
|name= Хирургический корпус (корпус А)
|knid= 1030438001 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790055
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г. |author=
|description= Сильно повреждён в результате пожара 05.01.2014
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус А сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424702
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702484 |long= 30.674061 |precise= yes
|name= Терапевтический корпус (корпус Б)
|knid= 1030438002 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790035
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус Б зимой.jpg
|wdid= Q106424703
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702540 |long= 30.673412 |precise= yes
|name= Хозяйственно-бытовой корпус (корпус В)
|knid= 1030438003 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790015
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1901 г., 1932 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_комплекс зданий общей больницы, корпус В зимой.jpg
|wdid= Q106424707
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |document2= d22062021 |protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Командирский домик (корпус Г)
|knid= 1030438004 |complex= 1030438000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сгорел 31.12.2012.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala
|link=
|document= d18022000 |protection= В |dismissed= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.702322 |long= 30.673179 |precise= no
|name= Ледник и овощехранилище (корпус Д)
|knid= 1030438005 |complex= 1030438000
|knid-new= 102111362790025
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117349898
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701807 |long= 30.673340 |precise= no
|name= Патологоанатомический корпус (корпус Е)
|knid= 1030438006 |complex= 1030438000
|knid-new= 102211362790045
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Парковая улица, 5
|year= 1893 г. |author=
|description=
|image= Корпус "Д".jpg
|wdid= Q117349899
|wiki=
|commonscat= Hospital at Parkovaya Street 5, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d22062021
}}
=== Первомайская ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.706994 |long= 30.706632 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030500000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Первомайская улица, 19
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Сортавала, Первомайская 19.jpg
|wdid= Q106424814
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== ул. Петрова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698358 |long= 30.675673 |precise= yes
|name= Локомотивное депо
|knid= 1030501000
|knid-new= 102111344320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 1 корпус 1 (ж/д станция)
|year= 1893 г., 1900 г., 1923 г., 1943 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Сортавала,_депо сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424819
|wiki=
|commonscat= Railway depot, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15092021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698101 |long= 30.673447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002424000
|knid-new= 101410161900005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 4 / улица Маяковского, 2
|year= нач. XX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Про.JPG
|wdid= Q106424642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698025 |long= 30.674268 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030502000
|knid-new= 102111368280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Петрова, 5а (ж/д станция)
|year= 1942 г. |author= арх. Я.В. Унгерн
|description=
|image= Sortavala_WaterTower 007 3682.jpg
|wdid= Q106424821
|wiki=
|commonscat= Railway depot water tower, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d23072021
}}
=== Пионерский пер. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699174 |long= 30.680587 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030503000
|knid-new= 102211369390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 1 / Советская улица, 22
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 1 (2).jpg
|wdid= Q106424823
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69949 |long= 30.681215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030504000
|knid-new= 102211369370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Пионерский переулок, 3
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 3.jpg
|wdid= Q106424826
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d10082022
}}
=== ул. Пушкина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697468 |long= 30.672172 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 1002423000
|knid-new= 101410169110005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Пушкина, 1 / улица Петрова, 6
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_ул.Пушкина 1, вид 2.jpg
|wdid= Q106424640
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
== С ==
=== Садовая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704446 |long= 30.696128 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002426000
|knid-new= 101510274880005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 9
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 9.jpg
|wdid= Q106424647
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70465 |long= 30.69572 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002427000
|knid-new= 101410114670005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 11
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 11.jpg
|wdid= Q106424650
|wiki=
|commonscat= Sadovaya 11 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.704822 |long= 30.695345 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002428000
|knid-new= 101410114730005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 13 / Карельская улица, 44
|year= 1893-1903 гг. |author= по проекту Оски Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Садовая 13 (1).jpg
|wdid= Q106424652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70616 |long= 30.692491 |precise= yes
|name= Пекарня
|knid= 1030505000
|knid-new= 101911328780005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 21
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Садовая 21, вид 1.jpg
|wdid= Q106424828
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10062019
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.706552 |long= 30.693027 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002429000
|knid-new= 101410169230005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Садовая улица, 24
|year= 1896 г. |author= по проекту Оски Леандера
|description= В 1916 г. дом использовался как больница
|image=
|wdid= Q106224856
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== Советская ул. ===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.697262 |long= 30.683472 |precise= no
|name= Здание учительской семинарии
|knid= 1001272000
|knid-new= 101510210620005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 7
|year= 1883 г. |author= арх. А.Киселев
|description= Сгорел 06.09.2012 г. В 1887-1891 гг. в этом здании учился финский прогрессивный писатель Майю Лассила (1868-1918).
|image=
|wdid= Q106224675
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697363 |long= 30.683141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002430000
|knid-new= 101510275370005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description= Руинирован после пожара.
|image= Сортавала,_Советская 9 зимой (2).jpg
|wdid= Q106424655
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697951 |long= 30.681982 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002431000
|knid-new= 101410169320005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 13
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Т.А. Брандера
|description=
|image= Сортавала,_Советская 13 зимой.jpg
|wdid= Q106424656
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.697948 |long= 30.682991 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002432000
|knid-new= 101410169290005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 14 / Заводская улица, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 14 зимой.jpg
|wdid= Q106424658
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698371 |long= 30.681448 |precise= yes
|name= Жилой дом лектора семинарии Карла Алопеуса
|knid= 1030506000
|knid-new= 102211369480005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 15 / Карельская улица, 10
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Sortavala Sovetskaya15 007 4039.jpg
|wdid= Q106424831
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698205 |long= 30.682518 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030507000
|knid-new= 102211369520005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 0083Aa._Sortavala. Sovetskaya Street, 16.jpg
|wdid= Q106424833
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.69835 |long= 30.682164 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002433000
|knid-new= 101410169280005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 18
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.К. Алхайнена
|description=
|image= Сортавала, Советская 18.jpg
|wdid= Q106424659
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698811 |long= 30.68033 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001303000
|knid-new= 101410169040005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 19
|year= 1939 г. |author= арх. Кауко Туоминен
|description=
|image= Главный фасад..JPG
|wdid= Q106424542
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya 19, Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699218 |long= 30.679423 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002434000
|knid-new= 101510275470005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 21 / Ладожская улица, 10
|year= кон. XIX в. |author= по проекту И.О. Леандера
|description=
|image= Сортавала,_Ладожская 10.jpg
|wdid= Q106424661
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699645 |long= 30.67952 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002435000
|knid-new= 101410169170005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 26 / Ладожская улица, 7
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 26.jpg
|wdid= Q106424663
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699833 |long= 30.679155 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002436000
|knid-new= 101410169200005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 28
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 28.jpg
|wdid= Q106424665
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699986 |long= 30.678983 |precise= yes
|name= Складское здание
|knid= 1030508000
|knid-new= 102211369330005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 30
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советская 30 (2).jpg
|wdid= Q106424835
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d08082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700098 |long= 30.678602 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом железнодорожного мастера Уйтама)
|knid= 1002437000
|knid-new= 101510198240005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Советская улица, 32 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1898 г. |author= по проекту А.Е. Оллилайнена
|description= Частично руинирован.
|image= Сортавала,_дом Уйтама.jpg
|wdid= Q106424667
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
=== ул. Советских Космонавтов ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699159 |long= 30.684916 |precise= yes
|name= Пивзавод (основное здание)
|knid= 1030487000
|knid-new= 102111368930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 3
|year= 1858 г., 1929 г. |author=
|description= Вариант адреса: набережная Ладожской Флотилии, 1. На Сортавальском пивоваренном заводе с 1856 по 1944 гг. делали пиво "Karjala" и "Lappin Kulta", тип Лагер. Производство было возобновлено в 1945 г. Кроме пива производили безалкогольные напитки, хлебный квас
|image= Сортавала,_главное здание пивзавода сверху зимой.jpg
|wdid= Q106424790
|wiki=
|commonscat= Brewery building in Sortavala |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d27052021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700428 |long= 30.680963 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001304000
|knid-new= 101410169190005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 12 / Ладожская улица, 13
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala_SovKosmonavtov12 007 3872.jpg
|wdid= Q106424544
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 12 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700606 |long= 30.680303 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001305000
|knid-new= 101510287740005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 14
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Оски Леандер
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov14 007 3897.jpg
|wdid= Q106424546
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 14 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.698945 |long= 30.6832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030509000
|knid-new= 102211369500005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 15
|year= 1882 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 15 зимой.jpg
|wdid= Q106424836
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000 |document2= d15082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700812 |long= 30.679965 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001306000
|knid-new= 101410169080005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 16
|year= кон. XIX в. |author= по проекту Айли Соининвара
|description=
|image= Жилой дом советский космонавтов 16 1.jpg
|wdid= Q106424547
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 16 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701125 |long= 30.679262 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030510000
|knid-new= 102211369470004
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 18
|year= 1927 г. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov18 007 3922.jpg
|wdid= Q106424838
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 18 (Sortavala) |protection= М
|link=
|document= d18022000
|document2= d31082022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.699698 |long= 30.681639 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002438000
|knid-new= 101410145930005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 21 / Пионерский переулок, 5
|year= 2 пол. XIX в. |author= по проекту Юлиуса Басилиера
|description=
|image= Сортавала,_Пионерский 5 (2).jpg
|wdid= Q106424670
|wiki=
|commonscat= Sovetskih Kosmonavtov 21 (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d25051998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.70071 |long= 30.679541 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1002439000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 29
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Sortavala SovKosmonavtov29 007 3914.jpg
|wdid= Q106424672
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.700866 |long= 30.679058 |precise= yes
|name= «Ладожская крепость»
|knid= 1001307000
|knid-new= 101610416800005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Советских Космонавтов, 33 / Восточно-Железнодорожная улица
|year= 1931 г. |author= арх-ры Сигурд Фростерус, Себастьян Грипенберг
|description= Заказчиком здания было Сортавальское отделение шюцкора. Фасад выполнен с элементами неоклассицизма. Внутри обширные помещения. Во дворе отдельный жилой флигель. С 1956 г. в здании открыт техникум советской торговли, теперь это Сортавальский колледж.
|image= Сортавала,_Советских Космонавтов 33.jpg
|wdid= Q106424550
|wiki=
|commonscat= Ladoga fortress (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d06041988
}}
=== Спортивная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.710421 |long= 30.678583 |precise= no
|name= Больница «Ваалияла»
|knid= 1030511000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Спортивная улица, 25
|year= 1931 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_ул.Спортивная 25, вид 2.jpg
|wdid= Q106424840
|wiki=
|commonscat= Vaalijala (Sortavala) |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
=== Старо-Выборгское ш. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.691577 |long= 30.667149 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1001308000
|knid-new= 101410169120005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Старо-Выборгское шоссе, 36
|year= 1900-1910 гг. |author= арх. Себастьян Грипенберг
|description= "Торалинна", ранее служебный жилой дом сотрудников Финляндских железных дорог
|image= Сортавала,_Старо-Выборгское 36 (1).jpg
|wdid= Q106424551
|wiki=
|commonscat= Staro-Vyborgskoye shosse, 36 |protection= Р
|link= http://heninen.net/folder.htm?F=asuintalo5
|document= d06041988
}}
== Ф ==
=== Фабричная ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.715026 |long= 30.687021 |precise= yes
|name= Часовня на новом лютеранском кладбище
|knid= 1030512000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фабричная улица, 12
|year= 1939 г. |author= арх. И.А. Васкинен
|description=
|image= Sortavala_Fabrichnaya12 007 5552.jpg
|wdid= Q106424843
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://heninen.net/luter/sortavala-karjalan.htm
|document= d18022000
}}
=== Фанерный тупик ===
{{monument |type= architecture
|lat= 61.705741 |long= 30.722943 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030513000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Фанерный тупик, 16
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106424845
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== Х ==
=== Холмистая ул. ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666184 |long= 30.683063 |precise= no
|name= Комплекс зданий гидрогородка
|knid= 1030437000 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= |author=
|description=
|image= Sortavala Hydrotown 007 4275.jpg
|wdid= Q108970526
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030437001 |complex= 1030437000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666723 |long= 30.685163 |precise= no
|name= Здание дачного типа (1-этажное, деревянное)
|knid= 1030437002 |complex= 1030437000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image= Дачное_здание возле Гидрогородка веранда.jpg
|wdid= Q106424696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.666231 |long= 30.682347 |precise= no
|name= Ангар для гидросамолетов
|knid= 1030437003 |complex= 1030437000
|knid-new= 101610660270005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= Холмистая улица (п-ов Касинханта, "Гидрогородок")
|year= 1938-1939 гг. |author=
|description= Руинирован (обрушился 24 февраля 2022 года)
|image= Sortavala Hydrotown 007 4264.jpg
|wdid= Q106424699
|wiki=
|commonscat= Seaplane complex, Sortavala |protection= Р
|link= https://stolicaonego.ru/news/pamjatnik-kulturnogo-nasledija-obrushilsja-pod-snegom-v-karelii-foto/
|document= d18022000
|document2= d10122014-768
}}
== Ч ==
=== ул. Чкалова ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701036 |long= 30.69314 |precise= yes
|name= Жилой дом и склад «Береговой амбар»
|knid= 1030514000
|knid-new= 101610425910005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 1
|year= 1907-1909 гг. |author= арх. Онни Тарьянне
|description= В невысоком длинном крыле хранили корм для скота. Рядом были построены и жилые помещения.
|image= Сортавала,_береговой амбар сверху.jpg
|wdid= Q106424847
|wiki=
|commonscat= Ranta-Aitta (Sortavala) |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d12012015-5
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701417 |long= 30.693113 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030515000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 3А
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424848
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701702 |long= 30.693097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030516000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 5
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106424850
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.701913 |long= 30.693135 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1030517000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= улица Чкалова, 7
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Сортавала,_Чкалова 7.jpg
|wdid= Q106424853
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d18022000 |protection= В
|dismissed= d15082022
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Комплекс зданий учительской семинарии |knid= 1030436000 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.695580 |long= 30.685218 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030436001 |complex= 1030436000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Sortavala WaterTower 007 4259.jpg
|wdid= Q106424693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436002 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Административное здание (2-этажное, деревянное) |knid= 1030436003 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилое здание с террасой (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436004 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.694617 |long= 30.686988 |precise=
|name= Здание клуба с пристройкой учебного корпуса (2/3-этажное, каменное) |knid= 1030436005 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid= Q106424695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание медицинского корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436006 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, деревянное, из двух частей) |knid= 1030436007 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание (1-этажное, каменное) |knid= 1030436008 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Складское здание у жилого дома (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436009 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание учебного корпуса (1-этажное, деревянное) |knid= 1030436010 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Здание хозяйственного блока (из двух 1-этажнных деревянной и каменной частей) |knid= 1030436011 |complex= 1030436000
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= "Пограничный городок" (территория в/ч), между улицей Кайманова и берегом Ляппяярви
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.707145 |long= 30.670538 |precise= no
|name= Городской парк «Ваккосалми»
|knid= 1040017000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= между берегом оз. Айранне, руслом р. Ваккойоки, Парковой улицей и южным склоном г. Кухавуори
|year= 1870-е гг. |author=
|description= Является также местом проведения разных спортивных и певческих мероприятий.
|image= Певческое_поле в парке Ваккосалми.jpg
|wdid= Q106424858
|wiki=
|commonscat= Vakkosalmi
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=19159
|linkextra= http://museum-sortavala.ru/park-kultury-i-otdyxa.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.705000 |long= 30.673333 |precise= no
|name= Водонапорная башня
|knid= 1030518000
|knid-new= 102111350390005
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми", гора Кухавуори
|year= 1914 г., 1926 г. |author=
|description= На горе Кухавуори сооружена каменная башня из серых сердобольских гранитов, на которой оборудована смотровая площадка. Внутри скалы, под башней, буровзрывными работами был устроен подземный бетонный резервуар, в котором до 1944 г. хранилась питьевая вода, самотёком поступавшая по трубам с далёкого горного озера Хелмиярви. Запаса воды хватало на три дня.
|image= Сортавала,_Ваккосалми, водонапорная башня (1).jpg
|wdid= Q106424854
|wiki=
|commonscat= Water tower in Vakkosalmi |protection= Р
|link=
|document= d30122003
|document2= d23072021
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Карельская курная изба (деревянная) |knid= 1000000737
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|year= XVIII-XIX вв.
|description= Изба из деревни Петраваара была перевезена парк в 1913 г. и стала первым экспонатом этнографического музея. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Лодка |knid= 1000000738
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= территория парка "Ваккосалми"
|description= Рыбацкая лодка пополнила этнографический музей в парке в 1924 г. Сгорела в 1985 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.714873 |long= 30.697015 |precise= yes
|name= Усыпальница супругов Халлонблад
|knid= 1030519000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= финское кладбище (улица Бондарева / улица Дружбы Народов)
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Сортавала,_усыпальница Халлонблад.jpg
|wdid= Q106424856
|wiki=
|commonscat= Hallonblad tomb |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 61.731870 |long= 30.699712 |precise= no
|name= Городище «Паасо»
|knid= 1001499000
|knid-new= 101540275940006
|region= ru-krl |district= Сортавала
|municipality= Сортавала |munid= Q196397
|address= северная окраина города, в 1 км от слияния рек Тохмайоки и Хелюлянйоки, на горе Паасонвуори
|year= XII-XIII в. |author=
|description=
|image= Sortavala._Paaso Settlement 1.jpg
|wdid= Q48950749
|wiki= Паасо
|commonscat= Paaso (hillfort) |protection= Ф
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7521&ID=17088
|document= d12081994
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-krl|d30081960|d21041971
|d20041987|d06041988|d12081994|d25051998|d18022000|d30122003
|d10122014-768|d12012015-3|d12012015-4|d12012015-5|d21012015-30|d21012015-31
|d10062019|d06042020-81|d27052021|d22062021|d23072021|d15092021|d16112021
|d07072022|d08082022|d10082022|d15082022|d26082022|d31082022|d26112025
}}
{{footer|type=Наследие}}
czew8bqbwyxghfqbcfl0dghtdrya0ds
Культурное наследие России/Тува/Кызыл
0
11246
776908
761728
2026-09-11T13:27:29Z
SAKRI
8241
/* П */ Обновлён объект Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. М. Макаренко.
776908
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.7113|long=94.4326|zoom=14|districtid=Q6049|banner=Набережная Енисея в Кызыле.jpg
|wikivoyage= [[Кызыл]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720169 |long= 94.438718 |precise= yes
|name= Площадь Арата
|knid= 1730036000
|knid-new= 171721223710005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= |author=
|description=
|image= Вид на г. Кызыл.JPG
|wdid= Q14624010
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 1730011000 |complex= 1730011000
|knid-new= 171620426340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г., 1984 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Арат шөлүнден Чазакче көрүш.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71989 |long= 94.43708 |precise= yes
|name= Дом советов
|knid= 1730011001 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Кызыл Дом советов 17.08.2013.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of government, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71995 |long= 94.43810 |precise= yes
|name= Фонтанный комплекс
|knid= 1700000067 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= 1984 г. |author= И.Н. Захаров, М.К. Куулар, Б.Д. Байыр-оол
|style= совмод
|description=
|image= The Fontain on Arat square, Kyzyl.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fountains at Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==К==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72355 |long= 94.44416 |precise= yes
|name= Здание музея истории политических репрессий
|knid= 1730008000
|knid-new= 171610425340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица, 5
|year= |author=
|description= Здание, в котором в 1930-х гг. помещалось спецкомендатура НКВД ТНР
|image=
|wdid= Q48950550
|wiki= Музей истории политических репрессий в Туве
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72303 |long= 94.44446 |precise= yes
|name= Памятник жертвам политических репрессий
|knid= 1730007000
|knid-new= 171611218280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий
|year= 1996 г. |author= арх. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= "Непокоренный".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.71725 |long= 94.44590 |precise= yes
|name= Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах
|knid= 1700001000
|knid-new= 171711223690005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 74
|year= |author=
|description=
|image= Тыва чогаалчылар бажыңы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.7165 |long= 94.4282 |precise= no
|name= Бюст Героя Советского Союза Н.Н. Макаренко
|knid= 1730009000
|knid-new= 171711218270005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 176 (во дворе школы № 15)
|year= 1995 г. |author= ск. Х.Б. Донгак
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7239 |long= 94.4435 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1700002000
|knid-new= 171610417780005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 11
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72423 |long= 94.43902 |precise= yes
|name= Памятник красным партизанам, погибшим в бою с белогвардейскими карателями 16 августа 1919 г. (Братские могилы красных партизан)
|knid= 1700000000
|knid-new= 171611218320005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, сквер между домами 30 и 36
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.723341 |long= 94.437929 |precise= yes
|name= Здание, в котором прослеживается неоклассицизм
|knid= 1730035000
|knid-new= 171610421300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 31
|year= 1954 г. |author=
|description= УФСБ России по Республике Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.723896 |long= 94.437245 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1730014000
|knid-new= 171610427960005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 38
|year= 1961 г. |author=
|style= совмод
|description= Сейчас - гостиница «Коттедж»
|image= Гостиница "Коттедж" - Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
== Л ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7218 |long= 94.4521 |precise= yes
|name= Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году
|knid= 1700003000
|knid-new= 171610412040005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 1
|year= 1940 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.721524 |long= 94.448626 |precise= no
|name= Бывшее здание муздрамтеатра, где проходили съезды народно-революционной партии и Великие Хуралы ТНР, принимались декларации о всемерном участии тувинского народа в Великой Отечественной войне и добровольном вхождении ТНР в состав СССР
|knid= 1700004000
|knid-new= 172011419670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 7
|year= |author=
|description= Снесено в 2009 г. под предлогом ветхости, на его месте построено современное здание, в котором располагается [[:w:ru:Центр тувинской культуры|Центр тувинской культуры]]
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tuvancenter.ru/istoriya-czentra/
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7220 |long= 94.4476 |precise= yes
|name= Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.
|knid= 1700005000
|knid-new= 171610413830005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 10 / Интернациональная улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4449 |precise= yes
|name= Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи
|knid= 1700006000
|knid-new= 171510280630005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 17 / Комсомольская улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7217 |long= 94.4448 |precise= yes
|name= Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР, по которым прослеживается движение стилей архитектурной композиции и объемно-планировочной структуры объемов (функционализм, псевдомодерн)
|knid= 1700031000
|knid-new= 171510402740005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 18 / Комсомольская улица
|year= 1950 г. |author=
|description= Министерство Внутренних дел по Республике Тыва
|image= Здание МВД.jpg
|wdid= Q115765786
|wiki=
|commonscat= Ministry of Interior, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7216 |long= 94.4442 |precise= yes
|name= Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов
|knid= 1700007000
|knid-new= 171510305510005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 20 / Комсомольская улица
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.721094 |long= 94.443713 |precise= yes
|name= Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах
|knid= 1700008000
|knid-new= 171610417790005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 21
|year= |author=
|description= [[:w:ru:Национальная библиотека Республики Тыва им. А. С. Пушкина|Национальная библиотека им. Пушкина]]
|image=
|wdid= Q115774016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7215 |long= 94.4436 |precise= yes
|name= Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700009000
|knid-new= 171610425290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 22
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72093 |long= 94.44234 |precise= yes
|name= Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу
|knid= 1700010000
|knid-new= 171610424280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 27
|year= 1925 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4391 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу
|knid= 1700011000
|knid-new= 171210005920005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 32
|year= 1940 г. |author=
|description= Верховный Хурал Республики Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720081 |long= 94.439300 |precise= yes
|name= Музыкально-драматический театр
|knid= 1730013000
|knid-new= 171610425310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 33
|year= 1977 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= В. Көк-оол аттыг театр.jpg
|wdid= Q4464846
|wiki= Тувинский национальный музыкально-драматический театр имени В. Кок-оола
|commonscat= National theatre, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72092 |long= 94.43797 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 1700000008
|knid-new= 171510364180006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина / улица Чульдум
|year= 1970 г. |author= ск. Б. Дюжев, арх-ры А. Заварзин, В. Ровнов
|description=
|image= Кызыл Памятник Ленину 17.08.2013.jpg
|wdid= Q16495189
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin in Kyzyl |protection= Ф
|link=
|document= d05041977
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом, в котором в 1919 г. размещался штаб партизанского отряда Кравченко и Щетинкина |knid= 1700000007 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 65
|year=
|status= destroyed
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==М==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.689454 |long= 94.404055 |precise= no
|name= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы
|knid= 1730002000
|knid-new= 171711223590005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Московская улица, у дома 74 (Кызылское Президентское Кадетское училище)
|year= |author=
|description=
|image= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.70975 |long= 94.44815 |precise= yes
|name= Православная церковь
|knid= 1730012000
|knid-new= 171610422900005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Оюна Курседи, 112
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Свято-Троицкий храм. Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|temples= 18891
|document= d12051997
}}
== П ==
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Мемориальный комплекс «Площадь Победы» |knid= 1730005000 |complex= 1730005000
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха)
|year= 8 мая 1975 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. М. Макаренко.
|knid= 1730005001 |complex= 1730005000
|knid-new= 171621218250005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 1995 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= Бюсты героев Советского Союза Кечил-оола Т.Б, Хомушку Ч.Н., Макаренко Н.Н., Бухтуева М.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.722562 |long= 94.452248 |precise= no
|name= Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны
|knid= 1700000009 |complex= 1730005000
|knid-new= 171611218300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 8 мая 1975 г. |author= арх. В.Д. Деев, ск. Ю.Д. Деев, Ю.С. Кондратенко
|description=
|image= Тиилелге шөлүнде танк.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= T-34-85 in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.719094 |long= 94.429470 |precise= yes
|name= Краеведческий музей
|knid= 1700000043
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30
|year= 1970 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Tuvan National Museum view from roof - Тувинский национальный музей вид с крыши - panoramio.jpg
|wdid= Q14623994
|wiki= Национальный музей Республики Тыва
|commonscat= National Museum, Kyzyl
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.719469 |long= 94.429244 |precise= yes
|name= Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности
|knid= 1730082000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова)
|year= 2014 г. |author=
|description=
|image= Буян-Бадыргының тураскаалы 2014.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Monument to Mongush Buyan-Badyrgy, Kyzyl
|link=
|document= d18082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72023 |long= 94.44075 |precise= yes
|name= Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока
|knid= 1730004000
|knid-new= 171611218240005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра
|year= 1984 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар, арх. М.П. Бубнов
|description=
|image= Salchak-Toka.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72321 |long= 94.43709 |precise= yes
|name= Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике
|knid= 1700012000
|knid-new= 171411223730005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Чульдум, 1
|year= |author=
|description=
|image= Здание Кызыл 1.jpg
|wdid= Q138573605
|wiki= Здание представительства СССР в Тувинской Народной Республике
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
==Щ==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.7232 |long= 94.4511 |precise= yes
|name= Здание типографии, связанное с культурной революцией в Туве и движением за коммунистический труд
|knid= 1700013000
|knid-new= 171610425500005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 1
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.72376 |long= 94.45071 |precise= yes
|name= Хурээ «Цеченлинг»
|knid= 1730001000
|knid-new= 171610414970005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 2
|year= 1999 г. |author=
|description=
|image= Хурээ Цеченлиг.JPG
|wdid= Q18785077
|wiki=
|commonscat= Tsechenling (Kyzyl) |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700014000
|knid-new= 171610417700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 3
|year= 1924 г. |author=
|description= Скорее всего, перестроено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещалось правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700015000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 7
|year= |author=
|description= Скорее всего, снесено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72220 |long= 94.43651 |precise= yes
|name= Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики
|knid= 1700016000
|knid-new= 171610415350005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум
|year= 1936 г. |author=
|description= Школа № 1 имени М.А. Бухтуева
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
|document2= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72208 |long= 94.43413 |precise= yes
|name= Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона
|knid= 1700017000
|knid-new= 171610417750005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 58
|year= 1937 г., 2011 г. (восстановление после землетрясения) |author=
|description= Филармония
|image= Здание Тувинской филармонии.jpg
|wdid= Q48948553
|wiki= Тувинская государственная филармония имени В. М. Халилова
|commonscat=Tuvan State Philharmonic|protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Разное==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72492 |long= 94.44356 |precise= yes
|name= Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии
|knid= 1700018000
|knid-new= 171711223680005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии"
|year= 1964 г. |author=
|description=
|image= Центр Азии август 2015г.jpg
|wdid= Q14623556
|wiki= Центр Азии (обелиск)
|commonscat= Geographical centre of Asia |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.724032 |long= 94.459360 |precise= no
|name= Национальный парк культуры и отдыха
|knid= 1730006000
|knid-new= 171721223660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей
|year= |author=
|description=
|image= ISIIbYQm5GA.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City Park in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.65483 |long= 94.43281 |precise= yes
|name= Памятник животноводам аратам «Кадарчы»
|knid= 1730003000
|knid-new= 171611223670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 8-й км трассы Кызыл - Эрзин
|year= |author=
|description=
|image= Тураскаал "Кадарчы".jpg
|wdid= Q16271028
|wiki= Памятник Кадарчы
|commonscat= Kadarchy monument |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание хурээ
|knid= 1730010000
|knid-new= 171711223700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на правом берегу Енисея, в 2 км к северу от Кызыла
|year= |author=
|description=
|image= Буддийский храм на правом берегу г. Кызыла.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7537 |long= 94.4215 |precise= yes
|name= Достопримечательный культовый комплекс Догээ
|knid= 1730018000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 0,2 км к северу от города, гора Догээ (Туге)
|year= |author=
|description=
|image= Гора с мантрой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dogee Mountain
|link=
|document= d22012010
}}
==Кладбища==
=== Новое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила О.К. Саган-оола (1913-1971), писателя
|knid= 1700019000
|knid-new= 171711386610005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 5, ряд 18
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Сарыг-оола, писателя
|knid= 1700020000
|knid-new= 171711218290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= 1983 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Тока (1901-1973), партийного и государственного деятеля, писателя
|knid= 1700022000
|knid-new= 171611218310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник Салчаку Тока.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Б.Д. Ховенмея, первого наборщика Тувы, писателя
|knid= 1700023000
|knid-new= 171711419660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, 5 участок, 17 ряд
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Ф.И. Чи Шу-Ли, первого печатника Тувы
|knid= 1700024000
|knid-new= 171711406820005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 17, ряд 1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
=== Старое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.709493 |long= 94.435789 |precise= yes
|name= Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда
|knid= 1700025000
|knid-new= 171611218210005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Кочетова (1894-1957), прославленного командира партизан Тувы, героя Гражданской войны и участника Великой Отечественной войны
|knid= 1700026000
|knid-new= 171711221300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.Г. Малышева (1893-1967), командира отряда малоенисейских партизан
|knid= 1700027000
|knid-new= 171711218230005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.А. Пальмбаха (1897-1963), одного из основателей тувинской письменности, ученого-педагога, писателя и переводчика
|knid= 1700028000
|knid-new= 171711218260005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Серекея (1913-1958), первого врача Тувы
|knid= 1700021000
|knid-new= 171711218220005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила М.Х. Черзи, народного мастера резьбы из камня
|knid= 1700029000
|knid-new= 171711223580005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.Д. Шома (1903-1962), генерал-майора, министра военных дел Тувинской Народной Республики
|knid= 1700030000
|knid-new= 171711221290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Дачная-I»
|knid= 1730338000
|knid-new= 171540351590006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Дачная-II» |knid= 1730339000 |knid-new= 171540351700006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на северо-восток от окраины городских дач, 800 м на запад от могильника "Дачная-I"
|year=VII - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Местонахождение петроглифов «Дачное» |knid= 1730340000 |knid-new= 171741236520006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 600 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Кундустуг I»
|knid= 1730080000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 0,8 км к западу от границы города, в 0,4 км от источника Кундустуг
|year= VIII - IX вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d22012010
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-I» |knid= 1730037000 |knid-new= 171540359530006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 1,5 км к северу от окраины города и в 800 м от берега р. Енисей
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-II» |knid= 1730038000 |knid-new= 171540359560006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-III» |knid= 1730039000 |knid-new= 171540359250006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Хем-Белдир»
|knid= 1730081000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= правый берег р. Улуг-Хем, в 300-500 м к югу от хурээ, от места слияния р. Бий-Хем и Каа-Хем и по правому берегу р. Улуг-Хем тянутся цепочкой с востока на запад
|year= VIII - III вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d23012012
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d05041977
|d06031984
|d28121991
|d20021995
|d12051997
|d21071998
|d28102004
|d22012010
|d23012012
|d18082014
}}
{{footer|type=Наследие}}
iufls8nvtc1cejd292skxw32tyu4v5g
776909
776908
2026-09-11T13:28:21Z
SAKRI
8241
/* П */ Обновлён объект Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.
776909
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.7113|long=94.4326|zoom=14|districtid=Q6049|banner=Набережная Енисея в Кызыле.jpg
|wikivoyage= [[Кызыл]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720169 |long= 94.438718 |precise= yes
|name= Площадь Арата
|knid= 1730036000
|knid-new= 171721223710005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= |author=
|description=
|image= Вид на г. Кызыл.JPG
|wdid= Q14624010
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 1730011000 |complex= 1730011000
|knid-new= 171620426340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г., 1984 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Арат шөлүнден Чазакче көрүш.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71989 |long= 94.43708 |precise= yes
|name= Дом советов
|knid= 1730011001 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Кызыл Дом советов 17.08.2013.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of government, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71995 |long= 94.43810 |precise= yes
|name= Фонтанный комплекс
|knid= 1700000067 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= 1984 г. |author= И.Н. Захаров, М.К. Куулар, Б.Д. Байыр-оол
|style= совмод
|description=
|image= The Fontain on Arat square, Kyzyl.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fountains at Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==К==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72355 |long= 94.44416 |precise= yes
|name= Здание музея истории политических репрессий
|knid= 1730008000
|knid-new= 171610425340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица, 5
|year= |author=
|description= Здание, в котором в 1930-х гг. помещалось спецкомендатура НКВД ТНР
|image=
|wdid= Q48950550
|wiki= Музей истории политических репрессий в Туве
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72303 |long= 94.44446 |precise= yes
|name= Памятник жертвам политических репрессий
|knid= 1730007000
|knid-new= 171611218280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий
|year= 1996 г. |author= арх. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= "Непокоренный".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.71725 |long= 94.44590 |precise= yes
|name= Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах
|knid= 1700001000
|knid-new= 171711223690005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 74
|year= |author=
|description=
|image= Тыва чогаалчылар бажыңы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.7165 |long= 94.4282 |precise= no
|name= Бюст Героя Советского Союза Н.Н. Макаренко
|knid= 1730009000
|knid-new= 171711218270005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 176 (во дворе школы № 15)
|year= 1995 г. |author= ск. Х.Б. Донгак
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7239 |long= 94.4435 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1700002000
|knid-new= 171610417780005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 11
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72423 |long= 94.43902 |precise= yes
|name= Памятник красным партизанам, погибшим в бою с белогвардейскими карателями 16 августа 1919 г. (Братские могилы красных партизан)
|knid= 1700000000
|knid-new= 171611218320005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, сквер между домами 30 и 36
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.723341 |long= 94.437929 |precise= yes
|name= Здание, в котором прослеживается неоклассицизм
|knid= 1730035000
|knid-new= 171610421300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 31
|year= 1954 г. |author=
|description= УФСБ России по Республике Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.723896 |long= 94.437245 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1730014000
|knid-new= 171610427960005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 38
|year= 1961 г. |author=
|style= совмод
|description= Сейчас - гостиница «Коттедж»
|image= Гостиница "Коттедж" - Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
== Л ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7218 |long= 94.4521 |precise= yes
|name= Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году
|knid= 1700003000
|knid-new= 171610412040005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 1
|year= 1940 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.721524 |long= 94.448626 |precise= no
|name= Бывшее здание муздрамтеатра, где проходили съезды народно-революционной партии и Великие Хуралы ТНР, принимались декларации о всемерном участии тувинского народа в Великой Отечественной войне и добровольном вхождении ТНР в состав СССР
|knid= 1700004000
|knid-new= 172011419670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 7
|year= |author=
|description= Снесено в 2009 г. под предлогом ветхости, на его месте построено современное здание, в котором располагается [[:w:ru:Центр тувинской культуры|Центр тувинской культуры]]
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tuvancenter.ru/istoriya-czentra/
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7220 |long= 94.4476 |precise= yes
|name= Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.
|knid= 1700005000
|knid-new= 171610413830005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 10 / Интернациональная улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4449 |precise= yes
|name= Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи
|knid= 1700006000
|knid-new= 171510280630005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 17 / Комсомольская улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7217 |long= 94.4448 |precise= yes
|name= Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР, по которым прослеживается движение стилей архитектурной композиции и объемно-планировочной структуры объемов (функционализм, псевдомодерн)
|knid= 1700031000
|knid-new= 171510402740005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 18 / Комсомольская улица
|year= 1950 г. |author=
|description= Министерство Внутренних дел по Республике Тыва
|image= Здание МВД.jpg
|wdid= Q115765786
|wiki=
|commonscat= Ministry of Interior, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7216 |long= 94.4442 |precise= yes
|name= Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов
|knid= 1700007000
|knid-new= 171510305510005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 20 / Комсомольская улица
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.721094 |long= 94.443713 |precise= yes
|name= Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах
|knid= 1700008000
|knid-new= 171610417790005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 21
|year= |author=
|description= [[:w:ru:Национальная библиотека Республики Тыва им. А. С. Пушкина|Национальная библиотека им. Пушкина]]
|image=
|wdid= Q115774016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7215 |long= 94.4436 |precise= yes
|name= Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700009000
|knid-new= 171610425290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 22
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72093 |long= 94.44234 |precise= yes
|name= Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу
|knid= 1700010000
|knid-new= 171610424280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 27
|year= 1925 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4391 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу
|knid= 1700011000
|knid-new= 171210005920005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 32
|year= 1940 г. |author=
|description= Верховный Хурал Республики Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720081 |long= 94.439300 |precise= yes
|name= Музыкально-драматический театр
|knid= 1730013000
|knid-new= 171610425310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 33
|year= 1977 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= В. Көк-оол аттыг театр.jpg
|wdid= Q4464846
|wiki= Тувинский национальный музыкально-драматический театр имени В. Кок-оола
|commonscat= National theatre, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72092 |long= 94.43797 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 1700000008
|knid-new= 171510364180006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина / улица Чульдум
|year= 1970 г. |author= ск. Б. Дюжев, арх-ры А. Заварзин, В. Ровнов
|description=
|image= Кызыл Памятник Ленину 17.08.2013.jpg
|wdid= Q16495189
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin in Kyzyl |protection= Ф
|link=
|document= d05041977
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом, в котором в 1919 г. размещался штаб партизанского отряда Кравченко и Щетинкина |knid= 1700000007 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 65
|year=
|status= destroyed
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==М==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.689454 |long= 94.404055 |precise= no
|name= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы
|knid= 1730002000
|knid-new= 171711223590005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Московская улица, у дома 74 (Кызылское Президентское Кадетское училище)
|year= |author=
|description=
|image= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.70975 |long= 94.44815 |precise= yes
|name= Православная церковь
|knid= 1730012000
|knid-new= 171610422900005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Оюна Курседи, 112
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Свято-Троицкий храм. Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|temples= 18891
|document= d12051997
}}
== П ==
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Мемориальный комплекс «Площадь Победы» |knid= 1730005000 |complex= 1730005000
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха)
|year= 8 мая 1975 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.
|knid= 1730005001 |complex= 1730005000
|knid-new= 171621218250005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 1995 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= Бюсты героев Советского Союза Кечил-оола Т.Б, Хомушку Ч.Н., Макаренко Н.Н., Бухтуева М.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.722562 |long= 94.452248 |precise= no
|name= Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны
|knid= 1700000009 |complex= 1730005000
|knid-new= 171611218300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 8 мая 1975 г. |author= арх. В.Д. Деев, ск. Ю.Д. Деев, Ю.С. Кондратенко
|description=
|image= Тиилелге шөлүнде танк.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= T-34-85 in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.719094 |long= 94.429470 |precise= yes
|name= Краеведческий музей
|knid= 1700000043
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30
|year= 1970 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Tuvan National Museum view from roof - Тувинский национальный музей вид с крыши - panoramio.jpg
|wdid= Q14623994
|wiki= Национальный музей Республики Тыва
|commonscat= National Museum, Kyzyl
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.719469 |long= 94.429244 |precise= yes
|name= Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности
|knid= 1730082000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова)
|year= 2014 г. |author=
|description=
|image= Буян-Бадыргының тураскаалы 2014.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Monument to Mongush Buyan-Badyrgy, Kyzyl
|link=
|document= d18082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72023 |long= 94.44075 |precise= yes
|name= Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока
|knid= 1730004000
|knid-new= 171611218240005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра
|year= 1984 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар, арх. М.П. Бубнов
|description=
|image= Salchak-Toka.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72321 |long= 94.43709 |precise= yes
|name= Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике
|knid= 1700012000
|knid-new= 171411223730005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Чульдум, 1
|year= |author=
|description=
|image= Здание Кызыл 1.jpg
|wdid= Q138573605
|wiki= Здание представительства СССР в Тувинской Народной Республике
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
==Щ==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.7232 |long= 94.4511 |precise= yes
|name= Здание типографии, связанное с культурной революцией в Туве и движением за коммунистический труд
|knid= 1700013000
|knid-new= 171610425500005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 1
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.72376 |long= 94.45071 |precise= yes
|name= Хурээ «Цеченлинг»
|knid= 1730001000
|knid-new= 171610414970005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 2
|year= 1999 г. |author=
|description=
|image= Хурээ Цеченлиг.JPG
|wdid= Q18785077
|wiki=
|commonscat= Tsechenling (Kyzyl) |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700014000
|knid-new= 171610417700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 3
|year= 1924 г. |author=
|description= Скорее всего, перестроено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещалось правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700015000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 7
|year= |author=
|description= Скорее всего, снесено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72220 |long= 94.43651 |precise= yes
|name= Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики
|knid= 1700016000
|knid-new= 171610415350005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум
|year= 1936 г. |author=
|description= Школа № 1 имени М.А. Бухтуева
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
|document2= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72208 |long= 94.43413 |precise= yes
|name= Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона
|knid= 1700017000
|knid-new= 171610417750005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 58
|year= 1937 г., 2011 г. (восстановление после землетрясения) |author=
|description= Филармония
|image= Здание Тувинской филармонии.jpg
|wdid= Q48948553
|wiki= Тувинская государственная филармония имени В. М. Халилова
|commonscat=Tuvan State Philharmonic|protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Разное==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72492 |long= 94.44356 |precise= yes
|name= Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии
|knid= 1700018000
|knid-new= 171711223680005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии"
|year= 1964 г. |author=
|description=
|image= Центр Азии август 2015г.jpg
|wdid= Q14623556
|wiki= Центр Азии (обелиск)
|commonscat= Geographical centre of Asia |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.724032 |long= 94.459360 |precise= no
|name= Национальный парк культуры и отдыха
|knid= 1730006000
|knid-new= 171721223660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей
|year= |author=
|description=
|image= ISIIbYQm5GA.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City Park in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.65483 |long= 94.43281 |precise= yes
|name= Памятник животноводам аратам «Кадарчы»
|knid= 1730003000
|knid-new= 171611223670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 8-й км трассы Кызыл - Эрзин
|year= |author=
|description=
|image= Тураскаал "Кадарчы".jpg
|wdid= Q16271028
|wiki= Памятник Кадарчы
|commonscat= Kadarchy monument |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание хурээ
|knid= 1730010000
|knid-new= 171711223700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на правом берегу Енисея, в 2 км к северу от Кызыла
|year= |author=
|description=
|image= Буддийский храм на правом берегу г. Кызыла.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7537 |long= 94.4215 |precise= yes
|name= Достопримечательный культовый комплекс Догээ
|knid= 1730018000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 0,2 км к северу от города, гора Догээ (Туге)
|year= |author=
|description=
|image= Гора с мантрой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dogee Mountain
|link=
|document= d22012010
}}
==Кладбища==
=== Новое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила О.К. Саган-оола (1913-1971), писателя
|knid= 1700019000
|knid-new= 171711386610005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 5, ряд 18
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Сарыг-оола, писателя
|knid= 1700020000
|knid-new= 171711218290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= 1983 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Тока (1901-1973), партийного и государственного деятеля, писателя
|knid= 1700022000
|knid-new= 171611218310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник Салчаку Тока.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Б.Д. Ховенмея, первого наборщика Тувы, писателя
|knid= 1700023000
|knid-new= 171711419660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, 5 участок, 17 ряд
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Ф.И. Чи Шу-Ли, первого печатника Тувы
|knid= 1700024000
|knid-new= 171711406820005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 17, ряд 1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
=== Старое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.709493 |long= 94.435789 |precise= yes
|name= Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда
|knid= 1700025000
|knid-new= 171611218210005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Кочетова (1894-1957), прославленного командира партизан Тувы, героя Гражданской войны и участника Великой Отечественной войны
|knid= 1700026000
|knid-new= 171711221300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.Г. Малышева (1893-1967), командира отряда малоенисейских партизан
|knid= 1700027000
|knid-new= 171711218230005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.А. Пальмбаха (1897-1963), одного из основателей тувинской письменности, ученого-педагога, писателя и переводчика
|knid= 1700028000
|knid-new= 171711218260005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Серекея (1913-1958), первого врача Тувы
|knid= 1700021000
|knid-new= 171711218220005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила М.Х. Черзи, народного мастера резьбы из камня
|knid= 1700029000
|knid-new= 171711223580005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.Д. Шома (1903-1962), генерал-майора, министра военных дел Тувинской Народной Республики
|knid= 1700030000
|knid-new= 171711221290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Дачная-I»
|knid= 1730338000
|knid-new= 171540351590006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Дачная-II» |knid= 1730339000 |knid-new= 171540351700006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на северо-восток от окраины городских дач, 800 м на запад от могильника "Дачная-I"
|year=VII - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Местонахождение петроглифов «Дачное» |knid= 1730340000 |knid-new= 171741236520006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 600 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Кундустуг I»
|knid= 1730080000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 0,8 км к западу от границы города, в 0,4 км от источника Кундустуг
|year= VIII - IX вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d22012010
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-I» |knid= 1730037000 |knid-new= 171540359530006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 1,5 км к северу от окраины города и в 800 м от берега р. Енисей
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-II» |knid= 1730038000 |knid-new= 171540359560006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-III» |knid= 1730039000 |knid-new= 171540359250006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Хем-Белдир»
|knid= 1730081000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= правый берег р. Улуг-Хем, в 300-500 м к югу от хурээ, от места слияния р. Бий-Хем и Каа-Хем и по правому берегу р. Улуг-Хем тянутся цепочкой с востока на запад
|year= VIII - III вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d23012012
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d05041977
|d06031984
|d28121991
|d20021995
|d12051997
|d21071998
|d28102004
|d22012010
|d23012012
|d18082014
}}
{{footer|type=Наследие}}
jj7tmooexc5fqjitwh5rer9ymjdj5r0
776960
776909
2026-09-11T21:06:30Z
Саня Новиков
11361
/* Документы */
776960
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.7113|long=94.4326|zoom=14|districtid=Q6049|banner=Набережная Енисея в Кызыле.jpg
|wikivoyage= [[Кызыл]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720169 |long= 94.438718 |precise= yes
|name= Площадь Арата
|knid= 1730036000
|knid-new= 171721223710005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= |author=
|description=
|image= Вид на г. Кызыл.JPG
|wdid= Q14624010
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 1730011000 |complex= 1730011000
|knid-new= 171620426340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г., 1984 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Арат шөлүнден Чазакче көрүш.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71989 |long= 94.43708 |precise= yes
|name= Дом советов
|knid= 1730011001 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Кызыл Дом советов 17.08.2013.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of government, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71995 |long= 94.43810 |precise= yes
|name= Фонтанный комплекс
|knid= 1700000067 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= 1984 г. |author= И.Н. Захаров, М.К. Куулар, Б.Д. Байыр-оол
|style= совмод
|description=
|image= The Fontain on Arat square, Kyzyl.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fountains at Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==К==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72355 |long= 94.44416 |precise= yes
|name= Здание музея истории политических репрессий
|knid= 1730008000
|knid-new= 171610425340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица, 5
|year= |author=
|description= Здание, в котором в 1930-х гг. помещалось спецкомендатура НКВД ТНР
|image=
|wdid= Q48950550
|wiki= Музей истории политических репрессий в Туве
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72303 |long= 94.44446 |precise= yes
|name= Памятник жертвам политических репрессий
|knid= 1730007000
|knid-new= 171611218280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий
|year= 1996 г. |author= арх. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= "Непокоренный".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.71725 |long= 94.44590 |precise= yes
|name= Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах
|knid= 1700001000
|knid-new= 171711223690005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 74
|year= |author=
|description=
|image= Тыва чогаалчылар бажыңы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.7165 |long= 94.4282 |precise= no
|name= Бюст Героя Советского Союза Н.Н. Макаренко
|knid= 1730009000
|knid-new= 171711218270005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 176 (во дворе школы № 15)
|year= 1995 г. |author= ск. Х.Б. Донгак
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7239 |long= 94.4435 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1700002000
|knid-new= 171610417780005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 11
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72423 |long= 94.43902 |precise= yes
|name= Памятник красным партизанам, погибшим в бою с белогвардейскими карателями 16 августа 1919 г. (Братские могилы красных партизан)
|knid= 1700000000
|knid-new= 171611218320005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, сквер между домами 30 и 36
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.723341 |long= 94.437929 |precise= yes
|name= Здание, в котором прослеживается неоклассицизм
|knid= 1730035000
|knid-new= 171610421300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 31
|year= 1954 г. |author=
|description= УФСБ России по Республике Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.723896 |long= 94.437245 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1730014000
|knid-new= 171610427960005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 38
|year= 1961 г. |author=
|style= совмод
|description= Сейчас - гостиница «Коттедж»
|image= Гостиница "Коттедж" - Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
== Л ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7218 |long= 94.4521 |precise= yes
|name= Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году
|knid= 1700003000
|knid-new= 171610412040005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 1
|year= 1940 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.721524 |long= 94.448626 |precise= no
|name= Бывшее здание муздрамтеатра, где проходили съезды народно-революционной партии и Великие Хуралы ТНР, принимались декларации о всемерном участии тувинского народа в Великой Отечественной войне и добровольном вхождении ТНР в состав СССР
|knid= 1700004000
|knid-new= 172011419670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 7
|year= |author=
|description= Снесено в 2009 г. под предлогом ветхости, на его месте построено современное здание, в котором располагается [[:w:ru:Центр тувинской культуры|Центр тувинской культуры]]
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tuvancenter.ru/istoriya-czentra/
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7220 |long= 94.4476 |precise= yes
|name= Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.
|knid= 1700005000
|knid-new= 171610413830005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 10 / Интернациональная улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4449 |precise= yes
|name= Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи
|knid= 1700006000
|knid-new= 171510280630005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 17 / Комсомольская улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7217 |long= 94.4448 |precise= yes
|name= Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР, по которым прослеживается движение стилей архитектурной композиции и объемно-планировочной структуры объемов (функционализм, псевдомодерн)
|knid= 1700031000
|knid-new= 171510402740005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 18 / Комсомольская улица
|year= 1950 г. |author=
|description= Министерство Внутренних дел по Республике Тыва
|image= Здание МВД.jpg
|wdid= Q115765786
|wiki=
|commonscat= Ministry of Interior, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7216 |long= 94.4442 |precise= yes
|name= Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов
|knid= 1700007000
|knid-new= 171510305510005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 20 / Комсомольская улица
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.721094 |long= 94.443713 |precise= yes
|name= Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах
|knid= 1700008000
|knid-new= 171610417790005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 21
|year= |author=
|description= [[:w:ru:Национальная библиотека Республики Тыва им. А. С. Пушкина|Национальная библиотека им. Пушкина]]
|image=
|wdid= Q115774016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7215 |long= 94.4436 |precise= yes
|name= Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700009000
|knid-new= 171610425290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 22
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72093 |long= 94.44234 |precise= yes
|name= Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу
|knid= 1700010000
|knid-new= 171610424280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 27
|year= 1925 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4391 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу
|knid= 1700011000
|knid-new= 171210005920005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 32
|year= 1940 г. |author=
|description= Верховный Хурал Республики Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720081 |long= 94.439300 |precise= yes
|name= Музыкально-драматический театр
|knid= 1730013000
|knid-new= 171610425310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 33
|year= 1977 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= В. Көк-оол аттыг театр.jpg
|wdid= Q4464846
|wiki= Тувинский национальный музыкально-драматический театр имени В. Кок-оола
|commonscat= National theatre, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72092 |long= 94.43797 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 1700000008
|knid-new= 171510364180006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина / улица Чульдум
|year= 1970 г. |author= ск. Б. Дюжев, арх-ры А. Заварзин, В. Ровнов
|description=
|image= Кызыл Памятник Ленину 17.08.2013.jpg
|wdid= Q16495189
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin in Kyzyl |protection= Ф
|link=
|document= d05041977
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом, в котором в 1919 г. размещался штаб партизанского отряда Кравченко и Щетинкина |knid= 1700000007 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 65
|year=
|status= destroyed
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==М==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.689454 |long= 94.404055 |precise= no
|name= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы
|knid= 1730002000
|knid-new= 171711223590005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Московская улица, у дома 74 (Кызылское Президентское Кадетское училище)
|year= |author=
|description=
|image= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.70975 |long= 94.44815 |precise= yes
|name= Православная церковь
|knid= 1730012000
|knid-new= 171610422900005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Оюна Курседи, 112
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Свято-Троицкий храм. Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|temples= 18891
|document= d12051997
}}
== П ==
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Мемориальный комплекс «Площадь Победы» |knid= 1730005000 |complex= 1730005000
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха)
|year= 8 мая 1975 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.
|knid= 1730005001 |complex= 1730005000
|knid-new= 171621218250005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 1995 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= Бюсты героев Советского Союза Кечил-оола Т.Б, Хомушку Ч.Н., Макаренко Н.Н., Бухтуева М.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.722562 |long= 94.452248 |precise= no
|name= Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны
|knid= 1700000009 |complex= 1730005000
|knid-new= 171611218300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 8 мая 1975 г. |author= арх. В.Д. Деев, ск. Ю.Д. Деев, Ю.С. Кондратенко
|description=
|image= Тиилелге шөлүнде танк.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= T-34-85 in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.719094 |long= 94.429470 |precise= yes
|name= Краеведческий музей
|knid= 1700000043
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30
|year= 1970 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Tuvan National Museum view from roof - Тувинский национальный музей вид с крыши - panoramio.jpg
|wdid= Q14623994
|wiki= Национальный музей Республики Тыва
|commonscat= National Museum, Kyzyl
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.719469 |long= 94.429244 |precise= yes
|name= Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности
|knid= 1730082000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова)
|year= 2014 г. |author=
|description=
|image= Буян-Бадыргының тураскаалы 2014.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Monument to Mongush Buyan-Badyrgy, Kyzyl
|link=
|document= d18082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72023 |long= 94.44075 |precise= yes
|name= Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока
|knid= 1730004000
|knid-new= 171611218240005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра
|year= 1984 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар, арх. М.П. Бубнов
|description=
|image= Salchak-Toka.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72321 |long= 94.43709 |precise= yes
|name= Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике
|knid= 1700012000
|knid-new= 171411223730005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Чульдум, 1
|year= |author=
|description=
|image= Здание Кызыл 1.jpg
|wdid= Q138573605
|wiki= Здание представительства СССР в Тувинской Народной Республике
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
==Щ==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.7232 |long= 94.4511 |precise= yes
|name= Здание типографии, связанное с культурной революцией в Туве и движением за коммунистический труд
|knid= 1700013000
|knid-new= 171610425500005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 1
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.72376 |long= 94.45071 |precise= yes
|name= Хурээ «Цеченлинг»
|knid= 1730001000
|knid-new= 171610414970005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 2
|year= 1999 г. |author=
|description=
|image= Хурээ Цеченлиг.JPG
|wdid= Q18785077
|wiki=
|commonscat= Tsechenling (Kyzyl) |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700014000
|knid-new= 171610417700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 3
|year= 1924 г. |author=
|description= Скорее всего, перестроено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещалось правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700015000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 7
|year= |author=
|description= Скорее всего, снесено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72220 |long= 94.43651 |precise= yes
|name= Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики
|knid= 1700016000
|knid-new= 171610415350005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум
|year= 1936 г. |author=
|description= Школа № 1 имени М.А. Бухтуева
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
|document2= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72208 |long= 94.43413 |precise= yes
|name= Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона
|knid= 1700017000
|knid-new= 171610417750005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 58
|year= 1937 г., 2011 г. (восстановление после землетрясения) |author=
|description= Филармония
|image= Здание Тувинской филармонии.jpg
|wdid= Q48948553
|wiki= Тувинская государственная филармония имени В. М. Халилова
|commonscat=Tuvan State Philharmonic|protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Разное==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72492 |long= 94.44356 |precise= yes
|name= Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии
|knid= 1700018000
|knid-new= 171711223680005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии"
|year= 1964 г. |author=
|description=
|image= Центр Азии август 2015г.jpg
|wdid= Q14623556
|wiki= Центр Азии (обелиск)
|commonscat= Geographical centre of Asia |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.724032 |long= 94.459360 |precise= no
|name= Национальный парк культуры и отдыха
|knid= 1730006000
|knid-new= 171721223660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей
|year= |author=
|description=
|image= ISIIbYQm5GA.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City Park in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.65483 |long= 94.43281 |precise= yes
|name= Памятник животноводам аратам «Кадарчы»
|knid= 1730003000
|knid-new= 171611223670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 8-й км трассы Кызыл - Эрзин
|year= |author=
|description=
|image= Тураскаал "Кадарчы".jpg
|wdid= Q16271028
|wiki= Памятник Кадарчы
|commonscat= Kadarchy monument |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание хурээ
|knid= 1730010000
|knid-new= 171711223700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на правом берегу Енисея, в 2 км к северу от Кызыла
|year= |author=
|description=
|image= Буддийский храм на правом берегу г. Кызыла.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7537 |long= 94.4215 |precise= yes
|name= Достопримечательный культовый комплекс Догээ
|knid= 1730018000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 0,2 км к северу от города, гора Догээ (Туге)
|year= |author=
|description=
|image= Гора с мантрой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dogee Mountain
|link=
|document= d22012010
}}
==Кладбища==
=== Новое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила О.К. Саган-оола (1913-1971), писателя
|knid= 1700019000
|knid-new= 171711386610005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 5, ряд 18
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Сарыг-оола, писателя
|knid= 1700020000
|knid-new= 171711218290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= 1983 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Тока (1901-1973), партийного и государственного деятеля, писателя
|knid= 1700022000
|knid-new= 171611218310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник Салчаку Тока.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Б.Д. Ховенмея, первого наборщика Тувы, писателя
|knid= 1700023000
|knid-new= 171711419660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, 5 участок, 17 ряд
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Ф.И. Чи Шу-Ли, первого печатника Тувы
|knid= 1700024000
|knid-new= 171711406820005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 17, ряд 1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
=== Старое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.709493 |long= 94.435789 |precise= yes
|name= Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда
|knid= 1700025000
|knid-new= 171611218210005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Кочетова (1894-1957), прославленного командира партизан Тувы, героя Гражданской войны и участника Великой Отечественной войны
|knid= 1700026000
|knid-new= 171711221300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.Г. Малышева (1893-1967), командира отряда малоенисейских партизан
|knid= 1700027000
|knid-new= 171711218230005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.А. Пальмбаха (1897-1963), одного из основателей тувинской письменности, ученого-педагога, писателя и переводчика
|knid= 1700028000
|knid-new= 171711218260005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Серекея (1913-1958), первого врача Тувы
|knid= 1700021000
|knid-new= 171711218220005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила М.Х. Черзи, народного мастера резьбы из камня
|knid= 1700029000
|knid-new= 171711223580005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.Д. Шома (1903-1962), генерал-майора, министра военных дел Тувинской Народной Республики
|knid= 1700030000
|knid-new= 171711221290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Дачная-I»
|knid= 1730338000
|knid-new= 171540351590006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Дачная-II» |knid= 1730339000 |knid-new= 171540351700006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на северо-восток от окраины городских дач, 800 м на запад от могильника "Дачная-I"
|year=VII - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Местонахождение петроглифов «Дачное» |knid= 1730340000 |knid-new= 171741236520006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 600 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Кундустуг I»
|knid= 1730080000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 0,8 км к западу от границы города, в 0,4 км от источника Кундустуг
|year= VIII - IX вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d22012010
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-I» |knid= 1730037000 |knid-new= 171540359530006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 1,5 км к северу от окраины города и в 800 м от берега р. Енисей
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-II» |knid= 1730038000 |knid-new= 171540359560006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-III» |knid= 1730039000 |knid-new= 171540359250006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Хем-Белдир»
|knid= 1730081000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= правый берег р. Улуг-Хем, в 300-500 м к югу от хурээ, от места слияния р. Бий-Хем и Каа-Хем и по правому берегу р. Улуг-Хем тянутся цепочкой с востока на запад
|year= VIII - III вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d23012012
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d05041977
|d06031984
|d28121991
|d20021995
|d12051997
|d21071998
|d28102004
|d22012010
|d23012012
|d18082014
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
jy456vmvdcewtn12tcjmb59f58ndbh6
776961
776960
2026-09-11T21:07:46Z
Саня Новиков
11361
Отменена версия [[Special:Diff/776960|776960]], сделанная [[Special:Contributions/Саня Новиков|Саня Новиков]] ([[User talk:Саня Новиков|обсуждение]])
776961
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.7113|long=94.4326|zoom=14|districtid=Q6049|banner=Набережная Енисея в Кызыле.jpg
|wikivoyage= [[Кызыл]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720169 |long= 94.438718 |precise= yes
|name= Площадь Арата
|knid= 1730036000
|knid-new= 171721223710005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= |author=
|description=
|image= Вид на г. Кызыл.JPG
|wdid= Q14624010
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 1730011000 |complex= 1730011000
|knid-new= 171620426340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г., 1984 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Арат шөлүнден Чазакче көрүш.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71989 |long= 94.43708 |precise= yes
|name= Дом советов
|knid= 1730011001 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата (улица Чульдум, 18)
|year= 1979 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Кызыл Дом советов 17.08.2013.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of government, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.71995 |long= 94.43810 |precise= yes
|name= Фонтанный комплекс
|knid= 1700000067 |complex= 1730011000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Арата
|year= 1984 г. |author= И.Н. Захаров, М.К. Куулар, Б.Д. Байыр-оол
|style= совмод
|description=
|image= The Fontain on Arat square, Kyzyl.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fountains at Arat square |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==К==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72355 |long= 94.44416 |precise= yes
|name= Здание музея истории политических репрессий
|knid= 1730008000
|knid-new= 171610425340005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица, 5
|year= |author=
|description= Здание, в котором в 1930-х гг. помещалось спецкомендатура НКВД ТНР
|image=
|wdid= Q48950550
|wiki= Музей истории политических репрессий в Туве
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72303 |long= 94.44446 |precise= yes
|name= Памятник жертвам политических репрессий
|knid= 1730007000
|knid-new= 171611218280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий
|year= 1996 г. |author= арх. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= "Непокоренный".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.71725 |long= 94.44590 |precise= yes
|name= Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах
|knid= 1700001000
|knid-new= 171711223690005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 74
|year= |author=
|description=
|image= Тыва чогаалчылар бажыңы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.7165 |long= 94.4282 |precise= no
|name= Бюст Героя Советского Союза Н.Н. Макаренко
|knid= 1730009000
|knid-new= 171711218270005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Красноармейская улица, 176 (во дворе школы № 15)
|year= 1995 г. |author= ск. Х.Б. Донгак
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7239 |long= 94.4435 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1700002000
|knid-new= 171610417780005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 11
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72423 |long= 94.43902 |precise= yes
|name= Памятник красным партизанам, погибшим в бою с белогвардейскими карателями 16 августа 1919 г. (Братские могилы красных партизан)
|knid= 1700000000
|knid-new= 171611218320005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, сквер между домами 30 и 36
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.723341 |long= 94.437929 |precise= yes
|name= Здание, в котором прослеживается неоклассицизм
|knid= 1730035000
|knid-new= 171610421300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 31
|year= 1954 г. |author=
|description= УФСБ России по Республике Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.723896 |long= 94.437245 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока
|knid= 1730014000
|knid-new= 171610427960005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Красных Партизан, 38
|year= 1961 г. |author=
|style= совмод
|description= Сейчас - гостиница «Коттедж»
|image= Гостиница "Коттедж" - Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
== Л ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7218 |long= 94.4521 |precise= yes
|name= Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году
|knid= 1700003000
|knid-new= 171610412040005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 1
|year= 1940 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.721524 |long= 94.448626 |precise= no
|name= Бывшее здание муздрамтеатра, где проходили съезды народно-революционной партии и Великие Хуралы ТНР, принимались декларации о всемерном участии тувинского народа в Великой Отечественной войне и добровольном вхождении ТНР в состав СССР
|knid= 1700004000
|knid-new= 172011419670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 7
|year= |author=
|description= Снесено в 2009 г. под предлогом ветхости, на его месте построено современное здание, в котором располагается [[:w:ru:Центр тувинской культуры|Центр тувинской культуры]]
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tuvancenter.ru/istoriya-czentra/
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7220 |long= 94.4476 |precise= yes
|name= Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.
|knid= 1700005000
|knid-new= 171610413830005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 10 / Интернациональная улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4449 |precise= yes
|name= Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи
|knid= 1700006000
|knid-new= 171510280630005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 17 / Комсомольская улица
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7217 |long= 94.4448 |precise= yes
|name= Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР, по которым прослеживается движение стилей архитектурной композиции и объемно-планировочной структуры объемов (функционализм, псевдомодерн)
|knid= 1700031000
|knid-new= 171510402740005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 18 / Комсомольская улица
|year= 1950 г. |author=
|description= Министерство Внутренних дел по Республике Тыва
|image= Здание МВД.jpg
|wdid= Q115765786
|wiki=
|commonscat= Ministry of Interior, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7216 |long= 94.4442 |precise= yes
|name= Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов
|knid= 1700007000
|knid-new= 171510305510005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 20 / Комсомольская улица
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.721094 |long= 94.443713 |precise= yes
|name= Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах
|knid= 1700008000
|knid-new= 171610417790005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 21
|year= |author=
|description= [[:w:ru:Национальная библиотека Республики Тыва им. А. С. Пушкина|Национальная библиотека им. Пушкина]]
|image=
|wdid= Q115774016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7215 |long= 94.4436 |precise= yes
|name= Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700009000
|knid-new= 171610425290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 22
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72093 |long= 94.44234 |precise= yes
|name= Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу
|knid= 1700010000
|knid-new= 171610424280005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 27
|year= 1925 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.7212 |long= 94.4391 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу
|knid= 1700011000
|knid-new= 171210005920005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 32
|year= 1940 г. |author=
|description= Верховный Хурал Республики Тыва
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.720081 |long= 94.439300 |precise= yes
|name= Музыкально-драматический театр
|knid= 1730013000
|knid-new= 171610425310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 33
|year= 1977 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= В. Көк-оол аттыг театр.jpg
|wdid= Q4464846
|wiki= Тувинский национальный музыкально-драматический театр имени В. Кок-оола
|commonscat= National theatre, Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d28121991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72092 |long= 94.43797 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 1700000008
|knid-new= 171510364180006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина / улица Чульдум
|year= 1970 г. |author= ск. Б. Дюжев, арх-ры А. Заварзин, В. Ровнов
|description=
|image= Кызыл Памятник Ленину 17.08.2013.jpg
|wdid= Q16495189
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin in Kyzyl |protection= Ф
|link=
|document= d05041977
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом, в котором в 1919 г. размещался штаб партизанского отряда Кравченко и Щетинкина |knid= 1700000007 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Ленина, 65
|year=
|status= destroyed
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==М==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.689454 |long= 94.404055 |precise= no
|name= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы
|knid= 1730002000
|knid-new= 171711223590005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= Московская улица, у дома 74 (Кызылское Президентское Кадетское училище)
|year= |author=
|description=
|image= Буддийская священная ступа Бодхисаттвы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.70975 |long= 94.44815 |precise= yes
|name= Православная церковь
|knid= 1730012000
|knid-new= 171610422900005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Оюна Курседи, 112
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Свято-Троицкий храм. Кызыл.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|temples= 18891
|document= d12051997
}}
== П ==
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Мемориальный комплекс «Площадь Победы» |knid= 1730005000 |complex= 1730005000
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха)
|year= 8 мая 1975 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.
|knid= 1730005001 |complex= 1730005000
|knid-new= 171621218250005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 1995 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар
|description=
|image= Бюсты героев Советского Союза Кечил-оола Т.Б, Хомушку Ч.Н., Макаренко Н.Н., Бухтуева М.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.722562 |long= 94.452248 |precise= no
|name= Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны
|knid= 1700000009 |complex= 1730005000
|knid-new= 171611218300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= площадь Победы
|year= 8 мая 1975 г. |author= арх. В.Д. Деев, ск. Ю.Д. Деев, Ю.С. Кондратенко
|description=
|image= Тиилелге шөлүнде танк.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= T-34-85 in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.719094 |long= 94.429470 |precise= yes
|name= Краеведческий музей
|knid= 1700000043
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30
|year= 1970 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Tuvan National Museum view from roof - Тувинский национальный музей вид с крыши - panoramio.jpg
|wdid= Q14623994
|wiki= Национальный музей Республики Тыва
|commonscat= National Museum, Kyzyl
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.719469 |long= 94.429244 |precise= yes
|name= Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности
|knid= 1730082000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова)
|year= 2014 г. |author=
|description=
|image= Буян-Бадыргының тураскаалы 2014.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Monument to Mongush Buyan-Badyrgy, Kyzyl
|link=
|document= d18082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72023 |long= 94.44075 |precise= yes
|name= Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока
|knid= 1730004000
|knid-new= 171611218240005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра
|year= 1984 г. |author= ск. Т.Ч. Ондар, арх. М.П. Бубнов
|description=
|image= Salchak-Toka.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72321 |long= 94.43709 |precise= yes
|name= Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике
|knid= 1700012000
|knid-new= 171411223730005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Чульдум, 1
|year= |author=
|description=
|image= Здание Кызыл 1.jpg
|wdid= Q138573605
|wiki= Здание представительства СССР в Тувинской Народной Республике
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
==Щ==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 51.7232 |long= 94.4511 |precise= yes
|name= Здание типографии, связанное с культурной революцией в Туве и движением за коммунистический труд
|knid= 1700013000
|knid-new= 171610425500005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 1
|year= 1929 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 51.72376 |long= 94.45071 |precise= yes
|name= Хурээ «Цеченлинг»
|knid= 1730001000
|knid-new= 171610414970005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 2
|year= 1999 г. |author=
|description=
|image= Хурээ Цеченлиг.JPG
|wdid= Q18785077
|wiki=
|commonscat= Tsechenling (Kyzyl) |protection= Р
|link=
|document= d28102004
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700014000
|knid-new= 171610417700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 3
|year= 1924 г. |author=
|description= Скорее всего, перестроено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание, где размещалось правительство Тувинской Народной Республики
|knid= 1700015000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 7
|year= |author=
|description= Скорее всего, снесено
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72220 |long= 94.43651 |precise= yes
|name= Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики
|knid= 1700016000
|knid-new= 171610415350005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум
|year= 1936 г. |author=
|description= Школа № 1 имени М.А. Бухтуева
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
|document2= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.72208 |long= 94.43413 |precise= yes
|name= Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона
|knid= 1700017000
|knid-new= 171610417750005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= улица Щетинкина-Кравченко, 58
|year= 1937 г., 2011 г. (восстановление после землетрясения) |author=
|description= Филармония
|image= Здание Тувинской филармонии.jpg
|wdid= Q48948553
|wiki= Тувинская государственная филармония имени В. М. Халилова
|commonscat=Tuvan State Philharmonic|protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
==Разное==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.72492 |long= 94.44356 |precise= yes
|name= Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии
|knid= 1700018000
|knid-new= 171711223680005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии"
|year= 1964 г. |author=
|description=
|image= Центр Азии август 2015г.jpg
|wdid= Q14623556
|wiki= Центр Азии (обелиск)
|commonscat= Geographical centre of Asia |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.724032 |long= 94.459360 |precise= no
|name= Национальный парк культуры и отдыха
|knid= 1730006000
|knid-new= 171721223660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей
|year= |author=
|description=
|image= ISIIbYQm5GA.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City Park in Kyzyl |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 51.65483 |long= 94.43281 |precise= yes
|name= Памятник животноводам аратам «Кадарчы»
|knid= 1730003000
|knid-new= 171611223670005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 8-й км трассы Кызыл - Эрзин
|year= |author=
|description=
|image= Тураскаал "Кадарчы".jpg
|wdid= Q16271028
|wiki= Памятник Кадарчы
|commonscat= Kadarchy monument |protection= Р
|link=
|document= d21071998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание хурээ
|knid= 1730010000
|knid-new= 171711223700005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= на правом берегу Енисея, в 2 км к северу от Кызыла
|year= |author=
|description=
|image= Буддийский храм на правом берегу г. Кызыла.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.7537 |long= 94.4215 |precise= yes
|name= Достопримечательный культовый комплекс Догээ
|knid= 1730018000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 0,2 км к северу от города, гора Догээ (Туге)
|year= |author=
|description=
|image= Гора с мантрой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dogee Mountain
|link=
|document= d22012010
}}
==Кладбища==
=== Новое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила О.К. Саган-оола (1913-1971), писателя
|knid= 1700019000
|knid-new= 171711386610005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 5, ряд 18
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Сарыг-оола, писателя
|knid= 1700020000
|knid-new= 171711218290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= 1983 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06031984
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Тока (1901-1973), партийного и государственного деятеля, писателя
|knid= 1700022000
|knid-new= 171611218310005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Надгробный памятник Салчаку Тока.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Б.Д. Ховенмея, первого наборщика Тувы, писателя
|knid= 1700023000
|knid-new= 171711419660005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, 5 участок, 17 ряд
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Ф.И. Чи Шу-Ли, первого печатника Тувы
|knid= 1700024000
|knid-new= 171711406820005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= новое кладбище, уч. 17, ряд 1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
=== Старое кладбище ===
{{monument |type= history |status=
|lat= 51.709493 |long= 94.435789 |precise= yes
|name= Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда
|knid= 1700025000
|knid-new= 171611218210005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.К. Кочетова (1894-1957), прославленного командира партизан Тувы, героя Гражданской войны и участника Великой Отечественной войны
|knid= 1700026000
|knid-new= 171711221300005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.Г. Малышева (1893-1967), командира отряда малоенисейских партизан
|knid= 1700027000
|knid-new= 171711218230005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.А. Пальмбаха (1897-1963), одного из основателей тувинской письменности, ученого-педагога, писателя и переводчика
|knid= 1700028000
|knid-new= 171711218260005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.А. Серекея (1913-1958), первого врача Тувы
|knid= 1700021000
|knid-new= 171711218220005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила М.Х. Черзи, народного мастера резьбы из камня
|knid= 1700029000
|knid-new= 171711223580005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила С.Д. Шома (1903-1962), генерал-майора, министра военных дел Тувинской Народной Республики
|knid= 1700030000
|knid-new= 171711221290005
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= старое кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05041977
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Дачная-I»
|knid= 1730338000
|knid-new= 171540351590006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Дачная-II» |knid= 1730339000 |knid-new= 171540351700006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 800 м на северо-восток от окраины городских дач, 800 м на запад от могильника "Дачная-I"
|year=VII - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Местонахождение петроглифов «Дачное» |knid= 1730340000 |knid-new= 171741236520006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 4,5 км от окраины города, в 600 м на север от окраины городских дач
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Кундустуг I»
|knid= 1730080000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 0,8 км к западу от границы города, в 0,4 км от источника Кундустуг
|year= VIII - IX вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d22012010
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-I» |knid= 1730037000 |knid-new= 171540359530006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= 1,5 км к северу от окраины города и в 800 м от берега р. Енисей
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-II» |knid= 1730038000 |knid-new= 171540359560006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кызыл-III» |knid= 1730039000 |knid-new= 171540359250006
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= в 1 км к северу от окраины города и в 600 м от берега р. Енисей (район Кирзавода)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
|document= d12051997
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Хем-Белдир»
|knid= 1730081000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Кызыл
|municipality= Кызыл |munid= Q6049
|address= правый берег р. Улуг-Хем, в 300-500 м к югу от хурээ, от места слияния р. Бий-Хем и Каа-Хем и по правому берегу р. Улуг-Хем тянутся цепочкой с востока на запад
|year= VIII - III вв. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d23012012
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d05041977
|d06031984
|d28121991
|d20021995
|d12051997
|d21071998
|d28102004
|d22012010
|d23012012
|d18082014
}}
{{footer|type=Наследие}}
jj7tmooexc5fqjitwh5rer9ymjdj5r0
Культурное наследие России/Ставропольский край/Кисловодск
0
11269
777014
776514
2026-09-12T07:12:52Z
Olksolo
14752
update revid
777014
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-sta|lat=43.9037|long=42.7198|zoom=14|districtid=Q153676
|wikivoyage= [[Кисловодск]]
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.9006691850311 |long= 42.71118179327076 |precise= yes
|name= Особняк генерала Игнатовича
|knid= 2600445000
|knid-new= 261610414690005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Авиации, 12 / улица Чкалова, 45 литер А
|year= 1910-е гг. |author= Неизвестен
|description= Русский классицизм, модерн. Ныне корпус пансионата «Самара».
|image= Архитектурный памятник 3 улица Авиации, 12.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Aviation Street 12, Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.90102405277662 |long= 42.710986407264826 |precise= yes
|name= Особняк С.М. Спицыной
|knid= 2630332000
|knid-new= 261510410720005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Авиации, 12 / улица Чкалова, 45 литер В
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Русский классицизм, модерн. Ныне корпус пансионата «Самара»
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.915493 |long= 42.728591 |precise= no
|name= Гостиница «Ново-Казенная»
|knid= 2600000225
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Анджиевского, 8 (литера А)
|year= 1902-1903 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Б==
{{monument |type= architecture
|lat= 43.903253 |long= 42.723473 |precise=
|name= Дача «Светлана» |knid= 2600491000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address=улица Богдана Хмельницкого, 3
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Дача Светлана.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dacha Svetlana, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.903485 |long= 42.723057 |precise= yes
|name= Женская частная гимназия Васильевой
|knid= 2630261000
|knid-new= 261610410460005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Богдана Хмельницкого, 7 / улица Стопани, 6 (литер А)
|year= 1903 г. |author=
|description=
|image= Женская_частная гимназия Васильевой, улица Богдана Хмельницкого 7, Кисловодск 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901583 |long= 42.724669 |precise= yes
|name= Особняк Гориной, где бывал А.И. Солженицын
|knid= 2600000242
|knid-new= 261510296860006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Бородинский переулок, 3
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image= Kislovodsk,per.Borodinskiy,3.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Solzhenitsyn Mansion, Kislovodsk |protection= Ф
|link=
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.903301 |long= 42.717892 |precise= yes
|name= Бювет источника № 5 «Грибок»
|knid= 2600483000
|knid-new= 261610410490005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Вокзальная улица, 3
|year= 1963 г. |author= арх. В.Н. Безруков
|style= совмод
|description= Стекло, бетон
|image= Каптаж_"Грибок".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pump room Gribok (Kislovodsk) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901572 |long= 42.720246 |precise= yes
|name= Здание железнодорожного вокзала
|knid= 2600467000
|knid-new= 261610413730005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Вокзальная улица, 13
|year= 1895 г. |author= арх. Н. Э. Кордес; инж. М.С. Кербедз, Е. И. Дескубес
|description=
|image= Здание железнодорожного вокзала Кисловодска.JPG
|wdid= Q4222207
|wiki= Кисловодск (станция)
|commonscat= Kislovodsk train station |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900697 |long= 42.722169 |precise= no
|name= Дача Ретвизан
|knid= 2600446000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Вокзальная улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= Дача Ретвизан.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Retvizan Dacha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.901209 |long= 42.721568 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник |knid= 2600447000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Вокзальная улица, 19
|description=
|image= Архитектурный памятник, architectural landmark, Russia 07.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= 19 Vokzalnaya Street, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.899637 |long= 42.727312 |precise=
|name= Особняк купца Калинкина |knid= 2600000218
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Володарского, 1 / проспект Дзержинского, 5
|year= 1905 г. - 1980 г.
|description=
|image= Дача Каленкина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kalinkin Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.899704 |long= 42.725797 |precise= yes
|name= Особняк Ацатурова
|knid-new= 261710899200005
|knid= 2600000243
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Володарского, 2
|year= 1910 г.
|description=
|image= Дача Ацатурова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Astsaturov Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.899648 |long= 42.725204 |precise= yes
|name= Дом Монташёва
|knid= 2600000244
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Володарского, 4
|year= 1900-е гг.
|description=
|image= Дача Монташёва.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Montashev Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900556 |long= 42.725750 |precise= no
|name= Вилла «Эльбрус»
|knid= 2600449000
|knid-new= 261610417070005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 2
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Отель Кундури "Эльбрус".jpg
|wdid= Q124330646
|wiki= Дача «Эльбрус»
|commonscat= Villa Elbrus (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900916 |long= 42.729381 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник |knid= 2600450000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 9
|description=
|image= Ул.Герцена.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900464 |long= 42.729468 |precise= no
|name= Ансамбль санатория (2 здания)
|knid= 2600451000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 14
|year= |author=
|description= Здания с таким адресом нет на Яндекс-Картах
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899663 |long= 42.728083 |precise= yes
|name= Дача № 2 санатория «Красные камни»
|knid= 2600000236
|knid-new= 261710899230005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена 16-18 / проспект Дзержинского 4/4а / улица Володарского, 16 литер А1
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Sanatorium Krasnye Kamni (Kislovodsk) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899696 |long= 42.730087 |precise= yes
|name= Дача «Тургеневка»
|knid= 2600000221
|knid-new= 261710874270005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 16-18 / проспект Дзержинского 4/4а / улица Володарского, 16 литер А4
|year= 1911 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= ДачаТургеневка4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.898649 |long= 42.729345 |precise= yes
|name= Главный корпус санатория «Красные камни»
|knid= 2600000223
|knid-new= 261710874300005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 16-18 / проспект Дзержинского, 4/4а / улица Володарского, 16 литер Б
|year= 1935-1938 г. |author= арх. М.И. Мержанов
|description=
|image= 16_Volodarskogo Street, Kislovodsk - front1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= 16 Volodarskogo Street, Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.899934 |long= 42.727628 |precise= yes
|name= Дача «Карс»; здесь отдыхали и лечились соратники В.И. Ленина
|knid= 2600431000
|knid-new= 261710899240005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Герцена, 16-18 / проспект Дзержинского, 4/4а / улица Володарского, 16 литер Б3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.90781 |long= 42.714065 |precise= no
|name= Особняк Т.А. Тамбиевой
|knid= 2630256000
|knid-new= 261610418920005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Горького, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Кисловодск, Особняк Тамбиевой-III.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.898572 |long= 42.726982 |precise= yes
|name= Каскадная лестница
|knid= 2600454000
|knid-new= 261610410640005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского
|year= 1936 г. |author= арх-ры Л.С. Залесская, К.А. Шевченко
|description=
|image= Каскадная лестница Кисловодск коллонада.jpg
|wdid= Q124323179
|wiki= Каскадная лестница (Кисловодск)
|commonscat= Cascading Staircase, Kislovodsk |protection= Р
|link=
|document= d01101981
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899122 |long= 42.727523 |precise= yes
|name= Особняк Тарасова
|knid= 2600000224
|knid-new= 261710874290005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 2в
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Особняк Тарасова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899408 |long= 42.728239 |precise= yes
|name= Особняк Евангулова
|knid= 2600000238
|knid-new= 261710874280005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 2а литер Г
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.901444 |long= 42.727822 |precise= yes
|name= Памятник Ф.Э. Дзержинскому
|knid= 2600494000
|knid-new= 261710899130005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 10
|year= 1967 г. |author= ск. С.Д. Меркуров
|description=
|image= Памятник Дзержинскому в Кисловодске.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902191 |long= 42.728748 |precise= yes
|name= Корпус № 3 Военного санатория
|knid= 2630329000
|knid-new= 261710874320005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 12
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d01111995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902786 |long= 42.728557 |precise= yes
|name= Особняк Ляшенко
|knid= 2600452000
|knid-new= 261510406030005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 14
|year= 1906 г. |author=
|style= модерн
|description= Возможный дубль 2600477000. Софьи Перовской, д. 1 и Дзержинского, д. 14 - это одно и то же здание на углу улицы Софьи Перовской и пропекта Дзержинского. Или здесь имеется ввиду ансамбль из нескольких зданий, а там - одно из них?
|image= Ансамбль санатория 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Sanatorium Ensemble at 14 Dzerzhinskogo Street, Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.903176 |long= 42.728639 |precise= yes
|name= Особняк К. Барт
|knid= 2630267000
|knid-new= 261510407610005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 16
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Особняк_К. Барт. Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902725 |long= 42.730927 |precise= yes
|name= Ансамбль санатория
|knid= 2600453000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 18
|year= 1939 г. |author=
|description=
|image= 18_Dzerzhinskogo Avenue, Kislovodsk - SE corner.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= 18 Dzerzhinskogo Avenue, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.90266 |long= 42.730124 |precise=
|name= Городская усадьба |knid= 2600000246 |complex= 2600000246
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 18/11
|year= 1890-е - 1900-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Особняк «Дача Благодать» |knid= 2600000247 |complex= 2600000246
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 18/11
|description=
|image= Особняк "Дача Благодать" Кисловодск.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель |knid= 2600000248 |complex= 2600000246
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 18/11
|year= 1900-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель |knid= 2600000249 |complex= 2600000246
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 18/11
|year= 1890-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Особняк |knid= 2600000250 |complex= 2600000246
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Дзержинского, 18/11
|year= 1917 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.909468 |long= 42.734789 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 2600495000
|knid-new= 261710874250005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Дзержинского, 50
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
==Ж==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.907049 |long= 42.722904 |precise= yes
|name= Дача-пансионат «Мцыри»
|knid= 2600000129
|knid-new= 261710898990005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 5а литер Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.906602 |long= 42.723372 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник
|knid= 2600455000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 7
|year= 1938 г. |author= арх. М.Я. Гинзбург
|description=
|image= 7_Zhelyabova, Kislovodsk - west part - front and entrance.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= 7 Zhelyabova Street, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904956 |long= 42.725774 |precise= no
|name= Усадьба Померанцева
|knid= 2630331000 |complex= 2630331000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 14
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.905088 |long= 42.725752 |precise= yes
|name= Особняк - 1
|knid= 2630331001 |complex= 2630331000
|knid-new= 261710899030035
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 14 литер В
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|style= модерн
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d01111995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.905060 |long= 42.726603 |precise= yes
|name= Особняк - 2
|knid= 2630331002 |complex= 2630331000
|knid-new= 261710899030025
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 14 литер Б
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|style= модерн
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d01111995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.905076 |long= 42.724854 |precise= yes
|name= Особняк - 3
|knid= 2630331003 |complex= 2630331000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 14 литер Г
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|style= модерн
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= |document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.905785 |long= 42.725892 |precise=yes
|name= Дача Путята
|knid= 2600456000
|knid-new= 261711031880005
|complex= 2600456000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 17
|year= 1910 г. |author= арх. Ф. Сталь
|style= модерн
|description=
|image= Дача Путят3.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.905863 |long= 42.725369 |precise=
|name= Особняк с отделкой интерьера |knid= 2600456001 |complex= 2600456000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Желябова, 17
|year= 1910 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.9013 |long= 42.719204 |precise= yes
|name= Курзал Общества Владикавказской железной дороги
|knid= 2610028000 |complex= 2610028000
|knid-new= 261510405340006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, 3А
|year= 1895 г., нач. XX в. |author= арх. Дескубес, арх. Томас
|description=
|image= Курзал Кисловодска.JPG
|wdid= Q124360974
|wiki= Курзал (Кисловодск)
|commonscat= Kislovodsk Kursaal |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.9013 |long= 42.719204 |precise= yes
|name= Здание курзала
|knid= 2610028001 |complex= 2610028000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, 3А
|year= 1895 г., нач. XX в. |author= арх. Дескубес, арх. Томас
|description=
|image= Здание курзала, resort room, Kislovodsk, Russia 21.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Kursaal
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900874 |long= 42.719258 |precise= yes
|name= Лестница западная |knid= 2610028002 |complex= 2610028000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, 1
|year= 1895 г., нач. XX в.
|author= арх. Дескубес, арх. Томас
|description=
|image= Западная лестница, Western staircase, Kislovodsk, Russia 01.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Kursaal Stairs
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900893 |long= 42.719505 |precise= yes
|name= Пешеходный мост
|knid= 2610028003 |complex= 2610028000
|knid-new= 261610413670005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, 3-А
|year= 1895 г., нач. XX в. |author= арх. Дескубес, арх. Томас
|description=
|image= Северный мостик, North bridge, Kislovodsk, Russia 12.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Kursaal footbridge |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.902566 |long= 42.719101 |precise= yes
|name= Мостик северный |knid= 2610028004 |complex= 2610028000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Вокзальная
|year= 1895 г., нач. XX в.
|author= арх. Дескубес, арх. Тома
|description= Также Пешеходный мост, Мостик вздохов
|image= Пешеходный мост, footbridge, Kislovodsk, Russia 066.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vokzalnaya Street footbridge
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.90201 |long= 42.718625 |precise= yes
|name= Музыкальная раковина
|knid= 2610028005 |complex= 2610028000
|knid-new= 261610413750005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, 3-А (литер Б)
|year= 1895 г., нач. XX в. |author= арх. Дескубес, арх. Томас
|description=
|image= Музыкальная раковина, music sink, Kislovodsk, Russia 02.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Kursaal summer scene |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.906517 |long= 42.719698 |precise= yes
|name= Бювет источника «Нарзан» «Желябовский» |knid= 2600459000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Кирова, 3
|year= 1960 г.
|description=
|image= Желябовский бювет.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pump room Narzan (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.893842 |long= 42.714637 |precise= yes
|name= Дача Н.И. Бландова
|knid= 2630299000
|knid-new= 262211356210004
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Кольцова, 18
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= d11102022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.893188 |long= 42.716082 |precise= yes
|name= Доходный дом Тамбиевых
|knid= 2600000251
|knid-new= 262211356140004
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Кольцова, 34
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Koltsova Street 34 (Kislovodsk).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= 34 Koltsova Street, Kislovodsk |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 43.893797 |long= 42.715723 |precise= yes
|name= Памятник «Журавли» |knid= 2600496000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Кольцова (в сквере)
|year= 1970 г.
|description=
|image= Журавли в Кисловодске.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cranes Memorial (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900111 |long= 42.717011 |precise= yes
|name= Нарзанная галерея
|knid= 2610029000
|knid-new= 261510260610006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Коминтерна, 2
|year= 1848-1858 гг. |author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Нарзанная галерея, narzan gallery, Kislovodsk, Russia 05.JPG
|wdid= Q4313141
|wiki= Нарзанная галерея
|commonscat= Narzan Gallery, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.900088 |long= 42.717928 |precise= yes
|name= Дом Реброва, в котором бывали А.С. Пушкин и М.Ю. Лермонтов («Дом княжны Мери» по роману «Герой нашего времени»)
|knid= 2610030000
|knid-new= 261510354490006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Коминтерна, 3
|year= 1828-1841 гг. |author= арх-ры Д. Бернардацци, И. Бернардацци
|description=
|image= Дом Реброва Кисловодск.JPG
|wdid= Q124360416
|wiki= Дом Реброва
|commonscat= Rebrov Mansion, Kislovodsk |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.899118 |long= 42.718009 |precise= yes
|name= Особняк Сильникова |knid= 2600000235
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Коминтерна, 4
|year= 1907 г.
|description=
|image= Silnikov Mansion, Kislovodsk 02.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Silnikov Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.898664 |long= 42.7186 |precise= yes
|name= Дом Сафонова (гостиница «Парк») |knid= 2600461000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Коминтерна, 6
|year= 1880 г.
|description=
|image= House of Safonov (Kislovodsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of Safonov (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899057 |long= 42.720733 |precise= no
|name= Санаторий «Кисловодск» — главный корпус
|knid= 2600462000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Коминтерна, 15
|year= 1934 г. |author= арх. М.И. Мержанов
|description=
|image= Санаторий_"Кисловодск". Бывший санаторий НКВД. 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.898889 |long= 42.715833 |precise=yes
|name= Комплекс зданий отеля «Централь» |knid=2630048000 |knid-new=262211349070005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Красноармейская улица, 2 / Первомайский проспект, 1 / переулок Яновского, 1
|year= 1880-1910-е гг.
|author=арх. Э.Б. Ходжаев
|description=
|image=
|wdid= Q124331061
|wiki= Отель «Централь» (Кисловодск)
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.898647 |long= 42.715051 |precise=yes
|name= Особняк Тамбиева (гостиница «Московская») |knid=2630275000 |knid-new=261610418650005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Красноармейская улица, 4
|year= 1904 г.
|description=
|image= Особняк Тамбиева- гостиница Московская.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.894662 |long= 42.716645 |precise= yes
|name= Крепость (остатки Русской крепости)
|knid= 2610031000 |complex= 2610031000
|knid-new= 261510308070006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг. |author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Крепость Кисловодск.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Fortress |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.894736 |long= 42.716521 |precise= yes
|name= Ворота |knid= 2610031001 |complex= 2610031000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг.
|author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Ворота Крепости.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Дом офицеров |knid= 2610031002 |complex= 2610031000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг.
|author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Дом офицеров Крепость.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Казарма западная |knid= 2610031003 |complex= 2610031000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг.
|author= арх. С.И. Уптон, 1887 г.
|description=
|image= Казарма западная.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Казарма южная |knid= 2610031004 |complex= 2610031000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг.
|author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Казарма южная.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.894833 |long= 42.715977 |precise= yes
|name= Стена и башня |knid= 2610031005 |complex= 2610031000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Крепостной переулок, 3
|year= 1850-1856 гг.
|author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Стена и башня крепости.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.906900 |long= 42.715512 |precise= yes
|name= «Дом раввина»
|knid= 2600000219
|knid-new= 261610491890005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Куйбышева, 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Дом раввина, Кисловодск 03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= House of rabbin (Kislovodsk) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902313 |long= 42.716364 |precise= yes
|name= Комплекс Главных нарзанных ванн
|knid= 2610032000
|knid-new= 261510260670006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 4
|year= 1903 г. |author= арх. А.Н. Клепинин
|description=
|image= Главные Нарзанные Ванны.jpg
|wdid= Q57919015
|wiki= Главные нарзанные ванны
|commonscat= Kislovodsk Narzan Baths |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901586 |long= 42.716749 |precise= yes
|name= Аптека Цинцинатора
|knid= 2630268000
|knid-new= 261510410600005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 6 литер А
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Аптека_Цинцинатора. Кисловодск. Ставропольский край 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901281 |long= 42.716407 |precise= yes
|name= Здание Октябрьских нарзанных ванн
|knid= 2600482000
|knid-new= 261510407680005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 8
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Oktyabrskiye Baths 03.jpg
|wdid= Q124356986
|wiki= Октябрьские нарзанные ванны
|commonscat= Oktyabrskiye Baths |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.903561 |long= 42.717212 |precise= yes
|name= Дом, в котором размещался Совет рабочих и солдатских депутатов
|knid= 2600436000
|knid-new= 261610417090005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 9
|year= 1850-1856 г. |author= арх. С.И. Уптон
|description=
|image= Дом, в котором размещался совет рабочих и солдатских депутатов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kurortny Boulevard, 9 (Kislovodsk) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.903798 |long= 42.717037 |precise= yes
|name= Памятник Д.И. Тюленеву (1881-1918), первому председателю Кисловодского Совдепа
|knid= 2600435000
|knid-new= 261711032030005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 9
|year= 1957 г. |author=
|description=
|image= Tulenev_Monument,_Kislovodsk.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900629 |long= 42.716250 |precise= yes
|name= Гостиница «Бештау» С.А. Бештау
|knid= 2630271000
|knid-new= 261610413640005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Гостиница_«Бештау». Кисловодск 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899350 |long= 42.716407 |precise= yes
|name= Гостиница Смирнова
|knid= 2630272000
|knid-new= 261710899050005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 14
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сейчас — «Гранд-отель». Не путать с бывшим «Гранд-отелем», ныне санаторием «Нарзан», расположенном на другой стороне Курортного бульвара
|image= Гостиница_Смирнова. Кисловодск 02.jpg
|wdid= Q124389143
|wiki= Гостиница Смирнова «Нарзан»
|commonscat= Grand Hotel, Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899530 |long= 42.715913 |precise= yes
|name= Типография
|knid= 2630273000
|knid-new= 261711031670005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 14А
|year= нач. XX в. |author=
|description= Сейчас - музей восковых фигул
|image= Типография._Кисловодск 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901612 |long= 42.717257 |precise= yes
|name= Памятник Ксении Ге, следователю Кисловодского ЧК
|knid= 2600437000
|knid-new= 261710899020005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 15
|year= 1957 г. |author=
|description=
|image= Памятник К.М, Ге.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901906 |long= 42.717470 |precise= yes
|name= Гостиница «Россия» братьев Зипаловых
|knid= 2630262000
|knid-new= 261710898980005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 15
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Гостиница_«Россия» братьев Зипаловых, бульвар Курортный, 15, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901143 |long= 42.717251 |precise= yes
|name= Гостиница «Гранд-отель»
|knid= 2600484000
|knid-new= 261711031890005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный бульвар, 19
|year= 1902 г. |author=
|description= Сейчас — санаторий «Нарзан». Не путать с бывшей гостиницей «Нарзан», ныне гостиницей «Гранд-отель», расположенной на другой стороне Курортного бульвара
|image= Hotel Grand hotel; IMG 4508.jpg
|wdid= Q124388821
|wiki= Гранд-отель (Кисловодск)
|commonscat= Sanatorium Narzan (Kislovodsk)
|link=
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901801 |long= 42.730129 |precise= yes
|name= Дача Твалчрелидзе
|knid= 2600468000 |complex= 2600468000
|knid-new= 261711031860005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 13
|year= |author=
|description= koh.xix-haч.xx bb.
|image= Tvalchrelidze_Datcha.jpg
|wdid= Q124356547
|wiki= Дача Кшесинской
|commonscat= Tvalchrelidze Datcha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901801 |long= 42.730129 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 2600468001 |complex= 2600468000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 13
|year= 1890-e гг. |author=
|description=
|image= Tvalchrelidze_Datcha-mainhouse.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tvalchrelidze Datcha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.901801 |long= 42.730129 |precise=
|name= Флигель |knid= 2600468002 |complex= 2600468000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 13
|year= 1890-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tvalchrelidze Datcha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.901801 |long= 42.730129 |precise=
|name= Флигель |knid= 2600468003 |complex= 2600468000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 13
|year= 1900-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tvalchrelidze Datcha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901550 |long= 42.730464 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 2600468004 |complex= 2600468000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 13
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Tvalchrelidze_Datcha-gates2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tvalchrelidze Datcha, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 44.050785 |long= 42.870651 |precise= yes
|name= Мужская гимназия Сильникова
|knid= 2630015000
|knid-new= 261710899090005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 14
|year= нач. XX в. |author=
|description= Находится в полуразрушенном состоянии. Под угрозой исчезновения.
|image= Gymnasium_of Silnikov.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Gymnasium of Silnikov |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.90203 |long= 42.72595 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник |knid= 2600470000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1935 г.
|description=
|image= Архитектурный памятник проспект Ленина, 16.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.901823 |long= 42.727228 |precise= yes
|name= Особняк Очакова
|knid= 2630330000
|knid-new= 261610410630005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 18 / проспект Дзержинского, 17 / улица Герцена, 5
|year= 1900 г.
|description= Заброшено.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d01111995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.901107 |long= 42.733155 |precise= yes
|name= Здание санатория им. С.М. Кирова |knid= 2600469000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 21
|year= 1935 г.
|description=
|image= Санаторий им. С.М.Кирова. Кисловодск.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901107 |long= 42.730630 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2630266000
|knid-new= 261510410740005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 22
|year= 1877 г. |author=
|description=
|image= Кисловодск, особняк 1877г..jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900948 |long= 42.735043 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник |knid= 2600471000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1936 г.
|description=
|image= Архитектурный памятник проспект Ленина, 23.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise= yes
|name= Санаторий им. Орджоникидзе |knid= 2610034000 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг., 1951 г.
|author= арх-ры Беляков, С.Е. Вахтангов, М.Я. Гинзбург, Ю.Н. Гумбург, В.В. Калинин, П.С. Полюдов, Е.М. Попов, Т.Б. Раппопорт
|description=
|image= Санаторий им. Орджоникидзе. Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Sanatorium Ordzhonikidze (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Гараж |knid= 2610034001 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Корпус административный |knid= 2610034002 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг.
|description=
|image= Памятник в санатории Орджоникидзе.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Корпус № 1 |knid= 2610034003 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг.
|author= арх-ры С.Е. Вахтангов, Т.Б. Раппопорт
|description=
|image= Санаторий Орджоникидзе к1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900859 |long= 42.738347 |precise= no
|name= Корпус № 2
|knid= 2610034004 |complex= 2610034000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг. |author= арх-ры Ю.Н. Гумбург, Е.М. Попов
|description=
|image= Корпус_№ 2, Санаторий им. Орджоникидзе. Кисловодск 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Корпус № 3 («Гайка») |knid= 2610034005 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг.
|author= арх-ры М.Я. Гинзбург, П.С. Полюдов
|description=
|image= Корпус №3 Ставропольский край, Кисловодск, Россия.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Корпуса хозяйственные (два) |knid= 2610034006 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1951 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900859 |long= 42.738347 |precise= no
|name= Кухня-заготовочная
|knid= 2610034007 |complex= 2610034000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1935-1937 гг. |author= арх-ры Беляков, В.В. Калинин
|description=
|image= Кухня-заготовочная,_Санаторий им. Орджоникидзе. Кисловодск 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Лестница главная |knid= 2610034008 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|author=арх. И.И. Леонидов
|year= 1935-1937 гг.
|description=
|image= Леонидовская лестница.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900859|long= 42.738347|precise=
|name= Павильон парковый |knid= 2610034009 |complex= 2610034000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1951 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900859 |long= 42.738347 |precise= no
|name= Прачечная
|knid= 2610034010 |complex= 2610034000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= |author=
|description=
|image= Прачечная,_Санаторий им. Орджоникидзе. Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900859 |long= 42.738347 |precise= no
|name= Корпус лечебный
|knid= 2600000240 |complex= 2610034000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= |author=
|description=
|image= Корпус_лечебный, Санаторий им. Орджоникидзе. Кисловодск 05.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 43.900626 |long= 42.739479 |precise= yes
|name= Памятник Г.К. Орджоникидзе |knid= 2610035000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1952 г.
|author= арх. Я.Ю. Брасбург, ск. Г.В. Нерода
|description=
|image= Памятник Орджоникидзе в санатории.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.889447 |long=42.717129 |precise= yes
|name= Особняк Манесси |knid= 2600000241
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Лермонтова, 33
|year= 1900-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==М==
{{monument |type=architecture |status=
|lat= 43.898443 |long= 42.716051 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 2600499000
|knid-new= 261710899140005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира
|year= 1957 г. |author=
|description=
|image= Памятник Ленину в Кисловодске.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin in Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat= 43.896439 |long= 42.715056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2630276000
|knid-new= 261710874330005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира, 3 (1-3 литер П)
|year= 1895 г.
|description=
|image= Особняк 1895г.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.896606 |long= 42.714461 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 2630263000
|knid-new= 261610418680005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира, 10
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Госбанк, 1900г. Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.896242 |long= 42.714568 |precise= yes
|name= Торговый дом Н. Тер-Погосова (Дом пионеров)
|knid= 2630264000
|knid-new= 261610410540005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира, 12
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image= Торговый дом Н.Тер-Погосова(Дом пионеров), 1909г. Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.89403 |long= 42.716168 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза Г.А. Арустамову
|knid= 2600434000
|knid-new= 261610410610005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира, 15
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Памятник Герою Советского союза Г.А. Арустамову.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat= 43.893944 |long= 42.717612 |precise= yes
|name= Особняк М.М. Коленкиной
|knid= 2630326000
|knid-new= 261610418600005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Мира, 19
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d01111995
}}
==П==
{{monument |type= architecture
|lat= 43.893986 |long= 42.718259 |precise= yes
|name= Гостиница |knid= 2600000252
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= переулок Парковый пешеход, 3/7 литера А
|year= 1910 г.
|description=
|image= Гостиница переулок Парковый пешеход 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.894525 |long= 42.717861 |precise= yes
|name= Особняк Тимофея Дружинина
|knid= 2630325000
|knid-new= 262111349130005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= переулок Парковый пешеход, 5
|year= 1900 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d30122020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.899464 |long= 42.715148 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник
|knid= 2600475000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Первомайский проспект, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|description=
|image= 3_Pervomaisky Avenue, Kislovodsk - street corner.jpg
|wdid= Q121359249
|wiki=
|commonscat= 3 Pervomaisky Avenue, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904784 |long= 42.715539 |precise= yes
|name= Здание дома связи
|knid= 2600476000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Первомайский проспект, 12
|year= 1965-1971 гг. |author= арх. М.П. Константинов, М.В. Дрозденко
|style= совмод
|description=
|image= House_of communication Kislovodsk 2023.jpg
|wdid= Q121359442
|wiki=
|commonscat= House of communication (Kislovodsk)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 43.909233 |long= 42.718099 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Россия»
|knid= 2600478000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Победы, 6
|year= 1970 г. |author= арх. И.М. Фриденталь
|style= совмод
|description= Снесён в августе 2022 года
|image= Cinema Rossiya (Kislovodsk).JPG
|wdid= Q94088731
|wiki=
|commonscat= Rossia Cinema, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.914064 |long= 42.719653 |precise= yes
|name= Здание цирка
|knid= 2600479000
|knid-new= 261510298540005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проспект Победы, 12
|year= 1965-1973 гг. |author= арх. Г.В. Наприенко
|style= совмод
|description=
|image= Здание цирка, проспект Победы, 12, Кисловодск 03.jpg
|wdid= Q94087513
|wiki=
|commonscat= Kislovodsk Circus |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.891520 |long=42.727513 |precise= yes
|name= Архитектурный памятник |knid= 2600480000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Профинтерна, 33
|year= 1954 г.
|author= арх. А.М. Алхозов
|description= Сейчас санаторий "Эльбрус"
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901465 |long= 42.731987 |precise= yes
|name= Дача Будагова
|knid= 2600000222
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Санаторная улица / проспект Ленина, 19
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Budagov_Dacha.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Budagov Dacha
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.896314 |long= 42.713544 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2600485000
|knid-new= 261410161170005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Саперный переулок, 7
|year= 1902 г. |author=
|description= Эклектика.
|image= 7_Saperny Lane, Kislovodsk - SW corner.jpg
|wdid= Q121358489
|wiki=
|commonscat= 7 Saperny Lane, Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.902391 |long= 42.72414 |precise= yes
|name= Памятник Н.А. Семашко
|knid= 2600501000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Семашко, 2
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= N..Semashko_IMG 3344.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902764 |long= 42.728573 |precise= yes
|name= Дача «Орлиное гнездо»
|knid= 2600477000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Софьи Перовской, 1
|year= |author=
|description= Возможный дубль 2600452000. Софьи Перовской, д. 1 и Дзержинского, д. 14 - это одно и то же здание на углу улицы Софьи Перовской и пропекта Дзержинского. Или там имеется ввиду архитектурный ансамбль из нескольких зданий, а здесь - одно из них?
|image= 1_Sofii Perovskoy, Kislovodsk - street corner.jpg
|wdid= Q121359866
|wiki=
|commonscat= 1 Sofii Perovskoy Street, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.902413 |long= 42.731600 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2600000135
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Софьи Перовской, 15 (ранее Раевской)
|year= |author=
|description=
|image= 15_Sofii Perovskoy, Kislovodsk - front.jpg
|wdid= Q121359741
|wiki=
|commonscat= 15 Sofii Perovskoy Street, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.903351 |long= 42.7211 |precise= no
|name= Дача Петрик
|knid= 2600000227
|knid-new= 261710899160005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Стопани, 3 (литер А)
|year= нач. ХХ в. |author=
|description= По другим данным - дача Черчиковой
|image= Дача Петрик.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.903633 |long= 42.722327 |precise= yes
|name= Особняк Бонча
|knid= 2600000443
|knid-new= 261410161220005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Стопани, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description= В документе и в ЕГРОКН ошибочно "Банча". Также известен как дом Стопани (имеется мемориальная доска). В старой базе (со ссылкой на документ 702 от 13.04.1980) - особняк Патрика
|image= Banch_mansion panoramic.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Bonch Mansion |protection= Р
|link=
}}
==У==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.905 |long= 42.721268 |precise= yes
|name= Особняк Милашевских
|knid= 2600000231
|knid-new= 261710899070005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 1 литер Г (корпус 4)
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Особняк Миклашевских.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.905252 |long= 42.721853 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2600000232
|knid-new= 261610417830005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 1, литер Ж (корпус 7)
|year= 1905 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904017 |long= 42.721117 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 2600486000 |complex=2600486000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 2
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Усадьба_улица Урицкого, 2, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом
|knid= 2600486001 |complex=2600486000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 2
|year= 1900-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом
|knid= 2600486002 |complex=2600486000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 2
|year= 1900-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ограда с воротами
|knid= 2600486003 |complex=2600486000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 2
|year= 1900-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise= no
|name= Дача Г.В. Александрова, Кулакова, Мухтарова
|knid= 2600487000 |complex= 2600487000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 4 литер А
|year=нач. XX в. |author=
|description=
|image= Дача_Александрова Г.В., Кулакова, Мухтарова, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise=
|name= Главный дом |knid= 2600487001 |complex= 2600487000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 4
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise=
|name= Флигель |knid= 2600487002 |complex= 2600487000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 4
|year= 1910 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise=
|name= Ограда с воротами |knid= 2600487003 |complex= 2600487000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 4
|year= 1910 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise= no
|name= Дача Мухтарова
|knid= 2600488000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 4
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Дача_Мухтарова, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 2600489000 |complex= 2600489000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 6
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Ансамбль_Особняк улица Урицкого, 6, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise= no
|name= Особняк
|knid= 2600489001 |complex= 2600489000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 6
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Особняк_улица Урицкого, 6, Кисловодск, Ставропольский край.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.904635 |long= 42.722611 |precise=
|name= Ограда с воротами |knid= 2600489002 |complex= 2600489000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 6
|year= 1900-e гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.904682 |long= 42.723437 |precise=
|name= Усадьба архитектора Н.Н. Семенова |knid= 2600000233
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, лит. 8
|year= 1900-е гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.903691 |long= 42.727904 |precise= yes
|name= Здание, где от рук белогвардейцев погибли 29 красногвардейцев-кисловодчан
|knid= 2600430000
|knid-new= 261610417060005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 9 / проспект Ленина, 19-21 / проспект Дзержинского, 18 литер Д
|year= 1900-е гг. |author=
|description= Эклектика, неоклассицизм. "Толстовская" школа
|image= Здание, где от рук белогвардейцев погибли 29 красногвардейцев-кисловодчан.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль
|knid= 2600490000 |complex= 2600490000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 10
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Ансамбль;_Особняк улица Урицкого, 10, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.904556 |long= 42.722348 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 2600490001 |complex= 2600490000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 10
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Особняк_улица Урицкого, 10, Кисловодск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда с воротами
|knid= 2600490002 |complex= 2600490000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Урицкого, 10
|year= 1900-e гг. |author=
|description=
|image= Ансамбль;_Особняк; Ограда с воротами 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Ц==
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.913841 |long= 42.706158 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Воинская слава»
|knid= 2600000378
|knid-new= 262211356250005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проезд Цандера
|year= 1970 г. |author= ск-ры М. Роберман, Л. Роберман, Н. Санджиев, ар-ры И. Фриденталь, Ю. Хоменко
|description=
|image= Мемориальный комплекс "Воинская слава".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Glory Memorial in Kislovodsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.913883 |long= 42.705975 |precise= yes
|name= Памятник советскому воину, погибшему в годы Великой Отечественной войны
|knid= 2600439000
|knid-new= 261610410590005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проезд Цандера, мемориальный комплекс "Воинская слава"
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Памятник советскому воину.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Glory Memorial in Kislovodsk |protection= Р
|link=
|document= d01101981
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.914077 |long= 42.705767 |precise= yes
|name= Могила Фридриха Артуровича Цандера (1887-1933), энтузиаста межпланетных полётов. Установлен памятник
|knid= 2610037000
|knid-new= 261510405400006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проезд Цандера, мемориальный комплекс "Воинская слава"
|year= 1959 г. (памятник) |author= арх. В.П. Дюмин, ск. А.А. Мануйлов
|description= Могила перенесена с городского кладбища, позднее был установлен памятник (охраняется государством как памятник монументального искусства)
|image= Могила Цандера Фридриха Артуровича.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Zander grave in Kislovodsk |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.90991 |long= 42.7057 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцу М.Л. Кардашу
|knid= 2600440000
|knid-new= 261710898970005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= проезд Цандера
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Памятник_комсомольцу М.Л. Кардашу. Кисловодск 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01101981
}}
==Ш==
{{monument |type= architecture
|lat= 43.900861 |long= 42.722971 |precise= yes
|name= Дача Ушакова |knid= 2610038000 |complex= 2610038000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаляпина, 1
|year= 1902-1903 гг. |author= худ. К.А. Коровин, Н.К. Рерих
|description=
|image= Дача Ушакова.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Chaliapin's Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900861 |long= 42.722971 |precise= yes
|name= Дача Фёдора Ивановича Шаляпина, на которой он отдыхал с 1897 по 1917 гг.
|knid= 2610038001 |complex= 2610038000
|knid-new= 261510313080006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаляпина, 1
|year= 1902-1903 гг.|author= худ. К.А. Коровин, Н.К. Рерих
|description=
|image= Дача Шаляпина Федора Ивановича, dacha Schaljapin, Russia 01.JPG
|wdid= Q124332093
|wiki= Дача Шаляпина (Кисловодск)
|commonscat= Chaliapin's Mansion, Kislovodsk |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.900861 |long= 42.722971 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 2610038002 |complex= 2610038000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаляпина, 1
|year= 1902-1903 гг. |author=худ. К.А. Коровин, Н.К. Рерих
|description=
|image= Флигель,_Дача Ушакова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.901478 |long= 42.723902 |precise= yes
|name= Отель «Скала» Сильникова
|knid= 2600000245
|knid-new= 261710899000005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаляпина, 25 / улица Солженицына, 1
|year= 1910-1911 г. |author= М. Вьюнников
|style= модерн
|description=
|image= Отель «Скала», Kislovodsk, Russia 03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Hotel Skala |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.90159842452405 |long= 42.71343942061141 |precise= yes
|name= Частный пансион
|knid= 2600000230
|knid-new= 261710899100005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаумяна, 33 литер Е
|year= 1890 г. |author=
|description= Эклектика.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.901574 |long= 42.713071 |precise= no
|name= Памятник В. И. Ленину
|knid= 2600504000
|knid-new= 261710899110005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Шаумяна, 33
|year= 1954 г. |author=
|description= Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
==Я==
{{monument |type= history
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise=
|name= Усадьба художника Н.А. Ярошенко, где он жил в 1892-1898 гг. |knid= 2610040000 |complex= 2610040000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|description= Неоф. "Белая вилла"
|image= Усадьба художника Ярошенко Н.А.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= White Villa
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise= no
|name= Дом Н.А. Ярошенко, в котором он жил в 1892-1898 гг. («Белая вилла»)
|knid= 2610040001 |complex= 2610040000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|year= |author=
|description=
|image= «Белая вилла» 02.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= White Villa
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise= no
|name= Флигели (два)
|knid= 2610040002 |complex= 2610040000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|year= |author=
|description=
|image= Флигели Дом Ярошенко 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= White Villa
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise= no
|name= Кухня
|knid= 2610040003 |complex= 2610040000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|year= |author=
|description=
|image= Кухня Дом Ярошенко 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= White Villa
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 2600441002 |complex= 2610040000
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|year= |author=
|description=
|image= Жилой дом Ярошенко 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= White Villa
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 43.89286 |long= 42.718496 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 2600441003 |complex= 2610040000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892895 |long= 42.718093 |precise=
|name= Дача Дондукова-Корсакова |knid= 2600474000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 2
|description=
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|image= Dondukov-Korsakov Mansion.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dondukov-Korsakov Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892093 |long= 42.718399 |precise= yes
|name= Пансионат С. Ганешина |knid= 2600000190 |complex= 2600000190
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 5
|description=
|image= Пансионат Ганешина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ganeshin Mansion, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892093 |long= 42.718399 |precise=
|name= Корпус жилой (пансионат) |knid= 2600000192 |complex= 2600000190
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 5 (литера Б)
|year= 1905 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892093 |long= 42.718399 |precise=
|name= Корпус жилой (пансионат) |knid= 2600000193 |complex= 2600000190
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 5 (литера В)
|year= 1907 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892093 |long= 42.718399 |precise=
|name= Дом Ганешина |knid= 2600000191 |complex= 2600000190
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 5 (литера Г)
|description=
|image= Пансионат Ганешина С..JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892093 |long= 42.718399 |precise=
|name= Пансионат Танешина |knid= 2600492000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Ярошенко, 5
|year= 1905 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.895495 |long= 42.726307 |precise= no
|name= Курортный парк
|knid= 2600000234 |complex= 2600000234
|knid-new= 261520406230006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= по долине р. Ольховки, на склонах Джинальского хребта; высота над уровнем моря 800-1360 м
|year= 1823 г., сер. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image= Курортный парк. г. Кисловодск.JPG
|wdid= Q4248748
|wiki= Кисловодский национальный парк
|commonscat= Kislovodsk National Park |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 43.897779 |long= 42.728391 |precise= yes
|name= Барельеф В.И. Ленина |knid= 2610033000 |complex = 2600000234
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Красные камни (Курортный парк)
|year= 1927 г.
|author= арх. П.П. Еськов, ск-ры В.И. Ингал, Н.А. Андреев
|description=
|image= Lenin at Krasnie Kamni.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnye kamni, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.897426 |long= 42.728964 |precise= yes
|name= Лермонтовский Орёл на Красных камнях
|knid= 2640022000 |complex= 2600000234
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Красные камни (Курортный парк)
|year= |author=
|description=
|image= Памятник Орлу.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnye kamni, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Павильон парковый («Подкова»)
|knid= 2600000253 |complex= 2600000234
|knid-new= 262211356220005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Нижний Курортный парк
|year= 1899 г. (нач. XX в.) |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.893423 |long= 42.720429 |precise= yes
|name= Павильон «Стеклянная струя»
|knid= 2600464000 |complex= 2600000234
|knid-new= 261610413700005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Нижний Курортный парк
|year= 1839 г. (1897 г.) |author=
|description=
|image= Steklyanaya struya (Kislovodsk).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pavilion Glass jet |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.896062 |long= 42.718697 |precise= yes
|name= Павильон «Читальня»
|knid= 2630047000 |complex= 2600000234
|knid-new= 262211356150005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Нижний Курортный парк
|year= 1898 г. |author= арх-ры И.И. Байков, Д.П. Павлов
|description=
|image= Kurort.park.Kislovodsk 15.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.892592 |long= 42.720386 |precise= yes
|name= Памятник М.Ю. Лермонтову
|knid= 2640023000 |complex= 2600000234
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, терренкур № 1 через р. Ольховка
|year= 2000-е гг. |author=
|description=
|image= Lermontov monument, Kislovodsk.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontov monument, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 43.892596 |long= 42.720645 |precise= yes
|name= Пешеходный мост «Дамский каприз» |knid= 2600458000 |complex = 2600000234
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= улица Карла Маркса, терренкур № 1 через р. Ольховка
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Пешеходный мост 'дамский каприз', Kislovodsk, Russia 05.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Damskiy Kapriz
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.898656 |long= 42.716624 |precise= yes
|name= Колоннада
|knid= 2600473000 |complex= 2600000234
|knid-new= 261610410660005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Нижний парк, проспект Мира / Курортный бульвар
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Колоннада в Кисловодске.JPG
|wdid= Q124356285
|wiki= Колоннада (Кисловодск)
|commonscat= Kislovodsk Colonnade |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.897026 |long= 42.736497 |precise= yes
|name= Павильон «Храм воздуха»
|knid= 2600465000 |complex= 2600000234
|knid-new= 261710899170005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный парк, рядом с канатной дорогой
|year= 1912 г. |author=
|description= (недавно реконструирован)
|image= Kislovodsk Temple of Air 04.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Temple of Air (Kislovodsk) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.897161 |long= 42.738507 |precise= yes
|name= Долина роз
|knid= 2640024000 |complex= 2600000234
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный парк, рядом с канатной дорогой
|year= |author=
|description=
|image= Dolina roz, Kislovodsk 03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Dolina roz, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.898345 |long= 42.739056 |precise= yes
|name= Павильон «Красное солнышко»
|knid= 2600466000 |complex= 2600000234
|knid-new= 261610413690005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный парк
|year= 1935 г. |author=
|description=
|image= Павильон "Красное солнышко", Кисловодск.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pavilion Krasnoye Solnyshko |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 43.89889 |long= 42.717518 |precise= yes
|name= Бюст М.Ю. Лермонтова |knid= 2600497000 |complex = 2600000234
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный парк
|year= 1950 г.
|description=
|image= Бюст Лермонтова. Лермонтовская площадка.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontov stand, Kislovodsk
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.89551 |long= 42.719144 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Пушкину
|knid= 2640025000 |complex= 2600000234
|knid-new=
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Курортный парк
|year= |author=
|description=
|image= Памятник Пушкину А.С. (Кисловодск).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник героям Гражданской войны |knid= 2600433000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= Детский комсомольский парк
|year= 1927 г.
|description=
|image= Памятник героям гражданской войны 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 43.893583 |long= 42.716106 |precise=
|name= Братская могила 322 мирных жителей, расстрелянных немецко-фашистскими захватчиками |knid= 2600443000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= промзона
|year= 1942 г., 1949 г.
|description=
|image= Братская могила 322 мирных жителей, расстрелянных немецко-фашистскими захватчиками 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 43.893537 |long= 42.717441 |precise= yes
|name= Могила художника Н.А. Ярошенко (1847-1899)
|knid= 2610039000 |complex=2610039000
|knid-new= 261510407570006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= сквер Ярошенко, у Никольского собора
|description=
|image= Могила художника Н.А. Ярошенко.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 43.89356 |long= 42.717477 |precise= yes
|name= Памятник художнику-реалисту Н.А. Ярошенко
|knid= 2600000014 |complex= 2610039000
|knid-new= 261510408050006
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= сквер Ярошенко, у Никольского собора
|year= 1912 г. |author= худ. П.А. Брюллов, худ. Л.Н. Дубовский, литейный мастер А. Моран, ск. Л.Б. Позен
|description=
|image= Памятник художнику-реалисту Ярошенко.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= monument
|lat= 43.898453 |long= 42.722274 |precise= yes
|name= Памятник М. Горькому |knid= 2600502000
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= территория санатория им. Горького
|year= 1947 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 43.896174 |long= 42.664775 |precise= yes
|name= Скала и замок «Коварства и любви»
|knid= 2600493000
|knid-new= 261731031900005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= ущелье р. Аликоновка
|year= X-XI вв. |author=
|description=
|image= Zamok kovarstva i lyubvi (Kislovodsk) 01.JPG
|wdid= Q18079374
|wiki= Замок коварства и любви
|commonscat= Zamok kovarstva i lyubvi |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Ландшафт р. Аликоновки |knid= 2630035000
|knid-new=261730899080005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= в ущелье р. Аликоновки, в 4 км юго-западнее города, близ "Замка коварства и любви"
|year=
|description= Достопримечательное место. В предмет охраны также входят три каменных (железобетонных) моста и один металлический мост
|image= Аликоновка.jpg
|wdid= Q4062345
|wiki= Аликоновка (река)
|commonscat=Alikonovka River |protection= Р
|link=
|document=d01101981
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Мёртвый водопад |knid= 2630039000
|knid-new=261721155370005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= р. Аликоновка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d01101981
}}
{{monument |type= history
|lat= 43.883625 |long= 42.723514 |precise=yes
|name= Лермонтовский водопад |knid= 2630041000
|knid-new=261730899180005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= на юго-востоке города в районе г. Пикет, на р. Ольховке
|year=
|description= Достопримечательное место
|image= Лермонтовский водопад.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Lermontov waterfall |protection= Р
|link=
|document=d01101981
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Ландшафт р. Берёзовки |knid= 2630046000
|knid-new=261721031910005
|region= ru-sta |district= Кисловодск
|municipality= Кисловодск |munid= Q153676
|address= р. Берёзовая в границах городской черты
|year=
|description= Достопримечательное место
|image= Ущелье реки Березовки Кисловодск.jpg
|wdid= Q4085373
|wiki= Берёзовая (приток Подкумка)
|commonscat=Beryozovaya River (Podkumok tributary) |protection= Р
|link=
|document=d01101981
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-sta|d04121974|d01101981|d01111995
|d30122020|d11102022}}
{{footer|type=Наследие}}
c0ia3a2riom79p09thxcsogyiyddywg
Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район
0
11287
776889
775914
2026-09-11T12:20:16Z
Чуринъ
22273
/* Площадь скорби */ Обновлён объект Скульптура «Родина-мать зовет!»
776889
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Memory of Generations 004.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= The main staircase on Mamaev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Памятник на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Dmitry Medvedev in Volgograd Oblast, March 2010-3.JPG
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
41vz1cggmf3enq8pbt59ky2glnbv7p4
776893
776889
2026-09-11T12:35:06Z
Чуринъ
22273
/* Площадь скорби */ Обновлён объект Зал Воинской Славы
776893
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Memory of Generations 004.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= The main staircase on Mamaev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Памятник на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
o1ief6w86rrupr9kyas01md2mch96mh
776898
776893
2026-09-11T12:51:12Z
Чуринъ
22273
/* Площадь вводной композиции */ Обновлён объект Горельеф «Память поколений»
776898
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= The main staircase on Mamaev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Памятник на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
o6cl46fcaw6cwxnqizzrcv9xve0utio
776900
776898
2026-09-11T12:54:44Z
Чуринъ
22273
/* Площадь вводной композиции */ Обновлён объект Большая парадная лестница
776900
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Памятник на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
8ux7fr1m8yv9g0oq5dggc5uo2zvmx5s
776906
776900
2026-09-11T13:19:24Z
Чуринъ
22273
/* Площадь стоявших насмерть */ Обновлён объект Аллея пирамидальных тополей
776906
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Памятник на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
gdqf27muq9itmwwen7f6d5lqwvb5wuz
776918
776906
2026-09-11T14:10:50Z
Чуринъ
22273
/* Площадь стоявших насмерть */ Обновлён объект Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
776918
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Скульптура_«Стоять насмерть!» на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Ruined Walls on Mamayev Kurgan 005.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
fid0922noboerwjj670cu67ladi83c0
776949
776918
2026-09-11T17:09:49Z
Чуринъ
22273
/* Площадь героев */ Обновлён объект Композиция пропилеев «Стены-руины»
776949
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Скульптура_«Стоять насмерть!» на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Стены-руины_на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Breast Wall on Mamayev Kurgan 004.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
guqypfpnsk62xkic1vrgch46mzz9jqy
776974
776949
2026-09-11T21:50:22Z
Чуринъ
22273
/* Площадь героев */ Обновлён объект Большая подпорная стена с художественным рельефом
776974
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Скульптура_«Стоять насмерть!» на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Стены-руины_на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Подпорная_стена с контррельефами на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= КирIMG 0525.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
im1ccnot1466d4938cre93mqnailozm
777021
776974
2026-09-12T10:35:25Z
Чуринъ
22273
/* Площадь скорби */ Обновлён объект Ансамбль Площади скорби
777021
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Скульптура_«Стоять насмерть!» на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Стены-руины_на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Подпорная_стена с контррельефами на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Auf_dem Platz der Trauer am Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Скорбящая мать Волгоград.JPG
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
fzi2uc55zx4rzfjnl3zx8m69kvndv5z
777025
777021
2026-09-12T11:49:23Z
Чуринъ
22273
/* Площадь скорби */ Обновлён объект Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
777025
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vgg|lat=48.722220|long=44.533330|zoom=12|districtid=Q4504347|banner=Volgograd banner.jpg}}
==0–62==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70546 |long= 44.50693 |precise= yes
|name= Клинический роддом
|knid= 3430108000
|knid-new= 341710762680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 1
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Central maternity hospital in Volgograd 2024 1.jpg
|wdid= Q124899592
|wiki=
|commonscat= Central maternity hospital in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/klinicheskij-roddom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-10-j-divizii-nkvd-1/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70675 |long= 44.50906 |precise= yes
|name= Сурские бани
|knid= 3400000368
|knid-new= 341510321660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 3
|year= 1935 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Сурские бани, Волгоград.JPG
|wdid= Q55659530
|wiki= Сурские бани
|commonscat= Surskie bani |protection= Р
|link= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/surskie-bani/?sphrase_id=1007
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/524-surskie-bani.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70726 |long= 44.50924 |precise= yes
|name= Склады жигулёвского пива
|knid= 3400000369
|knid-new= 341410130710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 10-й дивизии НКВД, 5а
|year= 1890 г. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= ЛОФТ1890.jpg
|wdid= Q82709808
|wiki= ЛОФТ1890
|commonscat= Beer warehouse, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/86-beer.html
|linkextra= http://voopiik34.ru/objects/volgograd/pivnye-sklady-yuzhsantekhmontazh/?sphrase_id=914
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.527625 |precise= no
|name= Корпуса гарнизонного лазарета
|knid= 3430109000 |complex= 3430109000
|knid-new= 341420133290005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10, 12, 14 (12а)
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград, им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 6.JPG
|wdid= Q137211578
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.716790 |long= 44.527839 |precise= yes
|name= Корпус гарнизонного лазарета
|knid= 3430109001 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 10
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137211583
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717055 |long= 44.527524 |precise= yes
|name= Гарнизонный лазарет
|knid= 3400000342 |complex= 3430109000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12
|year= 1913-1926 гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_им. 13 Гвардейской дивизии улица, 12, фото 7.JPG
|wdid= Q124983573
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71711 |long= 44.52708 |precise= yes
|name= Военкомат |knid= 3400000370 |complex= 3430109000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица 13-й Гвардейской дивизии, 12а
|year= 1913-1926 гг.
|description=
|image= Волгоград, 13-й Гвардейской дивизии улица, 12а, фото 10.JPG
|wdid= Q124983594
|wiki=
|commonscat= 13th Guards Division Street 12a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.703917 |long= 44.521359 |precise= no
|name= Ансамбль набережной реки Волги
|knid= 3430110000 |complex= 3430110000
|knid-new= 341420125620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= авторский коллектив
|description=
|image= Central district of Volgograd 001.jpg
|wdid= Q108548664
|wiki= Набережная 62-й Армии
|commonscat= Central embankment (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Пропилеи центральной лестницы
|knid= 3430110001 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, И.Е. Фиалко
|description=
|image= Волгоград._Пропилеи центральной лестницы. Набережная.jpg
|wdid= Q124983691
|wiki=
|commonscat= Propylaea in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70226 |long= 44.51885 |precise= yes
|name= Ротонда
|knid= 3430110002 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313640005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии
|year= 1952 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Ротонда на центральной набережной Волгограда 002.JPG
|wdid= Q108548241
|wiki=
|commonscat= The Rotunda in Volgograd |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/525-rotonda-na-naberezhnoy.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70160 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом А.С. Чуянова (Здание филармонии)
|knid= 3430110004 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1
|year= нач. 1950-х гг. |author=
|description=
|image= Дом Чуянова 001.JPG
|wdid= Q124983694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70025 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Ресторан «Маяк»
|knid= 3430110005 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 1а
|year= 1956 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Здание_ресторана «Маяк» в Волгограде.jpg
|wdid= Q53803959
|wiki= Маяк (ресторан)
|commonscat= Mayak Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70541 |long= 44.52449 |precise= yes
|name= Ресторан «Гарни»
|knid= 3430110006 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, 5Б
|year= 1951 г. |author= арх. В.С. Макаренко
|description=
|image= Garni Restaurant in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983695
|wiki=
|commonscat= Garni Restaurant, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70545 |long= 44.52221 |precise= yes
|name= Общественное собрание (Театр музкомедии)
|knid= 3430110003 |complex= 3430110000
|knid-new= 341711313660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица Маршала Чуйкова, 4
|year= кон. XIX в., 1950-е гг. |author= арх-ры И.А. Куренной, И.Е. Фиалко, В.С. Макаренко
|description= Волгоградский музыкальный театр
|image= Парадный_фасад Волгоградского музыкального театра.jpg
|wdid= Q16631347
|wiki= Волгоградский музыкальный театр
|commonscat= Volgograd Music Theater |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.705603 |long= 44.522097 |precise= yes
|name= Место, где проходили митинги и собрания солдат, рабочих и революционной интеллигенции г. Царицына
|knid= 3430111000
|knid-new= 341510288890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии / улица маршала Чуйкова, 4
|year= 1905 г., 1907 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description= В этом здании формировались рабочие отряды для защиты Красного Царицына и состоялось первое организационное собрание Коммунистического Союза Молодёжи г. Царицына, положившее начало городской комсомольской организации. Здесь размещалась морская бригада Волжской военной флотилии, героически сражавшаяся за Сталинград. Отмечено несколькими мемориальными досками на здании музыкального театра
|image= Tablet on Volgograd Music Theater 003.JPG
|wdid= Q137213281
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 4, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.700574 |long= 44.518613 |precise= yes
|name= Место, где проходила стачка рабочих волжских пристаней
|knid= 3400089000
|knid-new= 341530289080005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, речной вокзал
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= River-boat station in Volgograd 002.JPG
|wdid= Q131833380
|wiki= Речной вокзал (Волгоград)
|commonscat= Volgograd River Port |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.701903 |long= 44.517895 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза В.С. Хользунову
|knid= 3410050000
|knid-new= 341510302440006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, у речного вокзала
|year= 1940 г., восст. в 1949 г. |author= ск-ры М.Г. Белашов, Е.Ф. Алексеева-Белашова
|description=
|image= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd 004.JPG
|wdid= Q51175115
|wiki= Памятник Хользунову (Волгоград)
|commonscat= Monument to Viktor Kholzunov in Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709925 |long= 44.528656 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы находился участок центральной переправы через р. Волгу
|knid= 3410024000
|knid-new= 341530307000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии (мемориальная доска - улица Маршала Чуйкова, 29)
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Сюда речники и моряки Волжской военной флотилии доставляли с левого берега реки пополнение и военные грузы в осаждённый Сталинград
|image=
|wdid= Q137211560
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.702077 |long= 44.519076 |precise= no
|name= Место, где располагалась зенитная батарея, орудийный расчёт которой погиб при отражении танковой атаки немецко-фашистских войск, пытавшихся прорваться к р. Волге
|knid= 3400000386
|knid-new= 341410121590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= набережная 62-й Армии, около ротонды
|year= сентябрь 1942 г. |author=
|description=
|image= Табличка у ротонды на центральной набережной Волгограда.JPG
|wdid= Q137211550
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==А==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ансамбль Аллеи Героев
|knid= 3430112000
|knid-new= 341721313800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1950-е гг. |author= арх. В.Е. Масляев
|description= Предметом охраны являются здания с адресом Аллея Героев, 1, 2, 3, 4, 5
|image= Аллея_Героев - panoramio (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Alley of Heroes, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.70458 |long= 44.52047 |precise= yes
|name= Скульптурная группа «Искусство» с фонтаном
|knid= 3400170000
|knid-new= 341410123460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1957 г. |author= арх. В.Е. Шалашов, ск. С.С. Алёшин
|description=
|image= Fountain Friendship of Peoples 002.JPG
|wdid= Q108647485
|wiki=
|commonscat= Iskusstvo Fountain |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70521 |long= 44.51961 |precise= yes
|name= Мемориал в честь Героев Советского Союза и полных Кавалеров ордена Славы
|knid= 3430190000
|knid-new= 341721313980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Аллея Героев
|year= 1985 г. |author= арх. А.С. Белоусов, гл. арх. А.Н. Ключищев, кон. Подопригора
|description=
|image= Alley of Heroes in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983774
|wiki=
|commonscat= Memorial to Heroes of the Soviet Union in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Б==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72953 |long= 44.54224 |precise= yes
|name= Детский сад
|knid= 3430113000
|knid-new= 341710762690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Батальонная улица, 15
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image= Batalonnaya street 15 (Volgograd) 2025.jpg
|wdid= Q124983696
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/detskij-sad-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-batalonnaya-15/
|document= d05061997
}}
==В==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71010 |long= 44.51625 |precise= yes
|name= Сталинградская АТС
|knid= 3440113000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 3
|year= не позднее 1932 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440113000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 3 (1).jpg
|wdid= Q131822225
|wiki=
|commonscat=
|link= http://царицын.рф/2020/06/976-dom-s-prorezyami.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710651 |long= 44.516330 |precise= no
|name= Ансамбль застройки Волгодонской улицы
|knid= 3401019000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341721313840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Volgodonskaya Street in Volgograd 002.jpg
|wdid= Q124983611
|wiki= Волгодонская улица (Волгоград)
|commonscat= Volgodonskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71062 |long= 44.51614 |precise= yes
|name= Дом купца Алексеева
|knid= 3401019001 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Гостиница, столовая
|image= Волгоград,_Волгодонская улица, 5.jpg
|wdid= Q124983612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71082 |long= 44.51608 |precise= yes
|name= Дом купца Донцова
|knid= 3401019002 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711315810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 7
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Трест «Нижневолгоэлектромонтаж», жилье
|image= Дом купца Донцова 001.JPG
|wdid= Q124983613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71068 |long= 44.51545 |precise= no
|name= Дом купца А.П. Мишина
|knid= 3430114000 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313610005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 9
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983697
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711209 |long= 44.515964 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином купца А.П. Мишина
|knid= 3401019003 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 11
|year= 1890 г. |author=
|description= Волгоградский филиал Московского коммерческого университета
|image= Жилой дом с магазином Мишина А.П..JPG
|wdid= Q124983615
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71155 |long= 44.51593 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3401019004 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313620005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13
|year= 1880 г. |author=
|description= Вечерняя школа № 5
|image= Старый особняк.jpg
|wdid= Q124983617
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71136 |long= 44.51596 |precise= yes
|name= Жилой дом купца А.П. Мишина
|knid= 3400000241 |complex= 3401019000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 13а
|year= 1880-1890-е гг. |author=
|description=
|image= Царицынский особняк (ул. Волгодонская).jpg
|wdid= Q124983551
|wiki=
|commonscat= Volgodonskaya Street 13a, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71096 |long= 44.51652 |precise= yes
|name= Дом купца В.Ф. Лапшина
|knid= 3401019005 |complex= 3401019000
|knid-new= 341711313700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Волгодонская улица, 16
|year= кон. XIX в., восст. в 1989 г. |author=
|description=
|image= Дом купца Лапшина В.Ф. 001.JPG
|wdid= Q124983618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Г==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714479 |long= 44.524603 |precise= yes
|name= Ансамбль планетария
|knid= 3400000338 |complex= 3400000338
|knid-new= 341710762190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Н.А. Хомутов
|description=
|image= Ансамбль планетария IMG 6914a.jpg
|wdid= Q4122982
|wiki= Волгоградский планетарий
|commonscat= Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71431 |long= 44.52439 |precise= yes
|name= Планетарий
|knid= 3400000339 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= May2015 Volgograd img17 Planetarium.jpg
|wdid= Q124983570
|wiki=
|commonscat= Main building of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.71445 |long= 44.52460 |precise= yes
|name= Скульптура «Женщина мира», установленная на куполе планетария
|knid= 3400000199 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author= ск. В.И. Мухина
|description=
|image= Волгоград, Гагарина улица, 14, фото 2.JPG
|wdid= Q124983524
|wiki=
|commonscat= Sculpture "Woman of the World" in Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71446 |long= 44.52520 |precise= yes
|name= Обсерватория
|knid= 3400000340 |complex= 3400000338
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гагарина, 14
|year= 1954 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Planetarium Observatory.jpg
|wdid= Q124983571
|wiki=
|commonscat= Observatory of Volgograd Planetarium |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71135 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Особняк купчихи Ю.Д. Репниковой. Дом, в котором помещался штаб обороны Царицына в 1918 г.
|knid= 3410014000
|knid-new= 341510259170006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Гоголя, 10
|year= 1903 г. |author=
|description= Волгоградский мемориально-исторический музей
|image= Купеческий особняк на улице Гоголя.JPG
|wdid= Q35665937
|wiki= Особняк Репниковой
|commonscat= Detached house of Repnikov's |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71109 |long= 44.50033 |precise= yes
|name= Тюрьма
|knid= 3430117000
|knid-new= 341711132810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 1, 3, 5
|year= 1884 г. |author= арх. А.О. Томишко
|description=
|image=
|wdid= Q124983698
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71272 |long= 44.49963 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 3440010000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Голубинская улица, 7
|year= |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124983776
|wiki=
|commonscat=
|link= https://v1.ru/text/realty/2011/07/27/56667411/
}}
==Д==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715420 |long= 44.504148 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Татьянина
|knid= 3440011000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Донецкая улица, 28
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Volgograd Donetskaya, 28 2020-03-04.jpg
|wdid= Q101552156
|wiki=
|commonscat= Donetskaya, 28 (Volgograd)
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/413195.html
|linkextra= https://vlg.aif.ru/culture/history/vek_i_odin_god_kak_volgogradskaya_semya_sohranila_dom_caricynskogo_meshchanina
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72025 |long= 44.52790 |precise= yes
|name= Жилой дом железной дороги
|knid= 3400000348
|knid-new= 341710763030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунальная улица, 75
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом жилой железной дороги, фото 1.jpg
|wdid= Q124983574
|wiki=
|commonscat= Kommunalnaya Street 75, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70790 |long= 44.50725 |precise= yes
|name= Училище Кулибина
|knid= 3400000350
|knid-new= 341710762270005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= 1895-1948 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description= Кинотеатр «Победа»
|image= Кинотеатр Победа (Волгоград) 001.jpg
|wdid= Q102403163
|wiki=
|commonscat= Movie theater Pobeda (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/uchilishhe-kulibina-kinoteatr-pobeda/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70965 |long= 44.51016 |precise= yes
|name= Здание первой пожарной части г. Царицына
|knid= 3400155000
|knid-new= 341710744940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 5
|year= 1891-1897 гг., восст. в 1948-1952 гг., 1997-2001 гг. |author=
|description=
|image= Fire tower Volgograd.jpg
|wdid= Q4189931
|wiki= Здание Царицынской пожарной команды
|commonscat= Fire tower no.1 of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710748 |long= 44.511226 |precise= no
|name= Ансамбль железнодорожной больницы
|knid= 3400000351 |complex= 3400000351
|knid-new= 341520328900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7, 7/1
|year= 1871 г., 1937 г., 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 4.JPG
|wdid= Q124983577
|wiki=
|commonscat= Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/475287.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71086 |long= 44.51167 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3400000352 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900025
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7
|year= 1937 г., восст. в 1952 г. |author=
|description=
|image= Корпус железнодорожной больницы, фото 5.JPG
|wdid= Q124983579
|wiki=
|commonscat= Main building of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71081 |long= 44.51066 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 3400000353 |complex= 3400000351
|knid-new= 341710328900015
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 7/1
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Корпус хирургический, фото 2.JPG
|wdid= Q124983580
|wiki=
|commonscat= Surgical unit of Railway Hospital (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Место, где работала радиостанция Министерства связи в период Великой Отечественной войны
|knid= 3400000389
|knid-new= 341510289960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 8
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description= Обеспечивала устойчивую связь с Москвой, Севастополем, Новороссийском, Волжской военной флотилией и отрядами партизанского движения на Украине. Такого адреса сейчас нет. Судя по отметкам на карте, мемориальная доска установлена на здании по адресу улица Ленина, 25
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70991543971141 |long= 44.511620644915205 |precise= yes
|name= Дом просвещенцев (Дом чекистов)
|knid= 3430236000
|knid-new= 342511444490005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 10
|year= 1939 г. |author= арх. Анатолий Иванов
|description=
|image= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd 2023 1.jpg
|wdid= Q123957465
|wiki=
|commonscat= Kommunisticheskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link= https://v1.ru/text/gorod/2022/10/11/71727866/
|document= d09072025
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.51733 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3400000354
|knid-new= 341710762330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|style= совмод
|description= Охраняется ли высотка и дальний корпус? Угловой корпус входит в ансамбль застройки Комсомольской улицы
|image= High rise in Volgograd, Russia.jpg
|wdid= Q124983581
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71278 |long= 44.51737 |precise= yes
|name= Швейная фабрика им. 8 Марта
|knid= 3400000218
|knid-new= 341711132800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 22
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/social/watch/402-sveimart.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71426 |long= 44.52074 |precise= yes
|name= Здание областного государственного архива
|knid= 3430118000
|knid-new= 341410125930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 30
|year= 1958 г. |author= арх. И.К. Белдовский
|description=
|image= Здание областного государственного архива.jpg
|wdid= Q124983699
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.714869 |long= 44.521966 |precise= yes
|name= Жилой дом квартирно-эксплуатационной части гарнизона Сталинграда
|knid= 3440105000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 32
|year= 1939 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Волгоградская область/Волгоград/Центральный район#3440105000|Образец довоенной советской застройки в стиле ампир]]. Также известен как дом военведа, генеральский дом.
|image= Generals' house (Volgograd) 2025 2.jpg
|wdid= Q124983778
|wiki=
|commonscat= Generals' house (Volgograd)
|link= http://царицын.рф/2024/02/2794-generalsky.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71581 |long= 44.52463 |precise= yes
|name= Высшая следственная школа
|knid= 3430119000
|knid-new= 341710763370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 36
|year= 1958 г. |author= арх. А.М. Постоенко
|description= Академия МВД
|image=
|wdid= Q124983700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71671 |long= 44.52586 |precise= yes
|name= Здание треста «Волгоградгоргаз»
|knid= 3430120000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 38
|year= 1950-е гг. |author= арх. А.М. Постоенко
|description=
|image=
|wdid= Q124983701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708457 |long= 44.508168 |precise= yes
|name= Место, где формировались отряды народного ополчения
|knid= 3400017000
|knid-new= 341530290890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Мемориальная доска установлена на здании по адресу Коммунистическая улица, 3А
|image=
|wdid= Q137222895
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.708212 |long= 44.508557 |precise= yes
|name= Памятник трамвайному вагону серии Х |knid= 3440012000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, Городской сад
|year= 2013 г.
|description=
|image= Kh tram monument in Volgograd 001.JPG
|wdid= Q20111473
|wiki= Трамвай-памятник (Волгоград)
|commonscat= Kh tram monument in Volgograd
|link=
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712311 |long= 44.515949 |precise= yes
|name= Комплекс застройки Комсомольской улицы
|knid= 3430121000 |complex= 3430121000
|knid-new= 341520328980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Кобелев, Статун
|description=
|image=
|wdid= Q124983702
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.712759 |long= 44.516000 |precise= yes
|name= Дом печати
|knid= 3430121002 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 11
|year= 1960 г. |author= арх-ры Г.Ф. Борисенко, А.К. Савченко
|description= Корпус, выходящий углом к перекрёстку
|image=
|wdid= Q125656802
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71182 |long= 44.51725 |precise= yes
|name= Управление «Нижневолжскнефть»
|knid= 3400000355 |complex= 3430121000
|knid-new= 341710762380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 16
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Управление "Нижневолжскнефть".JPG
|wdid= Q124983582
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711974 |long= 44.515831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430121001 |complex= 3430121000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Коммунистическая улица, 16
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125656796
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70800 |long= 44.52283 |precise= yes
|name= Жилой дом братьев Серебряковых
|knid= 3400000210
|knid-new= 341711313670005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 4
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Фирма «Колхети»
|image= Volgograd Komsomolskaya 4 (01).jpg
|wdid= Q124983533
|wiki=
|commonscat= House of Serebryakov brothers |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710314 |long= 44.520152 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430123000
|knid-new= 341510308660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10А
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет физической культуры и спорта
|image= Облспорткомитет 5.jpg
|wdid= Q137222906
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710560 |long= 44.520179 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3430122000
|knid-new= 341510308870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольская улица, 10Б стр. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= СЭС Центрального района
|image= Облспорткомитет 3.jpg
|wdid= Q124983703
|wiki=
|commonscat= Komsomolskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70659 |long= 44.5245 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда, погибшим 23 августа 1942 г. в результате массированной вражеской бомбардировки
|knid= 3430124000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= угол улиц Комсомольской и Маршала Чуйкова
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Памятный знак, посвящённый жителям г. Сталинграда.jpg
|wdid= Q124983704
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708149 |long= 44.512118 |precise= yes
|name= Бюст Н.В. Гоголя
|knid= 3400160000
|knid-new= 341711126400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1910 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. И.Ф. Тавбия
|description=
|image= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q25395509
|wiki= Памятник Гоголю (Волгоград)
|commonscat= Monument to Nikolai Gogol in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708088 |long= 44.511270 |precise= yes
|name= Братская могила героев Гражданской войны
|knid= 3400000381
|knid-new= 342011350440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1925 г. |author= ск. Н.Н. Любимов
|description= Здесь похоронен первый председатель исполкома Царицынского Совета Я.З. Ерман; командующий революционными войсками Царицынского района И.В. Тулак; командир артиллерийской бригады Морозовско-Донецкой дивизии Зеленин; секретарь коммунистической ячейки К.Н. Грудинин; 8 курсантов пехотной школы и бойцы 10-й Красной Армии; 5 курсантов пулемётных курсов, участвовавшие в подавлении кулацкого восстания в Михайловке.
|image= Братская могила героев Гражданской войны в Комсомольском саду Волгограда 002.JPG
|wdid= Q124983599
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70841 |long= 44.51131 |precise= yes
|name= Подземное убежище, где в августе-сентябре 1942 г. находился командный пункт городского комитета обороны и штаб МПВО
|knid= 3410013000
|knid-new= 342411425880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= |author=
|description=
|image= Bunker Municipal Committee of Defense of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15061983
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.708280 |long= 44.510394 |precise= yes
|name= Могила В.А. Глазкова, генерал-майора, командира 35-й гвардейской стрелковой дивизии
|knid= 3400125000
|knid-new= 341711313770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Комсомольский сад
|year= 1942 г., 1959 г. |author= арх. И.К. Белдовский, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Могила Глазкова В. А., Комсомольский сад, Волгоград.jpg
|wdid= Q124983607
|wiki=
|commonscat= Grave of Vasily Glazkov (Volgograd) |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/mogila-glazkova-va-general-majora-komandira-35-gvardejskoj-strelkovoj-divizii-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-volodarskogo-komsomolskij-sad/
|linkextra= https://bloknot-volgograd.ru/news/togda-i-seychas-mogila-general-mayora-glazkova-i-n-1305630
|document= d05061997
}}
===Краснознаменская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704598 |long= 44.510564 |precise= yes
|name= Место, где размещалась конспиративная квартира Царицынской организации РСДРП
|knid= 3400046000
|knid-new= 341510290910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 8
|year= 1905 г. |author=
|description= Само здание не сохранилось. Но современном здании установлена мемориальная доска (у арки прохода во двор)
|image=
|wdid= Q137222896
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.704911 |long= 44.507803 |precise= yes
|name= Дворец пионеров
|knid= 3440077000 |complex= 3440077000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981 г.; восст. в 2014-2018 гг. |author= арх-ры Е.И. Левитан, А.С. Леушканов, конст. Л. Усенко, худ. П.И. Чаплыгин, Е.Б. Обухов, П.Ф. Шардаков, Р.П. Харитонов, А.Е. Криволапов
|style= совмод
|description= Детско-юношеский центр
|image= Palace of Pioneers in Volgograd 003 (cropped).jpg
|wdid= Q4122970
|wiki= Детско-юношеский центр (Волгоград)
|commonscat= Volgograd Palace of Pioneers |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.704987 |long= 44.508283 |precise= yes
|name= Цветной витраж «Пионерия»
|knid=3440077001 |complex=3440077000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 11
|year= 1981-1983 гг.; восст. в 2017 г.
|author= худ. П.Ф. Шардаков, арх. Е.И. Левитан; восст. художники Е.М. Пышта, К.Ю. Плющенко
|description= Размер 32x4,5 м. Окна фойе 2 этажа дворца пионеров
|image= Vitrage in Volgograd Palace of Pioneers.jpg
|wdid= Q124983777
|wiki=
|commonscat= Stained-glass windows in Volgograd Palace of Pioneers
|link=
|protection = Н
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70829 |long= 44.50518 |precise= yes
|name= Областное управление внутренних дел
|knid= 3400000356
|knid-new= 341710762450005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 17
|year= 1957 г. |author= арх. Попов
|description=
|image= Управление внутренних дел Волгоградской области 001.jpg
|wdid= Q124983584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70881 |long= 44.50373 |precise= yes
|name= Облвоенкомат
|knid= 3430125000
|knid-new= 341710762460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, 19а
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983705
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.706257 |long= 44.504327 |precise= no
|name= Место, где находился блиндаж-штольня, в котором был расположен штаб командующего Сталинградским фронтом генерал армии А.И. Ерёменко
|knid= 3410016000
|knid-new= 341530308010006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Краснознаменская улица, левый берег р. Царица, за зданием цирка
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Место, где находился блиндаж-штольня.JPG
|wdid= Q124983626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Кубанская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71229 |long= 44.50690 |precise= yes
|name= Место, где был открыт «Красный стадион» — первое спортивное сооружение Царицина
|knid= 3400057000
|knid-new= 341510289900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 1
|year= 1 мая 1924 г. |author=
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q124983605
|wiki=
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50680 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430126000
|knid-new= 341710762860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, 4
|year= до 1890 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кубанская 4.jpg
|wdid= Q124983707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716751 |long= 44.504391 |precise= yes
|name= Место, где размещался штаб 8-й воздушной армии
|knid= 3400058000
|knid-new= 341510289980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Кубанская улица, школа-интернат № 1
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137213278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71657 |long= 44.53010 |precise= yes
|name= Место, где проводились митинги и собрания рабочих и солдат г. Царицына, и шли бои с немецко-фашистскими захватчиками в дни Сталинградской битвы
|knid= 3400062000
|knid-new= 341530290000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1905 г., 1917 г., 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Lenin Square, Volgograd 001.jpg
|wdid= Q4365623
|wiki= Площадь Ленина (Волгоград)
|commonscat= Lenin Square (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716990 |long= 44.530546 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й Гвардейской стрелковой дивизии и 10-й дивизии НКВД, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410018000
|knid-new= 341510305000006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Праздничный Волгоград - panoramio.jpg
|wdid= Q124983627
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716511 |long= 44.530352 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3410063000
|knid-new= 342211351930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1960 г. |author= арх. Г.А. Захаров, ск. Е.В. Вучетич
|description=
|image= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd.jpg
|wdid= Q55655325
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Волгоград)
|commonscat= Monument to Lenin on Lenin Square in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71621 |long= 44.53111 |precise= yes
|name= Барельеф, посвящённый героической обороне «Дома Павлова»
|knid= 3430127000
|knid-new= 342311386720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Ленина
|year= 1950-е гг. |author= ск-ры А.В. Голованов, А.В. Майстренко
|description=
|image= Lenin Square in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983708
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72949 |long= 44.53943 |precise= no
|name= Комплекс застройки проспекта Ленина
|knid= 3430128000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341520329420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4-59
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры В.П. Статун, Хохряков
|description= Архитектурный ансамбль. См. также [[:w:ru:Проспект Ленина (Волгоград)|проспект Ленина]]
|image= Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q104179028
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70489 |long= 44.51266 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3400157000 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762700005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 5а
|year= 1916 |author= арх. Ю.Н. Терликов
|style= модерн
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Zdanie muzeya.JPG
|wdid= Q104178408
|wiki=
|commonscat= The building of the Tsaritsyn Zemstvo |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/article/articlestsaritsyn/626-zemskiy-dom.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70520 |long= 44.51306 |precise= yes
|name= Волжско-Камский банк
|knid= 3400000358 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762780005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 7
|year= 1879 г. |author=
|description= Волгоградский краеведческий музей. Построено в стиле эклектики с элементами модерна и восстановлено после Сталинградской битвы.
|image= Volgograd Regional Local Museum 001.JPG
|wdid= Q104178676
|wiki=
|commonscat= Volzhsko-Kamsky Bank in Tsaritsyn |protection= Р
|link= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/blog/816-kraevedcheskiy-muzey.html
|linkextra= http://xn--80aqpk2ad9a.xn--p1ai/social/watch/574-volzhsko-kamskiy-bank.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70408 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Дворец труда
|knid= 3430128001 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 4
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Ф.М. Лысов, худ. Ю.И. Боско, Н.Ф. Бароха, М.Я. Пышта
|description= Дом Союзов, Дворец культуры профсоюзов
|image= Дворец_Труда (Дворец профсоюзов). - panoramio.jpg
|wdid= Q23830022
|wiki= Дворец культуры профсоюзов (Волгоград)
|commonscat= Palace of Culture of Trade Unions, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70534 |long= 44.51544 |precise= yes
|name= Дом Юстиции
|knid= 3430128002 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763390005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 8
|year= 1951 г. |author= арх. И.А. Орешкин
|description=
|image= Building on 8 Lenin Prospekt in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51388 |precise= yes
|name= Здание обкома КПСС и облисполкома (Администрация Волгоградской области)
|knid= 3430128003 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9
|year= 1950-1953 гг. |author= арх-ры А.С. Кулев, Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Building of Volgograd Oblast Duma 9.jpg
|wdid= Q25395536
|wiki= Здание обкома и облисполкома (Волгоград)
|commonscat= Building of Volgograd Oblast Duma |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/23-zdanie-oblastnoy-administracii.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70932 |long= 44.51963 |precise= yes
|name= Здание «Гидростроя»
|knid= 3400000361 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710763400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 15
|year= 1957 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Проспект Ленина 15.jpg
|wdid= Q124983589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70762 |long= 44.51876 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128004 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 16
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-прЛенина 16.jpg
|wdid= Q124983711
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-16/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70811 |long= 44.52050 |precise= yes
|name= Госбанк
|knid= 3400000245 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410121920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 18
|year= 1953-1957 гг. |author= арх-ры Е.И. Обухов, Л.И. Рубин
|description=
|image= Управление центробанка.JPG
|wdid= Q25395528
|wiki= Здание Госбанка (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.710727 |long= 44.522753 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 3430128005 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 20 (рядом), сквер
|year= |author=
|description=
|image= Фонтан у Библиотеки имени Горького.jpg
|wdid= Q124983712
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71249 |long= 44.52477 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128006 |complex= 3430128000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 23
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград, проспект Ленина, 23.jpg
|wdid= Q124983713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-23/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71337 |long= 44.52584 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430128007 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710762230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 25
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71472 |long= 44.52654 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный педагогический университет (главный корпус)
|knid= 3400000363 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27
|year= 1952 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG
|wdid= Q124983592
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Socio-Pedagogical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71400 |long= 44.52837 |precise= yes
|name= Волгоградский государственный политехнический университет (главный корпус)
|knid= 3430128008 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 28
|year= 1963 г. |author= арх-ры В.Е. Масляев, Г.Ф. Борисенко
|description=
|image= Volgograd State Technical University 001.jpg
|wdid= Q124983715
|wiki=
|commonscat= Volgograd State Technical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71598 |long= 44.52827 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128009 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 29
|year= 1960 г.
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983716
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71712 |long= 44.52882 |precise= yes
|name= Дом Офицеров Советской Армии
|knid= 3430128010 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410123990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 31
|year= 1960-е гг. |author= арх. В.П. Статун
|description=
|image= Дом Офицеров советской армии.jpg
|wdid= Q25395325
|wiki= Дом офицеров (Волгоград)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71781 |long= 44.53113 |precise= yes
|name= Здание гидромелиоративного колледжа
|knid= 3430128011 |complex= 3430128000
|knid-new= 341710771800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1958 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Г.Ф. Борисенко
|description= Волгоградский технический колледж
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 6.JPG
|wdid= Q124983719
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.72049 |long= 44.53230 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3430128012 |complex= 3430128000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 39
|year=
|author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983721
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72500 |long= 44.53602 |precise= yes
|name= Маргариновый завод
|knid= 3400000364 |complex= 3430128000
|knid-new= 341410124300005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description= Диализный центр
|image= Маргариновый завод, фото 1.jpg
|wdid= Q124983593
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 49, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.704257 |long= 44.512419 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь 400-летия города Царицына-Сталинграда-Волгограда
|knid= 3430129000
|knid-new= 341711126380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина
|year= 1989 г. |author= арх. О.Б. Садовский, ск. А.И. Томаров
|description=
|image= Monument to foundation of Volgograd 2.JPG
|wdid= Q124983722
|wiki=
|commonscat= Monument to founders of Tsaritsyn |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Купеческий особняк |knid= 3400156000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2а
|description=
|year=кон. XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70324 |long= 44.51291 |precise= yes
|name= Дом братьев Рысиных
|knid= 3400000357
|knid-new= 341510304520005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 2Б
|year= 1903 г. |author=
|description= Дом Архитектора
|image= Brothers Rysin's House, Volgograd.jpg
|wdid= Q124983585
|wiki=
|commonscat= Lenin Prospekt 2B, Volgograd |protection= Р
|link= http://dom.v1.ru/text/culture/498036.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.705437 |long= 44.514458 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3400000198
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 9 (рядом), сквер
|year= 1956 г. |author= ск. Н. И. Шильников и арх. Е. И. Левитан
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину
|image= Monument to Lenin opposite Volgograd Oblast Duma.jpg
|wdid= Q124983522
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 48.706334 |long= 44.515744 |precise= yes
|name= Бюст дважды Героя Советского Союза В.С. Ефремова |knid= 3410020000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 10 (рядом), сквер
|year= 1948 г.
|author= арх. П.Н. Карпов, ск. А.И. Григорьев
|description=
|image= Бюст Ефремова В.С.jpg
|wdid= Q124983629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.709547 |long= 44.520868 |precise= yes
|name= Памятник комсомольцам — защитникам Сталинграда
|knid= 3400163000
|knid-new= 341410121770005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 17 (рядом), сквер
|year= 1973 г. |author= арх. В.П. Калиниченко, ск. А.Е. Криволапов
|description=
|image= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad 001.jpg
|wdid= Q124983608
|wiki=
|commonscat= Monument to Komsomol defenders of Stalingrad |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.714585 |long= 44.526788 |precise= yes
|name= Памятник А.С. Серафимовичу
|knid= 3430130000
|knid-new= 341410123060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 27 (рядом)
|year= 1981 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск. М.Д. Павловский
|description=
|image= Волгоградский государственный педагогический университет, фото 4.JPG
|wdid= Q124983724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717933 |long= 44.531242 |precise= yes
|name= Место, где в период Сталинградской битвы шли ожесточённые бои с немецко-фашистскими захватчиками
|knid= 3400000388
|knid-new= 341530290120005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 38
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании технического колледжа
|image= Волгоград, Ленина, 38, фото 3.JPG
|wdid= Q137262984
|wiki=
|commonscat= Volgograd Technical College |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.72781 |long= 44.53614 |precise= yes
|name= Рельеф «Знамя марксизма-ленинизма»
|knid= 3400165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 53
|year= 1985 г. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd Philharmonic 001.jpg
|wdid= Q124983609
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72314 |long= 44.53943 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки детской инфекционной больницы № 21
|knid= 3430131000
|knid-new= 341420134230005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Волгоград-пр-кт Ленина-54.jpg
|wdid= Q124983725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/ansambl-zastrojki-detskoj-infekczionnoj-bolniczy-21-g-volgograd-czentralnyj-rajon-pr-kt-im-vi-lenina-54/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.724333 |long= 44.538282 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки онкологического диспансера
|knid= 3430132000
|knid-new= 341420134070005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72445 |long= 44.53786 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки туберкулёзного диспансера
|knid= 3430133000 |complex= 3430133000
|knid-new= 341420134540005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание детского отделения
|knid= 3430133001 |complex= 3430133000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1953-1954 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.731548 |long= 44.540536 |precise= yes
|name= Главные ворота метизного завода
|knid= 3430226000
|knid-new= 342211350190005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 59
|year= 1950-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983775
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/glavnye-vorota-metiznogo-zavoda-g-volgograd-czentralnyj-rajon/
|document= d07042022-110
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.735364 |long= 44.546547 |precise= yes
|name= Место, где были блиндажи командующего 62-й армией генерал-лейтенанта В.И. Чуйкова
|knid= 3410011000
|knid-new= 341530302300006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= проспект Ленина, 76 (рядом), набережная р. Волги, у Центрального стадиона
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. М.Д. Голубин
|description=
|image= Central Stadium (Volgograd) - facade.jpg
|wdid= Q124983622
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.705856 |long= 44.512507 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Ленина
|knid= 3430134000 |complex= 3430134000
|knid-new= 341721313720005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 1-21
|year= 1945-1952 гг. |author= арх. Обухов
|description=
|image=
|wdid= Q124983728
|wiki=
|commonscat= Lenin Street, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70562 |long= 44.51247 |precise= yes
|name= Здание Облпотребсоюза
|knid= 3400000359 |complex= 3430134000
|knid-new= 341710762760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 9
|year= 1950 г. |author= арх. А.С. Кулев
|description=
|image= House on 9 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983586
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 9, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70609 |long= 44.51255 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134001 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 12
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70803 |long= 44.50903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430134002 |complex= 3430134000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 25
|year= 1949 г. |author= арх. В.Е. Масляев
|description=
|image= Башня_Масляева во время восстановительных работ.jpg
|wdid= Q124983731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.703237 |long= 44.516287 |precise= yes
|name= Место, где находился штаб Сталинградского военного округа, преобразованный в управление 28-й Армии
|knid= 3400067000
|knid-new= 341510290130005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 2
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Адрес по документам не совпадает с реальным адресом установки мемориальной доски ("Дом Воронина", Советская улица, 8 / улица Маршала Чуйкова, 5). Координаты в ЕГРОКН ошибочно указывают на улицу Ленина в пос. Гумрак
|image=
|wdid= Q137262985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70585 |long= 44.51221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430135000
|knid-new= 341710762790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 11
|year= кон. XIX в., восст. в 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 11 Lenin Street in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983732
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706145 |long= 44.511791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000360
|knid-new= 341710762800005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Volgograd Lenina str 13 (01).jpg
|wdid= Q124983587
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.706171 |long= 44.511781 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 3430136000
|knid-new= 341710762820005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 13а (правая часть дома 13)
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Комитет по делам молодёжи, фирма «Эльта»
|image=
|wdid= Q137262990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70633 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430137000
|knid-new= 341710762830005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 15
|year= 1906 г. |author=
|description= Облздравотдел
|image= Улица Ленина 15 1.jpg
|wdid= Q124983733
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 15, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70669 |long= 44.51106 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430138000
|knid-new= 341710762850005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 19
|year= до 1941 г., восст. в 1947 г. |author= арх. А.В. Дроздов, восст. арх-ры Ф.М. Лысов, Е.И. Обухов
|description=
|image= Улица Ленина 19 2.jpg
|wdid= Q124983734
|wiki=
|commonscat= Lenin Street 19, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/blog/146-lebed.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70708 |long= 44.51055 |precise= yes
|name= 2-я женская гимназия
|knid= 3430139000
|knid-new= 341510305250005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 21
|year= 1875 г. |author=
|description= Школа № 83
|image= Tsaritsyn female gymnasium no. 2 001.JPG
|wdid= Q124983736
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/122-83_school.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70739 |long= 44.51015 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430140000
|knid-new= 341710762840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ленина, 23
|year= до 1941 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983737
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==М==
===улица Маршала Чуйкова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70362 |long= 44.51728 |precise= yes
|name= Мариинская женская гимназия
|knid= 3400000307
|knid-new= 341711313810005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1878 г. |author=
|description= Волгоградское статистическое управление
|image= Бывшая_Мариинская женская гимназия в Царицыне.jpg
|wdid= Q124983568
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/200-mariinskaya.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70351 |long= 44.51709 |precise= yes
|name= Здание, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии
|knid= 3400024000
|knid-new= 341711315020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 7 / улица Володарского, 1
|year= 1941-1942 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании Мариинской женской гимназии
|image= Табличка на здании, где находился штаб и политотдел Волжской военной флотилии.JPG
|wdid= Q124983604
|wiki=
|commonscat= Chuikova Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70533 |long= 44.52412 |precise= yes
|name= Водокачка
|knid= 3400000308
|knid-new= 341711313590005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 15 (набережная 62-й Армии, 5)
|year= 1890 г. |author=
|description= Водоочистительная станция Центрального района
|image= Центральный_трехэтажный объем главного корпуса Царицынской водокачки.jpg
|wdid= Q124983569
|wiki=
|commonscat= First Tsaritsyn Pump House |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.711738 |long= 44.530935 |precise= yes
|name= Памятник командующему 62-й армии, маршалу Советского Союза, Дважды Герою Советского Союза В.И. Чуйкову
|knid= 3430165000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 37 (рядом)
|year= 1990 г. |author= арх. В.М. Сухорослов, ск. Ю.В. Чуйков
|description=
|image= Памятник_Василию Чуйкову в Волгограде.jpg
|wdid= Q124983769
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715000 |long= 44.532780 |precise= yes
|name= Мемориально-архитектурный комплекс музея-панорамы «Сталинградская битва»
|knid= 3430166000
|knid-new= 341520325730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= авторский коллектив: рук. В.Е. Масляев, арх. В.А. Тростянская, инж. Э.В. Темников, М.И. Блейнис, Ф.Ф. Скибин
|style= совмод
|description=
|image= Volgograd panorama museum 003.jpg
|wdid= Q4439206
|wiki= Сталинградская битва (музей-заповедник)
|commonscat= Volgograd panorama museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71498 |long= 44.53293 |precise= yes
|name= Панорама «Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом»
|knid= 3430167000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47
|year= 1982 г. |author= худ. Н. Бут, В. Дмитриевский, П. Жигмонт, П. Мальцев, Г. Марченко, М. Самсонов, Ф. Усыпенко, Г. Прокопинский
|description=
|image= The panorama in the Volgograd Panorama Museum 007.jpg
|wdid= Q4388352
|wiki= Разгром немецко-фашистских войск под Сталинградом (панорама)
|commonscat= The panorama in the Volgograd Panorama Museum |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.715177 |long= 44.534181 |precise= yes
|name= Памятник маршалу Советского Союза, четырежды Герою Советского Союза Г.К. Жукову
|knid= 3430168000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом), площадь перед музеем-панорамой «Сталинградская битва»
|year= 1990-е гг. |author= ск. В.Г. Фетисов
|description=
|image= Monument to Georgy Zhukov near Volgograd Panorama Museum.JPG
|wdid= Q124983771
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history
|lat= 48.71615 |long= 44.533906 |precise= yes
|name= Воинский эшелон |knid= 3440016000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47 (рядом)
|year= 2009 г.
|author=
|description=
|image= Воинский эшелон.JPG
|wdid= Q19943189
|wiki= Воинский эшелон (памятник)
|commonscat= Troop train in Volgograd
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715571 |long= 44.533000 |precise= yes
|name= Руины мельницы Гергардта, где находился наблюдательный пункт командира гвардейского стрелкового полка И.П. Елина
|knid= 3410041000
|knid-new= 341510306540006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Маршала Чуйкова, 47а
|year= |author=
|description=
|image= Мельница Гергардта 02.jpg
|wdid= Q4289955
|wiki= Мельница Гергардта
|commonscat= Gerhardt Mill |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d30062005
}}
===улица Мира===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.709499 |long= 44.516250 |precise= no
|name= Комплекс застройки улицы Мира
|knid= 3430141000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341420125860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1-26
|year= 1945-1950 гг. |author= арх. В.Н. Симбирцев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 8.JPG
|wdid= Q4473191
|wiki= Улица Мира (Волгоград)
|commonscat= Mira Street, Volgograd |protection= Р
|link= http://welcomevolgograd.com/articles/arch/mira_street.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70647 |long= 44.51001 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141001 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610741100005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 1
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= восст. арх. И.Е. Фиалко
|description=
|image= Mira Street 1, Volgograd. 2023 1.jpg
|wdid= Q123361812
|wiki=
|commonscat= Mira Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2022/10/617-pervyy-dom-na-ulice-mira.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70780 |long= 44.51249 |precise= yes
|name= Дом науки и искусств (театр НЭТ)
|knid= 3400000376 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5
|year= 1912-1952 гг. |author= арх. В.И. Миллер
|description= Также памятник истории: место, где находился Царицынский исполнительный комитет Совета рабочих, солдатских, крестьянских и казачьих депутатов
|image= New Experimental Theatre. Volgograd 002.jpg
|wdid= Q4122968
|wiki= Новый экспериментальный театр
|commonscat= New Experimental Theatre, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70712 |long= 44.51153 |precise= yes
|name= Музыкальное училище, Училище искусств
|knid= 3430141003 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 5а
|year= 1958 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg
|wdid= Q4122984
|wiki= Волгоградская консерватория
|commonscat= Volgograd Municipal Institute of Arts |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70676 |long= 44.51215 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141002 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 6
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Ю.Н. Теленев
|description=
|image= Улица Мира, 6.JPG
|wdid= Q124983739
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70963 |long= 44.51585 |precise= yes
|name= Главпочтамт
|knid= 3400000341 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645040005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 9 / улица Гоголя, 2
|year= 1953-1955 гг. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Фасад волгоградского главпочтамта.jpg
|wdid= Q124983572
|wiki=
|commonscat= Main Post Office in Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71070 |long= 44.51766 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000239 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610644990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 11
|year= 1951 г. |author= арх. Е.И. Левитан
|description=
|image= Улица Мира, 11.JPG
|wdid= Q124983548
|wiki=
|commonscat= Mira Street 11, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70789 |long= 44.51401 |precise= yes
|name= Гостиница «Волгоград»
|knid= 3410031000 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645050005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 12
|year= 1890 г., 1954 г. |author= арх. А.В. Куровский (новое здание)
|description= Также памятник истории: здание гостиницы «Столичные номера», где работал Чрезвычайный продовольственный комитет («Чокпрод»), руководивший заготовками на юге России
|image= Hotel Volgograd 002.jpg
|wdid= Q23901845
|wiki= Волгоград (гостиница)
|commonscat= The hotel Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71107 |long= 44.51832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000213 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 13
|year= 1950 г. |author= арх. К.Н. Афанасьев
|description=
|image= Дом жилой (Волгоградская область, Волгоград, Мира улица, 13), фото 4.JPG
|wdid= Q124983535
|wiki=
|commonscat= Mira Street 13, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70895 |long= 44.51578 |precise= yes
|name= Гостиница «Интурист»
|knid= 3400000371 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645060005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 14
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Гольдман
|description=
|image= Угол Гостиницы Интурист (Волгоград).jpg
|wdid= Q124983595
|wiki=
|commonscat= Hotel Intourist (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71279 |long= 44.52124 |precise= yes
|name= Средняя школа № 8
|knid= 3430141004 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710741140005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 17
|year= кон. 1940-х гг. |author= восст. арх. А.С. Кулев
|description=
|image= Lyceum № 5.JPG
|wdid= Q124983741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71332 |long= 44.52214 |precise= yes
|name= Институт «Волгоградгражданпроект»
|knid= 3430141010 |complex= 3430141000
|knid-new= 341710744950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 19
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх. Стрельченко
|description=
|image= Volgogradgrazhdanproject (№19).JPG
|wdid= Q124983747
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71162 |long= 44.52026 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141005 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645010005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 20
|year= 1950 г. |author= арх-ры Н.И. Синявский, Н.А. Наумова
|description=
|image= Улица Мира, 20.JPG
|wdid= Q124983742
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71401 |long= 44.52330 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3400000226 |complex= 3430141000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 21
|year= 1955 г.
|author=
|description=
|image= House on 21 Mira Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983543
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71264 |long= 44.52200 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141006 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24
|year= 1951 г. |author= арх. Н.И. Синявский
|description=
|image= Улица Мира, 24.JPG
|wdid= Q124983743
|wiki=
|commonscat= Mira Street 24, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71248 |long= 44.52329 |precise= yes
|name= Здание Промстройбанка
|knid= 3400000362 |complex= 3430141000
|knid-new= 341410135790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 24а
|year= 1954 г. |author= арх-ры Г.Н. Кравец, А.К. Савченко
|description=
|image= Promstroibank.JPG
|wdid= Q124983590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71347 |long= 44.52331 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430141007 |complex= 3430141000
|knid-new= 341610645030005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Мира, 26
|year= 1 пол. 1950-х гг. |author= арх-ры Н.И. Синявский, А.И. Рубин
|description=
|image= Улица Мира, 26.JPG
|wdid= Q124983746
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
===улица Михаила Балонина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.717526 |long= 44.520678 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000299
|knid-new= 341510321650005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 23 (улица Пархоменко, 23а)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= SC02595.jpg
|wdid= Q124983558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71367 |long= 44.51258 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430200000
|knid-new= 341710762870005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 1
|year= кон. XIX в., восст. в 2019-2022 гг. |author=
|description= Кооператив «Электрик»
|image= Nevskaya Street 1, Volgograd. 2024 1.jpg
|wdid= Q124634984
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 1, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-dom-kooperativ-elektrik-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-1/
|linkextra= http://царицын.рф/2019/08/850-nevskaya-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71396 |long= 44.51212 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000367
|knid-new= 341711313690005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Коммерческий банк «КОР»
|image= Nevskaya Street 3, Volgograd. 2024 2.jpg
|wdid= Q124664966
|wiki=
|commonscat= Nevskaya Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kupecheskij-osobnyak-kommerch-bank-kor-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-3/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.715232 |long= 44.513371 |precise= yes
|name= Жилой купеческий дом
|knid= 3430142000
|knid-new= 341410130180005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Михаила Балонина, 9
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В постановлении указан адрес ул. Невская улица, 4, в ЕГРОКН — также адрес ул. М. Балонина, 11г
|image= Nevskaya Street 4, Volgograd. 2026.jpg
|wdid= Q124983749
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/zhiloj-kupecheskij-dom-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-nevskaya-d-4-ul-im-balonina-d-11g/
|linkextra= https://v1.ru/text/gorod/2026/03/06/76299458/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71821 |long= 44.50672 |precise= yes
|name= Кинотеатр «Родина»
|knid= 3430143000
|knid-new= 341710762950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Невская улица, 13
|year= 1954 г. |author= арх. И.В. Власовский
|description=
|image= Кинотеатр РОДИНА. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983750
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71162 |long= 44.50802 |precise=
|name= Место, где находятся фундаменты армянской церкви Григория Просветителя |knid= 3400000265
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year=
|description=
|image=
|wdid= Q19909689
|wiki= Церковь Святого Григория Просветителя (Волгоград)
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71222 |long= 44.50694 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Динамо»
|knid= 3400000246
|knid-new= 341520329280005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2
|year= 1954 г. |author= арх. И.Р. Арутюнова
|description=
|image= Стадион "Динамо" (на месте "Красного стадиона").jpg
|wdid= Q28667734
|wiki= Динамо (стадион, Волгоград)
|commonscat= Dinamo Stadium, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.7121113843 |long= 44.50456162633 |precise= yes
|name= Конюшня гарнизона 187-го пехотного Аварского полка
|knid= 3430173000
|knid-new= 342111350430005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 2Д
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q109475632
|wiki=
|commonscat= Garrison stable of the 187th Infantry Regiment |protection= Р
|link= http://nasledie.volgograd.ru/upload/iblock/1a7/Akt-ekspertiza-konyushnya-garnizona-ispravlennyy.pdf
|document= d15122020
}}{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430144000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5
|year= нач. XX в.
|description= Цех «Игрушка»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 3430145000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 5а
|year= нач. XX в.
|description= ПК «Изолировщик»
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71697 |long= 44.51369 |precise= yes
|name= Поликлиника № 12
|knid= 3430146000
|knid-new= 341710762960005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 26
|year= 1949 г. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 26 (1).jpg
|wdid= Q124983751
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71754 |long= 44.51447 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430147000
|knid-new= 341710762880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица 28
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Детский сад № 44
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 28.jpg
|wdid= Q124983752
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71862 |long= 44.51664 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430148000
|knid-new= 341711132790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 34
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Магазин «Продукты»
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 34.jpg
|wdid= Q124983753
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71918 |long= 44.51679 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430149000
|knid-new= 341711313680005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Новороссийская улица, 77
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_Новороссийская улица, 77.jpg
|wdid= Q124983754
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70945 |long= 44.52462 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430150000
|knid-new= 341710762890005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Орловская улица, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Входит в комплекс застройки проспекта Ленина
|image= Волгоград,_Орловская улица, 20 (1).jpg
|wdid= Q124983756
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70940 |long= 44.51786 |precise= yes
|name= Купеческий особняк
|knid= 3400000291
|knid-new= 341710762900005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 3
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Музыкальная школа № 14, художественная школа № 1. Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Купеческий особняк, фото 1.JPG
|wdid= Q124983552
|wiki=
|commonscat= Ostrovskogo Street 3, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/2023/08/2176-susokolov.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70871 |long= 44.51791 |precise= no
|name= Контора ЦУМа
|knid= 3430151000
|knid-new= 341710763000005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Островского, 4
|year= 1937 г., восст. в 1945 г. |author=
|description= Входит в комплекс застройки улицы Мира
|image= Контора ЦУМа 1.jpg
|wdid= Q124983757
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.708330 |long= 44.515000 |precise= no
|name= Комплекс застройки площади Павших Борцов и Аллеи Героев
|knid= 3430152000 |complex= 3430152000
|knid-new= 341721313790005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1-8
|year= 1945-1955 гг. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (113).jpg
|wdid= Q4365691
|wiki= Площадь Павших Борцов
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70702 |long= 44.51526 |precise= yes
|name= Партшкола (Волгоградская медицинская академия)
|knid= 3430152001 |complex= 3430152000
|knid-new= 341710762980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 1953 г. |author= арх-ры В.Н. Симбирцев, Е.И. Левитан
|description= Волгоградский государственный медицинский университет
|image= Volgograd State Medical University.jpg
|wdid= Q28056353
|wiki= Здание Высшей партийной школы (Волгоград)
|commonscat= Volgograd State Medical University |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70670 |long= 44.51555 |precise= yes
|name= Место, где войска Донского фронта под командованием генерал-полковника К.К. Рокоссовского завершили разгром Южной группы немецко-фашистских войск, окружённой в районе Сталинграда, и водрузили Красное знамя Победы
|knid= 3410032000
|knid-new= 341530306980006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 1
|year= 31 января 1943 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской на здании медицинского университета
|image= Памятное_место (аллея 1).png
|wdid= Q124983683
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70870 |long= 44.51654 |precise= yes
|name= Здание Центрального универмага, в подвале которого в 1943 г. 38-я мотострелковая бригада полковника И.Д. Бурмакова взяла в плен штаб вражеской группировки войск во главе с генерал-фельдмаршалом Фридрихом Паулюсом
|knid= 3410035000
|knid-new= 371410017080006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, 2
|year= 1937 г. |author= арх. М.П. Цубикова, 1945 г. (восстановление), арх. Б.А. Геккер
|style= конструктивизм
|description=
|image= Центральный универмаг 001.JPG
|wdid= Q25395336
|wiki= ЦУМ (Волгоград)
|commonscat= Central Universal Department Store in Volgograd |protection= Ф
|link= https://voopiik34.ru/object/zdanie-czentralnogo-univermaga-v-podvale-kotorogo-33-motostrelkovaya-brigada-polkovnika-burmakova-vzyala-v-plen-shtab-vrazheskoj-gruppirovki-vojsk-v-1943-g-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ploshhad/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.707901 |long= 44.515793 |precise= no
|name= Мемориал площади Павших Борцов
|knid= 3400000204 |complex= 3400000204
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов
|year= |author=
|description=
|image= Мемориал защитникам города. Фото Виктора Белоусова. - panoramio.jpg
|wdid= Q124983532
|wiki=
|commonscat= Square of Fallen Fighters (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70822 |long= 44.515314 |precise= yes
|name= Братская могила защитников Красного Царицына и воинов 62-й и 64-й армий, погибших при обороне Сталинграда
|knid= 3410033000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305150006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, пост № 1
|year= |author= арх. В.Е. Шалашов
|description= На могиле установлен обелиск и зажжён вечный огонь
|image= Fallen Fighters stelle.JPG
|wdid= Q124983685
|wiki=
|commonscat= Obelisk and Eternal flame on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70760 |long= 44.51600 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены капитан Х.Ф. Фаттяхутдинов и Герои Советского Союза Р.Р. Ибаррури и В.Г. Каменщиков
|knid= 3410034000 |complex= 3400000204
|knid-new= 341510305830006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= площадь Павших Борцов, сквер
|year= 1942-1943 г.г., 1958 г. |author=
|description=
|image= Братская могила. Площадь Павших Борцов.JPG
|wdid= Q124983686
|wiki=
|commonscat= Common grave of soldiers-internationalists on Square of Fallen Fighters |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71336 |long= 44.50825 |precise= yes
|name= Винные склады
|knid= 3400000297
|knid-new= 341710762910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 1
|year= 1899 г. |author=
|description= Казённый винный склад № 2 Царицына. Типовой проект, по которому возводились производственные здания государственной винной монополии. В советское время — главный производственный корпус ликёро-водочного завода
|image= Волгоград,_улица Пархоменко, 1.jpg
|wdid= Q124983556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/40-kazennyy-vinnyy-sklad-2.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711977 |long= 44.508839 |precise= yes
|name= Ансамбль спорткомплекса стадиона «Спартак»
|knid= 3400000228
|knid-new= 341520328940005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пархоменко, 2
|year= 1952 г. |author= арх. Л.Е. Костецкая
|description=
|image= Tsentralnyy rayon, Volgograd, Volgogradskaya oblast', Russia - panoramio (186).jpg
|wdid= Q124983545
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72390 |long= 44.53406 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430154000
|knid-new= 341710762930005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Печатная улица, 10
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983758
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70960 |long= 44.52415 |precise= yes
|name= Штаб по делам ГО и ЧС Волгоградской области
|knid= 3430155000
|knid-new= 341510305500005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 5а
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 5а.jpg
|wdid= Q124983759
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70996 |long= 44.52459 |precise= yes
|name= Финансовое управление администрации Волгограда
|knid= 3400000300
|knid-new= 341510302370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 7
|year= 1952-1955 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов
|description=
|image= House on 7 Port-Saida Street 7 in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983559
|wiki=
|commonscat= Port-Saida Street 7, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71073 |long= 44.52486 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430156000
|knid-new= 341710770380005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 8а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983760
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71023 |long= 44.52342 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина А.А. Самохвалова
|knid= 3400000301
|knid-new= 341710770400005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 9а
|year= 1910-1912 гг. |author=
|description= Конторское здание
|image= Волгоград,_улица Порт-Саида, 9а (2).jpg
|wdid= Q124983560
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.711693 |long= 44.521776 |precise= yes
|name= Ансамбль синагоги
|knid= 3401021000 |complex= 3401021000
|knid-new= 341510322020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description= Физиотерапевтическая поликлиника
|image= Volgograd Synagogue.jpg
|wdid= Q4419995
|wiki= Вторая царицынская синагога
|commonscat= Second Volgograd Synagogue |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/154-sinagoga.html
|linkextra= http://dom.v1.ru/text/culture/434604.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71171 |long= 44.52180 |precise= yes
|name= Синагога
|knid= 3401021001 |complex= 3401021000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Синагога на Порт-Саида.jpg
|wdid= Q124983620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71190 |long= 44.52165 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3401021002 |complex= 3401021000
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 11
|year= 1911 г.
|description=
|image= Ограда с воротами синагоги в центре Волгограда 001.JPG
|wdid= Q124983621
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71376 |long= 44.52051 |precise= yes
|name= Жилой дом купца
|knid= 3430157000
|knid-new= 341710770410005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Порт-Саида, 18, корп. 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Институт «Тяжпромэлектропроект»
|image=
|wdid= Q124983761
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.72061 |long= 44.52952 |precise= yes
|name= Римско-католический костёл
|knid= 3400000349
|knid-new= 341410125910005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пражская улица, 14
|year= 1899 г., восст. в 1946 г., 1996 г. |author=
|description=
|image= СatholikVolgograd.JPG
|wdid= Q3585468
|wiki= Храм Святого Николая (Волгоград)
|commonscat= Church of St. Nicholas in Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/templestsaritsyn/96-katolik.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71258 |long= 44.51355 |precise= yes
|name= Железнодорожный вокзал станции Волгоград-I
|knid= 3430158000
|knid-new= 341410123630005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1
|year= 1951-1954 гг. |author= арх-ры А.В. Куровский, С.З. Брискин
|description=
|image= MG 2325-2327-HDR.jpg
|wdid= Q4122943
|wiki= Волгоград I
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/22-istoriya-vokzada-volgograd-1.html
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71232 |long= 44.51295 |precise= yes
|name= Место, где действовал стачечный комитет Царицынского железнодорожного узла
|knid= 3400015000
|knid-new= 341510290880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1905-1907 гг. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с надписью ""В 1905 - 1907 годах царицынские железнодорожники активно боролись против царского самодержавия. На станции "Царицын - Юго-Восточная\" действовал стачечный комитет"
|image= Volgograd I Railway Station Heroes of the Civil War Bas-relief 2023-07-19 6970.jpg
|wdid= Q124983602
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71285 |long= 44.51411 |precise= yes
|name= Место, где сражались и погибли в окружении воины 1-го батальона 42-го гвардейского стрелкового полка 13-й гвардейской стрелковой дивизии под командованием ст. лейтенанта Ф.Г. Федосеева
|knid= 3400000373
|knid-new= 341530292110005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 1, вокзал ж/д станции Волгоград-I
|year= 1942 г. |author=
|description= Отмечено мемориальной доской с соответствующей надписью
|image= Volgograd I Railway Station Great Patriotic War Bas-relief 2023-07-19 6971.jpg
|wdid= Q124983597
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.712830 |long= 44.515659 |precise= yes
|name= Место, где находился революционный комитет Царицынского узла Юго-Восточной железной дороги
|knid= 3400000385
|knid-new= 341510289760005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Привокзальная площадь, 4, дом печати (Коммунистическая улица, 11)
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q137262983
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71525 |long= 44.51918 |precise= no
|name= Место, где формировались красногвардейские отряды железнодорожников и ремонтировались бронепоезда Царицынского фронта
|knid= 3400000374
|knid-new= 341731313860005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1917-1918 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983598
|wiki=
|commonscat= Volgograd I railway station |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.715087 |long= 44.518894 |precise= yes
|name= Паровоз Ов № 5109, установленный в честь трудовых подвигов железнодорожников Волгоградского отделения Приволжской железной дороги
|knid= 3400014000
|knid-new= 341711313710005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= ж/д станция Волгоград-I, локомотивное депо
|year= 1902 г., 1918-1920 гг., 1941-1945 гг., 1966 г. |author=
|description=
|image= Паровоз Ов-5109 2004 год.jpg
|wdid= Q53765027
|wiki= Паровоз Ов-5109
|commonscat= Russian locomotive Ов 5109 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71036 |long= 44.51532 |precise= yes
|name= Жилой дом медиков
|knid= 3430159000
|knid-new= 341710763020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 3
|year= до 1937 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983762
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71041 |long= 44.51560 |precise= yes
|name= Жилые дома (три)
|knid= 3430160000
|knid-new= 341710771840005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Пролеткультская улица, 5
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Пункт вневедомственной охраны (ПЦН)
|image=
|wdid= Q124983764
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3430161000
|knid-new= 341710762660005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 5а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70512 |long= 44.51111 |precise= yes
|name= Место, где был организован первый отряд юных пионеров г. Царицына
|knid= 3400091000
|knid-new= 341510289950005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 7, школа № 9
|year= 1922 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image=
|wdid= Q124983606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70673 |long= 44.51343 |precise= yes
|name= Частная женская гимназия А.М. Стеценко
|knid= 3400000296
|knid-new= 341510302460005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Пушкина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Жилой дом купца Туркина, ныне музыкальная школа № 1
|image= Дом жилой Туркина.JPG
|wdid= Q125011221
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 13, Volgograd |protection= Р
|link= http://царицын.рф/article/articlestsaritsyn/112-dom-na-pushkinskoy.html
|document= d05061997
}}
==С==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.702453 |long= 44.512865 |precise= no
|name= Комплекс застройки Советской улицы
|knid= 3430162000 |complex= 3430162000
|knid-new= 341520321440005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 1-47
|year= 1950-е гг. |author= арх-ры Росихин, Ф.М. Лысов, С.Н. Кобелев
|description=
|image= Советская, 23 - panoramio.jpg
|wdid= Q108779996
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street, Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/kompleks-zastrojki-ul-sovetskoj-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-1-47/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70402 |long= 44.51666 |precise= yes
|name= Административное здание «ДСАО Волгограднефтепроект»
|knid= 3400000304 |complex= 3430162000
|knid-new= 341710762750005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 10
|year= 1957 г. |author= арх. Б.Г. Стрельченко
|description=
|image= Volgograd Sovetskaya 10 (01).jpg
|wdid= Q124983562
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 10, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70795 |long= 44.52392 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000217 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 20
|year= 1946 г. |author=
|description=
|image= House on 20 Komsomolskaya Street in Volgograd.jpg
|wdid= Q124983537
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 20, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71126 |long= 44.52738 |precise= yes
|name= Жилой дом для офицеров
|knid= 3400000227 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 25
|year= 1951-1956 гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой для офицеров, фото 7.JPG
|wdid= Q124983544
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 25, Volgograd |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.71407 |long= 44.53082 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3430162001 |complex= 3430162000
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983765
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70255 |long= 44.51482 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3400000302
|knid-new= 341710770350005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А
|year= нач. XX в. |author=
|description= ДСШ
|image=
|wdid= Q124983561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70273 |long= 44.51453 |precise= yes
|name= Тяговая подстанция № 1
|knid= 3430163000
|knid-new= 341710770420005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 4А к1
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983766
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.70451 |long= 44.51641 |precise= yes
|name= Царицынский государственный банк
|knid= 3400000303
|knid-new= 341710770360005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 9
|year= 1910-1943 гг. |author=
|description= Администрация города Волгограда
|image= Volgograd Sovetskaya 9 (02).jpg
|wdid= Q108779933
|wiki=
|commonscat= Tsaritsyn State Bank |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.70431 |long= 44.51722 |precise= yes
|name= Место, где находился Военный Совет Северо-Кавказского военного округа и штаб 10-й Красной Армии
|knid= 3400000384
|knid-new= 341510289880005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 12
|year= 1918-1919 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 48.707077 |long= 44.519746 |precise= yes
|name= Центральный рынок (мясной корпус)
|knid= 3400000305 |complex= 3400000305
|knid-new= 341710770370005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1915-1916 гг. |author= арх. В.Г. Шуйский
|style= модерн
|description= Крытый рынок
|image= Волгоградский центральный рынок.jpg
|wdid= Q124983566
|wiki=
|commonscat= Indoor Market in Volgograd |protection= Р
|link= https://voopiik34.ru/object/krytyj-rynok-czentr-rynok-myasnoj-korpus-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= http://www.volfoto.ru/volgograd/bazarnaya_ploschad/rinok/
|document= d05061997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 48.707116 |long= 44.520988 |precise= yes
|name= Мозаичные панно «Приглашение гостей» и «Труженики поймы»
|knid= 3430227000 |complex= 3400000305
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 17
|year= 1973 г. |author= худ. М.Я. Пышта
|description= Расположены в новом, «молочном» корпусе Центрального рынка.
|image= Труженики поймы.jpg
|wdid= Q131393706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://voopiik34.ru/object/mozaichnye-panno-priglashenie-gostej-i-truzheniki-pojmy-g-volgograd-czentralnyj-rajon-ul-sovetskaya-17/
|linkextra= https://gorvesti.ru/society/v-volgograde-raskryli-tayny-mozaiki-na-tsentralnom-rynke-180521.html?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Fstory%2F9c30398d-9ea3-5e61-a664-40ec89247555
|document= d30042021
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.716087 |long= 44.531389 |precise= yes
|name= «Дом Павлова» — передовой бастион обороны Сталинграда в 1942 г. Этот дом героически защищала группа бойцов 13 Гвардейской дивизии под командованием сержанта Я.Ф. Павлова
|knid= 3410019000 |complex= 3410019000
|knid-new= 341510306390006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1934 г., восст. в 1944 г. |author=
|description=
|image= Pawlow-Haus_in Wolgograd.jpg
|wdid= Q203479
|wiki= Дом Павлова
|commonscat= Pavlov's House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71589 |long= 44.53177 |precise= yes
|name= Памятный знак, посвящённый обороне и восстановлению г. Сталинграда у «Дома Павлова»
|knid= 3430164000 |complex= 3410019000
|knid-new= 342311386730005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Советская улица, 39
|year= 1985 г. |author= арх. В.Е. Масляев, ск, В.Г. Фетисов
|description=
|image= Pavlov's House 001.jpg
|wdid= Q124983767
|wiki=
|commonscat= Pavlov's House |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
==Т==
{{monument |type= architecture
|lat= 48.71882 |long= 44.52141 |precise= yes
|name= Храм преподобного Сергия Радонежского |knid= 3400000298
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Ткачёва, 1
|year= 1904 г., восст. в 1996 г.
|description=
|image= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd 001.jpg
|wdid= Q124983557
|wiki=
|commonscat= Church of St. Sergius of Radonezh in Volgograd
|link=
|sobory= 07227
}}
==Ч==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.717050 |long= 44.504614 |precise= yes
|name= Братская могила, в которой похоронены жители Сталинграда и воины 57-й и 64-й армий, погибшие при обороне Сталинграда
|knid= 3410049000
|knid-new= 341510305090006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= улица Чапаева, 20 (рядом), сквер им. 8 Марта
|year= 1942-1943 гг., 1959 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983689
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71464 |long= 44.53603 |precise= yes
|name= Опорная стена соляной пристани — место ожесточённых боёв 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии под командованием А.И. Родимцева
|knid= 3400020000
|knid-new= 341510290920005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, у музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description= Надпись на стене: «Здесь стояли насмерть гвардейцы Родимцева, выстояв, мы победили смерть»
|image= Volvograd Panorama Museum (4138577402).jpg
|wdid= Q124983603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.71179 |long= 44.53379 |precise= yes
|name= Бронекатер «БК-13» и мемориал, установленный в честь речников Волжской военной флотилии
|knid= 3430169000
|knid-new= 341410121600005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1980-е г. |author=
|description=
|image= Мемориал,_установленный в честь речников Волжской военной флотилии, и памятник „Бронекатер БК-13“.jpg
|wdid= Q4073942
|wiki= БК-13
|commonscat= BK-13 |protection= Р
|link=
|document= d05061997
|document2= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.714913 |long= 44.534250 |precise=
|name= Достопримечательное место «Героическая оборона Сталинграда воинами 13-й Гвардейской дивизии и Волжской военной флотилии в 1942-1943 гг.»
|knid= 3430254000
|knid-new= 341530284330005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= на берегу р. Волги, в районе музея-панорамы «Сталинградская битва»
|year= 1942-1943 гг., 1940-е - 1980-е гг. |author=
|description= В границах: правого берега р. Волги, территории Центральной набережной в районе музея-панорамы"Сталинградская битва", улиц Советская (дома 35-38), Наумова, 13-й Гвардейской дивизии, Коммунистическая
|image= Volgograd. Memorial museum-panorama "The Battle of Stalingrad" P8060328 2200.jpg
|wdid= Q137279044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.723624 |long= 44.543839 |precise= yes
|name= Место, где находился блиндаж командира 13-й гвардейской стрелковой дивизии 62-й армии генерал-майора А.И. Родимцева
|knid= 3410012000
|knid-new= 341530306730006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= правый берег р. Волги, район II группы нефтебазы (юго-восточнее Делового центра)
|year= сентябрь-октябрь 1942 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q137262986
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Мамаев курган==
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс «Героям Сталинградской битвы» на Мамаевом кургане
|knid= 3410022000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, высота 102.0
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Panorama of Mamayev Kurgan 002.jpg
|wdid= Q820002
|wiki= Мамаев курган
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link= http://mamaev-hill.ru
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= no
|name= Памятник-ансамбль «Героям Сталинградской битвы»
|knid= 3430255000 |complex= 3410022000
|knid-new= 381420012530016
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1967 г. |author= ск-ры Е.В. Вучетич (руководитель авторского коллектива), М.С. Алещенко, В.Е. Матросов, Л.М. Майстренко, А.А. Мельник, В.А. Марунов, А.С. Новиков, А.А. Тюренков; арх-ры Я.Б. Белопольский, В.А. Демин, Ф.М. Лысов; руководитель инженерной группы Н.В. Никитин; военный консультант В.И. Чуйков
|description=
|image= Volgograd Russia.jpg
|wdid= Q137294231
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь вводной композиции===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739524 |long= 44.546330 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади вводной композиции
|knid= 3430256000 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530026
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. "Память поколений".jpg
|wdid= Q137294232
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740005 |long= 44.546685 |precise= yes
|name= Горельеф «Память поколений»
|knid= 3410022001 |complex= 3430256000
|knid-new= 381420012530036
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Каменная стена, на которой изображена траурная процессия людей разных поколений, которые пришли на Мамаев курган, чтобы почтить память погибших защитников Родины. Это шествие является символическим отображением того, что великий подвиг не будет забыт, а память о нём будет передаваться из поколения в поколение
|image= Горельеф_«Память поколений» на Входной площади у подножья Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983630
|wiki=
|commonscat= Memory of Generations introductory composition-high relief |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739620 |long= 44.546234 |precise= yes
|name= Тумбы с землёй городов-героев и Брестской крепости
|knid= 3410022002 |complex= 3430256000
|knid-new= 381410012530046
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= В 12 нишах-урнах из красного гранита хранятся капсулы с землёй городов-героев: Москвы, Ленинграда, Киева, Минска, Одессы, Севастополя, Новороссийска, Керчи, Тулы, Мурманска, Смоленска и Брестской крепости
|image= Pedestals with the soil from the hero-cities on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983632
|wiki=
|commonscat= Pedestals with the soil from the hero-cities of the Soviet Union and the Brest Fortress on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739165 |long= 44.545902 |precise= yes
|name= Тумба с посвятительной надписью
|knid= 3410022003 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383980005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная стела с цитатой из текста-обращения главы государства Л.И. Брежнева на открытии мемориала: «Пройдут годы и десятилетия. Нас сменят новые поколения людей. Но сюда, к подножию величественного монумента победы, будут приходить внуки и правнуки героев. Сюда будут приносить цветы и приводить детей. Здесь, думая о прошлом и мечтая о будущем, люди будут вспоминать тех, кто погиб, защищая вечный огонь жизни»
|image= Волгоград. У подножия Мамаева Кургана. 2007.jpg
|wdid= Q124983634
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.739461 |long= 44.545824 |precise= yes
|name= Большая парадная лестница
|knid= 3400000202 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383990005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Память поколений
|year= |author=
|description= Гранитная лестница, ведущая на аллею пирамидальных тополей
|image= Большая_парадная лестница на Мамаев курган с надписью на ступенях «За нашу Советскую Родину! СССР!».jpg
|wdid= Q124983527
|wiki=
|commonscat= Large staircase on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
===Площадь стоявших насмерть===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740777 |long= 44.541813 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади стоявших насмерть
|knid= 3430257000 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530056
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь стоявших насмерть
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Волгоград. Мамаев Курган. Лето 2017-го.jpg
|wdid= Q137294233
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.740040 |long= 44.544136 |precise= yes
|name= Аллея пирамидальных тополей
|knid= 3400000201 |complex= 3430257000
|knid-new= 381420012530076
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, между площадью Память поколений и Площадью стоявших насмерть
|year= |author=
|description=
|image= Аллея_тополей Мамаева кургана.jpg
|wdid= Q124983526
|wiki=
|commonscat= Alley of Pyramidal Poplars on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74076 |long= 44.54189 |precise= yes
|name= Скульптура «Стоять насмерть!» с бассейном
|knid= 3410022004 |complex= 3430257000
|knid-new= 381410012530066
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, площадь Стоявших насмерть
|year= |author=
|description= В середине бассейна возвышается советский воин-богатырь. Этот образ воплощает в себе всех, кто встал на защиту родной земли. Воин-богатырь — порождение русской земли и великой Волги, от которых он черпает свою силу. Своим телом он закрывает Родину-мать, которая расположена за его спиной. У основания монумента надписи: «Ни шагу назад!», «Стоять насмерть», «За Волгой для нас земли нет», «Каждый дом — это крепость», «Не посрамим священной памяти»
|image= Скульптура_«Стоять насмерть!» на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983636
|wiki=
|commonscat= Fight to the Death sculpture on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь героев===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741341 |long= 44.540214 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади героев
|knid= 3430258000 |complex= 3430258000
|knid-new= 381420012530086
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Город-герой Волгоград. Мамаев курган. Площадь героев.jpg
|wdid= Q137294234
|wiki=
|commonscat= Square of Heroes (Volgograd) |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74103 |long= 44.54115 |precise= yes
|name= Композиция пропилеев «Стены-руины»
|knid= 3410022005 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530096
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Две стены-руины, на которой запечатлены защитники Сталинграда. Тематическое содержание левой стены — клятва Сталинградских защитников «Ни шагу назад!», правой — сама битва «Только вперёд!»
|image= Стены-руины_на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983639
|wiki=
|commonscat= Ruined Walls on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540003 |precise= yes
|name= Большой бассейн
|knid= 3410022012 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530196
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= В центре площади Героев расположен прямоугольный водный бассейн. Вода символизирует неистребимость жизни, её торжество над силами разрушения и смерти
|image= Square of Heroes on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q124983658
|wiki=
|commonscat= Pool on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741401 |long= 44.540729 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого товарища»
|knid= 3410022006 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530156
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Два воина-защитника Сталинграда. Один из них тяжело ранен, но не выпускает из рук гранату. Боевой товарищ поддерживает его, не выпуская из рук автомат. Оба воина готовы защищать родную землю даже ценой собственной жизни
|image= Sculpture of soldier, who supports a wounded comrade 001.jpg
|wdid= Q124983640
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who supports the wounded friend |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741477 |long= 44.540506 |precise= yes
|name= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца»
|knid= 3410022007 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530116
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодая девушка-санитарка на своих плечах выносит раненого солдата с поля боя. Этот монумент посвящён подвигам женщин на войне. Молодые санитарки, рискуя своими жизнями, помогали раненым и уносили их с поля боя
|image= Скульптура «Девушка-санитарка, несущая раненого бойца».jpg
|wdid= Q124983642
|wiki=
|commonscat= Sculpture of nurse, who tries to carry off a wounded soldier from the battlefield |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741552 |long= 44.540272 |precise= yes
|name= Скульптура «Матрос со связкой гранат и раненый солдат-пехотинец»
|knid= 3410022023 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530126
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Скульптура изображает морского пехотинца, идущего со связкой гранат на танк противника, и рядом с ним раненый солдат. Этот монумент отражает героизм морских пехотинцев
|image= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers 001.jpg
|wdid= Q124983681
|wiki=
|commonscat= Sculpture of marine with a bunch of grenades and wounded soldiers |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741634 |long= 44.540033 |precise= yes
|name= Скульптура «Солдат, поддерживающий раненого командира»
|knid= 3410022008 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530146
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат поддерживает тяжело раненого офицера, который продолжает руководить боем. Командир не покидал поле боя и своих солдат до последних минут своей жизни
|image= Sculpture of soldier, who support the wounded commander 001.jpg
|wdid= Q124983643
|wiki=
|commonscat= Sculpture of soldier, who support the wounded commander |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741708 |long= 44.539795 |precise= yes
|name= Скульптура «Раненый боец и воин, подхватывающий из его рук знамя»
|knid= 3410022009 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530136
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Солдат берёт знамя из рук раненого воина-знаменосца и идёт в бой. Солдаты берегли знамя полка как величайшую ценность. Его защищали ценой собственных жизней, но не сдавали врагу
|image= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier 001.jpg
|wdid= Q124983648
|wiki=
|commonscat= Sculpture of warrior, who picks up the banner from the hands of the wounded soldier |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741786 |long= 44.539557 |precise= yes
|name= Скульптура «Два бойца, бросающих свастику и гидру»
|knid= 3410022010 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530106
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Молодой и бывалый солдаты, бросающие фашистскую свастику и гадюку, символизирующую фашистскую гадину, в пучину волжских вод. Плечом к плечу сражались люди разных поколений и вместе они одержали верх над фашизмом
|image= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra 001.jpg
|wdid= Q124983649
|wiki=
|commonscat= Sculpture of two soldiers, who throw a swastika and the hydra |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741149 |long= 44.539800 |precise= yes
|name= Монумент «Знамя»
|knid= 3410022011 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530166
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= На стене высечены слова из фронтового очерка В.С. Гроссмана «Направление главного удара»: «Железный ветер бил им в лицо, а они все шли вперёд, и снова чувство суеверного страха охватывало противника: люди ли шли в атаку, смертны ли они?!»
|image= Kurchan Mamaja.jpg
|wdid= Q124983653
|wiki=
|commonscat= The Wall Banner on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741735 |long= 44.539001 |precise= yes
|name= Большая подпорная стена с художественным рельефом
|knid= 3410022013 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530176
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев
|year= |author=
|description= Монументальный рельеф. Изображены картины Сталинградской битвы: наступление, окружение фашистских войск и их уничтожение, митинг победителей, победоносное продвижение на Запад, самоотверженная работа тыла
|image= Подпорная_стена с контррельефами на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983664
|wiki=
|commonscat= Breast Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741647 |long= 44.539184 |precise= no
|name= Стена-колумбарий с посвятительными надписями
|knid= 3400000203 |complex= 3430258000
|knid-new= 381410012530186
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь героев, у подпорной стены
|year= |author=
|description=
|image= Мамаев курган 15.jpg
|wdid= Q124983531
|wiki=
|commonscat= Columbarium Wall on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Площадь скорби===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741944 |long= 44.538668 |precise= yes
|name= Ансамбль Площади скорби
|knid= 3430259000 |complex= 3430259000
|knid-new= 381420012530206
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Auf_dem Platz der Trauer am Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q137294235
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74237 |long= 44.53907 |precise= yes
|name= Зал Воинской Славы
|knid= 3410022014 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530226
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Здание цилиндрической формы. В центре — скульптура в виде руки погибшего героя с факелом Вечного огня. На стенах – 34 мозаичных знамени с именами погибших защитников Сталинграда
|image= Зал_Воинской Славы на Мамаевом кургане.jpg
|wdid= Q124983667
|wiki=
|commonscat= Hall of Military Glory, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741454 |long= 44.538231 |precise= yes
|name= Скульптура «Скорбящая мать» (с бассейном)
|knid= 3410022016 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530216
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description= Скульптура скорбящей матери, на руках которой погибший сын. Лицо его накрыто боевым знаменем — символом последних воинских почестей. Голова женщины склонена, она оплакивает погибшего, а вместе с ним и всех, кто отдал свои жизни ради победы. В этом монументе собран образ всех женщин, у которых война отняла сыновей, мужей, отцов. У основания монумента располагается небольшой бассейн — озеро слёз
|image= Skulptur_«Trauernde Mutter» am Mamajew-Kurgan.jpg
|wdid= Q124983671
|wiki=
|commonscat= Grieving Mother, Volgograd |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742363 |long= 44.537095 |precise= yes
|name= Скульптура «Родина-мать зовет!»
|knid= 3410022020 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530236
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, вершина кургана
|year= |author=
|description= Главный монумент на вершине кургана — фигура женщины, устремившейся вперёд. Скульптура воплощает в себе призыв освободить Родину от врага, зовёт в бой. Скульптура входит в число самых высоких статуй мира
|image= Statue_„Mutter-Heimat ruft!“ auf dem Mamajew-Hügel.jpg
|wdid= Q1601986
|wiki= Родина-мать (Волгоград)
|commonscat= The Motherland Calls |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741672 |long= 44.538446 |precise= yes
|name= Большая братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022018 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530246
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description= Могила Неизвестного солдата
|image= Большая_братская могила советских воинов, погибших в 1942-1943 гг., Волгоград.jpg
|wdid= Q124983675
|wiki=
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741885 |long= 44.538441 |precise= no
|name= Именные тумбы в честь воинов и полководцев (36 тумб)
|knid= 3410022019 |complex= 3430259000
|knid-new= 381410012530256
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби, восточный склон кургана
|year= |author=
|description=
|image= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan 001.jpg
|wdid= Q18278097
|wiki= Список мемориальных плит Большой братской могилы мемориального комплекса «Героям Сталинградской битвы»
|commonscat= Grave markers in honor of soldiers and commanders on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741774 |long= 44.538874 |precise= yes
|name= Могила В.И. Чуйкова (1900-1982), маршала Советского Союза
|knid= 3410022017 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530266
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, Площадь скорби
|year= |author=
|description=
|image= Vasily Chuikov, Mamayev Kurgan.jpg
|wdid= Q124983672
|wiki=
|commonscat= Grave of Marshal of the Soviet Union Vasily Chuikov |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
===Другие объекты===
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74357 |long= 44.53422 |precise= yes
|name= Мемориальное кладбище советских воинов, погибших в 1942-1943 гг.
|knid= 3410022022 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530286
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, западный склон
|year= |author=
|description=
|image= Мемориальное кладбище советский воинов.JPG
|wdid= Q124983680
|wiki=
|commonscat= Memorial cemetery of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.742053 |long= 44.538088 |precise= no
|name= Могила генерал-майора авиации А.М. Полухина
|knid= 3400070003 |complex= 3410022000
|knid-new= 381410012530276
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган (в составе мемориального кладбища)
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Могила генерал-майора А.М. Полухина.jpg
|wdid= Q137278882
|wiki=
|commonscat= Grave of Air Force major general Alexander Polukhin |protection= Ф
|link=
|document= d30062005
|document2= d18102006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.74284 |long= 44.53563 |precise= yes
|name= Водонапорные баки
|knid= 3430170000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342311383970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124983773
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Мемориальные парки на Мамаевом кургане и предместий Мамаева кургана
|knid= 3430171000 |complex= 3410022000
|knid-new= 342331386020005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1950-е - 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Мамаев курган 22.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d30062005
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741112 |long= 44.536805 |precise= yes
|name= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3410022021 |complex= 3410022000
|knid-new= 341711313970005
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, верхняя терраса (южная сторона кургана)
|year= 1942-1943 гг. |author= арх. Ф.М. Лысов, ск. А.И. Томаров
|description= Малая братская могила. Здесь похоронены те, кто погиб защищая Мамаев курган. У могилы установлен памятник, который представляет собой изображение женщины-солдата с венком в руках. Она прошагала путь от Сталинграда до Берлина, вернулась с победителями в Сталинград, чтобы возложить венок на могилу своих товарищей по оружию. На малой братской могиле установлена мемориальная плита с надписью: «Здесь захоронены воины соединений 62-й армии, защищавшие Мамаев курган в дни Сталинградской битвы 1942-1943 гг.»
|image= Братская могила воинов соединений и частей 62-й армии.JPG
|wdid= Q124983677
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= Р
|link=
|document= d05061997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741260 |long= 44.536837 |precise= yes
|name= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками
|knid= 3400070002
|knid-new=
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган, южный склон
|year= |author=
|description= В составе Малой братской могилы
|image= Братская могила воинов 13-й гвардейской и 284-й стрелковых дивизий, погибших в боях с фашистскими захватчиками -1.jpg
|wdid= Q137278879
|wiki=
|commonscat= The small common grave of Soviet soldiers on Mamayev Kurgan |protection= М
|link=
|document= d17011961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 48.741389 |long= 44.535278 |precise= yes
|name= «Мамаев курган» – место ожесточенных боёв в 1942-1943 гг.
|knid= 3430228000
|knid-new= 341731315620006
|region= ru-vgg |district= Волгоград
|municipality= Центральный район |munid= Q4504347
|address= Мамаев курган
|year= 1942-1943 гг. |author=
|description=
|image= Стадион Победа. Вид с Мамаева Кургана.jpg
|wdid= Q137279040
|wiki=
|commonscat= Mamayev Kurgan |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vgg|d30081960|d17011961|d04121974|d15061983|d05061997|d30062005|d18102006|d15122020|d30042021|d07042022-110|d09072025}}
{{footer|type=Наследие}}
pjoobyziy4z3anpkb0rtaz5ymih9ljo
Культурное наследие России/Москва/Центральный округ/От Берниковской наб. до Котельнической и Гончарной наб.
0
11588
776977
776559
2026-09-11T21:58:09Z
Екатерина Борисова
7629
/* Гончарная ул. */ Обновлён объект Жилой дом
776977
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mow|lat=55.74139|long=37.65417|zoom=13|districtid=Q190412|banner=Обратная соторона фотокарточки начала прошлого века с логотипом одного из московских фотоателье.jpg}}
== Берниковская наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748738 |long= 37.651149 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 7740617000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Берниковская набережная, 12, строение 1
|year= 1936 г. |author= арх. А.Н. Машинский
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q121875073
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d08022006
}}
== Гончарная наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.739851 |long= 37.647086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731339000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная набережная, 1, строение 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow_- goncharnaya nab 1s2 - 2024-10-17 - p4.jpg
|wdid= Q118640210
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.739475 |long= 37.647873 |precise= yes
|name= Жилой дом Наркомата обороны
|knid= 7740607000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная набережная, 3, строение 5
|year= 1940 г. |author= арх. Г.Г. Козлов
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya Nab 3 May 2010 02.JPG
|wdid= Q121862815
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30052006
}}
== Гончарная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746932 |long= 37.644567 |precise= yes
|name= Жилой дом кооператива РЖСКТ «Шерстяной работник»
|knid= 7740604000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 1
|year= 1929-1930 гг. |author= арх. И.О. Гохблит
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 1 (31525735931).jpg
|wdid= Q74792804
|wiki= Дом кооператива «Шерстяной работник»
|commonscat= Goncharnaya Street, 1 |protection= Ц
|link=
|document= d05032008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74638011 |long= 37.64434216 |precise= yes
|name= Дом Б.К. Мильгаузена
|knid= 7710159000
|knid-new= 771510282280006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 2
|year= XVIII-XIХ вв. с палатами XVII в. |author=
|description=
|image= Goncharnaya 2 Jan 2010 01.jpg
|wdid= Q20018530
|wiki= Дом Мильгаузена
|commonscat= Goncharnaya Street, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746256 |long= 37.645671 |precise= yes
|name= Доходный дом Грачёвых - М.С. Емельяновой
|knid= 7740608000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 3, строение 1
|year= 1817 г., 1913 г. |author= инж. Н.Д. Поликарпов, 1987 г
|style= модерн
|description= Позднее - административное здание
|image= Goncharnaya 3 Jan 2010 01.jpg
|wdid= Q121875064
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/9905
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746360 |long= 37.645420 |precise= yes
|name= Доходный дом М.С. Емельяновой
|knid= 7741191000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 3, строение 3
|year= 1883 г. |author= арх. Медков, 1913 г., инж. Н.Д. Поликарпов
|description= В 2010-е годы очищено от штукатурки и завешено плакатом Музея русской иконы
|image=
|wdid= Q138829275
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/84000
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74578726 |long= 37.64491708 |precise= yes
|name= Церковь Никиты за Яузой: комплекс трёх церквей
|knid= 7710160000
|knid-new= 771410351070006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 6
|year= XVI в., XVII в., XVIII в. Шатровая колокольня, XVII в. |author=
|description=
|image= Moscow AthosMetochion M16c.jpg
|wdid= Q1030117
|wiki= Храм Никиты Мученика на Швивой горке
|commonscat= Church of Saint Nikita in Shvivaya Gorka |protection= Ф
|link=
|sobory= 03871
|temples= 2352
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74574166 |long= 37.64627353 |precise= yes
|name= Особняк Я.С. Филевского
|knid= 7731336000
|knid-new= 771510317810005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 7/4, строение 1
|year= XIX в. |author= арх. В.Г. Сретенский
|description=
|image= Goncharnaya 7-4 Jan 2010 02 RAW.jpg
|wdid= Q118640211
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 7 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7454883 |long= 37.64658794 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 7730704000 |complex= 7730704000
|knid-new= 772121354380005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Городская_усадьба, Гончарная улица, 9 дробь 3, строение 1.jpg
|wdid= Q118640219
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7454883 |long= 37.64658794 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7730704001 |complex= 7730704000
|knid-new= 772111354380015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 1
|year= 1818 г., 1865 г. |author=
|description=
|image= Главный_дом, Гончарная улица, 9 дробь 3, строение 1,.jpg
|wdid= Q118640187
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 9 |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74557951 |long= 37.64678557 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730704002 |complex= 7730704000
|knid-new= 772111354380025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 2
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 9, строение 2.jpg
|wdid= Q118640196
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745218 |long= 37.646943 |precise= yes
|name= Жилой дом В.М. Кулакова - М.И. Хлебникова
|knid= 7740609000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 11, строение 1
|year= 1821 г., 1874 г. |author= арх. Васильев, 1880 г., арх. И. Ершов
|description= Позднее - административное здание
|image= Гончарная_ул., 11 строения 2 и 1.jpg
|wdid= Q121875065
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/838023
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74567072 |long= 37.64576149 |precise= yes
|name= Городская усадьба Т.И. Тутолмина
|knid= 7710161000 |complex= 7710161000
|knid-new= 771510322810006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12
|year= 1788-1801 гг. - нач. XIX в. |author= арх-ры В.И. Баженов, М.Ф. Казаков, 1905-1913 гг., арх. В.В. Шервуд, 1930-1950-е гг.
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 2.JPG
|wdid= Q20018475
|wiki= Усадьба Тутолмина
|commonscat= Tutolmin House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745266 |long= 37.645156 |precise= yes
|name= Главный дом (Тутолмина)
|knid= 7710161001 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 1
|year= 1788-1801 гг. |author= арх-ры В.И. Баженов, М.Ф. Казаков, 1905-1913 гг., арх. В.В. Шервуд, 1930-1950-е гг.
|description=
|image= Institute of Philosophy, Russian Academy of Sciences.jpg
|wdid= Q123192929
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74567072 |long= 37.64576149 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 7710161002 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 3
|year= нач. XIX в. |author= арх. М.Ф. Казаков, 1909 г., арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 5.JPG
|wdid= Q118640204
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745260 |long= 37.646220 |precise= yes
|name= Юго-восточный флигель
|knid= 7710161003 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 6
|year= нач. XIX в. |author= арх. М.Ф. Казаков, 1913 г., арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 12C6 Apr 2008 01.JPG
|wdid= Q123192937
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7451184 |long= 37.64585133 |precise= yes
|name= Жилой (южный) флигель
|knid= 7710161004 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 7
|year= 1905 г. |author= арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 4.JPG
|wdid= Q118640205
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744870 |long= 37.645842 |precise= yes
|name= Службы (два корпуса)
|knid= 7710162000 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строения 8, 9
|year= 1905 г. |author= арх. В.В. Шервуд
|description=
|image=
|wdid= Q123192947
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Городская усадьба М.П. Клаповской
|knid= 7710163000 |complex= 7710163000
|knid-new= 771420953520006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14; 16, строения 1, 2
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. с палатами XVII в. |author=
|description= В интерьерах росписи, начало XIX в.
|image= Moscow Goncharnaya 16 2015 1.JPG
|wdid= Q20018474
|wiki= Усадьба Клаповской
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74505759 |long= 37.64622862 |precise= yes
|name= Службы
|knid= 7710163001 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14 (строение 1)
|year= 1813 г., 1830-е гг., 1920-е гг. |author=
|description= По документам - южный флигель (городской усадьбы Клаповской), но по факту он северный
|image= Москва,_Гончарная улица, 14.jpg
|wdid= Q118640193
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= В
|link=
|document= d13062007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7710163002 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14-16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Гончарная улица, 16, строение 1.jpg
|wdid= Q118640212
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Главный дом с палатами
|knid= 7710163003 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 16, строение 1
|year= XVII в., 1813 г., 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 16 2015 3.JPG
|wdid= Q118640186
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74473836 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Флигель (южный)
|knid= 7710163004 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 16, строение 2
|year= 1813 г., 1849 г. |author=
|description=
|image= Гончарная_улица, 16, строение 2.jpg
|wdid= Q118640202
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74441912 |long= 37.64840254 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731335000
|knid-new= 771410347730005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 17
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Гончарная ул., 17 02.jpg
|wdid= Q118640215
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 17 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74460661 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Усадьба С.С. Солодовникова
|knid= 7710164000 |complex= 7710164000
|knid-new= 771720976710006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строения 1, 2
|year= сер. XVIII в., 1780 г., 1818 г., 1858 г., 1877 г., 1916 г. |author=
|description= В старой базе - усадьба В.А. Овчинниковой
|image= Усадьба_С.С. Солодовникова.jpg
|wdid= Q74264595
|wiki= Усадьба Солодовникова
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74460661 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710164001 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= сер. XVIII в., 1780 г., 1818 г., 1858 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 18, строение 1 (2).jpg
|wdid= Q118640182
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74453567 |long= 37.64661489 |precise= yes
|name= Флигель (службы)
|knid= 7710164004 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 2
|year= 1818 г., 1877 г., 1916 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 18, строение 2.jpg
|wdid= Q118640183
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744949 |long= 37.646881 |precise= yes
|name= Ограда парадного двора
|knid= 7710164002 |complex= 7710164000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q139971231
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744679 |long= 37.647323 |precise= yes
|name= Фрагменты ограды с воротами
|knid= 7710164003 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q139971232
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744184 |long= 37.648021 |precise= yes
|name= Административное здание Наркомсвязи
|knid= 7740713000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 20/1, строение 1
|year= XVII в., 1933 г. |author= арх. К.И. Соломонов (?)
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Центральный округ/От Берниковской наб. до Котельнической и Гончарной наб.#7740713000|Образец архитектуры конструктивизма]]. В основе – конструкции церкви Косьмы и Дамиана, что в Таганной слободе
|image= Moscow, Goncharnaya 20 May 2010 03.jpg
|wdid= Q123499972
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.64966917 |precise= yes
|name= Городская усадьба С.Н. Андре
|knid= 7702248000 |complex= 7702248000
|knid-new= 771420536800005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строения 1, 2
|year= нач. XX в. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description= В старой базе - Н.А. и Н.С. Андре
|image= Moscow, Goncharnaya 23.jpg
|wdid= Q118640213
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.64966917 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 7702248001 |complex= 7702248000
|knid-new= 771410536800015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строение 1
|year= 1912 г. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description=
|image= Особняк,_Гончарная улица, 23, строение 1.jpg
|wdid= Q118640200
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74332457 |long= 37.64996561 |precise= yes
|name= Флигель (службы)
|knid= 7702248002 |complex= 7702248000
|knid-new= 771410536800025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строение 2
|year= 1915 г. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 23, строение 2.jpg
|wdid= Q118640198
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742788 |long= 37.649832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740610000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 25, строение 1
|year= 1873 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 25, July 2012 01.jpg
|wdid= Q121875066
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 25 |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/838760
|document= d30052006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7429243 |long= 37.6492023 |precise= yes
|name= Жилой дом Министерства вооружённых сил СССР
|knid= 7732325000
|knid-new= 772011332300005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 26, корпус 1
|year= 1950-1957 гг. |author= арх. Л.В. Руднев, И.З. Чернявский, инж. П.Е. Гнедовский, В.А. Воронов
|description=
|image= Балконы_Жилого дома Министерства вооружённых сил СССР.jpg
|wdid= Q118640206
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 26 building 1 |protection= Р
|link=
|document= d23062020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74240736 |long= 37.65017222 |precise= yes
|name= Городская усадьба П.И. Антипина – Д.А. Прохоровой
|knid= 7731249000 |complex= 7731249000
|knid-new= 771420277160005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27 May 2010 01.jpg
|wdid= Q118640224
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74240736 |long= 37.65017222 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7731249001 |complex= 7731249000
|knid-new= 771410277160025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= 1800-е гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27.jpg
|wdid= Q118640192
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда с пилонами ворот
|knid= 7731249002 |complex= 7731249000
|knid-new= 771420277160015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27 Jan 2009 03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74215398 |long= 37.6504507 |precise= yes
|name= Церковь Успения в Гончарах
|knid= 7710165000 |complex= 7710165000
|knid-new= 771410349260006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= 1654 г., придел, 1702 г. колокольня, 1790 г. |author= изразцовых дел мастер С.И. Полубес (1667 г.), арх. Н. Сергеев (1702 г.)
|description=
|image= Church of the Dormition of Our Lady in Gonchary.jpg
|wdid= Q4501076
|wiki= Храм Успения Пресвятой Богородицы в Гончарах
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|sobory= 02995
|temples= 2354
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74215398 |long= 37.6504507 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7710165002 |complex= 7710165000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= 1654 г., придел, 1702 г. колокольня, 1790 г. |author= изразцовых дел мастер С.И. Полубес (1667 г.), арх. Н. Сергеев (1702 г.)
|description=
|image= Успения Пресвятой Богородицы в Гончарах - panoramio.jpg
|wdid= Q123189088
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.741994 |long= 37.650431 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7710165001 |complex= 7710165000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya Street Church.jpg
|wdid= Q137579761
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74204249 |long= 37.65086392 |precise= yes
|name= Дом причта Храма Успения Богородицы в Гончарах
|knid= 7731432000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 3
|year= |author=
|description=
|image= Церковь Успения Богородицы в Гончарах.JPG
|wdid= Q118640197
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74194621 |long= 37.64990273 |precise= yes
|name= Городская усадьба А.И. Зимина
|knid= 7732314000
|knid-new= 771510350090005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 34
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. В.Д. Адамович
|description=
|image= Wiki Goncharnaya 34 by Adamovich.jpg
|wdid= Q20018476
|wiki= Городская усадьба А. И. Зимина
|commonscat= Zimin House (Moscow) |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74119113 |long= 37.65134901 |precise= yes
|name= Городская усадьба Н.Е. Зельина – В.А. Безсоновой
|knid= 7710166000 |complex= 7710166000
|knid-new= 771620967500006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строения 1, 2
|year= кон. XVIII в., 1837 г., 1838 г., 1845 г.
|description=
|image= Усадьба Зельина — Безсоновой - 3 - копия.jpg
|wdid= Q16638564
|wiki= Городская усадьба Зельина — Безсоновой
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74119113 |long= 37.65134901 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710166001 |complex= 7710166000
|knid-new= 771610967500016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 1
|year= кон. XVIII в., 1837 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 35, строение 1.jpg
|wdid= Q118640173
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74128235 |long= 37.65163648 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7710166003 |complex= 7710166000
|knid-new= 771610967500026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 2
|year= 1838 г. (1843 г.) |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640194
|wiki=
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74128235 |long= 37.65163648 |precise= yes
|name= Службы
|knid= 7710166002 |complex= 7710166000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 2
|year= кон. XVIII в., 1845 г
|description= В ЕГРОКН флигель и службы имеют один номер
|image=
|wdid= Q123219427
|wiki=
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
== Котельническая наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7471 |long= 37.64288 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7701992000
|knid-new= 771510331230005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 1/15, корпус А
|year= 1948-1952 гг. |author= арх. Д.Н. Чечулин, А.К. Ростковский
|description= Также памятник истории: здесь в 1986-1998 гг. жила балерина Галина Сергеевна Уланова.
|image= Жилой дом на Котельнической набережной.jpg
|wdid= Q2022067
|wiki= Жилой дом на Котельнической набережной
|commonscat= Skyscraper on Kotelnicheskaya Embankment |protection= Р
|link=
|document= d23031987
|document2= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743085 |long= 37.646451 |precise= yes
|name= Жилой дом с палатами
|knid= 7701447000
|knid-new= 771410988110005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25/8, строение 2
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow_- Kotelnicheskaya nab 25s2 - 2024-10-17 - p3.jpg
|wdid= Q118640151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743036 |long= 37.644916 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740605000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25, строение 1
|year= 1926 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow, Kotelnicheskaya Embankment 25 (31271352175).jpg
|wdid= Q121862812
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/822617
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742943 |long= 37.645751 |precise= yes
|name= Жилой дом Инжкоопстроя Наркомлегпрома
|knid= 7740606000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25, строение 2
|year= 1939 г. |author= арх. И.И. Ловейко
|description=
|image= Moscow, Kotelnicheskaya Embankment 25 March 2020 01.jpg
|wdid= Q121862814
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d25042006
}}
== Котельнический 1-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74386678 |long= 37.64662388 |precise= yes
|name= Городская усадьба Шапкиных – В.П. Щукина – М.Ф. Михайлова
|knid= 7710336000
|knid-new= 771410415700006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 3, строение 1
|year= XVIII в. с палатами XVII в. |author=
|description=
|image= Moscow, Pervy Kotelnichesky Lane.jpg
|wdid= Q20018528
|wiki= Городская усадьба Шапкиных
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74446473 |long= 37.64487216 |precise= yes
|name= Церковь Николы в Котельниках
|knid= 7710337000 |complex= 7710337000
|knid-new= 771510299030006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 8, строение 1
|year= 1822 г. |author= арх. О.И. Бове
|description=
|image= Church of Saint Nicholas in Kotelniki 04+.jpg
|wdid= Q2735665
|wiki= Храм Святителя Николая в Котельниках
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= Ф
|link=
|sobory= 02997
|temples= 2353
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74446473 |long= 37.64487216 |precise= yes
|name= Церковь Николы
|knid= 7710337001 |complex= 7710337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 8, строение 1
|year= 1822 г. |author= арх. О.И. Бове
|description=
|image= Moscow, St.Nikola in Kotelniki (1).jpg
|wdid= Q118640158
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74457114 |long= 37.64438707 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 7710338000 |complex= 7710337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 10, строение 3
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_1st Kotelnicheskiy lane 10, build 3 22.02.2025.jpg
|wdid= Q118640159
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
== Котельнический 2-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743797 |long= 37.647968 |precise= yes
|name= Богадельня при церкви Косьмы и Дамиана, что в Таганной слободе
|knid= 7740714000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 2-й Котельнический переулок, 3
|year= кон. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Центральный округ/От Берниковской наб. до Котельнической и Гончарной наб.#7740714000|Сохранившийся элемент утраченного храмового ансамбля в кирпичном стиле]]
|image= Moscow_- 2nd Kotelnicheskiy 3 - 2024-10-17 - p1.jpg
|wdid= Q123499973
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Котельнический 4-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74195634 |long= 37.64705507 |precise= yes
|name= Жилой дом владельца фабрики
|knid= 7731337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 4-й Котельнический переулок, 3/31, строение 1
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- 4 Kotelnicheskiy per 3s1 - 2024-10-17 - p1.jpg
|wdid= Q118640209
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18062008
}}
== Лыщиков пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74836127 |long= 37.65414278 |precise= yes
|name= Церковь Покрова на Лыщиковой горе
|knid= 7710406000
|knid-new= 771410350380006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Лыщиков переулок, 10, строение 1
|year= 1696 г. |author=
|description= Трапезная и придел, 1748 г.
|image= Church of Our Lady's Protection in Lyschikov Hill 06.jpg
|wdid= Q4504890
|wiki= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы на Лыщиковой горе
|commonscat= Church of Our Lady's Protection in Lyschikov Hill |protection= Ф
|link=
|sobory= 05803
|temples= 2350
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74814339 |long= 37.65399904 |precise= yes
|name= Дом причта Храма Покрова Богородицы на Лыщиковой горе
|knid= 7731334000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Лыщиков переулок, 12, строение 1
|year= 1-я треть XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow_- Lyschikov 12s1 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640218
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
== Николоямская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748592 |long= 37.647613 |precise= yes
|name= Библиотека иностранной литературы
|knid= 7741080000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 1
|year= 1965 г. |author= арх. Д.Н. Чечулин, В.А. Ситнов, инж. Л.С. Меженова
|style= совмод
|description=
|image= Moscow, Rudomino Library (31453731535).jpg
|wdid= Q3888728
|wiki= Всероссийская государственная библиотека иностранной литературы имени М. И. Рудомино
|commonscat= Library For Foreign Literature, Moscow |protection= Ц
|link=
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748021 |long= 37.647198 |precise= yes
|name= Дом причта церкви архидиакона Стефана
|knid= 7740614000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 4
|year= 1891 г. |author= арх. Ф.Ф. Воскресенский, сер. 1990-х гг
|description= Позднее - административное здание
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 4 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q121875070
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74798632 |long= 37.64781864 |precise= yes
|name= Дом
|knid= 7710495000
|knid-new= 771410650280006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 6
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Николоямская, д. 6.jpg
|wdid= Q118640223
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d17121976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74717562 |long= 37.64994764 |precise= yes
|name= Церковь Симеона Столпника
|knid= 7710496000 |complex= 7710496000
|knid-new= 771420473950006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 8
|year= 1798 г., с оградой, конец XVIII в. |author= арх. М.Ф. Казаков, арх. Н.И. Чичагов (иконостас, 1837 г.)
|description=
|image= Church_of Simeon Stylites - Moscow, Russia - panoramio.jpg
|wdid= Q4501016
|wiki= Храм Симеона Столпника за Яузой
|commonscat= Church of Saint Simeon Stolpnik by Yauza |protection= Ф
|link=
|sobory= 05805
|temples= 2351
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда с пилонами ворот
|knid= 7710496001 |complex= 7710496000
|knid-new= 771410473950016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица
|year= |author=
|description=
|image= Moscow,_Nikoloyamskaya Street, St.Simeon Stolpnik.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74717562 |long= 37.64994764 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7710496002 |complex= 7710496000
|knid-new= 771410473950026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 8
|year= 1798 г. |author=
|description=
|image= Church_of Saint Simeon Stolpnik by Yauza 16.jpg
|wdid= Q118640161
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7474087 |long= 37.65047765 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Симеона Столпника «что за Яузой»
|knid= 7731611000 |complex= 7710496000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 1
|year= кон. XVII в. (?), 1829-1834 гг., 1902 г., после 1917 г. |author=
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 10-12 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640176
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74770258 |long= 37.65088189 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы купцов Тюляевых (И.И. Тюляева)
|knid= 7702250000
|knid-new= 772211353110005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 11, строение 1
|year= XVIII в., 1899 г. |author= арх. А.Е. Вебер
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 11 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640222
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24082022-6
|document2= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747622 |long= 37.651762 |precise= yes
|name= Главный дом усадьбы Шапошниковых - доходный дом Трапезниковых
|knid= 7740618000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 13, строение 1
|year= 1800-е гг., 1834 г., 1888 г. |author= арх. Б.В. Фрейденберг, 1932 г., арх. Пронин, сер. 1990-х гг
|description=
|image= Доходный_дом Трапезниковых.jpg
|wdid= Q121875074
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/1709801
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747419 |long= 37.650837 |precise= yes
|name= Жилой и доходный дом Роговых
|knid= 7740615000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 14, строение 1
|year= кон. XVIII в., 1820-е гг., 1880 г., сер. 1920-х гг. |author=
|description= Позднее - административное здание
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 14s1 - 2024-10-22 - p2.jpg
|wdid= Q121875071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= yes
|name= Городская усадьба Чичериных
|knid= 7710497000 |complex= 7710497000
|knid-new= 771420977970006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= 1803 г., 1817 г., нач. XIX в. |author=
|description= Снесена в 1976 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://pastvu.com/p/1170516
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.747343 |long= 37.651398 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710497001 |complex= 7710497000
|knid-new= 771410977970026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= 1803 г., 1817 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Службы
|knid= 7710497002 |complex= 7710497000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.747165 |long= 37.651314 |precise= yes
|name= Флигель и ограда
|knid= 7710497003 |complex= 7710497000
|knid-new= 771420977970036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747402 |long= 37.653524 |precise= yes
|name= Жилой и доходный дом Тюляевых
|knid= 7740616000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 19, строение 1
|year= 1902 г., 1932 г. |author= арх. М.Е. Приёмышев, 1970-е гг
|description=
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 19s1 - 2024-10-22 - p4.jpg
|wdid= Q121875072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/534173
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74724656 |long= 37.65440329 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7732346000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 21/7, строение 3
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 21 7 стр 3 (1).jpg
|wdid= Q118640207
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21071999
}}
== Радищевская Верхн. ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74568592 |long= 37.64884272 |precise= yes
|name= Жилой дом купца П.Ф. Дранищева
|knid= 7710690000
|knid-new= 771510260630006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 1/2
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 1.jpg
|wdid= Q73295802
|wiki= Дом купца П. Ф. Дранищева
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745369 |long= 37.648320 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7740612000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 4, строение 1
|year= 1896 г. |author= арх. П.А. Попов
|description=
|image= Доходный_дом (Таганский).jpg
|wdid= Q121875068
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/1680395
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745177 |long= 37.647827 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7740613000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 4, строение 2
|year= 1908 г. |author= арх. Д.В. Михайлов
|description=
|image= Moscow_str.Verkhnyaya Radishchevskaya 4 build.2 22.02.2025.jpg
|wdid= Q121875069
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74466235 |long= 37.64857322 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Кулаковых, Мухиных (женская гимназия)
|knid= 7730612000
|knid-new= 772511435950005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 8, строение 1
|year= нач. XIX в., 1830-е гг., 1869 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 8.jpg
|wdid= Q118640177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28022025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744344 |long= 37.650868 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730613000
|knid-new= 771911324300005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 11, строение 4
|year= 2 пол. XVIII в., XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640178
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13112018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743822 |long= 37.651626 |precise= yes
|name= Городская усадьба В.И. Веневцова
|knid= 7731081000 |complex= 7731081000
|knid-new= 772521445540005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строения 1, 2
|year= XVIII в., 2 пол. XIX в. (перестройка) |author=
|description=
|image= Moscow VerkhnyayaRadishevskaya13str1 1202.jpg
|wdid= Q118640189
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743704 |long= 37.651461 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7731081001 |complex= 7731081000
|knid-new= 772511445540015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строение 1
|year= XVIII в., 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Москва ул Верхняя Радищевская дом 13 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640190
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743903 |long= 37.651284 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 7731081002 |complex= 7731081000
|knid-new= 772511445540025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строение 2
|year= XVIII в., 2-я пол. XIX в. |author=
|description= Два объёма - лицевой и во внутреннем дворе
|image= Москва_ул Верхняя Радищевская дом 13 стр 2.jpg
|wdid= Q118640191
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743974 |long= 37.649835 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Поповых-Симоновых
|knid= 7730636000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 14
|year= 1773-1781 гг., 1836 г., 1853 г., 1908 г. |author= арх. Н.Д. Струков
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 14 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640184
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21102014-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743467 |long= 37.652128 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы с флигелем - административное здание
|knid= 7741190000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 15
|year= нач. XIX в., 2-я пол. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image= Главный дом городской усадьбы с флигелем Верхняя Радищевская 15 Москва 2025 01.jpg
|wdid= Q138829274
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/629743
|document= d30052006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7433195 |long= 37.65052256 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 7702256000 |complex= 7702256000
|knid-new= 771620968340006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строения 1, 2
|year= XVIII - ХХ вв. |author=
|description=
|image= Главный дом, Верхняя Радищевская улица, 18 (1).jpg
|wdid= Q118640153
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743538 |long= 37.650921 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7702256001 |complex= 7702256000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строение 1
|year= 1860-е гг., 1907 г. |author= арх. А. Новиков
|description= По современной нумерации - дом 16-18. ЕГРОКН и старая база разделяют номера 16 и 18
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 16, строение 1.jpg
|wdid= Q118640155
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7433195 |long= 37.65052256 |precise= yes
|name= Флигель (хозяйственная постройка)
|knid= 7702256002 |complex= 7702256000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строение 2
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 16s2 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640157
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.65107952 |precise= yes
|name= Усадьба Кулаковых
|knid= 7710691000 |complex= 7710691000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строения 1, 2
|year= 1751-1773 гг., 1834 г., 1875 г. |author= арх. В.В. Белокрыльцев, 1878 г
|description=
|image=
|wdid= Q118640162
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743359 |long= 37.651391 |precise= yes
|name= Жилой дом с росписью плафонов в интерьере
|knid= 7710691001 |complex= 7710691000
|knid-new= 771510309650006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строение 1
|year= 1751-1773 гг., 1834 г., 1875 г. |author= арх. В.В. Белокрыльцев, 1878 г.
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 18, строение 1.jpg
|wdid= Q118640163
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.65107952 |precise= yes
|name= Флигели городской усадьбы
|knid= 7710691002 |complex= 7710691000
|knid-new= 771510303540005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строение 2
|year= 1878 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 18 s2 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640164
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74277729 |long= 37.65266056 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая на Болвановке (Таганке)
|knid= 7710693000
|knid-new= 771410300270006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 20, строение 2
|year= кон. XVII в. |author= перестроена в начале XVIII в., арх. О.Д. Старцев
|description=
|image= Moscow StNicholasChurchBolvanovka.jpg
|wdid= Q2144802
|wiki= Церковь Николая Чудотворца на Болвановке
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Bolvanovka |protection= Ф
|link=
|sobory= 02996
|temples= 2355
|document= d30081960
}}
== Радищевская Нижн. ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74207796 |long= 37.65315463 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 7730616000
|knid-new= 771510303460005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Нижняя Радищевская улица, 5, строение 1
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Москва,_Нижняя Радищевская улица, 5.jpg
|wdid= Q118640179
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742443 |long= 37.652149 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы
|knid= 7730637000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Нижняя Радищевская улица, 10, строение 1
|year= кон. XVIII в. – 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 10 s1 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640185
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d15102014-4
}}
== Яузская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74724656 |long= 37.64625557 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Е.И. Демидова – Рахмановых
|knid= 7702244000
|knid-new= 771420305430005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 6, строение 1
|year= сер. XVIII в., 1 пол. XIX в., 1880-е - 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 6, строение 1.jpg
|wdid= Q118640216
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746710 |long= 37.647231 |precise= yes
|name= Доходный дом с торговыми лавками Кудрявцевых
|knid= 7740611000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 8, строение 1
|year= сер. XVIII в., нач. XIX в., 1880-е - нач. 1890-х гг., 1980-е гг. |author=
|description= Позднее - административное здание
|image=
|wdid= Q121875067
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74609129 |long= 37.64706405 |precise= yes
|name= Городская усадьба Д.Ф. Беляева
|knid= 7710717000 |complex= 7710717000
|knid-new= 771410984710006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 2
|year= XIX - нач. XX вв. |author= арх. А.А. Галецкий
|style= модерн
|description=
|image= Особняк на Яузской.jpg
|wdid= Q51225255
|wiki= Городская усадьба Д. Ф. Беляева
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7458734 |long= 37.64700117 |precise= yes
|name= Особняк (главный дом)
|knid= 7710717001 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 1
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Москва, Рюмин переулок, 2 (1).jpg
|wdid= Q118640165
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда
|knid= 7710717002 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 1
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Москва,_Рюмин переулок, 2, ограда.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74609129 |long= 37.64706405 |precise= yes
|name= Службы (каретный сарай, прачечная)
|knid= 7730402001 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 2
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Хоз.постройка.jpg
|wdid= Q118640174
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Фонтан и малые формы
|knid= 7730402000 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Фонтан_у Главного дома.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746446 |long= 37.647387 |precise= yes
|name= Главный дом с оградой городской усадьбы Беляевых
|knid= 7730891000
|knid-new= 772611455250005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 5
|year= 1790-е гг., 1830-е гг., 1873 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 10, строение 5.jpg
|wdid= Q118640221
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06022026
|document2= d06082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.746505 |long= 37.648182 |precise= yes
|name= Памятник И.В. Давыдовскому (бюст)
|knid= 7730893000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11
|year= 1974 г. |author= ск. А.С. Аллахвердянц, арх. А.Г. Захаров
|description=
|image= Бюст_во дворе больницы.jpg
|wdid= Q55658790
|wiki= Памятник Ипполиту Давыдовскому
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21082008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746425 |long= 37.648205 |precise= yes
|name= Яузская городская больница
|knid= 7710974000 |complex= 7710974000
|knid-new= 771420833780005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6
|year= 2 пол. XIX в. – нач. XX в. |author= арх. З.И. Иванов, Н.В. Розов, И.А. Иванов-Шиц
|description= После 1917 г. – Городская клиническая больница № 23 «Медсантруд». Здесь в XIX - XX вв. работали медики: Я.Г. Этингер, В.Ф. Снегирёв, И.В. Давыдовский, И.Г. Руфанов, И.Л. Фаерман, Б.Б. Коган и другие.
|image= Municipal Album 1.056 2nd Yauzskaya Hospital.jpg
|wdid= Q4477558
|wiki= Усадьба Баташёва
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link= https://mosrest.mos.ru/upload/medialibrary/dbe/bolnitsy.pdf
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746569 |long= 37.648594 |precise= yes
|name= Главный дом промышленников Баташёвых
|knid= 7710974001 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390046
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1798-1816 гг. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 11, строение 1 (1).jpg
|wdid= Q118640167
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746358 |long= 37.648002 |precise= yes
|name= Ограда и ворота парадного двора
|knid= 7710974002 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6 строение 1
|year= 1798 г. |author=
|description=
|image= Ограда с воротами парадного двора.JPG
|wdid= Q130682471
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747099 |long= 37.649014 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 7730945006 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780035
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1911 г. |author= арх. З.И. Иванов
|description=
|image=
|wdid= Q118640175
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746908 |long= 37.648158 |precise= yes
|name= Храм иконы Божией Матери «Всех Скорбящих Радость»
|knid= 7731789017 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1898-1899 гг., нач. XX в. |author= арх. Н.В. Розов
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s1 church - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640201
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|sobory= 02998
|temples= 2372
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74600515 |long= 37.64917509 |precise= yes
|name= Амбулаторный корпус
|knid= 7730945001 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 2
|year= 1909 г. |author= арх. И.А. Иванов–Шиц
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s2 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640188
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74593928 |long= 37.64859119 |precise= yes
|name= Южный боковой флигель
|knid= 7710974005 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 3
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow Yauzskaya11s3 1196.jpg
|wdid= Q118640170
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74779885 |long= 37.64867204 |precise= yes
|name= Садовый павильон (сторожка)
|knid= 7730945003 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780045
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 8
|year= 1870-е - 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s8 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640203
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746416 |long= 37.649961 |precise= yes
|name= Службы северные
|knid= 7710974008 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 9
|year= 1796, после 1917 гг. |author=
|description=
|image= Yauzskaya Street, 11 build.19.JPG
|wdid= Q118640172
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747324 |long= 37.647632 |precise= yes
|name= Постройки хозяйственного двора
|knid= 7710974009 |complex= 7710974000
|knid-new= 771421219390066
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строения 9, 19
|year= конец XVIII в. |author= по проекту арх. де-Вальи, строил арх. М.Кисельников
|description= Службы восточные, 1796-1804 гг., сер. XIX, нач. ХХ вв.
|image=
|wdid= Q118640195
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74680067 |long= 37.64770185 |precise= yes
|name= Западный боковой флигель
|knid= 7710974006 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 10
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow, Yauzskaya 11C10 (2).jpg
|wdid= Q118640171
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74710975 |long= 37.64736049 |precise= yes
|name= Северо-западный флигель (служебный корпус)
|knid= 7710974004 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390056
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 11
|year= конец XVIII в. |author=
|description=
|image= Yauzskaya Street, 11 build.11.JPG
|wdid= Q118640169
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745881 |long= 37.648830 |precise= yes
|name= Фрагмент ограды по Тетеринскому переулку
|knid= 7730945004 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780075
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= по Тетеринскому переулку
|year= 1798-1817 гг., 1909 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640217
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746285 |long= 37.648698 |precise= yes
|name= Фрагмент галереи парадного двора
|knid= 7730945005 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= 1796-1804 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710137
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746545 |long= 37.649549 |precise= yes
|name= Фрагмент подпорной стены хозяйственного двора
|knid= 7710974003 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. (руинирован) |author=
|description= Вероятнее всего погреб.
|image=
|wdid= Q118640168
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747499 |long= 37.647999 |precise= yes
|name= Две ограды сада по западной и восточной границам
|knid= 7710974007 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710134
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746921 |long= 37.647459 |precise= yes
|name= Ограда с воротами служебного двора
|knid= 7730945000 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780055
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица (?)
|year= 1798-1817 гг. |author=
|description= В ЕГРОКН фото Парадных ворот.
|image=
|wdid= Q130710135
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747806 |long= 37.649054 |precise= yes
|name= Ограда по Николоямской улице
|knid= 7730945002 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780065
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= по Николоямской улице
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710136
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.740000 |long= 37.650000 |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Гончарной слободы»
|knid= 7700000012
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= территория ограничена Гончарной, Котельнической, Подгорской набережными, Интернациональной, Верхней Радищевской улицами, Таганской площадью
|year= XV - XVIII вв.
|description= Место древнего производства и поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid= Q21638116
|wiki= Гончарная слобода
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d08082018
|document2= d24111992
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Котельничьей слободы»
|knid= 7700000019
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельнический переулок, Котельническая набережная
|year= XVI - XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d15041996
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Котельной слободы»
|knid= 7731338000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Подгорская набережная, Устьинский проезд, Яузская улица
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description= Место древнего производства и поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28071993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.749000 |long=37.643000 |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Кошельной слободы»
|knid= 7700000020
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Не определён |munid= Q190412
|address= Устьинский проезд, Устьинская набережная, Яузская улица
|year= XV - XVII вв.
|description= Место древнего поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid= Q4237024
|wiki= Кошельная слобода
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28071993
}}
== Документы ==
{{monument-documents|region=ru-mow
|d30081960
|d04121974
|d17121976
|d21041977
|d23031987
|d30071992
|d24111992
|d28071993
|d20021995
|d15041996
|d21071999
|d29052002
|d10082004
|d08022006
|d28032006
|d25042006
|d30052006
|d16052007
|d13062007
|d05032008
|d18062008
|d21082008
|d19022009
|d15072009
|d06082014
|d15102014-4
|d21102014-4
|d08082018
|d13112018
|d23062020
|d15092021-2
|d24082022-6
|d28022025
|d22072025-22
|d06022026
}}
{{footer|type=Наследие}}
8am2olgd1re6202kielbz8mam0ru6mb
776979
776977
2026-09-11T22:00:49Z
Екатерина Борисова
7629
/* Гончарная ул. */ Обновлён объект Жилой дом
776979
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mow|lat=55.74139|long=37.65417|zoom=13|districtid=Q190412|banner=Обратная соторона фотокарточки начала прошлого века с логотипом одного из московских фотоателье.jpg}}
== Берниковская наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748738 |long= 37.651149 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 7740617000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Берниковская набережная, 12, строение 1
|year= 1936 г. |author= арх. А.Н. Машинский
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q121875073
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d08022006
}}
== Гончарная наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.739851 |long= 37.647086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731339000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная набережная, 1, строение 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow_- goncharnaya nab 1s2 - 2024-10-17 - p4.jpg
|wdid= Q118640210
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.739475 |long= 37.647873 |precise= yes
|name= Жилой дом Наркомата обороны
|knid= 7740607000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная набережная, 3, строение 5
|year= 1940 г. |author= арх. Г.Г. Козлов
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya Nab 3 May 2010 02.JPG
|wdid= Q121862815
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30052006
}}
== Гончарная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746932 |long= 37.644567 |precise= yes
|name= Жилой дом кооператива РЖСКТ «Шерстяной работник»
|knid= 7740604000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 1
|year= 1929-1930 гг. |author= арх. И.О. Гохблит
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 1 (31525735931).jpg
|wdid= Q74792804
|wiki= Дом кооператива «Шерстяной работник»
|commonscat= Goncharnaya Street, 1 |protection= Ц
|link=
|document= d05032008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74638011 |long= 37.64434216 |precise= yes
|name= Дом Б.К. Мильгаузена
|knid= 7710159000
|knid-new= 771510282280006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 2
|year= XVIII-XIХ вв. с палатами XVII в. |author=
|description=
|image= Goncharnaya 2 Jan 2010 01.jpg
|wdid= Q20018530
|wiki= Дом Мильгаузена
|commonscat= Goncharnaya Street, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746256 |long= 37.645671 |precise= yes
|name= Доходный дом Грачёвых - М.С. Емельяновой
|knid= 7740608000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 3, строение 1
|year= 1817 г., 1913 г. |author= инж. Н.Д. Поликарпов, 1987 г
|style= модерн
|description= Позднее - административное здание
|image= Goncharnaya 3 Jan 2010 01.jpg
|wdid= Q121875064
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/9905
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746360 |long= 37.645420 |precise= yes
|name= Доходный дом М.С. Емельяновой
|knid= 7741191000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 3, строение 3
|year= 1883 г. |author= арх. Медков, 1913 г., инж. Н.Д. Поликарпов
|description= В 2010-е годы очищено от штукатурки и завешено плакатом Музея русской иконы
|image=
|wdid= Q138829275
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/84000
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74578726 |long= 37.64491708 |precise= yes
|name= Церковь Никиты за Яузой: комплекс трёх церквей
|knid= 7710160000
|knid-new= 771410351070006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 6
|year= XVI в., XVII в., XVIII в. Шатровая колокольня, XVII в. |author=
|description=
|image= Moscow AthosMetochion M16c.jpg
|wdid= Q1030117
|wiki= Храм Никиты Мученика на Швивой горке
|commonscat= Church of Saint Nikita in Shvivaya Gorka |protection= Ф
|link=
|sobory= 03871
|temples= 2352
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74574166 |long= 37.64627353 |precise= yes
|name= Особняк Я.С. Филевского
|knid= 7731336000
|knid-new= 771510317810005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 7/4, строение 1
|year= XIX в. |author= арх. В.Г. Сретенский
|description=
|image= Goncharnaya 7-4 Jan 2010 02 RAW.jpg
|wdid= Q118640211
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 7 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7454883 |long= 37.64658794 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 7730704000 |complex= 7730704000
|knid-new= 772121354380005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Городская_усадьба, Гончарная улица, 9 дробь 3, строение 1.jpg
|wdid= Q118640219
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7454883 |long= 37.64658794 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7730704001 |complex= 7730704000
|knid-new= 772111354380015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 1
|year= 1818 г., 1865 г. |author=
|description=
|image= Главный_дом, Гончарная улица, 9 дробь 3, строение 1,.jpg
|wdid= Q118640187
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 9 |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74557951 |long= 37.64678557 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730704002 |complex= 7730704000
|knid-new= 772111354380025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 9/3, строение 2
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 9, строение 2.jpg
|wdid= Q118640196
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street |protection= Р
|link=
|document= d15092021-2
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745218 |long= 37.646943 |precise= yes
|name= Жилой дом В.М. Кулакова - М.И. Хлебникова
|knid= 7740609000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 11, строение 1
|year= 1821 г., 1874 г. |author= арх. Васильев, 1880 г., арх. И. Ершов
|description= Позднее - административное здание
|image= Гончарная_ул., 11 строения 2 и 1.jpg
|wdid= Q121875065
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/838023
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74567072 |long= 37.64576149 |precise= yes
|name= Городская усадьба Т.И. Тутолмина
|knid= 7710161000 |complex= 7710161000
|knid-new= 771510322810006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12
|year= 1788-1801 гг. - нач. XIX в. |author= арх-ры В.И. Баженов, М.Ф. Казаков, 1905-1913 гг., арх. В.В. Шервуд, 1930-1950-е гг.
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 2.JPG
|wdid= Q20018475
|wiki= Усадьба Тутолмина
|commonscat= Tutolmin House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745266 |long= 37.645156 |precise= yes
|name= Главный дом (Тутолмина)
|knid= 7710161001 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 1
|year= 1788-1801 гг. |author= арх-ры В.И. Баженов, М.Ф. Казаков, 1905-1913 гг., арх. В.В. Шервуд, 1930-1950-е гг.
|description=
|image= Institute of Philosophy, Russian Academy of Sciences.jpg
|wdid= Q123192929
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74567072 |long= 37.64576149 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 7710161002 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 3
|year= нач. XIX в. |author= арх. М.Ф. Казаков, 1909 г., арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 5.JPG
|wdid= Q118640204
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745260 |long= 37.646220 |precise= yes
|name= Юго-восточный флигель
|knid= 7710161003 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 6
|year= нач. XIX в. |author= арх. М.Ф. Казаков, 1913 г., арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 12C6 Apr 2008 01.JPG
|wdid= Q123192937
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7451184 |long= 37.64585133 |precise= yes
|name= Жилой (южный) флигель
|knid= 7710161004 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строение 7
|year= 1905 г. |author= арх. В.В. Шервуд
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 12 2015 4.JPG
|wdid= Q118640205
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744870 |long= 37.645842 |precise= yes
|name= Службы (два корпуса)
|knid= 7710162000 |complex= 7710161000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 12, строения 8, 9
|year= 1905 г. |author= арх. В.В. Шервуд
|description=
|image=
|wdid= Q123192947
|wiki=
|commonscat= Tutolmin House
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Городская усадьба М.П. Клаповской
|knid= 7710163000 |complex= 7710163000
|knid-new= 771420953520006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14; 16, строения 1, 2
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. с палатами XVII в. |author=
|description= В интерьерах росписи, начало XIX в.
|image= Moscow Goncharnaya 16 2015 1.JPG
|wdid= Q20018474
|wiki= Усадьба Клаповской
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74505759 |long= 37.64622862 |precise= yes
|name= Службы
|knid= 7710163001 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14 (строение 1)
|year= 1813 г., 1830-е гг., 1920-е гг. |author=
|description= По документам - южный флигель (городской усадьбы Клаповской), но по факту он северный
|image= Москва,_Гончарная улица, 14.jpg
|wdid= Q118640193
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= В
|link=
|document= d13062007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7710163002 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 14-16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Гончарная улица, 16, строение 1.jpg
|wdid= Q118640212
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74476876 |long= 37.64652506 |precise= yes
|name= Главный дом с палатами
|knid= 7710163003 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 16, строение 1
|year= XVII в., 1813 г., 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow Goncharnaya 16 2015 3.JPG
|wdid= Q118640186
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74473836 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Флигель (южный)
|knid= 7710163004 |complex= 7710163000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 16, строение 2
|year= 1813 г., 1849 г. |author=
|description=
|image= Гончарная_улица, 16, строение 2.jpg
|wdid= Q118640202
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 14-16 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74441912 |long= 37.64840254 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7731335000
|knid-new= 771410347730005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 17
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Гончарная ул., 17 02.jpg
|wdid= Q118640215
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 17 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74460661 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Усадьба С.С. Солодовникова
|knid= 7710164000 |complex= 7710164000
|knid-new= 771720976710006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строения 1, 2
|year= сер. XVIII в., 1780 г., 1818 г., 1858 г., 1877 г., 1916 г. |author=
|description= В старой базе - усадьба В.А. Овчинниковой
|image= Усадьба_С.С. Солодовникова.jpg
|wdid= Q74264595
|wiki= Усадьба Солодовникова
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74460661 |long= 37.6469832 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710164001 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= сер. XVIII в., 1780 г., 1818 г., 1858 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 18, строение 1 (2).jpg
|wdid= Q118640182
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74453567 |long= 37.64661489 |precise= yes
|name= Флигель (службы)
|knid= 7710164004 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 2
|year= 1818 г., 1877 г., 1916 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 18, строение 2.jpg
|wdid= Q118640183
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744949 |long= 37.646881 |precise= yes
|name= Ограда парадного двора
|knid= 7710164002 |complex= 7710164000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q139971231
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744679 |long= 37.647323 |precise= yes
|name= Фрагменты ограды с воротами
|knid= 7710164003 |complex= 7710164000
|knid-new= 771710976710016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 18/2, строение 1
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q139971232
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 18 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744184 |long= 37.648021 |precise= yes
|name= Административное здание Наркомсвязи
|knid= 7740713000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 20/1, строение 1
|year= XVII в., 1933 г. |author= арх. К.И. Соломонов (?)
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Центральный округ/От Берниковской наб. до Котельнической и Гончарной наб.#7740713000|Образец архитектуры конструктивизма]]. В основе – конструкции церкви Косьмы и Дамиана, что в Таганной слободе
|image= Moscow, Goncharnaya 20 May 2010 03.jpg
|wdid= Q123499972
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.64966917 |precise= yes
|name= Городская усадьба С.Н. Андре
|knid= 7702248000 |complex= 7702248000
|knid-new= 771420536800005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строения 1, 2
|year= нач. XX в. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description= В старой базе - Н.А. и Н.С. Андре
|image= Moscow, Goncharnaya 23.jpg
|wdid= Q118640213
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.64966917 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 7702248001 |complex= 7702248000
|knid-new= 771410536800015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строение 1
|year= 1912 г. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description=
|image= Особняк,_Гончарная улица, 23, строение 1.jpg
|wdid= Q118640200
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74332457 |long= 37.64996561 |precise= yes
|name= Флигель (службы)
|knid= 7702248002 |complex= 7702248000
|knid-new= 771410536800025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 23, строение 2
|year= 1915 г. |author= арх. С.Ф. Воскресенский
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 23, строение 2.jpg
|wdid= Q118640198
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 23 |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742788 |long= 37.649832 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740610000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 25, строение 1
|year= 1873 г., 1980-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow - 2026 - Goncharnaya Street, 25, building 1.jpg
|wdid= Q121875066
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 25 |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/838760
|document= d30052006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7429243 |long= 37.6492023 |precise= yes
|name= Жилой дом Министерства вооружённых сил СССР
|knid= 7732325000
|knid-new= 772011332300005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 26, корпус 1
|year= 1950-1957 гг. |author= арх. Л.В. Руднев, И.З. Чернявский, инж. П.Е. Гнедовский, В.А. Воронов
|description=
|image= Балконы_Жилого дома Министерства вооружённых сил СССР.jpg
|wdid= Q118640206
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 26 building 1 |protection= Р
|link=
|document= d23062020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74240736 |long= 37.65017222 |precise= yes
|name= Городская усадьба П.И. Антипина – Д.А. Прохоровой
|knid= 7731249000 |complex= 7731249000
|knid-new= 771420277160005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27 May 2010 01.jpg
|wdid= Q118640224
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74240736 |long= 37.65017222 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7731249001 |complex= 7731249000
|knid-new= 771410277160025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= 1800-е гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27.jpg
|wdid= Q118640192
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда с пилонами ворот
|knid= 7731249002 |complex= 7731249000
|knid-new= 771420277160015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 27/6
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya 27 Jan 2009 03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 27 |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74215398 |long= 37.6504507 |precise= yes
|name= Церковь Успения в Гончарах
|knid= 7710165000 |complex= 7710165000
|knid-new= 771410349260006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= 1654 г., придел, 1702 г. колокольня, 1790 г. |author= изразцовых дел мастер С.И. Полубес (1667 г.), арх. Н. Сергеев (1702 г.)
|description=
|image= Church of the Dormition of Our Lady in Gonchary.jpg
|wdid= Q4501076
|wiki= Храм Успения Пресвятой Богородицы в Гончарах
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|sobory= 02995
|temples= 2354
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74215398 |long= 37.6504507 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7710165002 |complex= 7710165000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= 1654 г., придел, 1702 г. колокольня, 1790 г. |author= изразцовых дел мастер С.И. Полубес (1667 г.), арх. Н. Сергеев (1702 г.)
|description=
|image= Успения Пресвятой Богородицы в Гончарах - panoramio.jpg
|wdid= Q123189088
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.741994 |long= 37.650431 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7710165001 |complex= 7710165000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 1
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow, Goncharnaya Street Church.jpg
|wdid= Q137579761
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74204249 |long= 37.65086392 |precise= yes
|name= Дом причта Храма Успения Богородицы в Гончарах
|knid= 7731432000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 29/7, строение 3
|year= |author=
|description=
|image= Церковь Успения Богородицы в Гончарах.JPG
|wdid= Q118640197
|wiki=
|commonscat= Church of the Dormition of the Theotokos in Gonchary |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74194621 |long= 37.64990273 |precise= yes
|name= Городская усадьба А.И. Зимина
|knid= 7732314000
|knid-new= 771510350090005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 34
|year= 1912-1914 гг. |author= арх. В.Д. Адамович
|description=
|image= Wiki Goncharnaya 34 by Adamovich.jpg
|wdid= Q20018476
|wiki= Городская усадьба А. И. Зимина
|commonscat= Zimin House (Moscow) |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74119113 |long= 37.65134901 |precise= yes
|name= Городская усадьба Н.Е. Зельина – В.А. Безсоновой
|knid= 7710166000 |complex= 7710166000
|knid-new= 771620967500006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строения 1, 2
|year= кон. XVIII в., 1837 г., 1838 г., 1845 г.
|description=
|image= Усадьба Зельина — Безсоновой - 3 - копия.jpg
|wdid= Q16638564
|wiki= Городская усадьба Зельина — Безсоновой
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74119113 |long= 37.65134901 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710166001 |complex= 7710166000
|knid-new= 771610967500016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 1
|year= кон. XVIII в., 1837 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Гончарная улица, 35, строение 1.jpg
|wdid= Q118640173
|wiki=
|commonscat= Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74128235 |long= 37.65163648 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7710166003 |complex= 7710166000
|knid-new= 771610967500026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 2
|year= 1838 г. (1843 г.) |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640194
|wiki=
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74128235 |long= 37.65163648 |precise= yes
|name= Службы
|knid= 7710166002 |complex= 7710166000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Гончарная улица, 35/5, строение 2
|year= кон. XVIII в., 1845 г
|description= В ЕГРОКН флигель и службы имеют один номер
|image=
|wdid= Q123219427
|wiki=
|commonscat=Goncharnaya Street, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d30071992
|document2= d20021995
}}
== Котельническая наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7471 |long= 37.64288 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7701992000
|knid-new= 771510331230005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 1/15, корпус А
|year= 1948-1952 гг. |author= арх. Д.Н. Чечулин, А.К. Ростковский
|description= Также памятник истории: здесь в 1986-1998 гг. жила балерина Галина Сергеевна Уланова.
|image= Жилой дом на Котельнической набережной.jpg
|wdid= Q2022067
|wiki= Жилой дом на Котельнической набережной
|commonscat= Skyscraper on Kotelnicheskaya Embankment |protection= Р
|link=
|document= d23031987
|document2= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743085 |long= 37.646451 |precise= yes
|name= Жилой дом с палатами
|knid= 7701447000
|knid-new= 771410988110005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25/8, строение 2
|year= XVII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow_- Kotelnicheskaya nab 25s2 - 2024-10-17 - p3.jpg
|wdid= Q118640151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21041977
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743036 |long= 37.644916 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7740605000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25, строение 1
|year= 1926 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Moscow, Kotelnicheskaya Embankment 25 (31271352175).jpg
|wdid= Q121862812
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/822617
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742943 |long= 37.645751 |precise= yes
|name= Жилой дом Инжкоопстроя Наркомлегпрома
|knid= 7740606000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельническая набережная, 25, строение 2
|year= 1939 г. |author= арх. И.И. Ловейко
|description=
|image= Moscow, Kotelnicheskaya Embankment 25 March 2020 01.jpg
|wdid= Q121862814
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d25042006
}}
== Котельнический 1-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74386678 |long= 37.64662388 |precise= yes
|name= Городская усадьба Шапкиных – В.П. Щукина – М.Ф. Михайлова
|knid= 7710336000
|knid-new= 771410415700006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 3, строение 1
|year= XVIII в. с палатами XVII в. |author=
|description=
|image= Moscow, Pervy Kotelnichesky Lane.jpg
|wdid= Q20018528
|wiki= Городская усадьба Шапкиных
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74446473 |long= 37.64487216 |precise= yes
|name= Церковь Николы в Котельниках
|knid= 7710337000 |complex= 7710337000
|knid-new= 771510299030006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 8, строение 1
|year= 1822 г. |author= арх. О.И. Бове
|description=
|image= Church of Saint Nicholas in Kotelniki 04+.jpg
|wdid= Q2735665
|wiki= Храм Святителя Николая в Котельниках
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= Ф
|link=
|sobory= 02997
|temples= 2353
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74446473 |long= 37.64487216 |precise= yes
|name= Церковь Николы
|knid= 7710337001 |complex= 7710337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 8, строение 1
|year= 1822 г. |author= арх. О.И. Бове
|description=
|image= Moscow, St.Nikola in Kotelniki (1).jpg
|wdid= Q118640158
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74457114 |long= 37.64438707 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 7710338000 |complex= 7710337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 1-й Котельнический переулок, 10, строение 3
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_1st Kotelnicheskiy lane 10, build 3 22.02.2025.jpg
|wdid= Q118640159
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Kotelniki |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
== Котельнический 2-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743797 |long= 37.647968 |precise= yes
|name= Богадельня при церкви Косьмы и Дамиана, что в Таганной слободе
|knid= 7740714000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 2-й Котельнический переулок, 3
|year= кон. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Центральный округ/От Берниковской наб. до Котельнической и Гончарной наб.#7740714000|Сохранившийся элемент утраченного храмового ансамбля в кирпичном стиле]]
|image= Moscow_- 2nd Kotelnicheskiy 3 - 2024-10-17 - p1.jpg
|wdid= Q123499973
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Котельнический 4-й пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74195634 |long= 37.64705507 |precise= yes
|name= Жилой дом владельца фабрики
|knid= 7731337000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= 4-й Котельнический переулок, 3/31, строение 1
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- 4 Kotelnicheskiy per 3s1 - 2024-10-17 - p1.jpg
|wdid= Q118640209
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18062008
}}
== Лыщиков пер. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74836127 |long= 37.65414278 |precise= yes
|name= Церковь Покрова на Лыщиковой горе
|knid= 7710406000
|knid-new= 771410350380006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Лыщиков переулок, 10, строение 1
|year= 1696 г. |author=
|description= Трапезная и придел, 1748 г.
|image= Church of Our Lady's Protection in Lyschikov Hill 06.jpg
|wdid= Q4504890
|wiki= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы на Лыщиковой горе
|commonscat= Church of Our Lady's Protection in Lyschikov Hill |protection= Ф
|link=
|sobory= 05803
|temples= 2350
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74814339 |long= 37.65399904 |precise= yes
|name= Дом причта Храма Покрова Богородицы на Лыщиковой горе
|knid= 7731334000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Лыщиков переулок, 12, строение 1
|year= 1-я треть XIX в. |author=
|description=
|image= Moscow_- Lyschikov 12s1 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640218
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
== Николоямская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748592 |long= 37.647613 |precise= yes
|name= Библиотека иностранной литературы
|knid= 7741080000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 1
|year= 1965 г. |author= арх. Д.Н. Чечулин, В.А. Ситнов, инж. Л.С. Меженова
|style= совмод
|description=
|image= Moscow, Rudomino Library (31453731535).jpg
|wdid= Q3888728
|wiki= Всероссийская государственная библиотека иностранной литературы имени М. И. Рудомино
|commonscat= Library For Foreign Literature, Moscow |protection= Ц
|link=
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.748021 |long= 37.647198 |precise= yes
|name= Дом причта церкви архидиакона Стефана
|knid= 7740614000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 4
|year= 1891 г. |author= арх. Ф.Ф. Воскресенский, сер. 1990-х гг
|description= Позднее - административное здание
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 4 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q121875070
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74798632 |long= 37.64781864 |precise= yes
|name= Дом
|knid= 7710495000
|knid-new= 771410650280006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 6
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Николоямская, д. 6.jpg
|wdid= Q118640223
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d17121976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74717562 |long= 37.64994764 |precise= yes
|name= Церковь Симеона Столпника
|knid= 7710496000 |complex= 7710496000
|knid-new= 771420473950006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 8
|year= 1798 г., с оградой, конец XVIII в. |author= арх. М.Ф. Казаков, арх. Н.И. Чичагов (иконостас, 1837 г.)
|description=
|image= Church_of Simeon Stylites - Moscow, Russia - panoramio.jpg
|wdid= Q4501016
|wiki= Храм Симеона Столпника за Яузой
|commonscat= Church of Saint Simeon Stolpnik by Yauza |protection= Ф
|link=
|sobory= 05805
|temples= 2351
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда с пилонами ворот
|knid= 7710496001 |complex= 7710496000
|knid-new= 771410473950016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица
|year= |author=
|description=
|image= Moscow,_Nikoloyamskaya Street, St.Simeon Stolpnik.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74717562 |long= 37.64994764 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7710496002 |complex= 7710496000
|knid-new= 771410473950026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 8
|year= 1798 г. |author=
|description=
|image= Church_of Saint Simeon Stolpnik by Yauza 16.jpg
|wdid= Q118640161
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7474087 |long= 37.65047765 |precise= yes
|name= Дом причта церкви Симеона Столпника «что за Яузой»
|knid= 7731611000 |complex= 7710496000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 10-12, строение 1
|year= кон. XVII в. (?), 1829-1834 гг., 1902 г., после 1917 г. |author=
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 10-12 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640176
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74770258 |long= 37.65088189 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы купцов Тюляевых (И.И. Тюляева)
|knid= 7702250000
|knid-new= 772211353110005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 11, строение 1
|year= XVIII в., 1899 г. |author= арх. А.Е. Вебер
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 11 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640222
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24082022-6
|document2= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747622 |long= 37.651762 |precise= yes
|name= Главный дом усадьбы Шапошниковых - доходный дом Трапезниковых
|knid= 7740618000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 13, строение 1
|year= 1800-е гг., 1834 г., 1888 г. |author= арх. Б.В. Фрейденберг, 1932 г., арх. Пронин, сер. 1990-х гг
|description=
|image= Доходный_дом Трапезниковых.jpg
|wdid= Q121875074
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/1709801
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747419 |long= 37.650837 |precise= yes
|name= Жилой и доходный дом Роговых
|knid= 7740615000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 14, строение 1
|year= кон. XVIII в., 1820-е гг., 1880 г., сер. 1920-х гг. |author=
|description= Позднее - административное здание
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 14s1 - 2024-10-22 - p2.jpg
|wdid= Q121875071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= yes
|name= Городская усадьба Чичериных
|knid= 7710497000 |complex= 7710497000
|knid-new= 771420977970006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= 1803 г., 1817 г., нач. XIX в. |author=
|description= Снесена в 1976 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://pastvu.com/p/1170516
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.747343 |long= 37.651398 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7710497001 |complex= 7710497000
|knid-new= 771410977970026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= 1803 г., 1817 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Службы
|knid= 7710497002 |complex= 7710497000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.747165 |long= 37.651314 |precise= yes
|name= Флигель и ограда
|knid= 7710497003 |complex= 7710497000
|knid-new= 771420977970036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 16
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747402 |long= 37.653524 |precise= yes
|name= Жилой и доходный дом Тюляевых
|knid= 7740616000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 19, строение 1
|year= 1902 г., 1932 г. |author= арх. М.Е. Приёмышев, 1970-е гг
|description=
|image= Moscow_- Nikoloyamskaya 19s1 - 2024-10-22 - p4.jpg
|wdid= Q121875072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/534173
|document= d08022006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74724656 |long= 37.65440329 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7732346000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Николоямская улица, 21/7, строение 3
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Москва_ул Николоямская дом 21 7 стр 3 (1).jpg
|wdid= Q118640207
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21071999
}}
== Радищевская Верхн. ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74568592 |long= 37.64884272 |precise= yes
|name= Жилой дом купца П.Ф. Дранищева
|knid= 7710690000
|knid-new= 771510260630006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 1/2
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 1.jpg
|wdid= Q73295802
|wiki= Дом купца П. Ф. Дранищева
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745369 |long= 37.648320 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7740612000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 4, строение 1
|year= 1896 г. |author= арх. П.А. Попов
|description=
|image= Доходный_дом (Таганский).jpg
|wdid= Q121875068
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/1680395
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745177 |long= 37.647827 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7740613000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 4, строение 2
|year= 1908 г. |author= арх. Д.В. Михайлов
|description=
|image= Moscow_str.Verkhnyaya Radishchevskaya 4 build.2 22.02.2025.jpg
|wdid= Q121875069
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d25042006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74466235 |long= 37.64857322 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Кулаковых, Мухиных (женская гимназия)
|knid= 7730612000
|knid-new= 772511435950005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 8, строение 1
|year= нач. XIX в., 1830-е гг., 1869 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 8.jpg
|wdid= Q118640177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28022025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.744344 |long= 37.650868 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7730613000
|knid-new= 771911324300005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 11, строение 4
|year= 2 пол. XVIII в., XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640178
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13112018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743822 |long= 37.651626 |precise= yes
|name= Городская усадьба В.И. Веневцова
|knid= 7731081000 |complex= 7731081000
|knid-new= 772521445540005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строения 1, 2
|year= XVIII в., 2 пол. XIX в. (перестройка) |author=
|description=
|image= Moscow VerkhnyayaRadishevskaya13str1 1202.jpg
|wdid= Q118640189
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743704 |long= 37.651461 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7731081001 |complex= 7731081000
|knid-new= 772511445540015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строение 1
|year= XVIII в., 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Москва ул Верхняя Радищевская дом 13 стр 1 (1).jpg
|wdid= Q118640190
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743903 |long= 37.651284 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 7731081002 |complex= 7731081000
|knid-new= 772511445540025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 13, строение 2
|year= XVIII в., 2-я пол. XIX в. |author=
|description= Два объёма - лицевой и во внутреннем дворе
|image= Москва_ул Верхняя Радищевская дом 13 стр 2.jpg
|wdid= Q118640191
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22072025-22
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743974 |long= 37.649835 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Поповых-Симоновых
|knid= 7730636000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 14
|year= 1773-1781 гг., 1836 г., 1853 г., 1908 г. |author= арх. Н.Д. Струков
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 14 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640184
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21102014-4
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743467 |long= 37.652128 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы с флигелем - административное здание
|knid= 7741190000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 15
|year= нач. XIX в., 2-я пол. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image= Главный дом городской усадьбы с флигелем Верхняя Радищевская 15 Москва 2025 01.jpg
|wdid= Q138829274
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://pastvu.com/p/629743
|document= d30052006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7433195 |long= 37.65052256 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 7702256000 |complex= 7702256000
|knid-new= 771620968340006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строения 1, 2
|year= XVIII - ХХ вв. |author=
|description=
|image= Главный дом, Верхняя Радищевская улица, 18 (1).jpg
|wdid= Q118640153
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743538 |long= 37.650921 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7702256001 |complex= 7702256000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строение 1
|year= 1860-е гг., 1907 г. |author= арх. А. Новиков
|description= По современной нумерации - дом 16-18. ЕГРОКН и старая база разделяют номера 16 и 18
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 16, строение 1.jpg
|wdid= Q118640155
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7433195 |long= 37.65052256 |precise= yes
|name= Флигель (хозяйственная постройка)
|knid= 7702256002 |complex= 7702256000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 16, строение 2
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 16s2 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640157
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.65107952 |precise= yes
|name= Усадьба Кулаковых
|knid= 7710691000 |complex= 7710691000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строения 1, 2
|year= 1751-1773 гг., 1834 г., 1875 г. |author= арх. В.В. Белокрыльцев, 1878 г
|description=
|image=
|wdid= Q118640162
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.743359 |long= 37.651391 |precise= yes
|name= Жилой дом с росписью плафонов в интерьере
|knid= 7710691001 |complex= 7710691000
|knid-new= 771510309650006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строение 1
|year= 1751-1773 гг., 1834 г., 1875 г. |author= арх. В.В. Белокрыльцев, 1878 г.
|description=
|image= Москва,_Верхняя Радищевская улица, 18, строение 1.jpg
|wdid= Q118640163
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74307627 |long= 37.65107952 |precise= yes
|name= Флигели городской усадьбы
|knid= 7710691002 |complex= 7710691000
|knid-new= 771510303540005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 18, строение 2
|year= 1878 г. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 18 s2 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640164
|wiki=
|commonscat= Verkhnyaya Radishchevskaya, 16-18 |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74277729 |long= 37.65266056 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая на Болвановке (Таганке)
|knid= 7710693000
|knid-new= 771410300270006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Верхняя Радищевская улица, 20, строение 2
|year= кон. XVII в. |author= перестроена в начале XVIII в., арх. О.Д. Старцев
|description=
|image= Moscow StNicholasChurchBolvanovka.jpg
|wdid= Q2144802
|wiki= Церковь Николая Чудотворца на Болвановке
|commonscat= Church of Saint Nicholas in Bolvanovka |protection= Ф
|link=
|sobory= 02996
|temples= 2355
|document= d30081960
}}
== Радищевская Нижн. ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74207796 |long= 37.65315463 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 7730616000
|knid-new= 771510303460005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Нижняя Радищевская улица, 5, строение 1
|year= кон. XVIII - 1 треть XIX вв., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Москва,_Нижняя Радищевская улица, 5.jpg
|wdid= Q118640179
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.742443 |long= 37.652149 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы
|knid= 7730637000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Нижняя Радищевская улица, 10, строение 1
|year= кон. XVIII в. – 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_- Verhnaya Radischevskaya 10 s1 - 2024-10 - p1.jpg
|wdid= Q118640185
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d15102014-4
}}
== Яузская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74724656 |long= 37.64625557 |precise= yes
|name= Главный дом городской усадьбы Е.И. Демидова – Рахмановых
|knid= 7702244000
|knid-new= 771420305430005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 6, строение 1
|year= сер. XVIII в., 1 пол. XIX в., 1880-е - 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 6, строение 1.jpg
|wdid= Q118640216
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d10082004
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746710 |long= 37.647231 |precise= yes
|name= Доходный дом с торговыми лавками Кудрявцевых
|knid= 7740611000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 8, строение 1
|year= сер. XVIII в., нач. XIX в., 1880-е - нач. 1890-х гг., 1980-е гг. |author=
|description= Позднее - административное здание
|image=
|wdid= Q121875067
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d28032006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74609129 |long= 37.64706405 |precise= yes
|name= Городская усадьба Д.Ф. Беляева
|knid= 7710717000 |complex= 7710717000
|knid-new= 771410984710006
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 2
|year= XIX - нач. XX вв. |author= арх. А.А. Галецкий
|style= модерн
|description=
|image= Особняк на Яузской.jpg
|wdid= Q51225255
|wiki= Городская усадьба Д. Ф. Беляева
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7458734 |long= 37.64700117 |precise= yes
|name= Особняк (главный дом)
|knid= 7710717001 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 1
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Москва, Рюмин переулок, 2 (1).jpg
|wdid= Q118640165
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда
|knid= 7710717002 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 1
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Москва,_Рюмин переулок, 2, ограда.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74609129 |long= 37.64706405 |precise= yes
|name= Службы (каретный сарай, прачечная)
|knid= 7730402001 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 2
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Хоз.постройка.jpg
|wdid= Q118640174
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Фонтан и малые формы
|knid= 7730402000 |complex= 7710717000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Фонтан_у Главного дома.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ryumin Lane, 2 |protection= В
|link=
|document= d29052002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746446 |long= 37.647387 |precise= yes
|name= Главный дом с оградой городской усадьбы Беляевых
|knid= 7730891000
|knid-new= 772611455250005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 10/2, строение 5
|year= 1790-е гг., 1830-е гг., 1873 г. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 10, строение 5.jpg
|wdid= Q118640221
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06022026
|document2= d06082014
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.746505 |long= 37.648182 |precise= yes
|name= Памятник И.В. Давыдовскому (бюст)
|knid= 7730893000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11
|year= 1974 г. |author= ск. А.С. Аллахвердянц, арх. А.Г. Захаров
|description=
|image= Бюст_во дворе больницы.jpg
|wdid= Q55658790
|wiki= Памятник Ипполиту Давыдовскому
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d21082008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746425 |long= 37.648205 |precise= yes
|name= Яузская городская больница
|knid= 7710974000 |complex= 7710974000
|knid-new= 771420833780005
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6
|year= 2 пол. XIX в. – нач. XX в. |author= арх. З.И. Иванов, Н.В. Розов, И.А. Иванов-Шиц
|description= После 1917 г. – Городская клиническая больница № 23 «Медсантруд». Здесь в XIX - XX вв. работали медики: Я.Г. Этингер, В.Ф. Снегирёв, И.В. Давыдовский, И.Г. Руфанов, И.Л. Фаерман, Б.Б. Коган и другие.
|image= Municipal Album 1.056 2nd Yauzskaya Hospital.jpg
|wdid= Q4477558
|wiki= Усадьба Баташёва
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link= https://mosrest.mos.ru/upload/medialibrary/dbe/bolnitsy.pdf
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746569 |long= 37.648594 |precise= yes
|name= Главный дом промышленников Баташёвых
|knid= 7710974001 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390046
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1798-1816 гг. |author=
|description=
|image= Москва,_Яузская улица, 11, строение 1 (1).jpg
|wdid= Q118640167
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746358 |long= 37.648002 |precise= yes
|name= Ограда и ворота парадного двора
|knid= 7710974002 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390016
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6 строение 1
|year= 1798 г. |author=
|description=
|image= Ограда с воротами парадного двора.JPG
|wdid= Q130682471
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747099 |long= 37.649014 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 7730945006 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780035
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1911 г. |author= арх. З.И. Иванов
|description=
|image=
|wdid= Q118640175
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746908 |long= 37.648158 |precise= yes
|name= Храм иконы Божией Матери «Всех Скорбящих Радость»
|knid= 7731789017 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780025
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 1
|year= 1898-1899 гг., нач. XX в. |author= арх. Н.В. Розов
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s1 church - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640201
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|sobory= 02998
|temples= 2372
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74600515 |long= 37.64917509 |precise= yes
|name= Амбулаторный корпус
|knid= 7730945001 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780015
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 2
|year= 1909 г. |author= арх. И.А. Иванов–Шиц
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s2 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640188
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74593928 |long= 37.64859119 |precise= yes
|name= Южный боковой флигель
|knid= 7710974005 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390036
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 3
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow Yauzskaya11s3 1196.jpg
|wdid= Q118640170
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74779885 |long= 37.64867204 |precise= yes
|name= Садовый павильон (сторожка)
|knid= 7730945003 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780045
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 8
|year= 1870-е - 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Moscow_- Yauzskaya 11s8 - 2024-10-22 - p1.jpg
|wdid= Q118640203
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746416 |long= 37.649961 |precise= yes
|name= Службы северные
|knid= 7710974008 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 9
|year= 1796, после 1917 гг. |author=
|description=
|image= Yauzskaya Street, 11 build.19.JPG
|wdid= Q118640172
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747324 |long= 37.647632 |precise= yes
|name= Постройки хозяйственного двора
|knid= 7710974009 |complex= 7710974000
|knid-new= 771421219390066
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строения 9, 19
|year= конец XVIII в. |author= по проекту арх. де-Вальи, строил арх. М.Кисельников
|description= Службы восточные, 1796-1804 гг., сер. XIX, нач. ХХ вв.
|image=
|wdid= Q118640195
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74680067 |long= 37.64770185 |precise= yes
|name= Западный боковой флигель
|knid= 7710974006 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390026
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 10
|year= XVIII-XIX вв. |author=
|description=
|image= Moscow, Yauzskaya 11C10 (2).jpg
|wdid= Q118640171
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.74710975 |long= 37.64736049 |precise= yes
|name= Северо-западный флигель (служебный корпус)
|knid= 7710974004 |complex= 7710974000
|knid-new= 771411219390056
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица, 11/6, строение 11
|year= конец XVIII в. |author=
|description=
|image= Yauzskaya Street, 11 build.11.JPG
|wdid= Q118640169
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.745881 |long= 37.648830 |precise= yes
|name= Фрагмент ограды по Тетеринскому переулку
|knid= 7730945004 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780075
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= по Тетеринскому переулку
|year= 1798-1817 гг., 1909 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118640217
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746285 |long= 37.648698 |precise= yes
|name= Фрагмент галереи парадного двора
|knid= 7730945005 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= 1796-1804 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710137
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746545 |long= 37.649549 |precise= yes
|name= Фрагмент подпорной стены хозяйственного двора
|knid= 7710974003 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. (руинирован) |author=
|description= Вероятнее всего погреб.
|image=
|wdid= Q118640168
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747499 |long= 37.647999 |precise= yes
|name= Две ограды сада по западной и восточной границам
|knid= 7710974007 |complex= 7710974000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address=
|year= кон. XVIII – нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710134
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= d19022009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.746921 |long= 37.647459 |precise= yes
|name= Ограда с воротами служебного двора
|knid= 7730945000 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780055
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Яузская улица (?)
|year= 1798-1817 гг. |author=
|description= В ЕГРОКН фото Парадных ворот.
|image=
|wdid= Q130710135
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.747806 |long= 37.649054 |precise= yes
|name= Ограда по Николоямской улице
|knid= 7730945002 |complex= 7710974000
|knid-new= 771410833780065
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= по Николоямской улице
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130710136
|wiki=
|commonscat= Yauzskaya Hospital |protection= Р
|link=
|document= d16052007
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.740000 |long= 37.650000 |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Гончарной слободы»
|knid= 7700000012
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= территория ограничена Гончарной, Котельнической, Подгорской набережными, Интернациональной, Верхней Радищевской улицами, Таганской площадью
|year= XV - XVIII вв.
|description= Место древнего производства и поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid= Q21638116
|wiki= Гончарная слобода
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d08082018
|document2= d24111992
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Котельничьей слободы»
|knid= 7700000019
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Котельнический переулок, Котельническая набережная
|year= XVI - XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d15041996
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Котельной слободы»
|knid= 7731338000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Таганский |munid= Q942798
|address= Подгорская набережная, Устьинский проезд, Яузская улица
|year= XVI - XVII вв. |author=
|description= Место древнего производства и поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28071993
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.749000 |long=37.643000 |precise= no
|name= Территория культурного слоя «Кошельной слободы»
|knid= 7700000020
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Центральный округ
|municipality= Не определён |munid= Q190412
|address= Устьинский проезд, Устьинская набережная, Яузская улица
|year= XV - XVII вв.
|description= Место древнего поселения с зоной культурного слоя
|image=
|wdid= Q4237024
|wiki= Кошельная слобода
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d28071993
}}
== Документы ==
{{monument-documents|region=ru-mow
|d30081960
|d04121974
|d17121976
|d21041977
|d23031987
|d30071992
|d24111992
|d28071993
|d20021995
|d15041996
|d21071999
|d29052002
|d10082004
|d08022006
|d28032006
|d25042006
|d30052006
|d16052007
|d13062007
|d05032008
|d18062008
|d21082008
|d19022009
|d15072009
|d06082014
|d15102014-4
|d21102014-4
|d08082018
|d13112018
|d23062020
|d15092021-2
|d24082022-6
|d28022025
|d22072025-22
|d06022026
}}
{{footer|type=Наследие}}
eo8pg3igeezjl2tlw29x6lci3l0uzt6
Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Приморский район
0
11597
776987
773985
2026-09-12T00:23:37Z
Екатерина Борисова
7629
/* ул. Академика Крылова */ Обновлён объект Ограда с воротами
776987
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-spb|lat=60.01100|long=30.16125|zoom=12|districtid=Q1268519|banner=Дацан.Ограда 03 banner.jpg}}
== 1-я Никитинская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.015339 |long= 30.297418 |precise= yes
|name= Церковь Великомученика Димитрия Солунского
|knid= 7810766000
|knid-new= 781610415550006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= 1-я Никитинская улица, 1
|year= 1906 г. |author= арх. А.А. Всеславин
|description=
|image= Церковь Великомученика Димитрия Солунского 2.jpg
|wdid= Q4504688
|wiki= Церковь Димитрия Солунского в Коломягах
|commonscat= Saint Dimitriy of Thessaloniki church (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01519
|temples= 5444
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.016095 |long= 30.293759 |precise= yes
|name= Часовня благоверного князя Александра Невского
|knid= 7810767000
|knid-new= 781610415580006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= 1-я Никитинская улица, 14 / Парашютная улица / Земледельческий переулок
|year= 1885 г. |author= арх. Ф.К. фон Пирвиц
|description=
|image= Chapel of the blessed Prince Alexander Nevsky.jpg
|wdid= Q4507596
|wiki= Часовня Александра Невского (Коломяги)
|commonscat= Saint Alexander Nevsky Chapel (Saint Petersburg, Primorsky District) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01521
|temples= 3783
|document= d10072001
}}
== 3-я линия 1-й половины ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.015403 |long= 30.298984 |precise= yes
|name= Дом Н.Н. Граббе
|knid= 7802488000
|knid-new= 781710971690005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= 3-я линия 1-й половины, 2
|year= 1901 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом_Граббе.jpg
|wdid= Q138861652
|wiki=
|commonscat= Grabbe House |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
== ул. Академика Крылова ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.985560 |long= 30.300280 |precise= yes
|name= Дача Е.П. Салтыковой
|knid= 7801232000 |complex= 7801232000
|knid-new= 781520357510005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Академика Крылова, 4, улица Савушкина, 4, 6, 8, 10, Приморский проспект, 3
|year= 1837-1840 гг. |author= арх. П.С. Садовников, 1843-1847 гг., арх. Г.Э. Боссе, сер. XX в., 1991-1996 гг. (реставрация)
|description=
|image= Saltykova Manor 1.jpg
|wdid= Q4155405
|wiki= Дача Салтыковой
|commonscat= Dacha Saltykovyh |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.984906 |long= 30.299456 |precise= yes
|name= Сад (0,5 га) |knid= 7801232002 |complex= 7801232000
|knid-new= 781520357510055
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Академика Крылова, 4, улица Савушкина, 4, 6, 8, 10, Приморский проспект, 3
|year= 1837 - нач. 1840-х гг. |author= арх. П.С. Садовников
|description=
|image= 1СПб Дача Салтыковых 2013.jpg
|wdid= Q138861638
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.985846 |long= 30.300239 |precise= yes
|name= Дача |knid= 7801232001 |complex= 7801232000
|knid-new= 781510357510015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Академика Крылова, 4
|year= 1837-1840 гг. |author= арх. П.С. Садовников, 1843-1847 гг., арх. Г.Э. Боссе, 1991-1996 гг. (реставрация)
|description=
|image= Дача Салтыковой, ул. Ак. Крылова 4 01.jpg
|wdid= Q138861637
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.984246 |long= 30.300357 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7801232007 |complex= 7801232000
|knid-new= 781510357510035
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Академика Крылова, 4 / улица Савушкина
|year= 1837-1840 гг. |author= арх. П.С. Садовников
|description=
|image= Дача Салтыковой, ворота.jpg
|wdid= Q138861644
|wiki=
|commonscat= Gates of Dacha Saltykovyh |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.984225 |long= 30.299124 |precise= yes
|name= Ограда по Приморскому проспекту |knid= 7801232006 |complex= 7801232000
|knid-new= 781510357510045
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 3
|year= 1837-1840 гг. |author= арх. П.С. Садовников, сер. XX в.
|description=
|image= Near "Chernaya rechka" metro station - panoramio.jpg
|wdid= Q138861643
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.986087 |long= 30.298995 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 7801232008 |complex= 7801232000
|knid-new= 781520357510025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Савушкина, 4
|year= 1843 г. |author= арх. П.С. Садовников, 1947 г. (перестроен)
|description= В ЕГРОКН все четыре служебных корпуса идут под одним номером
|image= Дача Салтыковой, служ. корпус, Савушкина 4.jpg
|wdid= Q138861645
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.986270 |long= 30.298737 |precise= yes
|name= Служебный корпус |knid= 7801232003 |complex= 7801232000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Савушкина, 6
|year= 1843 г. |author= арх. П.С. Садовников, арх. Г.Э. Боссе
|description=
|image= Улица Савушкина, 6.JPG
|wdid= Q138861639
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.986101 |long= 30.298507 |precise= yes
|name= Служебный корпус |knid= 7801232004 |complex= 7801232000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Савушкина, 8
|year= 1843 г. |author= арх. П.С. Садовников, арх. Г.Э. Боссе
|description=
|image= Улица Савушкина, 8, вариант 1.JPG
|wdid= Q138861640
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.986142 |long= 30.298094 |precise= yes
|name= Служебный корпус |knid= 7801232005 |complex= 7801232000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Савушкина, 10
|year= 1843 г. |author= арх. П.С. Садовников, арх. Г.Э. Боссе
|description=
|image= Дача Салтыковой, служ. корпус, Савушкина 10.jpg
|wdid= Q138861642
|wiki=
|commonscat= Dacha Saltykovyh
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
== ул. Аккуратова ==
{{monument |type= architecture
|lat= 59.994984 |long= 30.301881 |precise= yes
|name= Здание Мариинского приюта Общества призрения калек и идиотов несовершеннолетнего возраста |knid= 7830593000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Аккуратова, 11 (корпус "Производственные мастерские")
|year= 1903-1906 гг. |author= арх. В.В. Суслов
|description=
|image= Аккуратова 11 04.jpg
|wdid= Q138861701
|wiki=
|commonscat= Mariinsky Almshouse for disabled children
|protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Белоостровская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.987560 |long= 30.313407 |precise= yes
|name= Особняк Аверина
|knid= 7833038000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Белоостровская улица, 26 корпус 2
|year= 1889-1890 гг., 1897 г. |author= арх. Л.В. Богусский (перестройка)
|description=
|image= Особняк Аверина.jpg
|wdid= Q140588776
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/98066/?
}}
== Выборгская наб. ==
см. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Выборгский район#Выборгская наб.|Выборгский район]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9809 |long= 30.3201 |precise= yes
|name= Дача Головина
|knid= 7810431000 |complex= 7810431000
|knid-new= 781620411060006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Выборгская набережная, 63
|year= 1770-е гг., 1823-1824 гг. |author= арх. Л.И. Шарлемань
|description=
|image= Dacha Golovina.JPG
|wdid= Q121009998
|wiki= Дача Головина (Санкт-Петербург)
|commonscat= Dacha Golovina |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.980903 |long= 30.320152 |precise= yes
|name= Дача |knid= 7810431001 |complex= 7810431000
|knid-new= 781610411060016
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Выборгская набережная, 63
|year= 1823-1824 гг. |author= арх. Л.И. Шарлемань
|description=
|image= Sankt-Peterburg sent2013 1450123.JPG
|wdid= Q138861684
|wiki=
|commonscat= Dacha Golovina
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.981149 |long= 30.32056 |precise= yes
|name= Сад |knid= 7810431002 |complex= 7810431000
|knid-new= 781620411060026
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Выборгская набережная, 63
|year= 1770-е гг. |author=
|description=
|image= Sankt-Peterburg sent2013 1450124.JPG
|wdid= Q138861685
|wiki=
|commonscat= Dacha Golovina
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
== Главная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.020498 |long= 30.290592 |precise= yes
|name= Усадьба Орловых-Денисовых
|knid= 7810432000 |complex= 7810432000
|knid-new= 781720971330006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Главная улица, 29Б, 32
|year= 2 четв. XIX в., 1839-1841 гг. |author= арх. А.М. Горностаев
|description=
|image= Здание Усадьбы Орловых-Денисовых.JPG
|wdid= Q138861686
|wiki=
|commonscat= Orlov-Denisov manor, Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.020775 |long= 30.289897 |precise= yes
|name= Служебная постройка усадьбы Орловых-Денисовых (Граббе). Ферма
|knid= 7830601000 |complex= 7810432000
|knid-new= 781610575570005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Главная улица, 29Б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Усадьба Орловых-Денисовых. Служебный корпус.JPG
|wdid= Q138861716
|wiki=
|commonscat= Orlov-Denisov manor, Saint Petersburg
|link=
|protection=Р
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.020505 |long= 30.290567 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7810432001 |complex= 7810432000
|knid-new= 781710971330016
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Главная улица, 32
|year= 1839-1841 гг. |author= арх. А.М. Горностаев
|description=
|image= 1317. St. Petersburg. Manor Orlovs-Denisovs in Kolomyagi.jpg
|wdid= Q138861687
|wiki=
|commonscat= Orlov-Denisov manor, Saint Petersburg
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.019789 |long= 30.289553 |precise= yes
|name= Парк с прудами |knid= 7810432002 |complex= 7810432000
|knid-new= 781720971330026
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Главная улица, 32
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Пруд и парк со стороны деревни Коломяги..JPG
|wdid= Q4148088
|wiki= Графский пруд (Санкт-Петербург)
|commonscat= Orlov-Denisov manor park
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.018625 |long= 30.287418 |precise= yes
|name= Плотина
|knid= 7810432003 |complex= 7810432000
|knid-new= 781710971330036
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= 1-я Никитинская улица, 37, сооружение 1
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Плотина в парке усадьбы Орловых-Денисовых. Современный водосбор.JPG
|wdid= Q16680778
|wiki= Никитинский мост
|commonscat= Nikitinsky bridge |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
== Коломяжский пр. ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.994984 |long= 30.301881 |precise= yes
|name= Место, где 27 января 1837 г. состоялась дуэль поэта А.С. Пушкина с Ж.Ш. Дантесом. Обелиск
|knid= 7810433000
|knid-new= 781731205270006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Коломяжский проспект, сквер у ж/д станции "Новая Деревня"
|year= 1937 г. (обелиск) |author= арх-ры А.И. Лапиров, Е.И. Катонин, ск. М.Г. Манизер, 1962 г.
|description= Во всех документах ранее писалось не Ж. (Жорж) Дантес, а Э. (Эдмон) Дантес, то есть к фамилии прилагались инициалы персонажа романа А. Дюма "Граф Монте-Кристо". Ошибка была исправлена лишь в 2025 году
|image= Черная речка. Место дуэли Пушкина02.jpg
|wdid= Q4291393
|wiki= Место последней дуэли Пушкина
|commonscat= Monument at Pushkin's duel place |protection= Ф
|link= https://rg.ru/2025/02/26/reg-szfo/dantes-da-ne-tot.html
|document= d10072001
}}
== Красногвардейский пер. ==
{{monument |type= architecture
|lat= 59.981268 |long= 30.323542 |precise= yes
|name= Здание приюта и богадельни Николаевского православного братства |knid= 7830594000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 8
|year= 1879-1882 гг.
|author= арх. П.Ю. Сюзор, 1900-1901 гг., арх. Н.Ф. Беккер (расширение)
|description=
|image= Красногвардейский пер. 8 04.jpg
|wdid= Q138861703
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 8 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.982733 |long= 30.322137 |precise= yes
|name= Административное здание завода К.К. Экваля
|knid= 7802485000
|knid-new= 781710992590005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 15
|year= 1901 г. |author= арх-ры Ф.И. Лидваль, С.В. Беляев
|style= модерн
|description=
|image= Красногвардейский пер., 15 03.jpg
|wdid= Q138861648
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 15 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983642 |long= 30.319754 |precise= yes
|name= Комплекс машиностроительного завода Н.Н. Струка
|knid= 7830595000 |complex= 7830595000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 (литеры)
|year= 1878-1895 гг. |author= техн. М.И. фон Вилькен, 1898 г., арх. Ф.К. фон Пирвиц, 1902 г., арх. А.Г. Беме
|description=
|image= Красногвардейский пер. 23 02.jpg
|wdid= Q138861704
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck factory |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983567 |long= 30.320088 |precise= yes
|name= Административное здание абразивного завода Н.Н. Струка
|knid= 7802486000 |complex= 7830595000
|knid-new= 782311381190005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 21-23
|year= 1898 г. |author= арх. Ф.К. фон Пирвиц, 1902 г., арх. А.Г. Беме
|description=
|image=Административное здание абразивного завода Н.Н. Струка 6.jpg
|wdid= Q138861649
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck factory |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983887 |long= 30.319739 |precise= yes
|name= Производственное здание
|knid= 7830595001 |complex= 7830595000
|knid-new= 781811318600005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 литера Е
|year= 1878-1895 гг. |author= техн. М.И. фон Вилькен
|description=
|image= Красногвардейский переулок, дом 23. Санкт-Петербург. 2024.jpg
|wdid= Q138861705
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck factory |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983293 |long= 30.320039 |precise= yes
|name= Особняк Н.Н. Струка
|knid= 7830596000 |complex= 7830596000
|knid-new= 781721204400005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 литера Д
|year= 2 пол. XIX в., 1899 г. |author= арх. Ф.К. фон Пирвиц, 1911 г., арх. А.Г. Беме
|style= модерн
|description=
|image= Особняк Николая (Николаса) Струка.jpg
|wdid= Q138861706
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck mansion |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 59.983398 |long= 30.320034 |precise= yes
|name= Особняк |knid= 7830596001 |complex= 7830596000
|knid-new= 781711204400015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 литера Д
|year= 2 пол. XIX в., 1899 г. |author= арх. Ф.К. фон Пирвиц, 1911 г., арх. А.Г. Беме
|description=
|image= Особняк Николая (Николаса) Струка, проходная завода.jpg
|wdid= Q138861707
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck mansion
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983194 |long= 30.320554 |precise= yes
|name= Сад |knid= 7830596002 |complex= 7830596000
|knid-new= 781721204400025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 литера Д
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Красногвардейский пер., 23А 01.jpg
|wdid= Q138861708
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck mansion
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983100 |long= 30.320179 |precise= yes
|name= Ограда |knid= 7830596003 |complex= 7830596000
|knid-new= 781711204400035
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Красногвардейский переулок, 23 литера Д
|year= 2 пол. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Красногвардейский пер., 23А 02.jpg
|wdid= Q138861709
|wiki=
|commonscat= Krasnogvardeysky Lane, 23 - Struck mansion
|link=
|protection=Р
}}
== Приморский пр. ==
{{monument |type= architecture
|lat= 59.982717 |long= 30.276797 |precise= yes
|name= Особняк и доходный дом А.К. Леммериха (со службами) |knid= 7830602000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 14
|year= 1909-1910 гг. |author= инж.-техн. А.К. Леммерих
|style= модерн
|description=
|image= Приморский пр. 14.jpg
|wdid= Q138861717
|wiki=
|commonscat= Lemmerich mansion & revenue house |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.982513 |long= 30.2739 |precise= yes
|name= Здание богадельни имени Т.С. Полежаевой
|knid= 7830603000
|knid-new= 782111358330005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 22
|year= 1900-1901 гг. |author= гражд. инж. И.И. Носалевич
|description=
|image= Богадельня Полежаевой. Санкт-Петербург. 2023.jpg
|wdid= Q138861718
|wiki=
|commonscat= Polezhaeva Almshouse |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/6259/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.982960 |long= 30.240312 |precise= yes
|name= Дача Алсуфьевых с садом «Альгамбра» (Петровский яхт-клуб)
|knid= 7830605000 |complex= 7830605000
|knid-new= 781620743850005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 50
|year= кон. 1830-х гг., 1852 г., 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Приморский пр. 50 01.jpg
|wdid= Q138861722
|wiki=
|commonscat= Alsufiev Dacha |protection= Р
|link= http://spbvedomosti.ru/news/nasledie/bespoleznyy_redut_/?sphrase_id=580333
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.982422 |long= 30.239437 |precise= yes
|name= Здание дачи (яхт-клуба)
|knid= 7830605001 |complex= 7830605000
|knid-new= 781610743850015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 50
|year= 1852 г., 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Дача Алсуфьева. 2022.JPG
|wdid= Q138861723
|wiki=
|commonscat= Alsufiev Dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983047 |long= 30.240563 |precise= yes
|name= Сад «Альгамбра»
|knid= 7830605002 |complex= 7830605000
|knid-new= 781620743850025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 50, от проспекта до берега Большой Невки
|year= кон. 1830-х гг., 1852 г. |author=
|description=
|image= Приморский пр. 50 03.jpg
|wdid= Q138861724
|wiki=
|commonscat= Alsufiev Dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983164 |long= 30.241023 |precise= yes
|name= Пруд
|knid= 7830605003 |complex= 7830605000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 50, в саду
|year= кон. 1830-х гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861725
|wiki=
|commonscat= Alsufiev Dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.982986 |long= 30.241491 |precise= yes
|name= Полевые фортификационные укрепления (валы)
|knid= 7830605004 |complex= 7830605000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 50, по периметру сада
|year= 1854 г. |author=
|description=
|image= Вал редута на даче Алсуфьева. 2024-06.jpg
|wdid= Q138861726
|wiki=
|commonscat= Alsufiev Dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983206 |long= 30.262550 |precise= yes
|name= Церковь Благовещения Пресвятой Богородицы
|knid= 7810434000 |complex= 7810434000
|knid-new= 781520363330006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 79
|year= 1805-1808 гг. |author= арх. В.О. Мочульский, 1900-1901 гг., арх. В.К. Теплов
|description=
|image= Church Of The Annunciation.jpg
|wdid= Q4087748
|wiki= Благовещенская церковь (Санкт-Петербург, Приморский район)
|commonscat= Annunciation Church (Saint Petersburg, Primorsky prospect) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00715
|temples= 30280
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983227 |long= 30.262474 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7810434001 |complex= 7810434000
|knid-new= 781510363330016
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 79
|year= 1805-1808 гг. |author= арх. В.О. Мочульский
|description=
|image= Благовещенская церковь на Приморском проспекте. Санкт-Петербург. 2023.JPG
|wdid= Q138861688
|wiki=
|commonscat= Annunciation Church (Saint Petersburg, Primorsky prospect) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983594 |long= 30.261927 |precise= yes
|name= Колокольня и ризница |knid= 7810435000 |complex= 7810434000
|knid-new= 781510363330026
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 79
|year= 1900-1901 гг. |author= арх. В.К. Теплов, 1946-1947 гг. (разобраны), 2012 г., арх Р.М. Даянов (воссоздание)
|description=
|image= Приморский 79, колокольня01.jpg
|wdid= Q138861689
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Annunciation Church (Saint Petersburg, Primorsky prospect)
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983545 |long= 30.258780 |precise= yes
|name= Дача Шишмарёва (Колюбакина)
|knid= 7810436000 |complex= 7810436000
|knid-new= 781620553740006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 87
|year= 1824-1825 гг. |author= арх. А.И. Мельников, 1959-1962 гг., арх. С.С. Фролова (реставрация)
|description=
|image= Примор87.JPG
|wdid= Q43325447
|wiki= Дача Шишмарёва
|commonscat= Dacha Shishmareva |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983498 |long= 30.258880 |precise= yes
|name= Дача |knid= 7810436001 |complex= 7810436000
|knid-new= 781610553740016
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 87
|year= 1824-1825 гг. |author= арх. А.И. Мельников
|description=
|image= Дача Шишмарева фасад.jpg
|wdid= Q138861690
|wiki=
|commonscat= Dacha Shishmareva
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983213 |long= 30.258901 |precise= yes
|name= Ограда |knid= 7810436002 |complex= 7810436000
|knid-new= 781610553740036
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 87
|year= 1824-1825 гг. |author= арх. А.И. Мельников
|description=
|image= Shishmarev's Dacha0342.jpg
|wdid= Q138861691
|wiki=
|commonscat= Dacha Shishmareva
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983761 |long= 30.258788 |precise= yes
|name= Сад |knid= 7810436003 |complex= 7810436000
|knid-new= 781620553740026
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 87
|year= 1824-1825 гг. |author=
|description=
|image= Shishmarev's Dacha0346.jpg
|wdid= Q138861692
|wiki=
|commonscat= Dacha Shishmareva
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983506 |long= 30.257531 |precise= yes
|name= Дача Е.И. Исаевой
|knid= 7830604000 |complex= 7830604000
|knid-new= 781620554510005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 89
|year= 1 четв. XIX в. |author= арх. А.И. Мельников (?), 1900-е гг., расширение
|description=
|image= Дача Исаевой. Приморский проспект, дом 89. 2023.JPG
|wdid= Q138861719
|wiki=
|commonscat= Dacha of E. I. Isaeva |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983422 |long= 30.257421 |precise= yes
|name= Дача
|knid= 7830604001 |complex= 7830604000
|knid-new= 781610554510015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 89
|year= 1 четв. XIX в. |author= арх. А.И. Мельников (?), 1900-е гг., расширение
|description=
|image= Dacha_Of E. I. Isaeva. 89 Primorskiy Prospekt.jpg
|wdid= Q138861720
|wiki=
|commonscat= Dacha of E. I. Isaeva |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983323 |long= 30.257158 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7830604002 |complex= 7830604000
|knid-new= 781620554510025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 89
|year= 1 четв. XIX в. |author= арх. А.И. Мельников (?), 1900-е гг., расширение
|description=
|image= Dacha._Primorskiy Prospekt, 89, Garden. Primorsky district, Saint Petersburg.jpg
|wdid= Q138861721
|wiki=
|commonscat= Dacha of E. I. Isaeva |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983610 |long= 30.255830 |precise= yes
|name= Буддийский храм
|knid= 7810437000 |complex= 7810437000
|knid-new= 781620561700006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 91, 93
|year= 1909-1915 гг. |author= арх. Г.В. Барановский, арх. Н.М. Березовский
|style= модерн
|description=
|image= Buddhist temple Gunzechoinei01.jpg
|wdid= Q2640832
|wiki= Дацан Гунзэчойнэй
|commonscat= Buddhist temple in Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983524 |long= 30.256031 |precise= yes
|name= Храм |knid= 7810437004 |complex= 7810437000
|knid-new= 781610561700026
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 91
|year= 1909-1915 гг. |author= арх. Г.В. Барановский, арх. Н.М. Березовский
|style= модерн
|description=
|image= The Buddhistic Temple in St. Petersburg.jpg
|wdid= Q138861697
|wiki=
|commonscat= Buddhist temple in Saint Petersburg
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983181 |long= 30.256063 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7810437002 |complex= 7810437000
|knid-new= 781610561700046
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 91
|year= 1915 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дацан.Ограда_04.jpg
|wdid= Q138861694
|wiki=
|commonscat= Fence of Buddhist temple in Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983304 |long= 30.256047 |precise= yes
|name= Сад |knid= 7810437003 |complex= 7810437000
|knid-new= 781620561700036
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 91
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Дацан.Сад 04.jpg
|wdid= Q138861696
|wiki=
|commonscat= Buddhist temple in Saint Petersburg
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.983283 |long= 30.255393 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7810437001 |complex= 7810437000
|knid-new= 781610561700016
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Приморский проспект, 93
|year= 1909-1910 гг. |author= арх. Г.В. Барановский
|style= модерн
|description=
|image= Dazan House.jpg
|wdid= Q138861693
|wiki=
|commonscat= Dwelling house at the Buddhist temple in Saint Petersburg
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
== Сабировская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.989465 |long= 30.286453 |precise= yes
|name= Здание конторы Технохимического завода полиграфической краски и лаков А.И. Шадрина
|knid= 7802491000
|knid-new= 781711206240005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Сабировская улица, 35
|year= 1910 г. |author= арх. Ф.Д. Павлов
|style= модерн
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Сабировская 35 сверху (2).jpg
|wdid= Q138861653
|wiki=
|commonscat= Sabirovskaya, 35 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
== Сердобольская ул. ==
см. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Выборгский район (часть 1)#Сердобольская ул.|Выборгский район]]
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.989586 |long= 30.316837 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1917 г. находилось Русское бюро Центрального комитета РСДРП(б) и состоялось совещание руководителей Военной организации Центрального комитета РСДРП(б)
|knid= 7802744000
|knid-new= 781711206090005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Сердобольская улица, 35
|year= 1903 г. |author= арх. В.А. Липский, 1911 г., техн. Б.Е. Фурман
|description=
|image= Serdobolskaya 35 building.jpg
|wdid= Q138861683
|wiki=
|commonscat= Serdobolskaya, 35 |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
== Ушаковская наб. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983421 |long= 30.307200 |precise= yes
|name= Строгановский сад
|knid= 7830597000 |complex= 7830597000
|knid-new= 781520296820005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Ушаковская набережная, между домами 9 корпус 1, 9 корпус 2, 17/1 литеры А, В и набережной Чёрной речки
|year= 1750-е гг., 1790-е гг. |author= арх. А.Н. Воронихин (?), 2 пол. XIX в., 1950-е гг.
|description=
|image= Pond in Stroganova Dacha.jpg
|wdid= Q4444064
|wiki= Строгановская дача
|commonscat= Stroganova dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983634 |long= 30.307819 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7830597001 |complex= 7830597000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Ушаковская набережная, между домами 9 корпус 1, 9 корпус 2, 17/1 литеры А, В и набережной Чёрной речки
|year= 1790-е гг. |author= арх. А.Н. Воронихин (?)
|description=
|image= Ushakovskaya embankment. Stroganovsky garden. Garden.jpg
|wdid= Q138861710
|wiki=
|commonscat= Stroganova dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.983957 |long= 30.309139 |precise= yes
|name= Пруд
|knid= 7830597002 |complex= 7830597000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Ушаковская набережная, между домами 9 корпус 1, 9 корпус 2, 17/1 литеры А, В и набережной Чёрной речки
|year= 1790-е гг. |author= арх. А.Н. Воронихин (?)
|description=
|image= Ushakovskaya_embankment. Stroganov garden. Pond.jpg
|wdid= Q138861711
|wiki=
|commonscat= Stroganova dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 59.982829 |long= 30.308436 |precise= no
|name= Исторические конструкции дачи П.А. и С.В. Строгановых в Строгановском саду на Чёрной речке
|knid= 7830597003 |complex= 7830597000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Ушаковская набережная, юго-западнее дома 9 корпус 1
|year= 1795 г. |author= арх. А.Н. Воронихин
|description=
|image= Historical_constructions of P. A. and S. V. Stroganov's dacha in the Stroganov garden on the Black river 3.jpg
|wdid= Q138861712
|wiki=
|commonscat= Stroganova dacha |protection= В
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/9529/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.984335 |long= 30.303437 |precise= yes
|name= Военно-морская академия имени А.Н. Крылова
|knid= 7830598000
|knid-new= 781510405010005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Ушаковская набережная, 17 / улица Академика Крылова, 1
|year= 1938-1941 гг. |author= арх-ры А.И. Васильев, А.П. Романовский, 1950 г.
|description= С 2008 г. - [[:w:ru:Военно-морская академия имени Н. Г. Кузнецова|Военно-морская академия имени Н.Г. Кузнецова]]
|image= Naval Academy Building SPB 1.jpg
|wdid= Q138861713
|wiki=
|commonscat= Kuznetsov Naval Academy building |protection= Р
|link=
}}
== Фермское ш. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.017771 |long= 30.308328 |precise= no
|name= Удельное земледельческое училище
|knid= 7802492000 |complex= 7802492000
|knid-new= 781721205350005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 34А
|year= 1831 г. |author= арх. Х.Ф. Мейер, 1854 г., арх. А.И. Рязанов, В.Я. Лангваген, 1855 г., арх. И.С. Китнер
|description=
|image= Fermskoe0842.JPG
|wdid= Q138861655
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse |protection= Р
|link= https://www.citywalls.ru/house11625.html
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.018938 |long= 30.308330 |precise= no
|name= Здание училища
|knid= 7802492001 |complex= 7802492000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 34А
|year= 1831 г. |author= арх. Х.Ф. Мейер, 1854 г., арх. А.И. Рязанов, В.Я. Лангваген, 1855 г., арх. И.С. Китнер
|description= Охранная доска висит на новодельном здании по адресу Фермское шоссе, 30, на месте которого ранее находилось деревянное здание клуба и кинотеатра при психиатрической больнице. На карте РГИС как главное здание Удельного земледельческого училища также ошибочно отрисован дом 30. На сайте citywalls.ru отмечен дом, который на картах значится под номером 36Е
|image=
|wdid= Q138861656
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse |protection= Р
|link= https://www.citywalls.ru/house8464.html
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.017886 |long= 30.311151 |precise= yes
|name= Парк |knid= 7802492003 |complex= 7802492000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 34А
|year= 1831 г. |author=
|description=
|image= Fermskoe0843.JPG
|wdid= Q138861657
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.017886 |long= 30.311151 |precise= yes
|name= Территория |knid= 7802492004 |complex= 7802492000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 34А
|year= 1831 г. |author=
|description=
|image= Fermskoe0841.jpg
|wdid= Q138861658
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.017826 |long= 30.310737 |precise= yes
|name= Учебный корпус (библиотека)
|knid= 7802492005 |complex= 7802492000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36
|year= 1831-1834 гг. |author= арх. Х.Ф. Мейер
|description=
|image= Фермское 36 02.jpg
|wdid= Q138861659
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.021832 |long= 30.305843 |precise= yes
|name= Дом призрения душевнобольных императора Александра III
|knid= 7802493000 |complex= 7802493000
|knid-new= 781620666740005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36
|year= 1870-1872 гг., 1874 г. |author= арх. И.В. Штром, 1887 г., гражд. инж. П.И. Балинский, 1892-1895 гг., арх. Х.Э. Неслер, 1899-1900 гг., 1903-1904 гг., арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0959.JPG
|wdid= Q130281761
|wiki= Дом призрения душевнобольных императора Александра III
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.024174 |long= 30.304627 |precise= yes
|name= Пансионерский дом для 48 больных мужчин |knid= 7802493005 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 (литера АК)
|year= 1892-1895 гг. |author= арх. Х.Э. Неслер
|description=
|image= Fermskoe0906.JPG
|wdid= Q138861663
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 60.021933 |long= 30.3057 |precise= yes
|name= Пансионерский корпус для 60 больных женщин |knid= 7802493008 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740075
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 1 (литера Л)
|year= 1899 г. |author= арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0956.JPG
|wdid= Q138861666
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 60.022635 |long= 30.30408 |precise= yes
|name= Центральная прачечная |knid= 7802493007 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740065
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 2 (литера С)
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0957.JPG
|wdid= Q138861665
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.022984 |long= 30.304198 |precise= yes
|name= Силовая станция |knid= 7802493006 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740115
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 4 (литера Т)
|year= 1886-1887 гг. |author= гражд. инж. П.И. Балинский, 1903-1904 гг., арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0910.JPG
|wdid= Q138861664
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.023370 |long= 30.308157 |precise= yes
|name= Церковь св. целителя Пантелеймона
|knid= 7802493003 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740045
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 5 (литера А)
|year= 1870 г. |author= арх. И.В. Штром
|description=
|image= Fermskoe0881.JPG
|wdid= Q138861662
|wiki=
|commonscat= St. Panteleimon Church of the mental hospital (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|sobory= 01676
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 60.023826 |long= 30.306344 |precise= yes
|name= Корпус для больных мужчин («Офицерский») |knid= 7802493009 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740095
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 8 (литера Ц)
|year= 1904 г. |author= арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0867.JPG
|wdid= Q138861667
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 60.022641 |long= 30.30672 |precise= yes
|name= Корпус для больных женщин («Фрейлинский»)
|knid= 7802493010 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740085
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 9 (литера Р)
|year= 1904 г. |author= арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0894.JPG
|wdid= Q138861668
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 60.022046 |long= 30.307685 |precise= yes
|name= Павильон для 30 своекоштных пансионеров-женщин |knid= 7802493004 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740055
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 11 (15) (литера Н)
|year= 1874 г. |author= арх. И.В. Штром
|description= Руинирован в результате пожара в мае 2014 года, разобран летом 2017 года
|image= Fermskoe0859.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link= https://protect812.com/2017/09/02/na-territorii-bolnitsi-razobrali-ostatki-okn/
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.022887 |long= 30.30775 |precise= yes
|name= Павильон для тихих благородного звания |knid= 7802493001 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 12 (литера П)
|year= 1870 г. |author= арх. И.В. Штром
|description=
|image= Fermskoe0865.JPG
|wdid= Q138861660
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.022485 |long= 30.307943 |precise= yes
|name= Павильон для тихих простого звания |knid= 7802493002 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740035
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 13 (литера АЖ)
|year= 1870 г. |author= арх. И.В. Штром
|description=
|image= Fermskoe0966.JPG
|wdid= Q138861661
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |style= модерн
|lat= 60.021681 |long= 30.30658 |precise= yes
|name= Индивидуальный корпус |knid= 7802493011 |complex= 7802493000
|knid-new= 781610666740105
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Фермское шоссе, 36 корпус 17 (литера М)
|year= 1903-1906 гг. |author= арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= Fermskoe0854.JPG
|wdid= Q138861669
|wiki=
|commonscat= Complex of the mental hospital, Fermskoe shosse
|link=
|protection=Р
|document=doc07091993
}}
== наб. Чёрной речки ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.986033 |long= 30.304295 |precise= yes
|name= Доходный дом П.И. Поршневой
|knid= 7830599000
|knid-new= 782111341300005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= набережная Чёрной речки, 49 / Старобельская улица
|year= 1906-1907 гг. |author= инж.-техн. М.А. Цейль
|style= модерн
|description=
|image= Chyornaya Rechka Embankment 2.jpg
|wdid= Q138861714
|wiki=
|commonscat= Chernaya rechka, 49 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.985760 |long= 30.305378 |precise= yes
|name= Доходный дом Д.И. Поршнева
|knid= 7830600000
|knid-new= 782111341290005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= набережная Чёрной речки, 51
|year= 1902 г. |author= арх. М.Д. Розензон
|description=
|image= Chyornaya Rechka Embankment 1.jpg
|wdid= Q138861715
|wiki=
|commonscat= Chernaya rechka, 51 |protection= Р
|link=
}}
== Чистяковская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.041069 |long= 30.298486 |precise= yes
|name= Дом при старом Озерковском вокзале Приморской железной дороги (деревянный одноэтажный, с мансардным этажом)
|knid= 7831109000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Чистяковская улица, 1А
|year= 1893 г. |author=
|description=
|image= 6393.1._St. Petersburg. Chistyakovskaya street, 1A.jpg
|wdid= Q138861737
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Школьная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.987123 |long= 30.275048 |precise= yes
|name= Здание Новодеревенской земской народной школы
|knid= 7831110000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Школьная улица, 29
|year= 1909-1910 гг. |author= гражд. инж. Н.Я. Лангваген
|style= модерн
|description=
|image= Школьная_улица, дом 29. Санкт-Петербург. 2023.jpg
|wdid= Q138861738
|wiki=
|commonscat= Novoderevenskaya people school |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Лахта ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.988148 |long= 30.157599 |precise= yes
|name= Каменная подпорная стенка на берегу Финского залива
|knid= 7831104000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Береговая улица, от Безымянного переулка до Морской улицы
|year= XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861733
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= history
|lat= 59.996905 |long= 30.154209 |precise= yes
|name= Братское кладбище советских воинов, погибших в Великую Отечественную войну |knid= 7801219000
|knid-new= 781721204450005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= улица Красных Партизан, 6, Лахтинское мемориальное кладбище, центральная дорожка, левая сторона
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861627
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
|document=doc03051976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.994176 |long= 30.14774 |precise= yes
|name= Электростанция с водонапорной башней мызы Стенбок-Ферморов (мызы «Лахта»)
|knid= 7831102000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 85Б
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Лахта, электростанция зимой (2).jpg
|wdid= Q138861728
|wiki=
|commonscat= Water tower in Lakhta |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.992044 |long= 30.146517 |precise= yes
|name= Церковь Апостола Петра
|knid= 7810768000 |complex= 7810768000
|knid-new= 781610415610006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 94
|year= 1893-1894 гг. |author= арх-ры В.В. Шауб, В.И. Шауб
|description=
|image= Лахта,_Комплекс церкви Апостола Петра сверху зимой.jpg
|wdid= Q4505094
|wiki= Храм Святого Петра в Лахте
|commonscat= St. Peter Church in Lakhta, St.-Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.992028 |long= 30.146136 |precise= yes
|name= Здание церкви
|knid= 7802487001 |complex= 7810768000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 94
|year= 1893-1894 гг. |author= арх-ры В.В. Шауб, В.И. Шауб
|description=
|image= Лахта,_Церковь Апостола Петра сверху зимой (1).jpg
|wdid= Q138861650
|wiki=
|commonscat= St. Peter Church in Lakhta, St.-Petersburg |protection= Ф
|link=
|sobory= 05607
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.992231 |long= 30.146248 |precise= yes
|name= Территория |knid= 7802487002 |complex= 7810768000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 94
|year= 1893-1894 гг. |author=
|description=
|image= Церковь св. ап. Петра в Лахте.JPG
|wdid= Q138861651
|wiki=
|commonscat= St. Peter Church in Lakhta, St.-Petersburg
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.992119 |long= 30.14568 |precise= yes
|name= Здание церковно-приходской школы и приюта церкви Апостола Петра
|knid= 7831105000 |complex= 7810768000
|knid-new= 781510403880005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 98А
|year= 1894 г. |author= арх-ры В.В. Шауб, В.И. Шауб
|description=
|image= Церковно-приходская школа - вид сзади, Лахта.jpg
|wdid= Q138861734
|wiki=
|commonscat= Parish house in Lakhta |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.991756 |long= 30.146304 |precise= yes
|name= Насаждения старовозрастных сосен и лип при здании церковно-приходской школы и приюта церкви Св. Петра
|knid= 7831105001 |complex= 7810768000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 98
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Parish house in Lakhta |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d15112002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.990056 |long= 30.131250 |precise= yes
|name= Усадьба Стенбок-Ферморов
|knid= 7831103000 |complex= 7831103000
|knid-new= 782021330980005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 100, 104
|year= XIX - нач. XX вв. |author= арх. В.П. Цейдлер (?), ск. Г.О. Ботта, худ. Волховский (интерьеры)
|description=
|image= Лахта, белая Дача сверху зимой (2).jpg
|wdid= Q64760389
|wiki= Усадьба Стенбок-Ферморов
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= Р
|link=
|unesco= 540
|document= d04122019
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.990844 |long= 30.140916 |precise= yes
|name= Каменная рига |knid= 7831103001 |complex= 7831103000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 100 (по Петровской аллее)
|year= XIX - нач. XX вв. |author= арх. В.П. Цейдлер (?)
|description=
|image= Каменная рига 2, сентябрь 2018.jpg
|wdid= Q138861729
|wiki=
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.994130 |long= 30.135979 |precise= yes
|name= Пилоны въездных ворот
|knid= 7831103002 |complex= 7831103000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 100
|year= кон. XIX в. (перестроены) |author= арх. В.П. Цейдлер (?)
|description= Отказано во включении в Единый реестр, однако при этом пилоны ворот указаны в предмете охраны
|image= Лахта,_усадьба Стенбок-Ферморов, ворота зимой (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d04122019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.990015 |long= 30.131196 |precise= yes
|name= Усадебный дом («Белый замок»)
|knid= 7831103003 |complex= 7831103000
|knid-new= 782011330980015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 104
|year= 1892 г. |author= арх. В.П. Цейдлер (?), ск. Г.О. Ботта, худ. Волховский (интерьеры)
|description=
|image= Лахта,_белая Дача сверху зимой (3).jpg
|wdid= Q138861730
|wiki=
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= Р
|link=
|document= d04122019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.991278 |long= 30.131539 |precise= yes
|name= Парк (с гидросистемой, старовозрастными насаждениями ценных пород, историческими аллеями)
|knid= 7831103004 |complex= 7831103000
|knid-new= 782121330980025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 104
|year= 1890-е гг. |author= арх. В.П. Цейдлер (?)
|description=
|image= Лахта,_усадьба Стенбок-Ферморов, парк зимой.jpg
|wdid= Q138861731
|wiki=
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= Р
|link=
|document= d04122019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.990842 |long= 30.131571 |precise= yes
|name= Гидросистема
|knid= 7831103005 |complex= 7831103000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 104
|year= 1890-е гг. |author= арх. В.П. Цейдлер (?)
|description=
|image= Лахта,_усадьба Стенбок-Ферморов, пруд сверху зимой.jpg
|wdid= Q138861732
|wiki=
|commonscat= Stenbock-Fermor estate, Lakhta |protection= Р
|link=
|document= d04122019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.994834 |long= 30.133996 |precise= yes
|name= Дача В.В. Шауба (А.Ф. Ташейт)
|knid= 7831101000
|knid-new= 781610561570005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 115
|year= 1911-1913 гг. |author= арх. С.О. Овсянников
|style= модерн
|description= Руинирована
|image= Ольгино, дача Шауба зимой (2).jpg
|wdid= Q138861727
|wiki=
|commonscat= Schaub (Tasheit) Dacha |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.994832 |long= 30.133995 |precise= no
|name= Дача В.В. Шауба
|knid= 7840028000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Лахтинский проспект, 117
|year= 1910-е гг. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Лахта,_дача Шауба сверху зимой.jpg
|wdid= Q138861751
|wiki=
|commonscat= Schaub Dacha
|link=
}}
== Лисий Нос ==
{{monument |type= architecture |unesco= 540
|lat= 60.000901 |long= 30.034498 |precise=
|name= Парк «Ближние Дубки» |knid= 7831106000 |knid-new= 781620573790005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Приморское участковое лесничество (кварталы 92, 93, 94)
|year= 1719-1724 гг.
|author= Петр 1, садовый мастер Олаф Удельфельт
|description=
|image=
|wdid= Q138861735
|wiki=
|commonscat= Lisy Nos
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.019510 |long= 30.002353 |precise= yes
|name= Церковь святого равноапостольного князя Владимира
|knid= 7831107000
|knid-new= 781911329100005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Балтийский проспект, 37 / Мариинский проспект, 19
|year= 1913-1917 гг. |author= арх. П.М. Мульханов
|description=
|image= Лисий Нос Князь Владимирская церковь.JPG
|wdid= Q95921188
|wiki= Князь-Владимирская церковь (Лисий Нос)
|commonscat= Saint Vladimir Church (Lisy Nos) |protection= Р
|link=
|sobory= 00530
|temples= 16715
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.014626 |long= 30.003769 |precise= yes
|name= Железнодорожный мост через Чёрную речку
|knid= 7840034000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Морской проспект, напротив дома 5
|year= 1894 г. (?),1941 г. |author=
|description=
|image= ЖД-мост в Лисьем Носу.jpg
|wdid= Q138861755
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.015805| long= 29.999971 |precise= yes
|name= Дача (деревянная двухэтажная) |knid= 7840030000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Морской проспект, 13 / Лосиная улица
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Морской проспект, 13, Лисий Нос.jpg
|wdid= Q138861752
|wiki=
|commonscat= Morskoy prospect, 13 (Lisiy Nos)
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 60.016223| long= 29.998362 |precise= yes
|name= Баня №4 |knid= 7840031000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Морской проспект, 17
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Баня №4 Лисий Нос.jpg
|wdid= Q138861753
|wiki=
|commonscat= Public baths №4 (Lisiy Nos)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.013347 |long= 29.965661 |precise= yes
|name= Здание пороховых погребов и лаборатории
|knid= 7832333000
|knid-new= 782611462610005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Морской проспект, 42 литера А (аллея Мужества, 25, строение 1)
|year= 1853-1856 гг., нач. XX в. |author=
|description= Также - военный склад Балтийского флота (18-й арсенал ВМФ)
|image= 18-й склад Балтфлота.jpg
|wdid= Q138861750
|wiki=
|commonscat= 18th ammunition depot of Baltic fleet |protection= Р
|link= https://dimkagrigoryev.livejournal.com/47580.html
|linkextra= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/96779/?
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.017881 |long= 30.010549 |precise= yes
|name= Деревянный жилой дом П.А. Юзакиной
|knid= 7832261000
|knid-new= 782411419800005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Приморское шоссе, 62
|year= 1899 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Приморское_шоссе, 62.jpg
|wdid= Q138861748
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/9652/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.017274 |long= 30.010271 |precise= yes
|name= Дача (деревянная двухэтажная)
|knid= 7831108000
|knid-new= 782111410610005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Холмистая улица, 3 литера А / Николаевская улица
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Администрация_Лисий Нос.jpg
|wdid= Q138861736
|wiki=
|commonscat= Lisy Nos |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/59917/?
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.016481 |long= 30.009434 |precise= yes
|name= Дача (деревянная двухэтажная)
|knid= 7840033000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Лисий Нос |munid= Q1266569
|address= Центральная улица, 9
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q138861754
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ольгино ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.9962 |long= 30.1408 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1938-1968 годах жил артист В.К. Папазян
|knid= 7831111000
|knid-new= 781610563440005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality=Ольгино |munid=Q4334119
|address= Вокзальная улица, 7 / проспект Ленина, 2
|year= 1938 г. |author=
|description=
|image= Fullsizeoutput 2746.jpg
|wdid= Q123926060
|wiki=
|commonscat= Papazian House, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.996158 |long= 30.137149 |precise= yes
|name= Дача В.Ф. Блюма
|knid= 7831112000
|knid-new= 781510277130005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Вокзальная улица, 13
|year= 1907-1910 гг. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24e4.jpg
|wdid= Q138861739
|wiki=
|commonscat= Dacha of V.F. Blum, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.996937 |long= 30.136475 |precise= yes
|name= Дача Козинцевых (деревянная двухэтажная)
|knid= 7831118000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Колодезная улица, 31
|year= 1890-е гг., 1912 г. |author= арх. Л.П. Шишко(?)
|style= модерн
|description= Оригинальное здание снесено в постсоветские годы, построена копия из дерева. На флюгере, установленном между 2010 и 2016 годами, указан 1910 год
|image= Fullsizeoutput 2718.jpg
|wdid= Q138861745
|wiki=
|commonscat= Kozintzev Dacha, Olgino |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.003411 |long= 30.143797 |precise= yes
|name= Дача М.М. Бежануцо
|knid= 7831117000 |complex= 7831117000
|knid-new= 782521434870005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 7 (литеры)
|year= 1911-1913 гг. |author=
|style= модерн
|description= В списке выявленных объектов ансамбль имел название "Комплекс построек усадьбы Польтрока"
|image=
|wdid= Q138861743
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d11102024
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 60.003367 |long= 30.143687 |precise= no
|name= Дом (деревянный двухэтажный)
|knid= 7831117001 |complex= 7831117000
|knid-new= 782511434870015
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 7
|year= 1913 г. |author=
|style= модерн
|description= Снесён в октябре 2017 года, планируется воссоздание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://kanoner.com/2017/10/23/157341/
|document= d11102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.003712 |long= 30.143233 |precise= no
|name= Флигель (каменный двухэтажный)
|knid= 7831117002 |complex= 7831117000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 7 литера Б
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d11102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.003575 |long= 30.143262 |precise= no
|name= Флигель с водонапорной башней (каменный)
|knid= 7831117003 |complex= 7831117000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 7 литера Б (по Граничной улице)
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d11102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.003393 |long= 30.143958 |precise= yes
|name= Парк с прудом и деревьями ценных пород
|knid= 7831117004 |complex= 7831117000
|knid-new= 782521434870025
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 7 / Граничная улица
|year= 1911-1912 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d11102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.002701 |long= 30.146910 |precise= yes
|name= Дача Лобановых
|knid= 7831116000
|knid-new= 781911324450005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= улица Коммунаров, 8
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Fullsizeoutput 24fb.jpg
|wdid= Q138861742
|wiki=
|commonscat= Lobanov Dacha, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.001424 |long= 30.146585 |precise= yes
|name= Дача А.П. Вайтенса
|knid= 7801234000
|knid-new= 781711238070005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Лесная улица, 21
|year= 1908-1910 гг. |author= арх. А.П. Вайтенс
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 2776.jpg
|wdid= Q138861646
|wiki=
|commonscat= Dacha of Waeytens, Olgino |protection= Р
|link=
|document= d05121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.001394 |long= 30.146059 |precise= yes
|name= Дача А.П. Вайтенса (вторая)
|knid= 7801235000
|knid-new= 781711238080005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Лесная улица, 23 / Ключевой проспект
|year= 1908-1910 гг. |author= арх. А.П. Вайтенс
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24ee.jpg
|wdid= Q138861647
|wiki=
|commonscat= Dacha of Waeytens, Olgino |protection= Р
|link=
|document= d05121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.997924 |long= 30.132529 |precise= yes
|name= Дача Ф.И. Тржециака (Тржецяка)
|knid= 7831113000
|knid-new= 781410324380005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Рядовая улица, 12
|year= 1909 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24dc.jpg
|wdid= Q138861740
|wiki=
|commonscat= Trzeciak Dacha, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.998353 |long= 30.132438 |precise= yes
|name= Дача (деревянная двухэтажная)
|knid= 7831119000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality=Ольгино |munid=Q4334119
|address= Рядовая улица, 16
|year= 1909 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 2694.jpg
|wdid= Q128258339
|wiki= Дача (Рядовая улица, 16)
|commonscat= Dacha in Olgino (Ryadovaya street, 16) |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.999671 |long= 30.131685 |precise= yes
|name= Дача Г.В. Шалька
|knid= 7831120000
|knid-new= 781911329040005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Рядовая улица, 24 / Пролетарский проспект
|year= 1912 г. |author= арх. В.И. Шене
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24d8.jpg
|wdid= Q138861746
|wiki=
|commonscat= Dacha of G.V. Schalk (Dacha of Dunaevsky), Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.003625 |long= 30.129666 |precise= yes
|name= Дача (деревянная двухэтажная)
|knid= 7831121000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Рядовая улица, 50
|year= 1900-е гг. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 2639.jpg
|wdid= Q138861747
|wiki=
|commonscat= Dacha in Olgino (Ryadovaya street, 50) |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.997216 |long= 30.147711 |precise= yes
|name= Дача В.Д. Тырсина
|knid= 7831114000
|knid-new= 781610553870005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Советская улица, 2
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дача_Тырсина 04.jpg
|wdid= Q128642938
|wiki= Дача В. Д. Тырсина
|commonscat= Dacha of V.D. Tyrsin, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.000137 |long= 30.145195 |precise= yes
|name= Дача Г.Ф. Вольдта
|knid= 7831115000
|knid-new= 781911324370005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= Хвойная улица, 16 / Ключевой проспект
|year= 1916 г. |author= инж. Г.Ф. Вольдт
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24eb.jpg
|wdid= Q138861741
|wiki=
|commonscat= Woldt Dacha, Olgino |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 60.000862 |long= 30.149248 |precise= yes
|name= Дача И.Т. Дрожжина (П.Г. Дрожжина)
|knid= 7801239000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality=Ольгино |munid=Q4334119
|address= Юнтоловская улица, 18 / Лесная улица, 10
|year= 1906-1912 гг., 1992-1995 гг. (воссоздание) |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fullsizeoutput 24fa.jpg
|wdid= Q128257768
|wiki= Дача И. Т. Дрожжина
|commonscat= Drozhzin Dacha, Olgino |protection= Р
|link=
|document= d05121988
|dismissed= d06032000
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 60.002057 |long= 30.149809 |precise= no
|name= «Ольгино 1» (Лахтинская стоянка)
|knid= 4700000002
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= Ольгино |munid= Q4334119
|address= пересечение Полевой, Юнтоловской и Граничной улиц
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861626
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
==Воинское кладбище «Каменка» ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 60.041288 |long= 30.195614 |precise= yes
|name= Братское захоронение воинов Советской Армии, погибших в годы Великой Отечественной войны
|knid= 7801231000
|knid-new= 781721204540005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Большая Каменка, 1 корпус 3, воинское кладбище "Каменка"
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image= Кладбище Большая Каменка 3.jpg
|wdid= Q111688416
|wiki=
|commonscat= Kamenka Military Cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
==Серафимовское кладбище==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.991819 |long= 30.270481 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Серафима Саровского
|knid= 7802567000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1А / Заусадебная улица, 33А
|year= 1906-1907 гг. |author= арх. А.Ф. Барановский, Н.Н. Никонов
|description=
|image= Seraphim Sarovskiy church SPB.jpg
|wdid= Q50769180
|wiki= Церковь Серафима Саровского на Серафимовском кладбище
|commonscat= Saint Seraphim of Sarov church (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|sobory= 01543
|temples= 29919
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братская могила моряков миноносца «Славный», погибших 1 мая 1943 года
|knid= 7830591000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Центральная дорога
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= В
|link=
|document= d11052006
}}
{{monument |type= history
|lat=59.988881 |long=30.270957 |precise=yes
|name= Братские могилы защитников и жителей г. Ленинграда, погибших во время блокады 1941-1944 гг. |knid= 7810438000 |knid-new= 781720972230006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, мемориал у южного входа
|year= 1965 г. (надгробия)
|author= ск-ры Н.В. Долинская, М.К. Ельчукова, арх. Я.Н. Лукин
|description=
|image= SPb-Russia-memorial.jpg
|wdid= Q138861698
|wiki=
|commonscat= Siege of Leningrad memorial, Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history
|lat=59.992198 |long=30.270145 |precise= yes
|name= Братские могилы защитников и жителей г. Ленинграда, погибших в 1941-1944 гг. |knid= 7832277000
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, с восточной стороны Центральной дороги, близ церкви
|year=
|author=
|description=
|image= 718. St. Petersburg. Seraphimovskoe cemetery. Stele.jpg
|wdid= Q138861749
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/9670/
|protection=В
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.997975 |long= 30.264190 |precise= yes
|name= Мемориал воинам-интернационалистам, погибшим в Афганистане
|knid= 7830592000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1992-1996 гг. |author= ск-ры Е.Н. Ротанов, арх-ры Ф.К. Романовский, В.И. Новосадюк
|description=
|image= 680. St. Petersburg. Memorial to the soldiers-internationalists who died in Afghanistan.jpg
|wdid= Q138861700
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.992525 |long= 30.270194 |precise= yes
|name= Могила Б.А. Алексеева (1909-1972), Героя Советского Союза, капитана I ранга
|knid= 7801221000
|knid-new= 781710970720005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Коммунистическая площадка
|year= 1973 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Алексеева Б.А.JPG
|wdid= Q138861628
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993640 |long= 30.268865 |precise= yes
|name= Могила Н.И. Арчакова (1913-1961), Героя Советского Союза
|knid= 7801222000
|knid-new= 781710970730005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Коммунистическая площадка
|year= |author=
|description=
|image= Могила Арчакова Н.И.JPG
|wdid= Q138861629
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993393 |long= 30.270318 |precise= yes
|name= Могила И.И. Афанасьева (1901-1952), Героя Советского Союза
|knid= 7801223000
|knid-new= 781710970740005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Коммунистическая площадка
|year= |author=
|description=
|image= Могила Афанасьева И.И.(1901-1952), героя Советского Союза.JPG
|wdid= Q138861630
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993120 |long= 30.270586 |precise= yes
|name= Могила И.Ф. Балашова (1907-1984), Героя Советского Союза, генерал-майора
|knid= 7802598000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 6 м. от канавки
|year= сер. 1980-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Ивана Балашова.JPG
|wdid= Q138861682
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Н.Н. Белехова (1904-1956), архитектора, реставратора |knid= 7810735000 |knid-new= 781710970680006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1956 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.995925 |long= 30.264037 |precise= yes
|name= Могила В.И. Белоусова (1908-1981), Героя Советского Союза, полковника
|knid= 7802597000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд, между 3-й и 4-й Ясеневыми аллеями
|year= |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Владимира Белоусова.JPG
|wdid= Q138861681
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Д.В. Бубриха (1890-1949), лингвиста
|knid= 7810439000
|knid-new= 781710970690006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1949 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Seraphimovskoe cemetery (Saint-Petersburg). D.Bubrikh's grave 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила М.И. Гуревича (1892-1976), Героя Социалистического Труда, авиаконструктора
|knid= 7802596000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд между 1-й и 2-й Вязовой аллеей
|year= |author=
|description=
|image= Могила Героя Социалистического Труда Михаила Гуревича.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993317 |long= 30.267964 |precise= yes
|name= Могила А.И. Гурина (1910-1962), Героя Советского Союза
|knid= 7801225000
|knid-new= 781710970750005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Коммунистическая площадка
|year= кон. 1960-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Антона Гурина.JPG
|wdid= Q138861631
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.988888 |long= 30.268376 |precise= yes
|name= Могила И.А. Гусева (1901-1976), Героя Советского Союза, генерал-майора
|knid= 7802595000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 3-й участок
|year= кон. 1970-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861680
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.992688 |long= 30.270672 |precise= yes
|name= Могила В.А. Доронина (1917-1985), Героя Советского Союза, полковника
|knid= 7802594000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 2-й ряд от канавки
|year= 1987 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Василия Доронина.JPG
|wdid= Q138861679
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993510 |long= 30.270875 |precise= yes
|name= Могила Н.П. Египко (1903-1985), Героя Советского Союза, вице-адмирала
|knid= 7802593000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, воинская площадка
|year= 1990 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Николая Египко.JPG
|wdid= Q138861678
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Е.Т. Жихаревой (1875-1967), актрисы |knid= 7810780000 |knid-new= 781710970700006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1967 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.992502 |long= 30.268001 |precise= yes
|name= Могила А.М. Карелина (1922-1974), Героя Советского Союза, генерал-майора
|knid= 7802592000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, участок № 47
|year= кон. 1970-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Анатолия Карелина.JPG
|wdid= Q138861677
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила П.Ф. Куделли (1859-1944), ветерана революционного движения |knid= 7802591000
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, участок № 14
|description=
|image= Могила Куделли П.Ф..JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила П.И. Кулябко (1874-1959), ветерана революционного движения |knid= 7802590000
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, участок № 14
|year= 1960-е гг. (надгробие)
|description=
|image= Могила Кулябко П.И.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Р
|document=d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Г.Ф. Ланга (1875-1948), терапевта |knid= 7810439001 |knid-new= 781710970710006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1960-е гг. (надгробие)
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила М.Э. Матье (1899-1966), египтолога |knid= 7810736000 |knid-new= 781710970620006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1966 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.997032 |long= 30.264287 |precise= yes
|name= Могила И.Н. Мошляка (1907-1981), Героя Советского Союза, генерал-майора
|knid= 7802589000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд напротив 3-й Ясеневой аллеи
|year= 1983 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Ивана Мошляка.JPG
|wdid= Q138861676
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.988988 |long= 30.268649 |precise= yes
|name= Могила Н.Н. Мультана (1900-1975), Героя Советского Союза, генерал-лейтенанта
|knid= 7802588000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 3-й участок
|year= кон. 1970-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861675
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993982 |long= 30.268878 |precise= yes
|name= Могила П.И. Павлова (1908-1967), Героя Советского Союза
|knid= 7801227000
|knid-new= 781710970760005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Коммунистическая площадка
|year= нач. 1970-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Павлова П.И.JPG
|wdid= Q138861633
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.991726 |long= 30.263473 |precise= yes
|name= Могила Н.А. Панина-Коломенкина (1874-1956), фигуриста, первого Олимпийского чемпиона России
|knid= 7810737000
|knid-new= 781710970630006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Tomb of Panin-Kolomenkin.jpg
|wdid= Q138861699
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила А.Н. Петрова (1906-1983), историка архитектуры |knid= 7810738000 |knid-new= 781710970640006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1983 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.992342 |long= 30.271039 |precise= yes
|name= Могила П.И. Сидоренко (1907-1985), Героя Советского Союза, генерал-лейтенанта
|knid= 7802587000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 19-й уч. Слева от конторы
|year= кон. 1980-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Петра Сидоренко.JPG
|wdid= Q138861674
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила М.А. Сильвина (1874-1955), революционера |knid= 7810439002 |knid-new= 781710970650006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year=1955 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.989974 |long= 30.270362 |precise= yes
|name= Могила Ф.Ф. Симакова (1915-1950), Героя Советского Союза
|knid= 7801229000
|knid-new= 781710970770005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, участок № 14
|year= 1960-е гг. (надгробие) |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138861634
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.995613 |long= 30.266056 |precise= yes
|name= Могила А.И. Смелова (1913-1985), Героя Советского Союза, капитана
|knid= 7802586000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд, 1-я Ясеневая дорожка, у поворота на 47-й участок
|year= кон. 1980-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Александра Смелова.JPG
|wdid= Q138861673
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.993046 |long= 30.268761 |precise= yes
|name= Могила И.В. Соловьёва (1908-1971), Героя Советского Союза, генерал-лейтенанта
|knid= 7802585000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд за площадкой с братскими могилами
|year= сер. 1970-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Соловьева И.В.JPG
|wdid= Q138861672
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила В.В. Струве (1899-1965), востоковеда |knid= 7810739000 |knid-new= 781710970660006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year= 1965 г. (надгробие)
|description=
|image= Могила академика Василия Струве.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Могила П.Н. Филонова (1883-1941), художника |knid= 7810740000 |knid-new= 781710970670006
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище
|year=1941 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.996390 |long= 30.264402 |precise= yes
|name= Могила И.А. Хворостянова (1914-1988), Героя Советского Союза, вице-адмирала
|knid= 7802584000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, напротив указателя "4-я Ясеневая аллея"
|year= 1990 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Ильи Хворостянова.JPG
|wdid= Q138861671
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.996944 |long= 30.264141 |precise= yes
|name= Могила А.О. Шабалина (1914-1982), дважды Героя Советского Союза, контр-адмирала
|knid= 7802583000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, 1-й ряд, напротив 4-й Ясеневой аллеи
|year= сер. 1980-х гг. (надгробие) |author=
|description=
|image= Seraphim_cemetery. Grave of A. O. Shabalin (1914-1982), twice Hero of the Soviet Union, rear Admiral.jpg
|wdid= Q138861670
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.992816 |long= 30.269712 |precise= yes
|name= Могила И.С. Юмашева (1895-1972)), советского флотоводца, Героя Советского Союза, адмирала
|knid= 7801230000
|knid-new= 781710970780005
|region= ru-spb |district= Приморский район
|municipality= |munid=
|address= Серебряков переулок, 1, Серафимовское кладбище, Еоммунистическая площадка
|year= 1975 г. (надгробие) |author=
|description=
|image= 609. St. Petersburg. Serafimovskoe Cemetery.jpg
|wdid= Q138861636
|wiki=
|commonscat= Seraphimovskoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-spb
|d30081960
|doc03051976
|d05121988
|doc07091993
|doc05071999
|d06032000
|d10072001
|d15112002
|d11052006
|d04122019
|d11102024
|vvokn}}
{{footer|type=Наследие}}
jhbdvikpfpezhtsg6rpiqq7ia1psabo
Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Кировский район
0
11611
776954
765824
2026-09-11T20:53:49Z
Екатерина Борисова
7629
/* пр. Стачек */ Обновлён объект Кировский райсовет
776954
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-spb|lat=59.877|long=30.255|zoom=12|districtid=Q219745|banner=South Saint Petersburg-banner.jpg}}
== Балтийская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898753 |long= 30.286893 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 7830606000
|knid-new= 782411419870005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Балтийская улица, 35 / Охотничий переулок
|year= 1931 г., 1933-1935 гг. |author= арх. В.О. Мунц
|style= конструктивизм
|description=
|image= Балтийская 35 02.jpg
|wdid= Q124286986
|wiki=
|commonscat= Petrovsky college (former school) building |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/82298/
}}
== Гапсальская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.913623 |long= 30.260045 |precise= yes
|name= Постройки Гутуевского спиртоочистного завода
|knid= 7830628000 |complex= 7830628000
|knid-new= 782621459090005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 1 (литеры), набережная р. Екатерингофки
|year= 1896-1899 гг., 1914 г. |author=
|description=
|image= Gutuevsky Alcohol Purification Plant aer1.jpg
|wdid= Q124287049
|wiki=
|commonscat= Gutuevsky Alcohol Purification Plant |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/96042/
|document= d30012026-11
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.913708 |long= 30.260698 |precise= yes
|name= Производственный корпус (восточный)
|knid= 7830628001 |complex= 7830628000
|knid-new= 782611459090025
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 1 литера К, набережная р. Екатерингофки
|year= 1896-1899 гг. |author=
|description= По новому документу оба корпуса охраняются как единое строение
|image= Санкт-Петербург,_спиртоочистной завод, большой корпус.jpg
|wdid= Q124287050
|wiki=
|commonscat= Gutuevsky Alcohol Purification Plant |protection= Р
|link=
|document= d30012026-11
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.913617 |long= 30.259395 |precise= yes
|name= Производственный корпус (западный)
|knid= 7830628003 |complex= 7830628000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 1 литера К, набережная р. Екатерингофки
|year= 1896-1899 гг. |author=
|description=
|image= Санкт-Петербург,_спиртоочистной завод, малый корпус.jpg
|wdid= Q124287052
|wiki=
|commonscat= Gutuevsky Alcohol Purification Plant |protection= Р
|link=
|document= d30012026-11
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.913706 |long= 30.261337 |precise= yes
|name= Хранилище-цистерна для спирта
|knid= 7830628002 |complex= 7830628000
|knid-new= 782611459090015
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 1 литера Л, набережная р. Екатерингофки
|year= 1914 г. |author=
|description= Ранее постройка считалась газгольдером
|image= Гапсальская 1 02.jpg
|wdid= Q124287051
|wiki=
|commonscat= Gutuevsky Alcohol Purification Plant |protection= Р
|link=
|document= d30012026-11
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.913821 |long= 30.261326 |precise= yes
|name= Газгольдер
|knid= 7830628004 |complex= 7830628000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 1 литера М, набережная р. Екатерингофки
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description= Отказано во включении в Единый реестр
|image= Gutuevsky Alcohol Purification Plant aer2.jpg
|wdid= Q124287053
|wiki=
|commonscat= Gutuevsky Alcohol Purification Plant |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d30012026-11
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.911197 |long= 30.258611 |precise= yes
|name= Дом для досмотрщиков при портовой таможне
|knid= 7830629000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Гапсальская улица, 10
|year= 1900–1903 гг. |author= гражд. инж. Г.М. Курдюмов
|style= модерн
|description=
|image= Гапсальская 10, СПб 02.jpg
|wdid= Q124287054
|wiki=
|commonscat= House for Custom Service inspectors (Saint Petersburg) |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Двинская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.908602 |long= 30.257013 |precise= yes
|name= Церковь Богоявления Господня (Гутуевская)
|knid= 7832273000 |complex= 7832273000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Двинская улица, 2, 2а
|year= 1892–1899 гг. |author= арх-ры Вас. А. Косяков, Б.К. Правдзик
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Гутуевская церковь (1).jpg
|wdid= Q124287094
|wiki=
|commonscat= Epiphany church in Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|sobory= 00706
|temples= 4687
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.908889 |long= 30.256944 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7802731000 |complex= 7832273000
|knid-new= 781510271210005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Двинская улица, 2
|year= 1892–1899 гг. |author= арх-ры Вас. А. Косяков, Б.К. Правдзик
|description=
|image= Bogoyavlensky cathedral Sankt Petersburg.jpg
|wdid= Q2133311
|wiki= Богоявленская церковь (Санкт-Петербург)
|commonscat= Epiphany church in Saint Petersburg |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.908475 |long= 30.256847 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 7840040000 |complex= 7832273000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Двинская улица, 2а
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Санкт-Петербург, Гутуевская церковь, дом причта.jpg
|wdid= Q124287105
|wiki=
|commonscat= Epiphany church in Saint Petersburg
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.908250 |long= 30.249815 |precise= yes
|name= Ночлежные дома имени Ф. Фора (Э. Лубе)
|knid= 7832398000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Двинская улица, 12
|year= 1902-1903 гг. |author= арх. Е.П. Вейнберг, 1904-1907 гг., арх. А.В. Кенель
|description=
|image= Двинская 12, СПб 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://www.citywalls.ru/house9160.html
|document= vvokn
|dismissed= d31072002
}}
== наб. Екатерингофки ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.906377 |long= 30.254459 |precise= yes
|name= Главное производственное здание с водонапорной башней общества Гутуевской суконной мануфактуры «Т.Л. Аух»
|knid= 7830632000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Екатерингофки, 19
|year= 1884 г. |author= арх. Ю.Ю. Бенуа, 1900-е гг., гражд. инж. К.И. Ниман
|description=
|image= Санкт-Петербург,_суконная мануфактура с водокачкой (1).jpg
|wdid= Q124287066
|wiki=
|commonscat= Gutuevskaya Broadcloth Factory |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.904214 |long= 30.250844 |precise= yes
|name= Производственное здание с водонапорной башней бумагопрядильной мануфактуры акционерного общества «Воронин, Лютш и Чешер» |knid= 7830633000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Екатерингофки, 25 / Невельская улица, 2
|year= 1879 г. |author= арх. М.А. Щурупов, 1907 г., 1913 г., гражд. инж. М.Ю. Капелинский
|description=
|image= Наб. Екатерингофки 25 03.jpg
|wdid= Q124287068
|wiki=
|commonscat= Cotton-Spinning manufactory, Gutuevsky Island |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.903601 |long= 30.250329 |precise= yes
|name= Здание склада клеевого завода
|knid= 7830634000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Екатерингофки, 29-31 литера Ж
|year= 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Наб. Екатерингофки 29 02.jpg
|wdid= Q124287069
|wiki=
|commonscat= Storage of Leningrad glue factory |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== ул. Зои Космодемьянской ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.893641 |long= 30.268761 |precise= yes
|name= Ушаковские бани (бани «Гигант»)
|knid= 7830607000
|knid-new= 781610572930005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зои Космодемьянской, 7 / Турбинная улица / Оборонная улица
|year= 1928–1930 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.В. Крестин
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Ушаковские бани сверху.jpg
|wdid= Q4077310
|wiki= Гигант (бани)
|commonscat= Gigant Baths |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.892749 |long= 30.260223 |precise= yes
|name= Приют имени Н.В. Клейгельса для петербургской полиции с церковью св. Николая
|knid= 7830608000 |complex= 7830608000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зои Космодемьянской, 27, 29, Баррикадная улица
|year= 1902–1903 гг. |author= гражд. инж. С.И. Андреев
|description=
|image= Зои Космодемьянской 27-29 02.jpg
|wdid= Q124286989
|wiki=
|commonscat= Kleighels Almshouse |protection= В
|link= http://www.citywalls.ru/house1822.html
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.892653 |long= 30.260505 |precise= yes
|name= Здание церкви
|knid= 7830608001 |complex= 7830608000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зои Космодемьянской, 27 / Баррикадная улица
|year= 1902–1903 гг. |author= гражд. инж. С.И. Андреев
|description=
|image= Зои Космодемьянской 27-29 01.jpg
|wdid= Q124286990
|wiki=
|commonscat= Kleighels Almshouse |protection= В
|link=
|sobory= 10442
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.892616 |long= 30.260103 |precise= yes
|name= Здание приюта |knid= 7830608002 |complex= 7830608000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зои Космодемьянской, 29
|year= 1902–1903 гг. |author= гражд. инж. С.И. Андреев
|description=
|image= Зои Космодемьянской 29.jpg
|wdid= Q124286991
|wiki=
|commonscat= Kleighels Almshouse |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== ул. Ивана Черных ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.900208 |long= 30.276834 |precise= yes
|name= Дом технической учебы
|knid= 7830609000
|knid-new= 782411419860005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Ивана Черных, 4 литера В
|year= 1929–1930 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, Д.Л. Кричевский
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ивана Черных 4 05.jpg
|wdid= Q4165603
|wiki= Дом технической учёбы (Санкт-Петербург)
|commonscat= Ivana Chernyh Street 4 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/82327/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.901949 |long= 30.282499 |precise= yes
|name= Особняк Ф. Тейхмана |knid= 7830610000
|knid-new= 781811312220005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Ивана Черных, 16 литера К
|year= 1899 г. |author= арх. Ф. Тейхман
|description=
|image= Ивана Черных 16 01.jpg
|wdid= Q124286992
|wiki=
|commonscat= Teichmann Mansion
|link=
|protection= Р
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.901702 |long= 30.282923 |precise= yes
|name= Дом Л.Э. Гехта. Дом, где 30 июля 1917 г. заседал VI съезд РСДРП(б)
|knid= 7810227000
|knid-new= 781710971300006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Ивана Черных, 23
|year= 1899 г. |author=
|description=
|image= Ул. Ивана Черных 23.jpg
|wdid= Q4146851
|wiki= Нарвская застава (музей)
|commonscat= Narvskaya zastava museum |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
== ул. Калинина ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899028 |long= 30.256536 |precise= yes
|name= Комплекс домов при Екатерингофской бумагопрядильной мануфактуре
|knid= 7830611000 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 2 корпус 1, 2 корпус 2, 4 литера А, 6, 8 корпус 1
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Калинина 2к1 и 4А.jpg
|wdid= Q124286994
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899715 |long= 30.2566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830611001 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 2 корпус 1
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Калинина 2к1.jpg
|wdid= Q124286995
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899477 |long= 30.257686 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830611002 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 2 корпус 2
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kalinin str 6.jpg
|wdid= Q124286996
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899411 |long= 30.255886 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830611003 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 4 литера А
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Калинина 4А и 4.jpg
|wdid= Q124286997
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899122 |long= 30.255572 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830611004 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 6
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Калинина 6 02.jpg
|wdid= Q124286998
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898339 |long= 30.254977 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830611005 |complex= 7830611000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 8 корпус 1
|year= 1 треть XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Калинина 8к1 02.jpg
|wdid= Q124286999
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Paper Manufactory buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899232 |long= 30.249412 |precise= yes
|name= Водонапорная башня гидролизного завода
|knid= 7830612000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 13 литера Б (Грязный остров, у Внутреннего канала)
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_водокачка гидролизного завода.jpg
|wdid= Q124287000
|wiki=
|commonscat= Water tower of Saint Petersburg Hydrolysis Plant |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.894881 |long= 30.244562 |precise= yes
|name= Здание электроподстанции (Центральная электростанция «ОранЭЛ»)
|knid= 7830613000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Калинина, 55 (набережная Екатерингофки)
|year= нач. XX в. |author=
|description= В настоящее время – подстанция № 17 ("Волхов–Южная") ОАО "Ленэнерго"
|image= Здание_электроподстанции (Центральная электростанция «ОранЭЛ»)2.jpg
|wdid= Q124287001
|wiki=
|commonscat= ORANEL electric substation (Volkhov-South) |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Канонерский о-в ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.903332 |long= 30.222101 |precise= yes
|name= Здание портовой конторы
|knid= 7830631000
|knid-new= 782411419820005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Канонерский остров, 24
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Канонерский_остров, портовая контора сверху (3).jpg
|wdid= Q124287065
|wiki=
|commonscat= Port administration building, Kanonerskiy island |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/82682/
}}
== Кировская пл. ==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.896161 |long= 30.277416 |precise= yes
|name= Памятник государственному деятелю С.М. Кирову
|knid= 7810228000
|knid-new= 781710767780006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Кировская площадь
|year= 1938 г. |author= арх. Н.А. Троцкий, ск. Н.В. Томский
|description=
|image= Памятник С.М. Кирову.jpg
|wdid= Q101111118
|wiki= Памятник С. М. Кирову (Санкт-Петербург, Кировская площадь)
|commonscat= Monument to Sergei Kirov (Kirov Square) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
== Комсомольская пл. ==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.874287 |long= 30.259754 |precise= yes
|name= Памятник «Героическому Комсомолу»
|knid= 7800000036
|knid-new= 781710856710005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= сквер к югу от Комсомольской площади, между проспектом Стачек, Краснопутиловской улицей и улицей Зенитчиков
|year= 1968 г. |author= арх-ры Б.Б. Фабрицкий, И.П. Шмелев, ск-ры В.И. Гордон, В.Г. Тимошенко, О.И. Кузнецов
|description=
|image= Komsomol 2.jpg
|wdid= Q101599336
|wiki= Памятник Героическому Комсомолу
|commonscat= Komsomol square |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
== Корабельная ул. ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.876105 |long= 30.253301 |precise= yes
|name= Дот № 117 рубежа «Ижора»
|knid= 7830345000
|knid-new= 781510331730315
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Корабельная улица, в сквере к юго-западу от пересечения с Кронштадтской улицей
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №117, Корабельная улица10.jpg
|wdid= Q123908783
|wiki=
|commonscat= Pillbox No117, Korabelnaya Street |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.876587 |long= 30.242271 |precise= yes
|name= Фабрика-кухня Путиловской верфи
|knid= 7830614000
|knid-new= 781510570070005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Корабельная улица, 6 литера ЕЮ
|year= 1935 г., 1959 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kitchen_Factory aer2.jpg
|wdid= Q124287002
|wiki=
|commonscat= Factory-kitchen of Northern Shipyard |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.876801 |long= 30.232306 |precise= yes
|name= Большая судостроительная мастерская Путиловской верфи
|knid= 7832435000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Корабельная улица, 6
|year= 1912-1913 гг. |author=
|description=
|image= Spb 06-2017 img27 Northern Shipyard.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://www.citywalls.ru/house4709.html
|document= vvokn
|dismissed= d07032017
}}
== ул. Косинова ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.895129 |long= 30.271599 |precise= yes
|name= Здание профилактория Кировского района
|knid= 7830615000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Косинова, 19, 19Б / Оборонная улица, 9
|year= 1928-1933 гг. |author= арх-ры Л.В. Руднев, О.А. Лялин, Я.О. Свирский, И.И. Фомин
|style= конструктивизм
|description=
|image= Preventorium of the Kirov district 008.jpg
|wdid= Q4381988
|wiki= Профилакторий Кировского района
|commonscat= Preventorium of the Kirov district |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== Краснопутиловская ул. ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.866283 |long= 30.283701 |precise= yes
|name= Братское захоронение советских воинов, погибших в годы Великой Отечественной войны
|knid= 7800504000
|knid-new= 781721204470005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, у ТЭЦ-15, Южное воинское кладбище
|year= 1941–1945 гг. |author=
|description=
|image= Краснопутиловская ул. Воинское захоронение.jpg
|wdid= Q4534040
|wiki= Южное воинское кладбище
|commonscat= South Memorial |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history
|lat= 59.86592 |long= 30.284007 |precise= yes
|name= Могила А.Г. Корзуна (1911–1943), Героя Советского Союза |knid= 7800503000
|knid-new= 781711201490005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, у ТЭЦ-15, Южное воинское кладбище
|year= 1943 г.
|description=
|image= Краснопутиловская ул. Воинское захоронение Могила А. Г. Корзун.jpg
|wdid= Q124286930
|wiki=
|commonscat= South Memorial
|link=
|protection= Р
|document=doc03051976
}}
{{monument |type= history
|lat= 59.862332 |long= 30.285938 |precise= yes
|name= Дот № 127 рубежа «Ижора» |knid= 7802618000
|knid-new= 781510331730785
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 67 (у ТЭЦ-15)
|year=1943 г.
|description=
|image= Краснопутиловская ул. 67 ДОТ.jpg
|wdid= Q124286963
|wiki=
|commonscat= Pillbox No127, Krasnoputilovskaya Street
|link=
|protection= Р
|document=doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.858933 |long= 30.289586 |precise= yes
|name= Дот № 95 рубежа «Ижора»
|knid= 7830306000
|knid-new= 781510331730205
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 69, в насыпи ж/д
|year= 1943 г.
|description=
|image= ДОТ_№ 95 03.jpg
|wdid= Q124286975
|wiki=
|commonscat= Pillbox No95, Krasnoputilovskaya Street |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
== Ленинский пр. ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.852289 |long= 30.276601 |precise= yes
|name= Дот № 103 рубежа «Ижора»
|knid= 7802617000
|knid-new= 782611455160045
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Ленинский проспект, у дома 136
|year= 1941-1944 гг. |author=
|description= В старой базе под этим номером указаны два ДОТа у дома 138. Это. соответственно, ДОТ № 103 (западнее дома 138) и ДОТ № 104 (восточнее дома 138), который учтен по адресу пр. Народного Ополчения, 6 (см. ниже)
|image= ДОТ на Ленинском пр., 138 02.jpg
|wdid= Q124286962
|wiki=
|commonscat= Pillbox No103, Leninsky Avenue |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/95733/
|document= d25122025
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.849466 |long= 30.286828 |precise= yes
|name= Дот № 99 рубежа «Ижора»
|knid= 7830346000
|knid-new= 781510331730565
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Ленинский проспект, 150 м юго-восточнее дома 139, в насыпи ж/д
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №99, Ленинский пр. 139 04.jpg
|wdid= Q124286984
|wiki=
|commonscat= Pillbox No99, Leninsky Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
==Малый Резвый остров==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.903704 |long= 30.25358 |precise= yes
|name= Усадьба на Резвом острове
|knid= 7840039000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Малый Резвый остров, 1б
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Санкт-Петербург,_усадьба на Малом Резвом (3).jpg
|wdid= Q124287103
|wiki=
|commonscat= Manor at Maly Rezvy island
|link=
}}
== Межевой канал ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.910984 |long= 30.243494 |precise= yes
|name= Комплекс зданий и сооружений Санкт-Петербургского торгового порта
|knid= 7830630000 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Межевой канал, 5 (литеры), 2-й район Морского порта (литеры), Вольный остров
|year= 1899–1903 гг. |author= гражд. инж-ры Г.М. Курдюмов, В.А. Лучинский, инж. Р. Майар (?), 1909–1910 гг., инж. Гаррис, гражд. инж. Г.М. Курдюмов, 1924–1926 гг., арх. А.А. Оль, инж. М.Н. Штаерман
|description=
|image=
|wdid= Q124287056
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.911143 |long= 30.250801 |precise= yes
|name= Здание портовой таможни
|knid= 7830630001 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Межевой канал, 5
|year= 1890-е гг., 1899–1903 гг. |author= гражд. инж-ры Г.М. Курдюмов, В.А. Лучинский
|description=
|image= Межевой канал, 5 01.jpg
|wdid= Q124287057
|wiki=
|commonscat= Customs building at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.912251 |long= 30.249331 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 7830630002 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Межевой канал, 5 литера АФ (1 район Морского порта)
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287058
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9121 |long= 30.256079 |precise= yes
|name= Склады «Пассаж» купцов Елисеевых (6 зданий)
|knid= 7830630003 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Межевой канал, 5 корпус 3 литера БВ
|year= 1909–1910 гг. |author= инж. Гаррис, гражд. инж. Г.М. Курдюмов
|description=
|image= Склады_«Пассаж» купцов Елисеевых.jpg
|wdid= Q124287059
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9121 |long= 30.256079 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 7830630004 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= 2-й район Морского порта, литера АВ (Вольный остров)
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287060
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.907861 |long= 30.232798 |precise= yes
|name= Здания склада (амбары Северного Пароходного общества)
|knid= 7830630005 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= 2-й район Морского порта, литеры АХ, БЛ
|year= нач. XX в. |author= инж. Р. Майар (?)
|description=
|image= Гутуевский остров, старые склады - panoramio.jpg
|wdid= Q124287061
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.906759 |long= 30.231848 |precise= yes
|name= Здание электростанции
|knid= 7830630006 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= 2-й район Морского порта, 9 литера АЭ
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287062
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.905258 |long= 30.228764 |precise= yes
|name= Железобетонный холодильник-склад на Морском канале
|knid= 7830630007 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= 2-й район Морского порта, 11 литера БВ
|year= 1924–1926 гг. |author= арх. А.А. Оль, инж. М.Н. Штаерман
|style= конструктивизм
|description=
|image= Гутуевский остров - panoramio (1).jpg
|wdid= Q124287063
|wiki=
|commonscat= Lenmyastorg refrigerator |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.897935 |long= 30.220985 |precise= yes
|name= Склад
|knid= 7840038000 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= 2-й район Морского порта, 18 литера Б
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Гутуевский_остров, 2-й район морского порта, 18 Б сверху.jpg
|wdid= Q124287102
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.901922 |long= 30.23533 |precise= yes
|name= Здание портовой таможни
|knid= 7840037000 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Вольный остров, 3
|year= 1913 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image=
|wdid= Q124287100
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.895234 |long= 30.232519 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 7830630008 |complex= 7830630000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Вольный остров, 4 литера Е (Лесной порт)
|year= 1909 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Fire_depot aer.png
|wdid= Q124287064
|wiki=
|commonscat= Historical buildings at the Port of Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== пр. Народного Ополчения ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.854989 |long= 30.281775 |precise= yes
|name= Дот № 988 рубежа «Ижора»
|knid= 7830307000
|knid-new= 781510331730545
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 2
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №988, пр. Народного Ополчения 2 03.jpg
|wdid= Q124286976
|wiki=
|commonscat= Pillbox No988, Narodnogo Opolcheniya Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.852462 |long= 30.280638 |precise= yes
|name= Дот № 104 рубежа «Ижора»
|knid= 7830308000
|knid-new= 781510331730535
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 6, близ дома
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №104, пр. Народного Ополчения 6 01.jpg
|wdid= Q124286977
|wiki=
|commonscat= Pillbox No104, Narodnogo Opolcheniya Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.846087 |long= 30.283653 |precise= yes
|name= Дот № 100 рубежа «Ижора»
|knid= 7830309000
|knid-new= 781510331730525
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 22, 200 м северо-восточнее дома, в насыпи ж/д
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №100, пр. Народного Ополчения01.jpg
|wdid= Q124286978
|wiki=
|commonscat= Pillbox No100, Narodnogo Opolcheniya Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.833610 |long= 30.252780 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в Великую Отечественную войну
|knid= 7800472000
|knid-new= 781711201230005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 143-145, воинское кладбище
|year= 1941-1944 гг. |author=
|description=
|image= Dachny Memorial.jpg
|wdid= Q4122448
|wiki= Воинское кладбище Дачное (Санкт-Петербург)
|commonscat= Dachny Memorial |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.825753 |long= 30.187634 |precise= yes
|name= Мемориал в память обороны города в 1941–1944 гг. — «Зелёный пояс Славы Ленинграда». «Кировский вал»
|knid= 7810229000 |complex= 7810229000
|knid-new= 781510212330006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 201, у ж/д станции Лигово
|year= 1977 г., 1985 г. |author= арх-ры В.М. Иванов, К.Л. Иогансен, арх.-худ. В.А. Петров
|description= См. также [[:w:ru:Кировский вал|«Кировский вал»]]
|image= Kirovsky District of Saint Petersburg.jpg
|wdid= Q124286964
|wiki=
|commonscat= Ligovo Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
|unesco= 540
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.824291 |long= 30.186738 |precise= yes
|name= Обелиск
|knid= 7810229002 |complex= 7810229000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 201, у ж/д станции Лигово
|year= 1977 г., 1985 г. |author= арх-ры В.М. Иванов, К.Л. Иогансен, арх.-худ. В.А. Петров
|description=
|image= Обелиск 1.jpg
|wdid= Q124286965
|wiki=
|commonscat= Ligovo Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.827376 |long= 30.188993 |precise= yes
|name= Пилоны (два)
|knid= 7810229003 |complex= 7810229000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Народного Ополчения, 201, у ж/д станции Лигово
|year= 1977 г. |author=
|description=
|image= Пилоны.jpg
|wdid= Q124286966
|wiki=
|commonscat= Ligovo Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
== Перекопская ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.901633 |long= 30.268455 |precise= yes
|name= Здание стадиона «Кировец» («Красный треугольник»)
|knid= 7832213000
|knid-new= 782411417270005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Перекопская улица, 6-8
|year= 1932-1936 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, К.И. Кашин-Линде, 1957 г. (достройка)
|style= конструктивизм
|description= См. также [[:w:ru:Кировец (стадион, Санкт-Петербург)|Кировец (стадион, Санкт-Петербург)]]
|image= Санкт-Петербург,_СК Кировец сверху (3).jpg
|wdid= Q138896927
|wiki=
|commonscat= Kirovets Stadium main building |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/46591/?
}}
== Промышленная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899194 |long= 30.261229 |precise= yes
|name= Сад Молво (Молвинский сад)
|knid= 7830616000
|knid-new= 781721247750005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Промышленная улица, между домами 17 и 19, до р. Таракановки и улицы Калинина
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Sad Molvo 1.JPG
|wdid= Q124287003
|wiki=
|commonscat= Sad Molvo |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.897736 |long= 30.257555 |precise= yes
|name= Главное производственное здание Екатерингофской ткацкой мануфактуры
|knid= 7830617000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Промышленная улица, 19 литера О
|year= 1872–1873 гг. |author= арх. Р.Р. фон Генрихсен, 1900-е гг., арх. А.Р. Гавеман
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Екатерингофская мануфактура сверху (2).jpg
|wdid= Q124287006
|wiki=
|commonscat= Catherinehof Textile Mill - main building |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
== пл. Стачек ==
см. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Адмиралтейский район (часть 4)#Нарвский пр.|Нарвский проспект]] и [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Адмиралтейский район (часть 5)#Старо-Петергофский пр.|Старо-Петергофский проспект]]
{{monument |type= architecture
|lat=59.90091 | long=30.27397 |precise= yes
|name= Нарвские триумфальные ворота |knid= 7810230000 |knid-new= 781510358060006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= площадь Стачек, 1
|year= 1814 г.
|author= арх. Д. Кваренги, 1827–1834 гг., арх. В.П. Стасов, ск. В.И. Демут-Малиновский, ск-ры П.К. Клодт, С.С. Пименов
|description=
|image= Нарвские ворота.jpg
|wdid= Q867321
|wiki= Нарвские триумфальные ворота
|commonscat= Narva Triumphal Gate
|link=
|protection= Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.901119 |long= 30.274879 |precise= yes
|name= Станция метро «Нарвская» (с перронным залом)
|knid= 7830313000
|knid-new= 791410029600005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= площадь Стачек, 2
|year= 1955 г. |author= арх-ры А.В. Васильев, Д.С. Гольдгор, С.Б. Сперанский
|description=
|image= Станция метро 'Нарвская' 01.jpg
|wdid= Q1905556
|wiki= Нарвская (станция метро)
|commonscat= Narvskaya metrostation |protection= Р
|link=
|document= doc10012012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.90045 |long= 30.27567 |precise= yes
|name= Дворец культуры им. А.М. Горького
|knid= 7810232000
|knid-new= 781510345320006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= площадь Стачек, 4
|year= 1925–1927 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.И. Дмитриев, Д.Л. Кричевский, инж. В.Ф. Райлян
|style= конструктивизм
|description= С 2020 года перешел в ведение Ленинградской области и называется Дворец искусств
|image= Дворец культуры им. Горького А. М. 1.jpg
|wdid= Q4155939
|wiki= Дворец искусств Ленинградской области (ДК Горького)
|commonscat= DK Gorkogo |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |style= Конструктивизм
|lat=59.90000 | long=30.27336 |precise= yes
|name= Универмаг и фабрика-кухня Кировского района |knid= 7810231000 |knid-new= 781510376760005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= площадь Стачек, 9 / Промышленная улица, 1
|year= 1929–1931 гг.
|author= арх-ры А.К. Барутчев, И.А. Гильтер, И.А. Меерзон
|description=
|image= Kirovsky Department Store.jpg
|wdid= Q4221719
|wiki= Кировский универмаг
|commonscat= Kirovsky department store (Saint Petersburg)
|link=
|protection= Р
|document=d06032000-228
}}
== пр. Стачек ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89747 |long= 30.27479 |precise= yes
|name= Школа им. 10-летия Октября
|knid= 7810233000
|knid-new= 781510399940006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 5 / улица Гладкова, 2
|year= 1925–1927 гг. |author= арх. А.С. Никольский
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_школа 10-летия Октября сверху.jpg
|wdid= Q4525064
|wiki= Школа имени 10-летия Октября
|commonscat= School named after 10th Anniversary of October Revolution |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |style= Конструктивизм
|lat=59.894644 | long=30.274727 |precise= yes
|name= Жилой дом Кировского завода |knid= 7840017000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 15
|year= сер. 1930-х гг.
|author= арх. Л.К. Абрамов (мастерская Г.А. Симонова)
|description=
|image= SPb ProspektStachek15 4694.jpg
|wdid= Q124287095
|wiki=
|commonscat=
|link= http://www.citywalls.ru/house8512.html
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89454 |long= 30.27871 |precise= yes
|name= Кировский райсовет
|knid= 7810234000
|knid-new= 781210002130006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 18 / улица Швецова, 1
|year= 1930–1935 гг. |author= арх. Н.А. Троцкий
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kirov District Administration building2.jpg
|wdid= Q4221692
|wiki= Здание Кировского райсовета
|commonscat= Kirov District Administration building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.891901 |long= 30.276968 |precise= yes
|name= Сад памяти жертв расстрела 1905 года (сад 9-го Января) с оградой вдоль проспекта Стачек
|knid= 7830314000 |complex= 7830314000
|knid-new= 781721018860005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 20 / Тихомировская улица / улица Маршала Говорова
|year= 1920 г. |author= садовый мастер Р.Ф. Катцер, 1924–1926 гг., арх. Л.А. Ильин (установка ограды вдоль пр. Стачек), 1945-1946 гг., арх-ры В.А. Каменский, А.В. Модзалевский, 1990-е гг. (реконструкция)
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Сад 9 Января сверху.jpg
|wdid= Q50380391
|wiki= Сад Девятого Января
|commonscat= Sad 9 January (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.891919 |long= 30.27699 |precise= yes
|name= Сад |knid= 7830314001 |complex= 7830314000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, д. 20 / Тихомировская улица / проспект Маршала Говорова
|year= 1920 г.
|author= садовый мастер Р.Ф. Катцер, 1945–1946 гг., арх-ры В.А. Каменский, А.В. Модзалевский, 1990-е гг. (реконструкция)
|description=
|image= 9th January Memorial Park SPB 01.jpg
|wdid= Q124286982
|wiki=
|commonscat= Sad 9 January (Saint Petersburg)
|link=
|protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89306 |long= 30.274683 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7830314002 |complex= 7830314000
|knid-new= 781711018880005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, д. 20
|year= 1899–1901 гг. |author= арх. Р.Ф. Мельцер, 1925–1926 гг., арх. Л.А. Ильин (установка ограды вдоль пр. Стачек)
|style= модерн
|description=
|image= Ограда сада 9 января03.jpg
|wdid= Q124286983
|wiki=
|commonscat= Sad 9 January fence (former Winter Palace fence) |protection= Р
|link= http://www.citywalls.ru/house23285.html
}}
{{monument |type= monument |status= destroyed
|lat= 59.891483 |long= 30.275574 |precise= yes
|name= Бюст В.П. Алексеева |knid= 7800516000 |complex= 7830314000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 20, в саду 9-го Января
|year= 1928 г. |author= ск. М.Я. Харламов
|description= Из-за актов вандализма бюст перенесён в Государственный музей городской скульптуры. В саду имени 9 января установлена гипсовая копия бюста
|image= Памятник Васе Алексееву (копия)01.jpg
|wdid= Q28667244
|wiki= Памятник В. П. Алексееву
|commonscat= Sad 9 January (Saint Petersburg)
|link=
|dismissed= d06032000
|document=doc24101977
|protection= Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.890388 |long= 30.271333 |precise= yes
|name= Верстовой столб
|knid= 7810239000
|knid-new= 781710972450006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= на пересечении проспекта Стачек и улицы Трефолева
|year= 1777–1787 гг. |author= арх. А. Ринальди
|description=
|image= Столб на Трефолева01.jpg
|wdid= Q123908771
|wiki=
|commonscat= Milestone at Trefoleva Street |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.889213 |long= 30.268716 |precise= yes
|name= «Серафимовский городок»
|knid= 7830618000 |complex= 7830618000
|knid-new= 782321459130005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 27А, 29, 31 (улица Белоусова, 3), 33 (улица Белоусова, 2), 35; улица Белоусова, 5 (Турбинная улица, 40), Турбинная улица, 36, 38
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Серафимовский городок сверху (1).jpg
|wdid= Q4416663
|wiki= Серафимовский городок
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/2537/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.889768 |long= 30.269244 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка (прачечная)
|knid= 7830618001 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130085
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 27 литера Г
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Серафимовский городок. Стачек 27А.jpg
|wdid= Q124287007
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.889316 |long= 30.269839 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618002 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130025
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 29 (литера И)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Serafimovsky Residential Complex 2011-04 1301739493.jpg
|wdid= Q124287008
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.88902 |long= 30.26949 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618003 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130065
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 31 (улица Белоусова, 3)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Серафимовский городок. Стачек 31.jpg
|wdid= Q124287010
|wiki=
|commonscat= Stachek avenue 31, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.888654 |long= 30.268675 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618004 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130045
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 33 (улица Белоусова, 2)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Serafimovsky Residential Complex 2011-04 1301739491.jpg
|wdid= Q124287011
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.888315 |long= 30.268831 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618005 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130075
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 35
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Жилой_дом (Стачек 35).jpg
|wdid= Q124287012
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.890307 |long= 30.268654 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618006 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130015
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Турбинная улица, 36 (литера С)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Турбинная 36 сверху.jpg
|wdid= Q124287013
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.889661 |long= 30.268165 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618007 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130055
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Турбинная улица, 38 (литера К)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Sergorodok.jpg
|wdid= Q124287014
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.889109 |long= 30.268139 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830618008 |complex= 7830618000
|knid-new= 782311459130035
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Турбинная улица, 40 (улица Белоусова, 5)
|year= 1925-1929 гг. |author= арх-ры А.С. Никольский, А.И. Гегелло, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Серафимовский городок. Белоусова 5.jpg
|wdid= Q124287015
|wiki=
|commonscat= Serafimovsky Residential Complex |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.888783 |long= 30.272344 |precise= yes
|name= Здание Технической школы (Институт народов Севера)
|knid= 7830619000
|knid-new= 781811316570005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 30
|year= 1930–1932 гг. |author= арх. И.И. Фомин
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Стачек 30 сверху.jpg
|wdid= Q134966070
|wiki= Здание Технической школы
|commonscat= Stachek Avenue 30 - Technical school building |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.888197 |long= 30.269984 |precise= yes
|name= Здание Ушаковской больницы
|knid= 7830620000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 34
|year= 1875 г., 1878–1881 гг. (перестройка), 1911 г. (расширение) |author=
|description=
|image= Стачек_34 02.jpg
|wdid= Q123909136
|wiki=
|commonscat= Ushakovskaya Hospital |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.888097 |long= 30.268498 |precise= yes
|name= Дом Е.П. Овсянниковой
|knid= 7830621000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 37
|year= 1900-е гг. |author=
|description= Здание реконструировано с надстройкой мансарды
|image= Стачек 37 02.jpg
|wdid= Q124287018
|wiki=
|commonscat= Stachek, 37 - Ovsiannikova House |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.887480 |long= 30.268105 |precise= yes
|name= Торговый дом Общества потребителей Путиловского завода (6-е отделение)
|knid= 7830622000
|knid-new= 782511452690005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 39, Новоовсянниковская улица
|year= 1910–1911 гг. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Стачек 39 03.jpg
|wdid= Q124287019
|wiki= Здание Общества потребителей Путиловского завода (6-е отделение)
|commonscat= Stachek, 39 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/95207/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.885890 |long= 30.265489 |precise= yes
|name= Дача Е.Р. Дашковой «Кирьяново»
|knid= 7810235000 |complex= 7810235000
|knid-new= 781620553970006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 45
|year= 1783–1784 гг., XIX в., 1970–1975 гг. (реконструкция) |author= арх.-худ. М.И. Толстов
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Кирьяново сверху.jpg
|wdid= Q4221913
|wiki= Кирьяново (усадьба)
|commonscat= Kiryanovo |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.88587 |long= 30.26529 |precise= yes
|name= Дача
|knid= 7810235001 |complex= 7810235000
|knid-new= 781610553940006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 45
|year= 1783–1784 гг., XIX в., 1970–1975 гг. (реконструкция) |author= арх. М.И. Толстов
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Стачек 45 сверху.jpg
|wdid= Q124286967
|wiki=
|commonscat= Kiryanovo |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.886216 |long= 30.264684 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810235002 |complex= 7810235000
|knid-new= 781620553970016
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 45
|year= 1783–1784 гг., XIX в., 1970–1975 гг. (реконструкция) |author= арх. М.И. Толстов
|description=
|image= (Санкт-Петербург и Лен.область, Санкт-Петербург, Стачек проспект, 45).JPG
|wdid= Q124286968
|wiki=
|commonscat= Kiryanovo |protection= Р
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.882328 |long= 30.252122 |precise= yes
|name= Комплекс построек Путиловского завода
|knid= 7830623000 |complex= 7830623000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 47 (литеры)
|year= 1911 г., 1913 г. |author=
|description= Сейчас - Кировский завод
|image= Kirov Plant (factory, Saint Petersburg) Lab aer1.jpg
|wdid= Q123571343
|wiki= Комплекс построек Путиловского завода
|commonscat= Kirov Plant historic buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.881722 |long= 30.256782 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 7830623002 |complex= 7830623000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 47 строение 13
|year= 1911 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Kirov Plant (factory, Saint Petersburg) Lab aer2.jpg
|wdid= Q124287021
|wiki=
|commonscat= Kirov Plant historic buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.882407 |long= 30.24877 |precise= yes
|name= Заводоуправление
|knid= 7830623001 |complex= 7830623000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 47 литера Г
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Заводоуправление_aer1.jpg
|wdid= Q124287020
|wiki=
|commonscat= Kirov Plant historic buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.882114 |long= 30.241789 |precise= yes
|name= Здание башенной мастерской Путиловского завода
|knid= 7830623003 |complex= 7830623000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 47 литера Х
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Здание_башенной мастерской Путиловского завода.png
|wdid= Q124287022
|wiki=
|commonscat= Kirov Plant historic buildings |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.883527 |long= 30.267495 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая Чудотворца и святой мученицы царицы Александры при Путиловском заводе (с домом для переодевания невест)
|knid= 7830624000 |complex= 7830624000
|knid-new= 781620568980005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 48 (литеры)
|year= 1901–1906 гг. |author= гражд. инж. Вас. А. Косяков, 1925 г., арх. А.С. Никольский, 1950-е гг. (реконструкция)
|description=
|image= Санкт-Петербург,_храм Путиловского завода сверху (1).jpg
|wdid= Q4384345
|wiki= Путиловская церковь
|commonscat= Putilovskaya Church |protection= Р
|link=
|sobory= 04154
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.883672 |long= 30.267409 |precise= yes
|name= Здание храма |knid= 7830624001 |complex= 7830624000
|knid-new= 781610568980015
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 48
|year= 1901–1906 гг.
|author= гражд. инж. Вас. А. Косяков, 1925 г., арх. А.С. Никольский, 1950-е гг. (реконструкция)
|description=
|image= Путиловская церковь03.jpg
|wdid= Q124287023
|wiki=
|commonscat= Putilovskaya Church
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.883368 |long= 30.267565 |precise= yes
|name= Дом для переодевания невест |knid= 7830624002 |complex= 7830624000
|knid-new= 781610568980025
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 48 литера Б
|year= 1901–1906 гг. |author= гражд. инж. Вас. А. Косяков, 1925 г., арх. А.С. Никольский
|description=
|image= Путиловская церковь. Дом для переодевания невест03.jpg
|wdid= Q124287025
|wiki=
|commonscat= Putilovskaya Church
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.883621 |long= 30.265328 |precise= yes
|name= Дом С.С. Богомолова
|knid= 7830625000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 48 литера И
|year= 1872 г. |author=
|description= Отреставрирован
|image= Bogomolov-House-1.jpg
|wdid= Q124287026
|wiki= Дом С. С. Богомолова
|commonscat= Stachek Avenue 48 litera I, Saint Petersburg |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.879700 |long= 30.261911 |precise= yes
|name= Станция метро «Кировский завод» (с перронным залом)
|knid= 7830315000
|knid-new= 791410029610005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 70
|year= 1955 г. |author= арх. А.К. Андреев
|description=
|image= Metro SPB Line1 Kirovsky Zavod.jpg
|wdid= Q2188273
|wiki= Кировский завод (станция метро)
|commonscat= Kirovsky Zavod metrostation |protection= Р
|link=
|document= doc10012012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.877621 |long= 30.261712 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени И.И. Газа
|knid= 7830626000
|knid-new= 782011331000005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 72
|year= 1930-1935 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, Д.Л. Кричевский, ск. Л.А. Дитрих, 1960-е гг, арх. Е.М. Полторацкий, инж. Л.Н. Бубарина (завершение)
|style= конструктивизм
|description= Охраняется только южное крыло здания
|image= ДК_имени Газа южное крыло.jpg
|wdid= Q4155942
|wiki= Дворец культуры имени И. И. Газа
|commonscat= DK Gaza |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/54019/?
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.878009 |long= 30.260175 |precise= yes
|name= Бюст И.И. Газа
|knid= 7800517000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 72 (перед Дворцом культуры им. И.И. Газа)
|year= 1962 г. |author= ск. Г.Д. Гликман, арх. Ю.Я. Мачерет
|description=
|image= Бюст Газа02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= DK Gaza |protection= Р
|link=
|document= doc24101977
|dismissed= d06032000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.865771 |long= 30.259733 |precise= yes
|name= Дот № 112 рубежа «Ижора»
|knid= 7830310000
|knid-new= 781510331730805
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 79, двор
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №112, пр. Стачек 79 01.jpg
|wdid= Q123908778
|wiki=
|commonscat= Pillbox No112, Stachek Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872053 |long= 30.262075 |precise= yes
|name= Комплекс жилых домов (18 зданий)
|knid= 7830627000 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 80, 82, 84 корпуса 1 и 2; улица Зайцева, 4 корпуса 1 и 2, 6 корпуса 1 и 2, 8 корпуса 1 и 2; улица Зенитчиков, 3 корпуса 1 и 2, 5, 7/3; Краснопутиловская улица, 5, 9, 11, 13
|year= 1936–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев (планировка квартала), В.А. Каменский, Д.И. Тараканов, Е.И. Холмогоров, Н.М. Шифрин, Л.Е. Асс, А.С. Гинцберг, Г.А. Оль, 1949–1952 гг.
|description=
|image= Avtovo Residential Complex aer1.jpg
|wdid= Q124287027
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.870493 |long= 30.261272 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627001 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 4 (корпус 1)
|year= 1938 г. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зайцева 4.jpg
|wdid= Q124287028
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.870991 |long= 30.261693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627002 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 4 корпус 2
|year= 1937–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зайцева_4к2 03.jpg
|wdid= Q124287029
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.87089 |long= 30.263029 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627003 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 6 корпус 1
|year= 1938–1939 гг., 1941 г. |author= арх-ры А.А. Оль, В.А. Каменский
|description=
|image= Зайцева 6к1 02.jpg
|wdid= Q124287030
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.871627 |long= 30.262227 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627004 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 6 корпус 2
|year= 1939 г. |author= арх-ры Д.И. Тараканов, Е.И. Холмогоров
|description=
|image= Зайцева 6к2 02.jpg
|wdid= Q124287031
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.871562 |long= 30.264727 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627005 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 8 корпус 1
|year= 1937 г. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зайцева 8к1 02.jpg
|wdid= Q124287032
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.871604 |long= 30.263651 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627006 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зайцева, 8 корпус 2
|year= 1937–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зайцева 8к2.jpg
|wdid= Q124287033
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872947 |long= 30.260285 |precise= yes
|name= Жилой дом (завода им. Калинина)
|knid= 7830627007 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зенитчиков, 3 корпус 1
|year= 1939 г. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зенитчиков_3к1 01.jpg
|wdid= Q124287034
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872484 |long= 30.260666 |precise= yes
|name= Жилой дом (завода им. Жданова)
|knid= 7830627008 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зенитчиков, 3 корпус 2
|year= 1938–1939 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, В.А. Каменский, Н.М. Шифрин, Г.А. Оль
|description=
|image= Зенитчиков 3к2 03.jpg
|wdid= Q124287036
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.873289 |long= 30.261497 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627009 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зенитчиков, 5
|year= 1936–1937 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев (проект), 1952 г. (постройка)
|description=
|image= Зенитчиков 5.jpg
|wdid= Q124287038
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.873445 |long= 30.262549 |precise= yes
|name= Жилой дом (общежитие студентов Ленинградской консерватории)
|knid= 7830627010 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Зенитчиков, 7 / Краснопутиловская улица, 3
|year= 1937–1939 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Зенитчиков 7, Краснопутиловская 3 02.jpg
|wdid= Q124287039
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.87288 |long= 30.26183 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627011 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 5
|year= 1940 г. |author= арх-ры А.А. Оль, В.А. Каменский, Н.М. Шифрин, Г.А. Оль
|description=
|image= Краснопутиловская 5 02.jpg
|wdid= Q124287041
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872853 |long= 30.26367 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627012 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 9
|year= 1940–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев, 1950 г. (завершение)
|description=
|image= Краснопутиловская 9 01.jpg
|wdid= Q124287042
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872088 |long= 30.263536 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627013 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 11
|year= 1937–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Краснопутиловская 11 01.jpg
|wdid= Q124287043
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872245 |long= 30.26499 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627014 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Краснопутиловская улица, 13 / улица Зайцева
|year= 1940–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев, 1949 г. (завершение)
|description=
|image= Краснопутиловская 13 01.jpg
|wdid= Q124287044
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.872538 |long= 30.259507 |precise= yes
|name= Жилой дом (Балтийского пароходства)
|knid= 7830627015 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 80 / улица Зенитчиков
|year= 1936–1938 гг. |author= арх-ры Л.Е. Асс, А.С. Гинцберг
|description=
|image= Стачек 80 02.jpg
|wdid= Q124287045
|wiki= Жилой дом Балтийского пароходства
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.871711 |long= 30.259856 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627016 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 82
|year= 1937–1941 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, С.Е. Бровцев
|description=
|image= Стачек 82.jpg
|wdid= Q124287046
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.870739 |long= 30.260038 |precise= yes
|name= Жилой дом (завода им. Лейтенанта Шмидта)
|knid= 7830627017 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 84 корпус 1 / улица Зайцева
|year= 1936–1938 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, В.А. Каменский, Г. А. Оль
|description=
|image= Стачек_84к1 03.jpg
|wdid= Q124287047
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.871237 |long= 30.260875 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7830627018 |complex= 7830627000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 84 корпус 2
|year= 1938–1939 гг. |author= арх-ры А.А. Оль, В.А. Каменский
|description=
|image= Стачек 84к2 01.jpg
|wdid= Q124287048
|wiki=
|commonscat= Avtovo Residential Complex |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.867248 |long= 30.261315 |precise= yes
|name= Станция метро «Автово» (с перронным залом)
|knid= 7830316000
|knid-new= 791410029620005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= площадь Стачек, 90 корпус 2
|year= 1955 г. |author= арх-ры Е.А. Левинсон, А.А. Грушке
|description=
|image= Metro SPB Line1 Avtovo.jpg
|wdid= Q2016654
|wiki= Автово (станция метро)
|commonscat= Avtovo metrostation |protection= Р
|link=
|document= doc10012012
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.86007 | long=30.25465 |precise= yes
|name= Трансформаторная подстанция электрифицированной дороги «ОранЭЛ» |knid= 7801883000 |knid-new= 781610570140005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 91
|year= 1914–1915 гг.
|author= арх. А.И. Зазерский (?)
|description=
|image= OranEL.jpg
|wdid=Q65130835
|wiki= Княжевская подстанция
|commonscat= Tram substation (Stachek 91)
|link=
|protection=Р
|document=doc05071999
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861056 |long= 30.264587 |precise= yes
|name= Дот № 106 рубежа «Ижора»
|knid= 7830311000
|knid-new= 781510331730745
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 100 (на территории метродепо ТЧ-1 "Автово", возле КПП №1)
|year= 1943 г. |author=
|description= В документах указан адрес пр. Стачек, 102, но на здании висит табличка с адресом пр. Стачек, 100
|image= Pillbox_106.jpg
|wdid= Q124286979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861036 |long= 30.259232 |precise= yes
|name= Мемориал в память обороны города в 1941–1944 гг. — «Зелёный пояс Славы Ленинграда». «Кировский вал»
|knid= 7810237000 |complex= 7810237000
|knid-new= 781520310630006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 106 (Ленинградский сквер)
|year= 1941–1944 гг., 1951 г. (установлен), 1970 г. |author= арх. В.Э. Шевеленко
|description= См. также [[:w:ru:Кировский вал|«Кировский вал»]]
|image= DOT Monument SPB 1.jpg
|wdid= Q124286971
|wiki=
|commonscat= Stachek Avenue Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
|unesco= 540
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861017 |long= 30.259486 |precise= yes
|name= Дот № 930 рубежа «Ижора»
|knid= 7810237001 |complex= 7810237000
|knid-new= 781510310630026
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 106
|year= 1941–1944 гг. |author=
|description= Элемент ансамбля [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург|"Комплекс фортификационных и оборонительных сооружений Ленинграда 1920-х — 1940-х годов"]].
|image= Oborona.Dot03.JPG
|wdid= Q124286972
|wiki=
|commonscat= Stachek Avenue Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.860916 |long= 30.259727 |precise= yes
|name= Стела
|knid= 7810237002 |complex= 7810237000
|knid-new= 781510310630036
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 106
|year= 1970 г. |author= арх. В.Э. Шевеленко
|description=
|image= Oborona.Stela.JPG
|wdid= Q124286973
|wiki=
|commonscat= Stachek Avenue Memorial |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.86109 |long= 30.258515 |precise= yes
|name= Танк
|knid= 7810237003 |complex= 7810237000
|knid-new= 781510310630016
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 106
|year= 1951 г. (установлен) |author=
|description=
|image= Tank The Victor Monument SPB.jpg
|wdid= Q4343008
|wiki= Танк-победитель
|commonscat= KV-85 in Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.854576 |long= 30.246060 |precise= yes
|name= Дача К.Е. Сиверса (комплекс «Кировского городка»)
|knid= 7801885000 |complex= 7801885000
|knid-new= 781620554160005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 140, 142, 144, 156, 158, 160, 172
|year= |author= гл. арх. Б.Ф. Белов, арх-ры Л.Л. Шретер, Е.П. Лавровская, В.Н. Зотов, Ю.А. Визенталь, инж. А.М. Лихачев, Т.В. Старостина, А.В. Незванов и др.
|description=
|image= Жилой дом, проспект Стачек, 156.JPG
|wdid= Q18121455
|wiki= Дача Сиверса
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.86007 | long=30.25465 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7801885001 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 140
|year= 1955 г.
|author= арх. Л.Л. Шрётер, арх. Л.М. Гольдвассер
|description=
|image= Stachek140-1.JPG
|wdid= Q124286938
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.855056 |long= 30.247105 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7801885002 |complex= 7801885000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 142
|year= 1955 г. |author=
|description=
|image= Stachek142-2.JPG
|wdid= Q124286939
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85462 | long=30.24828 |precise= yes
|name= Корпус для неизлечимых больных |knid= 7801885003 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 144
|year= 1847–1850 гг.
|author= арх. П.С. Плавов, 1958 г.
|description=
|image= Stachek144-4.JPG
|wdid= Q124286940
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85401 | long=30.24697 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7801885004 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 156
|year= 1828–1838 гг.
|author= арх-ры Д.И. Квадри, П.С. Плавов, 1955 г., арх. Л.Л. Шрётер (перестройка)
|description=
|image= Stachek156-1.JPG
|wdid= Q124286941
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85364 | long=30.24766 |precise= yes
|name= Пруд |knid= 7801885008 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 156
|year= 1760-е гг.
|author=
|description=
|image= Sankt-Peterburg avgust2013 Krasnosel 172.jpg
|wdid= Q124286945
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.853531 |long= 30.248026 |precise= yes
|name= Остатки исторической планировки
|knid= 7802181001 |complex= 7801885000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 156–158
|year= 1760-е гг. |author=
|description=
|image= Sankt-Peterburg avgust2013 Krasnosel 173.jpg
|wdid= Q124286951
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.853693 |long= 30.247566 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7802181002 |complex= 7801885000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 156–158
|year= 1741 г. |author=
|description=
|image= Dacha Siversa02.JPG
|wdid= Q124286952
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85440 | long=30.24566 |precise= yes
|name= Дача К.Е. Сиверса (перестроена) |knid= 7801885005 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 158
|year= 1750–1760 гг.
|author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1780 г., арх. И. Е. Огарев, 1828 г., арх-ры П.С. Плавов, Д.И. Квадри, 1950-е г. (перестройка), арх. Л.Л. Шрётер (перестройка)
|description=
|image= Dacha Siversa04.JPG
|wdid= Q124286942
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85399 | long=30.24477 |precise= yes
|name= Дом для служащих больницы |knid= 7801885006 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 160
|year= 1847–1850 гг.
|author= арх. П.С. Плавов, 1955 г.
|description=
|image= Stachek160-2.JPG
|wdid= Q124286943
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.85347 | long=30.24480 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7801885007 |complex= 7801885000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 172
|year= 1955 г.
|author= арх-ры Л.Л. Шрётер, арх. В.И. Заусская
|description=
|image= Stachek172-2.JPG
|wdid= Q124286944
|wiki=
|commonscat= Dacha of K.Sievers - Manor of G.Potyomkin - Hospital of All Who Sorrow - Kirovsky town
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.848781 |long= 30.237824 |precise= yes
|name= Дача Брюса
|knid= 7802182000 |complex= 7802182000
|knid-new= 781620554170005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= между домом 182 по проспекту Стачек и домом 3 корпус 2 по Дачному проспекту
|year= 1730-е гг. |author=
|description=
|image= Stachek186a pond01.JPG
|wdid= Q16631819
|wiki= Воронцовский сквер
|commonscat= Vorontsov Garden |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.850025 |long= 30.237637 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7802182001 |complex= 7802182000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= между домом 182 по проспекту Стачек и домом 3 корпус 2 по Дачному проспекту
|year= 1730-е гг. |author=
|description=
|image= Stachek186a pond07.jpg
|wdid= Q124286953
|wiki=
|commonscat= Bruce Manor |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.849304 |long= 30.238131 |precise= yes
|name= Система прудов с островом
|knid= 7802182002 |complex= 7802182000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= между домом 182 по проспекту Стачек и домом 3 корпус 2 по Дачному проспекту
|year= 1730-е гг. |author=
|description=
|image= Stachek186a pond03.JPG
|wdid= Q124286955
|wiki=
|commonscat= Bruce Manor |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.849908 |long= 30.235103 |precise= yes
|name= Усадьба Р.И. Воронцова (с территорией)
|knid= 7801886000 |complex= 7801886000
|knid-new= 781620568780005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, д. 186а
|year= 1756 г. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот (?), 1992–1993 гг.
|description=
|image= Stachek186a 04.JPG
|wdid= Q124286946
|wiki=
|commonscat= Vorontsov Estate, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.849866 |long= 30.234345 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7801886001 |complex= 7801886000
|knid-new= 781610568780015
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 186А
|year= 1756 г. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот (?), 1992-1993 гг. (приспособление под церковь)
|description=
|image= Стачек пр., 186a.jpg
|wdid= Q4505182
|wiki= Церковь Веры, Надежды, Любови и матери их Софии (Санкт-Петербург)
|commonscat= Church of Vera, Nadejda, Lubov, and their mother Sophia (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.84821 |long= 30.236531 |precise= yes
|name= Пруды
|knid= 7801886002 |complex= 7801886000
|knid-new= 781620568780025
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, территория между домами 186А, 188, 190, 198, 200 и домами 3 корпуса 4, 5 7 по Дачному проспекту
|year= 1756 г. |author=
|description=
|image= Усадьба Воронцова Пруды 1.jpg
|wdid= Q124286948
|wiki=
|commonscat= Vorontsov Estate, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.848199 |long= 30.23577 |precise= yes
|name= Зелёные насаждения
|knid= 7801886003 |complex= 7801886000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, территория между домами 186А, 188, 190, 198, 200 и домами 3 корпуса 4, 5 7 по Дачному проспекту
|year= |author=
|description= Ныне вместе с территорией дачи Брюса (см. выше) - [[:w:ru:Воронцовский сквер|Воронцовский сквер]]
|image= Усадьба Воронцова Зеленые насаждения.jpg
|wdid= Q124286949
|wiki=
|commonscat= Vorontsov Estate, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.84858 | long=30.23098 |precise= yes
|name= Дача Шереметева «Ульянка» |knid= 7802183000 |knid-new= 781620554220005 |complex= 7802183000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 206
|year= нач. XVIII в., нач. XIX в., 1940-е гг. (разрушена)
|author= арх. И.Д. Корсини
|description=
|image= Ulyanka S-Petersburg.jpg
|wdid= Q25394567
|wiki= Ульянка (усадьба)
|commonscat= Ulyanka Manor
|link=
|protection=Р
|document=doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.846775 |long= 30.233957 |precise= yes
|name= Система прудов с островами
|knid= 7802183001 |complex= 7802183000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 206 и территория между домами 200, 202, домом 3 корпус 7 по Дачному проспекту и домами 14–22 и 28 по улице Лёни Голикова
|year= 1710 г. |author=
|description=
|image= Sankt-Peterburg avgust2013 Krasnosel 169.jpg
|wdid= Q124286956
|wiki=
|commonscat= Ulyanka Manor |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.847407 |long= 30.232637 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 7802183002 |complex= 7802183000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, у дома 206 и территория между домами 200, 202, домом 3 корпус 7 по Дачному проспекту и домами 14–22 и 28 по улице Лёни Голикова
|year= 1741 г. |author=
|description=
|image= Sankt-Peterburg avgust2013 Krasnosel 171.jpg
|wdid= Q124286957
|wiki=
|commonscat= Ulyanka Manor |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.845311 |long= 30.220335 |precise= yes
|name= Дача И.Г. Чернышёва «Александрино»
|knid= 7810238000 |complex= 7810238000
|knid-new= 781620553690006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 226
|year= 1770-е гг. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1960 г. (восстановление), арх. М.М. Плотников
|description=
|image= Alexandrino Manor.jpg
|wdid= Q287993
|wiki= Чернышёва дача
|commonscat= Alexandrino Manor |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat=59.84522 | long=30.22027 |precise= yes
|name= Дача |knid= 7810238001 |knid-new= 781610553690016 |complex= 7810238000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 226
|year= 1770-е гг.
|author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1960 г. (восстановление), арх. М.М. Плотников
|description=
|image= Alexandrino03.JPG
|wdid= Q124286974
|wiki=
|commonscat= Alexandrino Manor
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.843052 |long= 30.219322 |precise= yes
|name= Парк с прудами (два) и островами (два)
|knid= 7810238002 |complex= 7810238000
|knid-new= 781620553690026
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 226
|year= 1770-е гг. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1960 г. (восстановление), арх. М.М. Плотников
|description=
|image= Парк Александрино 014.jpg
|wdid= Q18121494
|wiki= Александрино (парк)
|commonscat= Alexandrino park (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.843036 |long= 30.218378 |precise= yes
|name= Наблюдательный пункт (НП)
|knid= 7830693000 |complex= 7810238000
|knid-new= 781510331730455
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= парк Александрино, 200 м восточнее дома 48 корпус 4 по проспекту Маршала Жукова
|year= 1941-1943 гг. |author=
|description= Элемент ансамбля [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург|"Комплекс фортификационных и оборонительных сооружений Ленинграда 1920-х — 1940-х годов"]]
|image= Усадьба Александрино НП.jpg
|wdid= Q124287070
|wiki=
|commonscat= Command and observation post in Alexandrino park |protection= Р
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.845676 |long= 30.216023 |precise= yes
|name= Мемориал в память обороны города в 1941–1944 гг. — «Зелёный пояс Славы Ленинграда». «Кировский вал»
|knid= 7810236000
|knid-new= 781510213260006
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 232 (пересечение проспекта Стачек и проспекта Маршала Жукова)
|year= 1946 г. |author= арх-ры Л.Ю. Гальперин, Д.М. Шпрейзер
|description= См. также [[:w:ru:Кировский вал|«Кировский вал»]]
|image= Стачек-Жукова Мемориал.jpg
|wdid= Q124286970
|wiki=
|commonscat= Memorial near Alexandrino park |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
|unesco= 540
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.860384 |long= 30.256544 |precise= yes
|name= Историческая трасса Петергофской дороги. Проспект Стачек
|knid= 7832335002
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= юго-западная часть проспекта от пересечения с дорогой в Угольную гавань (под путепроводом) до пересечения с проспектом Маршала Жукова
|year= |author=
|description= К исторической Петергофской дороге отнесено также Петергофское шоссе, которое административно находится в [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Красносельский район|Красносельском районе]] и учтено там. На всём протяжении охраняется лишь сама трасса, а не здания с адресом по ней (список охраняемых зданий см. выше)
|image= Тр.подстанция01.JPG
|wdid= Q4381362
|wiki= Проспект Стачек
|commonscat= Stachek Avenue |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
|unesco= 540
}}
== Тракторная ул. ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898453 |long= 30.278164 |precise= yes
|name= Ансамбль Тракторной улицы
|knid= 7802730000 |complex= 7802730000
|knid-new= 781620568830005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 6, 12 (литера В); Тракторная улица, 12 литера Б; улица Метростроевцев, 2
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Санкт-Петербург,_жилмассив на Тракторной сверху.jpg
|wdid= Q4461832
|wiki= Тракторная улица
|commonscat= Traktornaya Street |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.900066 |long= 30.282041 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832178000 |complex= 7802730000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Метростроевцев, 2
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Метростроевцев_2 02.jpg
|wdid= Q124287089
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street Ensemble |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89873 |long= 30.276105 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832178001 |complex= 7802730000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 6
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Проспект_Стачек, 6.jpg
|wdid= Q124287091
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street Ensemble |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.897665 |long= 30.277025 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832178002 |complex= 7802730000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 12 (литера В)
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Стачек 12.jpg
|wdid= Q124287092
|wiki=
|commonscat= Stachek Avenue 12 litera V, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899744 |long= 30.280445 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 7832178003 |complex= 7802730000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 12 литера Б
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Тракторная_12Б 02.jpg
|wdid= Q124287093
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street Ensemble |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898633 |long= 30.279227 |precise= yes
|name= Ансамбль Тракторной улицы. Четырнадцать жилых домов
|knid= 7832177000 |complex= 7832177000
|knid-new= 781621374930005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 8/2, 10; Тракторная улица, 3, 4 (литера Е), 5, 6 (литера И), 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 15; Балтийская улица, 18
|year= 1925-1927 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description= Дополнительный ансамбль. По факту в ансамбле 15 домов, потому что дом (по Сивкову переулку) с адресом Тракторная улица 11 / Балтийская улица 18 разделен на два с индивидуальными адресами
|image= SPb TraktornayaStreet 4928.jpg
|wdid= Q124287071
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street Ensemble |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898485 |long= 30.282564 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177001 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Балтийская улица, 18 / Сивков переулок
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Балтийская_18 01.jpg
|wdid= Q124287072
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street Ensemble |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898395 |long= 30.276738 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177002 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 8 / Тракторная улица, 2
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Стачек 8, Тракторная 2.jpg
|wdid= Q124287073
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 2, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.897916 |long= 30.277097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177003 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 10 / Тракторная улица, 1
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Стачек_10 - Тракторная 1 03.jpg
|wdid= Q124287074
|wiki=
|commonscat= Stachek Avenue 10, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898192 |long= 30.278009 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177004 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 3
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Тракторная_3 01.jpg
|wdid= Q124287075
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 3, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.8985 |long= 30.27777 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177005 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 4
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb TraktornayaStreet4 5015.jpg
|wdid= Q124287076
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 4, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898456 |long= 30.279294 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177006 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 5
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb TraktornayaStreet5 4964.jpg
|wdid= Q124287077
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 5, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89873 |long= 30.27902 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177007 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 6
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Traktornaya_Street 6 2012-09 1348770954.jpg
|wdid= Q124287078
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 6, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898713 |long= 30.280670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177008 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 7
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb TraktornayaStreet7 4931.jpg
|wdid= Q124287079
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 7, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898885 |long= 30.279895 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177009 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 8
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb TraktornayaStreet8 4946.jpg
|wdid= Q124287080
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 8, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898562 |long= 30.281737 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177010 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 9 / Сивков переулок
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Тракторная_9 02.jpg
|wdid= Q124287083
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 9, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899072 |long= 30.280839 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177011 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 10
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Traktornaya Street 2011 (1).jpg
|wdid= Q124287084
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 10, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.898809 |long= 30.282207 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177012 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 11 / Сивков переулок
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb TraktornayaStreet11 4925.jpg
|wdid= Q124287085
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 11, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.89949 |long= 30.28123 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177013 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 12 / Сивков переулок
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Тракторная 12.jpg
|wdid= Q124287086
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 12, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899221 |long= 30.282446 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177014 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 13
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Тракторная_13 02.jpg
|wdid= Q124287087
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 13, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.899638 |long= 30.283025 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832177015 |complex= 7832177000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Тракторная улица, 15
|year= 1925-1937 гг. |author= арх-ры А.И. Гегелло, А.С. Никольский, Г.А. Симонов
|style= конструктивизм
|description=
|image= 4339. St. Petersburg. Traktornaya street, 15.jpg
|wdid= Q124287088
|wiki=
|commonscat= Traktornaya Street 15, Saint Petersburg |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
== ул. Швецова ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.896578 |long= 30.280585 |precise= yes
|name= Жилые дома
|knid= 7840021000 |complex= 7840021000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Швецова, 4, 6, 10
|year= 1934-1937 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Shvecova str 6.jpg
|wdid= Q124287096
|wiki=
|commonscat= Residential complex, Shvetsova Street
|link=
}}
{{monument |type= architecture |style= Конструктивизм
|lat=59.896126| long=30.279759 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7840021001 |complex= 7840021000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Швецова, 4
|year= 1935 г.
|author=
|description=
|image= SPb ShvetsovaStreet4 4780.jpg
|wdid= Q124287097
|wiki=
|commonscat= Residential complex, Shvetsova Street
|link=
}}
{{monument |type= architecture |style= Конструктивизм
|lat=59.896266 | long=30.280263 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7840021002 |complex= 7840021000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Швецова, 6
|year= 1934 г.
|author=
|description=
|image= Shvecova str 5.jpg
|wdid= Q124287098
|wiki=
|commonscat= Residential complex, Shvetsova Street
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.896637 |long= 30.281862 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7840021003 |complex= 7840021000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= улица Швецова, 10
|year= 1934-1937 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= SPb ShvetsovaStreet10 4855.jpg
|wdid= Q124287099
|wiki=
|commonscat= Residential complex, Shvetsova Street
|link=
}}
==Красненькое кладбище==
{{monument |type= architecture
|lat= 59.862077 |long= 30.269975 |precise= yes
|name= Красненькое кладбище |knid= 7801884000 |knid-new= 781620568790005 |complex= 7801884000
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98
|year=1776 г., 1950-е гг.
|description=
|image= Кр.кладбище03.JPG
|wdid= Q4238187
|wiki= Красненькое кладбище
|commonscat= Krasnenkoe cemetery
|link=
|protection=Р
|document=doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.863633 |long= 30.263488 |precise= yes
|name= Красненькое кладбище (историческое ядро)
|knid= 7802180000 |complex= 7801884000
|knid-new= 781620573750005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= Вдоль ограды по пр. Стачек, далее вдоль ограды, параллельной ветке ж/д, далее по оси Двинской дорожки, далее вдоль русла р. Красненькой
|year= 1776 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище, вход.jpg
|wdid= Q124286950
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.86328 |long= 30.262139 |precise= yes
|name= Павильон
|knid= 7801884001 |complex= 7801884000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище
|year= 1950-е гг. |author= арх. С. Г. Майофис
|description=
|image= Кр.кладбище02.JPG
|wdid= Q124286934
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.863401 |long= 30.262286 |precise= yes
|name= Павильон
|knid= 7801884002 |complex= 7801884000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище
|year= 1950-е гг. |author= арх. С. Г. Майофис
|description=
|image= Кр.кладбище04.JPG
|wdid= Q124286935
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.863357 |long= 30.262144 |precise= yes
|name= Ограда с пилонами ворот
|knid= 7801884003 |complex= 7801884000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище
|year= 1950-е гг. |author= арх. С. Г. Майофис
|description=
|image= Кр.кладбище01.JPG
|wdid= Q124286936
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc16071990
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863571 |long= 30.262163 |precise= yes
|name= Дот № 108 рубежа «Ижора»
|knid= 7802616000
|knid-new= 781510331730755
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, у ворот Красненького кладбища
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= ДОТ №108 у Красненького кладбища.jpg
|wdid= Q124286961
|wiki=
|commonscat= Pillbox No108 near Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863595 |long= 30.272006 |precise= yes
|name= Дот-КВ № 126 рубежа «Ижора»
|knid= 7830312000
|knid-new= 781510331730575
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, 40 м севернее пересечения Центральной и Гаревой дорожек
|year= 1943 г. |author=
|description=
|image= DOT 126 Ijora.jpg
|wdid= Q124286980
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc07052015
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.86348 |long= 30.262844 |precise= yes
|name= Братская могила большевиков-путиловцев В.П. Алексеева (1896-1919), С.С. Корнеева (1883-1920), И.В. Огородникова (1881–1923)
|knid= 7800507000
|knid-new= 781721006040005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, у входа, левая сторона
|year= |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Большевиков-Путиловцев.jpg
|wdid= Q124286931
|wiki=
|commonscat= Bolsheviks' grave on Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861661 |long= 30.270762 |precise= no
|name= Две братские могилы жителей, погибших в дни блокады Ленинграда 1941-1944 гг.
|knid= 7832381000 |complex= 7832381000
|knid-new= 781721006100005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, 10-я дорожка, участок № 1
|year= 1941–1945 гг. |author=
|description=
|image= 1005. Красненькое кладбище. Братские захоронения.jpg
|wdid= Q124464848
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861661 |long= 30.270762 |precise= yes
|name= Братская могила ленинградцев, погибших в период героической обороны города
|knid= 7800501000 |complex=7832381000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, 10-я дорожка, участок № 1
|year= 1941–1945 гг. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Братское 3.jpg
|wdid= Q124286928
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861668 |long= 30.270893 |precise= yes
|name= Братская могила ленинградцев, погибших в период героической обороны города
|knid= 7800502000 |complex=7832381000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, 10-я дорожка, участок № 1
|year= |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Братское 4.jpg
|wdid= Q124286929
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863491 |long= 30.268607 |precise= no
|name= Две братские могилы воинов, погибших в войну с белофиннами
|knid= 7832382000 |complex= 7832382000
|knid-new= 781721006050005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, слева
|year= 1939–1940 гг. |author=
|description=
|image= 1004. Красненькое кладбище. Братская могила советских воинов.jpg
|wdid= Q124464849
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863491 |long= 30.268607 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в советско-финскую войну
|knid= 7800499000 |complex=7832382000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, слева
|year= 1939–1940 гг. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Братское Финская 1.jpg
|wdid= Q124286926
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863499 |long= 30.268428 |precise= yes
|name= Братская могила советских летчиков, погибших в советско-финскую войну
|knid= 7800500000 |complex=7832382000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, слева
|year= |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Братское Финская 2.jpg
|wdid= Q124286927
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863459 |long= 30.263187 |precise= yes
|name= Братские могилы советских воинов, погибших в Великую Отечественную войну
|knid= 7800498000
|knid-new= 781721006080005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, участок № 10
|year= 1939–1940 гг., 1941–1945 гг. |author=
|description=
|image= Krasnenkoe cemetery 4.jpg
|wdid= Q124286925
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863214 |long= 30.269051 |precise= yes
|name= Могила К.С. Алексеева (1914–1971), Героя Советского Союза
|knid= 7800474000
|knid-new= 781711005800005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка
|year= 1971 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище. Могила Алексеева Константина Степановича.jpg
|wdid= Q124286899
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863569 |long= 30.263195 |precise= yes
|name= Могила В.Ф. Белоусова (1921–1945), Героя Советского Союза
|knid= 7800475000
|knid-new= 781711005780005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, аллея Героев
|year= 1945 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Белоусова В.Ф.jpg
|wdid= Q124286900
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863428 |long= 30.267900 |precise= yes
|name= Могила И.И. Вахрамеева (1885–1965), председателя Военно-морского революционного комитета в Петрограде в 1917 году
|knid= 7800476000
|knid-new= 781711005710005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, левая сторона
|year= 1965 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124286901
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc24101977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.86147 |long= 30.268648 |precise= yes
|name= Могила В.Ф. Дуракова (1909–1975), Героя Советского Союза
|knid= 7800477000
|knid-new= 781710992920005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, аллея Героев
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image= Могила_Дуракова.jpg
|wdid= Q124286902
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.860753 |long= 30.275917 |precise= yes
|name= Могила М.С. Калинина (1918–1978), Героя Советского Союза
|knid= 7800478000
|knid-new= 781710992910005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Бетонная дорожка
|year= 1978 г. |author=
|description=
|image= Могила_Калинина.jpg
|wdid= Q124286903
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862580 |long= 30.273806 |precise= yes
|name= Могила В.Я. Карасёва (1900–1967), героя Социалистического труда
|knid= 7800479000
|knid-new= 781710992840005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревая дорожка
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Карасева В.Я.jpg
|wdid= Q124286905
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863392 |long= 30.266698 |precise= yes
|name= Могила П.А. Кокорева (1921–1986), Героя Советского Союза
|knid= 7802615000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, правая сторона
|year= 1986 г. |author=
|description=
|image= Красненькое Кладбище могила П.А. Кокорева.jpg
|wdid= Q124286960
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863534 |long= 30.262996 |precise= yes
|name= Могила А.А. Кондратьева (1886–1962), участника Великой Октябрьской революции и Гражданской войны, командира линкора «Заря свободы»
|knid= 7800480000
|knid-new= 781711005700005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, воинская площадка, у входа
|year= 1962 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Кондратьева А.А.jpg
|wdid= Q124286906
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc24101977
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861938 |long= 30.272269 |precise= yes
|name= Могила В.К. Коновалова (1911–1967), Героя Советского Союза
|knid= 7800481000
|knid-new= 781711005790005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Главный участок
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Могила_Коновалова.jpg
|wdid= Q124286907
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862028 |long= 30.271241 |precise= yes
|name= Могила В.С. Котова (1911–1965), героя Социалистического труда
|knid= 7800482000
|knid-new= 781710992890005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Проезжая дорожка, левая сторона
|year= 1965 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Котова.jpg
|wdid= Q124286908
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863684 |long= 30.263737 |precise= yes
|name= Могила Ю.П. Кочелаевского (1920–1970), Героя Советского Союза
|knid= 7800483000
|knid-new= 781710992880005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка
|year= 1970 г. |author=
|description=
|image= Могила_Кочелаевского.jpg
|wdid= Q124286909
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863661 |long= 30.270636 |precise= yes
|name= Могила П.Ф. Куксова (1908–1939), Героя Советского Союза
|knid= 7800484000
|knid-new= 781710992860005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка
|year= 1939 г. |author=
|description=
|image= Могила_Куксова.jpg
|wdid= Q124286910
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863255 |long= 30.262489 |precise= yes
|name= Могила Е.И. Лебедева (1923–1974), рабочего Кировского завода, героя Социалистического труда, лауреата Государственной премии
|knid= 7800485000
|knid-new= 781711005880005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, у входа на кладбище
|year= 1974 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Лебедева Е.И.jpg
|wdid= Q124286911
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc25061979
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863025 |long= 30.266106 |precise= yes
|name= Могила М.В. Лорина (1909–1985), Героя Советского Союза
|knid= 7802614000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, правая сторона
|year= 1985 г. |author=
|description=
|image= Могила_Лорина.jpg
|wdid= Q124286959
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862641 |long= 30.273639 |precise= yes
|name= Могила С.С. Милеанта (1926–1979), героя Социалистического труда
|knid= 7800486000
|knid-new= 781711006510005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревый участок
|year= 1979 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124286912
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862780 |long= 30.273822 |precise= yes
|name= Могила А.К. Мирошникова (1890–1967), героя Социалистического труда
|knid= 7800487000
|knid-new= 781711005830005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревый участок
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Мирошникова А.К.jpg
|wdid= Q124286913
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862656 |long= 30.273707 |precise= yes
|name= Могила Г.Я. Оводовского (1906–1974), Героя Советского Союза
|knid= 7800488000
|knid-new= 781711005840005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревый участок
|year= 1974 г. |author=
|description=
|image= Могила_Оводовского.jpg
|wdid= Q124286914
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.862772 |long= 30.273801 |precise= yes
|name= Могила М.В. Потепкина (1932–1968), героя Социалистического труда
|knid= 7800489000
|knid-new= 781711005850005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревый участок
|year= 1968 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Потепкина.jpg
|wdid= Q124286915
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.86351 |long= 30.262731 |precise= yes
|name= Могила Е.А. Пылаева (1919–1951), Героя Советского Союза
|knid= 7800490000
|knid-new= 781711005770005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, аллея Героев
|year= 1951 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Пылаева Е.А.jpg
|wdid= Q124286916
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863507 |long= 30.268283 |precise= yes
|name= Могила В.А. Родионова (1900–1968), Героя Советского Союза
|knid= 7800491000
|knid-new= 781711005760005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, слева
|year= 1968 г. |author=
|description=
|image= Могила Героя Советского Союза Владимира Родионова.JPG
|wdid= Q124286917
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861972 |long= 30.271663 |precise= yes
|name= Могила С.Н. Суворова (1918–1963), Героя Советского Союза
|knid= 7800492000
|knid-new= 781711005750005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Клеверный участок
|year= 1963 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Суворова С.Н.jpg
|wdid= Q124286918
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863537 |long= 30.263321 |precise= yes
|name= Могила М.Н. Тургеля (1909–1975), Героя Советского Союза
|knid= 7800493000
|knid-new= 781711005860005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Тургеля.jpg
|wdid= Q124286919
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc27021989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.863403 |long= 30.270190 |precise= yes
|name= Могила М.И. Хомякова (1912–1958), Героя Советского Союза
|knid= 7800494000
|knid-new= 781711005740005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Центральная дорожка, слева
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Красненькое Кладбище могила М.И.Хомякова-2.jpg
|wdid= Q124286920
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.860978 |long= 30.270212 |precise= yes
|name= Могила Е.С. Чуйкова (1915–1963), Героя Советского Союза
|knid= 7800495000
|knid-new= 781711005730005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Гаревый участок
|year= 1963 г. |author=
|description=
|image= Могила_Чуйкова.jpg
|wdid= Q124286921
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.86344 |long= 30.263313 |precise= yes
|name= Могила В.Е. Шалимова (1908–1942), Героя Советского Союза
|knid= 7800496000
|knid-new= 781711005720005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище
|year= 1942 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Шалимова В.Е.jpg
|wdid= Q124286923
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc03051976
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.861926 |long= 30.264985 |precise= yes
|name= Могила М.Ф. Юсупова (1896–1960), участника Великой Октябрьской социалистической революции и Гражданской войны, члена Коммунистической партии с 1917 г.
|knid= 7800497000
|knid-new= 781710992940005
|region= ru-spb |district= Кировский район
|municipality= |munid=
|address= проспект Стачек, 98, Красненькое кладбище, Днепровская дорожка
|year= 1960 г. |author=
|description=
|image= Красненькое кладбище Могила Юсупова М.Ф.jpg
|wdid= Q124286924
|wiki=
|commonscat= Krasnenkoe cemetery |protection= Р
|link=
|document= doc24101977
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-spb
|doc03051976
|doc24101977
|doc25061979
|doc27021989
|doc16071990
|doc30011992-108
|doc02071997
|doc05071999
|d06032000
|d06032000-228
|d10072001
|d31072002
|doc10012012
|doc07052015
|d07032017
|d25122025
|d30012026-11
|vvokn
}}
{{footer|type=Наследие}}
o1lul4nmgctq15jzqubu3sjjjdn3bzv
Культурное наследие России/Москва/Южный округ/Донской монастырь и кладбище
0
11643
777013
776272
2026-09-12T06:20:07Z
~2026-45894-45
43356
/* Колумбарий */ Обновлён объект Урна с прахом белорусского поэта Янки Купалы (Луцевича Ивана Доминиковича) (1882-1942), перезахоронен в Белоруссии
777013
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mow|lat=55.71444|long=37.602083|zoom=15|districtid=Q462377}}
== Ансамбль Донского монастыря ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.714440 |long= 37.602083 |precise= yes
|name= Ансамбль Донского монастыря
|knid= 7710215000 |complex= 7710215000
|knid-new= 771420435430006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= XVI - XIX вв. |author=
|description=
|image= Walls and towers of Donskoy Monastery 05.jpg
|wdid= Q1242146
|wiki= Донской монастырь
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 02994
|temples= 6042
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71425 |long= 37.60001 |precise= yes
|name= Западные ворота и колокольня
|knid= 7710216030 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430266
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= 1683 г. |author= 1730-1736 гг., арх. Д. Трезини, 1750-1753 гг., арх. А.П. Евлашев
|description= Надвратная церковь праведных Захарии и Елисаветы с колокольней
|image= Западные ворота и колокольня Донского монастыря весна 2021.jpg
|wdid= Q117174650
|wiki=
|commonscat= Church of Saints Zachary and Elizabeth under Bell tower (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04544
|temples= 6050
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71478956 |long= 37.60094454 |precise= yes
|name= Здание духовной семинарии у западных ворот
|knid= 7710216023 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430296
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= 1734 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= DM 106 1.jpg
|wdid= Q117174614
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71478956 |long= 37.60094454 |precise= yes
|name= Монастырская канцелярия (палаты) у западных ворот
|knid= 7710216021 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430226
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= 1734 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Донской монастырь - panoramio (47).jpg
|wdid= Q117174607
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Ограда хозяйственного двора
|knid= 7710216020 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Чугунные ворота
|knid= 7710215009 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= сер. XVIII в. |author=
|description= Из владения № 11-13 по улице Шаболовка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71562122 |long= 37.60160031 |precise= yes
|name= Тихвинская церковь над северными воротами
|knid= 7710216032 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430176
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 10
|year= 1693 г., 1713-1714 гг. |author= арх. И.П. Зарудный
|description=
|image= DM 114 sRGB.jpg
|wdid= Q117174661
|wiki=
|commonscat= Gate Church of the Theotokos of Tikhvin at Donskoy Monastery (Moscow) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04542
|temples= 6046
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71562122 |long= 37.60160031 |precise= yes
|name= Пристройка к северным воротам (кельи у северных ворот)
|knid= 7710215012 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430206
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 10
|year= 1734 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117174575
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71453093 |long= 37.60209439 |precise= yes
|name= «Новый» (Большой Донской) собор
|knid= 7710216024 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430196
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 12
|year= 1684-1685 гг., 1692-1693 гг., 1740-1750 гг. |author=
|description=
|image= Большой_Донской собор.jpg
|wdid= Q117174619
|wiki=
|commonscat= Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04324
|temples= 6044
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71561108 |long= 37.6021932 |precise= yes
|name= Баня (кухня настоятельская)
|knid= 7710215016 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430286
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 13
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117174584
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715491 |long= 37.602167 |precise= yes
|name= Церковь святителя Иоанна Златоуста и великомученицы Екатерины (усыпальница Первушиных)
|knid= 7710216028 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 14 (на месте бани XVIII в.)
|year= 1888 г. |author= арх. А.Г. Венсан, 1891 г., арх-ры А.Г. Первушин, П.М. Иванов
|description=
|image= SaintJohnChrysostomChurch(DonskoyMonastery).jpg
|wdid= Q117174637
|wiki=
|commonscat= Saint John Chrysostom Church (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 06650
|temples= 6049
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71512425 |long= 37.60217524 |precise= yes
|name= Настоятельские покои
|knid= 7710216022 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430186
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 15
|year= 1749-1750 гг., 1779-1780 гг. |author=
|description=
|image= Донской Монастырь, фото 36..JPG
|wdid= Q117174610
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.714661 |long= 37.602864 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Иоанна Лествичника (часовня-усыпальница Терещенко)
|knid= 7710216029 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 17
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Москва, Донской монастырь, храм Иоанна Лествичника (1).jpg
|wdid= Q117174644
|wiki=
|commonscat= Saint John Climacus church (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04543
|temples= 6048
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71456643 |long= 37.60268728 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Александра Свирского (усыпальница Зубовых)
|knid= 7710216027 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430246
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская пл., дом 1, строение 18
|year= 1796-1798 гг |author=
|description=
|image= Москва,_Донской монастырь, храм Александра Свирского.jpg
|wdid= Q117174630
|wiki=
|commonscat= Alexander Svirsky church (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04666
|temples= 6047
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71396802 |long= 37.60247168 |precise= yes
|name= «Старый» (Малый Донской) собор с трапезной, приделами и шатровой колокольней
|knid= 7710216025 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430236
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 19
|year= 1591-1593 гг., 1678-1679 гг., кон. XVII в. |author= зодчий Ф.С. Конь (?)
|description=
|image= Храм Донской иконы Божией Матери (Малый собор).jpg
|wdid= Q117174624
|wiki=
|commonscat= Small Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 03428
|temples= 6043
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71347611 |long= 37.60174404 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела (усыпальница Голицыных)
|knid= 7710216031 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430256
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 20
|year= 1806-1809 гг. |author= арх. И.В. Еготов
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела 4.jpg
|wdid= Q117174657
|wiki=
|commonscat= Church of Saint Michael (Donskoy Monastery) |protection= Ф
|link=
|sobory= 06651
|temples= 6045
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71341525 |long= 37.60137574 |precise= yes
|name= Больничный корпус
|knid= 7710215014 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430216
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 23
|year= 1779 г., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Больничный_корпус.jpg
|wdid= Q117174581
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/4893221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.7134254 |long= 37.60092658 |precise= yes
|name= Конюшни (конюшня и каретный сарай)
|knid= 7710215013 |complex= 7710215000
|knid-new= 771410435430276
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 24
|year= 1792 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117174578
|wiki=
|commonscat=Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71364346 |long= 37.60115116 |precise= yes
|name= Братский корпус (кельи)
|knid= 7710215011 |complex= 7710215000
|knid-new= 771420435430166
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 27
|year= 1779 г., 1882 г. |author=
|description=
|image= Братский_корпус Донского монастыря 2021.jpg
|wdid= Q117174573
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.71381589 |long= 37.60071098 |precise= yes
|name= Братский корпус (квасоварня)
|knid= 7710215010 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1, строение 28
|year= 1779 г., 1882 г. |author=
|description=
|image= Братский корпус. Донской монастырь.jpg
|wdid= Q117174571
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
===Стены и башни===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.714821 |long= 37.604117 |precise= yes
|name= 14 прясел крепостной стены (с установленными в нишах фрагментами разрушенных в 1930-е гг. памятников архитектуры)
|knid= 7710215017 |complex= 7710215000
|knid-new= 771420435430306
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= 1686 г., 1697-1698 гг., 1711 г. |author=
|description=
|image= Москва,_горельефы ХХС в Донском монастыре (1).jpg
|wdid= Q123365762
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713639 |long= 37.600253 |precise= yes
|name= Башни № 1 и 12 — квадратные на западной стене
|knid= 7710215001 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= Nothern tower of the western wall of Donskoy Monastery 01.jpg
|wdid= Q117174541
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6084221/
|linkextra= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11599221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715453 |long= 37.599532 |precise= yes
|name= Башня № 2 — круглая угловая северо-западная
|knid= 7710215002 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= North-western corner tower of Donskoy Monastery.jpg
|wdid= Q117174546
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11599221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715599 |long= 37.600946 |precise= yes
|name= Башни № 3 и 4 — квадратные на северной стене
|knid= 7710215003 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= Western tower of the nothern wall of Donskoy Monastery 02.jpg
|wdid= Q117174550
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11599221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715944 |long= 37.603693 |precise= yes
|name= Башня № 5 — круглая угловая северо-восточная
|knid= 7710215004 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в.
|description=
|image= Северо-восточная башня Донского монастыря.jpg
|wdid= Q117174553
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715380 |long= 37.603882 |precise= yes
|name= Башни № 6 и 7 — квадратные на восточной стене
|knid= 7710215005 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= Nothern tower of eastern wall of Donskoy Monastery.jpg
|wdid= Q117174557
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11599221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713602 |long= 37.604550 |precise= yes
|name= Башня № 8 — круглая угловая юго-восточная
|knid= 7710215006 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= South-eastern corner tower of Donskoy Monastery.jpg
|wdid= Q117174560
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12550221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713421 |long= 37.603184 |precise= yes
|name= Башни № 9 и 10 – квадратные на южной стене
|knid= 7710215007 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= Москва,_Донской монастырь, башня №9.jpg
|wdid= Q117174563
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12550221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.713069 |long= 37.600396 |precise= yes
|name= Башня № 11 – круглая угловая юго-западная
|knid= 7710215008 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= кон. XVII в. |author=
|description=
|image= South-west corner tower of Donskoy Monastery.jpg
|wdid= Q117174566
|wiki=
|commonscat= Walls and towers of Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6083221/
|document= d30081960
}}
===Некрополь Большого собора===
''Грузинский некрополь, судя по ряду данных, сохранился очень плохо, и многие из нижеперечисленных захоронений сняты с охраны. См. также [[:w:ru:Некрополь_Донского_монастыря#Некрополь_Большого_собора|некрополь Большого собора]]''
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Вахути (1695-1784), сына царя Вахтанга VI
|knid= 7710216035 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link= https://nashenasledie.livejournal.com/254376.html
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Амилахварова Егора Васильевича (1724-1799)
|knid= 7710216054 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Амилахорова Евгения Васильевича ( -1786)
|knid= 7710216055 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Александра Арчиловича (1673-1711), сына царя Арчила
|knid= 7710216037 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила царевны Гликерии Ильиничны (1662-1720), жены имеретинского царевича Александра Арчиловича
|knid= 7710216053 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Давида Арчиловича, сына имеретинского царя Арчила Вахтанговича
|knid= 7710216036 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила царевича Матвея Арчиловича, сына царя имеретинского Арчила Вахтанговича
|knid= 7710216057 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Гургена Томазовича ( -1730), царского секретаря
|knid= 7710216038 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Голицыной Анны Егоровны (1754-1779), дочери царевича Георгия Грузинского (Багратиона)
|knid= 7710216040 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Якова Егоровича (1751-1768), сына царевича Георгия Грузинского
|knid= 7710216051 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила княжны Дадиан Софьи Александровны (1691-1747), жены генерал-майора князя Егора Леонтьевича Дадиана
|knid= 7710216041 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Дадиан Екатерины Петровны (1743-1769), дочери князя Дадиана Петра Сергеевича
|knid= 7710216042 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Дадиан Георгия Леонтьевича (1683-1765)
|knid= 7710216043 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила княгини Дадиановой Анны Александровны (1723-1780)
|knid= 7710216044 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Дадианова Михаила Егоровича (1724-1768)
|knid= 7710216045 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Дадианова Петра Егоровича (1716-1784)
|knid= 7710216046 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Корганашвили Елисея Александровича ( -1693)
|knid= 7710216049 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Леона Бакаровича (1728-1763), сына царя Бакара Вахтанговича
|knid= 7710216048 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила княгини Грузинской Александры Яковлевны (рожд. кн. Сибирская) (1728-1793), жены принца Леона Бакаровича
|knid= 7710216039 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Матвея Осиповича ( -1730), стольника царя Арчила Вахтанговича
|knid= 7710216047 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила князя Сулхана Елизаровича (1703-1733)
|knid= 7710216052 |complex= 7710215000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1 (церковь Сретения Господня, под алтарем Большого собора)
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Big Cathedral of the Theotokos of the Don (Donskoy Monastery)
|link=
|document=
}}
== Некрополь Донского монастыря ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714102 |long= 37.603399 |precise= yes
|name= Некрополь Донского монастыря
|knid= 7710216018 |complex= 7710216018
|knid-new= 772521453550005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= XVIII - XX вв. |author=
|description=
|image= Донской_монастырь 38.jpg
|wdid= Q18428537
|wiki= Некрополь Донского монастыря
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link=
|document= d16122025
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Монументальная скульптура
|knid= 7710216016 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= XVII - XIX вв.
|description=
|image= На могиле четырех женщин - известная скульптура Э.М .Фальконе с надписью "Наш мальчик".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Cemetery in Donskoy Monastery |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Надгробия
|knid= 7710216017 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Надгробие_графа Леонида Алексеевича Камаровского и графини Аполлинарии Алексеевны Камаровской 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery
|link=
}}
===Безымянные===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Безымянное захоронение с надгробием (инвентарный № 236)
|knid= 7733657035 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Безымянное_захоронение 236.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5800221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Безымянное захоронение с надгробием в виде жертвенника (инвентарный № 297)
|knid= 7733657036 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Безымянное_297.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6006221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Неизвестное захоронение с надгробием (инвентарный № 1389)
|knid= 7733657083 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Неизвестное_захоронение 1389.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/4465221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила (безымянная)
|knid= 7710216050 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Cemetery in Donskoy Monastery |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянный саркофаг
|knid= 7733657108 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1809
|image= Саркофаг_1809.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6010221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие (кенотаф)
|knid= 7733657171 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1810
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3097/38Bezimyannoe(inv1810).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие (кенотаф)
|knid= 7733657172 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1811
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3456/Bezimyannoe.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие
|knid= 7733657218 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 855
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9/72Bezimyannoe(inv855).pdf
|document= d25121997
}}
===Без фамилий===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие пресвитера Московской духовной цензуры Василия Ивановича (1770-1845)
|knid= 7733657170 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 98
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8688/30Presviter(inv98).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием иеромонаха Макария
|knid= 7733657166 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 100
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5526/Makarii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием иеромонаха Московского Донского монастыря Моисея (1837-1893)
|knid= 7733657023 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12474221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием иеромонаха Московского Донского монастыря Никона (1824-1892)
|knid= 7733657024 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12428221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием младенцев Петра (1797-1801) и Екатерины (1800-1801)
|knid= 7733657110 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1094
|image= Младенцы_Петр и Екатерина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5485221/
|document= d25121997
}}
===А===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.Н. Адамова (ум. 1896), юриста
|knid= 7733657131 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Адамов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5622221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Азанчевской Софьи Демьяновны (1835-1849)
|knid= 7733657150 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 894
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9149/71Azanchevskaya(Donskoe)Azanchevskaya(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Алексеева Ивана Алексеевича (1750-1816), санкт-петербургского губернатора
|knid= 7733657053 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= ск. И. П. Мартос
|description=
|image= Алексеев_И.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1491221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием С.Н. Алексеевой (1811-1880)
|knid= 7733657115 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Алексеева_С.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3337/09Alekseeva.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.С. Андреевой (1825-1901), вдовы купца Григория Андреевича Андреева
|knid= 7733657114 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Кабанова
|description=
|image= Андреева_А.С.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/283/26Andreeva.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Анненковой Прасковьи Александровны (1763-1828)
|knid= 7733657162 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 2
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1241/4Annenkova(Donskoe)Annenkova(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.И. Аргамаковой, урожденной Лутовиновой (1771-1823), жены генерал–майора Ивана Васильевича Аргамакова
|knid= 7733657017 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Аргамакова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12427221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием В.К. Аршеневского (1761-1808), математика
|knid= 7733657134 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Аршеневский_В.К.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5482221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Г.В. Аршеневского (ум. 1818), сына В.К. Аршеневского
|knid= 7733657096 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Аршеневский_Г.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5481221/
|document= d25121997
}}
===Б===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие младенца Баклановского Ивана Михайловича (1804-1805)
|knid= 7733657190 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 490а
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8002/K18Baklanovskii(490a)pdfBaklanovskii(490a).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Бантыш-Каменскоrо Дмитрия Николаевича (1788-1850)
|knid= 7733657234 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1917
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1858/23Bantish-Kamenskii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Баранова Николая Ивановича (1757-1824), Барановой Варвары Александровны, урождённой Болтиной (1768-1838), Шишкиной Прасковьи Николаевны, урождённой Барановой (1792-1880)
|knid= 7733657165 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1817/3Baranovi(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Барановского Петра Дмитриевича (1892-1984), архитектора-реставратора
|knid= 7701964000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201830005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Барановский_П.Д.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/280017220/
|document= d30071992
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием В.В. Баскакова (1765-1794), секунд-майора и П.В. Баскакова (1769-1794), поручика
|knid= 7733657086 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Баскаковы_1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5484221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Батюшковой Татьяны Алексеевны (1827-1885)
|knid= 7733657066 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Батюшкова_Т.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1512221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробиями Бахметева Алексея Николаевича (1798-1861), Бахметевой Анны Петровны (1804-1884) и Бахметевой Варвары Фёдоровны (?-1859) под сенью
|knid= 7733657225 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Кампиони
|description= Инвентарный № 959 и 960
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3348/73Bahmetevi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Бестужева-Рюмина Михаила Фёдоровича (1770-1834)
|knid= 7733657012 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Бестужев.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11775221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие младенцев Бестужевых-Рюминых: Фёдора (1804), Екатерины (1806), Марии (1806) и Варвары (1812), младенца Василия Степановича Талызина
|knid= 7733657194 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 64ж
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3617/k1Bestyjevi-RuminipdfBestyjevi-Rumini.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Бове Иосифа Ивановича (1786-1834), архитектора
|knid= 7710216000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771710757140006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Бове.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/255504220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713799 |long= 37.604131 |precise= yes
|name= Захоронение Богословского Михаила Михайловича (1826-1893), выпускника Московской духовной семинарии
|knid= 7733657068 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Богословский_М.М.jpg
|wdid= Q117174683
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1527221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.Р. Бородиной (ум. 1887)
|knid= 7733657130 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Бородина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5869221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие А.А. Булгаковой (1737-1789)
|knid= 7733657079 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Перенесено из Спасо-Андроникова монастыря. Инвентарный номер 1913
|image= Булгакова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5914221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Буренина Константина Петровича (1837-1882), педагога
|knid= 7701282000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201730005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Буренин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/280409220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714059 |long= 37.602155 |precise= yes
|name= Захоронение Бутовской (Базилевич) Зинаиды Александровны (1826-1861)
|knid= 7733657049 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1863 г. |author= мастерская Санкт-Петербургского Гальванопластического заведения
|description=
|image= Бутовская_З.А.jpg
|wdid= Q126800077
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1513221/
|document= d25121997
}}
===В===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила игуменьи Валентины (Варвары Васильевны Борониной, 1821-1908)
|knid= 7733657146 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Игуменья_Валентина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5937/5IgymenyaValentinaIgymenyaValentina.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием О.А. Веневитиновой, урожденной княгини Щербатовой (1861-1892)
|knid= 7733657004 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1892 г. |author=
|description=
|image= Веневитинова_ОА.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2396/2OAVenevitinova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.А. Веневитинова (1844-1901)
|knid= 7733657005 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Веневитинов_МА.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6862/1MAVenevitinov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Волконского Евгения Николаевича (1838-1906)
|knid= 7733657113 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Павлова
|description=
|image= Волконский_Е.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1361/NadgrobieENVolkonskogo.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Волконского Петра Алексеевича (1759-1827)
|knid= 7733657153 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 599
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9233/9Volkonskii(Donskoe)Volkonskii(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.С. Вяземского (1814-1881)
|knid= 7733657106 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Вяземский_Н.С.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2401/03Vyazemskii.pdf
|document= d25121997
}}
===Г===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.С. Гайдина (? -1912)
|knid= 7733657072 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Гайдин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3286/GIKEgMoskvaDonskayapld1Gaidin.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Ф.А. Герольдштейна (ум. 1901)
|knid= 7733657135 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Герольд.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5620221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Семейное захоронение Глебовых-Стрешневых
|knid= 7733657070 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Глебовы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1528221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием князя Голицына Михаила Васильевича (1759-1815)
|knid= 7733657038 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 64а
|image= Голицын_М.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12531221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием князей Голицына Михаила Михайловича (1735-1802), Голицына Николая Михайловича (1729-1802), княгини Голицыной Марии Алексеевны, ур. Татищевой (1735-1801)
|knid= 7733657224 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 64д
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4000/2Golicini(inv64d).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием (кенотаф) князя Голицына Николая Фёдоровича (1728-1780)
|knid= 7733657220 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1813
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8179/40Golicin(inv1813).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Горяинова Леонида Ивановича (1818-1873) и Горяиновой Елизаветы Павловны (1823-1897)
|knid= 7733657223 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Н.И. Баринова
|description= Инвентарный № 6
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8045/6Goryainovi(inv6).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Горяинова Сергея Леонидовича (1845-1859)
|knid= 7733657185 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 5
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3489/Goryainov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Надгробие Гринёва Петра Терентьевича (1763-1841)
|knid= 7733657168 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1002
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5307/Grinev.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Гусятникова Фёдора Михайловича (1759-1791)
|knid= 7733657158 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 487
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4687/13Gysyatnikov(Donskoe)Gysyatnikov(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
===Д===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713535 |long= 37.602277 |precise= yes
|name= Захоронение Давыдова Льва Денисовича (1743–1801)
|knid= 7733657063 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Давыдов_Л.Д.jpg
|wdid= Q117174680
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1497221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Давыдовой Ольги Петровны (1836–1837)
|knid= 7733657064 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Давыдова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/oiv/davydova_op.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Дейнес Василия Филипповича (1823-1896)
|knid= 7733657200 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская М.Д. Кутырина
|description= Инвентарный № 1553
|image= Daines V.F. grave.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1032/Daines.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием П.А. Демидова (1710-1786)
|knid= 7733657018 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Демидов_П.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1285/19Demidov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие, предположительно Т.В. Демидовой, урожденной Семёновой (1746-1800)
|knid= 7733657151 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1910
|image= Демидова Т.В. (1746-1800) и Хозиков М.М. († 1800).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/496/35Bezimyannoe1910(Donskoe)Bezimyannoe1910(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение А.И. Деникина и К.В. Деникиной
|knid= 7733657137 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Деникин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link=
|document= d18062008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Дмитриева Ивана Ивановича (1760-1837), поэта
|knid= 7710216033 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201790006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Дмитриев_И.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/283395220/
|document= d30081960
|document2= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Дмитриева-Мамонова Матвея Александровича (1790-1863), декабриста
|knid= 7701284000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771710762430005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Дмитриев_мамонов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/280053220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Дмитриева-Мамонова Павла Михайловича (1859-1883)
|knid= 7733657203 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 473
|image= Дмитриев-Мамонов Павел Михайлович (1859-1883).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1461/Dmitriev-Mamonov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием княгини Долгоруковой Екатерины Алексеевны, ур. графини Васильевой (1781-1860)
|knid= 7733657232 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1870
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4670/22Dolgorykova(Vasileva).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием князя Долгорукого Ивана Михайловича (1764-1823)
|knid= 7733657236 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1172
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/22/21Dolgorykii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие, предположительно князя Долгорукого Михаила Ивановича (1731-1794)
|knid= 7733657191 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 978
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/282/K67Bezimyannoe(978)pdfBezimyannoe(978).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие, предположительно княгини Долгорукой Анны Николаевны, урождённой баронессы Строгановой (1731-1813)
|knid= 7733657198 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 935
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3009/K66Bezimyannoe935(Donskoe)pdfBezimyannoe935(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие младенца, князя Долгорукого Рафаила Ивановича (1797-1798)
|knid= 7733657181 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1008
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/429/Dolgorykii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Л.В. Дроздовой (ум. 1902)
|knid= 7733657124 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Дроздова_Л.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5872221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием С.А. Друцкого (1765-1840) и В.В. Друцкой (1769-1844)
|knid= 7733657133 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Друцкий_Друцкая 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/526/28Dryckie.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714337 |long= 37.602529 |precise= yes
|name= Могила Дубовицкого Петра Александровича (1815-1868), хирурга
|knid= 7702349000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201800005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Дубовицкий.jpg
|wdid= Q117174534
|wiki=
|commonscat= Petr Dubovitsky grave |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/280382220/
|document= d30081960
}}
===Е===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Елагиной Александры Николаевны (1776-1818)
|knid= 7733657119 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Елагина_А.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9032/NadgrobieANElaginoi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Елагиной Надежды Ивановны (1756-1835)
|knid= 7733657210 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 613
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7426/Elagina613pdf.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Елфимова Василия Александровича (1803–1843)
|knid= 7733657121 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Елфимов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2114/34Elfimov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием монахини Елфимовой Марии Фёдоровны (1778-1854)
|knid= 7733657125 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Елфимова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1940/08Elfimova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Ершова Ивана Владимировича (1883-1895)
|knid= 7733657132 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Ершов_И.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8507/24Ershov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Ефимович Прасковьи Семёновны, урождённой Нарышкиной (1763-1844)
|knid= 7733657201 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 474
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/619/Efimovich.pdf
|document= d25121997
}}
===Ж===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Жукова Афанасия Семёновича (1714-1792) и Жукова Ивана Афанасьевича (1739-1815)
|knid= 7733657189 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 490
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7254/k17Bezimyannoe(490)pdfBezimyannoe(490).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714866 |long= 37.602670 |precise= yes
|name= Могила Жуковского Николая Егоровича (1847-1921), основоположника аэродинамики
|knid= 7710216034 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201820006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Жуковского Николая Егоровича Донской монастырь, Донской, Южный округ, Москва.jpg
|wdid= Q117174666
|wiki=
|commonscat= Nikolai Zhukovsky grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/293846220/
|linkextra= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1519221/
|document= d30081960
}}
===З===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием Н.Ф. Занегина (1842-1897) и А.Ф. Занегиной (1843-1905)
|knid= 7733657085 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Занегины.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5870221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Зиновьева Андрея Степановича (1704-1781)
|knid= 7733657169 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1053
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8912/60Zenov(1053).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714644 |long= 37.602353 |precise= yes
|name= Могила Зубкова Василия Петровича (1800-1862), декабриста
|knid= 7710216001 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201850006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1951 г. |author=
|description=
|image= Зубков_2.jpg
|wdid= Q117174587
|wiki=
|commonscat= Vasiliy Zubkov grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/270197220/
|document= d30081960
}}
===И===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.Ф. Измаильского (1785-1839)
|knid= 7733657027 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Измаильский_И.Ф.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12279221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Фрагмент надгробия И.Ф. Измаильского (1785-1839)
|knid= 7733657030 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Фрагмент_Измаильский 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12277221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение И.А. Ильина и Н.Н. Ильиной
|knid= 7733657138 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Ильины.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link=
|document= d18062008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием К.К. Имеретинского (1827-1885)
|knid= 7733657112 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Имеретинский_К.К.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1979/06Imeretinskii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Иноземцева Фёдора Ивановича (1803-1869), хирурга
|knid= 7710216002 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201810006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Ф.И. Иноземцев - первый руководитель Клиники факультетской хирургии медицинского факультета Московского университета. В наши дни это Клиника и кафедра факультетской хирургии №1, являющиеся подразделением Сеченовского Университета. Рядом с могилой Ф.И. Иноземцева могила его полуторагодовалого сына.
|image= Иноземцев.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/271179220/
|document= d30081960
}}
===К===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Могила Каменецкого Осипа Кирилловича (1750-1823)
|knid= 7733657145 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Каменецкий_2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5379/4KameneckiiKameneckii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Карачинского Ивана Яковлевича (1755-1805)
|knid= 7733657196 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 936
|image= Карачинский Иван Яковлевич (1755-1805).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1255/63KarachinskiiKarachinskii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Карцева Михаила Анисимовича (1791-1863)
|knid= 7733657208 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 526
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7133/25KarcevKarcev.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713666 |long= 37.603030 |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графа Киселёва Павла Дмитриевича (1788-1872) и Киселёва Николая Дмитриевича (1802-1869)
|knid= 7740965000 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Москва/Южный округ/Донской монастырь и кладбище#7740965000|Историческое художественное надгробие]]
|image= Могила графа П.Н. Киселёва 2020.jpg
|wdid= Q126800100
|wiki=
|commonscat= Pavel Dmitrievich Kiselev grave
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием C.И. Кленус, урожденной Измаильской (1812-1857)
|knid= 7733657022 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Кленус.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12280221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Ключевского Василия Осиповича (1841-1911), историка
|knid= 7710216003 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201180006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Ключевский.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vasily Klyuchevsky grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/271070220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием Н.Ф. Козакова (1797-1851) и Е.Н. Козаковой (1805-1865)
|knid= 7733657013 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Казаковы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2100/15Kozakovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Козлова Ивана Ивановича (1716-1788)
|knid= 7733657065 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= скульп. Г.Т. Замараев
|description=
|image= Козлов_И.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Ivan Ivanovich Kozlov grave |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/oiv/akt_gike_17_kozlov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием П.А. Козлова (1841-1891), поэта, переводчика
|knid= 7733657008 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1891 г. |author=
|description= Инвентарный № 18
|image= Козлов_ПА.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12479221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Козловского Николая Ильича (1791-1878), архитектора
|knid= 7710216004 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201840006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Козловский_Н.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/271071220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Козловой Анны Павловны, урождённой Голицыной (1762-1815)
|knid= 7733657187 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 492
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2402/Kozlova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.М. Колчина (?-1903)
|knid= 7733657042 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Колчин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/4468221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.И. Комарова (ум. 1782)
|knid= 7733657120 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Комаров_М.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5703221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графа В.Е. Комаровского (1835-1886)
|knid= 7733657006 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1887 г. |author= крестьянин И.И. Новиков
|description=
|image= Комаровский_ВЕ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7638/24KomarovskiiGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графини Л.В. Комаровской, урожденной графини Паниной (1840-1913)
|knid= 7733657007 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Комаровская_ЛВ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12480221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Веры Комнино-Варваци, 1869 г.
|knid= 7733657050 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Комнино-Варваци.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1489221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.В. Комыниной (ум. 1844)
|knid= 7733657082 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Комынина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5795221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.С. Кровякова (1913-1962), военного историка
|knid= 7733657071 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Кровяков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/735/GIKEgMoskvaDonskayapld1Krovyakov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Крупениной Анны Ивановны (1799-1865)
|knid= 7733657054 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Крупенина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1492221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Курбатова Александра Дмитриевича (1800-1858)
|knid= 7733657213 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 864
|image= Курбатов Александр Дмитриевич (1800-1858).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1519/K70Kyrbatov(864)pdfKyrbatov(864).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Курбатова Дмитрия Петровича (1760-1804) и младенца Елены Александровны Курбатовой (1838-1839)
|knid= 7733657154 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1855 г. |author= мастерская А.С. Кампиони
|description= Инвентарный № 865
|image= Курбатов Дмитрий Петрович (1760-1804) и младенец Елена Александровна Курбатова (1838-1839).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9509/69Kyrbatov(Donskoe)Kyrbatov(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Курбатова Петра Александровича (1835-1854)
|knid= 7733657197 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 866
|image= Курбатов Петр Александрович (1835-1854).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6698/k68Kyrbatov(866)pdfKyrbatov(866).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Крылова Ивана Васильевича (1830-1912)
|knid= 7733657175 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1541
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6557/Krilov.pdf
|document= d25121997
}}
===Л===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.В. Лаптевой, урожденной княжны Голицыной (1767-1808)
|knid= 7733657019 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Лаптева.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7791/13LaptevaGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Левенталь Софьи Михайловны (1808-1837) и Левенталь Михаила (1834-1844)
|knid= 7733657156 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 472
|image= Левенталь Софья Михайловна (1808-1837).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7627/26Levental(Donskoe)Levental(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714476 |long= 37.603133 |precise= yes
|name= Усыпальница Левченко
|knid= 7710215018 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1900-е гг. |author= арх. Р.И. Клейн, худ. В.М. Васнецов
|style= модерн
|description=
|image= Усыпальница_Левченко.jpg
|wdid= Q126800059
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9512/Levchenko.pdf
|sobory= 04667
|temples= 28621
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием С.Н. Лепёшкина (1860-1902) и Л.Н. Лепёшкиной (1866-1901)
|knid= 7733657118 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= ск. М.Д. Кутырин
|description=
|image= Лепешкина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9381/51Lepeshkini.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Лермонтовой Марии Дмитриевны (1832-1901) и Лермонтова Геннадия Геннадьевича (1865-1908)
|knid= 7733657176 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1909 г. |author=
|description= Инвентарный № 1509
|image= Лермонтова Мария Дмитриевна (1832-1901) и Лермонтов Геннадий Геннадьевич (1865-1908).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3216/Lermontovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием С. Лихаревой (1799-1828) и А. Лихарева (1796-1846)
|knid= 7733657123 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Лихаревы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8868/49Liharevi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.А. Лопухиной (1840–1886) и Л.А. Лопухиной (1849–1895)
|knid= 7733657105 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1564
|image= Лопухины.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5479221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Г.А. Лутовинова (1806-1838)
|knid= 7733657028 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Лутовинов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11845221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Львова Александра Афанасьевича (1755-1798)
|knid= 7733657188 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 491
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2766/k19Bezimyannoe(491)pdfBezimyannoe(491).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Львова Фёдора Фёдоровича (1820-1895)
|knid= 7733657095 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1898 г. |author= скульп. В.С. Бровский
|description=
|image= Львов_Ф.Ф.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1601/63Lvov.pdf
|linkextra= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5963221/
|document= d25121997
}}
===М===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Майкова Василия Ивановича (1728-1778), поэта
|knid= 7710216005 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201880006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1952 г. |author=
|description=
|image= Майков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vasily Maykov grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3339/NadgrobieVIMaikova.pdf
|document= d30081960
|document2= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Макарова Петра Ивановича (1791-1847)
|knid= 7720149000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771710762440005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Макаров_П.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/281221220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Мамуровского Антона Григорьевича (1857-1920), бактериолога и паталогоанатома
|knid= 7701291000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201770005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Мамуровский.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/279278220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Маслова Александра Семеновича (1750-1814)
|knid= 7733657059 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Маслов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1516221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Масловой Юлии Павловны (1837-1912)
|knid= 7733657163 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 20
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3190/8Maslova(Donskoe)Maslova(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Матюшкиной Прасковьи Ивановны (1729-1795)
|knid= 7733657217 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1075
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5999/57Matushkina(inv1075).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие князя Меликова Захара Павловича (1746-1782)
|knid= 7733657177 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1913б
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9699/Melikov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие княгини Мещерской Авдотьи Андреевны (1745-1788)
|knid= 7733657167 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1052
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/354/Mesherskii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Безымянное надгробие, предположительно Мещерской Марии Петровны (1757-1812)
|knid= 7733657186 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 612
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9543/Mesherskaya.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием С.С. Могилатова (1800-1865)
|knid= 7733657091 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Могилатов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6675/47Mogilatov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием С.С. Муравьева (ум. 1799)
|knid= 7733657080 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Муравьев_С.С.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5922221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.А. Мясниковой (Лукиной) (ум. 1770)
|knid= 7733657109 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Мясникова_1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5486221/
|document= d25121997
}}
===Н===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Д.И. Найдёнова (1835-1884)
|knid= 7733657094 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= изготовитель И.М. Кабанов
|description=
|image= Найденов_Д.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/73/64Naidenov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Нарышкина Алексея Васильевича (1742-1800)
|knid= 7733657093 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Нарышкин_А.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9106/12Narishkin.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Нарышкина Ивана Александровича (1761-1841)
|knid= 7733657228 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 610
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8627/10NarishkinII.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713355 |long= 37.60188 |precise= yes
|name= Могила Нарышкина Михаила Михайловича (1795-1863), декабриста
|knid= 7710216006 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201160006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Нарышкин_М.М.jpg
|wdid= Q117174594
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/282589220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Нарышкина Николая Кирилловича (1832-1864)
|knid= 7733657034 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Нарышкин_Н.К.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11846221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Нарышкиной Екатерины Александровны, ур. баронессы Строгановой (1746-1844)
|knid= 7733657229 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 609
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8206/11NarishkinaEA.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713337 |long= 37.601894 |precise= yes
|name= Могила Нарышкиной Елизаветы Петровны (1801-1867), жены декабриста М.М. Нарышкина
|knid= 7710216007 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201150006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Нарышкина_Е.П.jpg
|wdid= Q117174597
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/294307220/
|linkextra= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12018221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Нарышкиной Марьи Ивановны (1738-1807)
|knid= 7733657009 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= нач. XIX в. |author=
|description= Инвентарный № 473
|image= Нарышкина_М.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9060/74Narishkina.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Нарышкиной Марии Ивановны (1712-1781) и Нарышкиной Натальи Ивановны (1744-1817)
|knid= 7733657193 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1078
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8570/k54Narishkina(1078)pdfNarishkina(1078).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Насонова Дмитрия Викторовича (1845-1874), хирурга
|knid= 7701294000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201780005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Насонов_Д.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/281016220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Неболсина Василия Александровича (1744-1803)
|knid= 7733657062 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Неболсин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1496221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие инженер-архитектора Небольсина Ивана Фёдоровича (1836-1869)
|knid= 7733657155 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1069
|image= Небольсин Иван Фёдорович (1836-1869).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6358/62NebolsinIF(Donskoe)NebolsinIF(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Небольсиной Елизаветы Семёновны (1820-1846)
|knid= 7733657209 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 489
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4596/Nebolsina.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.А. Некрасова (1797-1836)
|knid= 7733657103 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Некрасов_И.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1416/17Nekrasov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Нечаева Александра Дмитриевича (1842-1905) и Нечаева Александра Александровича (1871-1908)
|knid= 7733657174 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Кабанова
|description= Инвентарный № 1534
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4503/Nechaev.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.А. Новикова (1843-1908)
|knid= 7733657126 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Новиков_М.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2774/54Novikov.pdf
|document= d25121997
}}
===О===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие княгини Оболенской Елизаветы Николаевны (1860-1912)
|knid= 7733657164 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 19
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2622/7Obolenskaya(Donskoe)Obolenskaya(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Огонь-Догановского Василия Семеновича (1776-1838)
|knid= 7733657057 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Огонь-Догановский_Василий Семенович.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1494221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.В. Огонь-Догановской (1803-1829)
|knid= 7733657104 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Огонь-Догановская_ЕВ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8654/16Ogon-Doganovskaya.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Огонь-Догановской (Потемкиной) Екатерины Николаевны (1788-1855)
|knid= 7733657058 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Огонь-Догановская_Екатерина Николаевна.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1495221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Одоевского Владимира Федоровича (1804-1869), писателя, композитора
|knid= 7710216008 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201130006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Одоевский_ВФ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12426221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием княгини О.С. Одоевской, урожденной Ланской (1797-1872)
|knid= 7733657025 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Одоевская_ОС.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6938/6OSOdoevskayaGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Осипова Андрея Григорьевича (1725-1792)
|knid= 7733657184 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1068
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9221/Bezimyannoe.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Остелецкого Якова Васильевича (1778-1848)
|knid= 7733657204 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 85
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1082/Osteleckii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Остелецкой Ольги Яковлевны (1819-1841)
|knid= 7733657195 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 86
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5001/k33Osteleckaya(Donskoe)pdfOsteleckaya(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Остелецкой Софьи Яковлевны (1815-1855)
|knid= 7733657202 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 84
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/136/Osteleckaya.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.Г. Ощепкова (1825-1899)
|knid= 7733657074 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Ощепков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/4464221/
|document= d25121997
}}
===П===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Панаевой Анны Ивановны (1808-1843)
|knid= 7733657052 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Панаева.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1518221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие графини Паниной Веры Никитичны (1808-1841)
|knid= 7733657173 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1814. В документах проходит как безымянное
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/558/Bezimyannoe(1).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Иоанна Дмитриевича Пасхали (?-1812)
|knid= 7733657216 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1076
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9918/56Pashali(inv1076).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714792 |long= 37.602694 |precise= yes
|name= Могила Перова Василия Григорьевича (1833-1882), русского художника
|knid= 7710216009 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201110006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Перов.jpg
|wdid= Q117174599
|wiki=
|commonscat= Vasilij Perov grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/270195220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием С.В. Петрово-Соловово (1886-1902)
|knid= 7733657077 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Петрово-Соловово_С.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5917221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е. Петрово-Солововой (1886-1896)
|knid= 7733657076 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Петрово-Соловово_Е.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5801221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие (кенотаф) младенца Писемской Марии Александровны (1801)
|knid= 7733657206 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 489а
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3960/Neizvestnogoml.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием П.А. Познякова (1753-1814)
|knid= 7733657142 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Позняков_П.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/266/38PAPoznyakov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Полунина Алексея Ивановича (1820-1888), доктора медицины, патологоанатома
|knid= 7701297000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201070005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Полунин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/281431220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Попандопуло Константина Анастасьевича (1787-1867) и его дочери Попандопуло Екатерины Константиновны (-1896)
|knid= 7733657237 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1300
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4551/20Popandopylo.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Попова Михаила Гавриловича (1832-1867) и Поповой Веры Яковлевны (1819-1882)
|knid= 7733657215 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1548
|image= Захоронение_с надгробием Поповых зима 2024 01.png
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8072/Popov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.П. Пронина (ум. 1905)
|knid= 7733657040 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Пронин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5871221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.С. Прониной (ум. 1899)
|knid= 7733657039 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Пронина_М.С.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5804221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714586 |long= 37.602984 |precise= yes
|name= Часовня-усыпальница семьи Простяковых
|knid= 7733657147 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Простяковы_7.jpg
|wdid= Q126800094
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2460/Prostyakovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение И.Я. Протасова (1721-1778)
|knid= 7733657069 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Протасов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1515221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Памятник Прохоровым
|knid= 7733657090 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1957 г. |author=
|description=
|image= Прохоровы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/13570221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Пушкина Василия Львовича (1766-1830)
|knid= 7733657227 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1790
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6560/3PyshkinVL.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Пушкиной Анны Львовны (1769-1826)
|knid= 7733657226 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1789
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9880/2PyshkinaAL.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Пушкиной Екатерины Михайловны (1786-1802)
|knid= 7733657240 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1697
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6212/13PyshkinaEM.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Пушкиной Натальи Абрамовны, ур. княгини Волконской (1746-1814)
|knid= 7733657241 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1698
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3734/12PyshkinaNA.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Пушкиной Ольги Васильевны, ур. Чичериной (1737-1801)
|knid= 7733657233 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1788
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5404/1PyshkinaOV.pdf
|document= d25121997
}}
===Р===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Рек Елизаветы Францевны (1818-1846)
|knid= 7733657157 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 579
|image= Москва, Донской некрополь, могила Е. Ф. Рек.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7627/26Levental(Donskoe)Levental(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Римского-Корсакова Николая Сергеевича (1829-1875), участника обороны Севастополя в Крымской войне 1854-1855 гг.
|knid= 7701298000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201760005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Римский_Корсаков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5798221/
|linkextra= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/282930220/
|document= d30081960
|document2= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием И.И. Родиславского (1799-1845) и Родиславской Елизаветы (ум. 1863)
|knid= 7733657128 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Родиславский_ИИ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5960221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.Ф. Родиславской (1801-1871)
|knid= 7733657129 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Родиславская_ЕФ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5918221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Рождественского Сергея Варламовича (1754-1803)
|knid= 7733657221 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1077
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5958/55Bezimyannoe(inv1077).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.С. Романова (1839-1906)
|knid= 7733657099 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Романов_М.С.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5877221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Д.И. Рыкачёвой, урожд. Лутовиновой (1760-1795)
|knid= 7733657140 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Рыкачёвой, урожд. Лутовиновой (1760-1795) 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/207/46DIRikachyova.pdf
|document= d25121997
}}
===С===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.Н. Самариной (1864-1901)
|knid= 7733657073 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Самарина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/4466221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Сахаровой Анастасии Александровны (1784-1805), Сахарова Александра Игнатьевича (1732-1799), Писемской Анны Александровны, ур. Сахаровой (1772-1850), младенца Писемской Марии Александровны (1801)
|knid= 7733657207 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1850-е гг. |author=
|description= Инвентарный № 452. Кенотаф Марии Писемской из общего надгробия Сахаровых-Писемских перенесён в другое место, см. 7733657206
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5391/Saharova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Свербеевой Екатерины Александровны, ур. Щербатовой (1808-1892) и Свербеевой Екатерины Дмитриевны (1832-1897)
|knid= 7733657231 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская К.А. Абросимова
|description= Инвентарный № 565
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4301/18SverbeevaEA.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Свистунова Петра Николаевича (1803-1889), декабриста
|knid= 7710216010 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201050006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Свистунов_П.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/270196220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714307 |long= 37.604133 |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием П.В. Серебряковой (ум. 1906), Е.А. Серебряковой (1844–1906), Д.А. Серебрякова (1835–1909), Г.Г. Музалевского (1887–1953) и С.Д. Музалевской
|knid= 7733657102 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Серебряковы_2.jpg
|wdid= Q117174688
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5803221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.Ф. Симашко (ум. 1905)
|knid= 7733657136 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Симашко.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5962221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Л.Л. Слонимской (1900-1965), А.Л. Слонимского (1881-1964), В.А. Слонимского (1923-1944)
|knid= 7733657242 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1787
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1186/7-9Slonimskie.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Смирнова Николая Михайловича (1807-1870)
|knid= 7733657235 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1870 г. |author=
|description= Инвентарный № 40
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1994/24Smirnov(inv40).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием П.А. Собакина (1744-1821)
|knid= 7733657101 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Собакин_П.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9114/31Sobakin.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Соболева Михаила Николаевича (1867-1947), химика-неорганика
|knid= 7701300000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711309010005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Соболев_М.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714695 |long= 37.603489 |precise= yes
|name= Могила Соболева Николая Николаевича (1906-1980), архитектора, реставратора, одного из создателей московской школы охраны культурного наследия
|knid= 7733657000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711200980005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Соболев_Н.Н.jpg
|wdid= Q117174671
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/275220220/
|document= d16052007
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Соболевского Сергея Александровича (1803-1870)
|knid= 7733657239 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1871 г. |author=
|description= Инвентарный № 653
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9885/14SobolevskiiSA.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Соколовой Анны Андреевны (?-1801)
|knid= 7733657192 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1007
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/737/K65Sokolova(1007)pdfSokolova(1007).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Соллогуба Владимира Алексеевича (1813-1882), писателя
|knid= 7710216011 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201040006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Соллогуб_В.А.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/270555220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Сологуб Софьи Ивановны (1791-1854)
|knid= 7733657230 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 923
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5046/15Sologyb.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Сонцовой Елизаветы Львовны, ур. Пушкиной (1776-1848)
|knid= 7733657243 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1785
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4915/4SolncevaEL(Pyshkina).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Сонцовой Екатерины Матвеевны (-1864)
|knid= 7733657244 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1786
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6944/6Sonceva.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Сонцова Матвея Михайловича (1779-1847)
|knid= 7733657245 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1784
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9459/5MMSoncov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.С. Спиридонова (1813-1898)
|knid= 7733657084 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Спиридонов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5875221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714591 |long= 37.603747 |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.К. Струпова (?-1886)
|knid= 7733657075 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Струпов.jpg
|wdid= Q117174684
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1845/GIKEgMoskvaDonskayapld1Strypov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Сумарокова Александра Петровича (1718-1777), поэта, драматурга
|knid= 7710216012 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201020006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Сумароков_А.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12482221/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием В.П. Сумарокова
|knid= 7733657031 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Сумароков_В.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12201221/
|document= d25121997
}}
===Т===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием С.Ф. Тарасенкова (1768-1841), Н.Г. Тарасенкова (1823-1841), Е.Ф. Тарасенкова (1760-1839), М.Д. Тарасенковой (1759-1837)
|knid= 7733657092 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Тарасенков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/670/NadgrobieTarasenkovih.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием Ф.Н. Тепловой, урожденной Тургеневой (1800-1837) и Н.А. Теплова (1791-1871)
|knid= 7733657144 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Теплова_Теплов 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7662/44-45FNTeplova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Терского Аркадия Ивановича (1732-1815)
|knid= 7733657178 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1624
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9506/Terskii(1).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Терского Ивана Аркадьевича (1770-1832)
|knid= 7733657179 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1610
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9390/Terskii.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Терской Екатерины Ивановны (1747-1811)
|knid= 7733657180 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1611
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7691/Terskaya.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием В.М. Титова (1799-1840) и А.М. Титова (1798-1866)
|knid= 7733657117 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Титовы_1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5878221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графа К.К. Толя (1817-1884)
|knid= 7733657088 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Толь_КК.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5229/21KKTol.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графа С.К. Толя (1866-1867)
|knid= 7733657015 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Толь_С.К.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12478221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графини Е.Н. Толь, урожденной княжны Долгоруковой (1826-1899)
|knid= 7733657087 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Толь_ЕН.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7710/20ENTolGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием графини О.К. Толь (1854-1859)
|knid= 7733657089 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 13
|image= Толь_О.К.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9389/22OKTolGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием князя Трубецкого Александра Юрьевича (1765-1805)
|knid= 7733657111 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1094а
|image= Трубецкой_АЮ (ум. 1805) 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5705221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием младенца князя Трубецкого Григория Григорьевича (1912)
|knid= 7733657211 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1510а
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2467/Trybeckoi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием князя Трубецкого Николая Петровича (1828-1900) и княгини Трубецкой Софьи Алексеевны, урождённой Лопухиной (1841-1901)
|knid= 7733657212 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская М.Д. Кутырина
|description= Инвентарный № 1510
|image= Трубецкой Николай Петрович (1828-1900) и Трубецкая Софья Алексеевна (1841-1901).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3941/Trybeckie.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием князя Трубецкого Сергея Николаевича (1862-1905)
|knid= 7733657214 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская Кабанова
|description= Инвентарный № 1511
|image= Трубецкой Сергей Николаевич (1862-1905).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1409/Trybeckoi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием князя Трубецкого Юрия Никитича (1736-1811)
|knid= 7733657127 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Трубецкой_Ю.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5915221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713702 |long= 37.603114 |precise= yes
|name= Захоронение княжны Трубецкой Анны Петровны (1793-1827)
|knid= 7733657055 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1830 г. |author= скульп. И.П. Мартос
|description= Надгробие Анны Петровны Кожуховой (Трубецкой) «Плачущий Ангел»
|image= Трубецкая_А.П.jpg
|wdid= Q126800082
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1524221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием В.П. Тургеневой, урожденной Лутовиновой (1787-1850)
|knid= 7733657020 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Тургенева_В.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4743/42VPTyrgeneva.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.М. Тургеневой, урожденной Похвисневой (1808-1834)
|knid= 7733657026 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Тургенева_Е.М.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4154/49EMTyrgeneva.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.А. Тургенева (1749-1833)
|knid= 7733657141 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Тургенев_НА 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1772/47NATyrgenev.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Тутолмина Ивана Васильевича (1760-1839)
|knid= 7733657056 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Тутолмин_Иван.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1493221/
|document= d25121997
}}
===У===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714522 |long= 37.602870 |precise= yes
|name= Фамильное захоронение Ураносовых
|knid= 7733657139 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1896 г. |author= арх. Н.Д. Виноградов, металл
|description= В том числе: часовня, ограда, отмостка из металлических плит, скамья.
|image= Ураносовы.jpg
|wdid= Q126800090
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8041/gMoskvaNekropolDonskogomonastiryaYranosovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием княгини В.М. Урусовой, урожд. Яшманицкой (1818-1888)
|knid= 7733657010 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Урусова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4169/36VMYrysova.pdf
|document= d25121997
}}
===Ф===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Феоктистова Никиты Михайловича (1817-1887) и Феоктистовой Анастасии Максимовны (1829-1888)
|knid= 7733657183 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1547
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3742/Feoktistov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714431 |long= 37.603084 |precise= yes
|name= Захоронение Филимоновой Софии Ивановны (1888-1902)
|knid= 7733657067 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Филимонова_1.jpg
|wdid= Q141337962
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1498221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Фролова Антона Леонтьевича (1744-1800)
|knid= 7733657205 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 493
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6129/21Neizvestnoe(493)Neizvestnoe(493).pdf
|document= d25121997
}}
===Х===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Хераскова Михаила Матвеевича (1733-1807), поэта
|knid= 7710216013 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201000006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Херасков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/269763220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.А. Хлоповой (ум. 1795)
|knid= 7733657107 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 863
|image= Хлопова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6007221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.П. Хованской (1807-1836)
|knid= 7733657047 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Хованская.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5379/4Hovanskaya.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Хозикова Марка Ивановича (1736-1810)
|knid= 7733657152 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 912
|image= Хозиков Марк Иванович (1736-1810).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2622/37HozikovMI(Donskoe)HozikovMI(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие Хозиковой Настасьи Прокофьевны, урождённой Демидовой (1768-1802)
|knid= 7733657199 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 911
|image= Хозикова Настасья Прокофьевна(1768-1802).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7055/K36HozikovaNP(Donskoe)pdfHozikovaNP(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.Я. Хотяинцовой (ум. 1774)
|knid= 7733657081 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Хотяинцова_1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5921221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Хрущова Николая Михайловича (1707-1776)
|knid= 7733657219 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1083
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5742/53Bezimyannoe(inv1083).pdf
|document= d25121997
}}
===Ч===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713838 |long= 37.602418 |precise= yes
|name= Могила Чаадаева Петра Яковлевича (1794-1856), философа
|knid= 7710216014 |complex= 7710216018
|knid-new= 771710756730006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Чаадаев.jpg
|wdid= Q126800065
|wiki=
|commonscat= Pyotr Chaadayev grave |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/270194220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Черевина Павла Дмитриевича (1802-1824), декабриста
|knid= 7710216015 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711201860006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Черевин.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/view/270021220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие генерал-поурчика Ивана Львовича Чернышёва (1736-1793)
|knid= 7733657160 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 488
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4773/14Bezimyannoe(Donskoe)Bezimyannoe(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Черткова Дмитрия Александровича (1824-1872)
|knid= 7733657051 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Чертков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1490221/
|document= d25121997
}}
===Ш===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Шервуда Владимира Иосифовича (1832-1897), архитектора
|knid= 7701968000 |complex= 7710216018
|knid-new= 771711200990005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь, уч. 4, могила 109
|year= |author=
|description=
|image= Шервуд.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/279958220/
|document= d30071992
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием В.В. Шикаравиной (1774-1795)
|knid= 7733657100 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Шикаравина_В.В.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/6011221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием П.А. Шипкова (1831-1902) и М.Д. Шипковой (1839-1919)
|knid= 7733657116 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Шипков.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/5394/53Shipkovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.В. Шнитниковой (ум. 1779)
|knid= 7733657078 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1595
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5920221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714259 |long= 37.604106 |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием К.П. Шор (1848-1908)
|knid= 7733657122 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Шор.jpg
|wdid= Q117174692
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7319/5Shor.pdf
|document= d25121997
}}
===Щ===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием князя Щербатова Александра Алексеевича (1829-1902)
|knid= 7733657003 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Щербатов_АА.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11772221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием князя Щербатова Василия Павловича (1754-1823)
|knid= 7733657041 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Щербатов_В.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5866221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие князя Щербатова Григория Алексеевича (1819-1881)
|knid= 7733657159 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= мастерская А.С. Кампиони
|description= Инвентарный № 527
|image= Князь Григорий Алексеевич Щербатов (1819-1881), действительный статский советник.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3393/23Sherbatov(Donskoe)Sherbatov(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.714488 |long= 37.602712 |precise= yes
|name= Мавзолей-пирамида князя Щербатова Павла Николаевича (1722-1781) и княгини Щербатовой Настасьи Сергеевны (1731-1777)
|knid= 7733657001 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= посл. четв. XVIII в. |author=
|description=
|image= Щербатовы_мавзолей.jpg
|wdid= Q117174675
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1529221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием княгини Щербатовой Марии Павловны, урождённой Мухановой (1836-1892)
|knid= 7733657002 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1892 г. |author=
|description=
|image= Щербатова_МП.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/11773221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Надгробие княгини Щербатовой Софьи Александровны (1825-1905)
|knid= 7733657161 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= 1906 г. |author= мастерская Г. Листа
|description= Инвентарный № 528
|image= Княгиня Щербатова Софья Александровна урожденная Панина (1825-1905).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3529/24Sherbatova(Donskoe)Sherbatova(Donskoe).pdf
|document= d25121997
}}
===Ю===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Захоронение с надгробием Юрьева Михаила Фёдоровича (1714-1778)
|knid= 7733657222 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1081
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/1969/52Urev(inv1081).pdf
|document= d25121997
}}
===Семейные захоронения===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Семейное захоронение со склепом В.М. Кожевникова (+1905 г.), В.С. Баршева (1854-1906), К.Н. Баршевой, урожденной Коншиной (1856-1912), А.Ф. Лемкуль (1879-1918) и захоронением с надгробием А.М. Кондратьевой, урожденной Ушаковой (1879-1967), П.А. Кондратьева (+1975 г.)
|knid= 7733657033 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description=
|image= Захоронение_со склепом.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12319221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.И. Барышникова (1792-1829)
|knid= 7733657045 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= ск. В.И. Демут-Малиновский (?)
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых
|image= Барышников_И.И. (1792-1829).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/817/73Barishnikov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.И. Барышникова (1749-1834)
|knid= 7733657046 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author= ск. И.П. Витали
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых
|image= Барышников_И.И. (1749-1834).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/4298/69Barishnikov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.И. Барышниковой (1772-1806)
|knid= 7733657044 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых
|image= Барышникова_Е.И. (1772-1806).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6547/68Barishnikova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.Б. Яковлевой (ум. 1805)
|knid= 7733657043 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых.
|image= Яковлева_Н.Б. (ум. 1805).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5965221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.С. Яковлева (1746-1801)
|knid= 7733657037 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых.
|image= Яковлев_И.С. (1746-1801).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5867221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Е.И. Барышниковой (1819-1836)
|knid= 7733657148 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых.
|image= Барышникова_Е.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/7807/39Barishnikova.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.И. Барышникова (1829-1867)
|knid= 7733657149 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых.
|image= Барышников_Н.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/819/50Barishnikov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение Миллер Марии Ивановны (1825-1871), урожденной Барышниковой
|knid= 7733657061 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых.
|image= Миллер_М.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1517221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.713515 |long= 37.602543 |precise= yes
|name= Захоронение Яковлева Павла Ивановича (1772-1809)
|knid= 7733657060 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Комплекс могил Яковлевых-Барышниковых
|image= Яковлев_пи.jpg
|wdid= Q141337961
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/1525221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием И.И. Баташева (1767-1794)
|knid= 7733657097 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Баташевых – Шепелевых
|image= Баташев_И.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6526/37Batashov.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Д.И. Шепелевой (ур. Баташевой) (1793-1818)
|knid= 7733657098 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Баташевых – Шепелевых
|image= Шепелева_Д.И.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5964221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием П.С. Щепкина (1793-1836), К.Н. Щепкиной, урожд. Темирязевой (1800-1897), Н.Е. Щепкиной (ск. 1814 г.), С.П. Щепкина (ск. 1820 г.), М.П. Щепкиной (ск. 1833 г.), А.П. Щепкина (ск. 1836 г.), В.М. Щепкина
|knid= 7733657032 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкины_6.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12535221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием М.П. Щепкина (1832-1908)
|knid= 7733657021 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкин_М.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/487/27MPShepkinGIKE.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием Н.П. Щепкина (1825-1911)
|knid= 7733657143 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкин_Н.П. 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9758/Shepkin.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием К.М. Щепкиной (1875-1899)
|knid= 7733657011 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкина_К.М.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/3193/29ShepkinKM.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием С.П. Щепкина (1831-1885)
|knid= 7733657014 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкин_С.П.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/8631/31ShepkinSP.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием К.П. Щепкиной, урожденной Воскресенской (1849-1917)
|knid= 7733657016 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкина_К.П. урож Воскресенская.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/6087/30ShepkinaKP.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронения с надгробием М.М. Щепкина (1871-1921) и З.Н. Щепкиной, урожденной Миклашевской (1875-1921)
|knid= 7733657048 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Семейное захоронение Щепкиных
|image= Щепкин_М.М. Щепкина З.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12529221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Захоронение с надгробием А.Н. Яковлевой, урожденной Темирязевой
|knid= 7733657029 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= На территории семейного захоронения Щепкиных
|image= Яковлева_А.Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/12476221/
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Семейное захоронение с надгробиями Рахмановых под сенью: А.А. Рахмановой (ск. 1830), А.С. Рахманова (1755-1827), А. Рахманова (1829-1830), Ф.С. Рахманова (1759-1820)
|knid= 7733657238 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарные № 1031, 1032, 1033, 1034
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/9113/19Rahmanovi.pdf
|document= d25121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Семейный участок с захоронениями Хрипковой Марии Фёдоровны (?-1903), Кученевой Елизаветы Алексеевны (?-1907), Хрипкова Павла Александровича (1842-1907), младенца Хрипковой Ирины Николаевны (1912?)
|knid= 7733657182 |complex= 7710216018
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской монастырь
|year= |author=
|description= Инвентарный № 1541а. Надгробия утрачены, сохранились только каменные блоки цоколя ограды. Сама ограда участка Хрипковых перенесена в 1939 году на участок Корниловых близ часовни Левченко
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery in Donskoy Monastery |protection= В
|link= https://www.mos.ru/upload/documents/files/2344/Bezimyannoe(1).pdf
|document= d25121997
}}
== Донской 1-й крематорий ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.712278 |long= 37.603087 |precise= no
|name= Донской 1-й крематорий
|knid= 7702231000 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= улица Орджоникидзе, 4, Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description=
|image= Донской_1-й крематорий.jpg
|wdid= Q16645846
|wiki= Донской крематорий
|commonscat= Donskoy crematorium
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братская могила воинов Кремлёвского гарнизона, погибших на боевом посту при защите Московского Кремля в 1941-1943 гг.
|knid= 7730277000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631430005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 2
|year= |author=
|description=
|image= Воины_Кремлёвского гарнизона.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d11122001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братская могила Героя Советского Союза Артамонова Владимира Ивановича (1906-1944) и его боевых товарищей-летчиков П.А. Богданова, К.А. Геца, Н.З. Казаченко, И.Г. Кромаренко, А.П. Наумова, П.К. Померанцева
|knid= 7720067000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631610005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25042000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братские могилы жертв репрессий
|knid= 7730277001 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description= Три братские могилы (невостребованных прахов) на Новом Донском кладбище города Москвы
|image= Могила номер 1 на Новом Донском кладбище.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye_Cemetery_mass_burials
|link= https://www.sakharov-center.ru/asfcd/martirolog/?t=list&sprav=%C4%EE%ED%F1%EA%EE%E5%20%EA%EB%E0%E4%E1%E8%F9%E5,%20%EC%EE%E3%E8%EB%E0%201&nspr=27
|linkextra= https://www.sakharov-center.ru/asfcd/martirolog/?t=list&sprav=%C4%EE%ED%F1%EA%EE%E5%20%EA%EB%E0%E4%E1%E8%F9%E5,%20%EC%EE%E3%E8%EB%E0%203&nspr=27
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Адоратского Владимира Викторовича (1878-1945), советского историка
|knid= 7701306000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631580005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Власова Анатолия Александровича (1908-1975), физика
|knid= 7730277007 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4, аллея 3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Гартунг (Пушкиной) Марии Александровны (1832-1919), дочери А.С. Пушкина
|knid= 7702231001 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631590005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 1
|year= |author=
|description=
|image= Гартунг.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/discussions/view/5478221/
|document= d30121997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Генкиной Эсфири Борисовны (1901-1978), историка
|knid= 7730277008 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 1, аллея 4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Дерюжинского Сергея Фёдоровича (1856-1915), хирурга
|knid= 7730277009 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 2, аллея 6
|year= |author=
|description=
|image= Дерюжинский.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Дуплий Сергей Прокофьевич (1904-1984), лётчик, полковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730277010 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631560005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 20
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Каширкин Виктор Александрович (1919-1985), полковник ВВС СССР, Герой Советского Союза
|knid= 7730277011 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631490005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 15
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Келдыша Всеволода Михайловича (1878-1965), ученого в области строительных конструкций
|knid= 7730277012 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4, аллея 6
|year= |author=
|description=
|image= Donskoye Cemetery - Tomb of Keldysh VM 20201207 135435.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Кожанов Василий Иванович (1904-1988), генерал-майор, Герой Советского Союза
|knid= 7730277013 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631540005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 2, около колумбария 18
|year= |author=
|description=
|image= Кожанов.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Котелков Александр Николаевич (1910-1985), подполковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730277014 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631510005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, около колумбария 20, секция 8
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Матвеев Владимир Сергеевич (1909-1963), генерал-майор артиллерии, Герой Советского Союза
|knid= 7730277015 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631470005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4, аллея 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Минин Яков Киреевич (1922-1985), лётчик, майор, Герой Советского Союза
|knid= 7730277016 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631330005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4, аллея 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Михоэлса (Вовси) Соломона Михайловича (1900-1948), актёра, режиссера, педагога
|knid= 7701965000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610541990005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 3, за колумбарием 14
|year= |author=
|description=
|image= Donskoye Cemetery - Tomb of Mikhoels Михоэлс.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Муромцева Сергея Андреевича (1850-1910), правоведа, основоположника конституционного права России
|knid= 7730277017 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 1, аллея 2
|year= |author=
|description=
|image= Муромцев.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Обелов Лев Васильевич (1923-1987), старший лейтенант, Герой Советского Союза
|knid= 7730277018 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610560760005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила, в которой похоронен Пысин Николай Васильевич (1917-1975), лётчик штурмовой авиации, подполковник, Герой Советского Союза
|knid= 7730277019 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631390005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, около колумбария 7
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Сытина Петра Васильевича (1885-1968), историка, москвоведа
|knid= 7701967000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610631420005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 4, аллея 1
|year= |author=
|description=
|image= 231010 050.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Федоровского Николая Михайловича (1886-1956), минералога
|knid= 7730277020 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 2, аллея 6
|year= |author=
|description=
|image= Федоровский_Н.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Эфроса Абрама Марковича (1888-1954), переводчика, литературоведа, искусствоведа
|knid= 7730277021 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. 1, аллея 1
|year= |author=
|description=
|image= Эфрос.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoye Cemetery |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
===Колумбарий===
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Волгина Михаила Никитича (1911-1945), артиста цирка
|knid= 7730277023 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 7-8
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Волгиной Валентины Михайловны (1911-1944), артистки цирка
|knid= 7730277024 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 7-8
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= В
|link=
|document= d24052006
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Гнечко Алексея Романовича (1900-1980), генерал-лейтенанта, Героя Советского Союза
|knid= 7730277025 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638970005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 11, секция 75, ряд 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Долженкова Игоря Павловича (1914-1980), полковника, Героя Советского Союза
|knid= 7730277022 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638980005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 20, секция 9
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Житкова Бориса Михайловича (1872-1943), зоолога
|knid= 7701307000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638950005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Златина Ефима Израиловича (1913-1965), лейтенанта, Героя Советского Союза
|knid= 7730277026 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638940005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 19, секция 13, ряд 1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Матакова Василия Николаевича (1918-1991), летчика, полковника, Героя Советского Союза
|knid= 7730277027 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638920005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 22, секция 56, ряд 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/273882220/
|document= d11122001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Орлова-Чужбинина Якова Васильевича (1876-1940), актёра
|knid= 7720148000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638870006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 14, секция 31
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/287860220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Солнцева Сергея Ивановича (1872-1936), экономиста
|knid= 7702350000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638890006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Ф
|link= https://www.mos.ru/dkn/documents/normativnye-pravovye-akty/view/287861220/
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом Суднишникова Михаила Владимировича (1919-1985), майора, Героя Советского Союза
|knid= 7730277028 |complex= 7702231000
|knid-new= 771711213420005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, колумбарий 22, секция 16, ряд 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d25041995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.711895 |long= 37.604631 |precise= yes
|name= Урна с прахом Шацкого Станислава Теофиловича (1878-1934), педагога
|knid= 7701966000 |complex= 7702231000
|knid-new= 771610638900005
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий, уч. между колумбариями 2 "А" и 17
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140926956
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium |protection= Р
|link=
|document= d30071992
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Урна с прахом белорусского поэта Янки Купалы (Луцевича Ивана Доминиковича) (1882-1942), перезахоронен в Белоруссии
|knid= 7720165000 |complex= 7702231000
|knid-new=
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донской 1-й крематорий
|year= |author=
|description= Урна с прахом находилась в зале №2 колумбария № 1 на Новом Донском кладбище, в 1962 году перенесена в Минск.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy crematorium
|link= https://www.kp.ru/daily/27255/4386334/
}}
==Разное==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.715329 |long= 37.603159 |precise= yes
|name= Белокаменный обелиск из усадьбы Коньково
|knid= 7710216019 |complex= 7710215000
|knid-new= 771411219160026
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь, 1
|year= |author=
|description= Обелиск из усадьбы [[Культурное наследие России/Москва/Юго-западный округ#7736637000|Коньково-Сергиевская]], был перенесён в советское время в Донской монастырь.
|image= Донской монастырь - panoramio (63).jpg
|wdid= Q123365764
|wiki=
|commonscat= Obelisk from Kon'kovo in Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Территория культурного слоя Донского монастыря
|knid= 7710215015 |complex= 7710215000
|knid-new= 771440981710006
|region= ru-mow |district= Южный округ
|municipality= Донской |munid= Q2216653
|address= Донская площадь
|year= кон. XVI - XIX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Donskoy Monastery |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mow
|d30081960
|d30071992
|d20021995
|d25041995
|d25121997
|d30121997
|d25042000
|d11122001
|d24052006
|d16052007
|d18062008
|d16122025
}}
{{footer|type=Наследие}}
9b1iszyb7wfdkn1ajkdbesj4jnm805d
Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)
0
11658
776967
776531
2026-09-11T21:30:57Z
Vsatinet
25263
/* ул. Октябрьской революции */ Обновлён объект Главный дом
776967
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)|Коломна (А–М)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==Окский пр.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.071517 |long= 38.800585 |precise= yes
|name= Фабрика сельскохозяйственных машин товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040947000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Окский проспект, 52
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040947000|Памятник промышленной архитектуры с чертами модерна]]
|image= Коломна,_Окский проспект, 52.jpg
|wdid= Q125534421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Октябрьская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.06710 |long= 38.84115 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной
|knid= 5000001581
|knid-new= 501410355020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, 3 (бывш. с. Щурово)
|year= 1892 г. |author=
|description= В федеральной базе - церковь Александра Невского и иконы Божией Матери «Знамение»
|image= Церковь Троицы Живоначальной в Щурово.jpg
|wdid= Q745583
|wiki= Троицкая церковь в Щурове
|commonscat= Holy Trinity Orthodox church in Kolomna (Shtchurovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00035
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.06770 |long= 38.83917 |precise= no
|name= Межевой столб на границе Московской и Рязанской губерний
|knid= 5010202000
|knid-new= 501410547270006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, б/н (бывш. с. Щурово, близ Троицкой церкви)
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna_BoundaryPillar 005 1356.jpg
|wdid= Q122974072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==ул. Октябрьской революции==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.11997 |long= 38.73389 |precise= yes
|name= Церковь Илии Пророка в Сандырях
|knid= 5000001582
|knid-new= 501410062720005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 73
|year= 1821-1834 гг. |author=
|description= Перестроена в жилой дом, не действует (?)
|image= Коломна, Октябрьской революции, 73, бывшая церковь, сейчас - детский дом.jpg
|wdid= Q108170027
|wiki= Церковь Ильи Пророка в Сандырях (Коломна)
|commonscat= The Church of Elijah the Prophet (Kolomna) |protection= Р
|link=
|temples= 1425
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107097 |long= 38.743934 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5041027000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 158
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5041027000|Образец купеческой застройки исторической Коломны]]
|image= Жилой дом Октябрьской революции 158 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q136290887
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10682 |long= 38.74443 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001623
|knid-new= 501410471630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 162
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 162, вид с противоположной стороны улицы.jpg
|wdid= Q122973938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001624 |complex= 5000001624
|knid-new= 501420471070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 167, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122973939
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001625 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 167, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973941
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74610 |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001626 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Октябрьской революции, 167, первые ворота (со стороны ул. Октябрьской революции).jpg
|wdid= Q122973942
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001627 |complex= 5000001627
|knid-new= 501420547090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Главный дом Октябрьской революции 168 Коломна 2025.jpg
|wdid= Q122973943
|wiki= Кисловская богадельня
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001628 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, д.168, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973944
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10610 |long= 38.74577 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001629 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 168, усадьба, один из флигелей.jpg
|wdid= Q122973945
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10569 |long= 38.74630 |precise= yes
|name= Флигель с домовой церковью
|knid= 5000001630 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973946
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10598 |long= 38.74617 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 5000001631 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ограда перед главным домом усадьбы.jpg
|wdid= Q122973947
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10337 |long= 38.75086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001632
|knid-new= 501410471610005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 178
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 178.JPG
|wdid= Q122973948
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Усадьба Мокеева
|knid= 5000001633 |complex= 5000001633
|knid-new= 501421231450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973949
|wiki=
|commonscat= October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001634 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973951
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001635 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 182, усадьба Мокеева, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточная конюшня
|knid= 5000001636 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, усадьба Мокеева,182, конюшня.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западная конюшня
|knid= 5000001637 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001642 |complex= 5000001642
|knid-new= 501421231320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 184.JPG
|wdid= Q122973952
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001643 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, дом.jpg
|wdid= Q122973953
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001644 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Fligel._Okt.revolutsii 184.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001645 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, ограда с воротами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001649 |complex= 5000001649
|knid-new= 501420646200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 186.JPG
|wdid= Q122973955
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001650 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= Q122973956
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001651 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001652 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001655 |complex= 5000001655
|knid-new= 501420547430005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 188.JPG
|wdid= Q122973957
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001656 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октярьской революции 188.jpg
|wdid= Q122973958
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10202 |long= 38.75305 |precise= yes
|name= Ограда и ворота
|knid= 5000001657 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973959
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.75365 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001662
|knid-new= 501410472030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 190-192
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 190-192.JPG
|wdid= Q122973960
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Усадьба Лажечниковых
|knid= 5000001663 |complex= 5000001663
|knid-new= 501420063330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025, усадьба Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973961
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001664 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Главный дом усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973963
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10155 |long= 38.75415 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001665 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025 флигель усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973965
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101210 |long= 38.754444 |precise= yes
|name= Здание Коломенского отделения Госбанка
|knid= 5030132000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 196
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii106 005 2111.jpg
|wdid= Q122974073
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1027/zdanie-gosbanka
|document= d02082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101075 |long= 38.755096 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Эйнера
|knid= 5040049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 198
|year= 1910-1914 гг. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040049000|Образец дореволюционной архитектуры в стиле северного модерна]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 198 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974083
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-102605357_50800
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100893 |long= 38.755504 |precise= yes
|name= Гостиница купца И.П. Фролова
|knid= 5040090000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 200
|year= 1860-1862 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040090000|Образец застройки исторической Коломны в кирпичном стиле]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 200 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974084
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.1028 |long= 38.75264 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001666
|knid-new= 501411231540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 201
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10051 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001667
|knid-new= 501410063280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 204
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 204.JPG
|wdid= Q122973967
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10040 |long= 38.75643 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001668
|knid-new= 501410063400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 206
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 206.JPG
|wdid= Q122973968
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10025 |long= 38.75670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001669
|knid-new= 501410547960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 208
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 208-2.JPG
|wdid= Q122973969
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09997 |long= 38.75725 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001670
|knid-new= 501410064450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 210
|year= нач. XIX в., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 210-2.JPG
|wdid= Q122973970
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09972 |long= 38.75770 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001671
|knid-new= 501410064200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 212
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 212.JPG
|wdid= Q122973972
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09998 |long= 38.75800 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001672
|knid-new= 501410547970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 213-215
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 213-215.JPG
|wdid= Q122973973
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09960 |long= 38.75792 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001673
|knid-new= 501410548000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 214
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 214.JPG
|wdid= Q122973974
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09948 |long= 38.75808 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001674
|knid-new= 501410547860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 218
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 218.JPG
|wdid= Q122973975
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001675 |complex= 5000001675
|knid-new= 501421231460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 221.JPG
|wdid= Q122973976
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Главный дом, здесь размещался реввоенсовет и была провозглашена советская власть в Коломенском уезде
|knid= 5000755000 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001676 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099096 |long= 38.758716 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001677 |complex= 5000001677
|knid-new= 501421231470005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= |author=
|description=
|image= Революции 222.JPG
|wdid= Q122973977
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09911 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Дом общественного собрания
|knid= 5000001678 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673195
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09898 |long= 38.75829 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001679 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= 1830-1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота |knid= 5000280003 |complex= 5000001677
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001680 |complex= 5000001680
|knid-new= 501421231480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 226-228а 02.JPG
|wdid= Q122973978
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001681 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001682 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001683 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.76017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001684
|knid-new= 501411231550005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 229
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 229.JPG
|wdid= Q122973980
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001685 |complex= 5000001685
|knid-new= 501420547460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 230.JPG
|wdid= Q122973981
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001686 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973982
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001687 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.09860 |long= 38.76050 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 5000001688
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231
|year= нач. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Революции 231-2.JPG
|wdid= Q122973984
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001692 |complex= 5000001692
|knid-new= 501421231350005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001693 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом по улице Октябрьской революции, 231А-233 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122973986
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001694 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001695 |complex= 5000001695
|knid-new= 501420547480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 232-2.JPG
|wdid= Q122973987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001696 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 232.JPG
|wdid= Q122973988
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001697 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001698 |complex= 5000001698
|knid-new= 501420547700005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= |author=
|description=
|image= Революции 234.JPG
|wdid= Q122973989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001699 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001700 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001701 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09820 |long= 38.76124 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001702
|knid-new= 501410548020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 235
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 235-2.JPG
|wdid= Q122973991
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001703 |complex= 5000001703
|knid-new= 501420547710005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 236-236а.JPG
|wdid= Q122973992
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001704 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973993
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001705 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001706
|knid-new= 501410548030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 237
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул.октябрьская революции 237.jpg
|wdid= Q122973994
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001707 |complex= 5000001707
|knid-new= 501420547650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 238.JPG
|wdid= Q122973995
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001708 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= 1 пол. XIX в., посл. треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973996
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001709 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001710
|knid-new= 501410548040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 239
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 239.JPG
|wdid= Q122973997
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09753 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001711
|knid-new= 501410548050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 240
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 240-2.JPG
|wdid= Q122973999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09788 |long= 38.76179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001712
|knid-new= 501410548060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 241
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Революции 241.JPG
|wdid= Q122974000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001736 |complex= 5000001736
|knid-new= 501420547630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XX в. |author=
|description=
|image= Революции 242-242а.JPG
|wdid= Q122974001
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001737 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974003
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09733 |long= 38.76202 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001738 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974004
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09757 |long= 38.76246 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001746
|knid-new= 501410548070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 243
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революции 243.jpg
|wdid= Q122974005
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001749 |complex= 5000001749
|knid-new= 501421231490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= |author=
|description=
|image= Революции 245.JPG
|wdid= Q122974006
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001750 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революция 242.jpg
|wdid= Q122974007
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001751 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Хозяйственная_постройка при усадьбе 245 по улице Октябрьской революции в Коломне 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001752 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097141 |long= 38.763208 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040092000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 249
|year= XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040092000|Образец дореволюционной застройки]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 249 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974085
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092451 |long= 38.776766 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (первая очередь)
|knid= 5040048000 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279-287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048000|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316255
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092855 |long= 38.774633 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048001 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048001|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 01.jpg
|wdid= Q126316259
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092594 |long= 38.775515 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048002 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 281
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048002|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 02.jpg
|wdid= Q126316264
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092406 |long= 38.776138 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048003 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 283
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048003|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316269
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092145 |long= 38.776992 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048004 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 285
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048004|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 03.jpg
|wdid= Q126316273
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091944 |long= 38.777623 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048005 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048005|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой_дом_по_улице_Октябрьской_революции_в_Коломне_2022_04.jpg
|wdid= Q126316278
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092844 |long= 38.769791 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (вторая очередь)
|knid= 5040971000 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971000|Конструктивистский рабочий посёлок]]
|image=
|wdid= Q126047409
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/230/rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093343 |long= 38.769373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971001 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 286
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971001|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii286 005 1942.jpg
|wdid= Q126047410
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2777/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092669 |long= 38.769017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971002 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 288
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971002|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047411
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2778/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091375 |long= 38.779659 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971003 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 289
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971003|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (160).jpg
|wdid= Q126047413
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2779/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092463 |long= 38.769693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971004 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 292
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971004|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047415
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2780/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093106 |long= 38.770152 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971005 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 294
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971005|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047417
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2781/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092812 |long= 38.771065 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971006 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 296
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971006|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii296 005 1939.jpg
|wdid= Q126047420
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2782/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092294 |long= 38.770588 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971007 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 298
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971007|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047423
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2783/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092085 |long= 38.771199 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971008 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 304
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971008|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047427
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2785/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092647 |long= 38.771921 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971009 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 306
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971009|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047431
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2786/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092410 |long= 38.772566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971010 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 308
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971010|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (169).jpg
|wdid= Q126047433
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2787/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091837 |long= 38.772116 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971011 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 310
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971011|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047435
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2788/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091397 |long= 38.771676 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971012 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 312
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971012|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047437
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2789/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091660 |long= 38.772539 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971013 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 314
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971013|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (165).jpg
|wdid= Q126047439
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2790/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091407 |long= 38.773556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971014 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 316
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971014|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii316 005 1925.jpg
|wdid= Q126047441
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2791/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091176 |long= 38.775637 |precise= yes
|name= Коломенский единый диспансер
|knid= 5040940000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040940000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Dispensary 005 1853.jpg
|wdid= Q125475909
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Outpatient clinic
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1883/dispanser-centralnaya-rajonnaya-bolnica
|linkextra= https://pastvu.com/p/894963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.090098 |long= 38.776051 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 5040941000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040941000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Surgery 005 1879.jpg
|wdid= Q125475910
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Surgery
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1884/hirurgicheskij-korpus-gorodskoj-bolnicy
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089403 |long= 38.781887 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5032050000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 322
|year= 1928 г., 1939 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii322 005 1822.jpg
|wdid= Q122974082
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2379/shkola-9
|document= d14062017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.088788 |long= 38.784125 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени Куйбышева
|knid= 5040942000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 324
|year= 1934 г. |author= арх. Я.А. Корнфельд, М.И. Синявский, 1952 г
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040942000|Образец архитектуры конструктивизма, позднее дополненный декором в духе сталинской неоклассики]]. Сейчас дворец культуры «Тепловозостроитель»
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii324 005 1714.jpg
|wdid= Q125475911
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 324, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2734/dvorec-kultury-im-kujbysheva
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087697 |long= 38.789175 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 5040096000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 332
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040096000|Памятник кирпичного стиля с чертами модерна]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (158).jpg
|wdid= Q122974086
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.079769 |long= 38.814560 |precise= yes
|name= Учебный комбинат
|knid= 5040943000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 408
|year= 1931-1932 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040943000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii408 005 1310.jpg
|wdid= Q125475912
|wiki=
|commonscat= Kolomensky Institute
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1674/uchebnyj-kombinat
}}
==ул. Островского==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10324 |long= 38.77666 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001763
|knid-new= 501410236280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 11
|year= кон. XVIII в., 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 11.JPG
|wdid= Q122974008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001767 |complex= 5000001767
|knid-new= 501420547680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17 - 2.JPG
|wdid= Q122974009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001768 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17.JPG
|wdid= Q122974010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001769 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10417 |long= 38.77641 |precise= yes
|name= Жилой дом с воротами
|knid= 5000001781
|knid-new= 501410236270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 19
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Островского, 19.JPG
|wdid= Q122974011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10447 |long= 38.77582 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001782
|knid-new= 501410236290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 20
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 20 - 2.JPG
|wdid= Q122974012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10493 |long= 38.77607 |precise= yes
|name= Дом Свешникова |knid= 5000001783
|knid-new= 501410236320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 23
|year= кон. XVIII в., 1800-е гг.
|description=
|image= Svechnikov house in Kolomna.JPG
|wdid= Q122974013
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d15032002
}}
==ул. Партизан==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087249 |long= 38.805292 |precise= yes
|name= Пожарная часть № 224
|knid= 5040944000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан, 46
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040944000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Partizan46 005 1146.jpg
|wdid= Q125475913
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2765/pozharnaya-chast-224
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089502 |long= 38.803905 |precise= yes
|name= Электростанция Коломенского машиностроительного завода товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040946000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан
|year= 1901 г. |author= арх. М.К. Геппенер (?)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040946000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image=
|wdid= Q125534420
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/449733
}}
==Пионерская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001784 |complex= 5000001784
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974014
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001785 |complex= 5000001784
|knid-new= 501410236340005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 1.JPG
|wdid= Q122974015
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001789 |complex= 5000001789
|knid-new= 501421231500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001790 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 10.JPG
|wdid= Q122974017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001791 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001792 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001793 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.0971 |long= 38.76565 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001798
|knid-new= 501510236370005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 34
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Пионерская, 34, фото 2.jpg
|wdid= Q122974018
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Полянская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102240 |long= 38.770547 |precise= no
|name= Ансамбль зданий кондитерской фабрики («конфетно-пастильного заведения») коломенских купцов Чуприковых
|knid= 5032048000 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973687
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102374 |long= 38.770668 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5032048001 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Фабрика пастилы здание 1.jpg
|wdid= Q122974078
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102256 |long= 38.770273 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5032048002 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание кондитерской фабрики коломенских купцов Чуприковых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974079
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101780 |long= 38.771130 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5032048003 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Фабрика пастилы здание 3.jpg
|wdid= Q122974080
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09937 |long= 38.77604 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001800
|knid-new= 501410141290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0706.jpg
|wdid= Q122974019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10451 |long= 38.76775 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001802 |complex= 5000001802
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1
|year= 1820-1830-е гг. |author=
|description=
|image= Посадская, 1.JPG
|wdid= Q122974020
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104481 |long= 38.767488 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001803 |complex= 5000001802
|knid-new= 501510236400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1А
|year= 1820-е - 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 1а.jpg
|wdid= Q122974021
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Городская усадьба Сурановых
|knid= 5000001806 |complex= 5000001806
|knid-new= 501421231510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= |author=
|description= Где-то там музей пастилы
|image= Old Kolomna town - Pastila Museum 01.jpg
|wdid= Q122974022
|wiki=
|commonscat= Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001807 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0084.jpg
|wdid= Q122974023
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001808 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0079.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001809 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001810 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001811 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510065
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Двое ворот
|knid= 5000001812 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img39 Posadskaya.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104801 |long= 38.771833 |precise= yes
|name= Дом Знаменских
|knid= 5032044000
|knid-new= 501410237080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 15
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104940 |long= 38.773706 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032045000 |complex= 5032045000
|knid-new= 501420646240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17, 17А, 17Б
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Усадьба (ныне тубдиспансер).jpg
|wdid= Q140973686
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104942 |long= 38.773753 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032045001 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 17.jpg
|wdid= Q122974075
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104855 |long= 38.774114 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045002 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974076
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104789 |long= 38.773532 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045003 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974077
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота, калитка, ограда
|knid= 5032045004 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10507 |long= 38.77050 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца на Посаде
|knid= 5010198000
|knid-new= 501510235600006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716-1719 гг. |author=
|description= Действует.
|image= Kolomna 04-2014 img38 Posadskaya.jpg
|wdid= Q3583379
|wiki= Храм Николы на Посаде (Коломна)
|commonscat= St Nicholas in the Possad (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01119
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105104 |long= 38.770021 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде
|knid= 5032049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716 г. |author=
|description= Осталось только основание.
|image= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974081
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10506 |long= 38.77154 |precise= yes
|name= Дом Щукиных
|knid= 5000001855
|knid-new= 501510236410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 24
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Щукиных 01.JPG
|wdid= Q122974024
|wiki=
|commonscat= Shchukin House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10521 |long= 38.77645 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001857
|knid-new= 501410063940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 25
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадская 02.JPG
|wdid= Q122974026
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 25, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10512 |long= 38.77250 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001859
|knid-new= 501410237040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 26
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Странноприимный дом 04.JPG
|wdid= Q122974027
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 26, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10527 |long= 38.77323 |precise= yes
|name= Старо-Щукинская богадельня
|knid= 5000001860
|knid-new= 501410236590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 28
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Богадельня.JPG
|wdid= Q122974028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105778 |long= 38.773972 |precise= yes
|name= Церковь Никиты Мученика
|knid= 5010199000
|knid-new= 501410235790006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 32
|year= 1695 г., 1773 г., 1857-1861 гг. |author=
|description= Начато восстановление
|image= Церковь_Никиты мученика Коломна 2.jpg
|wdid= Q107862633
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Коломна)
|commonscat= Church of Saint Nikita, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04425
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10574 |long= 38.77429 |precise= no
|name= Дом Быкова
|knid= 5000001861
|knid-new= 501410548080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 36
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Быкова 02.JPG
|wdid= Q122974029
|wiki=
|commonscat= Bykov House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10528 |long= 38.77444 |precise= no
|name= Жилой дом Юкиных (Когана)
|knid= 5000001862
|knid-new= 501410236480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 40
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Дом на Посадской 02.JPG
|wdid= Q122974031
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадский пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104472 |long= 38.772917 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 5000001863
|knid-new= 501410548090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 9
|year= 1725 г., 1768 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Восстановлена
|image= Тубдиспансер 01.JPG
|wdid= Q107905855
|wiki= Церковь Рождества Христова (Коломна)
|commonscat= Church of the Nativity of Christ, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 01136
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10564 |long= 38.77240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001864
|knid-new= 501510236530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 11
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 01.JPG
|wdid= Q122974032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10605 |long= 38.77270 |precise= yes
|name= Жилой дом мещан Щепочкиных
|knid= 5000001865
|knid-new= 501410238020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 12
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 04.JPG
|wdid= Q122974034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10602 |long= 38.77200 |precise= yes
|name= Дом купца гостиной сотни И.И. Ушакова
|knid= 5010197000
|knid-new= 501410235810006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 13
|year= XVII в., 1701 г. |author= зодчий Григорий Евсевьев
|description= Более известен и в документах проходит как «Дом воеводы».
|image= Дом воеводы 1.jpg
|wdid= Q122974071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://petersmonuments.ru/russia/memorials/dom-voevody-kolomna-moskovskaya-obl-/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10634 |long= 38.77211 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001866
|knid-new= 501510237970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 15
|year= сер. XVIII в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 10.JPG
|wdid= Q122974035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Пушкина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001867 |complex= 5000001867
|knid-new= 501520238000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= |author=
|description=
|image= Пушкина 01.JPG
|wdid= Q122974036
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001868 |complex= 5000001867
|knid-new= 501410238000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974039
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001869 |complex= 5000001867
|knid-new= 501510238000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Пушкина 5а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10389 |long= 38.76722 |precise= yes
|name= Дом Тупицыной (женская гимназия)
|knid= 5000284000
|knid-new= 501410548100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0344.jpg
|wdid= Q122974068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001872 |complex= 5000001872
|knid-new= 501420238520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Левина 01.JPG
|wdid= Q122974040
|wiki=
|commonscat= Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001873 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0322.jpg
|wdid= Q122974041
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10319 |long= 38.76848 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001874 |complex= 5000001872
|knid-new= 501510238520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 1 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0335.jpg
|wdid= Q122974042
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.76886 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001875 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Пушкина, 15, ворота.jpg
|wdid= Q122974043
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Усадьба Лусковских (Слоновых)
|knid= 5000001876 |complex= 5000001876
|knid-new= 501420238630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба Лусковских (Слоновых) 02.JPG
|wdid= Q122974044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001877 |complex= 5000001876
|knid-new= 501410238630035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974045
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Флигель
|knid= 5000001878 |complex= 5000001876
|knid-new= 501510238630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Савельича==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10210 |long= 38.76281 |precise= no
|name= Усадьба Посохина
|knid= 5000001888 |complex= 5000001888
|knid-new= 501420238620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина.jpg
|wdid= Q122974047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10226 |long= 38.7624 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001889 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, главный дом.jpg
|wdid= Q122974048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10208 |long= 38.76277 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001890 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, флигель.jpg
|wdid= Q136664126
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10193 |long= 38.76224 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001891 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136664128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Усадьба Панина
|knid= 5000001892 |complex= 5000001892
|knid-new= 501520238670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 7, усадьба Панина.jpg
|wdid= Q122974049
|wiki=
|commonscat= Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001893 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, главный дом с двумя воротами, фото 3.jpg
|wdid= Q122974050
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001894 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101529 |long= 38.763753 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 5000001905
|knid-new= 501410064810005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Московская_обл., Коломна - Административное здание (ул. Савельича, 9), фрагмент 1.jpg
|wdid= Q122974052
|wiki=
|commonscat= Saveljicha Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102165 |long= 38.763282 |precise= yes
|name= Дом Урываевых
|knid= 5000001906
|knid-new= 501510238730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 10, дом Урываевых.jpg
|wdid= Q122974053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Усадьба Шапошниковых
|knid= 5000001907 |complex= 5000001907
|knid-new= 501421231520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых Коломна 1.jpg
|wdid= Q122974054
|wiki=
|commonscat= Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001908 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошникова Главный дом Коломна.jpg
|wdid= Q122974055
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10191 |long= 38.76367 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001909 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых флигель Коломна.jpg
|wdid= Q136673197
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101728 |long= 38.764019 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001910 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year=1830-1840 гг.
|description=
|image=
|wdid= Q136673198
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09974 |long= 38.76791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001911
|knid-new= 501410548010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 24.jpg
|wdid= Q122974056
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Усадьба Новиковых
|knid= 5000001912 |complex= 5000001912
|knid-new= 501421231530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974057
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001913 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35.JPG
|wdid= Q122974058
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 5000001914 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779858
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001915 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779859
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001916 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35 (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.09874 |long= 38.76987 |precise= no
|name= Здание, где находилась подпольная типография коломенских большевиков
|knid= 5000756000
|knid-new= 501410548190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 36
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 36.jpg
|wdid= Q122974070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
==ул. Толстикова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097722 |long= 38.750194 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы на Репне
|knid= 5000001917
|knid-new= 501410354930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Толстикова, 56
|year= 1696 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Церковь Святой Троицы на Репне (2) г.Коломна.JPG
|wdid= Q108207886
|wiki= Церковь Троицы в Ямской слободе (Коломна)
|commonscat= Church of the Holy Trinity, Kolomna (Repnya) |protection= Р
|link=
|sobory= 09688
|temples= 1412
|document= d15032002
}}
==Уманская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Банно-прачечный комбинат
|knid= 5040975000 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, улица Левшина
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Бани Уманская улица 1 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q126683570
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 5040975001 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 1
|year= 1934 г. |author= арх. А.Я. Васильев, Л.И. Пономарёва
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975001|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya1 005 2533-38-43-48a.jpg
|wdid= Q126673800
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1028/banno-prachechnyj-kombinat-bani
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102447 |long= 38.769077 |precise= yes
|name= Бассейн и котельная
|knid= 5040975002 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 14А
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975002|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q126673801
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1882/banno-prachechnyj-kombinat-bassejn-kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100118 |long= 38.765726 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 5040976000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Б
|year= 1937 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040976000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya3b 005 2571.jpg
|wdid= Q126673802
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2768/kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101102 |long= 38.767681 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых (К. Абега)
|knid= 5040945000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Д
|year= сер. – кон. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040945000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q125534419
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Цементников==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.055421 |long= 38.840528 |precise= yes
|name= Рабочий посёлок работников Щуровского цементного завода
|knid= 5040974000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Цементников, 4, 4А, 6, 8, Кировский переулок, 4
|year= 1931 г., 1938 г. |author= арх. А.С. Клюшниченко, А.И. Ванеев, инж. Н.С. Прокопович
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040974000|Довоенный рабочий посёлок в духе соцгорода]]
|image= Kolomna Tsementnikov8 005 1567.jpg
|wdid= Q126316286
|wiki=
|commonscat= Cement workers' settlement, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/229/rabochij-poselok-cementnikov
}}
==ул. Яна Грунта==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10437 |long= 38.76439 |precise= no
|name= Дом Вдовиных
|knid= 5000001920
|knid-new= 501410548130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 4
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 4.jpg
|wdid= Q122974060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10362 |long= 38.76233 |precise= yes
|name= Гостиничный двор (фрагменты)
|knid= 5000001919
|knid-new= 501410548120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 1А
|year= |author=
|description=
|image= Двор.JPG
|wdid= Q122974059
|wiki=
|commonscat= Yana Grunta Street 1a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75954 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001921 |complex= 5000001921
|knid-new= 501420646010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= |author=
|description=
|image= Грунта 24.JPG
|wdid= Q122974061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001922 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Ворота
|knid= 5000001923 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099284 |long= 38.756077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001924
|knid-new= 501410646300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 32
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 32.jpg
|wdid= Q122974065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.083333 |long= 38.783333 |precise= yes
|name= Город Коломна
|knid= 5020000000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address=
|year= 1177 г. - XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna Cemter 0065.jpg
|wdid= Q140973685
|wiki=
|commonscat= Kolomna
|link=
|noupload= yes
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.04972 |long= 38.74258 |precise= yes
|name= Девичье поле
|knid= 5000002025
|knid-new= 501430688830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= микрорайон «Колычёво» и южная окраина города
|year= XII-XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.077291 |long= 38.749698 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь земляков, погибших в годы Великой Отечественной Войны
|knid= 5000002026
|knid-new= 501410547200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= бывшее Старое кладбище
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Культурный слой==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой Кремля города Коломна
|knid= 5032038000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= ограничен улицами вокруг Кремля, берегом реки Москва
|year= 12 тыс. до н.э., V в. до н.э. – III в. н.э., сер. Х в., XII–XIII вв., XIV–XV вв., XVI–XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада Кремля города Коломна
|knid= 5032039000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= центр города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада «Запруды»
|knid= 5032040000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на левом берегу реки Коломенка от места ее впадения в р. Москва, в пределах городской застройки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Исторический культурный слой Богоявленского Старо-Голутвина монастыря
|knid= 5032041000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Голутвинская улица, 11. Территория Старо-Голутвина монастыря в границах крепостных стен.
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022008
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьяковской культуры «Городищи»
|knid= 5010200000
|knid-new= 501441231580006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пригород Городище, западная часть
|year= III в. до н.э. - VII в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городищенское городище
|knid= 5000000627
|knid-new= 502541447300006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= северная окраина бывшего села Городище
|year= I-V вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.100557 |long= 38.718934 |precise= no
|name= Городище
|knid= 5000000628
|knid-new= 502541447310006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= южная окраина бывшего села Городище
|year= III в. до н.э. – V-VII вв. н.э., XII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138641563
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Колычёво 1»
|knid= 5030242000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Малое Колычёво, в 0,5 км к югу, левый берег р. Ока
|year= 2-3 четв. I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05092018
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.054392 |long= 38.758007 |precise= yes
|name= Городище «Протопоповское»
|knid= 5000000647
|knid-new= 502541447060006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= в 0.3 км к юго-западу от бывш. села Протопопово, левый берег р. Оки
|year= VII в. до н.э. – V в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q138641564
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Староголутвинское селище
|knid= 5000000637
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на южной окраине Староголутвина монастыря, правый берег р. Москвы
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Щуровское»
|knid= 5000000624
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пос. Щурово, в 2.1 км к юго-западу от поселка, на правом берегу р. Оки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Щурово-Набережная»
|knid= 5030243000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= мкрн Щурово, Набережная улица, правый берег р. Оки
|year= XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18032004
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960|d04121974
|d25011990|d31121998
|d15032002|d18032004|d18022008
|d16122016|d04122017|d14062017|d02082018|d05092018}}
{{footer|type=Наследие}}
scqk5ulvuqu7ftwzuaoef80h2eli1uq
776970
776967
2026-09-11T21:39:00Z
Vsatinet
25263
/* ул. Октябрьской революции */ Обновлён объект Ворота
776970
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)|Коломна (А–М)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==Окский пр.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.071517 |long= 38.800585 |precise= yes
|name= Фабрика сельскохозяйственных машин товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040947000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Окский проспект, 52
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040947000|Памятник промышленной архитектуры с чертами модерна]]
|image= Коломна,_Окский проспект, 52.jpg
|wdid= Q125534421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Октябрьская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.06710 |long= 38.84115 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной
|knid= 5000001581
|knid-new= 501410355020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, 3 (бывш. с. Щурово)
|year= 1892 г. |author=
|description= В федеральной базе - церковь Александра Невского и иконы Божией Матери «Знамение»
|image= Церковь Троицы Живоначальной в Щурово.jpg
|wdid= Q745583
|wiki= Троицкая церковь в Щурове
|commonscat= Holy Trinity Orthodox church in Kolomna (Shtchurovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00035
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.06770 |long= 38.83917 |precise= no
|name= Межевой столб на границе Московской и Рязанской губерний
|knid= 5010202000
|knid-new= 501410547270006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, б/н (бывш. с. Щурово, близ Троицкой церкви)
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna_BoundaryPillar 005 1356.jpg
|wdid= Q122974072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==ул. Октябрьской революции==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.11997 |long= 38.73389 |precise= yes
|name= Церковь Илии Пророка в Сандырях
|knid= 5000001582
|knid-new= 501410062720005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 73
|year= 1821-1834 гг. |author=
|description= Перестроена в жилой дом, не действует (?)
|image= Коломна, Октябрьской революции, 73, бывшая церковь, сейчас - детский дом.jpg
|wdid= Q108170027
|wiki= Церковь Ильи Пророка в Сандырях (Коломна)
|commonscat= The Church of Elijah the Prophet (Kolomna) |protection= Р
|link=
|temples= 1425
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107097 |long= 38.743934 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5041027000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 158
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5041027000|Образец купеческой застройки исторической Коломны]]
|image= Жилой дом Октябрьской революции 158 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q136290887
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10682 |long= 38.74443 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001623
|knid-new= 501410471630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 162
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 162, вид с противоположной стороны улицы.jpg
|wdid= Q122973938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001624 |complex= 5000001624
|knid-new= 501420471070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 167, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122973939
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001625 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 167, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973941
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74610 |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001626 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Октябрьской революции, 167, первые ворота (со стороны ул. Октябрьской революции).jpg
|wdid= Q122973942
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001627 |complex= 5000001627
|knid-new= 501420547090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Главный дом Октябрьской революции 168 Коломна 2025.jpg
|wdid= Q122973943
|wiki= Кисловская богадельня
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001628 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, д.168, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973944
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10610 |long= 38.74577 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001629 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 168, усадьба, один из флигелей.jpg
|wdid= Q122973945
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10569 |long= 38.74630 |precise= yes
|name= Флигель с домовой церковью
|knid= 5000001630 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973946
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10598 |long= 38.74617 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 5000001631 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ограда перед главным домом усадьбы.jpg
|wdid= Q122973947
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10337 |long= 38.75086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001632
|knid-new= 501410471610005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 178
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 178.JPG
|wdid= Q122973948
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Усадьба Мокеева
|knid= 5000001633 |complex= 5000001633
|knid-new= 501421231450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973949
|wiki=
|commonscat= October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001634 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973951
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001635 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 182, усадьба Мокеева, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточная конюшня
|knid= 5000001636 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, усадьба Мокеева,182, конюшня.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западная конюшня
|knid= 5000001637 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001642 |complex= 5000001642
|knid-new= 501421231320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 184.JPG
|wdid= Q122973952
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001643 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, дом.jpg
|wdid= Q122973953
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001644 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Fligel._Okt.revolutsii 184.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001645 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, ограда с воротами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001649 |complex= 5000001649
|knid-new= 501420646200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 186.JPG
|wdid= Q122973955
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001650 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= Q122973956
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001651 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001652 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октябрьской революции, 186, ворота.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001655 |complex= 5000001655
|knid-new= 501420547430005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 188.JPG
|wdid= Q122973957
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001656 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октярьской революции 188.jpg
|wdid= Q122973958
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10202 |long= 38.75305 |precise= yes
|name= Ограда и ворота
|knid= 5000001657 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973959
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.75365 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001662
|knid-new= 501410472030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 190-192
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 190-192.JPG
|wdid= Q122973960
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Усадьба Лажечниковых
|knid= 5000001663 |complex= 5000001663
|knid-new= 501420063330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025, усадьба Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973961
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001664 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Главный дом усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973963
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10155 |long= 38.75415 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001665 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025 флигель усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973965
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101210 |long= 38.754444 |precise= yes
|name= Здание Коломенского отделения Госбанка
|knid= 5030132000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 196
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii106 005 2111.jpg
|wdid= Q122974073
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1027/zdanie-gosbanka
|document= d02082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101075 |long= 38.755096 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Эйнера
|knid= 5040049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 198
|year= 1910-1914 гг. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040049000|Образец дореволюционной архитектуры в стиле северного модерна]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 198 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974083
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-102605357_50800
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100893 |long= 38.755504 |precise= yes
|name= Гостиница купца И.П. Фролова
|knid= 5040090000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 200
|year= 1860-1862 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040090000|Образец застройки исторической Коломны в кирпичном стиле]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 200 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974084
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.1028 |long= 38.75264 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001666
|knid-new= 501411231540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 201
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10051 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001667
|knid-new= 501410063280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 204
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 204.JPG
|wdid= Q122973967
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10040 |long= 38.75643 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001668
|knid-new= 501410063400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 206
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 206.JPG
|wdid= Q122973968
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10025 |long= 38.75670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001669
|knid-new= 501410547960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 208
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 208-2.JPG
|wdid= Q122973969
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09997 |long= 38.75725 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001670
|knid-new= 501410064450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 210
|year= нач. XIX в., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 210-2.JPG
|wdid= Q122973970
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09972 |long= 38.75770 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001671
|knid-new= 501410064200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 212
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 212.JPG
|wdid= Q122973972
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09998 |long= 38.75800 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001672
|knid-new= 501410547970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 213-215
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 213-215.JPG
|wdid= Q122973973
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09960 |long= 38.75792 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001673
|knid-new= 501410548000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 214
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 214.JPG
|wdid= Q122973974
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09948 |long= 38.75808 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001674
|knid-new= 501410547860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 218
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 218.JPG
|wdid= Q122973975
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001675 |complex= 5000001675
|knid-new= 501421231460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 221.JPG
|wdid= Q122973976
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Главный дом, здесь размещался реввоенсовет и была провозглашена советская власть в Коломенском уезде
|knid= 5000755000 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001676 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099096 |long= 38.758716 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001677 |complex= 5000001677
|knid-new= 501421231470005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= |author=
|description=
|image= Революции 222.JPG
|wdid= Q122973977
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09911 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Дом общественного собрания
|knid= 5000001678 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673195
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09898 |long= 38.75829 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001679 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= 1830-1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота |knid= 5000280003 |complex= 5000001677
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001680 |complex= 5000001680
|knid-new= 501421231480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 226-228а 02.JPG
|wdid= Q122973978
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001681 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001682 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001683 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.76017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001684
|knid-new= 501411231550005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 229
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 229.JPG
|wdid= Q122973980
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001685 |complex= 5000001685
|knid-new= 501420547460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 230.JPG
|wdid= Q122973981
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001686 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973982
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001687 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.09860 |long= 38.76050 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 5000001688
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231
|year= нач. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Революции 231-2.JPG
|wdid= Q122973984
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001692 |complex= 5000001692
|knid-new= 501421231350005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001693 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом по улице Октябрьской революции, 231А-233 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122973986
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001694 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001695 |complex= 5000001695
|knid-new= 501420547480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 232-2.JPG
|wdid= Q122973987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001696 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 232.JPG
|wdid= Q122973988
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001697 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001698 |complex= 5000001698
|knid-new= 501420547700005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= |author=
|description=
|image= Революции 234.JPG
|wdid= Q122973989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001699 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001700 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001701 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09820 |long= 38.76124 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001702
|knid-new= 501410548020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 235
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 235-2.JPG
|wdid= Q122973991
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001703 |complex= 5000001703
|knid-new= 501420547710005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 236-236а.JPG
|wdid= Q122973992
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001704 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973993
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001705 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001706
|knid-new= 501410548030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 237
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул.октябрьская революции 237.jpg
|wdid= Q122973994
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001707 |complex= 5000001707
|knid-new= 501420547650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 238.JPG
|wdid= Q122973995
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001708 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= 1 пол. XIX в., посл. треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973996
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001709 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001710
|knid-new= 501410548040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 239
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 239.JPG
|wdid= Q122973997
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09753 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001711
|knid-new= 501410548050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 240
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 240-2.JPG
|wdid= Q122973999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09788 |long= 38.76179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001712
|knid-new= 501410548060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 241
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Революции 241.JPG
|wdid= Q122974000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001736 |complex= 5000001736
|knid-new= 501420547630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XX в. |author=
|description=
|image= Революции 242-242а.JPG
|wdid= Q122974001
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001737 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974003
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09733 |long= 38.76202 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001738 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974004
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09757 |long= 38.76246 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001746
|knid-new= 501410548070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 243
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революции 243.jpg
|wdid= Q122974005
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001749 |complex= 5000001749
|knid-new= 501421231490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= |author=
|description=
|image= Революции 245.JPG
|wdid= Q122974006
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001750 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революция 242.jpg
|wdid= Q122974007
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001751 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Хозяйственная_постройка при усадьбе 245 по улице Октябрьской революции в Коломне 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001752 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097141 |long= 38.763208 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040092000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 249
|year= XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040092000|Образец дореволюционной застройки]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 249 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974085
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092451 |long= 38.776766 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (первая очередь)
|knid= 5040048000 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279-287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048000|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316255
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092855 |long= 38.774633 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048001 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048001|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 01.jpg
|wdid= Q126316259
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092594 |long= 38.775515 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048002 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 281
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048002|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 02.jpg
|wdid= Q126316264
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092406 |long= 38.776138 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048003 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 283
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048003|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316269
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092145 |long= 38.776992 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048004 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 285
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048004|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 03.jpg
|wdid= Q126316273
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091944 |long= 38.777623 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048005 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048005|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой_дом_по_улице_Октябрьской_революции_в_Коломне_2022_04.jpg
|wdid= Q126316278
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092844 |long= 38.769791 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (вторая очередь)
|knid= 5040971000 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971000|Конструктивистский рабочий посёлок]]
|image=
|wdid= Q126047409
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/230/rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093343 |long= 38.769373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971001 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 286
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971001|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii286 005 1942.jpg
|wdid= Q126047410
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2777/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092669 |long= 38.769017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971002 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 288
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971002|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047411
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2778/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091375 |long= 38.779659 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971003 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 289
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971003|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (160).jpg
|wdid= Q126047413
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2779/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092463 |long= 38.769693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971004 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 292
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971004|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047415
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2780/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093106 |long= 38.770152 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971005 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 294
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971005|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047417
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2781/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092812 |long= 38.771065 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971006 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 296
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971006|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii296 005 1939.jpg
|wdid= Q126047420
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2782/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092294 |long= 38.770588 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971007 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 298
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971007|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047423
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2783/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092085 |long= 38.771199 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971008 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 304
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971008|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047427
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2785/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092647 |long= 38.771921 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971009 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 306
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971009|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047431
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2786/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092410 |long= 38.772566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971010 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 308
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971010|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (169).jpg
|wdid= Q126047433
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2787/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091837 |long= 38.772116 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971011 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 310
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971011|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047435
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2788/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091397 |long= 38.771676 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971012 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 312
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971012|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047437
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2789/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091660 |long= 38.772539 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971013 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 314
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971013|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (165).jpg
|wdid= Q126047439
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2790/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091407 |long= 38.773556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971014 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 316
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971014|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii316 005 1925.jpg
|wdid= Q126047441
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2791/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091176 |long= 38.775637 |precise= yes
|name= Коломенский единый диспансер
|knid= 5040940000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040940000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Dispensary 005 1853.jpg
|wdid= Q125475909
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Outpatient clinic
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1883/dispanser-centralnaya-rajonnaya-bolnica
|linkextra= https://pastvu.com/p/894963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.090098 |long= 38.776051 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 5040941000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040941000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Surgery 005 1879.jpg
|wdid= Q125475910
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Surgery
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1884/hirurgicheskij-korpus-gorodskoj-bolnicy
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089403 |long= 38.781887 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5032050000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 322
|year= 1928 г., 1939 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii322 005 1822.jpg
|wdid= Q122974082
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2379/shkola-9
|document= d14062017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.088788 |long= 38.784125 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени Куйбышева
|knid= 5040942000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 324
|year= 1934 г. |author= арх. Я.А. Корнфельд, М.И. Синявский, 1952 г
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040942000|Образец архитектуры конструктивизма, позднее дополненный декором в духе сталинской неоклассики]]. Сейчас дворец культуры «Тепловозостроитель»
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii324 005 1714.jpg
|wdid= Q125475911
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 324, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2734/dvorec-kultury-im-kujbysheva
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087697 |long= 38.789175 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 5040096000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 332
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040096000|Памятник кирпичного стиля с чертами модерна]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (158).jpg
|wdid= Q122974086
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.079769 |long= 38.814560 |precise= yes
|name= Учебный комбинат
|knid= 5040943000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 408
|year= 1931-1932 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040943000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii408 005 1310.jpg
|wdid= Q125475912
|wiki=
|commonscat= Kolomensky Institute
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1674/uchebnyj-kombinat
}}
==ул. Островского==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10324 |long= 38.77666 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001763
|knid-new= 501410236280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 11
|year= кон. XVIII в., 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 11.JPG
|wdid= Q122974008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001767 |complex= 5000001767
|knid-new= 501420547680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17 - 2.JPG
|wdid= Q122974009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001768 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17.JPG
|wdid= Q122974010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001769 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10417 |long= 38.77641 |precise= yes
|name= Жилой дом с воротами
|knid= 5000001781
|knid-new= 501410236270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 19
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Островского, 19.JPG
|wdid= Q122974011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10447 |long= 38.77582 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001782
|knid-new= 501410236290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 20
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 20 - 2.JPG
|wdid= Q122974012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10493 |long= 38.77607 |precise= yes
|name= Дом Свешникова |knid= 5000001783
|knid-new= 501410236320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 23
|year= кон. XVIII в., 1800-е гг.
|description=
|image= Svechnikov house in Kolomna.JPG
|wdid= Q122974013
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d15032002
}}
==ул. Партизан==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087249 |long= 38.805292 |precise= yes
|name= Пожарная часть № 224
|knid= 5040944000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан, 46
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040944000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Partizan46 005 1146.jpg
|wdid= Q125475913
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2765/pozharnaya-chast-224
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089502 |long= 38.803905 |precise= yes
|name= Электростанция Коломенского машиностроительного завода товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040946000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан
|year= 1901 г. |author= арх. М.К. Геппенер (?)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040946000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image=
|wdid= Q125534420
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/449733
}}
==Пионерская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001784 |complex= 5000001784
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974014
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001785 |complex= 5000001784
|knid-new= 501410236340005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 1.JPG
|wdid= Q122974015
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001789 |complex= 5000001789
|knid-new= 501421231500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001790 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 10.JPG
|wdid= Q122974017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001791 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001792 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001793 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.0971 |long= 38.76565 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001798
|knid-new= 501510236370005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 34
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Пионерская, 34, фото 2.jpg
|wdid= Q122974018
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Полянская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102240 |long= 38.770547 |precise= no
|name= Ансамбль зданий кондитерской фабрики («конфетно-пастильного заведения») коломенских купцов Чуприковых
|knid= 5032048000 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973687
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102374 |long= 38.770668 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5032048001 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Фабрика пастилы здание 1.jpg
|wdid= Q122974078
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102256 |long= 38.770273 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5032048002 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание кондитерской фабрики коломенских купцов Чуприковых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974079
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101780 |long= 38.771130 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5032048003 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Фабрика пастилы здание 3.jpg
|wdid= Q122974080
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09937 |long= 38.77604 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001800
|knid-new= 501410141290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0706.jpg
|wdid= Q122974019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10451 |long= 38.76775 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001802 |complex= 5000001802
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1
|year= 1820-1830-е гг. |author=
|description=
|image= Посадская, 1.JPG
|wdid= Q122974020
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104481 |long= 38.767488 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001803 |complex= 5000001802
|knid-new= 501510236400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1А
|year= 1820-е - 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 1а.jpg
|wdid= Q122974021
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Городская усадьба Сурановых
|knid= 5000001806 |complex= 5000001806
|knid-new= 501421231510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= |author=
|description= Где-то там музей пастилы
|image= Old Kolomna town - Pastila Museum 01.jpg
|wdid= Q122974022
|wiki=
|commonscat= Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001807 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0084.jpg
|wdid= Q122974023
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001808 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0079.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001809 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001810 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001811 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510065
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Двое ворот
|knid= 5000001812 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img39 Posadskaya.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104801 |long= 38.771833 |precise= yes
|name= Дом Знаменских
|knid= 5032044000
|knid-new= 501410237080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 15
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104940 |long= 38.773706 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032045000 |complex= 5032045000
|knid-new= 501420646240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17, 17А, 17Б
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Усадьба (ныне тубдиспансер).jpg
|wdid= Q140973686
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104942 |long= 38.773753 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032045001 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 17.jpg
|wdid= Q122974075
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104855 |long= 38.774114 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045002 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974076
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104789 |long= 38.773532 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045003 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974077
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота, калитка, ограда
|knid= 5032045004 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10507 |long= 38.77050 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца на Посаде
|knid= 5010198000
|knid-new= 501510235600006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716-1719 гг. |author=
|description= Действует.
|image= Kolomna 04-2014 img38 Posadskaya.jpg
|wdid= Q3583379
|wiki= Храм Николы на Посаде (Коломна)
|commonscat= St Nicholas in the Possad (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01119
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105104 |long= 38.770021 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде
|knid= 5032049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716 г. |author=
|description= Осталось только основание.
|image= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974081
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10506 |long= 38.77154 |precise= yes
|name= Дом Щукиных
|knid= 5000001855
|knid-new= 501510236410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 24
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Щукиных 01.JPG
|wdid= Q122974024
|wiki=
|commonscat= Shchukin House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10521 |long= 38.77645 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001857
|knid-new= 501410063940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 25
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадская 02.JPG
|wdid= Q122974026
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 25, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10512 |long= 38.77250 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001859
|knid-new= 501410237040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 26
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Странноприимный дом 04.JPG
|wdid= Q122974027
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 26, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10527 |long= 38.77323 |precise= yes
|name= Старо-Щукинская богадельня
|knid= 5000001860
|knid-new= 501410236590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 28
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Богадельня.JPG
|wdid= Q122974028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105778 |long= 38.773972 |precise= yes
|name= Церковь Никиты Мученика
|knid= 5010199000
|knid-new= 501410235790006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 32
|year= 1695 г., 1773 г., 1857-1861 гг. |author=
|description= Начато восстановление
|image= Церковь_Никиты мученика Коломна 2.jpg
|wdid= Q107862633
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Коломна)
|commonscat= Church of Saint Nikita, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04425
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10574 |long= 38.77429 |precise= no
|name= Дом Быкова
|knid= 5000001861
|knid-new= 501410548080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 36
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Быкова 02.JPG
|wdid= Q122974029
|wiki=
|commonscat= Bykov House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10528 |long= 38.77444 |precise= no
|name= Жилой дом Юкиных (Когана)
|knid= 5000001862
|knid-new= 501410236480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 40
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Дом на Посадской 02.JPG
|wdid= Q122974031
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадский пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104472 |long= 38.772917 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 5000001863
|knid-new= 501410548090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 9
|year= 1725 г., 1768 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Восстановлена
|image= Тубдиспансер 01.JPG
|wdid= Q107905855
|wiki= Церковь Рождества Христова (Коломна)
|commonscat= Church of the Nativity of Christ, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 01136
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10564 |long= 38.77240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001864
|knid-new= 501510236530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 11
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 01.JPG
|wdid= Q122974032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10605 |long= 38.77270 |precise= yes
|name= Жилой дом мещан Щепочкиных
|knid= 5000001865
|knid-new= 501410238020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 12
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 04.JPG
|wdid= Q122974034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10602 |long= 38.77200 |precise= yes
|name= Дом купца гостиной сотни И.И. Ушакова
|knid= 5010197000
|knid-new= 501410235810006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 13
|year= XVII в., 1701 г. |author= зодчий Григорий Евсевьев
|description= Более известен и в документах проходит как «Дом воеводы».
|image= Дом воеводы 1.jpg
|wdid= Q122974071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://petersmonuments.ru/russia/memorials/dom-voevody-kolomna-moskovskaya-obl-/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10634 |long= 38.77211 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001866
|knid-new= 501510237970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 15
|year= сер. XVIII в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 10.JPG
|wdid= Q122974035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Пушкина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001867 |complex= 5000001867
|knid-new= 501520238000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= |author=
|description=
|image= Пушкина 01.JPG
|wdid= Q122974036
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001868 |complex= 5000001867
|knid-new= 501410238000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974039
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001869 |complex= 5000001867
|knid-new= 501510238000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Пушкина 5а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10389 |long= 38.76722 |precise= yes
|name= Дом Тупицыной (женская гимназия)
|knid= 5000284000
|knid-new= 501410548100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0344.jpg
|wdid= Q122974068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001872 |complex= 5000001872
|knid-new= 501420238520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Левина 01.JPG
|wdid= Q122974040
|wiki=
|commonscat= Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001873 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0322.jpg
|wdid= Q122974041
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10319 |long= 38.76848 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001874 |complex= 5000001872
|knid-new= 501510238520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 1 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0335.jpg
|wdid= Q122974042
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.76886 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001875 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Пушкина, 15, ворота.jpg
|wdid= Q122974043
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Усадьба Лусковских (Слоновых)
|knid= 5000001876 |complex= 5000001876
|knid-new= 501420238630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба Лусковских (Слоновых) 02.JPG
|wdid= Q122974044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001877 |complex= 5000001876
|knid-new= 501410238630035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974045
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Флигель
|knid= 5000001878 |complex= 5000001876
|knid-new= 501510238630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Савельича==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10210 |long= 38.76281 |precise= no
|name= Усадьба Посохина
|knid= 5000001888 |complex= 5000001888
|knid-new= 501420238620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина.jpg
|wdid= Q122974047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10226 |long= 38.7624 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001889 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, главный дом.jpg
|wdid= Q122974048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10208 |long= 38.76277 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001890 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, флигель.jpg
|wdid= Q136664126
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10193 |long= 38.76224 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001891 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136664128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Усадьба Панина
|knid= 5000001892 |complex= 5000001892
|knid-new= 501520238670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 7, усадьба Панина.jpg
|wdid= Q122974049
|wiki=
|commonscat= Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001893 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, главный дом с двумя воротами, фото 3.jpg
|wdid= Q122974050
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001894 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101529 |long= 38.763753 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 5000001905
|knid-new= 501410064810005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Московская_обл., Коломна - Административное здание (ул. Савельича, 9), фрагмент 1.jpg
|wdid= Q122974052
|wiki=
|commonscat= Saveljicha Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102165 |long= 38.763282 |precise= yes
|name= Дом Урываевых
|knid= 5000001906
|knid-new= 501510238730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 10, дом Урываевых.jpg
|wdid= Q122974053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Усадьба Шапошниковых
|knid= 5000001907 |complex= 5000001907
|knid-new= 501421231520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых Коломна 1.jpg
|wdid= Q122974054
|wiki=
|commonscat= Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001908 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошникова Главный дом Коломна.jpg
|wdid= Q122974055
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10191 |long= 38.76367 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001909 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых флигель Коломна.jpg
|wdid= Q136673197
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101728 |long= 38.764019 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001910 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year=1830-1840 гг.
|description=
|image=
|wdid= Q136673198
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09974 |long= 38.76791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001911
|knid-new= 501410548010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 24.jpg
|wdid= Q122974056
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Усадьба Новиковых
|knid= 5000001912 |complex= 5000001912
|knid-new= 501421231530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974057
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001913 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35.JPG
|wdid= Q122974058
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 5000001914 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779858
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001915 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779859
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001916 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35 (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.09874 |long= 38.76987 |precise= no
|name= Здание, где находилась подпольная типография коломенских большевиков
|knid= 5000756000
|knid-new= 501410548190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 36
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 36.jpg
|wdid= Q122974070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
==ул. Толстикова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097722 |long= 38.750194 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы на Репне
|knid= 5000001917
|knid-new= 501410354930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Толстикова, 56
|year= 1696 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Церковь Святой Троицы на Репне (2) г.Коломна.JPG
|wdid= Q108207886
|wiki= Церковь Троицы в Ямской слободе (Коломна)
|commonscat= Church of the Holy Trinity, Kolomna (Repnya) |protection= Р
|link=
|sobory= 09688
|temples= 1412
|document= d15032002
}}
==Уманская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Банно-прачечный комбинат
|knid= 5040975000 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, улица Левшина
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Бани Уманская улица 1 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q126683570
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 5040975001 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 1
|year= 1934 г. |author= арх. А.Я. Васильев, Л.И. Пономарёва
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975001|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya1 005 2533-38-43-48a.jpg
|wdid= Q126673800
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1028/banno-prachechnyj-kombinat-bani
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102447 |long= 38.769077 |precise= yes
|name= Бассейн и котельная
|knid= 5040975002 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 14А
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975002|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q126673801
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1882/banno-prachechnyj-kombinat-bassejn-kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100118 |long= 38.765726 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 5040976000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Б
|year= 1937 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040976000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya3b 005 2571.jpg
|wdid= Q126673802
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2768/kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101102 |long= 38.767681 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых (К. Абега)
|knid= 5040945000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Д
|year= сер. – кон. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040945000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q125534419
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Цементников==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.055421 |long= 38.840528 |precise= yes
|name= Рабочий посёлок работников Щуровского цементного завода
|knid= 5040974000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Цементников, 4, 4А, 6, 8, Кировский переулок, 4
|year= 1931 г., 1938 г. |author= арх. А.С. Клюшниченко, А.И. Ванеев, инж. Н.С. Прокопович
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040974000|Довоенный рабочий посёлок в духе соцгорода]]
|image= Kolomna Tsementnikov8 005 1567.jpg
|wdid= Q126316286
|wiki=
|commonscat= Cement workers' settlement, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/229/rabochij-poselok-cementnikov
}}
==ул. Яна Грунта==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10437 |long= 38.76439 |precise= no
|name= Дом Вдовиных
|knid= 5000001920
|knid-new= 501410548130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 4
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 4.jpg
|wdid= Q122974060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10362 |long= 38.76233 |precise= yes
|name= Гостиничный двор (фрагменты)
|knid= 5000001919
|knid-new= 501410548120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 1А
|year= |author=
|description=
|image= Двор.JPG
|wdid= Q122974059
|wiki=
|commonscat= Yana Grunta Street 1a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75954 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001921 |complex= 5000001921
|knid-new= 501420646010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= |author=
|description=
|image= Грунта 24.JPG
|wdid= Q122974061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001922 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Ворота
|knid= 5000001923 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099284 |long= 38.756077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001924
|knid-new= 501410646300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 32
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 32.jpg
|wdid= Q122974065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.083333 |long= 38.783333 |precise= yes
|name= Город Коломна
|knid= 5020000000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address=
|year= 1177 г. - XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna Cemter 0065.jpg
|wdid= Q140973685
|wiki=
|commonscat= Kolomna
|link=
|noupload= yes
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.04972 |long= 38.74258 |precise= yes
|name= Девичье поле
|knid= 5000002025
|knid-new= 501430688830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= микрорайон «Колычёво» и южная окраина города
|year= XII-XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.077291 |long= 38.749698 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь земляков, погибших в годы Великой Отечественной Войны
|knid= 5000002026
|knid-new= 501410547200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= бывшее Старое кладбище
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Культурный слой==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой Кремля города Коломна
|knid= 5032038000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= ограничен улицами вокруг Кремля, берегом реки Москва
|year= 12 тыс. до н.э., V в. до н.э. – III в. н.э., сер. Х в., XII–XIII вв., XIV–XV вв., XVI–XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада Кремля города Коломна
|knid= 5032039000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= центр города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада «Запруды»
|knid= 5032040000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на левом берегу реки Коломенка от места ее впадения в р. Москва, в пределах городской застройки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Исторический культурный слой Богоявленского Старо-Голутвина монастыря
|knid= 5032041000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Голутвинская улица, 11. Территория Старо-Голутвина монастыря в границах крепостных стен.
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022008
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьяковской культуры «Городищи»
|knid= 5010200000
|knid-new= 501441231580006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пригород Городище, западная часть
|year= III в. до н.э. - VII в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городищенское городище
|knid= 5000000627
|knid-new= 502541447300006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= северная окраина бывшего села Городище
|year= I-V вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.100557 |long= 38.718934 |precise= no
|name= Городище
|knid= 5000000628
|knid-new= 502541447310006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= южная окраина бывшего села Городище
|year= III в. до н.э. – V-VII вв. н.э., XII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138641563
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Колычёво 1»
|knid= 5030242000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Малое Колычёво, в 0,5 км к югу, левый берег р. Ока
|year= 2-3 четв. I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05092018
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.054392 |long= 38.758007 |precise= yes
|name= Городище «Протопоповское»
|knid= 5000000647
|knid-new= 502541447060006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= в 0.3 км к юго-западу от бывш. села Протопопово, левый берег р. Оки
|year= VII в. до н.э. – V в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q138641564
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Староголутвинское селище
|knid= 5000000637
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на южной окраине Староголутвина монастыря, правый берег р. Москвы
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Щуровское»
|knid= 5000000624
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пос. Щурово, в 2.1 км к юго-западу от поселка, на правом берегу р. Оки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Щурово-Набережная»
|knid= 5030243000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= мкрн Щурово, Набережная улица, правый берег р. Оки
|year= XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18032004
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960|d04121974
|d25011990|d31121998
|d15032002|d18032004|d18022008
|d16122016|d04122017|d14062017|d02082018|d05092018}}
{{footer|type=Наследие}}
nwc8tpe94yfwv0y3ni3s8txjabziqs7
776971
776970
2026-09-11T21:48:28Z
Vsatinet
25263
/* ул. Октябрьской революции */ Обновлён объект Ворота
776971
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)|Коломна (А–М)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==Окский пр.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.071517 |long= 38.800585 |precise= yes
|name= Фабрика сельскохозяйственных машин товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040947000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Окский проспект, 52
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040947000|Памятник промышленной архитектуры с чертами модерна]]
|image= Коломна,_Окский проспект, 52.jpg
|wdid= Q125534421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Октябрьская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.06710 |long= 38.84115 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной
|knid= 5000001581
|knid-new= 501410355020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, 3 (бывш. с. Щурово)
|year= 1892 г. |author=
|description= В федеральной базе - церковь Александра Невского и иконы Божией Матери «Знамение»
|image= Церковь Троицы Живоначальной в Щурово.jpg
|wdid= Q745583
|wiki= Троицкая церковь в Щурове
|commonscat= Holy Trinity Orthodox church in Kolomna (Shtchurovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00035
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.06770 |long= 38.83917 |precise= no
|name= Межевой столб на границе Московской и Рязанской губерний
|knid= 5010202000
|knid-new= 501410547270006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, б/н (бывш. с. Щурово, близ Троицкой церкви)
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna_BoundaryPillar 005 1356.jpg
|wdid= Q122974072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==ул. Октябрьской революции==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.11997 |long= 38.73389 |precise= yes
|name= Церковь Илии Пророка в Сандырях
|knid= 5000001582
|knid-new= 501410062720005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 73
|year= 1821-1834 гг. |author=
|description= Перестроена в жилой дом, не действует (?)
|image= Коломна, Октябрьской революции, 73, бывшая церковь, сейчас - детский дом.jpg
|wdid= Q108170027
|wiki= Церковь Ильи Пророка в Сандырях (Коломна)
|commonscat= The Church of Elijah the Prophet (Kolomna) |protection= Р
|link=
|temples= 1425
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107097 |long= 38.743934 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5041027000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 158
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5041027000|Образец купеческой застройки исторической Коломны]]
|image= Жилой дом Октябрьской революции 158 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q136290887
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10682 |long= 38.74443 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001623
|knid-new= 501410471630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 162
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 162, вид с противоположной стороны улицы.jpg
|wdid= Q122973938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001624 |complex= 5000001624
|knid-new= 501420471070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 167, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122973939
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001625 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 167, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973941
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74610 |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001626 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Октябрьской революции, 167, первые ворота (со стороны ул. Октябрьской революции).jpg
|wdid= Q122973942
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001627 |complex= 5000001627
|knid-new= 501420547090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Главный дом Октябрьской революции 168 Коломна 2025.jpg
|wdid= Q122973943
|wiki= Кисловская богадельня
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001628 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, д.168, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973944
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10610 |long= 38.74577 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001629 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 168, усадьба, один из флигелей.jpg
|wdid= Q122973945
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10569 |long= 38.74630 |precise= yes
|name= Флигель с домовой церковью
|knid= 5000001630 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973946
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10598 |long= 38.74617 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 5000001631 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ограда перед главным домом усадьбы.jpg
|wdid= Q122973947
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10337 |long= 38.75086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001632
|knid-new= 501410471610005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 178
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 178.JPG
|wdid= Q122973948
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Усадьба Мокеева
|knid= 5000001633 |complex= 5000001633
|knid-new= 501421231450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973949
|wiki=
|commonscat= October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001634 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973951
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001635 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 182, усадьба Мокеева, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточная конюшня
|knid= 5000001636 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, усадьба Мокеева,182, конюшня.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западная конюшня
|knid= 5000001637 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001642 |complex= 5000001642
|knid-new= 501421231320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 184.JPG
|wdid= Q122973952
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001643 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, дом.jpg
|wdid= Q122973953
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001644 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Fligel._Okt.revolutsii 184.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001645 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, ограда с воротами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001649 |complex= 5000001649
|knid-new= 501420646200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 186.JPG
|wdid= Q122973955
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001650 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= Q122973956
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001651 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001652 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001655 |complex= 5000001655
|knid-new= 501420547430005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 188.JPG
|wdid= Q122973957
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001656 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октярьской революции 188.jpg
|wdid= Q122973958
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10202 |long= 38.75305 |precise= yes
|name= Ограда и ворота
|knid= 5000001657 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973959
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.75365 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001662
|knid-new= 501410472030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 190-192
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 190-192.JPG
|wdid= Q122973960
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Усадьба Лажечниковых
|knid= 5000001663 |complex= 5000001663
|knid-new= 501420063330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025, усадьба Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973961
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001664 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Главный дом усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973963
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10155 |long= 38.75415 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001665 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025 флигель усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973965
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101210 |long= 38.754444 |precise= yes
|name= Здание Коломенского отделения Госбанка
|knid= 5030132000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 196
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii106 005 2111.jpg
|wdid= Q122974073
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1027/zdanie-gosbanka
|document= d02082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101075 |long= 38.755096 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Эйнера
|knid= 5040049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 198
|year= 1910-1914 гг. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040049000|Образец дореволюционной архитектуры в стиле северного модерна]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 198 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974083
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-102605357_50800
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100893 |long= 38.755504 |precise= yes
|name= Гостиница купца И.П. Фролова
|knid= 5040090000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 200
|year= 1860-1862 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040090000|Образец застройки исторической Коломны в кирпичном стиле]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 200 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974084
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.1028 |long= 38.75264 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001666
|knid-new= 501411231540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 201
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10051 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001667
|knid-new= 501410063280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 204
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 204.JPG
|wdid= Q122973967
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10040 |long= 38.75643 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001668
|knid-new= 501410063400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 206
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 206.JPG
|wdid= Q122973968
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10025 |long= 38.75670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001669
|knid-new= 501410547960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 208
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 208-2.JPG
|wdid= Q122973969
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09997 |long= 38.75725 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001670
|knid-new= 501410064450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 210
|year= нач. XIX в., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 210-2.JPG
|wdid= Q122973970
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09972 |long= 38.75770 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001671
|knid-new= 501410064200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 212
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 212.JPG
|wdid= Q122973972
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09998 |long= 38.75800 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001672
|knid-new= 501410547970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 213-215
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 213-215.JPG
|wdid= Q122973973
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09960 |long= 38.75792 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001673
|knid-new= 501410548000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 214
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 214.JPG
|wdid= Q122973974
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09948 |long= 38.75808 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001674
|knid-new= 501410547860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 218
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 218.JPG
|wdid= Q122973975
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001675 |complex= 5000001675
|knid-new= 501421231460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 221.JPG
|wdid= Q122973976
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Главный дом, здесь размещался реввоенсовет и была провозглашена советская власть в Коломенском уезде
|knid= 5000755000 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001676 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099096 |long= 38.758716 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001677 |complex= 5000001677
|knid-new= 501421231470005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= |author=
|description=
|image= Революции 222.JPG
|wdid= Q122973977
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09911 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Дом общественного собрания
|knid= 5000001678 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673195
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09898 |long= 38.75829 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001679 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= 1830-1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота |knid= 5000280003 |complex= 5000001677
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001680 |complex= 5000001680
|knid-new= 501421231480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 226-228а 02.JPG
|wdid= Q122973978
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001681 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001682 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001683 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.76017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001684
|knid-new= 501411231550005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 229
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 229.JPG
|wdid= Q122973980
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001685 |complex= 5000001685
|knid-new= 501420547460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 230.JPG
|wdid= Q122973981
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001686 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973982
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001687 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.09860 |long= 38.76050 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 5000001688
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231
|year= нач. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Революции 231-2.JPG
|wdid= Q122973984
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001692 |complex= 5000001692
|knid-new= 501421231350005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001693 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом по улице Октябрьской революции, 231А-233 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122973986
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001694 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001695 |complex= 5000001695
|knid-new= 501420547480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 232-2.JPG
|wdid= Q122973987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001696 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 232.JPG
|wdid= Q122973988
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001697 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001698 |complex= 5000001698
|knid-new= 501420547700005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= |author=
|description=
|image= Революции 234.JPG
|wdid= Q122973989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001699 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001700 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001701 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09820 |long= 38.76124 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001702
|knid-new= 501410548020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 235
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 235-2.JPG
|wdid= Q122973991
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001703 |complex= 5000001703
|knid-new= 501420547710005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 236-236а.JPG
|wdid= Q122973992
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001704 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973993
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001705 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001706
|knid-new= 501410548030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 237
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул.октябрьская революции 237.jpg
|wdid= Q122973994
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001707 |complex= 5000001707
|knid-new= 501420547650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 238.JPG
|wdid= Q122973995
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001708 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= 1 пол. XIX в., посл. треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973996
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001709 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001710
|knid-new= 501410548040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 239
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 239.JPG
|wdid= Q122973997
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09753 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001711
|knid-new= 501410548050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 240
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 240-2.JPG
|wdid= Q122973999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09788 |long= 38.76179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001712
|knid-new= 501410548060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 241
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Революции 241.JPG
|wdid= Q122974000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001736 |complex= 5000001736
|knid-new= 501420547630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XX в. |author=
|description=
|image= Революции 242-242а.JPG
|wdid= Q122974001
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001737 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974003
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09733 |long= 38.76202 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001738 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974004
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09757 |long= 38.76246 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001746
|knid-new= 501410548070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 243
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революции 243.jpg
|wdid= Q122974005
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001749 |complex= 5000001749
|knid-new= 501421231490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= |author=
|description=
|image= Революции 245.JPG
|wdid= Q122974006
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001750 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революция 242.jpg
|wdid= Q122974007
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001751 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Хозяйственная_постройка при усадьбе 245 по улице Октябрьской революции в Коломне 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001752 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097141 |long= 38.763208 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040092000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 249
|year= XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040092000|Образец дореволюционной застройки]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 249 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974085
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092451 |long= 38.776766 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (первая очередь)
|knid= 5040048000 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279-287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048000|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316255
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092855 |long= 38.774633 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048001 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048001|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 01.jpg
|wdid= Q126316259
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092594 |long= 38.775515 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048002 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 281
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048002|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 02.jpg
|wdid= Q126316264
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092406 |long= 38.776138 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048003 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 283
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048003|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316269
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092145 |long= 38.776992 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048004 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 285
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048004|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 03.jpg
|wdid= Q126316273
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091944 |long= 38.777623 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048005 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048005|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой_дом_по_улице_Октябрьской_революции_в_Коломне_2022_04.jpg
|wdid= Q126316278
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092844 |long= 38.769791 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (вторая очередь)
|knid= 5040971000 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971000|Конструктивистский рабочий посёлок]]
|image=
|wdid= Q126047409
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/230/rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093343 |long= 38.769373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971001 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 286
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971001|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii286 005 1942.jpg
|wdid= Q126047410
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2777/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092669 |long= 38.769017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971002 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 288
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971002|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047411
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2778/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091375 |long= 38.779659 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971003 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 289
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971003|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (160).jpg
|wdid= Q126047413
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2779/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092463 |long= 38.769693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971004 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 292
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971004|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047415
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2780/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093106 |long= 38.770152 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971005 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 294
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971005|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047417
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2781/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092812 |long= 38.771065 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971006 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 296
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971006|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii296 005 1939.jpg
|wdid= Q126047420
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2782/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092294 |long= 38.770588 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971007 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 298
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971007|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047423
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2783/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092085 |long= 38.771199 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971008 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 304
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971008|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047427
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2785/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092647 |long= 38.771921 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971009 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 306
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971009|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047431
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2786/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092410 |long= 38.772566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971010 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 308
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971010|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (169).jpg
|wdid= Q126047433
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2787/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091837 |long= 38.772116 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971011 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 310
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971011|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047435
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2788/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091397 |long= 38.771676 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971012 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 312
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971012|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047437
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2789/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091660 |long= 38.772539 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971013 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 314
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971013|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (165).jpg
|wdid= Q126047439
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2790/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091407 |long= 38.773556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971014 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 316
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971014|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii316 005 1925.jpg
|wdid= Q126047441
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2791/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091176 |long= 38.775637 |precise= yes
|name= Коломенский единый диспансер
|knid= 5040940000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040940000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Dispensary 005 1853.jpg
|wdid= Q125475909
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Outpatient clinic
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1883/dispanser-centralnaya-rajonnaya-bolnica
|linkextra= https://pastvu.com/p/894963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.090098 |long= 38.776051 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 5040941000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040941000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Surgery 005 1879.jpg
|wdid= Q125475910
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Surgery
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1884/hirurgicheskij-korpus-gorodskoj-bolnicy
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089403 |long= 38.781887 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5032050000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 322
|year= 1928 г., 1939 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii322 005 1822.jpg
|wdid= Q122974082
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2379/shkola-9
|document= d14062017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.088788 |long= 38.784125 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени Куйбышева
|knid= 5040942000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 324
|year= 1934 г. |author= арх. Я.А. Корнфельд, М.И. Синявский, 1952 г
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040942000|Образец архитектуры конструктивизма, позднее дополненный декором в духе сталинской неоклассики]]. Сейчас дворец культуры «Тепловозостроитель»
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii324 005 1714.jpg
|wdid= Q125475911
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 324, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2734/dvorec-kultury-im-kujbysheva
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087697 |long= 38.789175 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 5040096000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 332
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040096000|Памятник кирпичного стиля с чертами модерна]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (158).jpg
|wdid= Q122974086
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.079769 |long= 38.814560 |precise= yes
|name= Учебный комбинат
|knid= 5040943000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 408
|year= 1931-1932 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040943000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii408 005 1310.jpg
|wdid= Q125475912
|wiki=
|commonscat= Kolomensky Institute
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1674/uchebnyj-kombinat
}}
==ул. Островского==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10324 |long= 38.77666 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001763
|knid-new= 501410236280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 11
|year= кон. XVIII в., 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 11.JPG
|wdid= Q122974008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001767 |complex= 5000001767
|knid-new= 501420547680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17 - 2.JPG
|wdid= Q122974009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001768 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17.JPG
|wdid= Q122974010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001769 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10417 |long= 38.77641 |precise= yes
|name= Жилой дом с воротами
|knid= 5000001781
|knid-new= 501410236270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 19
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Островского, 19.JPG
|wdid= Q122974011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10447 |long= 38.77582 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001782
|knid-new= 501410236290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 20
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 20 - 2.JPG
|wdid= Q122974012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10493 |long= 38.77607 |precise= yes
|name= Дом Свешникова |knid= 5000001783
|knid-new= 501410236320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 23
|year= кон. XVIII в., 1800-е гг.
|description=
|image= Svechnikov house in Kolomna.JPG
|wdid= Q122974013
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d15032002
}}
==ул. Партизан==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087249 |long= 38.805292 |precise= yes
|name= Пожарная часть № 224
|knid= 5040944000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан, 46
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040944000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Partizan46 005 1146.jpg
|wdid= Q125475913
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2765/pozharnaya-chast-224
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089502 |long= 38.803905 |precise= yes
|name= Электростанция Коломенского машиностроительного завода товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040946000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан
|year= 1901 г. |author= арх. М.К. Геппенер (?)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040946000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image=
|wdid= Q125534420
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/449733
}}
==Пионерская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001784 |complex= 5000001784
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974014
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001785 |complex= 5000001784
|knid-new= 501410236340005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 1.JPG
|wdid= Q122974015
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001789 |complex= 5000001789
|knid-new= 501421231500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001790 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 10.JPG
|wdid= Q122974017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001791 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001792 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001793 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.0971 |long= 38.76565 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001798
|knid-new= 501510236370005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 34
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Пионерская, 34, фото 2.jpg
|wdid= Q122974018
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Полянская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102240 |long= 38.770547 |precise= no
|name= Ансамбль зданий кондитерской фабрики («конфетно-пастильного заведения») коломенских купцов Чуприковых
|knid= 5032048000 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973687
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102374 |long= 38.770668 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5032048001 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Фабрика пастилы здание 1.jpg
|wdid= Q122974078
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102256 |long= 38.770273 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5032048002 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание кондитерской фабрики коломенских купцов Чуприковых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974079
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101780 |long= 38.771130 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5032048003 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Фабрика пастилы здание 3.jpg
|wdid= Q122974080
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09937 |long= 38.77604 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001800
|knid-new= 501410141290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0706.jpg
|wdid= Q122974019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10451 |long= 38.76775 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001802 |complex= 5000001802
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1
|year= 1820-1830-е гг. |author=
|description=
|image= Посадская, 1.JPG
|wdid= Q122974020
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104481 |long= 38.767488 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001803 |complex= 5000001802
|knid-new= 501510236400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1А
|year= 1820-е - 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 1а.jpg
|wdid= Q122974021
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Городская усадьба Сурановых
|knid= 5000001806 |complex= 5000001806
|knid-new= 501421231510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= |author=
|description= Где-то там музей пастилы
|image= Old Kolomna town - Pastila Museum 01.jpg
|wdid= Q122974022
|wiki=
|commonscat= Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001807 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0084.jpg
|wdid= Q122974023
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001808 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0079.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001809 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001810 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001811 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510065
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Двое ворот
|knid= 5000001812 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img39 Posadskaya.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104801 |long= 38.771833 |precise= yes
|name= Дом Знаменских
|knid= 5032044000
|knid-new= 501410237080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 15
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104940 |long= 38.773706 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032045000 |complex= 5032045000
|knid-new= 501420646240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17, 17А, 17Б
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Усадьба (ныне тубдиспансер).jpg
|wdid= Q140973686
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104942 |long= 38.773753 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032045001 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 17.jpg
|wdid= Q122974075
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104855 |long= 38.774114 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045002 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974076
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104789 |long= 38.773532 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045003 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974077
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота, калитка, ограда
|knid= 5032045004 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10507 |long= 38.77050 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца на Посаде
|knid= 5010198000
|knid-new= 501510235600006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716-1719 гг. |author=
|description= Действует.
|image= Kolomna 04-2014 img38 Posadskaya.jpg
|wdid= Q3583379
|wiki= Храм Николы на Посаде (Коломна)
|commonscat= St Nicholas in the Possad (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01119
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105104 |long= 38.770021 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде
|knid= 5032049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716 г. |author=
|description= Осталось только основание.
|image= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974081
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10506 |long= 38.77154 |precise= yes
|name= Дом Щукиных
|knid= 5000001855
|knid-new= 501510236410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 24
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Щукиных 01.JPG
|wdid= Q122974024
|wiki=
|commonscat= Shchukin House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10521 |long= 38.77645 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001857
|knid-new= 501410063940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 25
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадская 02.JPG
|wdid= Q122974026
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 25, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10512 |long= 38.77250 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001859
|knid-new= 501410237040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 26
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Странноприимный дом 04.JPG
|wdid= Q122974027
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 26, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10527 |long= 38.77323 |precise= yes
|name= Старо-Щукинская богадельня
|knid= 5000001860
|knid-new= 501410236590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 28
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Богадельня.JPG
|wdid= Q122974028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105778 |long= 38.773972 |precise= yes
|name= Церковь Никиты Мученика
|knid= 5010199000
|knid-new= 501410235790006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 32
|year= 1695 г., 1773 г., 1857-1861 гг. |author=
|description= Начато восстановление
|image= Церковь_Никиты мученика Коломна 2.jpg
|wdid= Q107862633
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Коломна)
|commonscat= Church of Saint Nikita, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04425
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10574 |long= 38.77429 |precise= no
|name= Дом Быкова
|knid= 5000001861
|knid-new= 501410548080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 36
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Быкова 02.JPG
|wdid= Q122974029
|wiki=
|commonscat= Bykov House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10528 |long= 38.77444 |precise= no
|name= Жилой дом Юкиных (Когана)
|knid= 5000001862
|knid-new= 501410236480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 40
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Дом на Посадской 02.JPG
|wdid= Q122974031
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадский пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104472 |long= 38.772917 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 5000001863
|knid-new= 501410548090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 9
|year= 1725 г., 1768 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Восстановлена
|image= Тубдиспансер 01.JPG
|wdid= Q107905855
|wiki= Церковь Рождества Христова (Коломна)
|commonscat= Church of the Nativity of Christ, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 01136
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10564 |long= 38.77240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001864
|knid-new= 501510236530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 11
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 01.JPG
|wdid= Q122974032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10605 |long= 38.77270 |precise= yes
|name= Жилой дом мещан Щепочкиных
|knid= 5000001865
|knid-new= 501410238020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 12
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 04.JPG
|wdid= Q122974034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10602 |long= 38.77200 |precise= yes
|name= Дом купца гостиной сотни И.И. Ушакова
|knid= 5010197000
|knid-new= 501410235810006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 13
|year= XVII в., 1701 г. |author= зодчий Григорий Евсевьев
|description= Более известен и в документах проходит как «Дом воеводы».
|image= Дом воеводы 1.jpg
|wdid= Q122974071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://petersmonuments.ru/russia/memorials/dom-voevody-kolomna-moskovskaya-obl-/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10634 |long= 38.77211 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001866
|knid-new= 501510237970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 15
|year= сер. XVIII в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 10.JPG
|wdid= Q122974035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Пушкина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001867 |complex= 5000001867
|knid-new= 501520238000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= |author=
|description=
|image= Пушкина 01.JPG
|wdid= Q122974036
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001868 |complex= 5000001867
|knid-new= 501410238000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974039
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001869 |complex= 5000001867
|knid-new= 501510238000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Пушкина 5а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10389 |long= 38.76722 |precise= yes
|name= Дом Тупицыной (женская гимназия)
|knid= 5000284000
|knid-new= 501410548100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0344.jpg
|wdid= Q122974068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001872 |complex= 5000001872
|knid-new= 501420238520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Левина 01.JPG
|wdid= Q122974040
|wiki=
|commonscat= Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001873 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0322.jpg
|wdid= Q122974041
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10319 |long= 38.76848 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001874 |complex= 5000001872
|knid-new= 501510238520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 1 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0335.jpg
|wdid= Q122974042
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.76886 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001875 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Пушкина, 15, ворота.jpg
|wdid= Q122974043
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Усадьба Лусковских (Слоновых)
|knid= 5000001876 |complex= 5000001876
|knid-new= 501420238630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба Лусковских (Слоновых) 02.JPG
|wdid= Q122974044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001877 |complex= 5000001876
|knid-new= 501410238630035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974045
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Флигель
|knid= 5000001878 |complex= 5000001876
|knid-new= 501510238630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Савельича==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10210 |long= 38.76281 |precise= no
|name= Усадьба Посохина
|knid= 5000001888 |complex= 5000001888
|knid-new= 501420238620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина.jpg
|wdid= Q122974047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10226 |long= 38.7624 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001889 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, главный дом.jpg
|wdid= Q122974048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10208 |long= 38.76277 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001890 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, флигель.jpg
|wdid= Q136664126
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10193 |long= 38.76224 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001891 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136664128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Усадьба Панина
|knid= 5000001892 |complex= 5000001892
|knid-new= 501520238670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 7, усадьба Панина.jpg
|wdid= Q122974049
|wiki=
|commonscat= Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001893 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, главный дом с двумя воротами, фото 3.jpg
|wdid= Q122974050
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001894 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101529 |long= 38.763753 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 5000001905
|knid-new= 501410064810005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Московская_обл., Коломна - Административное здание (ул. Савельича, 9), фрагмент 1.jpg
|wdid= Q122974052
|wiki=
|commonscat= Saveljicha Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102165 |long= 38.763282 |precise= yes
|name= Дом Урываевых
|knid= 5000001906
|knid-new= 501510238730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 10, дом Урываевых.jpg
|wdid= Q122974053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Усадьба Шапошниковых
|knid= 5000001907 |complex= 5000001907
|knid-new= 501421231520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых Коломна 1.jpg
|wdid= Q122974054
|wiki=
|commonscat= Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001908 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошникова Главный дом Коломна.jpg
|wdid= Q122974055
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10191 |long= 38.76367 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001909 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых флигель Коломна.jpg
|wdid= Q136673197
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101728 |long= 38.764019 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001910 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year=1830-1840 гг.
|description=
|image=
|wdid= Q136673198
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09974 |long= 38.76791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001911
|knid-new= 501410548010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 24.jpg
|wdid= Q122974056
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Усадьба Новиковых
|knid= 5000001912 |complex= 5000001912
|knid-new= 501421231530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974057
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001913 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35.JPG
|wdid= Q122974058
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 5000001914 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779858
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001915 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779859
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001916 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35 (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.09874 |long= 38.76987 |precise= no
|name= Здание, где находилась подпольная типография коломенских большевиков
|knid= 5000756000
|knid-new= 501410548190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 36
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 36.jpg
|wdid= Q122974070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
==ул. Толстикова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097722 |long= 38.750194 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы на Репне
|knid= 5000001917
|knid-new= 501410354930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Толстикова, 56
|year= 1696 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Церковь Святой Троицы на Репне (2) г.Коломна.JPG
|wdid= Q108207886
|wiki= Церковь Троицы в Ямской слободе (Коломна)
|commonscat= Church of the Holy Trinity, Kolomna (Repnya) |protection= Р
|link=
|sobory= 09688
|temples= 1412
|document= d15032002
}}
==Уманская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Банно-прачечный комбинат
|knid= 5040975000 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, улица Левшина
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Бани Уманская улица 1 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q126683570
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 5040975001 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 1
|year= 1934 г. |author= арх. А.Я. Васильев, Л.И. Пономарёва
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975001|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya1 005 2533-38-43-48a.jpg
|wdid= Q126673800
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1028/banno-prachechnyj-kombinat-bani
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102447 |long= 38.769077 |precise= yes
|name= Бассейн и котельная
|knid= 5040975002 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 14А
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975002|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q126673801
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1882/banno-prachechnyj-kombinat-bassejn-kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100118 |long= 38.765726 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 5040976000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Б
|year= 1937 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040976000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya3b 005 2571.jpg
|wdid= Q126673802
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2768/kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101102 |long= 38.767681 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых (К. Абега)
|knid= 5040945000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Д
|year= сер. – кон. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040945000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q125534419
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Цементников==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.055421 |long= 38.840528 |precise= yes
|name= Рабочий посёлок работников Щуровского цементного завода
|knid= 5040974000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Цементников, 4, 4А, 6, 8, Кировский переулок, 4
|year= 1931 г., 1938 г. |author= арх. А.С. Клюшниченко, А.И. Ванеев, инж. Н.С. Прокопович
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040974000|Довоенный рабочий посёлок в духе соцгорода]]
|image= Kolomna Tsementnikov8 005 1567.jpg
|wdid= Q126316286
|wiki=
|commonscat= Cement workers' settlement, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/229/rabochij-poselok-cementnikov
}}
==ул. Яна Грунта==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10437 |long= 38.76439 |precise= no
|name= Дом Вдовиных
|knid= 5000001920
|knid-new= 501410548130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 4
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 4.jpg
|wdid= Q122974060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10362 |long= 38.76233 |precise= yes
|name= Гостиничный двор (фрагменты)
|knid= 5000001919
|knid-new= 501410548120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 1А
|year= |author=
|description=
|image= Двор.JPG
|wdid= Q122974059
|wiki=
|commonscat= Yana Grunta Street 1a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75954 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001921 |complex= 5000001921
|knid-new= 501420646010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= |author=
|description=
|image= Грунта 24.JPG
|wdid= Q122974061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001922 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Ворота
|knid= 5000001923 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099284 |long= 38.756077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001924
|knid-new= 501410646300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 32
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 32.jpg
|wdid= Q122974065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.083333 |long= 38.783333 |precise= yes
|name= Город Коломна
|knid= 5020000000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address=
|year= 1177 г. - XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna Cemter 0065.jpg
|wdid= Q140973685
|wiki=
|commonscat= Kolomna
|link=
|noupload= yes
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.04972 |long= 38.74258 |precise= yes
|name= Девичье поле
|knid= 5000002025
|knid-new= 501430688830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= микрорайон «Колычёво» и южная окраина города
|year= XII-XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.077291 |long= 38.749698 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь земляков, погибших в годы Великой Отечественной Войны
|knid= 5000002026
|knid-new= 501410547200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= бывшее Старое кладбище
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Культурный слой==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой Кремля города Коломна
|knid= 5032038000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= ограничен улицами вокруг Кремля, берегом реки Москва
|year= 12 тыс. до н.э., V в. до н.э. – III в. н.э., сер. Х в., XII–XIII вв., XIV–XV вв., XVI–XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада Кремля города Коломна
|knid= 5032039000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= центр города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада «Запруды»
|knid= 5032040000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на левом берегу реки Коломенка от места ее впадения в р. Москва, в пределах городской застройки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Исторический культурный слой Богоявленского Старо-Голутвина монастыря
|knid= 5032041000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Голутвинская улица, 11. Территория Старо-Голутвина монастыря в границах крепостных стен.
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022008
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьяковской культуры «Городищи»
|knid= 5010200000
|knid-new= 501441231580006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пригород Городище, западная часть
|year= III в. до н.э. - VII в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городищенское городище
|knid= 5000000627
|knid-new= 502541447300006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= северная окраина бывшего села Городище
|year= I-V вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.100557 |long= 38.718934 |precise= no
|name= Городище
|knid= 5000000628
|knid-new= 502541447310006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= южная окраина бывшего села Городище
|year= III в. до н.э. – V-VII вв. н.э., XII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138641563
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Колычёво 1»
|knid= 5030242000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Малое Колычёво, в 0,5 км к югу, левый берег р. Ока
|year= 2-3 четв. I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05092018
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.054392 |long= 38.758007 |precise= yes
|name= Городище «Протопоповское»
|knid= 5000000647
|knid-new= 502541447060006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= в 0.3 км к юго-западу от бывш. села Протопопово, левый берег р. Оки
|year= VII в. до н.э. – V в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q138641564
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Староголутвинское селище
|knid= 5000000637
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на южной окраине Староголутвина монастыря, правый берег р. Москвы
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Щуровское»
|knid= 5000000624
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пос. Щурово, в 2.1 км к юго-западу от поселка, на правом берегу р. Оки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Щурово-Набережная»
|knid= 5030243000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= мкрн Щурово, Набережная улица, правый берег р. Оки
|year= XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18032004
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960|d04121974
|d25011990|d31121998
|d15032002|d18032004|d18022008
|d16122016|d04122017|d14062017|d02082018|d05092018}}
{{footer|type=Наследие}}
ppt0sagccttdp3fy79v8lb7sdwh1b1a
776973
776971
2026-09-11T21:49:51Z
Vsatinet
25263
/* ул. Октябрьской революции */ Обновлён объект Флигель
776973
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)|Коломна (А–М)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==Окский пр.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.071517 |long= 38.800585 |precise= yes
|name= Фабрика сельскохозяйственных машин товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040947000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Окский проспект, 52
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040947000|Памятник промышленной архитектуры с чертами модерна]]
|image= Коломна,_Окский проспект, 52.jpg
|wdid= Q125534421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Октябрьская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.06710 |long= 38.84115 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной
|knid= 5000001581
|knid-new= 501410355020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, 3 (бывш. с. Щурово)
|year= 1892 г. |author=
|description= В федеральной базе - церковь Александра Невского и иконы Божией Матери «Знамение»
|image= Церковь Троицы Живоначальной в Щурово.jpg
|wdid= Q745583
|wiki= Троицкая церковь в Щурове
|commonscat= Holy Trinity Orthodox church in Kolomna (Shtchurovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00035
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.06770 |long= 38.83917 |precise= no
|name= Межевой столб на границе Московской и Рязанской губерний
|knid= 5010202000
|knid-new= 501410547270006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, б/н (бывш. с. Щурово, близ Троицкой церкви)
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna_BoundaryPillar 005 1356.jpg
|wdid= Q122974072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==ул. Октябрьской революции==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.11997 |long= 38.73389 |precise= yes
|name= Церковь Илии Пророка в Сандырях
|knid= 5000001582
|knid-new= 501410062720005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 73
|year= 1821-1834 гг. |author=
|description= Перестроена в жилой дом, не действует (?)
|image= Коломна, Октябрьской революции, 73, бывшая церковь, сейчас - детский дом.jpg
|wdid= Q108170027
|wiki= Церковь Ильи Пророка в Сандырях (Коломна)
|commonscat= The Church of Elijah the Prophet (Kolomna) |protection= Р
|link=
|temples= 1425
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107097 |long= 38.743934 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5041027000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 158
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5041027000|Образец купеческой застройки исторической Коломны]]
|image= Жилой дом Октябрьской революции 158 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q136290887
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10682 |long= 38.74443 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001623
|knid-new= 501410471630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 162
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 162, вид с противоположной стороны улицы.jpg
|wdid= Q122973938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001624 |complex= 5000001624
|knid-new= 501420471070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 167, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122973939
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001625 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 167, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973941
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74610 |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001626 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Октябрьской революции, 167, первые ворота (со стороны ул. Октябрьской революции).jpg
|wdid= Q122973942
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001627 |complex= 5000001627
|knid-new= 501420547090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Главный дом Октябрьской революции 168 Коломна 2025.jpg
|wdid= Q122973943
|wiki= Кисловская богадельня
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001628 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, д.168, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973944
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10610 |long= 38.74577 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001629 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 168, усадьба, один из флигелей.jpg
|wdid= Q122973945
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10569 |long= 38.74630 |precise= yes
|name= Флигель с домовой церковью
|knid= 5000001630 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973946
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10598 |long= 38.74617 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 5000001631 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ограда перед главным домом усадьбы.jpg
|wdid= Q122973947
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10337 |long= 38.75086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001632
|knid-new= 501410471610005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 178
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 178.JPG
|wdid= Q122973948
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Усадьба Мокеева
|knid= 5000001633 |complex= 5000001633
|knid-new= 501421231450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973949
|wiki=
|commonscat= October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001634 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973951
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001635 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 182, усадьба Мокеева, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточная конюшня
|knid= 5000001636 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, усадьба Мокеева,182, конюшня.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западная конюшня
|knid= 5000001637 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001642 |complex= 5000001642
|knid-new= 501421231320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 184.JPG
|wdid= Q122973952
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001643 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, дом.jpg
|wdid= Q122973953
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001644 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Fligel._Okt.revolutsii 184.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001645 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, ограда с воротами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001649 |complex= 5000001649
|knid-new= 501420646200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 186.JPG
|wdid= Q122973955
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001650 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= Q122973956
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001651 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октябрьской революции, 186, ворота.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001652 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001655 |complex= 5000001655
|knid-new= 501420547430005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 188.JPG
|wdid= Q122973957
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001656 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октярьской революции 188.jpg
|wdid= Q122973958
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10202 |long= 38.75305 |precise= yes
|name= Ограда и ворота
|knid= 5000001657 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973959
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.75365 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001662
|knid-new= 501410472030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 190-192
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 190-192.JPG
|wdid= Q122973960
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Усадьба Лажечниковых
|knid= 5000001663 |complex= 5000001663
|knid-new= 501420063330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025, усадьба Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973961
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001664 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Главный дом усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973963
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10155 |long= 38.75415 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001665 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025 флигель усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973965
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101210 |long= 38.754444 |precise= yes
|name= Здание Коломенского отделения Госбанка
|knid= 5030132000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 196
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii106 005 2111.jpg
|wdid= Q122974073
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1027/zdanie-gosbanka
|document= d02082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101075 |long= 38.755096 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Эйнера
|knid= 5040049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 198
|year= 1910-1914 гг. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040049000|Образец дореволюционной архитектуры в стиле северного модерна]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 198 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974083
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-102605357_50800
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100893 |long= 38.755504 |precise= yes
|name= Гостиница купца И.П. Фролова
|knid= 5040090000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 200
|year= 1860-1862 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040090000|Образец застройки исторической Коломны в кирпичном стиле]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 200 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974084
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.1028 |long= 38.75264 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001666
|knid-new= 501411231540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 201
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10051 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001667
|knid-new= 501410063280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 204
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 204.JPG
|wdid= Q122973967
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10040 |long= 38.75643 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001668
|knid-new= 501410063400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 206
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 206.JPG
|wdid= Q122973968
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10025 |long= 38.75670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001669
|knid-new= 501410547960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 208
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 208-2.JPG
|wdid= Q122973969
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09997 |long= 38.75725 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001670
|knid-new= 501410064450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 210
|year= нач. XIX в., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 210-2.JPG
|wdid= Q122973970
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09972 |long= 38.75770 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001671
|knid-new= 501410064200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 212
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 212.JPG
|wdid= Q122973972
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09998 |long= 38.75800 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001672
|knid-new= 501410547970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 213-215
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 213-215.JPG
|wdid= Q122973973
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09960 |long= 38.75792 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001673
|knid-new= 501410548000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 214
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 214.JPG
|wdid= Q122973974
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09948 |long= 38.75808 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001674
|knid-new= 501410547860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 218
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 218.JPG
|wdid= Q122973975
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001675 |complex= 5000001675
|knid-new= 501421231460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 221.JPG
|wdid= Q122973976
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Главный дом, здесь размещался реввоенсовет и была провозглашена советская власть в Коломенском уезде
|knid= 5000755000 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001676 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099096 |long= 38.758716 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001677 |complex= 5000001677
|knid-new= 501421231470005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= |author=
|description=
|image= Революции 222.JPG
|wdid= Q122973977
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09911 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Дом общественного собрания
|knid= 5000001678 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673195
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09898 |long= 38.75829 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001679 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= 1830-1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота |knid= 5000280003 |complex= 5000001677
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001680 |complex= 5000001680
|knid-new= 501421231480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 226-228а 02.JPG
|wdid= Q122973978
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001681 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001682 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001683 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.76017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001684
|knid-new= 501411231550005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 229
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 229.JPG
|wdid= Q122973980
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001685 |complex= 5000001685
|knid-new= 501420547460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 230.JPG
|wdid= Q122973981
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001686 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973982
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001687 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.09860 |long= 38.76050 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 5000001688
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231
|year= нач. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Революции 231-2.JPG
|wdid= Q122973984
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001692 |complex= 5000001692
|knid-new= 501421231350005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001693 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом по улице Октябрьской революции, 231А-233 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122973986
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001694 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001695 |complex= 5000001695
|knid-new= 501420547480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 232-2.JPG
|wdid= Q122973987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001696 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 232.JPG
|wdid= Q122973988
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001697 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001698 |complex= 5000001698
|knid-new= 501420547700005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= |author=
|description=
|image= Революции 234.JPG
|wdid= Q122973989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001699 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001700 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001701 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09820 |long= 38.76124 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001702
|knid-new= 501410548020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 235
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 235-2.JPG
|wdid= Q122973991
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001703 |complex= 5000001703
|knid-new= 501420547710005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 236-236а.JPG
|wdid= Q122973992
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001704 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973993
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001705 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001706
|knid-new= 501410548030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 237
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул.октябрьская революции 237.jpg
|wdid= Q122973994
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001707 |complex= 5000001707
|knid-new= 501420547650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 238.JPG
|wdid= Q122973995
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001708 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= 1 пол. XIX в., посл. треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973996
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001709 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001710
|knid-new= 501410548040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 239
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 239.JPG
|wdid= Q122973997
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09753 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001711
|knid-new= 501410548050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 240
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 240-2.JPG
|wdid= Q122973999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09788 |long= 38.76179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001712
|knid-new= 501410548060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 241
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Революции 241.JPG
|wdid= Q122974000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001736 |complex= 5000001736
|knid-new= 501420547630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XX в. |author=
|description=
|image= Революции 242-242а.JPG
|wdid= Q122974001
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001737 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974003
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09733 |long= 38.76202 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001738 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974004
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09757 |long= 38.76246 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001746
|knid-new= 501410548070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 243
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революции 243.jpg
|wdid= Q122974005
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001749 |complex= 5000001749
|knid-new= 501421231490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= |author=
|description=
|image= Революции 245.JPG
|wdid= Q122974006
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001750 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революция 242.jpg
|wdid= Q122974007
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001751 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Хозяйственная_постройка при усадьбе 245 по улице Октябрьской революции в Коломне 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001752 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097141 |long= 38.763208 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040092000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 249
|year= XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040092000|Образец дореволюционной застройки]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 249 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974085
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092451 |long= 38.776766 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (первая очередь)
|knid= 5040048000 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279-287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048000|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316255
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092855 |long= 38.774633 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048001 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048001|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 01.jpg
|wdid= Q126316259
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092594 |long= 38.775515 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048002 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 281
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048002|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 02.jpg
|wdid= Q126316264
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092406 |long= 38.776138 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048003 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 283
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048003|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316269
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092145 |long= 38.776992 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048004 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 285
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048004|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 03.jpg
|wdid= Q126316273
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091944 |long= 38.777623 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048005 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048005|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой_дом_по_улице_Октябрьской_революции_в_Коломне_2022_04.jpg
|wdid= Q126316278
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092844 |long= 38.769791 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (вторая очередь)
|knid= 5040971000 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971000|Конструктивистский рабочий посёлок]]
|image=
|wdid= Q126047409
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/230/rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093343 |long= 38.769373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971001 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 286
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971001|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii286 005 1942.jpg
|wdid= Q126047410
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2777/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092669 |long= 38.769017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971002 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 288
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971002|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047411
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2778/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091375 |long= 38.779659 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971003 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 289
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971003|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (160).jpg
|wdid= Q126047413
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2779/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092463 |long= 38.769693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971004 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 292
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971004|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047415
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2780/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093106 |long= 38.770152 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971005 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 294
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971005|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047417
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2781/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092812 |long= 38.771065 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971006 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 296
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971006|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii296 005 1939.jpg
|wdid= Q126047420
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2782/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092294 |long= 38.770588 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971007 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 298
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971007|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047423
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2783/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092085 |long= 38.771199 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971008 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 304
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971008|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047427
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2785/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092647 |long= 38.771921 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971009 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 306
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971009|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047431
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2786/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092410 |long= 38.772566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971010 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 308
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971010|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (169).jpg
|wdid= Q126047433
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2787/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091837 |long= 38.772116 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971011 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 310
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971011|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047435
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2788/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091397 |long= 38.771676 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971012 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 312
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971012|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047437
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2789/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091660 |long= 38.772539 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971013 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 314
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971013|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (165).jpg
|wdid= Q126047439
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2790/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091407 |long= 38.773556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971014 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 316
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971014|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii316 005 1925.jpg
|wdid= Q126047441
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2791/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091176 |long= 38.775637 |precise= yes
|name= Коломенский единый диспансер
|knid= 5040940000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040940000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Dispensary 005 1853.jpg
|wdid= Q125475909
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Outpatient clinic
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1883/dispanser-centralnaya-rajonnaya-bolnica
|linkextra= https://pastvu.com/p/894963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.090098 |long= 38.776051 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 5040941000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040941000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Surgery 005 1879.jpg
|wdid= Q125475910
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Surgery
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1884/hirurgicheskij-korpus-gorodskoj-bolnicy
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089403 |long= 38.781887 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5032050000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 322
|year= 1928 г., 1939 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii322 005 1822.jpg
|wdid= Q122974082
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2379/shkola-9
|document= d14062017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.088788 |long= 38.784125 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени Куйбышева
|knid= 5040942000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 324
|year= 1934 г. |author= арх. Я.А. Корнфельд, М.И. Синявский, 1952 г
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040942000|Образец архитектуры конструктивизма, позднее дополненный декором в духе сталинской неоклассики]]. Сейчас дворец культуры «Тепловозостроитель»
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii324 005 1714.jpg
|wdid= Q125475911
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 324, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2734/dvorec-kultury-im-kujbysheva
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087697 |long= 38.789175 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 5040096000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 332
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040096000|Памятник кирпичного стиля с чертами модерна]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (158).jpg
|wdid= Q122974086
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.079769 |long= 38.814560 |precise= yes
|name= Учебный комбинат
|knid= 5040943000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 408
|year= 1931-1932 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040943000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii408 005 1310.jpg
|wdid= Q125475912
|wiki=
|commonscat= Kolomensky Institute
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1674/uchebnyj-kombinat
}}
==ул. Островского==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10324 |long= 38.77666 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001763
|knid-new= 501410236280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 11
|year= кон. XVIII в., 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 11.JPG
|wdid= Q122974008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001767 |complex= 5000001767
|knid-new= 501420547680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17 - 2.JPG
|wdid= Q122974009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001768 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17.JPG
|wdid= Q122974010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001769 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10417 |long= 38.77641 |precise= yes
|name= Жилой дом с воротами
|knid= 5000001781
|knid-new= 501410236270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 19
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Островского, 19.JPG
|wdid= Q122974011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10447 |long= 38.77582 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001782
|knid-new= 501410236290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 20
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 20 - 2.JPG
|wdid= Q122974012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10493 |long= 38.77607 |precise= yes
|name= Дом Свешникова |knid= 5000001783
|knid-new= 501410236320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 23
|year= кон. XVIII в., 1800-е гг.
|description=
|image= Svechnikov house in Kolomna.JPG
|wdid= Q122974013
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d15032002
}}
==ул. Партизан==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087249 |long= 38.805292 |precise= yes
|name= Пожарная часть № 224
|knid= 5040944000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан, 46
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040944000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Partizan46 005 1146.jpg
|wdid= Q125475913
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2765/pozharnaya-chast-224
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089502 |long= 38.803905 |precise= yes
|name= Электростанция Коломенского машиностроительного завода товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040946000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан
|year= 1901 г. |author= арх. М.К. Геппенер (?)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040946000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image=
|wdid= Q125534420
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/449733
}}
==Пионерская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001784 |complex= 5000001784
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974014
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001785 |complex= 5000001784
|knid-new= 501410236340005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 1.JPG
|wdid= Q122974015
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001789 |complex= 5000001789
|knid-new= 501421231500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001790 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 10.JPG
|wdid= Q122974017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001791 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001792 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001793 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.0971 |long= 38.76565 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001798
|knid-new= 501510236370005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 34
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Пионерская, 34, фото 2.jpg
|wdid= Q122974018
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Полянская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102240 |long= 38.770547 |precise= no
|name= Ансамбль зданий кондитерской фабрики («конфетно-пастильного заведения») коломенских купцов Чуприковых
|knid= 5032048000 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973687
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102374 |long= 38.770668 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5032048001 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Фабрика пастилы здание 1.jpg
|wdid= Q122974078
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102256 |long= 38.770273 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5032048002 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание кондитерской фабрики коломенских купцов Чуприковых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974079
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101780 |long= 38.771130 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5032048003 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Фабрика пастилы здание 3.jpg
|wdid= Q122974080
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09937 |long= 38.77604 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001800
|knid-new= 501410141290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0706.jpg
|wdid= Q122974019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10451 |long= 38.76775 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001802 |complex= 5000001802
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1
|year= 1820-1830-е гг. |author=
|description=
|image= Посадская, 1.JPG
|wdid= Q122974020
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104481 |long= 38.767488 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001803 |complex= 5000001802
|knid-new= 501510236400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1А
|year= 1820-е - 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 1а.jpg
|wdid= Q122974021
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Городская усадьба Сурановых
|knid= 5000001806 |complex= 5000001806
|knid-new= 501421231510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= |author=
|description= Где-то там музей пастилы
|image= Old Kolomna town - Pastila Museum 01.jpg
|wdid= Q122974022
|wiki=
|commonscat= Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001807 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0084.jpg
|wdid= Q122974023
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001808 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0079.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001809 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001810 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001811 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510065
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Двое ворот
|knid= 5000001812 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img39 Posadskaya.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104801 |long= 38.771833 |precise= yes
|name= Дом Знаменских
|knid= 5032044000
|knid-new= 501410237080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 15
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104940 |long= 38.773706 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032045000 |complex= 5032045000
|knid-new= 501420646240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17, 17А, 17Б
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Усадьба (ныне тубдиспансер).jpg
|wdid= Q140973686
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104942 |long= 38.773753 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032045001 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 17.jpg
|wdid= Q122974075
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104855 |long= 38.774114 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045002 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974076
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104789 |long= 38.773532 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045003 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974077
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота, калитка, ограда
|knid= 5032045004 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10507 |long= 38.77050 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца на Посаде
|knid= 5010198000
|knid-new= 501510235600006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716-1719 гг. |author=
|description= Действует.
|image= Kolomna 04-2014 img38 Posadskaya.jpg
|wdid= Q3583379
|wiki= Храм Николы на Посаде (Коломна)
|commonscat= St Nicholas in the Possad (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01119
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105104 |long= 38.770021 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде
|knid= 5032049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716 г. |author=
|description= Осталось только основание.
|image= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974081
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10506 |long= 38.77154 |precise= yes
|name= Дом Щукиных
|knid= 5000001855
|knid-new= 501510236410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 24
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Щукиных 01.JPG
|wdid= Q122974024
|wiki=
|commonscat= Shchukin House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10521 |long= 38.77645 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001857
|knid-new= 501410063940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 25
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадская 02.JPG
|wdid= Q122974026
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 25, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10512 |long= 38.77250 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001859
|knid-new= 501410237040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 26
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Странноприимный дом 04.JPG
|wdid= Q122974027
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 26, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10527 |long= 38.77323 |precise= yes
|name= Старо-Щукинская богадельня
|knid= 5000001860
|knid-new= 501410236590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 28
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Богадельня.JPG
|wdid= Q122974028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105778 |long= 38.773972 |precise= yes
|name= Церковь Никиты Мученика
|knid= 5010199000
|knid-new= 501410235790006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 32
|year= 1695 г., 1773 г., 1857-1861 гг. |author=
|description= Начато восстановление
|image= Церковь_Никиты мученика Коломна 2.jpg
|wdid= Q107862633
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Коломна)
|commonscat= Church of Saint Nikita, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04425
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10574 |long= 38.77429 |precise= no
|name= Дом Быкова
|knid= 5000001861
|knid-new= 501410548080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 36
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Быкова 02.JPG
|wdid= Q122974029
|wiki=
|commonscat= Bykov House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10528 |long= 38.77444 |precise= no
|name= Жилой дом Юкиных (Когана)
|knid= 5000001862
|knid-new= 501410236480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 40
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Дом на Посадской 02.JPG
|wdid= Q122974031
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадский пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104472 |long= 38.772917 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 5000001863
|knid-new= 501410548090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 9
|year= 1725 г., 1768 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Восстановлена
|image= Тубдиспансер 01.JPG
|wdid= Q107905855
|wiki= Церковь Рождества Христова (Коломна)
|commonscat= Church of the Nativity of Christ, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 01136
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10564 |long= 38.77240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001864
|knid-new= 501510236530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 11
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 01.JPG
|wdid= Q122974032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10605 |long= 38.77270 |precise= yes
|name= Жилой дом мещан Щепочкиных
|knid= 5000001865
|knid-new= 501410238020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 12
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 04.JPG
|wdid= Q122974034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10602 |long= 38.77200 |precise= yes
|name= Дом купца гостиной сотни И.И. Ушакова
|knid= 5010197000
|knid-new= 501410235810006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 13
|year= XVII в., 1701 г. |author= зодчий Григорий Евсевьев
|description= Более известен и в документах проходит как «Дом воеводы».
|image= Дом воеводы 1.jpg
|wdid= Q122974071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://petersmonuments.ru/russia/memorials/dom-voevody-kolomna-moskovskaya-obl-/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10634 |long= 38.77211 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001866
|knid-new= 501510237970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 15
|year= сер. XVIII в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 10.JPG
|wdid= Q122974035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Пушкина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001867 |complex= 5000001867
|knid-new= 501520238000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= |author=
|description=
|image= Пушкина 01.JPG
|wdid= Q122974036
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001868 |complex= 5000001867
|knid-new= 501410238000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974039
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001869 |complex= 5000001867
|knid-new= 501510238000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Пушкина 5а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10389 |long= 38.76722 |precise= yes
|name= Дом Тупицыной (женская гимназия)
|knid= 5000284000
|knid-new= 501410548100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0344.jpg
|wdid= Q122974068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001872 |complex= 5000001872
|knid-new= 501420238520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Левина 01.JPG
|wdid= Q122974040
|wiki=
|commonscat= Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001873 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0322.jpg
|wdid= Q122974041
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10319 |long= 38.76848 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001874 |complex= 5000001872
|knid-new= 501510238520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 1 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0335.jpg
|wdid= Q122974042
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.76886 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001875 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Пушкина, 15, ворота.jpg
|wdid= Q122974043
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Усадьба Лусковских (Слоновых)
|knid= 5000001876 |complex= 5000001876
|knid-new= 501420238630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба Лусковских (Слоновых) 02.JPG
|wdid= Q122974044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001877 |complex= 5000001876
|knid-new= 501410238630035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974045
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Флигель
|knid= 5000001878 |complex= 5000001876
|knid-new= 501510238630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Савельича==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10210 |long= 38.76281 |precise= no
|name= Усадьба Посохина
|knid= 5000001888 |complex= 5000001888
|knid-new= 501420238620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина.jpg
|wdid= Q122974047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10226 |long= 38.7624 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001889 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, главный дом.jpg
|wdid= Q122974048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10208 |long= 38.76277 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001890 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, флигель.jpg
|wdid= Q136664126
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10193 |long= 38.76224 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001891 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136664128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Усадьба Панина
|knid= 5000001892 |complex= 5000001892
|knid-new= 501520238670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 7, усадьба Панина.jpg
|wdid= Q122974049
|wiki=
|commonscat= Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001893 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, главный дом с двумя воротами, фото 3.jpg
|wdid= Q122974050
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001894 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101529 |long= 38.763753 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 5000001905
|knid-new= 501410064810005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Московская_обл., Коломна - Административное здание (ул. Савельича, 9), фрагмент 1.jpg
|wdid= Q122974052
|wiki=
|commonscat= Saveljicha Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102165 |long= 38.763282 |precise= yes
|name= Дом Урываевых
|knid= 5000001906
|knid-new= 501510238730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 10, дом Урываевых.jpg
|wdid= Q122974053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Усадьба Шапошниковых
|knid= 5000001907 |complex= 5000001907
|knid-new= 501421231520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых Коломна 1.jpg
|wdid= Q122974054
|wiki=
|commonscat= Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001908 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошникова Главный дом Коломна.jpg
|wdid= Q122974055
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10191 |long= 38.76367 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001909 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых флигель Коломна.jpg
|wdid= Q136673197
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101728 |long= 38.764019 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001910 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year=1830-1840 гг.
|description=
|image=
|wdid= Q136673198
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09974 |long= 38.76791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001911
|knid-new= 501410548010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 24.jpg
|wdid= Q122974056
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Усадьба Новиковых
|knid= 5000001912 |complex= 5000001912
|knid-new= 501421231530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974057
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001913 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35.JPG
|wdid= Q122974058
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 5000001914 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779858
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001915 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779859
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001916 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35 (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.09874 |long= 38.76987 |precise= no
|name= Здание, где находилась подпольная типография коломенских большевиков
|knid= 5000756000
|knid-new= 501410548190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 36
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 36.jpg
|wdid= Q122974070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
==ул. Толстикова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097722 |long= 38.750194 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы на Репне
|knid= 5000001917
|knid-new= 501410354930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Толстикова, 56
|year= 1696 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Церковь Святой Троицы на Репне (2) г.Коломна.JPG
|wdid= Q108207886
|wiki= Церковь Троицы в Ямской слободе (Коломна)
|commonscat= Church of the Holy Trinity, Kolomna (Repnya) |protection= Р
|link=
|sobory= 09688
|temples= 1412
|document= d15032002
}}
==Уманская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Банно-прачечный комбинат
|knid= 5040975000 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, улица Левшина
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Бани Уманская улица 1 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q126683570
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 5040975001 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 1
|year= 1934 г. |author= арх. А.Я. Васильев, Л.И. Пономарёва
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975001|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya1 005 2533-38-43-48a.jpg
|wdid= Q126673800
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1028/banno-prachechnyj-kombinat-bani
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102447 |long= 38.769077 |precise= yes
|name= Бассейн и котельная
|knid= 5040975002 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 14А
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975002|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q126673801
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1882/banno-prachechnyj-kombinat-bassejn-kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100118 |long= 38.765726 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 5040976000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Б
|year= 1937 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040976000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya3b 005 2571.jpg
|wdid= Q126673802
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2768/kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101102 |long= 38.767681 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых (К. Абега)
|knid= 5040945000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Д
|year= сер. – кон. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040945000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q125534419
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Цементников==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.055421 |long= 38.840528 |precise= yes
|name= Рабочий посёлок работников Щуровского цементного завода
|knid= 5040974000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Цементников, 4, 4А, 6, 8, Кировский переулок, 4
|year= 1931 г., 1938 г. |author= арх. А.С. Клюшниченко, А.И. Ванеев, инж. Н.С. Прокопович
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040974000|Довоенный рабочий посёлок в духе соцгорода]]
|image= Kolomna Tsementnikov8 005 1567.jpg
|wdid= Q126316286
|wiki=
|commonscat= Cement workers' settlement, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/229/rabochij-poselok-cementnikov
}}
==ул. Яна Грунта==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10437 |long= 38.76439 |precise= no
|name= Дом Вдовиных
|knid= 5000001920
|knid-new= 501410548130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 4
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 4.jpg
|wdid= Q122974060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10362 |long= 38.76233 |precise= yes
|name= Гостиничный двор (фрагменты)
|knid= 5000001919
|knid-new= 501410548120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 1А
|year= |author=
|description=
|image= Двор.JPG
|wdid= Q122974059
|wiki=
|commonscat= Yana Grunta Street 1a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75954 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001921 |complex= 5000001921
|knid-new= 501420646010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= |author=
|description=
|image= Грунта 24.JPG
|wdid= Q122974061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001922 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Ворота
|knid= 5000001923 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099284 |long= 38.756077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001924
|knid-new= 501410646300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 32
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 32.jpg
|wdid= Q122974065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.083333 |long= 38.783333 |precise= yes
|name= Город Коломна
|knid= 5020000000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address=
|year= 1177 г. - XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna Cemter 0065.jpg
|wdid= Q140973685
|wiki=
|commonscat= Kolomna
|link=
|noupload= yes
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.04972 |long= 38.74258 |precise= yes
|name= Девичье поле
|knid= 5000002025
|knid-new= 501430688830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= микрорайон «Колычёво» и южная окраина города
|year= XII-XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.077291 |long= 38.749698 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь земляков, погибших в годы Великой Отечественной Войны
|knid= 5000002026
|knid-new= 501410547200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= бывшее Старое кладбище
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Культурный слой==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой Кремля города Коломна
|knid= 5032038000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= ограничен улицами вокруг Кремля, берегом реки Москва
|year= 12 тыс. до н.э., V в. до н.э. – III в. н.э., сер. Х в., XII–XIII вв., XIV–XV вв., XVI–XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада Кремля города Коломна
|knid= 5032039000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= центр города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада «Запруды»
|knid= 5032040000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на левом берегу реки Коломенка от места ее впадения в р. Москва, в пределах городской застройки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Исторический культурный слой Богоявленского Старо-Голутвина монастыря
|knid= 5032041000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Голутвинская улица, 11. Территория Старо-Голутвина монастыря в границах крепостных стен.
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022008
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьяковской культуры «Городищи»
|knid= 5010200000
|knid-new= 501441231580006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пригород Городище, западная часть
|year= III в. до н.э. - VII в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городищенское городище
|knid= 5000000627
|knid-new= 502541447300006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= северная окраина бывшего села Городище
|year= I-V вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.100557 |long= 38.718934 |precise= no
|name= Городище
|knid= 5000000628
|knid-new= 502541447310006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= южная окраина бывшего села Городище
|year= III в. до н.э. – V-VII вв. н.э., XII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138641563
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Колычёво 1»
|knid= 5030242000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Малое Колычёво, в 0,5 км к югу, левый берег р. Ока
|year= 2-3 четв. I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05092018
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.054392 |long= 38.758007 |precise= yes
|name= Городище «Протопоповское»
|knid= 5000000647
|knid-new= 502541447060006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= в 0.3 км к юго-западу от бывш. села Протопопово, левый берег р. Оки
|year= VII в. до н.э. – V в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q138641564
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Староголутвинское селище
|knid= 5000000637
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на южной окраине Староголутвина монастыря, правый берег р. Москвы
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Щуровское»
|knid= 5000000624
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пос. Щурово, в 2.1 км к юго-западу от поселка, на правом берегу р. Оки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Щурово-Набережная»
|knid= 5030243000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= мкрн Щурово, Набережная улица, правый берег р. Оки
|year= XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18032004
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960|d04121974
|d25011990|d31121998
|d15032002|d18032004|d18022008
|d16122016|d04122017|d14062017|d02082018|d05092018}}
{{footer|type=Наследие}}
973euvx34wls8uyiytkswxgcfnlaxig
776978
776973
2026-09-11T21:58:37Z
Vsatinet
25263
/* ул. Октябрьской революции */ Обновлён объект Жилой дом
776978
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-mos|lat=55.085|long=38.781|zoom=12|districtid=Q133026}}
{{monument-link|l2g|'''[[Коломна]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (Кремль и монастыри)|Коломна (Кремль и монастыри)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 1)|Коломна (А–М)]]|[[Культурное наследие России/Московская область/Коломенский район|Коломенский район]]}}
==Окский пр.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.071517 |long= 38.800585 |precise= yes
|name= Фабрика сельскохозяйственных машин товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040947000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Окский проспект, 52
|year= 1914 г. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040947000|Памятник промышленной архитектуры с чертами модерна]]
|image= Коломна,_Окский проспект, 52.jpg
|wdid= Q125534421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Октябрьская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.06710 |long= 38.84115 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной
|knid= 5000001581
|knid-new= 501410355020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, 3 (бывш. с. Щурово)
|year= 1892 г. |author=
|description= В федеральной базе - церковь Александра Невского и иконы Божией Матери «Знамение»
|image= Церковь Троицы Живоначальной в Щурово.jpg
|wdid= Q745583
|wiki= Троицкая церковь в Щурове
|commonscat= Holy Trinity Orthodox church in Kolomna (Shtchurovo) |protection= Р
|link=
|sobory= 00035
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.06770 |long= 38.83917 |precise= no
|name= Межевой столб на границе Московской и Рязанской губерний
|knid= 5010202000
|knid-new= 501410547270006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Октябрьская улица, б/н (бывш. с. Щурово, близ Троицкой церкви)
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna_BoundaryPillar 005 1356.jpg
|wdid= Q122974072
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
==ул. Октябрьской революции==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.11997 |long= 38.73389 |precise= yes
|name= Церковь Илии Пророка в Сандырях
|knid= 5000001582
|knid-new= 501410062720005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 73
|year= 1821-1834 гг. |author=
|description= Перестроена в жилой дом, не действует (?)
|image= Коломна, Октябрьской революции, 73, бывшая церковь, сейчас - детский дом.jpg
|wdid= Q108170027
|wiki= Церковь Ильи Пророка в Сандырях (Коломна)
|commonscat= The Church of Elijah the Prophet (Kolomna) |protection= Р
|link=
|temples= 1425
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.107097 |long= 38.743934 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5041027000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 158
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5041027000|Образец купеческой застройки исторической Коломны]]
|image= Жилой дом Октябрьской революции 158 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q136290887
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10682 |long= 38.74443 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001623
|knid-new= 501410471630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 162
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 162, вид с противоположной стороны улицы.jpg
|wdid= Q122973938
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001624 |complex= 5000001624
|knid-new= 501420471070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 167, городская усадьба.jpg
|wdid= Q122973939
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74579 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001625 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 167, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973941
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10655 |long= 38.74610 |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001626 |complex= 5000001624
|knid-new= 501410471070015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 167
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Октябрьской революции, 167, первые ворота (со стороны ул. Октябрьской революции).jpg
|wdid= Q122973942
|wiki=
|commonscat=Oktyabrskoy Revolyutsii Street 167, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001627 |complex= 5000001627
|knid-new= 501420547090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Главный дом Октябрьской революции 168 Коломна 2025.jpg
|wdid= Q122973943
|wiki= Кисловская богадельня
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10570 |long= 38.74569 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001628 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, д.168, усадьба, главный дом.jpg
|wdid= Q122973944
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10610 |long= 38.74577 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001629 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, 168, усадьба, один из флигелей.jpg
|wdid= Q122973945
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10569 |long= 38.74630 |precise= yes
|name= Флигель с домовой церковью
|knid= 5000001630 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973946
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10598 |long= 38.74617 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 5000001631 |complex= 5000001627
|knid-new= 501410547090015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 168-168а, б
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, ограда перед главным домом усадьбы.jpg
|wdid= Q122973947
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 168, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10337 |long= 38.75086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001632
|knid-new= 501410471610005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 178
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Октябрьской революции, 178.jpg
|wdid= Q122973948
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Усадьба Мокеева
|knid= 5000001633 |complex= 5000001633
|knid-new= 501421231450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973949
|wiki=
|commonscat= October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10277 |long= 38.75196 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001634 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= KolomnaOctRev182.JPG
|wdid= Q122973951
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001635 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Октябрьской революции, 182, усадьба Мокеева, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточная конюшня
|knid= 5000001636 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул.Октябрьской революции, усадьба Мокеева,182, конюшня.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западная конюшня
|knid= 5000001637 |complex= 5000001633
|knid-new= 501411231450045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 182-182а, б, в
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=October Revolution Street 182, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001642 |complex= 5000001642
|knid-new= 501421231320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 184.JPG
|wdid= Q122973952
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10258 |long= 38.75238 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001643 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, дом.jpg
|wdid= Q122973953
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001644 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Fligel._Okt.revolutsii 184.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с двумя воротами
|knid= 5000001645 |complex= 5000001642
|knid-new= 501411231320035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 184-184а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, ул. Октябрьской революции, 184, ограда с воротами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001649 |complex= 5000001649
|knid-new= 501420646200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 186.JPG
|wdid= Q122973955
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10241 |long= 38.75267 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001650 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= Q122973956
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001651 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октябрьской революции, 186, ворота.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001652 |complex= 5000001649
|knid-new= 501410646200015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 186-186а
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001655 |complex= 5000001655
|knid-new= 501420547430005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 188.JPG
|wdid= Q122973957
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10223 |long= 38.75300 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001656 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. ул. Октярьской революции 188.jpg
|wdid= Q122973958
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10202 |long= 38.75305 |precise= yes
|name= Ограда и ворота
|knid= 5000001657 |complex= 5000001655
|knid-new= 501410547430025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 188
|year= нач. - кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973959
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10189 |long= 38.75365 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001662
|knid-new= 501410472030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 190-192
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 190-192.JPG
|wdid= Q122973960
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Усадьба Лажечниковых
|knid= 5000001663 |complex= 5000001663
|knid-new= 501420063330005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025, усадьба Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973961
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75360 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001664 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Главный дом усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973963
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10155 |long= 38.75415 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001665 |complex= 5000001663
|knid-new= 501410063330025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 192а, 194
|year= сер. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Коломна_2025 флигель усадьбы Лажечниковых.jpg
|wdid= Q122973965
|wiki=
|commonscat= The Lazhechnikov Estate |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101210 |long= 38.754444 |precise= yes
|name= Здание Коломенского отделения Госбанка
|knid= 5030132000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 196
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii106 005 2111.jpg
|wdid= Q122974073
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1027/zdanie-gosbanka
|document= d02082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101075 |long= 38.755096 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Эйнера
|knid= 5040049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 198
|year= 1910-1914 гг. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040049000|Образец дореволюционной архитектуры в стиле северного модерна]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 198 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974083
|wiki=
|commonscat=
|link= https://vk.com/wall-102605357_50800
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100893 |long= 38.755504 |precise= yes
|name= Гостиница купца И.П. Фролова
|knid= 5040090000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 200
|year= 1860-1862 гг. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040090000|Образец застройки исторической Коломны в кирпичном стиле]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 200 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974084
|wiki=
|commonscat=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.1028 |long= 38.75264 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001666
|knid-new= 501411231540005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 201
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10051 |long= 38.75628 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавками
|knid= 5000001667
|knid-new= 501410063280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 204
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 204.JPG
|wdid= Q122973967
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10040 |long= 38.75643 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001668
|knid-new= 501410063400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 206
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 206.JPG
|wdid= Q122973968
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10025 |long= 38.75670 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001669
|knid-new= 501410547960005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 208
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 208-2.JPG
|wdid= Q122973969
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09997 |long= 38.75725 |precise= yes
|name= Жилой дом с лавкой
|knid= 5000001670
|knid-new= 501410064450005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 210
|year= нач. XIX в., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 210-2.JPG
|wdid= Q122973970
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09972 |long= 38.75770 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001671
|knid-new= 501410064200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 212
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 212.JPG
|wdid= Q122973972
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09998 |long= 38.75800 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001672
|knid-new= 501410547970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 213-215
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 213-215.JPG
|wdid= Q122973973
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09960 |long= 38.75792 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001673
|knid-new= 501410548000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 214
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 214.JPG
|wdid= Q122973974
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09948 |long= 38.75808 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001674
|knid-new= 501410547860005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 218
|year= нач. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 218.JPG
|wdid= Q122973975
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001675 |complex= 5000001675
|knid-new= 501421231460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 221.JPG
|wdid= Q122973976
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09957 |long= 38.75882 |precise= yes
|name= Главный дом, здесь размещался реввоенсовет и была провозглашена советская власть в Коломенском уезде
|knid= 5000755000 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001676 |complex= 5000001675
|knid-new= 501411231460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 221а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099096 |long= 38.758716 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001677 |complex= 5000001677
|knid-new= 501421231470005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= |author=
|description=
|image= Революции 222.JPG
|wdid= Q122973977
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09911 |long= 38.75874 |precise= yes
|name= Дом общественного собрания
|knid= 5000001678 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673195
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
|document2= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09898 |long= 38.75829 |precise= yes
|name= Каретный сарай
|knid= 5000001679 |complex= 5000001677
|knid-new= 501411231470025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= 1830-1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136673196
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота |knid= 5000280003 |complex= 5000001677
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 222
|year= XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001680 |complex= 5000001680
|knid-new= 501421231480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 226-228а 02.JPG
|wdid= Q122973978
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.75945 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001681 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973979
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001682 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001683 |complex= 5000001680
|knid-new= 501411231480035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 226-228а
|year= 2 четв. XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09876 |long= 38.76017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001684
|knid-new= 501411231550005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 229
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 229.JPG
|wdid= Q122973980
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001685 |complex= 5000001685
|knid-new= 501420547460005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 230.JPG
|wdid= Q122973981
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09851 |long= 38.75984 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001686 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973982
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001687 |complex= 5000001685
|knid-new= 501410547460025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 230, 230а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.09860 |long= 38.76050 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 5000001688
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231
|year= нач. - 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Революции 231-2.JPG
|wdid= Q122973984
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001692 |complex= 5000001692
|knid-new= 501421231350005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973985
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09842 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001693 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Главный_дом по улице Октябрьской революции, 231А-233 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122973986
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001694 |complex= 5000001692
|knid-new= 501411231350025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 231а-233
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001695 |complex= 5000001695
|knid-new= 501420547480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= |author=
|description=
|image= Революции 232-2.JPG
|wdid= Q122973987
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09835 |long= 38.76020 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001696 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 232.JPG
|wdid= Q122973988
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001697 |complex= 5000001695
|knid-new= 501410547480025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 232-232а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001698 |complex= 5000001698
|knid-new= 501420547700005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= |author=
|description=
|image= Революции 234.JPG
|wdid= Q122973989
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09816 |long= 38.76052 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001699 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973990
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Западный флигель
|knid= 5000001700 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Восточный флигель
|knid= 5000001701 |complex= 5000001698
|knid-new= 501410547700035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 234-234а, 234б
|year= XIX в., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09820 |long= 38.76124 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001702
|knid-new= 501410548020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 235
|year= 1 пол. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 235-2.JPG
|wdid= Q122973991
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001703 |complex= 5000001703
|knid-new= 501420547710005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 236-236а.JPG
|wdid= Q122973992
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09801 |long= 38.76081 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001704 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= 2 четв. XIX в., посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973993
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001705 |complex= 5000001703
|knid-new= 501410547710025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 236-236а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001706
|knid-new= 501410548030005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 237
|year= 1 пол. - 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул.октябрьская революции 237.jpg
|wdid= Q122973994
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001707 |complex= 5000001707
|knid-new= 501420547650005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 238.JPG
|wdid= Q122973995
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09780 |long= 38.76119 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001708 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= 1 пол. XIX в., посл. треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122973996
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001709 |complex= 5000001707
|knid-new= 501410547650015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 238-238а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09796 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001710
|knid-new= 501410548040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 239
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 239.JPG
|wdid= Q122973997
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09753 |long= 38.76162 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001711
|knid-new= 501410548050005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 240
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Революции 240-2.JPG
|wdid= Q122973999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09788 |long= 38.76179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001712
|knid-new= 501410548060005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 241
|year= 1830-е - 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Революции 241.JPG
|wdid= Q122974000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001736 |complex= 5000001736
|knid-new= 501420547630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XX в. |author=
|description=
|image= Революции 242-242а.JPG
|wdid= Q122974001
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09726 |long= 38.76221 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001737 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974003
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09733 |long= 38.76202 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001738 |complex= 5000001736
|knid-new= 501410547630015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 242-242а
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974004
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09757 |long= 38.76246 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001746
|knid-new= 501410548070005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 243
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революции 243.jpg
|wdid= Q122974005
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001749 |complex= 5000001749
|knid-new= 501421231490005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= |author=
|description=
|image= Революции 245.JPG
|wdid= Q122974006
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09738 |long= 38.76279 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001750 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом ул. октябрьская революция 242.jpg
|wdid= Q122974007
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001751 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Хозяйственная_постройка при усадьбе 245 по улице Октябрьской революции в Коломне 2022.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001752 |complex= 5000001749
|knid-new= 501411231490035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 245
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097141 |long= 38.763208 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040092000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 249
|year= XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040092000|Образец дореволюционной застройки]]
|image= Дом по улице Октябрьской революции, 249 в Коломне 2022.jpg
|wdid= Q122974085
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://kolomna-spravka.ru/news/28476
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092451 |long= 38.776766 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (первая очередь)
|knid= 5040048000 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279-287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048000|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316255
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092855 |long= 38.774633 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048001 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 279
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048001|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 01.jpg
|wdid= Q126316259
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092594 |long= 38.775515 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048002 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 281
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048002|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 02.jpg
|wdid= Q126316264
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092406 |long= 38.776138 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048003 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 283
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048003|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126316269
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092145 |long= 38.776992 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048004 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 285
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048004|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой дом по улице Октябрьской революции в Коломне 2022 03.jpg
|wdid= Q126316273
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091944 |long= 38.777623 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040048005 |complex= 5040048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 287
|year= 1925 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040048005|Памятник раннесоветской застройки рабочего посёлка]]
|image= Жилой_дом_по_улице_Октябрьской_революции_в_Коломне_2022_04.jpg
|wdid= Q126316278
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092844 |long= 38.769791 |precise= yes
|name= Ансамбль застройки рабочего посёлка имени Левшина (вторая очередь)
|knid= 5040971000 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971000|Конструктивистский рабочий посёлок]]
|image=
|wdid= Q126047409
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/230/rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093343 |long= 38.769373 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971001 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 286
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971001|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii286 005 1942.jpg
|wdid= Q126047410
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2777/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092669 |long= 38.769017 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971002 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 288
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971002|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047411
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2778/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091375 |long= 38.779659 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971003 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 289
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971003|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (160).jpg
|wdid= Q126047413
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2779/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092463 |long= 38.769693 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971004 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 292
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971004|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047415
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2780/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.093106 |long= 38.770152 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971005 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 294
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971005|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047417
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2781/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092812 |long= 38.771065 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971006 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 296
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971006|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii296 005 1939.jpg
|wdid= Q126047420
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2782/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092294 |long= 38.770588 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971007 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 298
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971007|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047423
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2783/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092085 |long= 38.771199 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971008 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 304
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971008|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047427
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2785/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092647 |long= 38.771921 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971009 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 306
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971009|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047431
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2786/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.092410 |long= 38.772566 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971010 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 308
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971010|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (169).jpg
|wdid= Q126047433
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2787/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091837 |long= 38.772116 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971011 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 310
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971011|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047435
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2788/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091397 |long= 38.771676 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971012 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 312
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971012|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image=
|wdid= Q126047437
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2789/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091660 |long= 38.772539 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971013 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 314
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971013|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (165).jpg
|wdid= Q126047439
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2790/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091407 |long= 38.773556 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5040971014 |complex= 5040971000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 316
|year= 1929 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040971014|Элемент застройки конструктивистского рабочего посёлка]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii316 005 1925.jpg
|wdid= Q126047441
|wiki=
|commonscat= Workers' settlement named after Levshin, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2791/zhiloj-dom-rabochij-poselok-im-levshina
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.091176 |long= 38.775637 |precise= yes
|name= Коломенский единый диспансер
|knid= 5040940000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040940000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Dispensary 005 1853.jpg
|wdid= Q125475909
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Outpatient clinic
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1883/dispanser-centralnaya-rajonnaya-bolnica
|linkextra= https://pastvu.com/p/894963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.090098 |long= 38.776051 |precise= yes
|name= Хирургический корпус
|knid= 5040941000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 318
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040941000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii318Surgery 005 1879.jpg
|wdid= Q125475910
|wiki=
|commonscat= Kolomna Central District Hospital - Surgery
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1884/hirurgicheskij-korpus-gorodskoj-bolnicy
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089403 |long= 38.781887 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5032050000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 322
|year= 1928 г., 1939 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii322 005 1822.jpg
|wdid= Q122974082
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2379/shkola-9
|document= d14062017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.088788 |long= 38.784125 |precise= yes
|name= Дворец культуры имени Куйбышева
|knid= 5040942000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 324
|year= 1934 г. |author= арх. Я.А. Корнфельд, М.И. Синявский, 1952 г
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040942000|Образец архитектуры конструктивизма, позднее дополненный декором в духе сталинской неоклассики]]. Сейчас дворец культуры «Тепловозостроитель»
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii324 005 1714.jpg
|wdid= Q125475911
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskoy Revolyutsii Street 324, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2734/dvorec-kultury-im-kujbysheva
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087697 |long= 38.789175 |precise= yes
|name= Служебное здание
|knid= 5040096000 |complex=
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской Революции, 332
|year= нач. XX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна (часть 2)#5040096000|Памятник кирпичного стиля с чертами модерна]]
|image= Kolomna, Moscow Oblast, Russia - panoramio (158).jpg
|wdid= Q122974086
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.079769 |long= 38.814560 |precise= yes
|name= Учебный комбинат
|knid= 5040943000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Октябрьской революции, 408
|year= 1931-1932 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040943000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna OktyabrskoyRevolutsii408 005 1310.jpg
|wdid= Q125475912
|wiki=
|commonscat= Kolomensky Institute
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1674/uchebnyj-kombinat
}}
==ул. Островского==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10324 |long= 38.77666 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001763
|knid-new= 501410236280005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 11
|year= кон. XVIII в., 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 11.JPG
|wdid= Q122974008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001767 |complex= 5000001767
|knid-new= 501420547680005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17 - 2.JPG
|wdid= Q122974009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10403 |long= 38.77642 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001768 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1 четв. XIX в., сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 17.JPG
|wdid= Q122974010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001769 |complex= 5000001767
|knid-new= 501410547680025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 17-17а
|year= 1830-е гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10417 |long= 38.77641 |precise= yes
|name= Жилой дом с воротами
|knid= 5000001781
|knid-new= 501410236270005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 19
|year= 1800-е гг. |author=
|description=
|image= Островского, 19.JPG
|wdid= Q122974011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10447 |long= 38.77582 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001782
|knid-new= 501410236290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 20
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Островского, 20 - 2.JPG
|wdid= Q122974012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 55.10493 |long= 38.77607 |precise= yes
|name= Дом Свешникова |knid= 5000001783
|knid-new= 501410236320005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Островского, 23
|year= кон. XVIII в., 1800-е гг.
|description=
|image= Svechnikov house in Kolomna.JPG
|wdid= Q122974013
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d15032002
}}
==ул. Партизан==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.087249 |long= 38.805292 |precise= yes
|name= Пожарная часть № 224
|knid= 5040944000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан, 46
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040944000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Partizan46 005 1146.jpg
|wdid= Q125475913
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2765/pozharnaya-chast-224
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.089502 |long= 38.803905 |precise= yes
|name= Электростанция Коломенского машиностроительного завода товарищества «Эмиль Липгарт и К°»
|knid= 5040946000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Партизан
|year= 1901 г. |author= арх. М.К. Геппенер (?)
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040946000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image=
|wdid= Q125534420
|wiki=
|commonscat=
|link= https://pastvu.com/p/449733
}}
==Пионерская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001784 |complex= 5000001784
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974014
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09985 |long= 38.76886 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001785 |complex= 5000001784
|knid-new= 501410236340005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 1
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 1.JPG
|wdid= Q122974015
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001789 |complex= 5000001789
|knid-new= 501421231500005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974016
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09936 |long= 38.76869 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001790 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10
|year= 1 пол. XIX в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Пионерская 10.JPG
|wdid= Q122974017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001791 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001792 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 10, 10а, улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственный корпус
|knid= 5000001793 |complex= 5000001789
|knid-new= 501411231500045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 28
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.0971 |long= 38.76565 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001798
|knid-new= 501510236370005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Пионерская улица, 34
|year= 2 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Пионерская, 34, фото 2.jpg
|wdid= Q122974018
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Полянская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102240 |long= 38.770547 |precise= no
|name= Ансамбль зданий кондитерской фабрики («конфетно-пастильного заведения») коломенских купцов Чуприковых
|knid= 5032048000 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q140973687
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102374 |long= 38.770668 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5032048001 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Фабрика пастилы здание 1.jpg
|wdid= Q122974078
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102256 |long= 38.770273 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5032048002 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 4
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание кондитерской фабрики коломенских купцов Чуприковых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974079
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101780 |long= 38.771130 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5032048003 |complex= 5032048000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 6
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна 2025. Фабрика пастилы здание 3.jpg
|wdid= Q122974080
|wiki=
|commonscat= The museum factory «Kolomna Pastila» |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09937 |long= 38.77604 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001800
|knid-new= 501410141290005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Полянская улица, 18
|year= |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0706.jpg
|wdid= Q122974019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10451 |long= 38.76775 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001802 |complex= 5000001802
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1
|year= 1820-1830-е гг. |author=
|description=
|image= Посадская, 1.JPG
|wdid= Q122974020
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104481 |long= 38.767488 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001803 |complex= 5000001802
|knid-new= 501510236400005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 1А
|year= 1820-е - 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 1а.jpg
|wdid= Q122974021
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Городская усадьба Сурановых
|knid= 5000001806 |complex= 5000001806
|knid-new= 501421231510005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= |author=
|description= Где-то там музей пастилы
|image= Old Kolomna town - Pastila Museum 01.jpg
|wdid= Q122974022
|wiki=
|commonscat= Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10471 |long= 38.77014 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001807 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0084.jpg
|wdid= Q122974023
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001808 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0079.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001809 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001810 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510055
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001811 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510065
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Двое ворот
|knid= 5000001812 |complex= 5000001806
|knid-new= 501411231510025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 13, 13А, 13Б, 13В
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna 04-2014 img39 Posadskaya.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Pastila Museum in Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104801 |long= 38.771833 |precise= yes
|name= Дом Знаменских
|knid= 5032044000
|knid-new= 501410237080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 15
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104940 |long= 38.773706 |precise= yes
|name= Городская усадьба
|knid= 5032045000 |complex= 5032045000
|knid-new= 501420646240005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17, 17А, 17Б
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Усадьба (ныне тубдиспансер).jpg
|wdid= Q140973686
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104942 |long= 38.773753 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5032045001 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Посадская 17.jpg
|wdid= Q122974075
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104855 |long= 38.774114 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045002 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974076
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104789 |long= 38.773532 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5032045003 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в., нач XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974077
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ворота, калитка, ограда
|knid= 5032045004 |complex= 5032045000
|knid-new= 501410646240015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 17
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 17, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10507 |long= 38.77050 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца на Посаде
|knid= 5010198000
|knid-new= 501510235600006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716-1719 гг. |author=
|description= Действует.
|image= Kolomna 04-2014 img38 Posadskaya.jpg
|wdid= Q3583379
|wiki= Храм Николы на Посаде (Коломна)
|commonscat= St Nicholas in the Possad (Kolomna) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01119
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105104 |long= 38.770021 |precise= yes
|name= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде
|knid= 5032049000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 18
|year= 1716 г. |author=
|description= Осталось только основание.
|image= Колокольня церкви Воскресения Христова на Посаде Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q122974081
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d16122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10506 |long= 38.77154 |precise= yes
|name= Дом Щукиных
|knid= 5000001855
|knid-new= 501510236410005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 24
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Щукиных 01.JPG
|wdid= Q122974024
|wiki=
|commonscat= Shchukin House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10521 |long= 38.77645 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 5000001857
|knid-new= 501410063940005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 25
|year= 1 четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадская 02.JPG
|wdid= Q122974026
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 25, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10512 |long= 38.77250 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001859
|knid-new= 501410237040005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 26
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Странноприимный дом 04.JPG
|wdid= Q122974027
|wiki=
|commonscat= Posadskaya Street 26, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10527 |long= 38.77323 |precise= yes
|name= Старо-Щукинская богадельня
|knid= 5000001860
|knid-new= 501410236590005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 28
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Богадельня.JPG
|wdid= Q122974028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.105778 |long= 38.773972 |precise= yes
|name= Церковь Никиты Мученика
|knid= 5010199000
|knid-new= 501410235790006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 32
|year= 1695 г., 1773 г., 1857-1861 гг. |author=
|description= Начато восстановление
|image= Церковь_Никиты мученика Коломна 2.jpg
|wdid= Q107862633
|wiki= Церковь Никиты Мученика (Коломна)
|commonscat= Church of Saint Nikita, Kolomna |protection= Ф
|link=
|sobory= 04425
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10574 |long= 38.77429 |precise= no
|name= Дом Быкова
|knid= 5000001861
|knid-new= 501410548080005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 36
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Быкова 02.JPG
|wdid= Q122974029
|wiki=
|commonscat= Bykov House, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10528 |long= 38.77444 |precise= no
|name= Жилой дом Юкиных (Когана)
|knid= 5000001862
|knid-new= 501410236480005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадская улица, 40
|year= 1810-е гг. |author=
|description=
|image= Дом на Посадской 02.JPG
|wdid= Q122974031
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Посадский пер.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.104472 |long= 38.772917 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 5000001863
|knid-new= 501410548090005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 9
|year= 1725 г., 1768 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Восстановлена
|image= Тубдиспансер 01.JPG
|wdid= Q107905855
|wiki= Церковь Рождества Христова (Коломна)
|commonscat= Church of the Nativity of Christ, Kolomna |protection= Р
|link=
|sobory= 01136
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10564 |long= 38.77240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001864
|knid-new= 501510236530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 11
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 01.JPG
|wdid= Q122974032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10605 |long= 38.77270 |precise= yes
|name= Жилой дом мещан Щепочкиных
|knid= 5000001865
|knid-new= 501410238020005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 12
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 04.JPG
|wdid= Q122974034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10602 |long= 38.77200 |precise= yes
|name= Дом купца гостиной сотни И.И. Ушакова
|knid= 5010197000
|knid-new= 501410235810006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 13
|year= XVII в., 1701 г. |author= зодчий Григорий Евсевьев
|description= Более известен и в документах проходит как «Дом воеводы».
|image= Дом воеводы 1.jpg
|wdid= Q122974071
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= https://petersmonuments.ru/russia/memorials/dom-voevody-kolomna-moskovskaya-obl-/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10634 |long= 38.77211 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001866
|knid-new= 501510237970005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Посадский переулок, 15
|year= сер. XVIII в., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Посадский 10.JPG
|wdid= Q122974035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Пушкина==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001867 |complex= 5000001867
|knid-new= 501520238000005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= |author=
|description=
|image= Пушкина 01.JPG
|wdid= Q122974036
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10503 |long= 38.76480 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001868 |complex= 5000001867
|knid-new= 501410238000035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974039
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001869 |complex= 5000001867
|knid-new= 501510238000025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 5-5А
|year= 1 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна_2025. Пушкина 5а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10389 |long= 38.76722 |precise= yes
|name= Дом Тупицыной (женская гимназия)
|knid= 5000284000
|knid-new= 501410548100005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC_0344.jpg
|wdid= Q122974068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Усадьба Левина
|knid= 5000001872 |complex= 5000001872
|knid-new= 501420238520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба_Левина 01.JPG
|wdid= Q122974040
|wiki=
|commonscat= Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10313 |long= 38.76874 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001873 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 2 пол. XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0322.jpg
|wdid= Q122974041
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10319 |long= 38.76848 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001874 |complex= 5000001872
|knid-new= 501510238520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= 1 пол. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= 20141010-DSC 0335.jpg
|wdid= Q122974042
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10320 |long= 38.76886 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 5000001875 |complex= 5000001872
|knid-new= 501410238520045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 15-17
|year= |author=
|description=
|image= Kolomna, Пушкина, 15, ворота.jpg
|wdid= Q122974043
|wiki=
|commonscat=Levin Etstate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Усадьба Лусковских (Слоновых)
|knid= 5000001876 |complex= 5000001876
|knid-new= 501420238630005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= |author=
|description=
|image= Усадьба Лусковских (Слоновых) 02.JPG
|wdid= Q122974044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Главный дом
|knid= 5000001877 |complex= 5000001876
|knid-new= 501410238630035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XVIII - 1 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974045
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10357 |long= 38.76863 |precise= no
|name= Флигель
|knid= 5000001878 |complex= 5000001876
|knid-new= 501510238630025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Пушкина, 24-26
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==ул. Савельича==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10210 |long= 38.76281 |precise= no
|name= Усадьба Посохина
|knid= 5000001888 |complex= 5000001888
|knid-new= 501420238620005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина.jpg
|wdid= Q122974047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10226 |long= 38.7624 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001889 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, главный дом.jpg
|wdid= Q122974048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10208 |long= 38.76277 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001890 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= 1 пол. XVIII в. |author=
|description=
|image= Коломна, усадьба Посохина, флигель.jpg
|wdid= Q136664126
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10193 |long= 38.76224 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 5000001891 |complex= 5000001888
|knid-new= 501410238620035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 5-5а, 5б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136664128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Усадьба Панина
|knid= 5000001892 |complex= 5000001892
|knid-new= 501520238670005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 7, усадьба Панина.jpg
|wdid= Q122974049
|wiki=
|commonscat= Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10196 |long= 38.76303 |precise= no
|name= Главный дом с двумя воротами
|knid= 5000001893 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, главный дом с двумя воротами, фото 3.jpg
|wdid= Q122974050
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001894 |complex= 5000001892
|knid-new= 501410238670025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 7
|year= 1830-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Коломна, усадьба Панина, флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Panin Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101529 |long= 38.763753 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 5000001905
|knid-new= 501410064810005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 9
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Московская_обл., Коломна - Административное здание (ул. Савельича, 9), фрагмент 1.jpg
|wdid= Q122974052
|wiki=
|commonscat= Saveljicha Street 9, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102165 |long= 38.763282 |precise= yes
|name= Дом Урываевых
|knid= 5000001906
|knid-new= 501510238730005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 10, дом Урываевых.jpg
|wdid= Q122974053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Усадьба Шапошниковых
|knid= 5000001907 |complex= 5000001907
|knid-new= 501421231520005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых Коломна 1.jpg
|wdid= Q122974054
|wiki=
|commonscat= Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10186 |long= 38.76388 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001908 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошникова Главный дом Коломна.jpg
|wdid= Q122974055
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10191 |long= 38.76367 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001909 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Усадьба Шапошниковых флигель Коломна.jpg
|wdid= Q136673197
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101728 |long= 38.764019 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001910 |complex= 5000001907
|knid-new= 501411231520035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 14, 14а, 14б
|year=1830-1840 гг.
|description=
|image=
|wdid= Q136673198
|wiki=
|commonscat=Shaposhnikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.09974 |long= 38.76791 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001911
|knid-new= 501410548010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 24.jpg
|wdid= Q122974056
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Усадьба Новиковых
|knid= 5000001912 |complex= 5000001912
|knid-new= 501421231530005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974057
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097332 |long= 38.771933 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5000001913 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35.JPG
|wdid= Q122974058
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Служебный корпус
|knid= 5000001914 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530045
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779858
|wiki=
|commonscat= Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097471 |long= 38.771626 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5000001915 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q136779859
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 5000001916 |complex= 5000001912
|knid-new= 501411231530035
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Коломна Савельича 35 (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novikovy Estate, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.09874 |long= 38.76987 |precise= no
|name= Здание, где находилась подпольная типография коломенских большевиков
|knid= 5000756000
|knid-new= 501410548190005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Савельича, 36
|year= |author=
|description=
|image= Коломна, Савельича, 36.jpg
|wdid= Q122974070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25011990
}}
==ул. Толстикова==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.097722 |long= 38.750194 |precise= yes
|name= Церковь Святой Троицы на Репне
|knid= 5000001917
|knid-new= 501410354930005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Толстикова, 56
|year= 1696 г. |author=
|description= Восстанавливается
|image= Церковь Святой Троицы на Репне (2) г.Коломна.JPG
|wdid= Q108207886
|wiki= Церковь Троицы в Ямской слободе (Коломна)
|commonscat= Church of the Holy Trinity, Kolomna (Repnya) |protection= Р
|link=
|sobory= 09688
|temples= 1412
|document= d15032002
}}
==Уманская ул.==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Банно-прачечный комбинат
|knid= 5040975000 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, улица Левшина
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Бани Уманская улица 1 Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q126683570
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102429 |long= 38.769552 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 5040975001 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 1
|year= 1934 г. |author= арх. А.Я. Васильев, Л.И. Пономарёва
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975001|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya1 005 2533-38-43-48a.jpg
|wdid= Q126673800
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1028/banno-prachechnyj-kombinat-bani
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.102447 |long= 38.769077 |precise= yes
|name= Бассейн и котельная
|knid= 5040975002 |complex= 5040975000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Левшина, 14А
|year= 1930-е гг. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040975002|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image=
|wdid= Q126673801
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1882/banno-prachechnyj-kombinat-bassejn-kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.100118 |long= 38.765726 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 5040976000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Б
|year= 1937 г. |author=
|style= конструктивизм
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040976000|Образец архитектуры конструктивизма]]
|image= Kolomna Umanskaya3b 005 2571.jpg
|wdid= Q126673802
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/2768/kotelnaya
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.101102 |long= 38.767681 |precise= yes
|name= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых (К. Абега)
|knid= 5040945000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Уманская улица, 3Д
|year= сер. – кон. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040945000|Памятник промышленной архитектуры в кирпичном стиле]]
|image= Шёлкокрутильная фабрика купцов Бабаевых Коломна 2025 01.jpg
|wdid= Q125534419
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==ул. Цементников==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.055421 |long= 38.840528 |precise= yes
|name= Рабочий посёлок работников Щуровского цементного завода
|knid= 5040974000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Цементников, 4, 4А, 6, 8, Кировский переулок, 4
|year= 1931 г., 1938 г. |author= арх. А.С. Клюшниченко, А.И. Ванеев, инж. Н.С. Прокопович
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Московская область/Коломна#5040974000|Довоенный рабочий посёлок в духе соцгорода]]
|image= Kolomna Tsementnikov8 005 1567.jpg
|wdid= Q126316286
|wiki=
|commonscat= Cement workers' settlement, Kolomna
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/tag/229/rabochij-poselok-cementnikov
}}
==ул. Яна Грунта==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10437 |long= 38.76439 |precise= no
|name= Дом Вдовиных
|knid= 5000001920
|knid-new= 501410548130005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 4
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 4.jpg
|wdid= Q122974060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10362 |long= 38.76233 |precise= yes
|name= Гостиничный двор (фрагменты)
|knid= 5000001919
|knid-new= 501410548120005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 1А
|year= |author=
|description=
|image= Двор.JPG
|wdid= Q122974059
|wiki=
|commonscat= Yana Grunta Street 1a, Kolomna |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10141 |long= 38.75954 |precise= no
|name= Городская усадьба
|knid= 5000001921 |complex= 5000001921
|knid-new= 501420646010005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= |author=
|description=
|image= Грунта 24.JPG
|wdid= Q122974061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Жилой флигель
|knid= 5000001922 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010015
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.10125 |long= 38.75939 |precise= no
|name= Ворота
|knid= 5000001923 |complex= 5000001921
|knid-new= 501410646010025
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 24
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.099284 |long= 38.756077 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5000001924
|knid-new= 501410646300005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Яна Грунта, 32
|year= 1830-1840 гг.
|description=
|image= Kolomna, Яна Грунта, 32.jpg
|wdid= Q122974065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Разное==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.083333 |long= 38.783333 |precise= yes
|name= Город Коломна
|knid= 5020000000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address=
|year= 1177 г. - XX в. |author=
|description=
|image= Kolomna Cemter 0065.jpg
|wdid= Q140973685
|wiki=
|commonscat= Kolomna
|link=
|noupload= yes
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.04972 |long= 38.74258 |precise= yes
|name= Девичье поле
|knid= 5000002025
|knid-new= 501430688830005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= микрорайон «Колычёво» и южная окраина города
|year= XII-XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.077291 |long= 38.749698 |precise= yes
|name= Памятный знак в честь земляков, погибших в годы Великой Отечественной Войны
|knid= 5000002026
|knid-new= 501410547200005
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= бывшее Старое кладбище
|year= 1941-1945 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q122974067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d15032002
}}
==Культурный слой==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой Кремля города Коломна
|knid= 5032038000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= ограничен улицами вокруг Кремля, берегом реки Москва
|year= 12 тыс. до н.э., V в. до н.э. – III в. н.э., сер. Х в., XII–XIII вв., XIV–XV вв., XVI–XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада Кремля города Коломна
|knid= 5032039000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= центр города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой посада «Запруды»
|knid= 5032040000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на левом берегу реки Коломенка от места ее впадения в р. Москва, в пределах городской застройки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d04122017
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Исторический культурный слой Богоявленского Старо-Голутвина монастыря
|knid= 5032041000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= Голутвинская улица, 11. Территория Старо-Голутвина монастыря в границах крепостных стен.
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022008
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище дьяковской культуры «Городищи»
|knid= 5010200000
|knid-new= 501441231580006
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пригород Городище, западная часть
|year= III в. до н.э. - VII в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городищенское городище
|knid= 5000000627
|knid-new= 502541447300006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= северная окраина бывшего села Городище
|year= I-V вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.100557 |long= 38.718934 |precise= no
|name= Городище
|knid= 5000000628
|knid-new= 502541447310006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= южная окраина бывшего села Городище
|year= III в. до н.э. – V-VII вв. н.э., XII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q138641563
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Колычёво 1»
|knid= 5030242000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= улица Малое Колычёво, в 0,5 км к югу, левый берег р. Ока
|year= 2-3 четв. I тыс. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05092018
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.054392 |long= 38.758007 |precise= yes
|name= Городище «Протопоповское»
|knid= 5000000647
|knid-new= 502541447060006
|region= ru-mos |district= Коломенский район
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= в 0.3 км к юго-западу от бывш. села Протопопово, левый берег р. Оки
|year= VII в. до н.э. – V в. н.э., XII-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid= Q138641564
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Староголутвинское селище
|knid= 5000000637
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= на южной окраине Староголутвина монастыря, правый берег р. Москвы
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Щуровское»
|knid= 5000000624
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= пос. Щурово, в 2.1 км к юго-западу от поселка, на правом берегу р. Оки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d31121998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Щурово-Набережная»
|knid= 5030243000
|knid-new=
|region= ru-mos |district= Коломна
|municipality= Коломна |munid= Q133026
|address= мкрн Щурово, Набережная улица, правый берег р. Оки
|year= XVII в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18032004
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-mos
|d30081960|d04121974
|d25011990|d31121998
|d15032002|d18032004|d18022008
|d16122016|d04122017|d14062017|d02082018|d05092018}}
{{footer|type=Наследие}}
nmphna40ptc74lf3enshubzkasuzor2
Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)
0
13579
777022
776865
2026-09-12T11:36:52Z
Figure19
7070
/* проспект Ленина */ Обновлён объект Памятник революционеру А.Ф. Иванову
777022
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-tom|lat=56.4877|long=84.9602|zoom=14|districtid=Q976}}
{{monument-link|l2g|'''[[Томск]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 1)|улицы А–Г]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)|улицы Д–К]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 4)|улицы Р–Я]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 5)|крупные объекты]]}}
Объекты с комментариями "Ценная среда" и "Фоновая застройка" не являются объектами культурного наследия/памятниками архитектуры, однако местные власти предпринимают попытки их охранять от сноса законодательными ритуалами.
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.487745 |long= 84.947482 |precise= no
|name= Здание мясных рядов
|knid= 7010001000
|knid-new= 701610657930006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Базарная площадь (площадь Ленина)
|year= XIX в. |author=
|description= Взорвано в 1972 г. при постройке театра драмы
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.488654 |long=84.944740 |precise=yes
|name=Здание управления округа путей сообщения
|knid=7000146000
|knid-new=701410062290005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=площадь Ленина, 1 / улица Маркса, 2 / Набережная реки Томи, 11
|year= 1897 г.
|author=
|description=
|image=The building of the Office of Communications (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Karla Marksa Street 2, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-1/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488073 |long= 84.945508 |precise= yes
|name= Биржевой корпус
|knid= 7010020000
|knid-new= 701410065430006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 2 / Набережная реки Томи, 9
|year= 1806 г., 1854 г. (реставрация) |author= арх. А. А. Арефьев
|description=
|image= 20120930-IMG 2562.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Gold Exchange building, Lenina Sq. 2, Tomsk |protection= Ф
|link= https://obzor.city/article/485053
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488669 |long= 84.947144 |precise= yes
|name= Собор Богоявления
|knid= 7030365000
|knid-new= 701410154550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 7 / проспект Ленина 82, стр.1
|year= |author=
|description=
|image= Bogoyavlensky cathedral in Tomsk.JPG
|wdid= Q16627235
|wiki= Богоявленский собор (Томск)
|commonscat= Cathedral of the Epiphany (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-7/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486083 |long= 84.947564 |precise= yes
|name= Корпус торговых лавок
|knid= 7030366000
|knid-new= 701911367330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 8
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= Ленина 8 IMG 1570.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-8/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.485308 |long= 84.945451 |precise= yes
|name= Харчевня «Славянский базар» |knid= 7020005000 |knid-new=701410050570005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 10
|year= 1888 г.
|author= арх. В. В. Хабаров
|description=
|image= 20120930-IMG 2585.jpg
|wdid=Q4423069
|wiki= Славянский базар (Томск)
|commonscat= Slavyansky Bazar, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-10/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488151 |long= 84.948614 |precise= yes
|name= Памятник В. И. Ленину
|knid= 7000244000
|knid-new= 721410022620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 11б
|year= 1959 г. |author=
|description=
|image= Tomsk LeninSquare.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin at Lenin Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486555 |long= 84.948763 |precise= yes
|name= Городской корпус лавок
|knid= 7020006000
|knid-new= 711310010850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 12
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 20120930-IMG 2576.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 12, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-12/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488592 |long= 84.949466 |precise= yes
|name= Общая полицейская управа (1850-е гг.). Центральная пожарная часть
|knid= 7030367000
|knid-new= 701911367280005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13
|year= 1850 г., нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Tomsk3145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-13/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48825 |long= 84.94907 |precise= yes
|name= Иверская часовня (восстановленная)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Iverskaya chapel (Tomsk).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Iverskaya chapel in Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487514 |long= 84.948827 |precise= yes
|name= Мучной корпус
|knid= 7000148000
|knid-new= 721410022330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 14
|year= 1908 г. |author= арх. Т. Фишель
|style= модерн
|description=
|image= Мучной корпус (Томская область).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Flour Building, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-14/
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Ансамбль винной монополии (казённого винного склада) |knid= 7000149000 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Винная монополия 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Wine Monopoly, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-1/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Трёхэтажное промышленное здание
|knid= 7000149001 |complex= 7000149000
|knid-new= 701410177790005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Wine Monopoly IMG 0918.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456751 |long= 84.951988 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149002 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1 стр. 1
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1-1 IMG 0018a.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.455798 |long= 84.951801 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149003 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1а (стр. 3?)
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1а IMG 1176.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455801 |long= 84.952171 |precise= yes
|name=Службы с дымовой трубой
|knid= 7000149004 |complex= 7000149000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1б / улица Нахимова, 4а
|year= |author=
|description=
|image= 2 проспект Ленина, 1б, Томск 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 4a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.457064 |long= 84.951677 |precise=yes
|name= Двухэтажное жилое здание при складе винной монополии |knid= 7000149005 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 3
|description=
|image= Ленина 3 IMG 1177.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 3, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456355 |long= 84.950304 |precise=yes
|name= Учебный корпус Томского политехнического университета |knid= 7030368000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2
|description=
|year=1955 г.
|author= арх. П.П. Кузнецов
|image= Десятый корпус - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 2, Tomsk
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Трёхэтажное здание в неоклассичесском стиле с двускатной крышей, фронтоном, украшенными лепниной, колоннами, оформляющими главный фасад
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 2а-4 IMG 1145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.457581 |long= 84.950046 |precise= yes
|name= Здание клиники им. Савиных
|knid= 7000150000
|knid-new= 701410166050005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4 / улица Савиных, 12
|year= 1908 г. |author=
|description= Госпитальные клиники, первые в Сибири и вторые в России, где работали многие выдающиеся хирурги. Здесь в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. размещался эвакогоспиталь
|image= Клиника Савиных 1.JPG
|wdid= Q116521350
|wiki= Госпитальные клиники имени А. Г. Савиных
|commonscat= Savinykh Hospital |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-4/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45795 |long= 84.94822 |precise= yes
|name= Одноэтажное оштукатуренное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных, кабинет магнитно-резонансной терапии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45799 |long= 84.94920 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных. Кафедра инфекционных болезней и эпидемиологии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.458855 |long= 84.950566 |precise= yes
|name= Доходный дом В.Л. Морозова
|knid= 7030369000
|knid-new= 701410155850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 8 / Учебная улица, 23
|year= 1899 г. |author=
|description=
|image= Lenina 8 IMG 1865 1866.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60195
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.459639 |long= 84.951574 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030370000 |knid-new=701410130960005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 19
|description=
|year= 1908 г.
|image= Ленина 19 IMG 0121.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 19, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-19/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом, обшит, резной декор
|knid= 7030371000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 23
|description= Ценная среда
|image= Ленина 23 IMG 0125.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 23, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-23/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе, обшит
|knid= 7030372000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 23/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Расселён в 2010-2013 гг., а 22 июля 2014 г. пострадал в результате пожара. В 2019 г. включен в программу «Дом за рубль». В июле 2026 снесён.
|image= Ленина 23-1-2023-IMG 175053.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.461634 |long= 84.950448 |precise= yes
|name= Жилой дом, 2 эт., смешан. |knid= 7020033000 |knid-new=701410162290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 24
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Lenina 24 IMG 1931.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 24, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-24/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.460510 |long= 84.951454 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030373000 |knid-new=701410131150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 25
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 25 IMG 0247.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 25, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-25/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе |knid= 7030374000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 25/1
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 25a IMG 1861.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.463963 |long= 84.950143 |precise= no
|name= Корпус механических мастерских Томского политехнического института — первое промышленное предприятие Томска — «Машиностроя»
|knid= 7000033000
|knid-new= 701510373600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28, стр. 26
|year= 1903 г., 1920 г. |author=
|description=
|image= Lenina 28 IMG 2049.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9471 |precise=yes
|name= Газовый завод |knid= 7030375000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28-а
|description=
|year=1903 г.
|author=архитекторы Енкен, Ф.Ф. Гут, инж. Хомич
|image= Lenina 30-2 IMG 2161.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28a, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.465418 |long= 84.950213 |precise= yes
|name= Главный корпус Технологического института (Томский политехнический университет), где в 1904-1905 гг. на вечерних общеобразовательных курсах учился С.М. Киров
|knid= 7010021000
|knid-new= 701410330840006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30
|year= 1897-1907 гг. |author=
|description= Включён в Свод особо ценных объектов культурного наследия народов РФ
|image= Ленина-30-DSN57425.jpg
|wdid= Q116547506
|wiki= Главный корпус Томского технологического института
|commonscat= Main building of Tomsk Polytechnical University |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d02041997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9492 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория с доменной печью |knid= 7030376000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2 (30/1)
|description= Ранее сложившийся адрес - проспект Ленина, 28а
|year= кон. XIX в.
|image= Lenina 30-2 IMG 2123.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30-2, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30-1/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9502 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория |knid= 7030377000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30а
|description=
|year=1903 г.
|style= модерн
|image= Lenina 30a IMG 1946.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30a, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30a/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46467 |long= 84.94708 |precise= no
|name= Двухэтажное кирпичное здание в комплексе пристроенных друг к другу объектов по проспекту Ленина, 30/2, 30/2, стр. 2, западная часть
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2, стр. 3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46418 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Двухэтажное деревянное здание во дворе корпуса Томского политехнического университета
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.461613 |long= 84.951581 |precise= yes
|name= Памятник революционеру А.Ф. Иванову
|knid= 7000046000
|knid-new= 702611473170005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 31а, сквер школы
|year= 1979 г. |author=
|description=
|image= Pirogova-Lenina IMG 4883.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.467041 |long= 84.950180 |precise= yes
|name= Здание бактериологического института |knid= 7000151000
|knid-new= 721410019640005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-32-DSN54317.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Institute of Bacteriology, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-32/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46712 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Службы бактериологического института
|knid= 7030795000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32 стр. 1
|year= |author=
|description= Одноэтажное кирпичное здание, расположено в
глубине квартала за зданием по проспекту Ленина, 32. Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461907 |long= 84.951425 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7030378000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 33
|year=кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 33 IMG 0250.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova 2 - Lenina 33, Tomsk
|link= http://kraeved.lib.tomsk.ru/page/885/%3Fpn%3D9?pn=112&nom=1110
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46545 |long= 84.94806 |precise= yes
|name= Деревянная хозяйственная постройка в глубине усадьбы
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 36/4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46264 |long= 84.95140 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит, декор
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 37
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474131 |long= 84.949795 |precise= yes
|name= Здание Управления Сибирской железной дороги, где 20 октября 1905 года черносотенцы при поддержке войск расстреляли и заживо сожгли несколько сот человек
|knid= 7000039000
|knid-new= 701610539560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40
|year= |author=
|description=
|image= Пр._Ленина 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 40, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Каменное общественное, четырехэтажное здание. Учебные мастерские при Томской государственной академии систем управления и радиоэлектроники, начало XX в.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40г
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47402 |long= 84.94835 |precise= yes
|name= Типография товарищества «Печатня С.П. Яковлева» (бывший каменный дом усадьбы купца М.Л. Куренкова, 1888 г.)
|knid= 7000039001
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40 / Типографский переулок, 2
|year= Одноэтажный - 1888 г., двухэтажный - 1902 г. |author=
|description=
|image= Типографский 2 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/93166
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/116917
|document= d12012024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46376 |long= 84.95184 |precise= yes
|name= Дом культуры ТЭМЗ
|knid= 7030796000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 41
|year= |author=
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Ценная среда
|image= Ленина 41 IMG 134430.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 41, Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475121 |long= 84.949731 |precise= yes
|name= Дом купца Кухтерина. Частные квартиры
|knid= 7000153000
|knid-new= 721410019630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 42
|year= 1900 |author= Предположительно, Константин Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Merchant Kuhterin house |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/653642---kupecheskie-zaly-i-kvartira-osobogo-rezhima.-istorija-doma-na-lenina-42
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-42/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.464581 |long= 84.951362 |precise= yes
|name= Физический корпус технологического института
|knid= 7000154000
|knid-new= 701510201710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43
|year= 1904 г. |author=арх. А.А. Марфельд
|description= Здесь была создана первая в мире электрическая дорога на магнитной подушке и размещался первый научно-исследовательский институт Сибири — институт прикладной физики, основанный в 1923 г. при Томском технологическом институте
|image= Физический корпус.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 43, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-byla-sozdana-elektrodoroga-221.html
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.465746 |long= 84.951523 |precise= yes
|name= Химический корпус Технологического института |knid= 7020013000 |knid-new=701410166840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43а (ранее 45) / проспект Кирова, 1
|year= 1903 г.
|author= арх. Р.Р. Марфельд, строитель Ф.Ф. Гут
|description=
|image= Химический корпус ТТИ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Prospekt Lenina 43a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43a/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.475592 |long= 84.949250 |precise=yes
|name= Место с памятным знаком, связанное с политическими репрессиями 1930-х годов |knid= 7030379000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, сквер между домами №42 и №44
|description=
|image= Stalin-repressions-Tomsk-stone.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Park of memory to Stalin repressions, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475963 |long= 84.949701 |precise= yes
|name= Церковно-приходская школа при архиерейском доме
|knid= 7020012000
|knid-new= 701410055230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 44
|year= 1896 г. |author= арх. В.В. Хабаров
|description=
|image= Церковно-приходская школа при архиерейском доме, проспект Ленина, 44, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 44, Tomsk |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/626841---lenina-44.istorija-120-letnego-doma-i-teh-kto-v-nem-zhil-rabotal-vzroslel-i-umiral
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47638 |long= 84.94975 |precise= yes
|name= Четырёхэтажное здание 1930-х гг. постройки, конструктивизм
|knid= 7030797000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 46
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4675 |long= 84.9513 |precise= yes
|name= Двухэтажное здание с цокольным этажом, цокольный и первый этажи кирпичные, второй - деревянный, с балконами, обшит, резной декор
|knid= 7030380000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47
|year= 1890 г. |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Ленина 47, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 47, Tomsk |protection= Ц
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-47/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46741 |long= 84.95178 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом с балконом и цокольным этажом
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47/1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47682 |long= 84.94972 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 48
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46811 |long= 84.95131 |precise= yes
|name= Пятиэтажное здание
|knid= 7030798000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1955 г |author=
|description= Ценная среда. В 2018 снесён, в 2026 выстроено похожее здание.
|image= Cleaning snow from roof of the house Prospekt Lenina in Tomsk.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-49/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477308 |long= 84.949577 |precise= yes
|name= Здание Общественного собрания
|knid= 7010025000
|knid-new= 721410014740006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 50
|year= 1900 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Ленина-50-DSN54158.jpg
|wdid= Q16645585
|wiki= Дом офицеров (Томск)
|commonscat= Lenin Avenue 50, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-50/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.468860 |long= 84.951235 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 7030381000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 51
|year= 1917 г. |author=
|description= Детская больница имени Петра и Алевтины Михайловых. Средства на строительство в размере 100 тыс. рублей были завещаны томским купцом первой гильдии Петром Васильевичем Михайловым. Вдова Михайлова пожертвовала участок земли стомостью 20 тыс. руб. За основу был взят проект омского архитектора [http://ngeorgij.livejournal.com/88314.html А.В. Линецкого], проект был сильно переделан архитектором П.Ф. Федоровским. Из-за событий 1917 года работы по отделке фасада завершены не были
|image= Ленина 51 IMG 0231.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 51, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-51/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477675 |long= 84.949674 |precise= yes
|name= Торговая лавка С. Бейлина |knid= 7020014000
|knid-new= 721410022440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Ленина-52-DSC32538.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-52/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4779 |long= 84.9497 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030382000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52а
|year= нач. XX в. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 52а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52a, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4777 |long= 84.9494 |precise= yes
|name= Одноэтажный деревянный дом
|knid= 7030765000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52/1
|year= |author=
|description= Новострой. Переведён в фоновую застройку
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478276 |long= 84.949620 |precise= yes
|name= Здание аптекарского магазина торгового дома «Штоль и Шмит»
|knid= 7000155000
|knid-new= 721410019820005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Аптекарский дом "Штоль и Шмидт".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 54, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-54/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478270 |long= 84.949277 |precise=yes
|name= Ансамбль аптекарских построек Флеер. Службы при аптекарском магазине и доме Флеер (Аптека фирмы «Штоль и Шмит») |knid= 7030383000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54, стр. 2
|description=
|image= Ленина 54-2 IMG 0068-2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47032 |long= 84.95175 |precise= yes
|name= Административное здание советского периода (с концертным залом), в стиле советского брутализма, переменной этажности (начало 1970-х гг. XX в.)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 55
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478931 |long= 84.949282 |precise= yes
|name= Жилой дом (деревянный)
|knid= 7010026000
|knid-new= 701410145260006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 56
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Проспект Ленина, 56, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 56, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-56/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479378 |long= 84.949127 |precise= yes
|name= Трёхэтажный жилой дом на цокольном этаже |knid= 7000166000
|knid-new= 721410019610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58
|description=
|image= Жилой дом на проспекте Ленина, 58 (бывшая улица Почтамтская).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 58, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47952 |long= 84.94949 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4706 |long= 84.9515 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, не обшит, резной декор
|knid= 7030384000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 59
|description= Ценная среда
|image= Ленина 59, Томск.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-59/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4709 |long= 84.9516 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, обшит
|knid= 7030385000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 61
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 61 IMG 4893.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479977 |long= 84.949320 |precise= yes
|name= Флигель при четырехклассном ремесленном училище
|knid= 7030386000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 62
|year= 1896 г. |author=
|description=
|image= Флигель при четырёхклассном ремесленном училище, проспект Ленина, 62, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.471507 |long= 84.951092 |precise= yes
|name= Дом, в котором работал совет военнопленных депутатов при Томском совете рабочих и солдатских депутатов во главе с венграми-интернационалистами Ф. Мюннихом, М. Юнгом и др., здесь находилась редакция газеты «Неспава» — орган венгерских интернационалистов
|knid= 7000042000
|knid-new= 721410022600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 65 / улица Герцена, 1 (бывш. Садовая улица, 4)
|year= 1918 г.; доска установлена в 1921 г. |author=
|description=
|image= Ленина 65 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 65, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/sov-75/
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-nahodilsya-sovet-voennoplennyh-deputatov-224.html
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480267 |long= 84.949142 |precise= yes
|name= Томское четырёхклассное ремесленное училище
|knid= 7030387000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 66
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 66, ФЖ, 7 корпус ТГУ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.480679 |long= 84.949067 |precise=yes
|name= Жилой дом (общежитие). Советский неоклассицизм |knid= 7030388000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 68
|year= 1950-е гг.
|description=
|image= Ленина 68 IMG 0811 2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-68/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.481235 |long= 84.948971 |precise=yes
|name= Жилой дом|knid= 7030389000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 70
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Ленина 70 IMG 0814 5.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-72/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.481481 |long= 84.948907 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Корнакова. Дом, где жил активный деятель революционного народничества 1870-х гг. А.А. Квятковский
|knid= 7020015000
|knid-new= 701610683600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 72 / улица Беленца, 13
|year= 1852-1870 гг. |author=
|description=
|image= Lenina 72, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 72, Tomsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475992 |long= 84.950465 |precise= yes
|name= Казначейство
|knid= 7000000017
|knid-new= 721410028130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 73
|year= 1887 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Мэрия Томска.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City hall in Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-73/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Усадьба Асташева
|knid= 7010027000 |complex= 7010027000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75-77
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= 035 Томск Архиерейская домовая церковь (cropped).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-75/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476403 |long= 84.950501 |precise= no
|name= Жилой дом Асташева (областной краеведческий музей)
|knid= 7010027001 |complex= 7010027000
|knid-new= 721410019010006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75 (36) / проспект Фрунзе, 2
|year= 1842 г., 1838 г. |author=
|description=
|image= Tomsk Regional Museum.jpg
|wdid= Q16706831
|wiki= Томский областной краеведческий музей
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476688 |long= 84.950797 |precise= yes
|name= Флигель (домовая церковь с колокольней) |knid= 7010027002 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 2.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель (духовная консистория) |knid= 7010027003 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 - Фрунзе 2 IMG 0735.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Кладовые |knid= 7010027004 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Гагарина 43 IMG 0742.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477024 |long= 84.951161 |precise= yes
|name= Каменная конюшня |knid= 7010027005 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 77/1
|description=
|year=1839-1893 гг.
|image= Ленина 77 IMG 0743.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 7010027006 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476692 |long= 84.950255 |precise= yes
|name= Ограда |knid= 7010027007 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Улица Гагарина, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482147 |long= 84.948731 |precise= yes
|name= Доходный дом Н. Орловой
|knid= 7020016000
|knid-new= 721410022450005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 76
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 2021-02-05 0004 - Ленина 76 - Аптека 70.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-76/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483753 |long= 84.948484 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Некрасова |knid= 7020017000
|knid-new= 721410022400005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 80
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= 20120930-IMG 2629.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 80, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-80/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4887 |long= 84.9477 |precise=yes
|name= Торговые лавки |knid= 7030392000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82 / площадь Ленина, 9
|description=
|image=
|year=1859 г.
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d16012013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48919 |long= 84.94771 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid= 7030799000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82a/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490042 |long= 84.947642 |precise= yes
|name= Торговый дом «Михайлов и Малышев» |knid= 7020018000 |knid-new=721410019680005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82б (ранее 84)
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82b/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477854 |long= 84.950312 |precise= yes
|name= Дом Г.Ф. Флеера (аптекарский магазин)
|knid= 7010028000
|knid-new= 711210004510006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 83
|year= 1907 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-83-DSC39985.JPG
|wdid= Q116521346
|wiki= Особняк Г. Ф. Флеера
|commonscat= Prospekt Lenina 83, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-83/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49001 |long= 84.94769 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное угловое здание
|knid= 7030800000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 84 / Кооперативный переулок, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 84 - Кооперативный 7 IMG 0440-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 84, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-84/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478488 |long= 84.950264 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова |knid= 7020019000 |knid-new=721410019720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85
|year= кон. XIX в.
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Вероятно, переведено в ИЦГФО.
|image= Ленина-83-DSC14713.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-85/
|document= d22121993
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478133 |long= 84.950259 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова
|knid= 7020020000
|knid-new= 721410019710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85-а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 85а.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490669 |long= 84.947670 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный особняк
|knid= 7000000018
|knid-new= 721410019380005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 86 / Кооперативный переулок, 12
|year= сер. ХIХ в. |author=
|description= Стиль - поздний ампир, в базе - гостиница
|image= Hotel "North" (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-86/
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47875 |long= 84.95025 |precise= yes
|name= Кирпичный четырехэтажный дом советского периода, 1957 г.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 87
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49095 |long= 84.94783 |precise= yes
|name= Каменное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 88
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479049 |long= 84.950223 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Соболевой |knid= 7020021000 |knid-new=701510306440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 89 / переулок Плеханова, 1
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-89-DSN57688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 89, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491217 |long= 84.947691 |precise= yes
|name= Одноэтажный дом «на погребах» с мезонином
|knid= 7000000055
|knid-new= 721410019390005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90
|year= 1850 г. |author=
|description=
|image= Ленина 90 IMG 0433.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-90/
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Комплекс руинированных двухэтажных кирпичных построек во дворе, пристроены к проспекту Ленина, 88
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 90-2 IMG 0435 7.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491457 |long= 84.947670 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030395000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 92
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.4802 |long= 84.9500 |precise= yes
|name= Здание областного отдела «Союзпечать», где с января 1918 г. находились бюро и клуб Томского комитета РСДРП |knid= 7000045000
|knid-new= 721410019830005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|description=
|year=1847 г., январь-март 1918 г.
|image= Ленина 93 IMG 0817.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480530 |long= 84.949934 |precise= yes
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Главный корпус
|knid= 7030396000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Tomsk Post Office.JPG
|wdid= Q16706842
|wiki=
|commonscat= Post office, Lenina 93, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-93/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Флигель |knid= 7030397000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47998 |long= 84.95006 |precise= yes
|name= Книжный магазин Посохина
|knid= 7030801000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93 стр. 6
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-91/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.481392 |long= 84.949617 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Шадрина (магазин Фельдштейна)|knid= 7020022000
|knid-new= 721410028110005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 95 / улица Беленца, 15
|year= нач. XX в.
|description=
|image= Prospekt Lenina in Tomsk, 95.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 95, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-95/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48188 |long= 84.94948 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030802000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97 / улица Беленца, 12
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97 IMG 0809.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48221 |long= 84.94935 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030803000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97а IMG 0801.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 97a, Tomsk |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-97/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492736 |long= 84.947772 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030398000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 98
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 98 IMG 0470.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-98/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.482487 |long= 84.949263 |precise= yes
|name= Доходный дом В. Корнилова |knid= 7020023000 |knid-new=721410019690005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 99
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 99 IMG 0802.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 99, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-99/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493026 |long= 84.947750 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030399000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 100
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 100 IMG 0468.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-100/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483122 |long= 84.94918 |precise= yes
|name= Дом Голованова |knid= 7000160000
|knid-new= 721410019620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 105 / переулок Нахановича, 8
|year= 1890-1900 гг.
|description=
|image= Нижний-гастроном-DSC30780.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 105, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-105/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483513 |long= 84.949192 |precise= yes
|name= Административное здание |knid= 7000161000
|knid-new= 721410019590005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 107
|year= 1897 г.
|description=
|image= Рыжий дом с мартином.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 107, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-107/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483608 |long= 84.949231 |precise= yes
|name= Здание Сибирского торгового банка
|knid= 7000162000
|knid-new= 721410019580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 109
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Ленина 109, Томск.jpg
|wdid= Q60368111
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 109, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17085
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/sibirskiy-torgovyy-bank-154.html
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.484432 |long= 84.949370 |precise= yes
|name= Здание пассажа Второва |knid= 7000163000 |knid-new=711310010860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= 20120930-IMG 2605.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vtorov Passage, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-111/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484795 |long= 84.9490687 |precise= yes
|name= Место столкновения 18 января 1905 г. вооруженной демонстрации рабочих и студентов с полицией, во время которого был убит знаменосец демонстрации, член Томского комитета РСДРП И.Е. Кононов
|knid= 7030766000
|knid-new= 701530390230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= |author=
|description= Как следует из схемы (приложение №27 к приказу Департамента по культуре от 08.12.2014 № 473/01-09), границы объекта укладываются в клумбу посередине перекрёстка
|image= Tomsk - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49515 |long= 84.94793 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030804000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 112а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-112/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.488672 |long= 84.948496 |precise= yes
|name= Общественное здание |knid= 7000164000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 113 / площадь Ленина, 11
|year= сер. XIX в.
|description= Новодел
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-11/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.489000 |long= 84.948442 |precise= yes
|name= Доходный дом купца Толкачева
|knid= 7030400000
|knid-new= 701410177080005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 115
|year= 1880-е гг. |author= арх. А.П. Бехтер
|description=
|image= 2021-02-09 0052 - Ленина 115 - Онкодиспансер.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 115, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-115/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489717 |long= 84.948501 |precise=yes
|name= Особняк А. Толкачёва |knid= 7020024000 |knid-new=701510308630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 119
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-119/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490945 |long= 84.948501 |precise= yes
|name= Доходный дом Е. Некрасовой |knid= 7020025000
|knid-new= 721410022410005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 123
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-123-DSN17764.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 123, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-123/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491149 |long= 84.948727 |precise= yes
|name= Государственный банк
|knid= 7020026000
|knid-new= 701510250150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 125
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 125 IMG 0431.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 125, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-125/
|document= d22121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/543804/page4/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492008 |long= 84.948603 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный жилой дом |knid= 7000165000 |knid-new=701410166000005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 129
|year= сер. XIX в.
|description= Реплика
|image= Ленина-129-DSC70271.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 129, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-129/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49321 |long= 84.94853 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030805000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 133а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Tomsk. Lenina-1905 goda - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-133/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49425 |long= 84.94857 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030806000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 139
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Nissan Micra en Tomsko.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-139/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4949 |long= 84.9487 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030401000 |knid-new=701410176840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 143
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв.
|description=
|image=
|status=destroyed
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495684 |long= 84.948591 |precise= yes
|name= Дом торговый Некрасова (переселенческое управление)
|knid= 7030402000
|knid-new= 701410156420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 147 / переулок Ванцетти, 10
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Ленина 147 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-147/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4963 |long= 84.9487 |precise= yes
|name= Двухэтажный дом
|knid= 7030403000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Ленина 151 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-151/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49653 |long= 84.94865 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030807000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5016 |long= 84.9489 |precise=yes
|name= Больница Некрасова |knid= 7030404000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 179
|year= нач. ХХ в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-179/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.502 |long= 84.949 |precise= yes
|name= Больница Некрасова
|knid= 7030753000
|knid-new= 701410139800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 181 / переулок Островского, 5
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= 2019-12-18 0029 - Ленина 181 - Томский техникум водного транспорта и судоходства.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 181, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-181/
|document= d29042014
}}
===улица Лермонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48449|long= 84.96006|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030405000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48414|long= 84.96188|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030406000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Лермонтова_5 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484288 |long= 84.961774 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1905 году жил Сергей Миронович Киров
|knid= 7000000041
|knid-new= 721410014630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 7
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Лермонтова-7-DSC55961.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48459 |long= 84.96129|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030407000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48472 |long= 84.96173|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030408000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48518|long= 84.96075|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030409000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48509|long= 84.96154|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030410000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48559|long= 84.96057|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030411000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48582 |long= 84.96046|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030412000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48502|long= 84.96018|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030413000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 24
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=56.48706 |long= 84.96138|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030414000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Улица Лермонтова, 27. Томск. 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 27, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48703|long= 84.96182|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030415000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48758|long= 84.96167|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030416000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 31
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Лермонтова, 31. Томск. 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 31, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48843|long= 84.96222|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030417000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 39
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48936 |long= 84.96276 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030609000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 45
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49047|long= 84.96317|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030418000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 51 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490787 |long= 84.962624 |precise= yes
|name= Городское училище |knid= 7020004000 |knid-new=721410022350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 60
|year= 1914 г.
|author= арх. П.Ф. Федоровский
|description=
|image= Lermontova str (Tomsk) b. 60.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
==М==
===переулок Макушина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4952 |long= 84.9584 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030419000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 3
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495491 |long= 84.958233 |precise=yes
|name= Доходный дом на каменном цоколе |knid= 7030420000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 5
|description=
|year=нач. XX в.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495868 |long= 84.957321 |precise= yes
|name= Здание окружного суда |knid= 7010029000 |knid-new=711310014730006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз, 9
|year= 1904 г.
|author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Макушина-8-DSC84158-DSC84159.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsky District Court |protection= Р
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495551 |long= 84.956935 |precise= yes
|name= Поздний краснокирпичный пристрой к окружному суду
|knid= 7030421000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз / улица Пушкина, 10/1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4975 |long= 84.9561 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030422000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49795 |long= 84.95585 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030811000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===Малая Подгорная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.50142 |long= 84.95515 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030812000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Малая Подгорная улица, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===улица Мамонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4909 |long= 84.9610 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030423000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4915 |long= 84.9596 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030424000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4914 |long= 84.9601 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030425000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 5а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4929 |long= 84.9594 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030426000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 12
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Мариинский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493354 |long= 84.977003 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030427000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мариинский переулок, 28
|year= конец ХIХ в. |author=
|description=
|image= Мариинский переулок, 28 IMG 113656.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mariinsky Lane, 28 |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mariin-28/
|document= d29052007
}}
===Мельничная улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499601 |long= 84.939254 |precise=
|name= Усадьба |knid= 7000185000 |complex= 7000185000 |knid-new=701520263210005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7000185001 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота |knid= 7000185002 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4987 |long= 84.9404 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030436000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 19
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 19 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4989 |long= 84.9402 |precise= yes
|name= Жилой дом (одноэтажный)
|knid= 7030437000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 21 / Сухоозёрный переулок, 3
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Мельничная 21 IMG 0156.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499718 |long= 84.939841 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7000186000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 25
|year= 1860-1870 гг.
|description=
|image= Мельничная 25.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.499961 |long= 84.939780 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный).
|knid= 7030438000
|knid-new= 721410019500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 27
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 27 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500284 |long= 84.939544 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный)
|knid= 7030439000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 29
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Мельничная 29 IMG 0158.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 29, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500470 |long= 84.939434 |precise= yes
|name= Доходный дом городской усадьбы.
|knid= 7030440000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 31 / Картасный переулок, 3
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 31 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5028 |long= 84.9377 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030441000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 32
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5008 |long= 84.9393 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030442000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 33 / Картасный переулок, 4
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.503577 |long= 84.937123 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7000187000
|knid-new= 701410064670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 38 / Дербышевский переулок, 2
|year= 1860-1870 гг. |author=
|description=
|image= Мельничная-38-DSC61082.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/dom-zhiloy-49.html
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/61618
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Промышленный комплекс объектов |knid= 7030443000 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг., 1909-1914 гг.
|image= Элеватор в Томске.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Строение мельницы купца Ильи Фуксмана - одно из крупнейших предприятий мукомольной промышленности Сибири конца ХIХ в. |knid= 7030443001 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Железобетонная паровая вальцовая мельница торгового дома «Евграф Кухтерин и сыновья» - крупнейшее мукомольное предприятие Сибири |knid=7030443002 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1909-1914 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Московский тракт===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.4717 |long= 84.9489 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Дом, где в 1918 г. размещался штаб студенческого красногвардейского отряда
|knid= 7030445000
|knid-new= 701510353510005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (дер.)
|year= |author=
|description=
|image= Московский тракт 2б IMG 2027.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание
|knid= 7030813000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (кам.)
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47348 |long= 84.94840 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030814000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47345 |long= 84.94651 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030815000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46836 |long= 84.94041 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030816000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 41 / Луговой переулок, 24
|year= 1901 г.|author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.467753 |long= 84.940043 |precise= yes
|name= Белая мечеть
|knid= 7030446000
|knid-new= 701410163140005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 43
|year= |author=
|description=
|image= Белая мечеть Томск.jpg
|wdid= Q4081635
|wiki= Белая соборная мечеть (Томск)
|commonscat= White Mosque (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
==Н==
===Набережная реки Томи===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль |knid= 7000189000 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189001 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189002 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490617 |long= 84.943652 |precise= yes
|name= Склады Якимова
|knid= 7030447000
|knid-new= 701610738500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 17 / Кооперативный переулок, 2
|year= 1882-1884 гг. |author=
|description= В 2000-х гг. надстроен мансардой
|image= Набережная Томи 17 - Кооперативный 2 IMG 0446.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.49123 |long=84.94354 |precise=yes
|name= Двухэтажные кирпичные склады
|knid= 7030754000
|knid-new=701510354670005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=Набережная реки Томи, 19а
|year= посл. треть XIX в.
|description=Реплика
|image= Набережная Томи 19 IMG 0447.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-19/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Склады купца В.А. Горохова |knid= 7010040000 |complex= 7010040000
|knid-new= 702321397740005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25, 27
|description=
|year= 1914 г. (?)
|author=арх. А.Д. Крячков (?)
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-27/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4929 |long= 84.94319 |precise=yes
|name= Каменный склад-контора
|knid= 7010040001 |complex= 7010040000
|knid-new= 702311397740015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493429 |long= 84.943191 |precise= yes
|name= Каменный склад
|knid= 7010040002 |complex= 7010040000
|knid-new= 711310010910006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 27
|year= |author=
|description=
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
|document2= d29032013
}}
===Набережная реки Ушайки===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487930 |long= 84.950820 |precise= yes
|name= Каменный мост через Ушайку
|knid= 7010033000
|knid-new= 711310010900006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 2 / улица Розы Люксембург
|year= 1912 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Stone bridge (Tomsk).jpg
|wdid= Q4211283
|wiki= Каменный мост (Томск)
|commonscat= Kamenny Bridge in Tomsk |protection= Ф
|link= https://kraeved.lib.tomsk.ru/page/64/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487154 |long= 84.951366 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7000191000
|knid-new= 701410177370005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 4
|year=1860-е гг. |author=
|description= В 1873 г. первый в Сибири книжный магазин П.М. Макушина с библиотекой. В 1893 г. Торговый дом «Житков и Сапожников». В 1920-е гг. это адрес клуба Осоавиахима, в 1930-е – Главширпотреба, в 1940-е – ремонтно-механических мастерских, позднее – магазина «Охотник»; еще позже – военкомат. Ныне - Томский гарнизонный военный суд
|image= Набережная Ушайки, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 4 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-4/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486818 |long= 84.951146 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 7030449000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description= Усадьба принадлежала золотопромышленнику 3.М. Цибульскому, бывшему в 1879-1883 гг. городским головою. В начале XX в. хозяином усадьбы был другой золотопромышленник, владелец лесопильного завода И.М. Иваницкий. Тут же (во флигеле) располагалась зубоврачебная школа. В 1941-1945 гг. здание передано трикотажно-верёвочной фабрике. Сейчас здесь областная стоматологическая поликлиника
|image= Набережная Ушайки 6 IMG 1693.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 6
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48658 |long= 84.95182 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030817000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6/2 / Пионерский переулок
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-6/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.486439 |long= 84.951006 |precise= yes
|name= Дом, в котором находился комитет РСДРП(б) и революционный клуб и работал деятель венгерского и международного коммунистического движения Бела Кун
|knid= 7000054000
|knid-new= 721410022650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 8
|year= |author=
|description= В середине XIX в. владелицей дома была купчиха Ф.С. Пастухова. Как считают краеведы, в этом здании начинала в 1863 г. свою историю Мариинская женская гимназия до её перевода на Духовскую улицу, 186. В 1880-х годах в доме жил губернатор А. Анисьин. Удобный для торговли корпус в конце XIX в. занимал магазин Степанова. В начале XX в. усадьба переходит во владение семьи Кухтериных. Меньшее здание стало жилым домом Иннокентия Евграфовича, а часть большого здания, выходящего на набережную, была отведена им под конюшню. Заметным событием торговой жизни города становится открытие в 1905 г. в этом же здании Томского отделения Русского для внешней торговли банка и перевод сюда из магистрата Томской торговой биржи. В это же время в доме работала типография Перельмана. Со временем конюшни дома были отданы под контору и склад угля А.А. Михельсона. В годы первой мировой войны в здании разместился склад Общества Красного Креста, куда поступала посильная помощь в пользу раненых. По этому же адресу в полускладском помещении (бывший магазин М.Я. Леманкина) находился первый клуб и бюро Томского комитета РСДРП. В дни революционных событий 1917 г. пространство перед зданием было местом сбора демонстрантов. В советское время в усадьбе Кухтериных размещались: Дом просвещения (1926), Томская база Росторгодежда, коммунально-строительный трест, горкомхоз (1932), нарсуд Куйбышевского района (1937-1945), областной совет общества «Спартак» (1960), галантерейный магазин (1970-е гг.), ОАО «Сибспецпроектреставрация»
|image= Набережная Ушайки 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 8 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-8-10/
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.485366 |long= 84.950416 |precise= yes
|name= Здание аптечного магазина «Пойзнер и Нови»
|knid= 7010041000
|knid-new= 701510291290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 12
|year=XIX в. (новодел) |author=
|description= Здание принадлежало торговому дому Кухтериных и сдавалось ими долгое время под аптекарский магазин. По этому адресу в Томск поступала нелегальная корреспонденция от ЦК РСДРП, редакции "Искры". С 1932 г. до конца 1970-х здесь размещались цеха швейной фабрики, в 1941-1952 гг. – артель «Единение»
|image= Набережная Ушайки 12 IMG 1688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie-aptekarskogo-magazina-poyzner-i-novi-210.html
|document= d25082000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484849 |long= 84.950148 |precise= yes
|name= Дом, где в 1847-1850 гг. жил металлург П.П. Аносов
|knid= 7010042000
|knid-new= 701410351660006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 16 (ранее 14) / переулок Батенькова, 4
|year= |author=
|description= Так называемый «губернаторский дом». Названием этот дом во многом обязан литографии М. Колосова 1871 г., под которой была сделана подпись «Губернаторская квартира». После смерти М.И. Шумилова особняком стала владеть В. Соколова, в 1880 г. он был продан Е.И. Королёву. Здесь квартировали четырнадцатый (Н.В. Родзянко, 1867-1871) и пятнадцатый (А.П. Супруненко, 1872-1880) томские губернаторы. В начале XX в. в этом здании размещались магазины: аптекарский Файнберга и Дистлера, музыкальный В. Шмидта, обувной Галчанинова, готового платья, «Хозяйство» и др. В советское время здесь располагались аэроклуб и Кировский районный суд (1937), горный и топографический техникумы (1943), облуправление кинофикации (1945), долгое время – народный суд Советского района
|image= Набережная Ушайки 16.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 16 |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-16/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483819 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Городское начальное училище («Гоголевский дом»)
|knid= 7020039000
|knid-new= 701410060260005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 20 (18в)
|year= 1905 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|description= Здание было заложено решением городской Думы в 1902 г. в связи с 50-летием со дня смерти Н.В. Гоголя. После завершения строительства оно стало именоваться Гоголевским домом. В 1905 г. сюда были переведены две школы рукоделия (образованы: одна – в 1886 г., другая – в 1890 г.), объединённые в городскую женскую профессиональную школу. Гоголевский дом стал одним из центров деятельности рабочих организаций и получил новое название – Рабочий дворец. После установления советской власти здесь разместился Совет профессиональных союзов и губернский комиссариат труда. В 1918 г. здесь работал Первый съезд профессиональных союзов Томской губернии. С 1920 по 1945 гг. в здании размещалась школа № 6, затем – школа № 9, позже – Гуманитарный лицей
|image= Tomsk3122.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 20 (Gogol House) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nabu-20/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.484201 |long= 84.947269 |precise= yes
|name= Городская лечебница
|knid= 7030450000
|knid-new= 701510221100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 22
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Набережная Ушайки 22 IMG 1558.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 22 |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/files/front/download/id/170798
|document= d29052007
}}
===Нагорный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49146 |long= 84.96062 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030451000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49145 |long= 84.96117 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030452000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49164 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030453000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 6
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030454000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7
|description= Фоновая застройка. (№7 не существует, есть только 7/1 и 7/2)
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49140 |long= 84.96151 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030455000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49157 |long= 84.96222 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030456000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===переулок Нахановича===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4827 |long= 84.9465 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030457000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка, пустующее, пожар
|image= Нахановича 1-1 IMG 0074.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4825 |long= 84.9468 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание
|knid= 7000000076
|knid-new= 701410167670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1б (ранее 3, стр. 1)
|year= ХVIII-ХIХ вв., 1862 г. - флигель |author=
|description=
|image= Нахановича 1б - IMG 0578.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/41844
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482690 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Служебный корпус управления железной дороги
|knid= 7000192000
|knid-new= 701410164970005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 3
|year= 1903 г. |author=
|description=
|image= Томский художественный музей.jpg
|wdid= Q16706833
|wiki= Томский областной художественный музей
|commonscat= Tomsk Oblast Art Museum |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483226 |long= 84.946426 |precise= yes
|name= Театр-синематограф «Новый»
|knid= 7030459000
|knid-new= 701410159880005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 4
|year= |author=
|style = модерн
|description=
|image= ТЮЗ DSC32512.jpg
|wdid= Q95353776
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 4, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482707 |long= 84.948497 |precise= yes
|name= Городская управа, где в октябре 1918 г. состоялся Всесибирский съезд профсоюзов
|knid= 7000000043
|knid-new= 701610683350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 5, 3а / проспект Ленина, 78, 78/1, 76а
|year= 1904 г. |author=
|description= 04-05.03.1917., 06.10.1918.
|image= Lenina 78, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 78, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17090
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60876
|document= d08071997
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.483289 |long= 84.947285 |precise= yes
|name= Памятный знак знаменосцу вооружённой демонстрации 18.01.1905, члену томского комитета РСДРП И.Е. Кононову
|knid= 7000060000 |knid-new=721410022610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Театральный сквер, переулок Нахановича / проспект Ленина, 78а стр. 1
|year= 1956 г.
|description=
|image= Театральный сквер, памятник Кононову IMG 1585.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482735 |long= 84.949763 |precise= yes
|name= Здание, где на собрании трудящихся выступал М.И. Калинин
|knid= 7000059000
|knid-new= 701510354580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 7 / проспект Ленина, 101, 103
|year= 1 треть XX в. |author=
|description=
|image= Kinomir (Tomsk).jpg
|wdid= Q36355402
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
===улица Нахимова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030818000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 2а стр. 11 (что это?)
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456297 |long= 84.956897 |precise= yes
|name= Ансамбль артиллерийских казарм Военного ведомства
|knid= 7030318000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702521452650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28, 32; улица Нахимова 6, 8/1, 8 стр. 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0088-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://cyberleninka.ru/article/n/arhitektura-kompleksa-zdaniy-8-go-pehotnogo-sibirskogo-rezervnogo-polka-v-tomske
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456356 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318001 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Kulyova 28 IMG 4880.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455878 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318002 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 32
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Кулёва 32 IMG 0046-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455770 |long= 84.956968 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030460000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650045
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0087-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 6, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456078 |long= 84.957922 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030461000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650055
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8/1
|year= 1907 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором размещались артиллерийские части, прославившиеся в годы Гражданской и Великой Отечественной войн
|image= 1 Нахимова, 8.1, 8а, Томск 22 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 8/1, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456068 |long= 84.959053 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030318003 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8 стр. 1
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
===Нечевский переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47374 |long= 84.96259 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030462000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030463000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3а / улица Вершинина, 1
|description= Ценная среда
|image= Нечевский переулок, 3а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47348 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030464000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3/1 / улица Вершинина, 1а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96462 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030465000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.474073 |long= 84.964912 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1917—1934 гг жил геолог, учёный-энциклопедист Ростислав Сергеевич Ильин (1891-1937)
|knid= 7030466000
|knid-new= 701510204130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 16
|year= |author=
|description=
|image= Нечевский переулок, 16, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://www.vsrf.ru/stor_pdf.php?id=1351716
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47408 |long= 84.96599 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030467000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18 / Красноармейская улица, 56
|description= Ценная среда. Аварийный с 2014.
|image= Нечевский переулок, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47406 |long= 84.96641 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030468000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18а
|description= Фоновая застройка. Пожар 30.12.2020
|image= Нечевский переулок, 18а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96779 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030469000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 19 / улица Дзержинского, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/dzer-2/
|document= d19092014
}}
===улица Никитина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478222 |long= 84.953741 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030470000 |knid-new=701410139850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 2-а
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Никитина-2а-DSC51884.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Nikitin Street 2a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-2/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477757 |long= 84.954401 |precise=yes
|name= Двухэтажный жилой дом |knid= 7030471000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 3
|description=
|year= сер. XIX в.
|image= Никитина 3 IMG 2347.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-3/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478116 |long= 84.954020 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030472000
|knid-new= 701410139860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 4-а
|year= кон. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Никитина-4а-DSC56209-DSC56211.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59799
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95639 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030473000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 7
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-7/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478308 |long= 84.957114 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 7030474000
|knid-new= 701410162660005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 8, стр. 4
|year= 1899 г. |author= проект А. Морозова при участии Ф.Ф. Гута
|description= пожар 12.02.2016
|image= Tomsk seminary1.jpg
|wdid= Q4460366
|wiki= Томская духовная семинария
|commonscat= Tomsk Theological Seminary |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-8/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95682 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030475000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 9 / Затеевский переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47768 |long= 84.95733 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030476000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 11 / Затеевский переулок, 2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-11/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47764 |long= 84.95820 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030477000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 13 / улица Белинского, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-13/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47763 |long= 84.95874 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030478000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 15
|description= Ценная среда
|image= Tomsk - okno (1849129676).jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-15/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477482 |long= 84.962543 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит
|knid= 7030479000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 21
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Никитина 21, Гоголя 18 IMG 20240120 120035.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/gog-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47740 |long= 84.96511 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030480000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 35
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-35/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47738 |long= 84.96552 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030481000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37 / Красноармейская улица, 27
|description= Ценная среда
|image= Томск, ул. Красноармейская 27, ул. Никитина, 37.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/kras-27/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.47731 |long= 84.96795 |precise= yes
|name= Флигель дома, в котором 2 февраля 1905 года был арестован С.М. Киров и другие участники нелегального собрания
|knid= 7000000042 |knid-new=701510367090005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37б
|description=
|year= посл. четв. XIX - 1 четв. XX в., нач. XX в., 1 четв. XX в., 1 треть XX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-37b/
|document= d25071961
}}
===Ново-Ачинская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030482000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Ачинская улица, 24 / Ново-Киевская улица, 16
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Ново-Соборная площадь===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474289 |long= 84.950747 |precise= no
|name= Площадь Революции — одна из первых городских площадей
|knid= 7030483000
|knid-new= 701510354870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь
|year= |author=
|description=
|image= Сквер на Новособорной площади.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473107 |long= 84.951278 |precise= yes
|name= Братская могила участников мартовского восстания 1919 г., расстрелянных колчаковцами. Здесь похоронена активная участница большевистского подполья П. Согрина. Установлен обелиск |knid= 7000081000 |knid-new=701510364350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1м, сквер
|description=
|image= Могила убитых колчаковцами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473009 |long= 84.951305 |precise= yes
|name= Могила И.М. Мокрушина, комиссара 265-го стрелкового полка |knid= 7000082000 |knid-new=701410051040005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1н, сквер
|year= 1919 г., 1965 г.
|description=
|image= Могила Мокрушина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.472556 |long= 84.951498 |precise= yes
|name= Здание Губернского правления (Присутственные места)
|knid= 7010030000
|knid-new= 721410019000006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1 / проспект Ленина, 67 (бывш. площадь Революции, 2)
|year= 1838-1842 гг. |author= арх. А.П. Деев
|description= Сейчас - главный корпус [[:w:ru:Сибирский физико-технический институт|Сибирского физико-технического института]]
|image= Здание губернского правления.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Former administration of Tomsk Governorate |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= no
|name= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых
|knid= 7030390000 |complex= 7030390000
|knid-new= 702121367340005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71 / улица Гагарина, 47, 49 / проспект Фрунзе, 3
|year= 2 пол. ХIХ - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых. Каменный двухэтажный дом с воротами, 29.09.2024.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= yes
|name= Каменный двухэтажный дом с воротами
|knid= 7030390001 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71
|year= 1893-1894 гг. |author= арх. П.П. Наранович. В 1912-1913 гг. — ремонт и оформление фасадов арх. К.К. Лыгиным
|description=
|image= Верхний гастроном, Ново-Соборная 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476050 |long= 84.951202 |precise= yes
|name= Каменный одноэтажный дом с воротами
|knid= 7030390002 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 47 / проспект Фрунзе, 3
|description=
|year= 1893 г.
|image= Фрунзе 3 IMG 0740.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475707 |long= 84.951277 |precise= yes
|name= Каменные двухэтажные службы
|knid= 7030390003 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 49 / Новособорная площадь, 2а
|year= 1889-1893 гг. |author=
|description=
|image= Улица Гагарина, 49 - Новособорная площадь, 2а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
==О==
===улица Обруб===
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Каруцких. Здесь в 1914-1917 гг. жил Григорий Николаевич Потанин — ученый и общественный деятель Сибири |knid= 7000000077
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 2б
|description= Снесён в 2004 г.
|year=1900 г.
|status=destroyed
|image= House of Grigory Potanin (destroyed in 2004) - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488337 |long= 84.952196 |precise= yes
|name= Доходный дом К. Андреева
|knid= 7000000078
|knid-new= 701410173560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 4
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Обруб, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488153 |long= 84.952754 |precise= yes
|name= Место дома, в котором жил и работал художник К.К. Зеленевский
|knid= 7030485000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 6
|year= |author=
|description= Из списка выявленных исчез. Видимо, снят с охраны
|image= Обруб st. Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://woodenrussia.ru/tomsk-obrub/#6
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487993 |long= 84.953175 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Тихонова |knid= 7020040000 |knid-new=701510371420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 8
|description=
|year=кон. XIX в.
|image= Обруб-8-DSC46688.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48781 |long= 84.95355 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный). Доходный дом дворянина Сквавинского
|knid= 7030486000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 10
|year= 1908 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487607 |long= 84.954195 |precise=yes
|name= Жилой дом Плотниковых (питейный дом)|knid= 7030487000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 12
|description=
|year=1880-1890 гг.
|status=destroyed
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956325 |precise= yes
|name= Здание городской вольной аптеки |knid= 7000193000
|knid-new= 721410019860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2 / улица Пушкина, 1
|description=
|year=1 четв. XIX в.
|image= Октябрьская, 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956633 |precise= yes
|name= Деревянная конюшня |knid= 7000194000 |knid-new=701510358800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2/1, во дворе
|description=
|year= кон. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4935 |long= 84.9567|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030488000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 4
|description= Ценная среда
|image= Октябрьская 4 - IMG 2496.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 4, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49298|long=84.95659 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030489000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49329|long= 84.95693|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030490000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 6
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49302 |long= 84.95707 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030491000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 8
|year= 1990 г. |author=
|description= Ценная среда. Реплика дома по Тверской, 52.
|image= Tomsk Oktyabrskaya Street 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 8, Tomsk
|link= https://www.riatomsk.ru/article/20210130/derevyannij-dom-oktyabrjskaya-tpu/
|linkextra= https://obzor.city/article/669386---mzhk-staryj-tomsk.-kak-uchenye-vossozdali-reznoj-derevjannyj-dom-na-oktjabrskoj
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49281|long=84.95789 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030492000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 10 / Кривая улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 10, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49246 |long= 84.95778 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030493000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 13 (15)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Новодел. Вероятно, утрачен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49262 |long= 84.95983 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030819000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-14/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492598 |long= 84.960933 |precise=yes
|name= Третье мужское высшее начальное училище (двухэтажное) |knid= 7030494000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16
|description=
|year=1919 г.
|image= Октябрьская 16.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49252|long=84.96137 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030495000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16а
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 16.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4925|long=84.96158 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030496000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16б
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49261 |long= 84.96061 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030497000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16в (16 стр.1)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long=84.95873|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030498000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 17
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 17, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49244|long=84.96184 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030499000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 18 / Белая улица, 13
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49239 |long= 84.95984|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030500000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 21
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 21, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49172|long= 84.96416|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030501000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22 / Ачинская улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49188|long= 84.96437|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030502000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long= 84.96026|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030503000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 23
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 23, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491624 |long= 84.96449|precise=yes
|name=Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030504000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 24
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 24, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492273 |long= 84.960853 |precise= yes
|name= Городское еврейское училище |knid= 7020041000 |knid-new=721410019670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 25
|year= 1911 г.
|author= арх. Т.Л. Фишель
|description=
|image= Октябрьская, 25.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49218|long= 84.9614|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030505000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 27
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491226 |long= 84.96534|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030506000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49108|long= 84.96565|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030507000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492096|long=84.96181 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030508000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 29
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 29.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491009 |long= 84.96583 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030509000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 30
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 30 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49198|long= 84.96221|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030510000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 31
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49076|long= 84.96603|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030511000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32
|description= Фоновая застройка
|image= Oktyabrskaya Street, 32 (Tomsk).JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 32, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49061 |long= 84.96609 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030820000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-32/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491876 |long= 84.962521 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030512000
|knid-new= 701410150550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 33
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Томск, Октябрьская 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59703
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491769|long= 84.96297|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030513000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 35
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 35, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49159 |long= 84.96342|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030514000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 37 / улица Лермонтова, 64
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49133|long= 84.96414|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030515000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49142|long= 84.96403|precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030516000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49082 |long= 84.96525|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030517000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 41
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48955 |long= 84.96612 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030518000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 42
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 42 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490427 |long= 84.964626 |precise= yes
|name= Троицкая церковь с интерьером
|knid= 7000195000
|knid-new= 701410051720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43
|year= сер. XIX в.
|author=
|description=
|image= Свято-Троицкая церковь, ул. Октябрьская, 43.jpg
|wdid= Q15302058
|wiki= Свято-Троицкий храм (Томск)
|commonscat= Holy Trinity Church (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49061|long=84.964 |precise=yes
|name= Здание |knid= 7030519000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489361 |long= 84.966123 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с эркером над входом |knid= 7000196000 |knid-new=701410063910005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 44
|description=
|image= Октябрьская-44-DSC17374.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 44, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48999 |long= 84.96553|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030520000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 45 / Загорная улица, 76
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long= 84.96594|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030521000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 46
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48969 |long=84.96517 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030522000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 47
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long=84.96529 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030523000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48894 |long=84.96511 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030524000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48816 |long= 84.96495 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030525000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 52
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 52 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48878 |long= 84.96497 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030821000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 53
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-53/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4879 |long=84.96498 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030526000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 54/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48863 |long= 84.96476 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030527000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 55
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 55 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48833|long=84.96443 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030528000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 59
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48741 |long= 84.96406 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030529000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 60
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 60 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48724 |long= 84.96379 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030530000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 62
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 62 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48774 |long=84.96372 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030531000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 65
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 65, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486771 |long= 84.963125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030532000
|knid-new= 701510376810005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 66 / Песочный переулок, 2
|year= сер. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Tomsk Pesochny Lane 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 66, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48747 |long=84.96251 |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030533000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 69
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487037 |long= 84.962752 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030534000 |knid-new=701510374420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71
|description=
|year= сер. ХIХ в.
|image= Октябрьская улица, 71, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48705 |long=84.96291 |precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030535000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 71 (ворота), Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48688 |long=84.96252 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030536000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73
|description= Ценная среда
|image= Oktyabrskaya Street 73 Tomsk.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48679 |long=84.96228 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030537000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.486909 |long= 84.96216|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030538000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48674 |long=84.96173 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030539000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 75
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Октябрьский взвоз===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492589 |long= 84.953650 |precise=yes
|name= Епархиальный дом Некрасова |knid= 7030540000 |knid-new=701410140070005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 1
|description=
|year=1915 г.
|image= Октябрьский взвоз 1 IMG 0402 4.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-1/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49298 |long= 84.95367 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030822000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 4
|year= до 1893 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-4/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030541000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 8
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-8/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493999 |long= 84.954630 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 7010031000
|knid-new= 721410018990006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 10
|year= 1798 г. |author= строитель Иван Карпов
|description=
|image= Воскресенская церковь (Томск).jpg
|wdid= Q4126189
|wiki= Воскресенская церковь (Томск)
|commonscat= Church of the Resurrection of Christ (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/oktv-voskr/
|document= d30081960
}}
==П==
===Песочный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030542000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486580 |long= 84.963059 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом.
|knid= 7030543000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Песочный 5 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030544000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 10
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030545000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030546000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 14
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030547000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 16
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030548000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030549000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 26
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Петропавловская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48235 |long= 84.96498 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030823000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда. Пожар 12.07.2026
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-7/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48429 |long= 84.96789 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030550000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 33
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-33/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.48456 |long= 84.96877 |precise= yes
|name= Дом, где на квартире В.В. Сидоровой-Калачевой была конспиративная квартира томского подпольного комитета РСДРП(б)
|knid= 7000062000 |knid-new=701510370130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-44/
|document= d21051973
}}
===улица Пирогова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461796 |long= 84.956965 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 7000198000
|knid-new= 721410019480005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пирогова, 10 / улица Белинского, 55а
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Пирогова-10-DSC47269.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova Street 10, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
===переулок Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479072 |long= 84.950610 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7030551000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 1а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Плеханова 1а IMG 0762.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanova Lane 1a |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479128 |long= 84.952182 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с угловым эркером и боковым ризалитом |knid= 7000199000 |knid-new=701510269100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5-а
|description=
|year= кон. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479036 |long= 84.95185 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030552000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Переулок Плеханова, 5, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanov Lane, 5
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47913 |long= 84.95344 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030553000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 9 / Советская улица, 24а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47955 |long= 84.95551 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030554000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 14 / улица Крылова, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-14/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47956 |long= 84.95656 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030555000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 18 / Юрточный переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47961 |long= 84.95725 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030556000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 22
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-22/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47968 |long= 84.95941 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030557000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 30
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-30/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47970 |long= 84.95981 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030558000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 32
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47971 |long= 84.96012 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030559000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 34
|description= Ценная среда
|image= Плеханова 34 IMG 1244.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-34/
|document= d19092014
}}
===улица Пушкина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030560000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 4
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-4/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95746 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030561000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1893 |author=
|description= Фоновая застройка. Разрушен пожарами в 2009-2010 гг. Реплика 2018 года.
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 002.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Tomsk
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49444 |long= 84.95833 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030562000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5а
|year= 1897 |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Пушкина, 5а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5a/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49426 |long= 84.95568 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030563000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 6
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-6/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49494 |long= 84.95909 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030564000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 14
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mak-3/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.497436 |long= 84.965467 |precise= no
|name= Дом, в котором находился районный штаб восставших под руководством Н.Т. Байбородина
|knid= 7000063000 |knid-new=701510381180005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 19
|description=
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49579 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030565000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 24
|year= 1899 г. |author=
|description= Ценная среда. В 2012 сильно повреждён пожаром. Реплика 2019 года
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 001.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 24, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-24/
|document= d19092014
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.496788 |long=84.961700 |precise=yes
|name=Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid=7000202000 |knid-new=721410019470005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=улица Пушкина, 28а (бывш. 26)
|year=1902 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link=
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49688 |long= 84.96219 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000203000 |knid-new=701610658010005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28
|description=
|year= нач. XX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-28/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49709 |long= 84.96207 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030566000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28в
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.497273 |long= 84.963229 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid= 7000204000
|knid-new= 701510379720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 32
|year= нач. XX в. |author=
|description= Новострой
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-32/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49753 |long= 84.96427 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030567000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34
|year= 1902 г., 2008 г. - реставрация. 2025 г. - пожар |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-34/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49764 |long= 84.96450 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030824000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.497889 |long= 84.965122 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000205000
|knid-new= 721410019870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 38
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Tomsk Pushkina Street 38.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-38/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.498 |long= 84.9656 |precise= yes
|name= Деревянный жилой дом
|knid= 7010032000
|knid-new= 721410013520006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 40
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= ПУШКИНА УЛ., 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 40, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-40/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49824 |long= 84.96642 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030568000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 42а / Дальне-Ключевская улица, 115
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-42/
|document= d19092014
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-tom
|d30081960
|d25071961
|d21051973
|d04121974
|d17021978
|d28041980
|d22121993
|d20021995
|d02041997
|d08071997
|d25082000
|d29052007
|d22022012
|d16012013
|d29032013
|d29042014
|d19092014
|d01082018
|d12012024
|d04062024
|d29092025_97
}}
{{footer|type=Наследие}}
ifxmkiniqkbayguw1wg716vquh64o7m
777023
777022
2026-09-12T11:39:35Z
Figure19
7070
/* проспект Ленина */ knid-new для 7000039001
777023
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-tom|lat=56.4877|long=84.9602|zoom=14|districtid=Q976}}
{{monument-link|l2g|'''[[Томск]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 1)|улицы А–Г]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)|улицы Д–К]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 4)|улицы Р–Я]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 5)|крупные объекты]]}}
Объекты с комментариями "Ценная среда" и "Фоновая застройка" не являются объектами культурного наследия/памятниками архитектуры, однако местные власти предпринимают попытки их охранять от сноса законодательными ритуалами.
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.487745 |long= 84.947482 |precise= no
|name= Здание мясных рядов
|knid= 7010001000
|knid-new= 701610657930006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Базарная площадь (площадь Ленина)
|year= XIX в. |author=
|description= Взорвано в 1972 г. при постройке театра драмы
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.488654 |long=84.944740 |precise=yes
|name=Здание управления округа путей сообщения
|knid=7000146000
|knid-new=701410062290005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=площадь Ленина, 1 / улица Маркса, 2 / Набережная реки Томи, 11
|year= 1897 г.
|author=
|description=
|image=The building of the Office of Communications (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Karla Marksa Street 2, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-1/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488073 |long= 84.945508 |precise= yes
|name= Биржевой корпус
|knid= 7010020000
|knid-new= 701410065430006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 2 / Набережная реки Томи, 9
|year= 1806 г., 1854 г. (реставрация) |author= арх. А. А. Арефьев
|description=
|image= 20120930-IMG 2562.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Gold Exchange building, Lenina Sq. 2, Tomsk |protection= Ф
|link= https://obzor.city/article/485053
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488669 |long= 84.947144 |precise= yes
|name= Собор Богоявления
|knid= 7030365000
|knid-new= 701410154550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 7 / проспект Ленина 82, стр.1
|year= |author=
|description=
|image= Bogoyavlensky cathedral in Tomsk.JPG
|wdid= Q16627235
|wiki= Богоявленский собор (Томск)
|commonscat= Cathedral of the Epiphany (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-7/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486083 |long= 84.947564 |precise= yes
|name= Корпус торговых лавок
|knid= 7030366000
|knid-new= 701911367330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 8
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= Ленина 8 IMG 1570.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-8/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.485308 |long= 84.945451 |precise= yes
|name= Харчевня «Славянский базар» |knid= 7020005000 |knid-new=701410050570005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 10
|year= 1888 г.
|author= арх. В. В. Хабаров
|description=
|image= 20120930-IMG 2585.jpg
|wdid=Q4423069
|wiki= Славянский базар (Томск)
|commonscat= Slavyansky Bazar, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-10/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488151 |long= 84.948614 |precise= yes
|name= Памятник В. И. Ленину
|knid= 7000244000
|knid-new= 721410022620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 11б
|year= 1959 г. |author=
|description=
|image= Tomsk LeninSquare.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin at Lenin Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486555 |long= 84.948763 |precise= yes
|name= Городской корпус лавок
|knid= 7020006000
|knid-new= 711310010850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 12
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 20120930-IMG 2576.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 12, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-12/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488592 |long= 84.949466 |precise= yes
|name= Общая полицейская управа (1850-е гг.). Центральная пожарная часть
|knid= 7030367000
|knid-new= 701911367280005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13
|year= 1850 г., нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Tomsk3145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-13/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48825 |long= 84.94907 |precise= yes
|name= Иверская часовня (восстановленная)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Iverskaya chapel (Tomsk).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Iverskaya chapel in Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487514 |long= 84.948827 |precise= yes
|name= Мучной корпус
|knid= 7000148000
|knid-new= 721410022330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 14
|year= 1908 г. |author= арх. Т. Фишель
|style= модерн
|description=
|image= Мучной корпус (Томская область).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Flour Building, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-14/
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Ансамбль винной монополии (казённого винного склада) |knid= 7000149000 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Винная монополия 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Wine Monopoly, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-1/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Трёхэтажное промышленное здание
|knid= 7000149001 |complex= 7000149000
|knid-new= 701410177790005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Wine Monopoly IMG 0918.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456751 |long= 84.951988 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149002 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1 стр. 1
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1-1 IMG 0018a.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.455798 |long= 84.951801 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149003 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1а (стр. 3?)
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1а IMG 1176.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455801 |long= 84.952171 |precise= yes
|name=Службы с дымовой трубой
|knid= 7000149004 |complex= 7000149000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1б / улица Нахимова, 4а
|year= |author=
|description=
|image= 2 проспект Ленина, 1б, Томск 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 4a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.457064 |long= 84.951677 |precise=yes
|name= Двухэтажное жилое здание при складе винной монополии |knid= 7000149005 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 3
|description=
|image= Ленина 3 IMG 1177.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 3, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456355 |long= 84.950304 |precise=yes
|name= Учебный корпус Томского политехнического университета |knid= 7030368000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2
|description=
|year=1955 г.
|author= арх. П.П. Кузнецов
|image= Десятый корпус - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 2, Tomsk
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Трёхэтажное здание в неоклассичесском стиле с двускатной крышей, фронтоном, украшенными лепниной, колоннами, оформляющими главный фасад
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 2а-4 IMG 1145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.457581 |long= 84.950046 |precise= yes
|name= Здание клиники им. Савиных
|knid= 7000150000
|knid-new= 701410166050005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4 / улица Савиных, 12
|year= 1908 г. |author=
|description= Госпитальные клиники, первые в Сибири и вторые в России, где работали многие выдающиеся хирурги. Здесь в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. размещался эвакогоспиталь
|image= Клиника Савиных 1.JPG
|wdid= Q116521350
|wiki= Госпитальные клиники имени А. Г. Савиных
|commonscat= Savinykh Hospital |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-4/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45795 |long= 84.94822 |precise= yes
|name= Одноэтажное оштукатуренное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных, кабинет магнитно-резонансной терапии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45799 |long= 84.94920 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных. Кафедра инфекционных болезней и эпидемиологии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.458855 |long= 84.950566 |precise= yes
|name= Доходный дом В.Л. Морозова
|knid= 7030369000
|knid-new= 701410155850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 8 / Учебная улица, 23
|year= 1899 г. |author=
|description=
|image= Lenina 8 IMG 1865 1866.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60195
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.459639 |long= 84.951574 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030370000 |knid-new=701410130960005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 19
|description=
|year= 1908 г.
|image= Ленина 19 IMG 0121.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 19, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-19/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом, обшит, резной декор
|knid= 7030371000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 23
|description= Ценная среда
|image= Ленина 23 IMG 0125.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 23, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-23/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе, обшит
|knid= 7030372000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 23/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Расселён в 2010-2013 гг., а 22 июля 2014 г. пострадал в результате пожара. В 2019 г. включен в программу «Дом за рубль». В июле 2026 снесён.
|image= Ленина 23-1-2023-IMG 175053.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.461634 |long= 84.950448 |precise= yes
|name= Жилой дом, 2 эт., смешан. |knid= 7020033000 |knid-new=701410162290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 24
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Lenina 24 IMG 1931.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 24, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-24/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.460510 |long= 84.951454 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030373000 |knid-new=701410131150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 25
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 25 IMG 0247.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 25, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-25/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе |knid= 7030374000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 25/1
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 25a IMG 1861.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.463963 |long= 84.950143 |precise= no
|name= Корпус механических мастерских Томского политехнического института — первое промышленное предприятие Томска — «Машиностроя»
|knid= 7000033000
|knid-new= 701510373600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28, стр. 26
|year= 1903 г., 1920 г. |author=
|description=
|image= Lenina 28 IMG 2049.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9471 |precise=yes
|name= Газовый завод |knid= 7030375000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28-а
|description=
|year=1903 г.
|author=архитекторы Енкен, Ф.Ф. Гут, инж. Хомич
|image= Lenina 30-2 IMG 2161.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28a, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.465418 |long= 84.950213 |precise= yes
|name= Главный корпус Технологического института (Томский политехнический университет), где в 1904-1905 гг. на вечерних общеобразовательных курсах учился С.М. Киров
|knid= 7010021000
|knid-new= 701410330840006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30
|year= 1897-1907 гг. |author=
|description= Включён в Свод особо ценных объектов культурного наследия народов РФ
|image= Ленина-30-DSN57425.jpg
|wdid= Q116547506
|wiki= Главный корпус Томского технологического института
|commonscat= Main building of Tomsk Polytechnical University |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d02041997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9492 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория с доменной печью |knid= 7030376000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2 (30/1)
|description= Ранее сложившийся адрес - проспект Ленина, 28а
|year= кон. XIX в.
|image= Lenina 30-2 IMG 2123.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30-2, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30-1/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9502 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория |knid= 7030377000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30а
|description=
|year=1903 г.
|style= модерн
|image= Lenina 30a IMG 1946.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30a, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30a/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46467 |long= 84.94708 |precise= no
|name= Двухэтажное кирпичное здание в комплексе пристроенных друг к другу объектов по проспекту Ленина, 30/2, 30/2, стр. 2, западная часть
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2, стр. 3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46418 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Двухэтажное деревянное здание во дворе корпуса Томского политехнического университета
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.461613 |long= 84.951581 |precise= yes
|name= Памятник революционеру А.Ф. Иванову
|knid= 7000046000
|knid-new= 702611473170005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 31а, сквер школы
|year= 1979 г. |author=
|description=
|image= Pirogova-Lenina IMG 4883.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.467041 |long= 84.950180 |precise= yes
|name= Здание бактериологического института |knid= 7000151000
|knid-new= 721410019640005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-32-DSN54317.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Institute of Bacteriology, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-32/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46712 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Службы бактериологического института
|knid= 7030795000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32 стр. 1
|year= |author=
|description= Одноэтажное кирпичное здание, расположено в
глубине квартала за зданием по проспекту Ленина, 32. Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461907 |long= 84.951425 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7030378000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 33
|year=кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 33 IMG 0250.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova 2 - Lenina 33, Tomsk
|link= http://kraeved.lib.tomsk.ru/page/885/%3Fpn%3D9?pn=112&nom=1110
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46545 |long= 84.94806 |precise= yes
|name= Деревянная хозяйственная постройка в глубине усадьбы
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 36/4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46264 |long= 84.95140 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит, декор
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 37
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474131 |long= 84.949795 |precise= yes
|name= Здание Управления Сибирской железной дороги, где 20 октября 1905 года черносотенцы при поддержке войск расстреляли и заживо сожгли несколько сот человек
|knid= 7000039000
|knid-new= 701610539560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40
|year= |author=
|description=
|image= Пр._Ленина 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 40, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Каменное общественное, четырехэтажное здание. Учебные мастерские при Томской государственной академии систем управления и радиоэлектроники, начало XX в.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40г
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47402 |long= 84.94835 |precise= yes
|name= Типография товарищества «Печатня С.П. Яковлева» (бывший каменный дом усадьбы купца М.Л. Куренкова, 1888 г.)
|knid= 7000039001
|knid-new= 702611473170005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40 / Типографский переулок, 2
|year= Одноэтажный - 1888 г., двухэтажный - 1902 г. |author=
|description=
|image= Типографский 2 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/93166
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/116917
|document= d12012024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46376 |long= 84.95184 |precise= yes
|name= Дом культуры ТЭМЗ
|knid= 7030796000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 41
|year= |author=
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Ценная среда
|image= Ленина 41 IMG 134430.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 41, Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475121 |long= 84.949731 |precise= yes
|name= Дом купца Кухтерина. Частные квартиры
|knid= 7000153000
|knid-new= 721410019630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 42
|year= 1900 |author= Предположительно, Константин Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Merchant Kuhterin house |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/653642---kupecheskie-zaly-i-kvartira-osobogo-rezhima.-istorija-doma-na-lenina-42
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-42/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.464581 |long= 84.951362 |precise= yes
|name= Физический корпус технологического института
|knid= 7000154000
|knid-new= 701510201710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43
|year= 1904 г. |author=арх. А.А. Марфельд
|description= Здесь была создана первая в мире электрическая дорога на магнитной подушке и размещался первый научно-исследовательский институт Сибири — институт прикладной физики, основанный в 1923 г. при Томском технологическом институте
|image= Физический корпус.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 43, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-byla-sozdana-elektrodoroga-221.html
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.465746 |long= 84.951523 |precise= yes
|name= Химический корпус Технологического института |knid= 7020013000 |knid-new=701410166840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43а (ранее 45) / проспект Кирова, 1
|year= 1903 г.
|author= арх. Р.Р. Марфельд, строитель Ф.Ф. Гут
|description=
|image= Химический корпус ТТИ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Prospekt Lenina 43a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43a/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.475592 |long= 84.949250 |precise=yes
|name= Место с памятным знаком, связанное с политическими репрессиями 1930-х годов |knid= 7030379000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, сквер между домами №42 и №44
|description=
|image= Stalin-repressions-Tomsk-stone.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Park of memory to Stalin repressions, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475963 |long= 84.949701 |precise= yes
|name= Церковно-приходская школа при архиерейском доме
|knid= 7020012000
|knid-new= 701410055230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 44
|year= 1896 г. |author= арх. В.В. Хабаров
|description=
|image= Церковно-приходская школа при архиерейском доме, проспект Ленина, 44, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 44, Tomsk |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/626841---lenina-44.istorija-120-letnego-doma-i-teh-kto-v-nem-zhil-rabotal-vzroslel-i-umiral
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47638 |long= 84.94975 |precise= yes
|name= Четырёхэтажное здание 1930-х гг. постройки, конструктивизм
|knid= 7030797000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 46
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4675 |long= 84.9513 |precise= yes
|name= Двухэтажное здание с цокольным этажом, цокольный и первый этажи кирпичные, второй - деревянный, с балконами, обшит, резной декор
|knid= 7030380000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47
|year= 1890 г. |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Ленина 47, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 47, Tomsk |protection= Ц
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-47/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46741 |long= 84.95178 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом с балконом и цокольным этажом
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47/1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47682 |long= 84.94972 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 48
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46811 |long= 84.95131 |precise= yes
|name= Пятиэтажное здание
|knid= 7030798000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1955 г |author=
|description= Ценная среда. В 2018 снесён, в 2026 выстроено похожее здание.
|image= Cleaning snow from roof of the house Prospekt Lenina in Tomsk.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-49/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477308 |long= 84.949577 |precise= yes
|name= Здание Общественного собрания
|knid= 7010025000
|knid-new= 721410014740006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 50
|year= 1900 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Ленина-50-DSN54158.jpg
|wdid= Q16645585
|wiki= Дом офицеров (Томск)
|commonscat= Lenin Avenue 50, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-50/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.468860 |long= 84.951235 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 7030381000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 51
|year= 1917 г. |author=
|description= Детская больница имени Петра и Алевтины Михайловых. Средства на строительство в размере 100 тыс. рублей были завещаны томским купцом первой гильдии Петром Васильевичем Михайловым. Вдова Михайлова пожертвовала участок земли стомостью 20 тыс. руб. За основу был взят проект омского архитектора [http://ngeorgij.livejournal.com/88314.html А.В. Линецкого], проект был сильно переделан архитектором П.Ф. Федоровским. Из-за событий 1917 года работы по отделке фасада завершены не были
|image= Ленина 51 IMG 0231.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 51, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-51/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477675 |long= 84.949674 |precise= yes
|name= Торговая лавка С. Бейлина |knid= 7020014000
|knid-new= 721410022440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Ленина-52-DSC32538.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-52/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4779 |long= 84.9497 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030382000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52а
|year= нач. XX в. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 52а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52a, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4777 |long= 84.9494 |precise= yes
|name= Одноэтажный деревянный дом
|knid= 7030765000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52/1
|year= |author=
|description= Новострой. Переведён в фоновую застройку
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478276 |long= 84.949620 |precise= yes
|name= Здание аптекарского магазина торгового дома «Штоль и Шмит»
|knid= 7000155000
|knid-new= 721410019820005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Аптекарский дом "Штоль и Шмидт".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 54, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-54/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478270 |long= 84.949277 |precise=yes
|name= Ансамбль аптекарских построек Флеер. Службы при аптекарском магазине и доме Флеер (Аптека фирмы «Штоль и Шмит») |knid= 7030383000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54, стр. 2
|description=
|image= Ленина 54-2 IMG 0068-2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47032 |long= 84.95175 |precise= yes
|name= Административное здание советского периода (с концертным залом), в стиле советского брутализма, переменной этажности (начало 1970-х гг. XX в.)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 55
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478931 |long= 84.949282 |precise= yes
|name= Жилой дом (деревянный)
|knid= 7010026000
|knid-new= 701410145260006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 56
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Проспект Ленина, 56, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 56, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-56/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479378 |long= 84.949127 |precise= yes
|name= Трёхэтажный жилой дом на цокольном этаже |knid= 7000166000
|knid-new= 721410019610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58
|description=
|image= Жилой дом на проспекте Ленина, 58 (бывшая улица Почтамтская).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 58, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47952 |long= 84.94949 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4706 |long= 84.9515 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, не обшит, резной декор
|knid= 7030384000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 59
|description= Ценная среда
|image= Ленина 59, Томск.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-59/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4709 |long= 84.9516 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, обшит
|knid= 7030385000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 61
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 61 IMG 4893.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479977 |long= 84.949320 |precise= yes
|name= Флигель при четырехклассном ремесленном училище
|knid= 7030386000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 62
|year= 1896 г. |author=
|description=
|image= Флигель при четырёхклассном ремесленном училище, проспект Ленина, 62, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.471507 |long= 84.951092 |precise= yes
|name= Дом, в котором работал совет военнопленных депутатов при Томском совете рабочих и солдатских депутатов во главе с венграми-интернационалистами Ф. Мюннихом, М. Юнгом и др., здесь находилась редакция газеты «Неспава» — орган венгерских интернационалистов
|knid= 7000042000
|knid-new= 721410022600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 65 / улица Герцена, 1 (бывш. Садовая улица, 4)
|year= 1918 г.; доска установлена в 1921 г. |author=
|description=
|image= Ленина 65 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 65, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/sov-75/
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-nahodilsya-sovet-voennoplennyh-deputatov-224.html
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480267 |long= 84.949142 |precise= yes
|name= Томское четырёхклассное ремесленное училище
|knid= 7030387000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 66
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 66, ФЖ, 7 корпус ТГУ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.480679 |long= 84.949067 |precise=yes
|name= Жилой дом (общежитие). Советский неоклассицизм |knid= 7030388000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 68
|year= 1950-е гг.
|description=
|image= Ленина 68 IMG 0811 2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-68/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.481235 |long= 84.948971 |precise=yes
|name= Жилой дом|knid= 7030389000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 70
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Ленина 70 IMG 0814 5.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-72/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.481481 |long= 84.948907 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Корнакова. Дом, где жил активный деятель революционного народничества 1870-х гг. А.А. Квятковский
|knid= 7020015000
|knid-new= 701610683600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 72 / улица Беленца, 13
|year= 1852-1870 гг. |author=
|description=
|image= Lenina 72, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 72, Tomsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475992 |long= 84.950465 |precise= yes
|name= Казначейство
|knid= 7000000017
|knid-new= 721410028130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 73
|year= 1887 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Мэрия Томска.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City hall in Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-73/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Усадьба Асташева
|knid= 7010027000 |complex= 7010027000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75-77
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= 035 Томск Архиерейская домовая церковь (cropped).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-75/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476403 |long= 84.950501 |precise= no
|name= Жилой дом Асташева (областной краеведческий музей)
|knid= 7010027001 |complex= 7010027000
|knid-new= 721410019010006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75 (36) / проспект Фрунзе, 2
|year= 1842 г., 1838 г. |author=
|description=
|image= Tomsk Regional Museum.jpg
|wdid= Q16706831
|wiki= Томский областной краеведческий музей
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476688 |long= 84.950797 |precise= yes
|name= Флигель (домовая церковь с колокольней) |knid= 7010027002 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 2.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель (духовная консистория) |knid= 7010027003 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 - Фрунзе 2 IMG 0735.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Кладовые |knid= 7010027004 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Гагарина 43 IMG 0742.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477024 |long= 84.951161 |precise= yes
|name= Каменная конюшня |knid= 7010027005 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 77/1
|description=
|year=1839-1893 гг.
|image= Ленина 77 IMG 0743.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 7010027006 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476692 |long= 84.950255 |precise= yes
|name= Ограда |knid= 7010027007 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Улица Гагарина, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482147 |long= 84.948731 |precise= yes
|name= Доходный дом Н. Орловой
|knid= 7020016000
|knid-new= 721410022450005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 76
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 2021-02-05 0004 - Ленина 76 - Аптека 70.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-76/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483753 |long= 84.948484 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Некрасова |knid= 7020017000
|knid-new= 721410022400005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 80
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= 20120930-IMG 2629.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 80, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-80/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4887 |long= 84.9477 |precise=yes
|name= Торговые лавки |knid= 7030392000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82 / площадь Ленина, 9
|description=
|image=
|year=1859 г.
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d16012013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48919 |long= 84.94771 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid= 7030799000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82a/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490042 |long= 84.947642 |precise= yes
|name= Торговый дом «Михайлов и Малышев» |knid= 7020018000 |knid-new=721410019680005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82б (ранее 84)
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82b/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477854 |long= 84.950312 |precise= yes
|name= Дом Г.Ф. Флеера (аптекарский магазин)
|knid= 7010028000
|knid-new= 711210004510006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 83
|year= 1907 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-83-DSC39985.JPG
|wdid= Q116521346
|wiki= Особняк Г. Ф. Флеера
|commonscat= Prospekt Lenina 83, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-83/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49001 |long= 84.94769 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное угловое здание
|knid= 7030800000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 84 / Кооперативный переулок, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 84 - Кооперативный 7 IMG 0440-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 84, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-84/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478488 |long= 84.950264 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова |knid= 7020019000 |knid-new=721410019720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85
|year= кон. XIX в.
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Вероятно, переведено в ИЦГФО.
|image= Ленина-83-DSC14713.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-85/
|document= d22121993
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478133 |long= 84.950259 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова
|knid= 7020020000
|knid-new= 721410019710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85-а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 85а.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490669 |long= 84.947670 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный особняк
|knid= 7000000018
|knid-new= 721410019380005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 86 / Кооперативный переулок, 12
|year= сер. ХIХ в. |author=
|description= Стиль - поздний ампир, в базе - гостиница
|image= Hotel "North" (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-86/
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47875 |long= 84.95025 |precise= yes
|name= Кирпичный четырехэтажный дом советского периода, 1957 г.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 87
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49095 |long= 84.94783 |precise= yes
|name= Каменное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 88
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479049 |long= 84.950223 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Соболевой |knid= 7020021000 |knid-new=701510306440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 89 / переулок Плеханова, 1
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-89-DSN57688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 89, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491217 |long= 84.947691 |precise= yes
|name= Одноэтажный дом «на погребах» с мезонином
|knid= 7000000055
|knid-new= 721410019390005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90
|year= 1850 г. |author=
|description=
|image= Ленина 90 IMG 0433.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-90/
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Комплекс руинированных двухэтажных кирпичных построек во дворе, пристроены к проспекту Ленина, 88
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 90-2 IMG 0435 7.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491457 |long= 84.947670 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030395000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 92
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.4802 |long= 84.9500 |precise= yes
|name= Здание областного отдела «Союзпечать», где с января 1918 г. находились бюро и клуб Томского комитета РСДРП |knid= 7000045000
|knid-new= 721410019830005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|description=
|year=1847 г., январь-март 1918 г.
|image= Ленина 93 IMG 0817.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480530 |long= 84.949934 |precise= yes
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Главный корпус
|knid= 7030396000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Tomsk Post Office.JPG
|wdid= Q16706842
|wiki=
|commonscat= Post office, Lenina 93, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-93/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Флигель |knid= 7030397000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47998 |long= 84.95006 |precise= yes
|name= Книжный магазин Посохина
|knid= 7030801000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93 стр. 6
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-91/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.481392 |long= 84.949617 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Шадрина (магазин Фельдштейна)|knid= 7020022000
|knid-new= 721410028110005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 95 / улица Беленца, 15
|year= нач. XX в.
|description=
|image= Prospekt Lenina in Tomsk, 95.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 95, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-95/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48188 |long= 84.94948 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030802000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97 / улица Беленца, 12
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97 IMG 0809.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48221 |long= 84.94935 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030803000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97а IMG 0801.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 97a, Tomsk |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-97/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492736 |long= 84.947772 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030398000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 98
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 98 IMG 0470.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-98/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.482487 |long= 84.949263 |precise= yes
|name= Доходный дом В. Корнилова |knid= 7020023000 |knid-new=721410019690005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 99
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 99 IMG 0802.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 99, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-99/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493026 |long= 84.947750 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030399000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 100
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 100 IMG 0468.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-100/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483122 |long= 84.94918 |precise= yes
|name= Дом Голованова |knid= 7000160000
|knid-new= 721410019620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 105 / переулок Нахановича, 8
|year= 1890-1900 гг.
|description=
|image= Нижний-гастроном-DSC30780.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 105, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-105/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483513 |long= 84.949192 |precise= yes
|name= Административное здание |knid= 7000161000
|knid-new= 721410019590005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 107
|year= 1897 г.
|description=
|image= Рыжий дом с мартином.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 107, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-107/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483608 |long= 84.949231 |precise= yes
|name= Здание Сибирского торгового банка
|knid= 7000162000
|knid-new= 721410019580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 109
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Ленина 109, Томск.jpg
|wdid= Q60368111
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 109, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17085
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/sibirskiy-torgovyy-bank-154.html
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.484432 |long= 84.949370 |precise= yes
|name= Здание пассажа Второва |knid= 7000163000 |knid-new=711310010860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= 20120930-IMG 2605.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vtorov Passage, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-111/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484795 |long= 84.9490687 |precise= yes
|name= Место столкновения 18 января 1905 г. вооруженной демонстрации рабочих и студентов с полицией, во время которого был убит знаменосец демонстрации, член Томского комитета РСДРП И.Е. Кононов
|knid= 7030766000
|knid-new= 701530390230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= |author=
|description= Как следует из схемы (приложение №27 к приказу Департамента по культуре от 08.12.2014 № 473/01-09), границы объекта укладываются в клумбу посередине перекрёстка
|image= Tomsk - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49515 |long= 84.94793 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030804000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 112а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-112/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.488672 |long= 84.948496 |precise= yes
|name= Общественное здание |knid= 7000164000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 113 / площадь Ленина, 11
|year= сер. XIX в.
|description= Новодел
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-11/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.489000 |long= 84.948442 |precise= yes
|name= Доходный дом купца Толкачева
|knid= 7030400000
|knid-new= 701410177080005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 115
|year= 1880-е гг. |author= арх. А.П. Бехтер
|description=
|image= 2021-02-09 0052 - Ленина 115 - Онкодиспансер.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 115, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-115/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489717 |long= 84.948501 |precise=yes
|name= Особняк А. Толкачёва |knid= 7020024000 |knid-new=701510308630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 119
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-119/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490945 |long= 84.948501 |precise= yes
|name= Доходный дом Е. Некрасовой |knid= 7020025000
|knid-new= 721410022410005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 123
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-123-DSN17764.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 123, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-123/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491149 |long= 84.948727 |precise= yes
|name= Государственный банк
|knid= 7020026000
|knid-new= 701510250150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 125
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 125 IMG 0431.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 125, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-125/
|document= d22121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/543804/page4/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492008 |long= 84.948603 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный жилой дом |knid= 7000165000 |knid-new=701410166000005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 129
|year= сер. XIX в.
|description= Реплика
|image= Ленина-129-DSC70271.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 129, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-129/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49321 |long= 84.94853 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030805000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 133а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Tomsk. Lenina-1905 goda - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-133/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49425 |long= 84.94857 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030806000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 139
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Nissan Micra en Tomsko.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-139/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4949 |long= 84.9487 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030401000 |knid-new=701410176840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 143
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв.
|description=
|image=
|status=destroyed
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495684 |long= 84.948591 |precise= yes
|name= Дом торговый Некрасова (переселенческое управление)
|knid= 7030402000
|knid-new= 701410156420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 147 / переулок Ванцетти, 10
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Ленина 147 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-147/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4963 |long= 84.9487 |precise= yes
|name= Двухэтажный дом
|knid= 7030403000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Ленина 151 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-151/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49653 |long= 84.94865 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030807000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5016 |long= 84.9489 |precise=yes
|name= Больница Некрасова |knid= 7030404000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 179
|year= нач. ХХ в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-179/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.502 |long= 84.949 |precise= yes
|name= Больница Некрасова
|knid= 7030753000
|knid-new= 701410139800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 181 / переулок Островского, 5
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= 2019-12-18 0029 - Ленина 181 - Томский техникум водного транспорта и судоходства.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 181, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-181/
|document= d29042014
}}
===улица Лермонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48449|long= 84.96006|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030405000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48414|long= 84.96188|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030406000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Лермонтова_5 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484288 |long= 84.961774 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1905 году жил Сергей Миронович Киров
|knid= 7000000041
|knid-new= 721410014630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 7
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Лермонтова-7-DSC55961.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48459 |long= 84.96129|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030407000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48472 |long= 84.96173|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030408000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48518|long= 84.96075|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030409000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48509|long= 84.96154|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030410000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48559|long= 84.96057|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030411000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48582 |long= 84.96046|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030412000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48502|long= 84.96018|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030413000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 24
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=56.48706 |long= 84.96138|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030414000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Улица Лермонтова, 27. Томск. 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 27, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48703|long= 84.96182|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030415000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48758|long= 84.96167|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030416000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 31
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Лермонтова, 31. Томск. 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 31, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48843|long= 84.96222|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030417000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 39
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48936 |long= 84.96276 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030609000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 45
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49047|long= 84.96317|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030418000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 51 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490787 |long= 84.962624 |precise= yes
|name= Городское училище |knid= 7020004000 |knid-new=721410022350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 60
|year= 1914 г.
|author= арх. П.Ф. Федоровский
|description=
|image= Lermontova str (Tomsk) b. 60.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
==М==
===переулок Макушина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4952 |long= 84.9584 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030419000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 3
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495491 |long= 84.958233 |precise=yes
|name= Доходный дом на каменном цоколе |knid= 7030420000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 5
|description=
|year=нач. XX в.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495868 |long= 84.957321 |precise= yes
|name= Здание окружного суда |knid= 7010029000 |knid-new=711310014730006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз, 9
|year= 1904 г.
|author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Макушина-8-DSC84158-DSC84159.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsky District Court |protection= Р
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495551 |long= 84.956935 |precise= yes
|name= Поздний краснокирпичный пристрой к окружному суду
|knid= 7030421000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз / улица Пушкина, 10/1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4975 |long= 84.9561 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030422000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49795 |long= 84.95585 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030811000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===Малая Подгорная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.50142 |long= 84.95515 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030812000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Малая Подгорная улица, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===улица Мамонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4909 |long= 84.9610 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030423000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4915 |long= 84.9596 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030424000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4914 |long= 84.9601 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030425000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 5а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4929 |long= 84.9594 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030426000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 12
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Мариинский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493354 |long= 84.977003 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030427000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мариинский переулок, 28
|year= конец ХIХ в. |author=
|description=
|image= Мариинский переулок, 28 IMG 113656.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mariinsky Lane, 28 |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mariin-28/
|document= d29052007
}}
===Мельничная улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499601 |long= 84.939254 |precise=
|name= Усадьба |knid= 7000185000 |complex= 7000185000 |knid-new=701520263210005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7000185001 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота |knid= 7000185002 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4987 |long= 84.9404 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030436000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 19
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 19 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4989 |long= 84.9402 |precise= yes
|name= Жилой дом (одноэтажный)
|knid= 7030437000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 21 / Сухоозёрный переулок, 3
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Мельничная 21 IMG 0156.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499718 |long= 84.939841 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7000186000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 25
|year= 1860-1870 гг.
|description=
|image= Мельничная 25.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.499961 |long= 84.939780 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный).
|knid= 7030438000
|knid-new= 721410019500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 27
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 27 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500284 |long= 84.939544 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный)
|knid= 7030439000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 29
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Мельничная 29 IMG 0158.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 29, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500470 |long= 84.939434 |precise= yes
|name= Доходный дом городской усадьбы.
|knid= 7030440000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 31 / Картасный переулок, 3
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 31 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5028 |long= 84.9377 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030441000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 32
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5008 |long= 84.9393 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030442000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 33 / Картасный переулок, 4
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.503577 |long= 84.937123 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7000187000
|knid-new= 701410064670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 38 / Дербышевский переулок, 2
|year= 1860-1870 гг. |author=
|description=
|image= Мельничная-38-DSC61082.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/dom-zhiloy-49.html
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/61618
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Промышленный комплекс объектов |knid= 7030443000 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг., 1909-1914 гг.
|image= Элеватор в Томске.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Строение мельницы купца Ильи Фуксмана - одно из крупнейших предприятий мукомольной промышленности Сибири конца ХIХ в. |knid= 7030443001 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Железобетонная паровая вальцовая мельница торгового дома «Евграф Кухтерин и сыновья» - крупнейшее мукомольное предприятие Сибири |knid=7030443002 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1909-1914 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Московский тракт===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.4717 |long= 84.9489 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Дом, где в 1918 г. размещался штаб студенческого красногвардейского отряда
|knid= 7030445000
|knid-new= 701510353510005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (дер.)
|year= |author=
|description=
|image= Московский тракт 2б IMG 2027.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание
|knid= 7030813000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (кам.)
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47348 |long= 84.94840 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030814000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47345 |long= 84.94651 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030815000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46836 |long= 84.94041 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030816000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 41 / Луговой переулок, 24
|year= 1901 г.|author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.467753 |long= 84.940043 |precise= yes
|name= Белая мечеть
|knid= 7030446000
|knid-new= 701410163140005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 43
|year= |author=
|description=
|image= Белая мечеть Томск.jpg
|wdid= Q4081635
|wiki= Белая соборная мечеть (Томск)
|commonscat= White Mosque (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
==Н==
===Набережная реки Томи===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль |knid= 7000189000 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189001 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189002 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490617 |long= 84.943652 |precise= yes
|name= Склады Якимова
|knid= 7030447000
|knid-new= 701610738500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 17 / Кооперативный переулок, 2
|year= 1882-1884 гг. |author=
|description= В 2000-х гг. надстроен мансардой
|image= Набережная Томи 17 - Кооперативный 2 IMG 0446.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.49123 |long=84.94354 |precise=yes
|name= Двухэтажные кирпичные склады
|knid= 7030754000
|knid-new=701510354670005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=Набережная реки Томи, 19а
|year= посл. треть XIX в.
|description=Реплика
|image= Набережная Томи 19 IMG 0447.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-19/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Склады купца В.А. Горохова |knid= 7010040000 |complex= 7010040000
|knid-new= 702321397740005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25, 27
|description=
|year= 1914 г. (?)
|author=арх. А.Д. Крячков (?)
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-27/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4929 |long= 84.94319 |precise=yes
|name= Каменный склад-контора
|knid= 7010040001 |complex= 7010040000
|knid-new= 702311397740015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493429 |long= 84.943191 |precise= yes
|name= Каменный склад
|knid= 7010040002 |complex= 7010040000
|knid-new= 711310010910006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 27
|year= |author=
|description=
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
|document2= d29032013
}}
===Набережная реки Ушайки===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487930 |long= 84.950820 |precise= yes
|name= Каменный мост через Ушайку
|knid= 7010033000
|knid-new= 711310010900006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 2 / улица Розы Люксембург
|year= 1912 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Stone bridge (Tomsk).jpg
|wdid= Q4211283
|wiki= Каменный мост (Томск)
|commonscat= Kamenny Bridge in Tomsk |protection= Ф
|link= https://kraeved.lib.tomsk.ru/page/64/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487154 |long= 84.951366 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7000191000
|knid-new= 701410177370005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 4
|year=1860-е гг. |author=
|description= В 1873 г. первый в Сибири книжный магазин П.М. Макушина с библиотекой. В 1893 г. Торговый дом «Житков и Сапожников». В 1920-е гг. это адрес клуба Осоавиахима, в 1930-е – Главширпотреба, в 1940-е – ремонтно-механических мастерских, позднее – магазина «Охотник»; еще позже – военкомат. Ныне - Томский гарнизонный военный суд
|image= Набережная Ушайки, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 4 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-4/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486818 |long= 84.951146 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 7030449000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description= Усадьба принадлежала золотопромышленнику 3.М. Цибульскому, бывшему в 1879-1883 гг. городским головою. В начале XX в. хозяином усадьбы был другой золотопромышленник, владелец лесопильного завода И.М. Иваницкий. Тут же (во флигеле) располагалась зубоврачебная школа. В 1941-1945 гг. здание передано трикотажно-верёвочной фабрике. Сейчас здесь областная стоматологическая поликлиника
|image= Набережная Ушайки 6 IMG 1693.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 6
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48658 |long= 84.95182 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030817000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6/2 / Пионерский переулок
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-6/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.486439 |long= 84.951006 |precise= yes
|name= Дом, в котором находился комитет РСДРП(б) и революционный клуб и работал деятель венгерского и международного коммунистического движения Бела Кун
|knid= 7000054000
|knid-new= 721410022650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 8
|year= |author=
|description= В середине XIX в. владелицей дома была купчиха Ф.С. Пастухова. Как считают краеведы, в этом здании начинала в 1863 г. свою историю Мариинская женская гимназия до её перевода на Духовскую улицу, 186. В 1880-х годах в доме жил губернатор А. Анисьин. Удобный для торговли корпус в конце XIX в. занимал магазин Степанова. В начале XX в. усадьба переходит во владение семьи Кухтериных. Меньшее здание стало жилым домом Иннокентия Евграфовича, а часть большого здания, выходящего на набережную, была отведена им под конюшню. Заметным событием торговой жизни города становится открытие в 1905 г. в этом же здании Томского отделения Русского для внешней торговли банка и перевод сюда из магистрата Томской торговой биржи. В это же время в доме работала типография Перельмана. Со временем конюшни дома были отданы под контору и склад угля А.А. Михельсона. В годы первой мировой войны в здании разместился склад Общества Красного Креста, куда поступала посильная помощь в пользу раненых. По этому же адресу в полускладском помещении (бывший магазин М.Я. Леманкина) находился первый клуб и бюро Томского комитета РСДРП. В дни революционных событий 1917 г. пространство перед зданием было местом сбора демонстрантов. В советское время в усадьбе Кухтериных размещались: Дом просвещения (1926), Томская база Росторгодежда, коммунально-строительный трест, горкомхоз (1932), нарсуд Куйбышевского района (1937-1945), областной совет общества «Спартак» (1960), галантерейный магазин (1970-е гг.), ОАО «Сибспецпроектреставрация»
|image= Набережная Ушайки 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 8 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-8-10/
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.485366 |long= 84.950416 |precise= yes
|name= Здание аптечного магазина «Пойзнер и Нови»
|knid= 7010041000
|knid-new= 701510291290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 12
|year=XIX в. (новодел) |author=
|description= Здание принадлежало торговому дому Кухтериных и сдавалось ими долгое время под аптекарский магазин. По этому адресу в Томск поступала нелегальная корреспонденция от ЦК РСДРП, редакции "Искры". С 1932 г. до конца 1970-х здесь размещались цеха швейной фабрики, в 1941-1952 гг. – артель «Единение»
|image= Набережная Ушайки 12 IMG 1688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie-aptekarskogo-magazina-poyzner-i-novi-210.html
|document= d25082000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484849 |long= 84.950148 |precise= yes
|name= Дом, где в 1847-1850 гг. жил металлург П.П. Аносов
|knid= 7010042000
|knid-new= 701410351660006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 16 (ранее 14) / переулок Батенькова, 4
|year= |author=
|description= Так называемый «губернаторский дом». Названием этот дом во многом обязан литографии М. Колосова 1871 г., под которой была сделана подпись «Губернаторская квартира». После смерти М.И. Шумилова особняком стала владеть В. Соколова, в 1880 г. он был продан Е.И. Королёву. Здесь квартировали четырнадцатый (Н.В. Родзянко, 1867-1871) и пятнадцатый (А.П. Супруненко, 1872-1880) томские губернаторы. В начале XX в. в этом здании размещались магазины: аптекарский Файнберга и Дистлера, музыкальный В. Шмидта, обувной Галчанинова, готового платья, «Хозяйство» и др. В советское время здесь располагались аэроклуб и Кировский районный суд (1937), горный и топографический техникумы (1943), облуправление кинофикации (1945), долгое время – народный суд Советского района
|image= Набережная Ушайки 16.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 16 |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-16/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483819 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Городское начальное училище («Гоголевский дом»)
|knid= 7020039000
|knid-new= 701410060260005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 20 (18в)
|year= 1905 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|description= Здание было заложено решением городской Думы в 1902 г. в связи с 50-летием со дня смерти Н.В. Гоголя. После завершения строительства оно стало именоваться Гоголевским домом. В 1905 г. сюда были переведены две школы рукоделия (образованы: одна – в 1886 г., другая – в 1890 г.), объединённые в городскую женскую профессиональную школу. Гоголевский дом стал одним из центров деятельности рабочих организаций и получил новое название – Рабочий дворец. После установления советской власти здесь разместился Совет профессиональных союзов и губернский комиссариат труда. В 1918 г. здесь работал Первый съезд профессиональных союзов Томской губернии. С 1920 по 1945 гг. в здании размещалась школа № 6, затем – школа № 9, позже – Гуманитарный лицей
|image= Tomsk3122.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 20 (Gogol House) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nabu-20/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.484201 |long= 84.947269 |precise= yes
|name= Городская лечебница
|knid= 7030450000
|knid-new= 701510221100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 22
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Набережная Ушайки 22 IMG 1558.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 22 |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/files/front/download/id/170798
|document= d29052007
}}
===Нагорный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49146 |long= 84.96062 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030451000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49145 |long= 84.96117 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030452000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49164 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030453000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 6
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030454000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7
|description= Фоновая застройка. (№7 не существует, есть только 7/1 и 7/2)
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49140 |long= 84.96151 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030455000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49157 |long= 84.96222 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030456000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===переулок Нахановича===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4827 |long= 84.9465 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030457000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка, пустующее, пожар
|image= Нахановича 1-1 IMG 0074.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4825 |long= 84.9468 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание
|knid= 7000000076
|knid-new= 701410167670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1б (ранее 3, стр. 1)
|year= ХVIII-ХIХ вв., 1862 г. - флигель |author=
|description=
|image= Нахановича 1б - IMG 0578.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/41844
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482690 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Служебный корпус управления железной дороги
|knid= 7000192000
|knid-new= 701410164970005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 3
|year= 1903 г. |author=
|description=
|image= Томский художественный музей.jpg
|wdid= Q16706833
|wiki= Томский областной художественный музей
|commonscat= Tomsk Oblast Art Museum |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483226 |long= 84.946426 |precise= yes
|name= Театр-синематограф «Новый»
|knid= 7030459000
|knid-new= 701410159880005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 4
|year= |author=
|style = модерн
|description=
|image= ТЮЗ DSC32512.jpg
|wdid= Q95353776
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 4, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482707 |long= 84.948497 |precise= yes
|name= Городская управа, где в октябре 1918 г. состоялся Всесибирский съезд профсоюзов
|knid= 7000000043
|knid-new= 701610683350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 5, 3а / проспект Ленина, 78, 78/1, 76а
|year= 1904 г. |author=
|description= 04-05.03.1917., 06.10.1918.
|image= Lenina 78, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 78, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17090
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60876
|document= d08071997
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.483289 |long= 84.947285 |precise= yes
|name= Памятный знак знаменосцу вооружённой демонстрации 18.01.1905, члену томского комитета РСДРП И.Е. Кононову
|knid= 7000060000 |knid-new=721410022610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Театральный сквер, переулок Нахановича / проспект Ленина, 78а стр. 1
|year= 1956 г.
|description=
|image= Театральный сквер, памятник Кононову IMG 1585.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482735 |long= 84.949763 |precise= yes
|name= Здание, где на собрании трудящихся выступал М.И. Калинин
|knid= 7000059000
|knid-new= 701510354580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 7 / проспект Ленина, 101, 103
|year= 1 треть XX в. |author=
|description=
|image= Kinomir (Tomsk).jpg
|wdid= Q36355402
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
===улица Нахимова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030818000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 2а стр. 11 (что это?)
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456297 |long= 84.956897 |precise= yes
|name= Ансамбль артиллерийских казарм Военного ведомства
|knid= 7030318000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702521452650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28, 32; улица Нахимова 6, 8/1, 8 стр. 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0088-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://cyberleninka.ru/article/n/arhitektura-kompleksa-zdaniy-8-go-pehotnogo-sibirskogo-rezervnogo-polka-v-tomske
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456356 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318001 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Kulyova 28 IMG 4880.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455878 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318002 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 32
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Кулёва 32 IMG 0046-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455770 |long= 84.956968 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030460000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650045
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0087-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 6, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456078 |long= 84.957922 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030461000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650055
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8/1
|year= 1907 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором размещались артиллерийские части, прославившиеся в годы Гражданской и Великой Отечественной войн
|image= 1 Нахимова, 8.1, 8а, Томск 22 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 8/1, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456068 |long= 84.959053 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030318003 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8 стр. 1
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
===Нечевский переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47374 |long= 84.96259 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030462000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030463000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3а / улица Вершинина, 1
|description= Ценная среда
|image= Нечевский переулок, 3а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47348 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030464000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3/1 / улица Вершинина, 1а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96462 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030465000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.474073 |long= 84.964912 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1917—1934 гг жил геолог, учёный-энциклопедист Ростислав Сергеевич Ильин (1891-1937)
|knid= 7030466000
|knid-new= 701510204130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 16
|year= |author=
|description=
|image= Нечевский переулок, 16, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://www.vsrf.ru/stor_pdf.php?id=1351716
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47408 |long= 84.96599 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030467000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18 / Красноармейская улица, 56
|description= Ценная среда. Аварийный с 2014.
|image= Нечевский переулок, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47406 |long= 84.96641 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030468000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18а
|description= Фоновая застройка. Пожар 30.12.2020
|image= Нечевский переулок, 18а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96779 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030469000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 19 / улица Дзержинского, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/dzer-2/
|document= d19092014
}}
===улица Никитина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478222 |long= 84.953741 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030470000 |knid-new=701410139850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 2-а
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Никитина-2а-DSC51884.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Nikitin Street 2a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-2/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477757 |long= 84.954401 |precise=yes
|name= Двухэтажный жилой дом |knid= 7030471000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 3
|description=
|year= сер. XIX в.
|image= Никитина 3 IMG 2347.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-3/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478116 |long= 84.954020 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030472000
|knid-new= 701410139860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 4-а
|year= кон. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Никитина-4а-DSC56209-DSC56211.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59799
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95639 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030473000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 7
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-7/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478308 |long= 84.957114 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 7030474000
|knid-new= 701410162660005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 8, стр. 4
|year= 1899 г. |author= проект А. Морозова при участии Ф.Ф. Гута
|description= пожар 12.02.2016
|image= Tomsk seminary1.jpg
|wdid= Q4460366
|wiki= Томская духовная семинария
|commonscat= Tomsk Theological Seminary |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-8/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95682 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030475000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 9 / Затеевский переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47768 |long= 84.95733 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030476000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 11 / Затеевский переулок, 2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-11/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47764 |long= 84.95820 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030477000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 13 / улица Белинского, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-13/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47763 |long= 84.95874 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030478000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 15
|description= Ценная среда
|image= Tomsk - okno (1849129676).jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-15/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477482 |long= 84.962543 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит
|knid= 7030479000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 21
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Никитина 21, Гоголя 18 IMG 20240120 120035.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/gog-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47740 |long= 84.96511 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030480000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 35
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-35/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47738 |long= 84.96552 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030481000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37 / Красноармейская улица, 27
|description= Ценная среда
|image= Томск, ул. Красноармейская 27, ул. Никитина, 37.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/kras-27/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.47731 |long= 84.96795 |precise= yes
|name= Флигель дома, в котором 2 февраля 1905 года был арестован С.М. Киров и другие участники нелегального собрания
|knid= 7000000042 |knid-new=701510367090005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37б
|description=
|year= посл. четв. XIX - 1 четв. XX в., нач. XX в., 1 четв. XX в., 1 треть XX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-37b/
|document= d25071961
}}
===Ново-Ачинская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030482000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Ачинская улица, 24 / Ново-Киевская улица, 16
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Ново-Соборная площадь===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474289 |long= 84.950747 |precise= no
|name= Площадь Революции — одна из первых городских площадей
|knid= 7030483000
|knid-new= 701510354870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь
|year= |author=
|description=
|image= Сквер на Новособорной площади.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473107 |long= 84.951278 |precise= yes
|name= Братская могила участников мартовского восстания 1919 г., расстрелянных колчаковцами. Здесь похоронена активная участница большевистского подполья П. Согрина. Установлен обелиск |knid= 7000081000 |knid-new=701510364350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1м, сквер
|description=
|image= Могила убитых колчаковцами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473009 |long= 84.951305 |precise= yes
|name= Могила И.М. Мокрушина, комиссара 265-го стрелкового полка |knid= 7000082000 |knid-new=701410051040005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1н, сквер
|year= 1919 г., 1965 г.
|description=
|image= Могила Мокрушина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.472556 |long= 84.951498 |precise= yes
|name= Здание Губернского правления (Присутственные места)
|knid= 7010030000
|knid-new= 721410019000006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1 / проспект Ленина, 67 (бывш. площадь Революции, 2)
|year= 1838-1842 гг. |author= арх. А.П. Деев
|description= Сейчас - главный корпус [[:w:ru:Сибирский физико-технический институт|Сибирского физико-технического института]]
|image= Здание губернского правления.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Former administration of Tomsk Governorate |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= no
|name= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых
|knid= 7030390000 |complex= 7030390000
|knid-new= 702121367340005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71 / улица Гагарина, 47, 49 / проспект Фрунзе, 3
|year= 2 пол. ХIХ - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых. Каменный двухэтажный дом с воротами, 29.09.2024.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= yes
|name= Каменный двухэтажный дом с воротами
|knid= 7030390001 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71
|year= 1893-1894 гг. |author= арх. П.П. Наранович. В 1912-1913 гг. — ремонт и оформление фасадов арх. К.К. Лыгиным
|description=
|image= Верхний гастроном, Ново-Соборная 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476050 |long= 84.951202 |precise= yes
|name= Каменный одноэтажный дом с воротами
|knid= 7030390002 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 47 / проспект Фрунзе, 3
|description=
|year= 1893 г.
|image= Фрунзе 3 IMG 0740.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475707 |long= 84.951277 |precise= yes
|name= Каменные двухэтажные службы
|knid= 7030390003 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 49 / Новособорная площадь, 2а
|year= 1889-1893 гг. |author=
|description=
|image= Улица Гагарина, 49 - Новособорная площадь, 2а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
==О==
===улица Обруб===
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Каруцких. Здесь в 1914-1917 гг. жил Григорий Николаевич Потанин — ученый и общественный деятель Сибири |knid= 7000000077
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 2б
|description= Снесён в 2004 г.
|year=1900 г.
|status=destroyed
|image= House of Grigory Potanin (destroyed in 2004) - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488337 |long= 84.952196 |precise= yes
|name= Доходный дом К. Андреева
|knid= 7000000078
|knid-new= 701410173560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 4
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Обруб, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488153 |long= 84.952754 |precise= yes
|name= Место дома, в котором жил и работал художник К.К. Зеленевский
|knid= 7030485000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 6
|year= |author=
|description= Из списка выявленных исчез. Видимо, снят с охраны
|image= Обруб st. Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://woodenrussia.ru/tomsk-obrub/#6
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487993 |long= 84.953175 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Тихонова |knid= 7020040000 |knid-new=701510371420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 8
|description=
|year=кон. XIX в.
|image= Обруб-8-DSC46688.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48781 |long= 84.95355 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный). Доходный дом дворянина Сквавинского
|knid= 7030486000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 10
|year= 1908 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487607 |long= 84.954195 |precise=yes
|name= Жилой дом Плотниковых (питейный дом)|knid= 7030487000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 12
|description=
|year=1880-1890 гг.
|status=destroyed
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956325 |precise= yes
|name= Здание городской вольной аптеки |knid= 7000193000
|knid-new= 721410019860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2 / улица Пушкина, 1
|description=
|year=1 четв. XIX в.
|image= Октябрьская, 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956633 |precise= yes
|name= Деревянная конюшня |knid= 7000194000 |knid-new=701510358800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2/1, во дворе
|description=
|year= кон. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4935 |long= 84.9567|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030488000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 4
|description= Ценная среда
|image= Октябрьская 4 - IMG 2496.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 4, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49298|long=84.95659 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030489000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49329|long= 84.95693|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030490000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 6
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49302 |long= 84.95707 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030491000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 8
|year= 1990 г. |author=
|description= Ценная среда. Реплика дома по Тверской, 52.
|image= Tomsk Oktyabrskaya Street 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 8, Tomsk
|link= https://www.riatomsk.ru/article/20210130/derevyannij-dom-oktyabrjskaya-tpu/
|linkextra= https://obzor.city/article/669386---mzhk-staryj-tomsk.-kak-uchenye-vossozdali-reznoj-derevjannyj-dom-na-oktjabrskoj
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49281|long=84.95789 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030492000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 10 / Кривая улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 10, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49246 |long= 84.95778 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030493000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 13 (15)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Новодел. Вероятно, утрачен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49262 |long= 84.95983 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030819000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-14/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492598 |long= 84.960933 |precise=yes
|name= Третье мужское высшее начальное училище (двухэтажное) |knid= 7030494000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16
|description=
|year=1919 г.
|image= Октябрьская 16.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49252|long=84.96137 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030495000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16а
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 16.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4925|long=84.96158 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030496000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16б
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49261 |long= 84.96061 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030497000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16в (16 стр.1)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long=84.95873|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030498000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 17
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 17, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49244|long=84.96184 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030499000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 18 / Белая улица, 13
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49239 |long= 84.95984|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030500000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 21
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 21, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49172|long= 84.96416|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030501000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22 / Ачинская улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49188|long= 84.96437|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030502000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long= 84.96026|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030503000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 23
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 23, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491624 |long= 84.96449|precise=yes
|name=Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030504000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 24
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 24, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492273 |long= 84.960853 |precise= yes
|name= Городское еврейское училище |knid= 7020041000 |knid-new=721410019670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 25
|year= 1911 г.
|author= арх. Т.Л. Фишель
|description=
|image= Октябрьская, 25.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49218|long= 84.9614|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030505000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 27
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491226 |long= 84.96534|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030506000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49108|long= 84.96565|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030507000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492096|long=84.96181 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030508000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 29
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 29.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491009 |long= 84.96583 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030509000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 30
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 30 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49198|long= 84.96221|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030510000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 31
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49076|long= 84.96603|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030511000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32
|description= Фоновая застройка
|image= Oktyabrskaya Street, 32 (Tomsk).JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 32, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49061 |long= 84.96609 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030820000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-32/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491876 |long= 84.962521 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030512000
|knid-new= 701410150550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 33
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Томск, Октябрьская 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59703
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491769|long= 84.96297|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030513000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 35
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 35, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49159 |long= 84.96342|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030514000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 37 / улица Лермонтова, 64
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49133|long= 84.96414|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030515000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49142|long= 84.96403|precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030516000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49082 |long= 84.96525|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030517000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 41
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48955 |long= 84.96612 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030518000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 42
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 42 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490427 |long= 84.964626 |precise= yes
|name= Троицкая церковь с интерьером
|knid= 7000195000
|knid-new= 701410051720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43
|year= сер. XIX в.
|author=
|description=
|image= Свято-Троицкая церковь, ул. Октябрьская, 43.jpg
|wdid= Q15302058
|wiki= Свято-Троицкий храм (Томск)
|commonscat= Holy Trinity Church (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49061|long=84.964 |precise=yes
|name= Здание |knid= 7030519000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489361 |long= 84.966123 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с эркером над входом |knid= 7000196000 |knid-new=701410063910005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 44
|description=
|image= Октябрьская-44-DSC17374.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 44, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48999 |long= 84.96553|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030520000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 45 / Загорная улица, 76
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long= 84.96594|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030521000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 46
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48969 |long=84.96517 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030522000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 47
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long=84.96529 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030523000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48894 |long=84.96511 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030524000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48816 |long= 84.96495 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030525000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 52
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 52 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48878 |long= 84.96497 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030821000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 53
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-53/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4879 |long=84.96498 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030526000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 54/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48863 |long= 84.96476 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030527000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 55
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 55 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48833|long=84.96443 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030528000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 59
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48741 |long= 84.96406 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030529000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 60
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 60 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48724 |long= 84.96379 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030530000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 62
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 62 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48774 |long=84.96372 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030531000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 65
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 65, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486771 |long= 84.963125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030532000
|knid-new= 701510376810005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 66 / Песочный переулок, 2
|year= сер. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Tomsk Pesochny Lane 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 66, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48747 |long=84.96251 |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030533000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 69
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487037 |long= 84.962752 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030534000 |knid-new=701510374420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71
|description=
|year= сер. ХIХ в.
|image= Октябрьская улица, 71, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48705 |long=84.96291 |precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030535000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 71 (ворота), Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48688 |long=84.96252 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030536000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73
|description= Ценная среда
|image= Oktyabrskaya Street 73 Tomsk.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48679 |long=84.96228 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030537000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.486909 |long= 84.96216|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030538000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48674 |long=84.96173 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030539000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 75
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Октябрьский взвоз===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492589 |long= 84.953650 |precise=yes
|name= Епархиальный дом Некрасова |knid= 7030540000 |knid-new=701410140070005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 1
|description=
|year=1915 г.
|image= Октябрьский взвоз 1 IMG 0402 4.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-1/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49298 |long= 84.95367 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030822000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 4
|year= до 1893 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-4/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030541000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 8
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-8/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493999 |long= 84.954630 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 7010031000
|knid-new= 721410018990006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 10
|year= 1798 г. |author= строитель Иван Карпов
|description=
|image= Воскресенская церковь (Томск).jpg
|wdid= Q4126189
|wiki= Воскресенская церковь (Томск)
|commonscat= Church of the Resurrection of Christ (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/oktv-voskr/
|document= d30081960
}}
==П==
===Песочный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030542000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486580 |long= 84.963059 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом.
|knid= 7030543000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Песочный 5 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030544000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 10
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030545000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030546000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 14
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030547000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 16
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030548000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030549000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 26
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Петропавловская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48235 |long= 84.96498 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030823000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда. Пожар 12.07.2026
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-7/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48429 |long= 84.96789 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030550000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 33
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-33/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.48456 |long= 84.96877 |precise= yes
|name= Дом, где на квартире В.В. Сидоровой-Калачевой была конспиративная квартира томского подпольного комитета РСДРП(б)
|knid= 7000062000 |knid-new=701510370130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-44/
|document= d21051973
}}
===улица Пирогова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461796 |long= 84.956965 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 7000198000
|knid-new= 721410019480005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пирогова, 10 / улица Белинского, 55а
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Пирогова-10-DSC47269.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova Street 10, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
===переулок Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479072 |long= 84.950610 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7030551000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 1а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Плеханова 1а IMG 0762.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanova Lane 1a |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479128 |long= 84.952182 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с угловым эркером и боковым ризалитом |knid= 7000199000 |knid-new=701510269100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5-а
|description=
|year= кон. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479036 |long= 84.95185 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030552000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Переулок Плеханова, 5, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanov Lane, 5
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47913 |long= 84.95344 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030553000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 9 / Советская улица, 24а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47955 |long= 84.95551 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030554000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 14 / улица Крылова, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-14/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47956 |long= 84.95656 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030555000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 18 / Юрточный переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47961 |long= 84.95725 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030556000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 22
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-22/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47968 |long= 84.95941 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030557000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 30
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-30/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47970 |long= 84.95981 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030558000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 32
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47971 |long= 84.96012 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030559000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 34
|description= Ценная среда
|image= Плеханова 34 IMG 1244.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-34/
|document= d19092014
}}
===улица Пушкина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030560000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 4
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-4/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95746 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030561000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1893 |author=
|description= Фоновая застройка. Разрушен пожарами в 2009-2010 гг. Реплика 2018 года.
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 002.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Tomsk
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49444 |long= 84.95833 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030562000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5а
|year= 1897 |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Пушкина, 5а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5a/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49426 |long= 84.95568 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030563000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 6
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-6/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49494 |long= 84.95909 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030564000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 14
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mak-3/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.497436 |long= 84.965467 |precise= no
|name= Дом, в котором находился районный штаб восставших под руководством Н.Т. Байбородина
|knid= 7000063000 |knid-new=701510381180005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 19
|description=
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49579 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030565000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 24
|year= 1899 г. |author=
|description= Ценная среда. В 2012 сильно повреждён пожаром. Реплика 2019 года
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 001.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 24, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-24/
|document= d19092014
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.496788 |long=84.961700 |precise=yes
|name=Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid=7000202000 |knid-new=721410019470005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=улица Пушкина, 28а (бывш. 26)
|year=1902 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link=
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49688 |long= 84.96219 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000203000 |knid-new=701610658010005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28
|description=
|year= нач. XX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-28/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49709 |long= 84.96207 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030566000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28в
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.497273 |long= 84.963229 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid= 7000204000
|knid-new= 701510379720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 32
|year= нач. XX в. |author=
|description= Новострой
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-32/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49753 |long= 84.96427 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030567000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34
|year= 1902 г., 2008 г. - реставрация. 2025 г. - пожар |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-34/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49764 |long= 84.96450 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030824000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.497889 |long= 84.965122 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000205000
|knid-new= 721410019870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 38
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Tomsk Pushkina Street 38.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-38/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.498 |long= 84.9656 |precise= yes
|name= Деревянный жилой дом
|knid= 7010032000
|knid-new= 721410013520006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 40
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= ПУШКИНА УЛ., 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 40, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-40/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49824 |long= 84.96642 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030568000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 42а / Дальне-Ключевская улица, 115
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-42/
|document= d19092014
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-tom
|d30081960
|d25071961
|d21051973
|d04121974
|d17021978
|d28041980
|d22121993
|d20021995
|d02041997
|d08071997
|d25082000
|d29052007
|d22022012
|d16012013
|d29032013
|d29042014
|d19092014
|d01082018
|d12012024
|d04062024
|d29092025_97
}}
{{footer|type=Наследие}}
b861cwrcjohogklgji7mdzjyp09xovo
777024
777023
2026-09-12T11:44:04Z
Figure19
7070
Отменена версия [[Special:Diff/777022|777022]], сделанная [[Special:Contributions/Figure19|Figure19]] ([[User talk:Figure19|обсуждение]]) глюки
777024
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-tom|lat=56.4877|long=84.9602|zoom=14|districtid=Q976}}
{{monument-link|l2g|'''[[Томск]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 1)|улицы А–Г]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)|улицы Д–К]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 4)|улицы Р–Я]]|[[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 5)|крупные объекты]]}}
Объекты с комментариями "Ценная среда" и "Фоновая застройка" не являются объектами культурного наследия/памятниками архитектуры, однако местные власти предпринимают попытки их охранять от сноса законодательными ритуалами.
==Л==
===площадь Ленина===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.487745 |long= 84.947482 |precise= no
|name= Здание мясных рядов
|knid= 7010001000
|knid-new= 701610657930006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Базарная площадь (площадь Ленина)
|year= XIX в. |author=
|description= Взорвано в 1972 г. при постройке театра драмы
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.488654 |long=84.944740 |precise=yes
|name=Здание управления округа путей сообщения
|knid=7000146000
|knid-new=701410062290005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=площадь Ленина, 1 / улица Маркса, 2 / Набережная реки Томи, 11
|year= 1897 г.
|author=
|description=
|image=The building of the Office of Communications (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Karla Marksa Street 2, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-1/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488073 |long= 84.945508 |precise= yes
|name= Биржевой корпус
|knid= 7010020000
|knid-new= 701410065430006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 2 / Набережная реки Томи, 9
|year= 1806 г., 1854 г. (реставрация) |author= арх. А. А. Арефьев
|description=
|image= 20120930-IMG 2562.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Gold Exchange building, Lenina Sq. 2, Tomsk |protection= Ф
|link= https://obzor.city/article/485053
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488669 |long= 84.947144 |precise= yes
|name= Собор Богоявления
|knid= 7030365000
|knid-new= 701410154550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 7 / проспект Ленина 82, стр.1
|year= |author=
|description=
|image= Bogoyavlensky cathedral in Tomsk.JPG
|wdid= Q16627235
|wiki= Богоявленский собор (Томск)
|commonscat= Cathedral of the Epiphany (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-7/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486083 |long= 84.947564 |precise= yes
|name= Корпус торговых лавок
|knid= 7030366000
|knid-new= 701911367330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 8
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= Ленина 8 IMG 1570.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-8/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.485308 |long= 84.945451 |precise= yes
|name= Харчевня «Славянский базар» |knid= 7020005000 |knid-new=701410050570005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 10
|year= 1888 г.
|author= арх. В. В. Хабаров
|description=
|image= 20120930-IMG 2585.jpg
|wdid=Q4423069
|wiki= Славянский базар (Томск)
|commonscat= Slavyansky Bazar, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-10/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488151 |long= 84.948614 |precise= yes
|name= Памятник В. И. Ленину
|knid= 7000244000
|knid-new= 721410022620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 11б
|year= 1959 г. |author=
|description=
|image= Tomsk LeninSquare.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Statue of Lenin at Lenin Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486555 |long= 84.948763 |precise= yes
|name= Городской корпус лавок
|knid= 7020006000
|knid-new= 711310010850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 12
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= 20120930-IMG 2576.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lenina Square 12, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-12/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488592 |long= 84.949466 |precise= yes
|name= Общая полицейская управа (1850-е гг.). Центральная пожарная часть
|knid= 7030367000
|knid-new= 701911367280005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13
|year= 1850 г., нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Tomsk3145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-13/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48825 |long= 84.94907 |precise= yes
|name= Иверская часовня (восстановленная)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 13, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Iverskaya chapel (Tomsk).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Iverskaya chapel in Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487514 |long= 84.948827 |precise= yes
|name= Мучной корпус
|knid= 7000148000
|knid-new= 721410022330005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= площадь Ленина, 14
|year= 1908 г. |author= арх. Т. Фишель
|style= модерн
|description=
|image= Мучной корпус (Томская область).JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Flour Building, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-14/
}}
===проспект Ленина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Ансамбль винной монополии (казённого винного склада) |knid= 7000149000 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Винная монополия 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Wine Monopoly, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-1/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456270 |long= 84.951811 |precise= yes
|name= Трёхэтажное промышленное здание
|knid= 7000149001 |complex= 7000149000
|knid-new= 701410177790005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Wine Monopoly IMG 0918.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456751 |long= 84.951988 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149002 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1 стр. 1
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1-1 IMG 0018a.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.455798 |long= 84.951801 |precise=yes
|name= Торговая лавка |knid= 7000149003 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1а (стр. 3?)
|description=
|year= кон. ХIХ в.
|image= Ленина 1а IMG 1176.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455801 |long= 84.952171 |precise= yes
|name=Службы с дымовой трубой
|knid= 7000149004 |complex= 7000149000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 1б / улица Нахимова, 4а
|year= |author=
|description=
|image= 2 проспект Ленина, 1б, Томск 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 4a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.457064 |long= 84.951677 |precise=yes
|name= Двухэтажное жилое здание при складе винной монополии |knid= 7000149005 |complex= 7000149000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 3
|description=
|image= Ленина 3 IMG 1177.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 3, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.456355 |long= 84.950304 |precise=yes
|name= Учебный корпус Томского политехнического университета |knid= 7030368000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2
|description=
|year=1955 г.
|author= арх. П.П. Кузнецов
|image= Десятый корпус - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 2, Tomsk
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Трёхэтажное здание в неоклассичесском стиле с двускатной крышей, фронтоном, украшенными лепниной, колоннами, оформляющими главный фасад
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 2, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 2а-4 IMG 1145.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.457581 |long= 84.950046 |precise= yes
|name= Здание клиники им. Савиных
|knid= 7000150000
|knid-new= 701410166050005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4 / улица Савиных, 12
|year= 1908 г. |author=
|description= Госпитальные клиники, первые в Сибири и вторые в России, где работали многие выдающиеся хирурги. Здесь в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. размещался эвакогоспиталь
|image= Клиника Савиных 1.JPG
|wdid= Q116521350
|wiki= Госпитальные клиники имени А. Г. Савиных
|commonscat= Savinykh Hospital |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-4/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45795 |long= 84.94822 |precise= yes
|name= Одноэтажное оштукатуренное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных, кабинет магнитно-резонансной терапии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.45799 |long= 84.94920 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных. Кафедра инфекционных болезней и эпидемиологии
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 4, стр. 5
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.458855 |long= 84.950566 |precise= yes
|name= Доходный дом В.Л. Морозова
|knid= 7030369000
|knid-new= 701410155850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 8 / Учебная улица, 23
|year= 1899 г. |author=
|description=
|image= Lenina 8 IMG 1865 1866.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 8, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60195
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.459639 |long= 84.951574 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030370000 |knid-new=701410130960005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 19
|description=
|year= 1908 г.
|image= Ленина 19 IMG 0121.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 19, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-19/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом, обшит, резной декор
|knid= 7030371000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 23
|description= Ценная среда
|image= Ленина 23 IMG 0125.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 23, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-23/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе, обшит
|knid= 7030372000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 23/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Расселён в 2010-2013 гг., а 22 июля 2014 г. пострадал в результате пожара. В 2019 г. включен в программу «Дом за рубль». В июле 2026 снесён.
|image= Ленина 23-1-2023-IMG 175053.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.461634 |long= 84.950448 |precise= yes
|name= Жилой дом, 2 эт., смешан. |knid= 7020033000 |knid-new=701410162290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 24
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Lenina 24 IMG 1931.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 24, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-24/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.460510 |long= 84.951454 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030373000 |knid-new=701410131150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 25
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 25 IMG 0247.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 25, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-25/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Деревянный двухэтажный дом во дворе |knid= 7030374000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 25/1
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 25a IMG 1861.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.463963 |long= 84.950143 |precise= no
|name= Корпус механических мастерских Томского политехнического института — первое промышленное предприятие Томска — «Машиностроя»
|knid= 7000033000
|knid-new= 701510373600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28, стр. 26
|year= 1903 г., 1920 г. |author=
|description=
|image= Lenina 28 IMG 2049.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9471 |precise=yes
|name= Газовый завод |knid= 7030375000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 28-а
|description=
|year=1903 г.
|author=архитекторы Енкен, Ф.Ф. Гут, инж. Хомич
|image= Lenina 30-2 IMG 2161.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 28a, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.465418 |long= 84.950213 |precise= yes
|name= Главный корпус Технологического института (Томский политехнический университет), где в 1904-1905 гг. на вечерних общеобразовательных курсах учился С.М. Киров
|knid= 7010021000
|knid-new= 701410330840006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30
|year= 1897-1907 гг. |author=
|description= Включён в Свод особо ценных объектов культурного наследия народов РФ
|image= Ленина-30-DSN57425.jpg
|wdid= Q116547506
|wiki= Главный корпус Томского технологического института
|commonscat= Main building of Tomsk Polytechnical University |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
|document2= d02041997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9492 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория с доменной печью |knid= 7030376000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2 (30/1)
|description= Ранее сложившийся адрес - проспект Ленина, 28а
|year= кон. XIX в.
|image= Lenina 30-2 IMG 2123.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30-2, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30-1/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4646 |long= 84.9502 |precise=yes
|name= Ансамбль Томского технологического института Императора Николая II. Инженерная лаборатория |knid= 7030377000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30а
|description=
|year=1903 г.
|style= модерн
|image= Lenina 30a IMG 1946.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 30a, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-30a/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46467 |long= 84.94708 |precise= no
|name= Двухэтажное кирпичное здание в комплексе пристроенных друг к другу объектов по проспекту Ленина, 30/2, 30/2, стр. 2, западная часть
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/2, стр. 3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46418 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Двухэтажное деревянное здание во дворе корпуса Томского политехнического университета
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 30/3
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.461613 |long= 84.951581 |precise= yes
|name= Памятник революционеру А.Ф. Иванову |knid= 7000046000 |knid-new=721410019410005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина 31а, сквер школы
|year= 1979 г.
|description=
|image= Pirogova-Lenina IMG 4883.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.467041 |long= 84.950180 |precise= yes
|name= Здание бактериологического института |knid= 7000151000
|knid-new= 721410019640005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-32-DSN54317.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Institute of Bacteriology, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-32/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46712 |long= 84.94916 |precise= yes
|name= Службы бактериологического института
|knid= 7030795000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 32 стр. 1
|year= |author=
|description= Одноэтажное кирпичное здание, расположено в
глубине квартала за зданием по проспекту Ленина, 32. Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461907 |long= 84.951425 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7030378000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 33
|year=кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 33 IMG 0250.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova 2 - Lenina 33, Tomsk
|link= http://kraeved.lib.tomsk.ru/page/885/%3Fpn%3D9?pn=112&nom=1110
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46545 |long= 84.94806 |precise= yes
|name= Деревянная хозяйственная постройка в глубине усадьбы
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 36/4
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46264 |long= 84.95140 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит, декор
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 37
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474131 |long= 84.949795 |precise= yes
|name= Здание Управления Сибирской железной дороги, где 20 октября 1905 года черносотенцы при поддержке войск расстреляли и заживо сожгли несколько сот человек
|knid= 7000039000
|knid-new= 701610539560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40
|year= |author=
|description=
|image= Пр._Ленина 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 40, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Каменное общественное, четырехэтажное здание. Учебные мастерские при Томской государственной академии систем управления и радиоэлектроники, начало XX в.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40г
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47402 |long= 84.94835 |precise= yes
|name= Типография товарищества «Печатня С.П. Яковлева» (бывший каменный дом усадьбы купца М.Л. Куренкова, 1888 г.)
|knid= 7000039001
|knid-new= 702611473170005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 40 / Типографский переулок, 2
|year= Одноэтажный - 1888 г., двухэтажный - 1902 г. |author=
|description=
|image= Типографский 2 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/93166
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/116917
|document= d12012024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46376 |long= 84.95184 |precise= yes
|name= Дом культуры ТЭМЗ
|knid= 7030796000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 41
|year= |author=
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Ценная среда
|image= Ленина 41 IMG 134430.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 41, Tomsk |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475121 |long= 84.949731 |precise= yes
|name= Дом купца Кухтерина. Частные квартиры
|knid= 7000153000
|knid-new= 721410019630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 42
|year= 1900 |author= Предположительно, Константин Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 42.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Merchant Kuhterin house |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/653642---kupecheskie-zaly-i-kvartira-osobogo-rezhima.-istorija-doma-na-lenina-42
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-42/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.464581 |long= 84.951362 |precise= yes
|name= Физический корпус технологического института
|knid= 7000154000
|knid-new= 701510201710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43
|year= 1904 г. |author=арх. А.А. Марфельд
|description= Здесь была создана первая в мире электрическая дорога на магнитной подушке и размещался первый научно-исследовательский институт Сибири — институт прикладной физики, основанный в 1923 г. при Томском технологическом институте
|image= Физический корпус.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 43, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-byla-sozdana-elektrodoroga-221.html
|linkextra= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.465746 |long= 84.951523 |precise= yes
|name= Химический корпус Технологического института |knid= 7020013000 |knid-new=701410166840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 43а (ранее 45) / проспект Кирова, 1
|year= 1903 г.
|author= арх. Р.Р. Марфельд, строитель Ф.Ф. Гут
|description=
|image= Химический корпус ТТИ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Prospekt Lenina 43a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-43a/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.475592 |long= 84.949250 |precise=yes
|name= Место с памятным знаком, связанное с политическими репрессиями 1930-х годов |knid= 7030379000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, сквер между домами №42 и №44
|description=
|image= Stalin-repressions-Tomsk-stone.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Park of memory to Stalin repressions, Tomsk
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475963 |long= 84.949701 |precise= yes
|name= Церковно-приходская школа при архиерейском доме
|knid= 7020012000
|knid-new= 701410055230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 44
|year= 1896 г. |author= арх. В.В. Хабаров
|description=
|image= Церковно-приходская школа при архиерейском доме, проспект Ленина, 44, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 44, Tomsk |protection= Р
|link= https://obzor.city/article/626841---lenina-44.istorija-120-letnego-doma-i-teh-kto-v-nem-zhil-rabotal-vzroslel-i-umiral
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47638 |long= 84.94975 |precise= yes
|name= Четырёхэтажное здание 1930-х гг. постройки, конструктивизм
|knid= 7030797000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 46
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4675 |long= 84.9513 |precise= yes
|name= Двухэтажное здание с цокольным этажом, цокольный и первый этажи кирпичные, второй - деревянный, с балконами, обшит, резной декор
|knid= 7030380000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47
|year= 1890 г. |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Ленина 47, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 47, Tomsk |protection= Ц
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-47/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46741 |long= 84.95178 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом с балконом и цокольным этажом
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 47/1
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47682 |long= 84.94972 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 48
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46811 |long= 84.95131 |precise= yes
|name= Пятиэтажное здание
|knid= 7030798000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 49
|year= 1955 г |author=
|description= Ценная среда. В 2018 снесён, в 2026 выстроено похожее здание.
|image= Cleaning snow from roof of the house Prospekt Lenina in Tomsk.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-49/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477308 |long= 84.949577 |precise= yes
|name= Здание Общественного собрания
|knid= 7010025000
|knid-new= 721410014740006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 50
|year= 1900 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Ленина-50-DSN54158.jpg
|wdid= Q16645585
|wiki= Дом офицеров (Томск)
|commonscat= Lenin Avenue 50, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-50/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.468860 |long= 84.951235 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 7030381000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 51
|year= 1917 г. |author=
|description= Детская больница имени Петра и Алевтины Михайловых. Средства на строительство в размере 100 тыс. рублей были завещаны томским купцом первой гильдии Петром Васильевичем Михайловым. Вдова Михайлова пожертвовала участок земли стомостью 20 тыс. руб. За основу был взят проект омского архитектора [http://ngeorgij.livejournal.com/88314.html А.В. Линецкого], проект был сильно переделан архитектором П.Ф. Федоровским. Из-за событий 1917 года работы по отделке фасада завершены не были
|image= Ленина 51 IMG 0231.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 51, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-51/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477675 |long= 84.949674 |precise= yes
|name= Торговая лавка С. Бейлина |knid= 7020014000
|knid-new= 721410022440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= Ленина-52-DSC32538.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-52/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4779 |long= 84.9497 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030382000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52а
|year= нач. XX в. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Пр. Ленина 52а.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 52a, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4777 |long= 84.9494 |precise= yes
|name= Одноэтажный деревянный дом
|knid= 7030765000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 52/1
|year= |author=
|description= Новострой. Переведён в фоновую застройку
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478276 |long= 84.949620 |precise= yes
|name= Здание аптекарского магазина торгового дома «Штоль и Шмит»
|knid= 7000155000
|knid-new= 721410019820005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Аптекарский дом "Штоль и Шмидт".jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 54, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-54/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478270 |long= 84.949277 |precise=yes
|name= Ансамбль аптекарских построек Флеер. Службы при аптекарском магазине и доме Флеер (Аптека фирмы «Штоль и Шмит») |knid= 7030383000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 54, стр. 2
|description=
|image= Ленина 54-2 IMG 0068-2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47032 |long= 84.95175 |precise= yes
|name= Административное здание советского периода (с концертным залом), в стиле советского брутализма, переменной этажности (начало 1970-х гг. XX в.)
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 55
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478931 |long= 84.949282 |precise= yes
|name= Жилой дом (деревянный)
|knid= 7010026000
|knid-new= 701410145260006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 56
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Проспект Ленина, 56, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 56, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-56/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479378 |long= 84.949127 |precise= yes
|name= Трёхэтажный жилой дом на цокольном этаже |knid= 7000166000
|knid-new= 721410019610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58
|description=
|image= Жилой дом на проспекте Ленина, 58 (бывшая улица Почтамтская).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 58, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47952 |long= 84.94949 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 58а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4706 |long= 84.9515 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, не обшит, резной декор
|knid= 7030384000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 59
|description= Ценная среда
|image= Ленина 59, Томск.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-59/
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4709 |long= 84.9516 |precise=yes
|name= Деревянный двухэтажный дом на каменном цоколе, обшит
|knid= 7030385000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 61
|description= Фоновая застройка
|image= Lenina 61 IMG 4893.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d19092014
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479977 |long= 84.949320 |precise= yes
|name= Флигель при четырехклассном ремесленном училище
|knid= 7030386000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 62
|year= 1896 г. |author=
|description=
|image= Флигель при четырёхклассном ремесленном училище, проспект Ленина, 62, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.471507 |long= 84.951092 |precise= yes
|name= Дом, в котором работал совет военнопленных депутатов при Томском совете рабочих и солдатских депутатов во главе с венграми-интернационалистами Ф. Мюннихом, М. Юнгом и др., здесь находилась редакция газеты «Неспава» — орган венгерских интернационалистов
|knid= 7000042000
|knid-new= 721410022600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 65 / улица Герцена, 1 (бывш. Садовая улица, 4)
|year= 1918 г.; доска установлена в 1921 г. |author=
|description=
|image= Ленина 65 IMG 20150316.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 65, Tomsk |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/sov-75/
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie,-gde-nahodilsya-sovet-voennoplennyh-deputatov-224.html
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480267 |long= 84.949142 |precise= yes
|name= Томское четырёхклассное ремесленное училище
|knid= 7030387000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 66
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 66, ФЖ, 7 корпус ТГУ.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-66/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.480679 |long= 84.949067 |precise=yes
|name= Жилой дом (общежитие). Советский неоклассицизм |knid= 7030388000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 68
|year= 1950-е гг.
|description=
|image= Ленина 68 IMG 0811 2.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-68/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.481235 |long= 84.948971 |precise=yes
|name= Жилой дом|knid= 7030389000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 70
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Ленина 70 IMG 0814 5.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-72/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.481481 |long= 84.948907 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Корнакова. Дом, где жил активный деятель революционного народничества 1870-х гг. А.А. Квятковский
|knid= 7020015000
|knid-new= 701610683600005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 72 / улица Беленца, 13
|year= 1852-1870 гг. |author=
|description=
|image= Lenina 72, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 72, Tomsk |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475992 |long= 84.950465 |precise= yes
|name= Казначейство
|knid= 7000000017
|knid-new= 721410028130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 73
|year= 1887 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Мэрия Томска.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= City hall in Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-73/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Усадьба Асташева
|knid= 7010027000 |complex= 7010027000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75-77
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= 035 Томск Архиерейская домовая церковь (cropped).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-75/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476403 |long= 84.950501 |precise= no
|name= Жилой дом Асташева (областной краеведческий музей)
|knid= 7010027001 |complex= 7010027000
|knid-new= 721410019010006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75 (36) / проспект Фрунзе, 2
|year= 1842 г., 1838 г. |author=
|description=
|image= Tomsk Regional Museum.jpg
|wdid= Q16706831
|wiki= Томский областной краеведческий музей
|commonscat= Tomsk Oblast Local Museum |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476688 |long= 84.950797 |precise= yes
|name= Флигель (домовая церковь с колокольней) |knid= 7010027002 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 2.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель (духовная консистория) |knid= 7010027003 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Ленина 75 - Фрунзе 2 IMG 0735.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Кладовые |knid= 7010027004 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Гагарина 43 IMG 0742.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477024 |long= 84.951161 |precise= yes
|name= Каменная конюшня |knid= 7010027005 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 77/1
|description=
|year=1839-1893 гг.
|image= Ленина 77 IMG 0743.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 7010027006 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.476692 |long= 84.950255 |precise= yes
|name= Ограда |knid= 7010027007 |complex= 7010027000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 75
|description=
|image= Улица Гагарина, Томск.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482147 |long= 84.948731 |precise= yes
|name= Доходный дом Н. Орловой
|knid= 7020016000
|knid-new= 721410022450005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 76
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= 2021-02-05 0004 - Ленина 76 - Аптека 70.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-76/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483753 |long= 84.948484 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Некрасова |knid= 7020017000
|knid-new= 721410022400005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 80
|description=
|year= кон. XIX в.
|image= 20120930-IMG 2629.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 80, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-80/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4887 |long= 84.9477 |precise=yes
|name= Торговые лавки |knid= 7030392000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82 / площадь Ленина, 9
|description=
|image=
|year=1859 г.
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d16012013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48919 |long= 84.94771 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное здание
|knid= 7030799000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82a/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490042 |long= 84.947642 |precise= yes
|name= Торговый дом «Михайлов и Малышев» |knid= 7020018000 |knid-new=721410019680005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 82б (ранее 84)
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-82b/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477854 |long= 84.950312 |precise= yes
|name= Дом Г.Ф. Флеера (аптекарский магазин)
|knid= 7010028000
|knid-new= 711210004510006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 83
|year= 1907 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|style= модерн
|description=
|image= Ленина-83-DSC39985.JPG
|wdid= Q116521346
|wiki= Особняк Г. Ф. Флеера
|commonscat= Prospekt Lenina 83, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-83/
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49001 |long= 84.94769 |precise= yes
|name= Кирпичное двухэтажное угловое здание
|knid= 7030800000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 84 / Кооперативный переулок, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 84 - Кооперативный 7 IMG 0440-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 84, Tomsk |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-84/
|document= d01082018
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478488 |long= 84.950264 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова |knid= 7020019000 |knid-new=721410019720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85
|year= кон. XIX в.
|description= Кирпичное двухэтажное здание. Вероятно, переведено в ИЦГФО.
|image= Ленина-83-DSC14713.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-85/
|document= d22121993
|document2= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478133 |long= 84.950259 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Акулова
|knid= 7020020000
|knid-new= 721410019710005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 85-а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 85а.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 85a, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490669 |long= 84.947670 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный особняк
|knid= 7000000018
|knid-new= 721410019380005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 86 / Кооперативный переулок, 12
|year= сер. ХIХ в. |author=
|description= Стиль - поздний ампир, в базе - гостиница
|image= Hotel "North" (Tomsk).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-86/
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47875 |long= 84.95025 |precise= yes
|name= Кирпичный четырехэтажный дом советского периода, 1957 г.
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 87
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49095 |long= 84.94783 |precise= yes
|name= Каменное двухэтажное здание
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 88
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479049 |long= 84.950223 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Соболевой |knid= 7020021000 |knid-new=701510306440005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 89 / переулок Плеханова, 1
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-89-DSN57688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 89, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491217 |long= 84.947691 |precise= yes
|name= Одноэтажный дом «на погребах» с мезонином
|knid= 7000000055
|knid-new= 721410019390005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90
|year= 1850 г. |author=
|description=
|image= Ленина 90 IMG 0433.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-90/
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Комплекс руинированных двухэтажных кирпичных построек во дворе, пристроены к проспекту Ленина, 88
|knid=
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 90, стр. 1
|year= |author=
|description=
|image= Ленина 90-2 IMG 0435 7.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d04062024
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491457 |long= 84.947670 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030395000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 92
|year= кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.4802 |long= 84.9500 |precise= yes
|name= Здание областного отдела «Союзпечать», где с января 1918 г. находились бюро и клуб Томского комитета РСДРП |knid= 7000045000
|knid-new= 721410019830005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|description=
|year=1847 г., январь-март 1918 г.
|image= Ленина 93 IMG 0817.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.480530 |long= 84.949934 |precise= yes
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Главный корпус
|knid= 7030396000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Tomsk Post Office.JPG
|wdid= Q16706842
|wiki=
|commonscat= Post office, Lenina 93, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-93/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль почтово-телеграфной конторы. Флигель |knid= 7030397000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47998 |long= 84.95006 |precise= yes
|name= Книжный магазин Посохина
|knid= 7030801000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 93 стр. 6
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-91/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.481392 |long= 84.949617 |precise= yes
|name= Доходный дом Д. Шадрина (магазин Фельдштейна)|knid= 7020022000
|knid-new= 721410028110005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 95 / улица Беленца, 15
|year= нач. XX в.
|description=
|image= Prospekt Lenina in Tomsk, 95.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 95, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-95/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48188 |long= 84.94948 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030802000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97 / улица Беленца, 12
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97 IMG 0809.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48221 |long= 84.94935 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030803000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 97а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Ленина 97а IMG 0801.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 97a, Tomsk |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-97/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492736 |long= 84.947772 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030398000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 98
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 98 IMG 0470.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-98/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.482487 |long= 84.949263 |precise= yes
|name= Доходный дом В. Корнилова |knid= 7020023000 |knid-new=721410019690005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 99
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 99 IMG 0802.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 99, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-99/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493026 |long= 84.947750 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030399000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 100
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина 100 IMG 0468.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-100/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483122 |long= 84.94918 |precise= yes
|name= Дом Голованова |knid= 7000160000
|knid-new= 721410019620005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 105 / переулок Нахановича, 8
|year= 1890-1900 гг.
|description=
|image= Нижний-гастроном-DSC30780.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 105, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-105/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.483513 |long= 84.949192 |precise= yes
|name= Административное здание |knid= 7000161000
|knid-new= 721410019590005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 107
|year= 1897 г.
|description=
|image= Рыжий дом с мартином.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 107, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-107/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483608 |long= 84.949231 |precise= yes
|name= Здание Сибирского торгового банка
|knid= 7000162000
|knid-new= 721410019580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 109
|year= 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Ленина 109, Томск.jpg
|wdid= Q60368111
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 109, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17085
|linkextra= http://memorials.tomsk.ru/memorials/sibirskiy-torgovyy-bank-154.html
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.484432 |long= 84.949370 |precise= yes
|name= Здание пассажа Второва |knid= 7000163000 |knid-new=711310010860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= 1904 г.
|style= модерн
|description=
|image= 20120930-IMG 2605.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Vtorov Passage, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-111/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484795 |long= 84.9490687 |precise= yes
|name= Место столкновения 18 января 1905 г. вооруженной демонстрации рабочих и студентов с полицией, во время которого был убит знаменосец демонстрации, член Томского комитета РСДРП И.Е. Кононов
|knid= 7030766000
|knid-new= 701530390230005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 111 / переулок Батенькова, 1
|year= |author=
|description= Как следует из схемы (приложение №27 к приказу Департамента по культуре от 08.12.2014 № 473/01-09), границы объекта укладываются в клумбу посередине перекрёстка
|image= Tomsk - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49515 |long= 84.94793 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030804000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 112а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-112/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.488672 |long= 84.948496 |precise= yes
|name= Общественное здание |knid= 7000164000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 113 / площадь Ленина, 11
|year= сер. XIX в.
|description= Новодел
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-pl-11/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.489000 |long= 84.948442 |precise= yes
|name= Доходный дом купца Толкачева
|knid= 7030400000
|knid-new= 701410177080005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 115
|year= 1880-е гг. |author= арх. А.П. Бехтер
|description=
|image= 2021-02-09 0052 - Ленина 115 - Онкодиспансер.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 115, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-115/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489717 |long= 84.948501 |precise=yes
|name= Особняк А. Толкачёва |knid= 7020024000 |knid-new=701510308630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 119
|year= сер. XIX в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-119/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490945 |long= 84.948501 |precise= yes
|name= Доходный дом Е. Некрасовой |knid= 7020025000
|knid-new= 721410022410005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 123
|year= кон. XIX в.
|description=
|image= Ленина-123-DSN17764.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 123, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-123/
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491149 |long= 84.948727 |precise= yes
|name= Государственный банк
|knid= 7020026000
|knid-new= 701510250150005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 125
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Ленина 125 IMG 0431.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 125, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-125/
|document= d22121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/543804/page4/
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492008 |long= 84.948603 |precise= yes
|name= Двухэтажный кирпичный жилой дом |knid= 7000165000 |knid-new=701410166000005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 129
|year= сер. XIX в.
|description= Реплика
|image= Ленина-129-DSC70271.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 129, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-129/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49321 |long= 84.94853 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030805000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 133а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Tomsk. Lenina-1905 goda - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-133/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49425 |long= 84.94857 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030806000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 139
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Nissan Micra en Tomsko.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-139/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4949 |long= 84.9487 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030401000 |knid-new=701410176840005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 143
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв.
|description=
|image=
|status=destroyed
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495684 |long= 84.948591 |precise= yes
|name= Дом торговый Некрасова (переселенческое управление)
|knid= 7030402000
|knid-new= 701410156420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 147 / переулок Ванцетти, 10
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Ленина 147 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-147/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4963 |long= 84.9487 |precise= yes
|name= Двухэтажный дом
|knid= 7030403000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Ленина 151 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-151/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49653 |long= 84.94865 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030807000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 151а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5016 |long= 84.9489 |precise=yes
|name= Больница Некрасова |knid= 7030404000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 179
|year= нач. ХХ в.
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-179/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.502 |long= 84.949 |precise= yes
|name= Больница Некрасова
|knid= 7030753000
|knid-new= 701410139800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= проспект Ленина, 181 / переулок Островского, 5
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= 2019-12-18 0029 - Ленина 181 - Томский техникум водного транспорта и судоходства.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 181, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-181/
|document= d29042014
}}
===улица Лермонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48449|long= 84.96006|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030405000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48414|long= 84.96188|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030406000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Лермонтова_5 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484288 |long= 84.961774 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1905 году жил Сергей Миронович Киров
|knid= 7000000041
|knid-new= 721410014630005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 7
|year= 2 треть XIX в. |author=
|description=
|image= Лермонтова-7-DSC55961.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48459 |long= 84.96129|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030407000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48472 |long= 84.96173|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030408000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 9/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48518|long= 84.96075|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030409000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48509|long= 84.96154|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030410000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 13/2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48559|long= 84.96057|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030411000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48582 |long= 84.96046|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030412000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 17/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48502|long= 84.96018|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030413000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 24
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=56.48706 |long= 84.96138|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030414000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Улица Лермонтова, 27. Томск. 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 27, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48703|long= 84.96182|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030415000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 27/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48758|long= 84.96167|precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030416000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 31
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Лермонтова, 31. Томск. 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Lermontova 31, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48843|long= 84.96222|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030417000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 39
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48936 |long= 84.96276 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030609000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 45
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49047|long= 84.96317|precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030418000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 51 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.490787 |long= 84.962624 |precise= yes
|name= Городское училище |knid= 7020004000 |knid-new=721410022350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Лермонтова, 60
|year= 1914 г.
|author= арх. П.Ф. Федоровский
|description=
|image= Lermontova str (Tomsk) b. 60.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
==М==
===переулок Макушина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4952 |long= 84.9584 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030419000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 3
|description=
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495491 |long= 84.958233 |precise=yes
|name= Доходный дом на каменном цоколе |knid= 7030420000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 5
|description=
|year=нач. XX в.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.495868 |long= 84.957321 |precise= yes
|name= Здание окружного суда |knid= 7010029000 |knid-new=711310014730006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз, 9
|year= 1904 г.
|author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Макушина-8-DSC84158-DSC84159.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tomsky District Court |protection= Р
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.495551 |long= 84.956935 |precise= yes
|name= Поздний краснокирпичный пристрой к окружному суду
|knid= 7030421000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 8 / Кузнечный взвоз / улица Пушкина, 10/1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4975 |long= 84.9561 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030422000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49795 |long= 84.95585 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030811000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Макушина, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===Малая Подгорная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.50142 |long= 84.95515 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030812000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Малая Подгорная улица, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
===улица Мамонтова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4909 |long= 84.9610 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030423000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4915 |long= 84.9596 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030424000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4914 |long= 84.9601 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030425000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 5а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.4929 |long= 84.9594 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030426000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Мамонтова, 12
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Мариинский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493354 |long= 84.977003 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030427000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мариинский переулок, 28
|year= конец ХIХ в. |author=
|description=
|image= Мариинский переулок, 28 IMG 113656.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mariinsky Lane, 28 |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mariin-28/
|document= d29052007
}}
===Мельничная улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499601 |long= 84.939254 |precise=
|name= Усадьба |knid= 7000185000 |complex= 7000185000 |knid-new=701520263210005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7000185001 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота |knid= 7000185002 |complex= 7000185000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 8
|description=
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4987 |long= 84.9404 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030436000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 19
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 19 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4989 |long= 84.9402 |precise= yes
|name= Жилой дом (одноэтажный)
|knid= 7030437000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 21 / Сухоозёрный переулок, 3
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Мельничная 21 IMG 0156.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.499718 |long= 84.939841 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7000186000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 25
|year= 1860-1870 гг.
|description=
|image= Мельничная 25.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.499961 |long= 84.939780 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный).
|knid= 7030438000
|knid-new= 721410019500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 27
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 27 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500284 |long= 84.939544 |precise= yes
|name= Жилой дом городской усадьбы (двухэтажный)
|knid= 7030439000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 29
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Мельничная 29 IMG 0158.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 29, Tomsk |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.500470 |long= 84.939434 |precise= yes
|name= Доходный дом городской усадьбы.
|knid= 7030440000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 31 / Картасный переулок, 3
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Томск, Мельничная 31 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5028 |long= 84.9377 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030441000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 32
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.5008 |long= 84.9393 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030442000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 33 / Картасный переулок, 4
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Мельничная 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.503577 |long= 84.937123 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7000187000
|knid-new= 701410064670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 38 / Дербышевский переулок, 2
|year= 1860-1870 гг. |author=
|description=
|image= Мельничная-38-DSC61082.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Melnichnaya Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/dom-zhiloy-49.html
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/61618
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Промышленный комплекс объектов |knid= 7030443000 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг., 1909-1914 гг.
|image= Элеватор в Томске.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Строение мельницы купца Ильи Фуксмана - одно из крупнейших предприятий мукомольной промышленности Сибири конца ХIХ в. |knid= 7030443001 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1895-1899 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.5051 |long= 84.9351 |precise=no
|name= Железобетонная паровая вальцовая мельница торгового дома «Евграф Кухтерин и сыновья» - крупнейшее мукомольное предприятие Сибири |knid=7030443002 |complex=7030443000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Мельничная улица, 40
|description=
|year= 1909-1914 гг.
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Московский тракт===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.4717 |long= 84.9489 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Дом, где в 1918 г. размещался штаб студенческого красногвардейского отряда
|knid= 7030445000
|knid-new= 701510353510005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (дер.)
|year= |author=
|description=
|image= Московский тракт 2б IMG 2027.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание
|knid= 7030813000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 2б (кам.)
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47348 |long= 84.94840 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030814000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 3
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.47345 |long= 84.94651 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030815000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.46836 |long= 84.94041 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030816000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 41 / Луговой переулок, 24
|year= 1901 г.|author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.467753 |long= 84.940043 |precise= yes
|name= Белая мечеть
|knid= 7030446000
|knid-new= 701410163140005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Московский тракт, 43
|year= |author=
|description=
|image= Белая мечеть Томск.jpg
|wdid= Q4081635
|wiki= Белая соборная мечеть (Томск)
|commonscat= White Mosque (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
==Н==
===Набережная реки Томи===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Ансамбль |knid= 7000189000 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189001 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 13
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Здание складов |knid= 7000189002 |complex= 7000189000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 15
|description=
|year= посл. треть XIX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490617 |long= 84.943652 |precise= yes
|name= Склады Якимова
|knid= 7030447000
|knid-new= 701610738500005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 17 / Кооперативный переулок, 2
|year= 1882-1884 гг. |author=
|description= В 2000-х гг. надстроен мансардой
|image= Набережная Томи 17 - Кооперативный 2 IMG 0446.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.49123 |long=84.94354 |precise=yes
|name= Двухэтажные кирпичные склады
|knid= 7030754000
|knid-new=701510354670005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=Набережная реки Томи, 19а
|year= посл. треть XIX в.
|description=Реплика
|image= Набережная Томи 19 IMG 0447.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-19/
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Склады купца В.А. Горохова |knid= 7010040000 |complex= 7010040000
|knid-new= 702321397740005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25, 27
|description=
|year= 1914 г. (?)
|author=арх. А.Д. Крячков (?)
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/nab-tomi-27/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4929 |long= 84.94319 |precise=yes
|name= Каменный склад-контора
|knid= 7010040001 |complex= 7010040000
|knid-new= 702311397740015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 25
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493429 |long= 84.943191 |precise= yes
|name= Каменный склад
|knid= 7010040002 |complex= 7010040000
|knid-new= 711310010910006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Томи, 27
|year= |author=
|description=
|image= Гороховские склады IMG 2985.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
|document2= d29032013
}}
===Набережная реки Ушайки===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487930 |long= 84.950820 |precise= yes
|name= Каменный мост через Ушайку
|knid= 7010033000
|knid-new= 711310010900006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 2 / улица Розы Люксембург
|year= 1912 г. |author= арх. К.К. Лыгин
|description=
|image= Stone bridge (Tomsk).jpg
|wdid= Q4211283
|wiki= Каменный мост (Томск)
|commonscat= Kamenny Bridge in Tomsk |protection= Ф
|link= https://kraeved.lib.tomsk.ru/page/64/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.487154 |long= 84.951366 |precise= yes
|name= Двухэтажное каменное здание
|knid= 7000191000
|knid-new= 701410177370005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 4
|year=1860-е гг. |author=
|description= В 1873 г. первый в Сибири книжный магазин П.М. Макушина с библиотекой. В 1893 г. Торговый дом «Житков и Сапожников». В 1920-е гг. это адрес клуба Осоавиахима, в 1930-е – Главширпотреба, в 1940-е – ремонтно-механических мастерских, позднее – магазина «Охотник»; еще позже – военкомат. Ныне - Томский гарнизонный военный суд
|image= Набережная Ушайки, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 4 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-4/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486818 |long= 84.951146 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 7030449000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6
|year=кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description= Усадьба принадлежала золотопромышленнику 3.М. Цибульскому, бывшему в 1879-1883 гг. городским головою. В начале XX в. хозяином усадьбы был другой золотопромышленник, владелец лесопильного завода И.М. Иваницкий. Тут же (во флигеле) располагалась зубоврачебная школа. В 1941-1945 гг. здание передано трикотажно-верёвочной фабрике. Сейчас здесь областная стоматологическая поликлиника
|image= Набережная Ушайки 6 IMG 1693.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 6
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48658 |long= 84.95182 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030817000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 6/2 / Пионерский переулок
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-6/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.486439 |long= 84.951006 |precise= yes
|name= Дом, в котором находился комитет РСДРП(б) и революционный клуб и работал деятель венгерского и международного коммунистического движения Бела Кун
|knid= 7000054000
|knid-new= 721410022650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 8
|year= |author=
|description= В середине XIX в. владелицей дома была купчиха Ф.С. Пастухова. Как считают краеведы, в этом здании начинала в 1863 г. свою историю Мариинская женская гимназия до её перевода на Духовскую улицу, 186. В 1880-х годах в доме жил губернатор А. Анисьин. Удобный для торговли корпус в конце XIX в. занимал магазин Степанова. В начале XX в. усадьба переходит во владение семьи Кухтериных. Меньшее здание стало жилым домом Иннокентия Евграфовича, а часть большого здания, выходящего на набережную, была отведена им под конюшню. Заметным событием торговой жизни города становится открытие в 1905 г. в этом же здании Томского отделения Русского для внешней торговли банка и перевод сюда из магистрата Томской торговой биржи. В это же время в доме работала типография Перельмана. Со временем конюшни дома были отданы под контору и склад угля А.А. Михельсона. В годы первой мировой войны в здании разместился склад Общества Красного Креста, куда поступала посильная помощь в пользу раненых. По этому же адресу в полускладском помещении (бывший магазин М.Я. Леманкина) находился первый клуб и бюро Томского комитета РСДРП. В дни революционных событий 1917 г. пространство перед зданием было местом сбора демонстрантов. В советское время в усадьбе Кухтериных размещались: Дом просвещения (1926), Томская база Росторгодежда, коммунально-строительный трест, горкомхоз (1932), нарсуд Куйбышевского района (1937-1945), областной совет общества «Спартак» (1960), галантерейный магазин (1970-е гг.), ОАО «Сибспецпроектреставрация»
|image= Набережная Ушайки 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 8 |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-8-10/
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.485366 |long= 84.950416 |precise= yes
|name= Здание аптечного магазина «Пойзнер и Нови»
|knid= 7010041000
|knid-new= 701510291290005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 12
|year=XIX в. (новодел) |author=
|description= Здание принадлежало торговому дому Кухтериных и сдавалось ими долгое время под аптекарский магазин. По этому адресу в Томск поступала нелегальная корреспонденция от ЦК РСДРП, редакции "Искры". С 1932 г. до конца 1970-х здесь размещались цеха швейной фабрики, в 1941-1952 гг. – артель «Единение»
|image= Набережная Ушайки 12 IMG 1688.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://memorials.tomsk.ru/memorials/zdanie-aptekarskogo-magazina-poyzner-i-novi-210.html
|document= d25082000
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.484849 |long= 84.950148 |precise= yes
|name= Дом, где в 1847-1850 гг. жил металлург П.П. Аносов
|knid= 7010042000
|knid-new= 701410351660006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 16 (ранее 14) / переулок Батенькова, 4
|year= |author=
|description= Так называемый «губернаторский дом». Названием этот дом во многом обязан литографии М. Колосова 1871 г., под которой была сделана подпись «Губернаторская квартира». После смерти М.И. Шумилова особняком стала владеть В. Соколова, в 1880 г. он был продан Е.И. Королёву. Здесь квартировали четырнадцатый (Н.В. Родзянко, 1867-1871) и пятнадцатый (А.П. Супруненко, 1872-1880) томские губернаторы. В начале XX в. в этом здании размещались магазины: аптекарский Файнберга и Дистлера, музыкальный В. Шмидта, обувной Галчанинова, готового платья, «Хозяйство» и др. В советское время здесь располагались аэроклуб и Кировский районный суд (1937), горный и топографический техникумы (1943), облуправление кинофикации (1945), долгое время – народный суд Советского района
|image= Набережная Ушайки 16.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 16 |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ushajka-16/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483819 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Городское начальное училище («Гоголевский дом»)
|knid= 7020039000
|knid-new= 701410060260005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 20 (18в)
|year= 1905 г. |author= арх. П.Ф. Федоровский
|description= Здание было заложено решением городской Думы в 1902 г. в связи с 50-летием со дня смерти Н.В. Гоголя. После завершения строительства оно стало именоваться Гоголевским домом. В 1905 г. сюда были переведены две школы рукоделия (образованы: одна – в 1886 г., другая – в 1890 г.), объединённые в городскую женскую профессиональную школу. Гоголевский дом стал одним из центров деятельности рабочих организаций и получил новое название – Рабочий дворец. После установления советской власти здесь разместился Совет профессиональных союзов и губернский комиссариат труда. В 1918 г. здесь работал Первый съезд профессиональных союзов Томской губернии. С 1920 по 1945 гг. в здании размещалась школа № 6, затем – школа № 9, позже – Гуманитарный лицей
|image= Tomsk3122.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 20 (Gogol House) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nabu-20/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.484201 |long= 84.947269 |precise= yes
|name= Городская лечебница
|knid= 7030450000
|knid-new= 701510221100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Набережная реки Ушайки, 22
|year= 1888 г. |author=
|description=
|image= Набережная Ушайки 22 IMG 1558.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Naberezhnaya Ushaiki, 22 |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/files/front/download/id/170798
|document= d29052007
}}
===Нагорный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49146 |long= 84.96062 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030451000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49145 |long= 84.96117 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030452000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49164 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030453000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 6
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030454000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7
|description= Фоновая застройка. (№7 не существует, есть только 7/1 и 7/2)
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49140 |long= 84.96151 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030455000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 7 стр. 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49157 |long= 84.96222 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030456000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нагорный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===переулок Нахановича===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4827 |long= 84.9465 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030457000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1/1
|year= |author=
|description= Фоновая застройка, пустующее, пожар
|image= Нахановича 1-1 IMG 0074.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.4825 |long= 84.9468 |precise= yes
|name= Двухэтажное кирпичное здание
|knid= 7000000076
|knid-new= 701410167670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 1б (ранее 3, стр. 1)
|year= ХVIII-ХIХ вв., 1862 г. - флигель |author=
|description=
|image= Нахановича 1б - IMG 0578.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/41844
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.482690 |long= 84.947301 |precise= yes
|name= Служебный корпус управления железной дороги
|knid= 7000192000
|knid-new= 701410164970005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 3
|year= 1903 г. |author=
|description=
|image= Томский художественный музей.jpg
|wdid= Q16706833
|wiki= Томский областной художественный музей
|commonscat= Tomsk Oblast Art Museum |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.483226 |long= 84.946426 |precise= yes
|name= Театр-синематограф «Новый»
|knid= 7030459000
|knid-new= 701410159880005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 4
|year= |author=
|style = модерн
|description=
|image= ТЮЗ DSC32512.jpg
|wdid= Q95353776
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 4, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d22022012
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482707 |long= 84.948497 |precise= yes
|name= Городская управа, где в октябре 1918 г. состоялся Всесибирский съезд профсоюзов
|knid= 7000000043
|knid-new= 701610683350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 5, 3а / проспект Ленина, 78, 78/1, 76а
|year= 1904 г. |author=
|description= 04-05.03.1917., 06.10.1918.
|image= Lenina 78, Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Prospekt Lenina 78, Tomsk |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/17090
|linkextra= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/60876
|document= d08071997
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.483289 |long= 84.947285 |precise= yes
|name= Памятный знак знаменосцу вооружённой демонстрации 18.01.1905, члену томского комитета РСДРП И.Е. Кононову
|knid= 7000060000 |knid-new=721410022610005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Театральный сквер, переулок Нахановича / проспект Ленина, 78а стр. 1
|year= 1956 г.
|description=
|image= Театральный сквер, памятник Кононову IMG 1585.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.482735 |long= 84.949763 |precise= yes
|name= Здание, где на собрании трудящихся выступал М.И. Калинин
|knid= 7000059000
|knid-new= 701510354580005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Нахановича, 7 / проспект Ленина, 101, 103
|year= 1 треть XX в. |author=
|description=
|image= Kinomir (Tomsk).jpg
|wdid= Q36355402
|wiki=
|commonscat= Nakhanovicha 7, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
===улица Нахимова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030818000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 2а стр. 11 (что это?)
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456297 |long= 84.956897 |precise= yes
|name= Ансамбль артиллерийских казарм Военного ведомства
|knid= 7030318000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702521452650005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28, 32; улица Нахимова 6, 8/1, 8 стр. 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0088-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://cyberleninka.ru/article/n/arhitektura-kompleksa-zdaniy-8-go-pehotnogo-sibirskogo-rezervnogo-polka-v-tomske
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456356 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318001 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 28
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Kulyova 28 IMG 4880.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455878 |long= 84.955765 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030318002 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Кулёва, 32
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Кулёва 32 IMG 0046-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.455770 |long= 84.956968 |precise= yes
|name= Офицерский флигель
|knid= 7030460000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650045
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Нахимова 6 IMG 0087-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 6, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29032013
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456078 |long= 84.957922 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030461000 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650055
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8/1
|year= 1907 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором размещались артиллерийские части, прославившиеся в годы Гражданской и Великой Отечественной войн
|image= 1 Нахимова, 8.1, 8а, Томск 22 22 сентября 2023.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nakhimova 8/1, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
|document2= d29092025_97
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.456068 |long= 84.959053 |precise= yes
|name= Батальонная казарма
|knid= 7030318003 |complex= 7030318000
|knid-new= 702511452650015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Нахимова, 8 стр. 1
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29092025_97
}}
===Нечевский переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47374 |long= 84.96259 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030462000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030463000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3а / улица Вершинина, 1
|description= Ценная среда
|image= Нечевский переулок, 3а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ver-1/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47348 |long= 84.96298 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030464000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 3/1 / улица Вершинина, 1а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96462 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030465000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 9
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.474073 |long= 84.964912 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1917—1934 гг жил геолог, учёный-энциклопедист Ростислав Сергеевич Ильин (1891-1937)
|knid= 7030466000
|knid-new= 701510204130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 16
|year= |author=
|description=
|image= Нечевский переулок, 16, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://www.vsrf.ru/stor_pdf.php?id=1351716
|document= d08071997
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47408 |long= 84.96599 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030467000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18 / Красноармейская улица, 56
|description= Ценная среда. Аварийный с 2014.
|image= Нечевский переулок, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nech-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47406 |long= 84.96641 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030468000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 18а
|description= Фоновая застройка. Пожар 30.12.2020
|image= Нечевский переулок, 18а, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47372 |long= 84.96779 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030469000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Нечевский переулок, 19 / улица Дзержинского, 2
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/dzer-2/
|document= d19092014
}}
===улица Никитина===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.478222 |long= 84.953741 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030470000 |knid-new=701410139850005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 2-а
|description=
|year= 2 пол. XIX в.
|image= Никитина-2а-DSC51884.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Nikitin Street 2a, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-2/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.477757 |long= 84.954401 |precise=yes
|name= Двухэтажный жилой дом |knid= 7030471000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 3
|description=
|year= сер. XIX в.
|image= Никитина 3 IMG 2347.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-3/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478116 |long= 84.954020 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030472000
|knid-new= 701410139860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 4-а
|year= кон. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Никитина-4а-DSC56209-DSC56211.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59799
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95639 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030473000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 7
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-7/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.478308 |long= 84.957114 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 7030474000
|knid-new= 701410162660005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 8, стр. 4
|year= 1899 г. |author= проект А. Морозова при участии Ф.Ф. Гута
|description= пожар 12.02.2016
|image= Tomsk seminary1.jpg
|wdid= Q4460366
|wiki= Томская духовная семинария
|commonscat= Tomsk Theological Seminary |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-8/
|document= d22022012
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47770 |long= 84.95682 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030475000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 9 / Затеевский переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47768 |long= 84.95733 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030476000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 11 / Затеевский переулок, 2
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-11/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47764 |long= 84.95820 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030477000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 13 / улица Белинского, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-13/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47763 |long= 84.95874 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030478000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 15
|description= Ценная среда
|image= Tomsk - okno (1849129676).jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-15/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.477482 |long= 84.962543 |precise= yes
|name= Деревянный двухэтажный дом, не обшит
|knid= 7030479000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 21
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Никитина 21, Гоголя 18 IMG 20240120 120035.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/gog-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47740 |long= 84.96511 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030480000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 35
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-35/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47738 |long= 84.96552 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030481000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37 / Красноармейская улица, 27
|description= Ценная среда
|image= Томск, ул. Красноармейская 27, ул. Никитина, 37.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/kras-27/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.47731 |long= 84.96795 |precise= yes
|name= Флигель дома, в котором 2 февраля 1905 года был арестован С.М. Киров и другие участники нелегального собрания
|knid= 7000000042 |knid-new=701510367090005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Никитина, 37б
|description=
|year= посл. четв. XIX - 1 четв. XX в., нач. XX в., 1 четв. XX в., 1 треть XX в. Утрачен?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/nik-37b/
|document= d25071961
}}
===Ново-Ачинская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030482000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Ачинская улица, 24 / Ново-Киевская улица, 16
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Ново-Соборная площадь===
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.474289 |long= 84.950747 |precise= no
|name= Площадь Революции — одна из первых городских площадей
|knid= 7030483000
|knid-new= 701510354870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь
|year= |author=
|description=
|image= Сквер на Новособорной площади.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square in Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473107 |long= 84.951278 |precise= yes
|name= Братская могила участников мартовского восстания 1919 г., расстрелянных колчаковцами. Здесь похоронена активная участница большевистского подполья П. Согрина. Установлен обелиск |knid= 7000081000 |knid-new=701510364350005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1м, сквер
|description=
|image= Могила убитых колчаковцами.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.473009 |long= 84.951305 |precise= yes
|name= Могила И.М. Мокрушина, комиссара 265-го стрелкового полка |knid= 7000082000 |knid-new=701410051040005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1н, сквер
|year= 1919 г., 1965 г.
|description=
|image= Могила Мокрушина.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25071961
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.472556 |long= 84.951498 |precise= yes
|name= Здание Губернского правления (Присутственные места)
|knid= 7010030000
|knid-new= 721410019000006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Ново-Соборная площадь, 1 / проспект Ленина, 67 (бывш. площадь Революции, 2)
|year= 1838-1842 гг. |author= арх. А.П. Деев
|description= Сейчас - главный корпус [[:w:ru:Сибирский физико-технический институт|Сибирского физико-технического института]]
|image= Здание губернского правления.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Former administration of Tomsk Governorate |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= no
|name= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых
|knid= 7030390000 |complex= 7030390000
|knid-new= 702121367340005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71 / улица Гагарина, 47, 49 / проспект Фрунзе, 3
|year= 2 пол. ХIХ - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Ансамбль городской усадьбы И.Г. и И.И. Гадаловых. Каменный двухэтажный дом с воротами, 29.09.2024.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475568 |long= 84.950540 |precise= yes
|name= Каменный двухэтажный дом с воротами
|knid= 7030390001 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340025
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Новособорная площадь, 2 / проспект Ленина, 71
|year= 1893-1894 гг. |author= арх. П.П. Наранович. В 1912-1913 гг. — ремонт и оформление фасадов арх. К.К. Лыгиным
|description=
|image= Верхний гастроном, Ново-Соборная 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.476050 |long= 84.951202 |precise= yes
|name= Каменный одноэтажный дом с воротами
|knid= 7030390002 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340015
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 47 / проспект Фрунзе, 3
|description=
|year= 1893 г.
|image= Фрунзе 3 IMG 0740.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.475707 |long= 84.951277 |precise= yes
|name= Каменные двухэтажные службы
|knid= 7030390003 |complex= 7030390000
|knid-new= 702111367340035
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Гагарина, 49 / Новособорная площадь, 2а
|year= 1889-1893 гг. |author=
|description=
|image= Улица Гагарина, 49 - Новособорная площадь, 2а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Novo-Sobornaya Square, 2 |protection= Р
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/novo-2/
|document= d29032013
}}
==О==
===улица Обруб===
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Каруцких. Здесь в 1914-1917 гг. жил Григорий Николаевич Потанин — ученый и общественный деятель Сибири |knid= 7000000077
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 2б
|description= Снесён в 2004 г.
|year=1900 г.
|status=destroyed
|image= House of Grigory Potanin (destroyed in 2004) - panoramio.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.488337 |long= 84.952196 |precise= yes
|name= Доходный дом К. Андреева
|knid= 7000000078
|knid-new= 701410173560005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 4
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Обруб, 4.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.488153 |long= 84.952754 |precise= yes
|name= Место дома, в котором жил и работал художник К.К. Зеленевский
|knid= 7030485000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 6
|year= |author=
|description= Из списка выявленных исчез. Видимо, снят с охраны
|image= Обруб st. Tomsk.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://woodenrussia.ru/tomsk-obrub/#6
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487993 |long= 84.953175 |precise= yes
|name= Доходный дом И. Тихонова |knid= 7020040000 |knid-new=701510371420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 8
|description=
|year=кон. XIX в.
|image= Обруб-8-DSC46688.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48781 |long= 84.95355 |precise= yes
|name= Деревянный дом (двухэтажный). Доходный дом дворянина Сквавинского
|knid= 7030486000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 10
|year= 1908 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487607 |long= 84.954195 |precise=yes
|name= Жилой дом Плотниковых (питейный дом)|knid= 7030487000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Обруб, 12
|description=
|year=1880-1890 гг.
|status=destroyed
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29052007
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956325 |precise= yes
|name= Здание городской вольной аптеки |knid= 7000193000
|knid-new= 721410019860005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2 / улица Пушкина, 1
|description=
|year=1 четв. XIX в.
|image= Октябрьская, 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.493983 |long= 84.956633 |precise= yes
|name= Деревянная конюшня |knid= 7000194000 |knid-new=701510358800005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 2/1, во дворе
|description=
|year= кон. XIX в.
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4935 |long= 84.9567|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030488000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 4
|description= Ценная среда
|image= Октябрьская 4 - IMG 2496.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 4, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49298|long=84.95659 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030489000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 5
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49329|long= 84.95693|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030490000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 6
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49302 |long= 84.95707 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030491000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 8
|year= 1990 г. |author=
|description= Ценная среда. Реплика дома по Тверской, 52.
|image= Tomsk Oktyabrskaya Street 8.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 8, Tomsk
|link= https://www.riatomsk.ru/article/20210130/derevyannij-dom-oktyabrjskaya-tpu/
|linkextra= https://obzor.city/article/669386---mzhk-staryj-tomsk.-kak-uchenye-vossozdali-reznoj-derevjannyj-dom-na-oktjabrskoj
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49281|long=84.95789 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030492000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 10 / Кривая улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 10, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49246 |long= 84.95778 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030493000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 13 (15)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка. Новодел. Вероятно, утрачен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49262 |long= 84.95983 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030819000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 14а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-14/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492598 |long= 84.960933 |precise=yes
|name= Третье мужское высшее начальное училище (двухэтажное) |knid= 7030494000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16
|description=
|year=1919 г.
|image= Октябрьская 16.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49252|long=84.96137 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030495000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16а
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 16.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4925|long=84.96158 |precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030496000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16б
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49261 |long= 84.96061 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030497000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 16в (16 стр.1)
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long=84.95873|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)|knid= 7030498000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 17
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 17, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49244|long=84.96184 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030499000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 18 / Белая улица, 13
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 18, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49239 |long= 84.95984|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030500000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 21
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 21, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49172|long= 84.96416|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030501000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22 / Ачинская улица, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49188|long= 84.96437|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030502000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 22/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49237|long= 84.96026|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030503000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 23
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 23, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491624 |long= 84.96449|precise=yes
|name=Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030504000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 24
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 24, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492273 |long= 84.960853 |precise= yes
|name= Городское еврейское училище |knid= 7020041000 |knid-new=721410019670005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 25
|year= 1911 г.
|author= арх. Т.Л. Фишель
|description=
|image= Октябрьская, 25.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22121993
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49218|long= 84.9614|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030505000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 27
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.491226 |long= 84.96534|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030506000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49108|long= 84.96565|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030507000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 28а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492096|long=84.96181 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030508000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 29
|description= Фоновая застройка
|image= Stage Oktyabrskaya Street in Tomsk, 29.JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491009 |long= 84.96583 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030509000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 30
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 30 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49198|long= 84.96221|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030510000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 31
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49076|long= 84.96603|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030511000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32
|description= Фоновая застройка
|image= Oktyabrskaya Street, 32 (Tomsk).JPG
|wdid= |wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 32, Tomsk
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49061 |long= 84.96609 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030820000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 32а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-32/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.491876 |long= 84.962521 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030512000
|knid-new= 701410150550005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 33
|year= кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image= Томск, Октябрьская 33 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://heritage.tomsk.gov.ru/documents/front/view/id/59703
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.491769|long= 84.96297|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030513000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 35
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 35, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49159 |long= 84.96342|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030514000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 37 / улица Лермонтова, 64
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49133|long= 84.96414|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030515000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49142|long= 84.96403|precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030516000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 39 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49082 |long= 84.96525|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030517000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 41
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48955 |long= 84.96612 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030518000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 42
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 42 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.490427 |long= 84.964626 |precise= yes
|name= Троицкая церковь с интерьером
|knid= 7000195000
|knid-new= 701410051720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43
|year= сер. XIX в.
|author=
|description=
|image= Свято-Троицкая церковь, ул. Октябрьская, 43.jpg
|wdid= Q15302058
|wiki= Свято-Троицкий храм (Томск)
|commonscat= Holy Trinity Church (Tomsk) |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.49061|long=84.964 |precise=yes
|name= Здание |knid= 7030519000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 43/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.489361 |long= 84.966123 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с эркером над входом |knid= 7000196000 |knid-new=701410063910005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 44
|description=
|image= Октябрьская-44-DSC17374.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 44, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48999 |long= 84.96553|precise=yes
|name= Жилой дом (одноэтажный) |knid= 7030520000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 45 / Загорная улица, 76
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long= 84.96594|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030521000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 46
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48969 |long=84.96517 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030522000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 47
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48908 |long=84.96529 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030523000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48894 |long=84.96511 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030524000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 51а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48816 |long= 84.96495 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030525000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 52
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 52 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48878 |long= 84.96497 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030821000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 53
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/okt-53/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.4879 |long=84.96498 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030526000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 54/1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48863 |long= 84.96476 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030527000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 55
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 55 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48833|long=84.96443 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030528000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 59
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48741 |long= 84.96406 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030529000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 60
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Томск, Октябрьская 60 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48724 |long= 84.96379 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный)
|knid= 7030530000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 62
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Томск, Октябрьская 62 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48774 |long=84.96372 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030531000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 65
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 65, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486771 |long= 84.963125 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030532000
|knid-new= 701510376810005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 66 / Песочный переулок, 2
|year= сер. ХIХ в.
|author=
|description=
|image= Tomsk Pesochny Lane 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Oktyabrskaya Street 66, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48747 |long=84.96251 |precise=
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030533000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 69
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.487037 |long= 84.962752 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030534000 |knid-new=701510374420005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71
|description=
|year= сер. ХIХ в.
|image= Октябрьская улица, 71, Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48705 |long=84.96291 |precise=yes
|name= Ворота |knid= 7030535000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 71 (ворота)
|description= Фоновая застройка
|image= Октябрьская улица, 71 (ворота), Томск, Томская область.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48688 |long=84.96252 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030536000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73
|description= Ценная среда
|image= Oktyabrskaya Street 73 Tomsk.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48679 |long=84.96228 |precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030537000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73а
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.486909 |long= 84.96216|precise=yes
|name= Жилой дом (двухэтажный) |knid= 7030538000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 73/1
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat=56.48674 |long=84.96173 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030539000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьская улица, 75
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Октябрьский взвоз===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.492589 |long= 84.953650 |precise=yes
|name= Епархиальный дом Некрасова |knid= 7030540000 |knid-new=701410140070005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 1
|description=
|year=1915 г.
|image= Октябрьский взвоз 1 IMG 0402 4.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-1/
|document= d29052007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49298 |long= 84.95367 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030822000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 4
|year= до 1893 г. |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-4/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Деревянный дом (двухэтажный)
|knid= 7030541000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 8
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/ovzvoz-8/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.493999 |long= 84.954630 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 7010031000
|knid-new= 721410018990006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Октябрьский взвоз, 10
|year= 1798 г. |author= строитель Иван Карпов
|description=
|image= Воскресенская церковь (Томск).jpg
|wdid= Q4126189
|wiki= Воскресенская церковь (Томск)
|commonscat= Church of the Resurrection of Christ (Tomsk) |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/oktv-voskr/
|document= d30081960
}}
==П==
===Песочный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030542000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 3
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.486580 |long= 84.963059 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом.
|knid= 7030543000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 5
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Томск, Песочный 5 - 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030544000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 10
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030545000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 12
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030546000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 14
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030547000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 16
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030548000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 7030549000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Песочный переулок, 26
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
===Петропавловская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.48235 |long= 84.96498 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030823000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 7
|year= |author=
|description= Ценная среда. Пожар 12.07.2026
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-7/
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.48429 |long= 84.96789 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030550000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 33
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-33/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.48456 |long= 84.96877 |precise= yes
|name= Дом, где на квартире В.В. Сидоровой-Калачевой была конспиративная квартира томского подпольного комитета РСДРП(б)
|knid= 7000062000 |knid-new=701510370130005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= Петропавловская улица, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/petrop-44/
|document= d21051973
}}
===улица Пирогова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.461796 |long= 84.956965 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 7000198000
|knid-new= 721410019480005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пирогова, 10 / улица Белинского, 55а
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Пирогова-10-DSC47269.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pirogova Street 10, Tomsk |protection= Р
|link=
|document= d28041980
}}
===переулок Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479072 |long= 84.950610 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7030551000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 1а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Плеханова 1а IMG 0762.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanova Lane 1a |protection= В
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/len-89/
|document= d29032013
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.479128 |long= 84.952182 |precise= yes
|name= Двухэтажный жилой дом с угловым эркером и боковым ризалитом |knid= 7000199000 |knid-new=701510269100005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5-а
|description=
|year= кон. XIX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.479036 |long= 84.95185 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030552000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 5
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image= Переулок Плеханова, 5, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Plekhanov Lane, 5
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/pleh-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47913 |long= 84.95344 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030553000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 9 / Советская улица, 24а
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-9/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47955 |long= 84.95551 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030554000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 14 / улица Крылова, 18
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-14/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47956 |long= 84.95656 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030555000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 18 / Юрточный переулок, 1
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-18/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47961 |long= 84.95725 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030556000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 22
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-22/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47968 |long= 84.95941 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030557000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 30
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-30/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47970 |long= 84.95981 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030558000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 32
|description= Ценная среда
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.47971 |long= 84.96012 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030559000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= переулок Плеханова, 34
|description= Ценная среда
|image= Плеханова 34 IMG 1244.jpg
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/pleh-34/
|document= d19092014
}}
===улица Пушкина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030560000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 4
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-4/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49428 |long= 84.95746 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030561000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5
|year= 1893 |author=
|description= Фоновая застройка. Разрушен пожарами в 2009-2010 гг. Реплика 2018 года.
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 002.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkin Street 5, Tomsk
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49444 |long= 84.95833 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030562000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 5а
|year= 1897 |author=
|description= Фоновая застройка
|image= Улица Пушкина, 5а, Томск, Томская область.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-5a/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49426 |long= 84.95568 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030563000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 6
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= http://tomsk1604.ru/catalog/push-6/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49494 |long= 84.95909 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030564000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 14
|year= |author=
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/mak-3/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.497436 |long= 84.965467 |precise= no
|name= Дом, в котором находился районный штаб восставших под руководством Н.Т. Байбородина
|knid= 7000063000 |knid-new=701510381180005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 19
|description=
|status=destroyed
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21051973
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49579 |long= 84.96093 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030565000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 24
|year= 1899 г. |author=
|description= Ценная среда. В 2012 сильно повреждён пожаром. Реплика 2019 года
|image= Lignodomo en Tomsko (Rusujo) 001.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 24, Tomsk
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-24/
|document= d19092014
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.496788 |long=84.961700 |precise=yes
|name=Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid=7000202000 |knid-new=721410019470005
|region=ru-tom |district=Томск
|municipality=Томск |munid=Q976
|address=улица Пушкина, 28а (бывш. 26)
|year=1902 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Р
|link=
|document=d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49688 |long= 84.96219 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000203000 |knid-new=701610658010005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28
|description=
|year= нач. XX в.
|image=
|status=destroyed
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-28/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49709 |long= 84.96207 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 7030566000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 28в
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid= |wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.497273 |long= 84.963229 |precise= yes
|name= Двухэтажный деревянный дом на кирпичном цокольном этаже
|knid= 7000204000
|knid-new= 701510379720005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 32
|year= нач. XX в. |author=
|description= Новострой
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-32/
|document= d28041980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49753 |long= 84.96427 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7030567000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34
|year= 1902 г., 2008 г. - реставрация. 2025 г. - пожар |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-34/
|document= d19092014
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.49764 |long= 84.96450 |precise= yes
|name= Здание
|knid= 7030824000
|knid-new=
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 34а
|year= |author=
|description= Ценная среда
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.497889 |long= 84.965122 |precise= yes
|name= Жилой дом (двухэтажный). Образец застройки улицы |knid= 7000205000
|knid-new= 721410019870005
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 38
|description=
|year= нач. XX в.
|image= Tomsk Pushkina Street 38.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 38, Tomsk |protection= Р
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-38/
|document= d17021978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.498 |long= 84.9656 |precise= yes
|name= Деревянный жилой дом
|knid= 7010032000
|knid-new= 721410013520006
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 40
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= ПУШКИНА УЛ., 40.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pushkina Street 40, Tomsk |protection= Ф
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-40/
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.49824 |long= 84.96642 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 7030568000
|region= ru-tom |district= Томск
|municipality= Томск |munid= Q976
|address= улица Пушкина, 42а / Дальне-Ключевская улица, 115
|description= Фоновая застройка
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= https://tomsk1604.ru/catalog/push-42/
|document= d19092014
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-tom
|d30081960
|d25071961
|d21051973
|d04121974
|d17021978
|d28041980
|d22121993
|d20021995
|d02041997
|d08071997
|d25082000
|d29052007
|d22022012
|d16012013
|d29032013
|d29042014
|d19092014
|d01082018
|d12012024
|d04062024
|d29092025_97
}}
{{footer|type=Наследие}}
koddh4nn99ictq0tdpn0yicipoihe9g
Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район
0
14308
777019
761731
2026-09-12T09:00:25Z
Olksolo
14752
+1
777019
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-krl|lat=61.44|long=29.86|zoom=9|districtid=Q934100}}
== Лахденпохья ==
{{monument |type= architecture
|lat= 61.520474 |long= 30.193393 |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030396000
|knid-new= 101610557780005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Карла Маркса, 6
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106564588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.520380 |long= 30.197922 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 1030397000
|knid-new= 101610557750005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Красноармейская улица, 6
|year= 1936 г. |author=
|description= Облик здания искажён пристроенным в 2010-х кирпичным навесом.
|image=
|wdid= Q106564589
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.519083 |long= 30.197087 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1940-1941 гг. размещался штаб Ладожской военной флотилии
|knid= 1000965000
|knid-new= 101610557980005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Красноармейская улица, 9
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_здание ЦРБ.jpg
|wdid= Q106564569
|wiki=
|commonscat= Lakhdenpokhsky district hospital |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/zdanie-shtaba-ladozhskoj-voennoj-flotilii/
|document= d20041987
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.521009 |long= 30.199968 |precise= yes
|name= Башенная электроподстанция
|knid= 1040079000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ладожской Флотилии
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_подстанция на Ладожской Флотилии зимой.jpg
|wdid= Q106564632
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.51882 |long= 30.200155 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазинами
|knid= 1030398000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 8
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_Ленина 8.jpg
|wdid= Q106564590
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.519839 |long= 30.196840 |precise= yes
|name= Ресторан c гостиницей
|knid= 1030399000
|knid-new= 101610443940005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 13
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_здание гостиницы.jpg
|wdid= Q106564591
|wiki=
|commonscat= Lahdenpohja hotel |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.520352 |long= 30.195579 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 1030400000
|knid-new= 101610557850005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 17
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_Ленина 17.jpg
|wdid= Q106564592
|wiki=
|commonscat= Lahdenpohja shop |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.520513 |long= 30.194828 |precise= yes
|name= Почта
|knid= 1030401000
|knid-new= 101610557870005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 19
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_почтамт.jpg
|wdid= Q106564593
|wiki=
|commonscat= Lahdenpohja post station |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.521243 |long= 30.191096 |precise= yes
|name= Пансионат |knid= 1030402000
|knid-new= 101610557890005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 31
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106564594
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.522242 |long= 30.187599 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 1030403000
|knid-new= 101610557770005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Ленина, 44
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106564595
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.5167521 |long= 30.2030257 |precise= yes
|name= Вокзал станции Лахденпохья
|knid= 1040210000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Набережная, 2А
|year= 1910 г. |author= арх. А. Лейкон
|description= Ныне гостиница Карлен. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#1040210000|Объект железнодорожной инфраструктуры дореволюционного времени]].
|image= Ст. Лахденпохья 2.jpg
|wdid= Q80581046
|wiki= Лахденпохья (станция)
|commonscat= Lahdenpohja railway station
|link= https://terijoki.spb.ru/railway/rw_dir_hiitola.php#jakkima
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.520994 |long= 30.196738 |precise= yes
|name= Ссудная касса
|knid= 1030404000
|knid-new= 102111337100005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Октябрьская улица, 7
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохья,_ссудная касса.jpg
|wdid= Q106564596
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d02032020-39
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.520551 |long= 30.182680 |precise= yes
|name= Церковно-приходская школа
|knid= 1030405000
|knid-new= 101610557940005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Пионерская улица, 5
|year= 1929 г., 1939 г. |author=
|description=
|image= Lakhdenpokhya_School 007 3260.jpg
|wdid= Q106564598
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= history
|lat= 61.521512 |long= 30.194471 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками |knid= 1000166000
|knid-new= 101610555450005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Советская улица, парк
|description=
|image=
|wdid= Q106564565
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260019126
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030406000
|knid-new= 101610558010005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Советская улица, 13
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.525022 |long= 30.200515 |precise= yes
|name= Трансформаторная подстанция
|knid= 1040080000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= Советская улица, 49
|year= |author=
|description=
|image= Лахденпохья, подстанция на Советской зимой.jpg
|wdid= Q106564633
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.523357 |long= 30.185021 |precise= yes
|name= Кирха
|knid= 1030407000
|knid-new= 101610557830005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, улица Ленина
|year= 1851 г. |author= арх. Йохан Карл Людвиг Энгель
|description= Лютеранская кирха прихода Яаккима вмещала до 3000 человек. Здание имеет форму креста. У каждого крыла был куполообразный потолок. Высота колокольни достигала 22 м. После Великой Отечественной войны кирха по назначению не использовалась. В 1977 г. всё имущество сгорело. Остались только высокие красные кирпичные стены.
|image= Кирха_Яккима, 2020 год.jpg
|wdid= Q106564599
|wiki=
|commonscat= Jaakkima church |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.523636 |long= 30.184047 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002654000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, улица Ленина (рядом с кирхой)
|year= январь-май 1918 г., 1939-1944 гг. |author= арх. Отто-Инвари Меурманн
|description=
|image=
|wdid= Q106564573
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.516429 |long= 30.130605 |precise= yes
|name= Вокзал станции Яккима
|knid= 1030408000
|knid-new= 101610557930005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Ленинградское шоссе, 90
|year= нач. XX в. |author=
|description= См. также [[:w:ru:Яккима (станция)|Яккима (станция)]]
|image= Jaakkima railway station building back.jpg
|wdid= Q136832384
|wiki=
|commonscat= Jaakkima railway station building |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.517556 |long= 30.131742 |precise= yes
|name= Веерное паровозное депо
|knid= 1030409000
|knid-new= 101610557910005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Ленинградское шоссе, 62в
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Яккима,_здание депо зимой (5).jpg
|wdid= Q106564600
|wiki=
|commonscat= Jaakkima depot |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7509&ID=17305
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.517709 |long= 30.133663 |precise= yes
|name= Жилой дом при станции
|knid= 1040078000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= пос. Яккима, Ленинградское шоссе, 62а
|year= |author=
|description=
|image= Карельская_вики-экспедиция декабрь 2020 51.jpg
|wdid= Q106564630
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.5150922 |long= 30.1038051 |precise= yes
|name= Загородная усадьба «Койвумяки»
|knid= 1030393000 |complex= 1030393000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Санаторная улица, 4 (Яккимский племсовхоз)
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106564577
|wiki=
|commonscat= Koivumäki manor |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.515249 |long= 30.103089 |precise= yes
|name= Дом усадебный Таскинена
|knid= 1030393001 |complex= 1030393000
|knid-new= 101610557810005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Санаторная улица, 4
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Яккима,_дом Таскинена (1).jpg
|wdid= Q106564579
|wiki=
|commonscat= Taskinen house |protection= Р
|link=
|document= d09062001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.51531 |long= 30.10517 |precise= yes
|name= Здание скотного двора
|knid= 1030393002 |complex= 1030393000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Санаторная улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106564580
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай-каретник |knid= 1030393003 |complex= 1030393000
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Яккима, Санаторная улица, 4
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.5512066 |long= 30.2027893 |precise= yes
|name= Военный городок
|knid= 1030395000 |complex= 1030395000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Хуухканмяки
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106564582
|wiki=
|commonscat= Military City, Khukhoyamyaki |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.548908 |long= 30.203155 |precise= yes
|name= Здание казармы
|knid= 1030395001 |complex= 1030395000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Хуухканмяки
|year= 1933 г. |author= арх. Т.Э. Эловаара
|description= (Ближнее к горе Филина)
|image= Вид_с горы Филина на здание казармы военного городка.jpg
|wdid= Q106564584
|wiki=
|commonscat= Military City, Khukhoyamyaki |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.550474 |long= 30.201095 |precise= yes
|name= Здание казармы
|knid= 1030395002 |complex= 1030395000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Хуухканмяки
|year= 1933 г. |author= арх. Т.Э. Эловаара
|description= (Дальнее от горы Филина)
|image= Гора_Филина, вид на дальнюю казарму.jpg
|wdid= Q106588670
|wiki=
|commonscat=Military City, Khukhoyamyaki |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.552041 |long= 30.203606 |precise= yes
|name= Здание казармы
|knid= 1030395003 |complex= 1030395000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q16670204
|address= пос. Хуухканмяки
|year= 1933 г. |author= арх. Т.Э. Эловаара
|description=
|image= Khuukhkanmyaki 007 3572.jpg
|wdid= Q106588671
|wiki=
|commonscat= Military City, Khukhoyamyaki |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.5508488 |long= 30.1909876 |precise= yes
|name= Вокзал Хуухканмяки
|knid= 1040211000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лахденпохья |munid= Q157439
|address= улица Станция Хуухканмяки, 3
|year= 1924 г. |author=
|description= Перенесено со станции Макслахти. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#1040211000|Объект железнодорожной инфраструктуры довоенного времени]].
|image= Пл. Хухоямяки 1.jpg
|wdid= Q4502613
|wiki= Хухоямяки
|commonscat= Khukhoyamyaki
|link= https://terijoki.spb.ru/railway/rw_dir_hiitola.php#huuhkanmaki
}}
== Ильме ==
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 61.29641 |long= 29.363312 |precise= yes
|name= Кирха
|knid= 1030410000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ильме |munid= Q4199904
|address=
|year= 1777 г. |author=
|description= разрушена в 1990-х годах, в 2000-х восстановлена только колокольня, предположительно полностью новодел
|image= Ильме.1111.jpeg
|wdid= Q106564602
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.297391 |long= 29.361944 |precise= yes
|name= Комендатура
|knid= 1030411000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ильме |munid= Q4199904
|address=
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106564604
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.296363 |long= 29.361949 |precise= yes
|name= Дом заведующего
|knid= 1040045000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ильме |munid= Q4199904
|address=
|year= |author=
|description= Деревянный дом финского времени, внутри сохранились старые печи.
|image=
|wdid= Q106564618
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.29768 |long= 29.364449 |precise= yes
|name= Жилой дом для сотрудников
|knid= 1040046000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ильме |munid= Q4199904
|address=
|year= 1927-29 гг. |author=
|description= Памятник финского функционализма.
|image=
|wdid= Q106564619
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ихала ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.497014 |long= 30.003620 |precise= no
|name= Братская могила советских воинов, погибших в годы Великой Отечественной войны
|knid= 1001371000
|knid-new= 101610555480005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ихала |munid= Q4205412
|address= улица Центральная
|year= |author=
|description=
|image= Лахденпохский_р-н, Ихала, братская могила, вид 2.jpg
|wdid= Q106564571
|wiki=
|commonscat= WWII memorial in Ihala |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov-2/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260019660
|document= d08081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.490306 |long= 29.989994 |precise= yes
|name= Арочный автомобильный мост
|knid= 1040059000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ихала |munid= Q4205412
|address=
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Ихала_Арочный мост через Иййоки 01.jpg
|wdid= Q106564622
|wiki=
|commonscat= Arch bridge in Ihala
|link=
}}
== Куликово ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.203063 |long= 29.735063 |precise= yes
|name= Могила В.С. Барановского, изобретателя первых отечественных систем скорострельной артиллерии
|knid= 1000966000
|knid-new= 101710780170005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куликово |munid= Q4246249
|address= кладбище
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image= Куликово,_могила Владимира Барановского.jpg
|wdid= Q106564570
|wiki=
|commonscat= Vladimir Stepanovich Baranovsky grave |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7509&ID=17310
|document= d20041987
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.202333 |long= 29.735216 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002655000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куликово |munid= Q4246249
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Куликово,_финский мемориал.jpg
|wdid= Q106564574
|wiki=
|commonscat= Finnish military cemetery (Kulikovo) |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.188409 |long= 29.761024 |precise= yes
|name= Железнодорожная казарма
|knid= 1040075000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куликово |munid= Q4246249
|address= ул. Ленина, 34
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Куликово, дом за ЖД.jpg
|wdid= Q106564624
|wiki=
|commonscat= Kulikovo railway barracks
|link=
}}
== Куркиёки ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.29846 |long= 29.88539 |precise= yes
|name= Скотный двор
|knid= 1030415000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Заречная улица
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Куркиёки,_скотный двор.jpg
|wdid= Q106564610
|wiki=
|commonscat= Koulutilan navetta |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.297990 |long= 29.888241 |precise= yes
|name= Здание столовой Куркиёкского училища
|knid= 1040226000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Заречная улица, 3
|year= нач. XX века |author=
|description= В современное время занимал гребной клуб "Чайка". [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Куркиёки, Заречная 3 зимой (1).jpg
|wdid= Q124713385
|wiki=
|commonscat= Zarechnaya 3 (Kurkijoki)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298976 |long= 29.886546 |precise= yes
|name= Здание молочни
|knid= 1040077000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Заречная улица, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Куркиёки,_Заречная 4 зимой (2).jpg
|wdid= Q106564626
|wiki=
|commonscat= Zarechnaya 4 (Kurkijoki)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.297990 |long= 29.888241 |precise= yes
|name= Здание общежития учитилей Куркиёкского училища
|knid= 1040227000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Заречная улица, 7?
|year= нач. XX века |author=
|description= В настоящее время жилой дом? [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713386
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.296416 |long= 29.885097 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1040047000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Заречная улица, 11
|year= конец XIX в. |author=
|description= Деревянный дом финского времени, ныне краеведческий музей.
|image= Куркиёки,_краеведческий музей зимой (2).jpg
|wdid= Q106564620
|wiki=
|commonscat= Zarechnaya 11 (Kurkijoki)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.294690 |long= 29.882579 |precise= yes
|name= Здание общежития учитилей Куркиёкского училища
|knid= 1040228000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Зелёная улица, 33
|year= нач. XX века |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713387
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298905 |long= 29.889081 |precise= yes
|name= Церковная гора (Кирккомяки)
|knid= 1030412000
|knid-new= 102631454430005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина / улица Советская (левый берег реки Куркийоки)
|year= 1-я пол. ХVII в. |author=
|description= Достопримечательное место
|image= Ruins_of Kurkijoki church (2).jpg
|wdid= Q106564605
|wiki=
|commonscat= Kirkkomäki (Kurkijoki) |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/novosti/cerkovnaja-gora-kirkkomjaki/
|document= d10122014-693
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.298904 |long= 29.889417 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов
|knid= 1030413000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина / улица Советская
|year= |author=
|description=
|image= Лахденпохский_р-н, Куркиёки, братская могила.jpg
|wdid= Q106564607
|wiki=
|commonscat=
|link= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260019721
|document= d09121997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298559 |long= 29.892303 |precise= yes
|name= Здание магазина
|knid= 1040217000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 6
|year= нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Лахденпохский р-н, Куркиёки, ул.Ленина 6 (1).jpg
|wdid= Q124713375
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298544 |long= 29.894014 |precise= yes
|name= Здание административное
|knid= 1040221000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 11
|year= нач. XX века |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Лахденпохский р-н, Куркиёки, ул.Ленина 11.jpg
|wdid= Q124713379
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298487 |long= 29.894357 |precise= yes
|name= Здание банка
|knid= 1030414000
|knid-new= 102111341800005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 13
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Лахденпохский_р-н, Куркиёки, администрация.jpg
|wdid= Q106564609
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d10022020-21
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298506 |long= 29.895485 |precise= yes
|name= Здание магазина
|knid= 1040222000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 17
|year= нач. XX века |author=
|description= Утрачено крыльцо с улицы, пара окон заменены на стеклопакеты. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Куркиёки Деревянный дом 02.jpg
|wdid= Q124713381
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298310 |long= 29.895862 |precise= yes
|name= Дом земского врача и акушера
|knid= 1040218000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 18
|year= нач. XX века |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Лахденпохский р-н, Куркиёки, ул.Ленина 18 (1).jpg
|wdid= Q124713376
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298319 |long= 29.897259 |precise= yes
|name= Здание почты
|knid= 1040219000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 22
|year= нач. XX века |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713377
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.298476 |long= 29.900810 |precise= yes
|name= Здание аптеки
|knid= 1040220000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Ленина, 28
|year= нач. XX века |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image= Kurkijoki,_Kirkonkylän (talojen, apteekin) seinät ovat täynnä julisteita, SAKuva-35093.jpg
|wdid= Q124713378
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.302117 |long= 29.887062 |precise= yes
|name= Жилой дом (Lismakari)
|knid= 1040223000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Лесная улица, 1
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description= В настоящее время занимает Куркиёкская библиотека. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713382
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.301615 |long= 29.889359 |precise= yes
|name= Дом рабочих
|knid= 1040224000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Пролетарская улица, 5
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713383
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.303692 |long= 29.894002 |precise=
|name= Церковь Благовещения Пресвятой Богородицы (фундамент, цокольные части стен)
|knid= 1031202000
|knid-new= 102611469120005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Пролетарская улица
|year= 1933 |author= арх. Й.Броке
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection= Р
|document= d01062026
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.302348 |long= 29.892749 |precise= yes
|name= Жилой дом (Vilmi)
|knid= 1040225000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= Пролетарская улица, 15
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#Добавление_объектов:_Куркиёки|Сохранившийся экземпляр финского функционализма]]
|image=
|wdid= Q124713384
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.301613 |long= 29.879856 |precise= yes
|name= Жилой дом (усадьба «Андерсиненмяки»)
|knid= 1002634000
|knid-new= 101610557800005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= улица Совхозная, 1
|year= 1914 г. |author= арх. Ларс Сонк
|description=
|image= 20190524 manor-house-museum-lars-sonck.jpg
|wdid= Q106564572
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://www.ticrk.ru/regions/region/sights/sight/?PID=7509&ID=17306
|linkextra= https://museum-27.business.site/
|document= d09062001
}}
== Лумиваара ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.4329297 |long= 30.1425791 |precise= yes
|name= Кладбище финских воинов
|knid= 1002656000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лумиваара |munid= Q3433686
|address=
|year= |author=
|description=
|image= Лумиваара_Кладбище финских воинов.jpg
|wdid= Q106564575
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.4330117 |long= 30.1432228 |precise= yes
|name= Кирха
|knid= 1010078000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Лумиваара |munid= Q3433686
|address=
|year= 1935 г. |author= арх. Лаунис И.
|description=
|image= Кирха в Харвиа.jpg
|wdid= Q17382376
|wiki= Кирха в Лумиваара
|commonscat= Lumivaara Lutheran Church |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
== Отсанлахти ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.313812 |long= 29.941121 |precise=
|name= Старое Куркиёкское кладбище
|knid= 1030030000
|knid-new= 101931368270004
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Отсанлахти |munid= Q16022320
|address= на берегу ручья Охтоя
|year= XVI – первая треть ХХ вв. |author=
|description= Достопримечательное место. Кладбище при церкви Иоанна Предтечи
|image=
|wdid= Q117304812
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d20022019
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 61.323208 |long= 29.944251 |precise=
|name= Среднее Куркиёкское кладбище
|knid= 1030031000
|knid-new= 101931369250005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Отсанлахти |munid= Q16022320
|address= на берегу реки Соскуанйоки
|year= XIX – первая половина ХХ вв. |author=
|description= Достопримечательное место. Лютеранское кладбище с фундаментом церковно-приходской школы
|image=
|wdid= Q117304814
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06032019
}}
== Остров Пуутсаари ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.499326 |long= 30.583536 |precise= yes
|name= Церковь Сергия Валаамского Сергиевского скита
|knid= 1040213000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Мийнальское с.п. |munid= Q16676303
|address= о-в Пуутсаари на Ладожском оз.
|year= 1896-1899 гг. |author= арх. В.И. Баранкеев
|description= Историческая трёхглавая церковь скита Валаамского монастыря в кирпичной эклектике.
|image= Сергиевский скит - panoramio.jpg
|wdid= Q114055448
|wiki=
|commonscat= Sergius skete, Valaam
|link= https://pastvu.com/p/226191
|sobory= 23384
|temples= 5191
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.499414 |long= 30.583131 |precise= no
|name= Колодец Сергиевского скита
|knid= 1030416000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Мийнальское с.п. |munid= Q16676303
|address= о-в Пуутсаари на Ладожском оз.
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106564611
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03121997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.496667 |long= 30.582222 |precise= no
|name= Поклонный крест Сергиевского скита
|knid= 1030417000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Мийнальское с.п. |munid= Q16676303
|address= о-в Пуутсаари на Ладожском оз.
|year= 1879 г. |author=
|description=
|image= Cross_from_Puutsaari.jpg
|wdid= Q106564613
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03121997
}}
== Райвио ==
{{monument |type= history
|lat= 61.545556 |long= 29.713889 |precise=
|name= Могила А.Ф. Бусалова (1917-1941), пограничника |knid= 1000167000
|knid-new= 101610555490005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Райвио |munid= Q4388905
|address= погранзастава им. А.Ф. Бусалова
|description= [[w:Бусалов,_Андрей_Фёдорович|Андрей Фёдорович Бусалов]] (1917—1941) — сержант, командир отделения 6-й погранзаставы, погиб 1 июля 1941, сдерживая наступление противника на рубеже государственной границы с Финляндией, награждён посмертно орденом Красного Знамени.
|image=
|wdid= Q106564566
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/mogila-a-f-busalova/
|document= d21041971
}}
== Раухала ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Здание штаба воинской части
|knid= 1030418000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Раухала |munid= Q11890163
|address=
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.533569 |long= 30.215814 |precise= yes
|name= Усадьба «Раухала»
|knid= 1030419000
|knid-new= 102111337140005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Раухала |munid= Q11890163
|address= улица Центральная, 2
|year= 1897 г., 1911 г. (надстройка) |author=
|description= Усадебный дом Джона Винтера, упоминается также как "Контора совхоза «Яккимский» с производственными помещениями".
|image= Раухала,_усадьба (1).jpg
|wdid= Q106564616
|wiki=
|commonscat= Rauhala manor |protection= Р
|link=
|document= d18022000
|document2= d02032020-40
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.531431 |long= 30.214972 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 1040081000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Раухала |munid= Q11890163
|address= Гористая улица, 15
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Раухала,_Гористая 15 зимой.jpg
|wdid= Q106564635
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Ринтала==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.289259 |long= 29.377028 |precise= yes
|name= Здание кооперативного магазина
|knid= 1040044000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ринтала |munid= Q4394724
|address=
|year= 1930-е гг. |author=
|description= Памятник финского функционализма.
|image= Ринтала,_здание магазина (1).jpg
|wdid= Q106564617
|wiki=
|commonscat= Rintala shop
|link=
}}
== Хийтола ==
{{monument |type= history
|lat= 61.236111 |long= 29.701111 |precise=
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками |knid= 1000168000
|knid-new= 101610555460005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address=
|description=
|image=
|wdid= Q106564567
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/kladbicshe-sovetskih-voinov/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260019797
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 61.241288 |long= 29.6714759 |precise=
|name= Усадьба сельская |knid= 1030394000 |complex= 1030394000
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address=
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid= Q106564581
|wiki=
|commonscat=
|link= |protection= В
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1030394001 |complex= 1030394000
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address=
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай |knid= 1030394002 |complex= 1030394000
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address=
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Флигель |knid= 1030394003 |complex= 1030394000
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address=
|year= нач. XX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= d18022000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.235431 |long= 29.695337 |precise= yes
|name= Административное здание
|knid= 1040076000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтола |munid= Q2991812
|address= Большая Приозерская улица, 1а
|year= |author=
|description=
|image= Хийтола,_поселковая администрация (1).jpg
|wdid= Q106564625
|wiki=
|commonscat= Hiitola administration building
|link=
}}
== Элисенваара ==
{{monument |type= history
|lat= 61.413313 |long= 29.764714 |precise= yes
|name= Братская могила советских воинов, погибших в боях с фашистскими захватчиками |knid= 1000169000
|knid-new= 101610555470005
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Элисенваара |munid= Q4531245
|address=
|description=
|image=
|wdid= Q106564568
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= http://monuments.karelia.ru/ob-ekty-kul-turnogo-nasledija/kniga-velikaja-otechestvennaja-vojna-v-karelii-pamjatniki-i-pamjatnye-mesta/stat-i-ob-ob-ektah-voenno-istoricheskogo-nasledija/lahdenpohskij-rajon/bratskaja-mogila-sovetskih-voinov-3/
|linkextra= https://www.obd-memorial.ru/html/info.htm?id=260019905
|document= d21041971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.413277 |long= 29.763073 |precise= yes
|name= Железнодорожный путепровод
|knid= 1040060000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Элисенваара |munid= Q4531245
|address=
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Ст. Элисенваара 4.jpg
|wdid= Q106564623
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 61.411891 |long= 29.763296 |precise= yes
|name= Вокзал станции Элисенваара
|knid= 1040209000
|knid-new=
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Элисенваара |munid= Q4531245
|address= улица Петровского
|year= нач. 1940 г. |author=
|description= Перенесён с разъезда Алхо после войны. [[Обсуждение:Культурное наследие России/Карелия/Лахденпохский район#1040209000|Объект железнодорожной инфраструктуры довоенного времени]].
|image= Ст. Элисенваара 1.jpg
|wdid= Q4531243
|wiki= Элисенваара (станция)
|commonscat= Elisenvaara railway station
|link= https://terijoki.spb.ru/railway/rw_dir_hiitola.php#elisenvaara
}}
==Памятники археологии==
''<small>Отсортированы по названиям стоянок</small>''
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Вятиккя-I" |knid= 1000000582
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Вятиккя |munid= Q16020634
|address= 0.5 км западнее залива Кюллияйсенлахти Ладожского озера, 0.35 км от заброшенной фермы
|year= VI-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Вятиккя-II" |knid= 1000000583
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Вятиккя |munid= Q16020634
|address= 0.2 км юго-западнее стоянки "Вятиккя-I", 0.8 км от берега залива Кюллияйсенлахти Ладожского озера
|year= VII-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Вятиккя-III" |knid= 1000000584
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Вятиккя |munid= Q16020634
|address= 0.15 км северо-восточнее стоянки "Вятиккя-I", 0.4 км от берега залива Кюллияйсенлахти Ладожского озера
|year= VII-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Вятиккя-IV" |knid= 1000000585
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Вятиккя |munid= Q16020634
|address= 80 м северо-восточнее стоянки "Вятиккя-III"
|year= VI-IV тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Вятиккя-V" |knid= 1000000586
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Вятиккя |munid= Q16020634
|address= 0.4 км западнее берега залива Кюллияйсенлахти Ладожского озера, справа от дороги в д. Вятиккя
|year= VI-II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Ихоярви-I" |knid= 1000000589
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Ихоярвенкюля |munid= Q16021347
|address= 0.6 км юго-западнее моста через р. Ихоеки и д. Ихоярвенкюля, с левой стороны (от деревни) крутого поворота дороги, ведущей в д. Пелтола
|year= III-II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Куркиёки-Лопотти»
|knid= 1001724000
|knid-new= 101740842600006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= западная окраина поселка, южнее р. Рахоланйоки, на горе Лопотти
|year= XIV-XVI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могильник «Кууппала»
|knid= 1001725000
|knid-new= 101740842620006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= 2 км южнее посёлка, восточный берег залива Куркийоки по южному склону холма с д.Кууппала
|year= III тыс. до н.э. - XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Лумиваара»
|knid= 1001733000
|knid-new= 101740841810006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Харвиа |munid= Q16023581
|address= 400 м к востоку, на левом берегу р. Йоки
|year= VI-IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Селище "Руйссаари" |knid= 1000000590
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Хийтольское с.п. |munid= Q16713955
|address= 8 км восточнее поселка Ласанен, южный берег о-ва Руйссаари на Ладожском оз.
|year= X-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище-убежище «Суур-Микли»
|knid= 1001730000
|knid-new= 101740842630006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Микли |munid= Q16021960
|address= на южном берегу озера Киркколампи
|year= IX-XIV вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Терваярви-I»
|knid= 1001727000
|knid-new= 101640552950006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Терваярви |munid= Q6702362
|address= 10 км южнее пос. Лумиваара, северный берег оз.Терваярви
|year= VI-IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Терваярви-II»
|knid= 1001728000
|knid-new= 101640552970006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Терваярви |munid= Q6702362
|address= 10 км юго-западнее пос. Лумиваара, южный берег оз.Терваярви
|year= VI-IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Терваярви-III»
|knid= 1001729000
|knid-new= 101640552960006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Терваярви |munid= Q6702362
|address= в 10 км юго-западнее пос. Лумиваара, на северном берегу оз. Терваярви, у грунтовой дороги на Элисенваара
|year= VI-IV тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Терву-I" |knid= 1000000587
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Терву |munid= Q4455475
|address= 0.6 км от западной окраины, слева от дороги в Вятиккя, 0.8 км от берега Ладожского озера
|year= VI-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка "Терву-II" |knid= 1000000588
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Терву |munid= Q4455475
|address= 0.4 км южнее деревни, по другую сторону дороги от поселения "Терву-I"
|year= VII-III тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d25112004 |protection= В
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Тиурула-I»
|knid= 1001731000
|knid-new= 101740841570006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Тиурула |munid= Q16023248
|address= 700 м к югу, на южном склоне озера у карьера, в 1 км от берега Ладожского оз.
|year= III тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стоянка «Тиурула-II»
|knid= 1001732000
|knid-new= 101740841580006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Тиурула |munid= Q16023248
|address= 300 м к северо-западу от посёлка, у подножья холма, в 0.7 км от берега Ладожского оз.
|year= I тыс. до н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Хямеэнлахти»
|knid= 1001726000
|knid-new= 101740842610006
|region= ru-krl |district= Лахденпохский район
|municipality= Куркиёки |munid= Q18783236
|address= 5 км от посёлка, на горе по южной стороне залива Хямеэнлахти
|year= XII-XIV вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d12081994
}}
== Документы ==
{{monument-documents|region=ru-krl|d21041971|d20041987|d12081994|d08081995|d03121997|d09121997|d18022000|d09062001|d25112004|d10122014-693|d20022019|d06032019|d10022020-21|d02032020-39|d02032020-40|d01062026}}
{{footer|type=Наследие}}
4hl90c0wp9rdm1gz0falyk6lypwsq2d
Культурное наследие России/Номера
0
15365
776969
776827
2026-09-11T21:35:04Z
Саня Новиков
11361
776969
wikitext
text/x-wiki
Здесь собраны последние '''занятые''' номера для объектов культурного наследия. Время от времени список может обновляться автоматически, но если вы добавляете номера вручную, желательно обновлять их и здесь.
* 0130150000
* 0230145000
* 0240001000
* 0330942000
* 0340011000
* 0430257000
* 0440002000
* 0500153000
* 0540002000
* 0630163000
* 0730173000
* 0740002000
* 0830279000
* 0930037000
* 1031201000
* 1040234000
* 1130070000 свободны 1130030000 1130031000 1130032000 1130035000 1130055000 1130056000 1130057000 1130060000 1130069000
* 1140001000
* 1230573000 свободен 1230510000
* 1240000000
* 1330033000
* 1340004000
* 1430334000 свободны 1430126000 1430274000
* 1530759000 свободны 1530025000 1530175000 1530176000 1530205000 1530206000 1530207000 1530211000 1530212000 1530213000 1530216000 1530217000 1530218000 1530223000 1530224000 1530225000 1530229000 1530231000 1530234000 1530235000 1530239000 1530242000 1530243000 1530244000 1530245000 1530246000 1530259000 1530264000 1530270000 1530273000 1530276000 1530280000 1530281000 1530282000 1530287000 1530289000 1530294000 1530297000 1530298000 1530299000 1530301000 1530302000 1530316000 1530348000 1530355000 1530389000 1530391000 1530441000 1530442000 1530443000 1530444000 1530445000 1530446000 1530448000 1530449000 1530450000 1530451000 1530452000 1530453000 1530454000 1530458000 1530459000 1530577000 1530612000 1530629000 1530636000 1530646000 1530648000 1530649000 1530652000 1530653000 1530657000 1530660000 1530661000 1530662000 1530663000 1530664000 1530702000 1530758000
* 1540001000
* 1631321000
* 1640015000
* 1730792000
* 1830104000 свободны 1830044000 1830055000 1830058000 1830066000 1830071000 1830091000
* 1840003000
* 1930031000
* 1940001000
* 2030380000 свободен 2030206000
* 2130083000
* 2231562000 свободны 2230005000 2230024000 2230081000 2230094000 2230101000 2230117000 2230125000 2230128000 2230158000 2230169000 2230176000 2230189000 2230203000 2230204000 2230350000 2230352000 2230353000 2230354000 2230355000 2231294000 2231397000 2231400000 2230413000 2231424000 2231434000 2231437000 2231440000 2231448000 2231454000 2231455000 2231483000 2231487000 2231491000 2231496000 2231539000
* 2331729000 свободны 2331472000
* 2340014000 свободны 2340001000 2340005000
* 2430141000
* 2440005000
* 2530197000
* 2540003000
* 2630333000
* 2640027000
* 2730226000
* 2740004000
* 2830206000
* 2930570000 свободны 2930090000 2930091000 2930092000 2930093000 2930094000 2930095000 2930096000 2930097000 2930098000 2930099000 2930101000 2930102000 2930104000—2930116000 2930119000 2930120000 2930121000 2930127000 2930128000 2930130000 2930132000 2930136000 2930146000 2930161000 2930162000 2930164000 2930167000 2930170000 2930171000 2930172000 2930173000 2930174000 2930175000 2930176000 2930178000 2930179000 2930180000 2930181000 2930182000 2930183000 2930184000 2930185000 2930186000 2930189000 2930190000 2930191000 2930192000 2930193000 2930194000 2930195000 2930196000 2930197000 2930198000 2930200000 2930202000—2930217000 2930219000—2930236000 2930238000 2930239000 2930240000 2930241000 2930242000 2930243000 2930244000 2930245000 2930246000 2930248000—2930273000 2930275000 2930276000 2930278000—2930314000 2930316000—2930357000 2930360000 2930361000 2930362000 2930363000 2930373000 2930374000 2930379000 2930381000 2930382000 2930384000 2930388000 2930412000—2930434000 2930439000 2930441000 2930442000 2930443000 2930444000 2930451000 2930456000 2930457000 2930459000 2930460000 2930461000 2930462000 2930463000 2930465000 2930468000 2930469000 2930470000 2930472000 2930473000 2930474000 2930476000 2930477000 2930478000 2930479000 2930480000 2930481000 2930482000 2930483000 2930484000 2930486000 2930496000 2930502000 2930505000—2930509000 2930511000 2930513000—2930524000 2930526000 2930527000 2930528000 2930529000 2930530000 2930531000 2930532000 2930533000 2930534000 2930535000 2930536000 2930537000 2930538000 2930541000 2930564000 2930568000
* 2940042000 свободны 2940001000 2940004000 2940005000 2940006000 2940007000 2940008000 2940009000 2940010000 2940011000 2940032000 2940040000
* 3030057000
* 3040009000
* 3130186000
* 3140002000
* 3230207000 свободны 3230086000 3230093000 3230100000 3230101000 3230102000
* 3240012000
* 3330262000
* 3340676000
* 3432300000 свободны 3430308000—3431000000 3431054000—3432000000 3432021000 3432022000 3432023000 3432026000 3432027000 3432028000 3432029000 3432030000 3432049000 3432056000 3432057000 3432059000 3432061000 3432062000 3432063000 3432068000 3432069000 3432075000 3432076000 3432096000 3432130000 3432165000—3432168000
* 3440115000 свободны 3440019000 3440023000 3440072000 3440081000 3440082000
* 3530206000
* 3540357000 свободны 3540028000 3540032000 3540037000
* 3632739000 свободны 3631064000 3631066000 3631067000 3631068000 3631069000 3631442000 3631465000 3631481000 3631483000 3631648000 3631649000 3631653000 3631654000 3631661000 3631662000 3631663000 3631666000 3631667000 3631680000 3631681000 3631693000 3631694000 3631707000 3631710000 3631716000 3631728000 3631729000 3631731000 3631754000 3631755000 3631772000 3631779000 3631791000 3631792000 3631800000 3631804000 3631816000 3631823000 3631826000 3631829000 3631830000 3631831000 3631832000 3631833000 3631835000 3631836000 3631837000 3631846000 3631847000 3631851000 3631852000 3631853000 3631854000 3631855000 3631867000 3631869000 3631870000 3631873000 3631874000 3631877000 3631878000 3631882000 3631886000 3631889000 3631906000 3631912000 3631918000 3631919000 3631922000 3631952000 3631956000 3631964000 3631965000 3631967000 3631972000 3631986000 3631998000 3631999000 3632031000 3632047000 3632049000 3632061000 3632063000 3632064000 3632065000 3632066000 3632069000 3632071000 3632092000 3632114000 3632115000 3632119000 3632120000 3632134000 3632135000 3632143000 3632151000 3632153000 3632184000 3632185000 3632187000 3632198000 3632199000 3632203000 3632204000 3632277000 3632327000 3632328000 3632329000 3632330000 3632331000 3632332000 3632333000 3632334000 3632335000 3632336000 3632340000 3632343000 3632345000 3632346000 3632349000 3632351000 3632352000 3632353000 3632356000 3632357000 3632358000 3632359000 3632360000 3632371000 3632372000 3632461000 3632470000 3632486000 3632541000 3632552000 3632567000—3632620000 3632629000 3632630000 3632633000 3632634000 3632635000 3632636000 3632637000 3632638000 3632639000 3632657000 3632691000 3632717000 3632718000 3632719000 3632720000 3632721000 3632722000 3632723000 3632725000 3632726000 3632727000 3632728000 3632729000 3632733000
* 3640137000 свободны 3640003000 3640006000 3640010000 3640051000 3640098000 3640101000 3640104000 3640107000 3640108000 3640109000 3640116000
* 3731155000
* 3740265000 свободны 3740154000 3740156000 3740161000 3740182000 3740264000
* 3833310000 свободны 3830272000 3830277000 3830279000 3830285000 3830287000 3830289000 3830291000 3830293000 3830297000 3830301000 3830303000 3830304000 3830308000 3830311000 3830312000 3830313000 3830316000 3830333000 3830334000 3830336000 3830338000 3830341000 3830346000 3830354000 3830356000 3830358000 3830360000 3830365000 3830386000 3830429000 3830432000 3830434000 3830507000 3830568000 3830577000 3830605000 3830645000 3830738000 3830783000 3830798000 3830830000 3830832000 3830848000 3830849000 3830858000 3830887000 3830904000 3830905000 3830908000 3830910000 3830938000 3830954000 3830962000 3830992000 3831103000 3831108000 3831109000 3831114000 3831115000 3831117000 3831118000 3831122000 3831123000 3831124000 3831126000 3831128000 3831129000 3831130000 3831146000 3831147000 3831148000 3831149000 3831153000 3831156000 3831157000 3831162000 3831163000 3831164000 3831169000 3831170000 3831173000 3831174000 3831177000 3831179000 3831184000 3831185000 3831187000 3831198000 3831207000 3831211000 3831216000 3831222000 3831227000 3831251000 3831409000 3831460000 3831465000 3831470000 3831478000 3831486000 3831487000 3831490000 3831494000 3831495000 3831496000 3831513000 3831553000 3831579000 3831581000 3831600000 3831604000 3831607000 3831608000 3831617000 3831618000 3831619000 3831620000 3831621000 3831625000 3831626000 3831632000 3831633000 3831634000 3831635000 3831642000 3831646000 3831647000 3831648000 3831649000 3831655000 3831657000 3831660000 3831661000 3831662000 3831663000 3831668000 3831671000 3831673000 3831677000 3831706000 3831744000 3831794000 3831798000 3831800000 3831801000 3831805000 3831807000 3831813000 3831845000 3831852000 3831854000 3831875000 3831930000 3831934000 3831941000 3831949000 3831953000 3831956000 3831973000 3831974000 3831976000 3832000000 3832014000 3832021000 3832103000 3832120000 3832189000 3832203000 3832286000 3832291000 3832308000 3832335000 3832344000 3832378000 3832396000 3832406000 3832433000 3832435000 3832442000 3832490000 3832650000 3832662000 3832671000 3832673000 3832704000 3832761000 3832782000 3832796000 3832924000 3832972000 3832984000 3832987000 3832991000 3833001000 3833015000 3833025000 3833057000 3833062000 3833072000 3833073000 3833074000 3833075000 3833084000 3833088000 3833094000 3833146000 3833147000 3833152000 3833157000 3833162000 3833167000 3833168000 3833169000 3833170000 3833176000 3833206000 3833240000 3833241000 3833271000 3833285000 3833295000 3833305000
* 3840019000
* 3930857000
* 3940009000 свободны 3940004000 3940005000
* 4031103000
* 4040054000
* 4130002000
* 4230100000 свободны 4230030000 4230059000 4230082000
* 4240001000
* 4330527000 свободны 4330518000 4330526000
* 4340064000 свободен 4340002000
* 4430666000
* 4440572000 свободны 4440090000 4440118000 4440147000 4440167000 4440249000 4440311000 4440431000 4440474000 4440498000
* 4530727000 свободны 4530199000 4530201000 4530207000
* 4540040000 свободны 4540003000 4540004000 4540015000—4540039000
* 4631962000 свободны 4631526000 4631629000 4631630000 4631668000 4631725000—4631739000 4631894000
* 4732014000
* 4740042000
* 4831095000 свободны 4830842000 4830844000 4830848000 4830858000 4830864000 4830865000 4830869000 4830870000 4830871000 4830872000 4830878000 4831035000 4831056000 4831072000 4831076000 4830878000 4831078000 4831079000 4831080000 4831085000
* 4840018000
* 4930018000
* 5032367000 свободны 5030821000—5030842000 5030846000 5030847000 5030848000 5030849000 5030860000 5030861000 5030862000 5030869000 5030871000 5030872000 5030873000 5030874000 5030875000 5030876000 5030882000 5030883000 5030884000 5030885000 5030886000 5030888000—5030897000 5030905000 5030906000 5030911000—5030922000 5030924000—5030945000 5030949000 5030950000 5030951000 5030957000—5030964000 5030970000 5030996000 5031000000 5031001000 5031002000 5031003000 5031004000 5031005000 5031007000 5031008000 5031015000 5031016000 5031017000 5031022000—5031052000 5031070000 5031071000 5031072000 5031186000 5031215000—5031244000 5031314000 5031341000 5031342000 5031343000 5031344000 5031362000 5031383000 5031406000 5031419000 5031420000 5031465000 5031481000—5031511000 5031516000—5031536000 5031550000 5031551000 5031568000 5031569000 5031608000 5031612000 5031620000 5031621000 5031625000 5031696000 5031710000 5031714000 5031715000 5031716000 5031717000 5031733000 5031754000 5031763000 5031788000—5031797000 5031850000—5031939000 5031942000 5031943000 5031944000 5031947000—5031959000 5031971000 5031979000—5031982000 5031984000—5031992000 5032004000—5032020000 5032023000—5032037000 5032059000 5032065000—5032072000 5032090000 5032238000 5032245000 5032246000 5032250000 5032253000 5032255000 5032259000 5032265000 5032268000 5032274000 5032275000 5032276000 5032277000 5032278000 5032281000 5032283000 5032289000 5032291000 5032292000 5032293000 5032294000 5032295000 5032297000—5032339000 5032341000 5032342000 5032343000 5032352000 5032355000 5032356000
* 5041037000
* 5130366000 свободны 5130172000 5130182000 5130322000 5130331000 5130332000 5130334000 5130335000 5130337000 5130338000 5130339000 5130340000 5130344000 5130348000 5130349000 5130350000
* 5140012000
* 5231613000 свободны 5230136000 5230137000 5230138000 5230139000 5230140000 5230144000 5230145000 5230146000 5230150000 5230151000 5230269000 5231139000 5231140000 5231141000 5231142000 5231143000 5231144000 5231145000 5231147000 5231148000 5231149000 5231150000 5231151000 5231152000 5231153000 5231154000 5231155000 5231156000 5231157000 5231158000 5231159000 5231164000 5231165000 5231166000 5231169000 5231170000 5231171000 5231172000 5231173000 5231174000 5231175000 5231176000 5231177000 5231178000 5231179000 5231180000 5231181000 5231182000 5231183000 5231184000 5231185000 5231437000 5231438000 5231439000 5231440000 5231441000 5231442000 5231443000 5231444000 5231580000 5231581000 5231582000 5231588000 5231596000
* 5240357000
* 5330661000
* 5340006000
* 5430198000
* 5440007000
* 5530750000 свободны 5530083000 5530084000 5530095000 5530098000 5530099000 5530138000-5530143000 5530146000-5530152000 5530157000-5530163000 5530171000 5530174000-5530176000 5530180000 5530181000 5530195000-5530201000 5530204000-5530222000 5530026000 5530437000 5530438000 5530441000 5530442000 5530445000 5530447000 5530449000 5530450000 5530459000-5530461000 5530463000-5530474000 5530478000-5530480000 5530504000 5530509000 5530510000 5530515000 5530516000 5530521000 5530530000-5530538000 5530540000-5530546000 5530550000 5530555000 5530564000 5530565000 5530572000 5530574000 5530575000 5530577000-5530579000 5530586000-5530589000 5530591000 5530600000 5530621000 5530640000 5530642000-5530646000 5530651000
* 5540082000
* 5630591000
* 5640011000
* 5730633000 свободны 5730189000 5730190000 5730191000 5730192000 5730193000 5730194000 5730195000 5730204000 5730205000 5730206000 5730211000 5730219000 5730231000 5730269000 5730272000 5730280000 5730282000 5730290000 5730335000 5730373000 5730374000 5730375000 5730376000 5730377000 5730378000 5730379000 5730380000 5730382000 5730383000 5730385000 5730386000 5730387000 5730388000 5730389000 5730390000 5730391000 5730392000 5730395000 5730397000 5730398000 5730399000 5730401000 5730402000 5730403000 5730406000 5730407000 5730408000 5730409000 5730411000 5730412000 5730415000 5730416000 5730417000 5730419000 5730420000 5730422000 5730423000 5730424000 5730430000 5730436000 5730439000 5730443000 5730444000 5730445000 5730447000 5730471000 5730472000 5730473000 5730474000 5730475000 5730476000 5730477000 5730478000 5730479000 5730481000 5730482000 5730483000 5730485000 5730494000 5730503000 5730507000 5730515000 5730525000 5730533000 5730537000
* 5740007000
* 5830019000
* 5840010000 свободны 5840001000 5840002000 5840004000 5840005000 5840006000 5840009000
* 5930619000 свободны 5930019000 5930020000 5930260000 5930275000 5930303000 5930332000 5930345000 5930346000 5930347000 5930348000 5930350000—5930359000 5930441000 5930442000 5930470000 5930471000 5930472000 5930485000 5930510000 5930518000 5930519000 5930520000 5930521000 5930523000 5930524000 5930527000 5930533000 5930537000 5930595000 5930596000 5930601000 5930603000 5930613000 5930614000 5930615000 5930616000 5930617000 5930618000
* 5940057000 свободен 5940056000
* 6030824000
* 6040014000
* 6138011000 свободны 6135433000—6135450000 6135453000—6135464000 6135475000 6135476000 6135477000 6135478000 6135479000 6135480000 6135482000 6135483000 6135484000 6135485000 6135486000 6135488000 6135490000 6135491000 6135492000 6135495000 6135496000 6135497000 6135498000 6135499000 6135500000 6135501000 6135504000—6135514000 6135516000 6135517000 6135518000 6135522000 6135523000 6135524000 6135525000 6135526000 6135527000 6135529000 6135530000 6135531000 6135533000 6135534000 6135535000 6135536000 6137261000 6137262000 6137263000 6137264000 6137278000 6137279000 6137284000 6137285000 6137292000 6137293000 6137296000—6137317000 6137347000 6137357000 6137358000 6137433000
* 6140004000 свободен 6140001000
* 6230457000
* 6240090000 свободны 6240020000 6240047000 6240048000 6240050000 6240052000 6240054000 6240056000 6240057000 6240058000 6240059000 6240060000 6240061000 6240062000 6240063000 6240064000 6240065000 6240066000 6240067000 6240068000 6240069000 6240070000 6240071000-6240076000 6240078000 6240079000 6240080000 6240081000 6240082000 6240083000 6240084000 6240085000 6240086000 6240088000 6240090000
* 6331403000
* 6340000000 '''заняты''' 6340103000, 6340870000, 6340880000
* 6431360000
* 6440043000 свободны 6440007000, 6440019000
* 6530053000 свободны 6530014000
* 6540038000
* 6630157000
* 6640229000
* 6730835000 свободны 6730181000 6730182000 6730183000 6730184000 6730185000 6730186000 6730187000 6730188000 6730189000 6730190000 6730191000 6730192000 6730195000 6730196000 6730197000 6730198000 6730199000 6730200000 6730201000 6730203000 6730205000 6730206000 6730207000 6730224000 6730226000 6730228000 6730236000 6730237000 6730241000 6730290000 6730291000 6730292000 6730293000 6730296000 6730297000 6730299000 6730302000 6730303000 6730304000 6730305000 6730306000 6730307000 6730308000 6730310000 6730311000 6730312000 6730313000 6730314000 6730317000 6730318000 6730320000 6730321000 6730322000 6730323000 6730324000 6730325000 6730339000 6730340000 6730341000 6730342000 6730343000 6730344000 6730347000 6730348000 6730349000 6730404000 6730411000 6730413000 6730417000 6730419000 6730420000 6730421000 6730422000 6730423000 6730424000 6730425000 6730426000 6730427000 6730428000 6730459000 6730460000 6730462000 6730463000 6730465000 6730466000 6730467000 6730468000 6730469000 6730470000 6730471000 6730472000 6730473000 6730475000 6730476000 6730477000 6730478000 6730479000 6730480000 6730558000 6730559000 6730561000 6730562000 6730563000 6730565000 6730566000 6730567000 6730568000 6730569000 6730571000 6730572000 6730573000 6730575000 6730576000 6730578000 6730579000 6730631000 6730636000 6730831000 6730632000 6730633000 6730637000 6730654000 6730687000 6730688000 6730689000 6730691000 6730692000 6730693000 6730694000 6730695000 6730696000 6730697000 6730698000 6730700000 6730701000 6730702000 6730703000 6730705000 6730706000 6730707000 6730708000 6730709000 6730710000 6730711000 6730712000 6730713000 6730714000 6730715000 6730716000 6730717000 6730718000 6730719000 6730720000 6730721000 6730722000 6730723000 6730724000 6730725000 6730726000 6730727000 6730728000 6730729000 6730730000 6730731000 6730732000 6730733000 6730734000 6730736000 6730737000 6730739000 6730740000 6730741000 6730742000 6730743000 6730744000 6730745000 6730747000 6730753000 6730754000 6730760000 6730763000 6730766000 6730769000 6730771000 6730773000 6730776000 6730777000 6730778000 6730779000 6730780000 6730801000 6730781000 6730782000 6730787000 6730788000 6730789000 6730790000 6730792000 6730793000 6730794000 6730795000 6730796000 6730797000 6730798000 6730800000 6730803000 6730804000 6730809000 6730810000 6730811000 6730812000 6730814000 6730815000 6730816000 6730818000 6730819000 6730820000 6730822000 6730823000 6730827000 6730829000 6730830000 6730833000 6730834000
* 6740035000 свободен 6740012000
* 6831258000 свободны 6830750000 6830756000—6830765000 6830821000—6831062000
* 6840079000 свободны 6840001000 6840068000
* 6932769000
* 6940169000
* 7030988000
* 7040002000
* 7130862000 свободны 7130307000 7130308000 7130309000 7130322000 7130323000
* 7140252000
* 7230242000
* 7240016000
* 7330740000
* 7340006000
* 7430998000 свободны 7430206000 7430393000 7430394000 7430395000 7430404000 7430408000 7430414000 7430421000 7430425000 7430428000 7430439000 7430440000 7430446000 7430453000 7430454000 7430471000 7430479000 7430486000 7430490000 7430491000 7430499000 7430500000 7430503000 7430538000 7430540000 7430544000 7430562000 7430563000 7430564000 7430670000 7430575000 7430603000 7430696000 7430697000 7430699000 7430700000 7430752000 7430754000 7430755000 7430757000 7430758000 7430764000 7430765000 7430769000 7430786000 7430802000 7430909000 7430914000 7430922000 7430923000 7430924000 7430926000 7430927000 7430928000 7430929000 7430937000 7430946000 7430947000 7430997000
* 7440031000
* 7532464000 свободны 7531491000 7531494000 7531495000 7531500000 7531504000 7531505000 7531506000 7531511000 7531512000 7531528000 7531531000 7531536000 7531537000 7531539000 7531544000 7531546000 7531553000 7531560000 7531565000 7531566000 7531572000 7531573000 7531580000 7531581000 7531591000 7531599000 7531610000 7531611000 7531650000 7531708000 7531751000 7531752000 7531776000 7531779000 7531780000 7531782000 7531788000 7531791000 7531792000 7531804000 7531805000 7531809000 7531810000 7531817000 7531827000 7531828000 7531836000 7531848000 7531869000 7531870000 7531871000 7531875000 7531879000 7531882000 7531883000 7531884000 7531892000 7531894000 7531897000 7531901000 7531902000 7531903000 7531904000 7531905000 7531906000 7531909000 7531913000 7531916000 7531917000 7531919000 7532002000 7532003000 7532014000 7532060000 7532095000 7532226000 7532227000 7532228000 7532229000 7532230000 7532308000 7532309000 7532314000 7532332000 7532363000 7532396000 7532417000 7532418000
* 7632302000 свободны 7630068000—7630070000 7630990000 7630999000 7631170000 7631171000 7631176000 7631177000 7631190000 7631191000 7631240000—7631247000 7631249000—7631259000 7631275000 7631287000 7631365000 7631373000 7631374000 7631390000 7631393000 7631395000 7631402000 7631409000 7631523000—7631527000 7631529000 7631533000 7631534000 7631535000 7631538000 7631539000 7631540000 7631541000 7631542000 7631544000 7631625000 7631626000 7631649000 7631664000 7631677000 7631680000 7631687000 7631695000 7631701000 7631704000 7631706000 7631708000 7631712000 7631737000 7631738000 7631745000 7631765000 7631768000 7631776000 7631777000 7631795000 7631800000 7631803000 7631811000 7631812000 7631817000 7631818000 7631820000 7631822000—7631830000 7631833000 7631835000 7631838000 7631842000 7631843000 7631850000 7631852000 7631854000 7631856000 7631858000 7631860000 7631864000 7631865000 7631868000 7631869000 7631872000 7631873000 7631874000 7631875000 7631876000 7631877000 7631878000 7631881000—7631894000 7631898000 7631899000 7631901000 7631902000 7631905000 7631906000 7631907000 7631909000 7631912000 7631913000 7631914000 7631915000 7631917000 7631919000 7631922000 7631923000 7631924000 7631926000 7631927000 7631928000 7631930000 7631931000 7631932000 7631936000 7631937000 7631938000 7631939000 7631944000 7631947000 7631949000 7631950000 7631951000 7631952000 7631953000 7631954000 7631955000 7631957000 7631964000 7631965000 7631966000 7631968000 7631974000 7631982000 7632029000 7632045000 7632055000 7632057000—7632064000 7632067000 7632073000 7632104000 7632107000 7632112000 7632129000 7632146000-7632148000 7632159000 7632161000 7632162000 7632176000 7632181000 7632188000 7632196000—7632207000 7632209000 7632210000 7632212000 7632213000 7632235000 7632248000 7632251000 7632267000 7632287000
* 7640009000
* 7731433000 наибольшие из '''занятых''' номеров - 7733657000 и 7733837000, в промежутках отдельные занятые тоже есть, а свободные надо искать [https://ru_monuments.toolforge.org/773.txt по ссылке]{{Недоступная ссылка|date=октября 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, свободен 7731252000, 7730347000
* 7741233000
* 7833308000 свободен 7832612000
* 7840056000
* 7930009000
* 8232188000 свободны 8231865000 8231948000
* 8240001000
* 8330011000
* 8630094000
* 8640001000
* 8730096000
* 8930052000
* 9230452000
{{footer|type=Наследие}}
5fh0q6w12fj7u2rd4ts1b8i8295c5tk
776981
776969
2026-09-11T22:15:02Z
Саня Новиков
11361
776981
wikitext
text/x-wiki
Здесь собраны последние '''занятые''' номера для объектов культурного наследия. Время от времени список может обновляться автоматически, но если вы добавляете номера вручную, желательно обновлять их и здесь.
* 0130150000
* 0230145000
* 0240001000
* 0330942000
* 0340011000
* 0430257000
* 0440002000
* 0500153000
* 0540002000
* 0630163000
* 0730173000
* 0740002000
* 0830279000
* 0930037000
* 1031201000
* 1040234000
* 1130070000 свободны 1130030000 1130031000 1130032000 1130035000 1130055000 1130056000 1130057000 1130060000 1130069000
* 1140001000
* 1230573000 свободен 1230510000
* 1240000000
* 1330033000
* 1340004000
* 1430334000 свободны 1430126000 1430274000
* 1530759000 свободны 1530025000 1530175000 1530176000 1530205000 1530206000 1530207000 1530211000 1530212000 1530213000 1530216000 1530217000 1530218000 1530223000 1530224000 1530225000 1530229000 1530231000 1530234000 1530235000 1530239000 1530242000 1530243000 1530244000 1530245000 1530246000 1530259000 1530264000 1530270000 1530273000 1530276000 1530280000 1530281000 1530282000 1530287000 1530289000 1530294000 1530297000 1530298000 1530299000 1530301000 1530302000 1530316000 1530348000 1530355000 1530389000 1530391000 1530441000 1530442000 1530443000 1530444000 1530445000 1530446000 1530448000 1530449000 1530450000 1530451000 1530452000 1530453000 1530454000 1530458000 1530459000 1530577000 1530612000 1530629000 1530636000 1530646000 1530648000 1530649000 1530652000 1530653000 1530657000 1530660000 1530661000 1530662000 1530663000 1530664000 1530702000 1530758000
* 1540001000
* 1631321000
* 1640015000
* 1730793000
* 1830104000 свободны 1830044000 1830055000 1830058000 1830066000 1830071000 1830091000
* 1840003000
* 1930031000
* 1940001000
* 2030380000 свободен 2030206000
* 2130083000
* 2231562000 свободны 2230005000 2230024000 2230081000 2230094000 2230101000 2230117000 2230125000 2230128000 2230158000 2230169000 2230176000 2230189000 2230203000 2230204000 2230350000 2230352000 2230353000 2230354000 2230355000 2231294000 2231397000 2231400000 2230413000 2231424000 2231434000 2231437000 2231440000 2231448000 2231454000 2231455000 2231483000 2231487000 2231491000 2231496000 2231539000
* 2331729000 свободны 2331472000
* 2340014000 свободны 2340001000 2340005000
* 2430141000
* 2440005000
* 2530197000
* 2540003000
* 2630333000
* 2640027000
* 2730226000
* 2740004000
* 2830206000
* 2930570000 свободны 2930090000 2930091000 2930092000 2930093000 2930094000 2930095000 2930096000 2930097000 2930098000 2930099000 2930101000 2930102000 2930104000—2930116000 2930119000 2930120000 2930121000 2930127000 2930128000 2930130000 2930132000 2930136000 2930146000 2930161000 2930162000 2930164000 2930167000 2930170000 2930171000 2930172000 2930173000 2930174000 2930175000 2930176000 2930178000 2930179000 2930180000 2930181000 2930182000 2930183000 2930184000 2930185000 2930186000 2930189000 2930190000 2930191000 2930192000 2930193000 2930194000 2930195000 2930196000 2930197000 2930198000 2930200000 2930202000—2930217000 2930219000—2930236000 2930238000 2930239000 2930240000 2930241000 2930242000 2930243000 2930244000 2930245000 2930246000 2930248000—2930273000 2930275000 2930276000 2930278000—2930314000 2930316000—2930357000 2930360000 2930361000 2930362000 2930363000 2930373000 2930374000 2930379000 2930381000 2930382000 2930384000 2930388000 2930412000—2930434000 2930439000 2930441000 2930442000 2930443000 2930444000 2930451000 2930456000 2930457000 2930459000 2930460000 2930461000 2930462000 2930463000 2930465000 2930468000 2930469000 2930470000 2930472000 2930473000 2930474000 2930476000 2930477000 2930478000 2930479000 2930480000 2930481000 2930482000 2930483000 2930484000 2930486000 2930496000 2930502000 2930505000—2930509000 2930511000 2930513000—2930524000 2930526000 2930527000 2930528000 2930529000 2930530000 2930531000 2930532000 2930533000 2930534000 2930535000 2930536000 2930537000 2930538000 2930541000 2930564000 2930568000
* 2940042000 свободны 2940001000 2940004000 2940005000 2940006000 2940007000 2940008000 2940009000 2940010000 2940011000 2940032000 2940040000
* 3030057000
* 3040009000
* 3130186000
* 3140002000
* 3230207000 свободны 3230086000 3230093000 3230100000 3230101000 3230102000
* 3240012000
* 3330262000
* 3340676000
* 3432300000 свободны 3430308000—3431000000 3431054000—3432000000 3432021000 3432022000 3432023000 3432026000 3432027000 3432028000 3432029000 3432030000 3432049000 3432056000 3432057000 3432059000 3432061000 3432062000 3432063000 3432068000 3432069000 3432075000 3432076000 3432096000 3432130000 3432165000—3432168000
* 3440115000 свободны 3440019000 3440023000 3440072000 3440081000 3440082000
* 3530206000
* 3540357000 свободны 3540028000 3540032000 3540037000
* 3632739000 свободны 3631064000 3631066000 3631067000 3631068000 3631069000 3631442000 3631465000 3631481000 3631483000 3631648000 3631649000 3631653000 3631654000 3631661000 3631662000 3631663000 3631666000 3631667000 3631680000 3631681000 3631693000 3631694000 3631707000 3631710000 3631716000 3631728000 3631729000 3631731000 3631754000 3631755000 3631772000 3631779000 3631791000 3631792000 3631800000 3631804000 3631816000 3631823000 3631826000 3631829000 3631830000 3631831000 3631832000 3631833000 3631835000 3631836000 3631837000 3631846000 3631847000 3631851000 3631852000 3631853000 3631854000 3631855000 3631867000 3631869000 3631870000 3631873000 3631874000 3631877000 3631878000 3631882000 3631886000 3631889000 3631906000 3631912000 3631918000 3631919000 3631922000 3631952000 3631956000 3631964000 3631965000 3631967000 3631972000 3631986000 3631998000 3631999000 3632031000 3632047000 3632049000 3632061000 3632063000 3632064000 3632065000 3632066000 3632069000 3632071000 3632092000 3632114000 3632115000 3632119000 3632120000 3632134000 3632135000 3632143000 3632151000 3632153000 3632184000 3632185000 3632187000 3632198000 3632199000 3632203000 3632204000 3632277000 3632327000 3632328000 3632329000 3632330000 3632331000 3632332000 3632333000 3632334000 3632335000 3632336000 3632340000 3632343000 3632345000 3632346000 3632349000 3632351000 3632352000 3632353000 3632356000 3632357000 3632358000 3632359000 3632360000 3632371000 3632372000 3632461000 3632470000 3632486000 3632541000 3632552000 3632567000—3632620000 3632629000 3632630000 3632633000 3632634000 3632635000 3632636000 3632637000 3632638000 3632639000 3632657000 3632691000 3632717000 3632718000 3632719000 3632720000 3632721000 3632722000 3632723000 3632725000 3632726000 3632727000 3632728000 3632729000 3632733000
* 3640137000 свободны 3640003000 3640006000 3640010000 3640051000 3640098000 3640101000 3640104000 3640107000 3640108000 3640109000 3640116000
* 3731155000
* 3740265000 свободны 3740154000 3740156000 3740161000 3740182000 3740264000
* 3833310000 свободны 3830272000 3830277000 3830279000 3830285000 3830287000 3830289000 3830291000 3830293000 3830297000 3830301000 3830303000 3830304000 3830308000 3830311000 3830312000 3830313000 3830316000 3830333000 3830334000 3830336000 3830338000 3830341000 3830346000 3830354000 3830356000 3830358000 3830360000 3830365000 3830386000 3830429000 3830432000 3830434000 3830507000 3830568000 3830577000 3830605000 3830645000 3830738000 3830783000 3830798000 3830830000 3830832000 3830848000 3830849000 3830858000 3830887000 3830904000 3830905000 3830908000 3830910000 3830938000 3830954000 3830962000 3830992000 3831103000 3831108000 3831109000 3831114000 3831115000 3831117000 3831118000 3831122000 3831123000 3831124000 3831126000 3831128000 3831129000 3831130000 3831146000 3831147000 3831148000 3831149000 3831153000 3831156000 3831157000 3831162000 3831163000 3831164000 3831169000 3831170000 3831173000 3831174000 3831177000 3831179000 3831184000 3831185000 3831187000 3831198000 3831207000 3831211000 3831216000 3831222000 3831227000 3831251000 3831409000 3831460000 3831465000 3831470000 3831478000 3831486000 3831487000 3831490000 3831494000 3831495000 3831496000 3831513000 3831553000 3831579000 3831581000 3831600000 3831604000 3831607000 3831608000 3831617000 3831618000 3831619000 3831620000 3831621000 3831625000 3831626000 3831632000 3831633000 3831634000 3831635000 3831642000 3831646000 3831647000 3831648000 3831649000 3831655000 3831657000 3831660000 3831661000 3831662000 3831663000 3831668000 3831671000 3831673000 3831677000 3831706000 3831744000 3831794000 3831798000 3831800000 3831801000 3831805000 3831807000 3831813000 3831845000 3831852000 3831854000 3831875000 3831930000 3831934000 3831941000 3831949000 3831953000 3831956000 3831973000 3831974000 3831976000 3832000000 3832014000 3832021000 3832103000 3832120000 3832189000 3832203000 3832286000 3832291000 3832308000 3832335000 3832344000 3832378000 3832396000 3832406000 3832433000 3832435000 3832442000 3832490000 3832650000 3832662000 3832671000 3832673000 3832704000 3832761000 3832782000 3832796000 3832924000 3832972000 3832984000 3832987000 3832991000 3833001000 3833015000 3833025000 3833057000 3833062000 3833072000 3833073000 3833074000 3833075000 3833084000 3833088000 3833094000 3833146000 3833147000 3833152000 3833157000 3833162000 3833167000 3833168000 3833169000 3833170000 3833176000 3833206000 3833240000 3833241000 3833271000 3833285000 3833295000 3833305000
* 3840019000
* 3930857000
* 3940009000 свободны 3940004000 3940005000
* 4031103000
* 4040054000
* 4130002000
* 4230100000 свободны 4230030000 4230059000 4230082000
* 4240001000
* 4330527000 свободны 4330518000 4330526000
* 4340064000 свободен 4340002000
* 4430666000
* 4440572000 свободны 4440090000 4440118000 4440147000 4440167000 4440249000 4440311000 4440431000 4440474000 4440498000
* 4530727000 свободны 4530199000 4530201000 4530207000
* 4540040000 свободны 4540003000 4540004000 4540015000—4540039000
* 4631962000 свободны 4631526000 4631629000 4631630000 4631668000 4631725000—4631739000 4631894000
* 4732014000
* 4740042000
* 4831095000 свободны 4830842000 4830844000 4830848000 4830858000 4830864000 4830865000 4830869000 4830870000 4830871000 4830872000 4830878000 4831035000 4831056000 4831072000 4831076000 4830878000 4831078000 4831079000 4831080000 4831085000
* 4840018000
* 4930018000
* 5032367000 свободны 5030821000—5030842000 5030846000 5030847000 5030848000 5030849000 5030860000 5030861000 5030862000 5030869000 5030871000 5030872000 5030873000 5030874000 5030875000 5030876000 5030882000 5030883000 5030884000 5030885000 5030886000 5030888000—5030897000 5030905000 5030906000 5030911000—5030922000 5030924000—5030945000 5030949000 5030950000 5030951000 5030957000—5030964000 5030970000 5030996000 5031000000 5031001000 5031002000 5031003000 5031004000 5031005000 5031007000 5031008000 5031015000 5031016000 5031017000 5031022000—5031052000 5031070000 5031071000 5031072000 5031186000 5031215000—5031244000 5031314000 5031341000 5031342000 5031343000 5031344000 5031362000 5031383000 5031406000 5031419000 5031420000 5031465000 5031481000—5031511000 5031516000—5031536000 5031550000 5031551000 5031568000 5031569000 5031608000 5031612000 5031620000 5031621000 5031625000 5031696000 5031710000 5031714000 5031715000 5031716000 5031717000 5031733000 5031754000 5031763000 5031788000—5031797000 5031850000—5031939000 5031942000 5031943000 5031944000 5031947000—5031959000 5031971000 5031979000—5031982000 5031984000—5031992000 5032004000—5032020000 5032023000—5032037000 5032059000 5032065000—5032072000 5032090000 5032238000 5032245000 5032246000 5032250000 5032253000 5032255000 5032259000 5032265000 5032268000 5032274000 5032275000 5032276000 5032277000 5032278000 5032281000 5032283000 5032289000 5032291000 5032292000 5032293000 5032294000 5032295000 5032297000—5032339000 5032341000 5032342000 5032343000 5032352000 5032355000 5032356000
* 5041037000
* 5130366000 свободны 5130172000 5130182000 5130322000 5130331000 5130332000 5130334000 5130335000 5130337000 5130338000 5130339000 5130340000 5130344000 5130348000 5130349000 5130350000
* 5140012000
* 5231613000 свободны 5230136000 5230137000 5230138000 5230139000 5230140000 5230144000 5230145000 5230146000 5230150000 5230151000 5230269000 5231139000 5231140000 5231141000 5231142000 5231143000 5231144000 5231145000 5231147000 5231148000 5231149000 5231150000 5231151000 5231152000 5231153000 5231154000 5231155000 5231156000 5231157000 5231158000 5231159000 5231164000 5231165000 5231166000 5231169000 5231170000 5231171000 5231172000 5231173000 5231174000 5231175000 5231176000 5231177000 5231178000 5231179000 5231180000 5231181000 5231182000 5231183000 5231184000 5231185000 5231437000 5231438000 5231439000 5231440000 5231441000 5231442000 5231443000 5231444000 5231580000 5231581000 5231582000 5231588000 5231596000
* 5240357000
* 5330661000
* 5340006000
* 5430198000
* 5440007000
* 5530750000 свободны 5530083000 5530084000 5530095000 5530098000 5530099000 5530138000-5530143000 5530146000-5530152000 5530157000-5530163000 5530171000 5530174000-5530176000 5530180000 5530181000 5530195000-5530201000 5530204000-5530222000 5530026000 5530437000 5530438000 5530441000 5530442000 5530445000 5530447000 5530449000 5530450000 5530459000-5530461000 5530463000-5530474000 5530478000-5530480000 5530504000 5530509000 5530510000 5530515000 5530516000 5530521000 5530530000-5530538000 5530540000-5530546000 5530550000 5530555000 5530564000 5530565000 5530572000 5530574000 5530575000 5530577000-5530579000 5530586000-5530589000 5530591000 5530600000 5530621000 5530640000 5530642000-5530646000 5530651000
* 5540082000
* 5630591000
* 5640011000
* 5730633000 свободны 5730189000 5730190000 5730191000 5730192000 5730193000 5730194000 5730195000 5730204000 5730205000 5730206000 5730211000 5730219000 5730231000 5730269000 5730272000 5730280000 5730282000 5730290000 5730335000 5730373000 5730374000 5730375000 5730376000 5730377000 5730378000 5730379000 5730380000 5730382000 5730383000 5730385000 5730386000 5730387000 5730388000 5730389000 5730390000 5730391000 5730392000 5730395000 5730397000 5730398000 5730399000 5730401000 5730402000 5730403000 5730406000 5730407000 5730408000 5730409000 5730411000 5730412000 5730415000 5730416000 5730417000 5730419000 5730420000 5730422000 5730423000 5730424000 5730430000 5730436000 5730439000 5730443000 5730444000 5730445000 5730447000 5730471000 5730472000 5730473000 5730474000 5730475000 5730476000 5730477000 5730478000 5730479000 5730481000 5730482000 5730483000 5730485000 5730494000 5730503000 5730507000 5730515000 5730525000 5730533000 5730537000
* 5740007000
* 5830019000
* 5840010000 свободны 5840001000 5840002000 5840004000 5840005000 5840006000 5840009000
* 5930619000 свободны 5930019000 5930020000 5930260000 5930275000 5930303000 5930332000 5930345000 5930346000 5930347000 5930348000 5930350000—5930359000 5930441000 5930442000 5930470000 5930471000 5930472000 5930485000 5930510000 5930518000 5930519000 5930520000 5930521000 5930523000 5930524000 5930527000 5930533000 5930537000 5930595000 5930596000 5930601000 5930603000 5930613000 5930614000 5930615000 5930616000 5930617000 5930618000
* 5940057000 свободен 5940056000
* 6030824000
* 6040014000
* 6138011000 свободны 6135433000—6135450000 6135453000—6135464000 6135475000 6135476000 6135477000 6135478000 6135479000 6135480000 6135482000 6135483000 6135484000 6135485000 6135486000 6135488000 6135490000 6135491000 6135492000 6135495000 6135496000 6135497000 6135498000 6135499000 6135500000 6135501000 6135504000—6135514000 6135516000 6135517000 6135518000 6135522000 6135523000 6135524000 6135525000 6135526000 6135527000 6135529000 6135530000 6135531000 6135533000 6135534000 6135535000 6135536000 6137261000 6137262000 6137263000 6137264000 6137278000 6137279000 6137284000 6137285000 6137292000 6137293000 6137296000—6137317000 6137347000 6137357000 6137358000 6137433000
* 6140004000 свободен 6140001000
* 6230457000
* 6240090000 свободны 6240020000 6240047000 6240048000 6240050000 6240052000 6240054000 6240056000 6240057000 6240058000 6240059000 6240060000 6240061000 6240062000 6240063000 6240064000 6240065000 6240066000 6240067000 6240068000 6240069000 6240070000 6240071000-6240076000 6240078000 6240079000 6240080000 6240081000 6240082000 6240083000 6240084000 6240085000 6240086000 6240088000 6240090000
* 6331403000
* 6340000000 '''заняты''' 6340103000, 6340870000, 6340880000
* 6431360000
* 6440043000 свободны 6440007000, 6440019000
* 6530053000 свободны 6530014000
* 6540038000
* 6630157000
* 6640229000
* 6730835000 свободны 6730181000 6730182000 6730183000 6730184000 6730185000 6730186000 6730187000 6730188000 6730189000 6730190000 6730191000 6730192000 6730195000 6730196000 6730197000 6730198000 6730199000 6730200000 6730201000 6730203000 6730205000 6730206000 6730207000 6730224000 6730226000 6730228000 6730236000 6730237000 6730241000 6730290000 6730291000 6730292000 6730293000 6730296000 6730297000 6730299000 6730302000 6730303000 6730304000 6730305000 6730306000 6730307000 6730308000 6730310000 6730311000 6730312000 6730313000 6730314000 6730317000 6730318000 6730320000 6730321000 6730322000 6730323000 6730324000 6730325000 6730339000 6730340000 6730341000 6730342000 6730343000 6730344000 6730347000 6730348000 6730349000 6730404000 6730411000 6730413000 6730417000 6730419000 6730420000 6730421000 6730422000 6730423000 6730424000 6730425000 6730426000 6730427000 6730428000 6730459000 6730460000 6730462000 6730463000 6730465000 6730466000 6730467000 6730468000 6730469000 6730470000 6730471000 6730472000 6730473000 6730475000 6730476000 6730477000 6730478000 6730479000 6730480000 6730558000 6730559000 6730561000 6730562000 6730563000 6730565000 6730566000 6730567000 6730568000 6730569000 6730571000 6730572000 6730573000 6730575000 6730576000 6730578000 6730579000 6730631000 6730636000 6730831000 6730632000 6730633000 6730637000 6730654000 6730687000 6730688000 6730689000 6730691000 6730692000 6730693000 6730694000 6730695000 6730696000 6730697000 6730698000 6730700000 6730701000 6730702000 6730703000 6730705000 6730706000 6730707000 6730708000 6730709000 6730710000 6730711000 6730712000 6730713000 6730714000 6730715000 6730716000 6730717000 6730718000 6730719000 6730720000 6730721000 6730722000 6730723000 6730724000 6730725000 6730726000 6730727000 6730728000 6730729000 6730730000 6730731000 6730732000 6730733000 6730734000 6730736000 6730737000 6730739000 6730740000 6730741000 6730742000 6730743000 6730744000 6730745000 6730747000 6730753000 6730754000 6730760000 6730763000 6730766000 6730769000 6730771000 6730773000 6730776000 6730777000 6730778000 6730779000 6730780000 6730801000 6730781000 6730782000 6730787000 6730788000 6730789000 6730790000 6730792000 6730793000 6730794000 6730795000 6730796000 6730797000 6730798000 6730800000 6730803000 6730804000 6730809000 6730810000 6730811000 6730812000 6730814000 6730815000 6730816000 6730818000 6730819000 6730820000 6730822000 6730823000 6730827000 6730829000 6730830000 6730833000 6730834000
* 6740035000 свободен 6740012000
* 6831258000 свободны 6830750000 6830756000—6830765000 6830821000—6831062000
* 6840079000 свободны 6840001000 6840068000
* 6932769000
* 6940169000
* 7030988000
* 7040002000
* 7130862000 свободны 7130307000 7130308000 7130309000 7130322000 7130323000
* 7140252000
* 7230242000
* 7240016000
* 7330740000
* 7340006000
* 7430998000 свободны 7430206000 7430393000 7430394000 7430395000 7430404000 7430408000 7430414000 7430421000 7430425000 7430428000 7430439000 7430440000 7430446000 7430453000 7430454000 7430471000 7430479000 7430486000 7430490000 7430491000 7430499000 7430500000 7430503000 7430538000 7430540000 7430544000 7430562000 7430563000 7430564000 7430670000 7430575000 7430603000 7430696000 7430697000 7430699000 7430700000 7430752000 7430754000 7430755000 7430757000 7430758000 7430764000 7430765000 7430769000 7430786000 7430802000 7430909000 7430914000 7430922000 7430923000 7430924000 7430926000 7430927000 7430928000 7430929000 7430937000 7430946000 7430947000 7430997000
* 7440031000
* 7532464000 свободны 7531491000 7531494000 7531495000 7531500000 7531504000 7531505000 7531506000 7531511000 7531512000 7531528000 7531531000 7531536000 7531537000 7531539000 7531544000 7531546000 7531553000 7531560000 7531565000 7531566000 7531572000 7531573000 7531580000 7531581000 7531591000 7531599000 7531610000 7531611000 7531650000 7531708000 7531751000 7531752000 7531776000 7531779000 7531780000 7531782000 7531788000 7531791000 7531792000 7531804000 7531805000 7531809000 7531810000 7531817000 7531827000 7531828000 7531836000 7531848000 7531869000 7531870000 7531871000 7531875000 7531879000 7531882000 7531883000 7531884000 7531892000 7531894000 7531897000 7531901000 7531902000 7531903000 7531904000 7531905000 7531906000 7531909000 7531913000 7531916000 7531917000 7531919000 7532002000 7532003000 7532014000 7532060000 7532095000 7532226000 7532227000 7532228000 7532229000 7532230000 7532308000 7532309000 7532314000 7532332000 7532363000 7532396000 7532417000 7532418000
* 7632302000 свободны 7630068000—7630070000 7630990000 7630999000 7631170000 7631171000 7631176000 7631177000 7631190000 7631191000 7631240000—7631247000 7631249000—7631259000 7631275000 7631287000 7631365000 7631373000 7631374000 7631390000 7631393000 7631395000 7631402000 7631409000 7631523000—7631527000 7631529000 7631533000 7631534000 7631535000 7631538000 7631539000 7631540000 7631541000 7631542000 7631544000 7631625000 7631626000 7631649000 7631664000 7631677000 7631680000 7631687000 7631695000 7631701000 7631704000 7631706000 7631708000 7631712000 7631737000 7631738000 7631745000 7631765000 7631768000 7631776000 7631777000 7631795000 7631800000 7631803000 7631811000 7631812000 7631817000 7631818000 7631820000 7631822000—7631830000 7631833000 7631835000 7631838000 7631842000 7631843000 7631850000 7631852000 7631854000 7631856000 7631858000 7631860000 7631864000 7631865000 7631868000 7631869000 7631872000 7631873000 7631874000 7631875000 7631876000 7631877000 7631878000 7631881000—7631894000 7631898000 7631899000 7631901000 7631902000 7631905000 7631906000 7631907000 7631909000 7631912000 7631913000 7631914000 7631915000 7631917000 7631919000 7631922000 7631923000 7631924000 7631926000 7631927000 7631928000 7631930000 7631931000 7631932000 7631936000 7631937000 7631938000 7631939000 7631944000 7631947000 7631949000 7631950000 7631951000 7631952000 7631953000 7631954000 7631955000 7631957000 7631964000 7631965000 7631966000 7631968000 7631974000 7631982000 7632029000 7632045000 7632055000 7632057000—7632064000 7632067000 7632073000 7632104000 7632107000 7632112000 7632129000 7632146000-7632148000 7632159000 7632161000 7632162000 7632176000 7632181000 7632188000 7632196000—7632207000 7632209000 7632210000 7632212000 7632213000 7632235000 7632248000 7632251000 7632267000 7632287000
* 7640009000
* 7731433000 наибольшие из '''занятых''' номеров - 7733657000 и 7733837000, в промежутках отдельные занятые тоже есть, а свободные надо искать [https://ru_monuments.toolforge.org/773.txt по ссылке]{{Недоступная ссылка|date=октября 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, свободен 7731252000, 7730347000
* 7741233000
* 7833308000 свободен 7832612000
* 7840056000
* 7930009000
* 8232188000 свободны 8231865000 8231948000
* 8240001000
* 8330011000
* 8630094000
* 8640001000
* 8730096000
* 8930052000
* 9230452000
{{footer|type=Наследие}}
c83kaikv4klhjeqlynxdhjdrile8m2s
777020
776981
2026-09-12T09:00:44Z
Olksolo
14752
/* 103... */ +1
777020
wikitext
text/x-wiki
Здесь собраны последние '''занятые''' номера для объектов культурного наследия. Время от времени список может обновляться автоматически, но если вы добавляете номера вручную, желательно обновлять их и здесь.
* 0130150000
* 0230145000
* 0240001000
* 0330942000
* 0340011000
* 0430257000
* 0440002000
* 0500153000
* 0540002000
* 0630163000
* 0730173000
* 0740002000
* 0830279000
* 0930037000
* 1031202000
* 1040234000
* 1130070000 свободны 1130030000 1130031000 1130032000 1130035000 1130055000 1130056000 1130057000 1130060000 1130069000
* 1140001000
* 1230573000 свободен 1230510000
* 1240000000
* 1330033000
* 1340004000
* 1430334000 свободны 1430126000 1430274000
* 1530759000 свободны 1530025000 1530175000 1530176000 1530205000 1530206000 1530207000 1530211000 1530212000 1530213000 1530216000 1530217000 1530218000 1530223000 1530224000 1530225000 1530229000 1530231000 1530234000 1530235000 1530239000 1530242000 1530243000 1530244000 1530245000 1530246000 1530259000 1530264000 1530270000 1530273000 1530276000 1530280000 1530281000 1530282000 1530287000 1530289000 1530294000 1530297000 1530298000 1530299000 1530301000 1530302000 1530316000 1530348000 1530355000 1530389000 1530391000 1530441000 1530442000 1530443000 1530444000 1530445000 1530446000 1530448000 1530449000 1530450000 1530451000 1530452000 1530453000 1530454000 1530458000 1530459000 1530577000 1530612000 1530629000 1530636000 1530646000 1530648000 1530649000 1530652000 1530653000 1530657000 1530660000 1530661000 1530662000 1530663000 1530664000 1530702000 1530758000
* 1540001000
* 1631321000
* 1640015000
* 1730793000
* 1830104000 свободны 1830044000 1830055000 1830058000 1830066000 1830071000 1830091000
* 1840003000
* 1930031000
* 1940001000
* 2030380000 свободен 2030206000
* 2130083000
* 2231562000 свободны 2230005000 2230024000 2230081000 2230094000 2230101000 2230117000 2230125000 2230128000 2230158000 2230169000 2230176000 2230189000 2230203000 2230204000 2230350000 2230352000 2230353000 2230354000 2230355000 2231294000 2231397000 2231400000 2230413000 2231424000 2231434000 2231437000 2231440000 2231448000 2231454000 2231455000 2231483000 2231487000 2231491000 2231496000 2231539000
* 2331729000 свободны 2331472000
* 2340014000 свободны 2340001000 2340005000
* 2430141000
* 2440005000
* 2530197000
* 2540003000
* 2630333000
* 2640027000
* 2730226000
* 2740004000
* 2830206000
* 2930570000 свободны 2930090000 2930091000 2930092000 2930093000 2930094000 2930095000 2930096000 2930097000 2930098000 2930099000 2930101000 2930102000 2930104000—2930116000 2930119000 2930120000 2930121000 2930127000 2930128000 2930130000 2930132000 2930136000 2930146000 2930161000 2930162000 2930164000 2930167000 2930170000 2930171000 2930172000 2930173000 2930174000 2930175000 2930176000 2930178000 2930179000 2930180000 2930181000 2930182000 2930183000 2930184000 2930185000 2930186000 2930189000 2930190000 2930191000 2930192000 2930193000 2930194000 2930195000 2930196000 2930197000 2930198000 2930200000 2930202000—2930217000 2930219000—2930236000 2930238000 2930239000 2930240000 2930241000 2930242000 2930243000 2930244000 2930245000 2930246000 2930248000—2930273000 2930275000 2930276000 2930278000—2930314000 2930316000—2930357000 2930360000 2930361000 2930362000 2930363000 2930373000 2930374000 2930379000 2930381000 2930382000 2930384000 2930388000 2930412000—2930434000 2930439000 2930441000 2930442000 2930443000 2930444000 2930451000 2930456000 2930457000 2930459000 2930460000 2930461000 2930462000 2930463000 2930465000 2930468000 2930469000 2930470000 2930472000 2930473000 2930474000 2930476000 2930477000 2930478000 2930479000 2930480000 2930481000 2930482000 2930483000 2930484000 2930486000 2930496000 2930502000 2930505000—2930509000 2930511000 2930513000—2930524000 2930526000 2930527000 2930528000 2930529000 2930530000 2930531000 2930532000 2930533000 2930534000 2930535000 2930536000 2930537000 2930538000 2930541000 2930564000 2930568000
* 2940042000 свободны 2940001000 2940004000 2940005000 2940006000 2940007000 2940008000 2940009000 2940010000 2940011000 2940032000 2940040000
* 3030057000
* 3040009000
* 3130186000
* 3140002000
* 3230207000 свободны 3230086000 3230093000 3230100000 3230101000 3230102000
* 3240012000
* 3330262000
* 3340676000
* 3432300000 свободны 3430308000—3431000000 3431054000—3432000000 3432021000 3432022000 3432023000 3432026000 3432027000 3432028000 3432029000 3432030000 3432049000 3432056000 3432057000 3432059000 3432061000 3432062000 3432063000 3432068000 3432069000 3432075000 3432076000 3432096000 3432130000 3432165000—3432168000
* 3440115000 свободны 3440019000 3440023000 3440072000 3440081000 3440082000
* 3530206000
* 3540357000 свободны 3540028000 3540032000 3540037000
* 3632739000 свободны 3631064000 3631066000 3631067000 3631068000 3631069000 3631442000 3631465000 3631481000 3631483000 3631648000 3631649000 3631653000 3631654000 3631661000 3631662000 3631663000 3631666000 3631667000 3631680000 3631681000 3631693000 3631694000 3631707000 3631710000 3631716000 3631728000 3631729000 3631731000 3631754000 3631755000 3631772000 3631779000 3631791000 3631792000 3631800000 3631804000 3631816000 3631823000 3631826000 3631829000 3631830000 3631831000 3631832000 3631833000 3631835000 3631836000 3631837000 3631846000 3631847000 3631851000 3631852000 3631853000 3631854000 3631855000 3631867000 3631869000 3631870000 3631873000 3631874000 3631877000 3631878000 3631882000 3631886000 3631889000 3631906000 3631912000 3631918000 3631919000 3631922000 3631952000 3631956000 3631964000 3631965000 3631967000 3631972000 3631986000 3631998000 3631999000 3632031000 3632047000 3632049000 3632061000 3632063000 3632064000 3632065000 3632066000 3632069000 3632071000 3632092000 3632114000 3632115000 3632119000 3632120000 3632134000 3632135000 3632143000 3632151000 3632153000 3632184000 3632185000 3632187000 3632198000 3632199000 3632203000 3632204000 3632277000 3632327000 3632328000 3632329000 3632330000 3632331000 3632332000 3632333000 3632334000 3632335000 3632336000 3632340000 3632343000 3632345000 3632346000 3632349000 3632351000 3632352000 3632353000 3632356000 3632357000 3632358000 3632359000 3632360000 3632371000 3632372000 3632461000 3632470000 3632486000 3632541000 3632552000 3632567000—3632620000 3632629000 3632630000 3632633000 3632634000 3632635000 3632636000 3632637000 3632638000 3632639000 3632657000 3632691000 3632717000 3632718000 3632719000 3632720000 3632721000 3632722000 3632723000 3632725000 3632726000 3632727000 3632728000 3632729000 3632733000
* 3640137000 свободны 3640003000 3640006000 3640010000 3640051000 3640098000 3640101000 3640104000 3640107000 3640108000 3640109000 3640116000
* 3731155000
* 3740265000 свободны 3740154000 3740156000 3740161000 3740182000 3740264000
* 3833310000 свободны 3830272000 3830277000 3830279000 3830285000 3830287000 3830289000 3830291000 3830293000 3830297000 3830301000 3830303000 3830304000 3830308000 3830311000 3830312000 3830313000 3830316000 3830333000 3830334000 3830336000 3830338000 3830341000 3830346000 3830354000 3830356000 3830358000 3830360000 3830365000 3830386000 3830429000 3830432000 3830434000 3830507000 3830568000 3830577000 3830605000 3830645000 3830738000 3830783000 3830798000 3830830000 3830832000 3830848000 3830849000 3830858000 3830887000 3830904000 3830905000 3830908000 3830910000 3830938000 3830954000 3830962000 3830992000 3831103000 3831108000 3831109000 3831114000 3831115000 3831117000 3831118000 3831122000 3831123000 3831124000 3831126000 3831128000 3831129000 3831130000 3831146000 3831147000 3831148000 3831149000 3831153000 3831156000 3831157000 3831162000 3831163000 3831164000 3831169000 3831170000 3831173000 3831174000 3831177000 3831179000 3831184000 3831185000 3831187000 3831198000 3831207000 3831211000 3831216000 3831222000 3831227000 3831251000 3831409000 3831460000 3831465000 3831470000 3831478000 3831486000 3831487000 3831490000 3831494000 3831495000 3831496000 3831513000 3831553000 3831579000 3831581000 3831600000 3831604000 3831607000 3831608000 3831617000 3831618000 3831619000 3831620000 3831621000 3831625000 3831626000 3831632000 3831633000 3831634000 3831635000 3831642000 3831646000 3831647000 3831648000 3831649000 3831655000 3831657000 3831660000 3831661000 3831662000 3831663000 3831668000 3831671000 3831673000 3831677000 3831706000 3831744000 3831794000 3831798000 3831800000 3831801000 3831805000 3831807000 3831813000 3831845000 3831852000 3831854000 3831875000 3831930000 3831934000 3831941000 3831949000 3831953000 3831956000 3831973000 3831974000 3831976000 3832000000 3832014000 3832021000 3832103000 3832120000 3832189000 3832203000 3832286000 3832291000 3832308000 3832335000 3832344000 3832378000 3832396000 3832406000 3832433000 3832435000 3832442000 3832490000 3832650000 3832662000 3832671000 3832673000 3832704000 3832761000 3832782000 3832796000 3832924000 3832972000 3832984000 3832987000 3832991000 3833001000 3833015000 3833025000 3833057000 3833062000 3833072000 3833073000 3833074000 3833075000 3833084000 3833088000 3833094000 3833146000 3833147000 3833152000 3833157000 3833162000 3833167000 3833168000 3833169000 3833170000 3833176000 3833206000 3833240000 3833241000 3833271000 3833285000 3833295000 3833305000
* 3840019000
* 3930857000
* 3940009000 свободны 3940004000 3940005000
* 4031103000
* 4040054000
* 4130002000
* 4230100000 свободны 4230030000 4230059000 4230082000
* 4240001000
* 4330527000 свободны 4330518000 4330526000
* 4340064000 свободен 4340002000
* 4430666000
* 4440572000 свободны 4440090000 4440118000 4440147000 4440167000 4440249000 4440311000 4440431000 4440474000 4440498000
* 4530727000 свободны 4530199000 4530201000 4530207000
* 4540040000 свободны 4540003000 4540004000 4540015000—4540039000
* 4631962000 свободны 4631526000 4631629000 4631630000 4631668000 4631725000—4631739000 4631894000
* 4732014000
* 4740042000
* 4831095000 свободны 4830842000 4830844000 4830848000 4830858000 4830864000 4830865000 4830869000 4830870000 4830871000 4830872000 4830878000 4831035000 4831056000 4831072000 4831076000 4830878000 4831078000 4831079000 4831080000 4831085000
* 4840018000
* 4930018000
* 5032367000 свободны 5030821000—5030842000 5030846000 5030847000 5030848000 5030849000 5030860000 5030861000 5030862000 5030869000 5030871000 5030872000 5030873000 5030874000 5030875000 5030876000 5030882000 5030883000 5030884000 5030885000 5030886000 5030888000—5030897000 5030905000 5030906000 5030911000—5030922000 5030924000—5030945000 5030949000 5030950000 5030951000 5030957000—5030964000 5030970000 5030996000 5031000000 5031001000 5031002000 5031003000 5031004000 5031005000 5031007000 5031008000 5031015000 5031016000 5031017000 5031022000—5031052000 5031070000 5031071000 5031072000 5031186000 5031215000—5031244000 5031314000 5031341000 5031342000 5031343000 5031344000 5031362000 5031383000 5031406000 5031419000 5031420000 5031465000 5031481000—5031511000 5031516000—5031536000 5031550000 5031551000 5031568000 5031569000 5031608000 5031612000 5031620000 5031621000 5031625000 5031696000 5031710000 5031714000 5031715000 5031716000 5031717000 5031733000 5031754000 5031763000 5031788000—5031797000 5031850000—5031939000 5031942000 5031943000 5031944000 5031947000—5031959000 5031971000 5031979000—5031982000 5031984000—5031992000 5032004000—5032020000 5032023000—5032037000 5032059000 5032065000—5032072000 5032090000 5032238000 5032245000 5032246000 5032250000 5032253000 5032255000 5032259000 5032265000 5032268000 5032274000 5032275000 5032276000 5032277000 5032278000 5032281000 5032283000 5032289000 5032291000 5032292000 5032293000 5032294000 5032295000 5032297000—5032339000 5032341000 5032342000 5032343000 5032352000 5032355000 5032356000
* 5041037000
* 5130366000 свободны 5130172000 5130182000 5130322000 5130331000 5130332000 5130334000 5130335000 5130337000 5130338000 5130339000 5130340000 5130344000 5130348000 5130349000 5130350000
* 5140012000
* 5231613000 свободны 5230136000 5230137000 5230138000 5230139000 5230140000 5230144000 5230145000 5230146000 5230150000 5230151000 5230269000 5231139000 5231140000 5231141000 5231142000 5231143000 5231144000 5231145000 5231147000 5231148000 5231149000 5231150000 5231151000 5231152000 5231153000 5231154000 5231155000 5231156000 5231157000 5231158000 5231159000 5231164000 5231165000 5231166000 5231169000 5231170000 5231171000 5231172000 5231173000 5231174000 5231175000 5231176000 5231177000 5231178000 5231179000 5231180000 5231181000 5231182000 5231183000 5231184000 5231185000 5231437000 5231438000 5231439000 5231440000 5231441000 5231442000 5231443000 5231444000 5231580000 5231581000 5231582000 5231588000 5231596000
* 5240357000
* 5330661000
* 5340006000
* 5430198000
* 5440007000
* 5530750000 свободны 5530083000 5530084000 5530095000 5530098000 5530099000 5530138000-5530143000 5530146000-5530152000 5530157000-5530163000 5530171000 5530174000-5530176000 5530180000 5530181000 5530195000-5530201000 5530204000-5530222000 5530026000 5530437000 5530438000 5530441000 5530442000 5530445000 5530447000 5530449000 5530450000 5530459000-5530461000 5530463000-5530474000 5530478000-5530480000 5530504000 5530509000 5530510000 5530515000 5530516000 5530521000 5530530000-5530538000 5530540000-5530546000 5530550000 5530555000 5530564000 5530565000 5530572000 5530574000 5530575000 5530577000-5530579000 5530586000-5530589000 5530591000 5530600000 5530621000 5530640000 5530642000-5530646000 5530651000
* 5540082000
* 5630591000
* 5640011000
* 5730633000 свободны 5730189000 5730190000 5730191000 5730192000 5730193000 5730194000 5730195000 5730204000 5730205000 5730206000 5730211000 5730219000 5730231000 5730269000 5730272000 5730280000 5730282000 5730290000 5730335000 5730373000 5730374000 5730375000 5730376000 5730377000 5730378000 5730379000 5730380000 5730382000 5730383000 5730385000 5730386000 5730387000 5730388000 5730389000 5730390000 5730391000 5730392000 5730395000 5730397000 5730398000 5730399000 5730401000 5730402000 5730403000 5730406000 5730407000 5730408000 5730409000 5730411000 5730412000 5730415000 5730416000 5730417000 5730419000 5730420000 5730422000 5730423000 5730424000 5730430000 5730436000 5730439000 5730443000 5730444000 5730445000 5730447000 5730471000 5730472000 5730473000 5730474000 5730475000 5730476000 5730477000 5730478000 5730479000 5730481000 5730482000 5730483000 5730485000 5730494000 5730503000 5730507000 5730515000 5730525000 5730533000 5730537000
* 5740007000
* 5830019000
* 5840010000 свободны 5840001000 5840002000 5840004000 5840005000 5840006000 5840009000
* 5930619000 свободны 5930019000 5930020000 5930260000 5930275000 5930303000 5930332000 5930345000 5930346000 5930347000 5930348000 5930350000—5930359000 5930441000 5930442000 5930470000 5930471000 5930472000 5930485000 5930510000 5930518000 5930519000 5930520000 5930521000 5930523000 5930524000 5930527000 5930533000 5930537000 5930595000 5930596000 5930601000 5930603000 5930613000 5930614000 5930615000 5930616000 5930617000 5930618000
* 5940057000 свободен 5940056000
* 6030824000
* 6040014000
* 6138011000 свободны 6135433000—6135450000 6135453000—6135464000 6135475000 6135476000 6135477000 6135478000 6135479000 6135480000 6135482000 6135483000 6135484000 6135485000 6135486000 6135488000 6135490000 6135491000 6135492000 6135495000 6135496000 6135497000 6135498000 6135499000 6135500000 6135501000 6135504000—6135514000 6135516000 6135517000 6135518000 6135522000 6135523000 6135524000 6135525000 6135526000 6135527000 6135529000 6135530000 6135531000 6135533000 6135534000 6135535000 6135536000 6137261000 6137262000 6137263000 6137264000 6137278000 6137279000 6137284000 6137285000 6137292000 6137293000 6137296000—6137317000 6137347000 6137357000 6137358000 6137433000
* 6140004000 свободен 6140001000
* 6230457000
* 6240090000 свободны 6240020000 6240047000 6240048000 6240050000 6240052000 6240054000 6240056000 6240057000 6240058000 6240059000 6240060000 6240061000 6240062000 6240063000 6240064000 6240065000 6240066000 6240067000 6240068000 6240069000 6240070000 6240071000-6240076000 6240078000 6240079000 6240080000 6240081000 6240082000 6240083000 6240084000 6240085000 6240086000 6240088000 6240090000
* 6331403000
* 6340000000 '''заняты''' 6340103000, 6340870000, 6340880000
* 6431360000
* 6440043000 свободны 6440007000, 6440019000
* 6530053000 свободны 6530014000
* 6540038000
* 6630157000
* 6640229000
* 6730835000 свободны 6730181000 6730182000 6730183000 6730184000 6730185000 6730186000 6730187000 6730188000 6730189000 6730190000 6730191000 6730192000 6730195000 6730196000 6730197000 6730198000 6730199000 6730200000 6730201000 6730203000 6730205000 6730206000 6730207000 6730224000 6730226000 6730228000 6730236000 6730237000 6730241000 6730290000 6730291000 6730292000 6730293000 6730296000 6730297000 6730299000 6730302000 6730303000 6730304000 6730305000 6730306000 6730307000 6730308000 6730310000 6730311000 6730312000 6730313000 6730314000 6730317000 6730318000 6730320000 6730321000 6730322000 6730323000 6730324000 6730325000 6730339000 6730340000 6730341000 6730342000 6730343000 6730344000 6730347000 6730348000 6730349000 6730404000 6730411000 6730413000 6730417000 6730419000 6730420000 6730421000 6730422000 6730423000 6730424000 6730425000 6730426000 6730427000 6730428000 6730459000 6730460000 6730462000 6730463000 6730465000 6730466000 6730467000 6730468000 6730469000 6730470000 6730471000 6730472000 6730473000 6730475000 6730476000 6730477000 6730478000 6730479000 6730480000 6730558000 6730559000 6730561000 6730562000 6730563000 6730565000 6730566000 6730567000 6730568000 6730569000 6730571000 6730572000 6730573000 6730575000 6730576000 6730578000 6730579000 6730631000 6730636000 6730831000 6730632000 6730633000 6730637000 6730654000 6730687000 6730688000 6730689000 6730691000 6730692000 6730693000 6730694000 6730695000 6730696000 6730697000 6730698000 6730700000 6730701000 6730702000 6730703000 6730705000 6730706000 6730707000 6730708000 6730709000 6730710000 6730711000 6730712000 6730713000 6730714000 6730715000 6730716000 6730717000 6730718000 6730719000 6730720000 6730721000 6730722000 6730723000 6730724000 6730725000 6730726000 6730727000 6730728000 6730729000 6730730000 6730731000 6730732000 6730733000 6730734000 6730736000 6730737000 6730739000 6730740000 6730741000 6730742000 6730743000 6730744000 6730745000 6730747000 6730753000 6730754000 6730760000 6730763000 6730766000 6730769000 6730771000 6730773000 6730776000 6730777000 6730778000 6730779000 6730780000 6730801000 6730781000 6730782000 6730787000 6730788000 6730789000 6730790000 6730792000 6730793000 6730794000 6730795000 6730796000 6730797000 6730798000 6730800000 6730803000 6730804000 6730809000 6730810000 6730811000 6730812000 6730814000 6730815000 6730816000 6730818000 6730819000 6730820000 6730822000 6730823000 6730827000 6730829000 6730830000 6730833000 6730834000
* 6740035000 свободен 6740012000
* 6831258000 свободны 6830750000 6830756000—6830765000 6830821000—6831062000
* 6840079000 свободны 6840001000 6840068000
* 6932769000
* 6940169000
* 7030988000
* 7040002000
* 7130862000 свободны 7130307000 7130308000 7130309000 7130322000 7130323000
* 7140252000
* 7230242000
* 7240016000
* 7330740000
* 7340006000
* 7430998000 свободны 7430206000 7430393000 7430394000 7430395000 7430404000 7430408000 7430414000 7430421000 7430425000 7430428000 7430439000 7430440000 7430446000 7430453000 7430454000 7430471000 7430479000 7430486000 7430490000 7430491000 7430499000 7430500000 7430503000 7430538000 7430540000 7430544000 7430562000 7430563000 7430564000 7430670000 7430575000 7430603000 7430696000 7430697000 7430699000 7430700000 7430752000 7430754000 7430755000 7430757000 7430758000 7430764000 7430765000 7430769000 7430786000 7430802000 7430909000 7430914000 7430922000 7430923000 7430924000 7430926000 7430927000 7430928000 7430929000 7430937000 7430946000 7430947000 7430997000
* 7440031000
* 7532464000 свободны 7531491000 7531494000 7531495000 7531500000 7531504000 7531505000 7531506000 7531511000 7531512000 7531528000 7531531000 7531536000 7531537000 7531539000 7531544000 7531546000 7531553000 7531560000 7531565000 7531566000 7531572000 7531573000 7531580000 7531581000 7531591000 7531599000 7531610000 7531611000 7531650000 7531708000 7531751000 7531752000 7531776000 7531779000 7531780000 7531782000 7531788000 7531791000 7531792000 7531804000 7531805000 7531809000 7531810000 7531817000 7531827000 7531828000 7531836000 7531848000 7531869000 7531870000 7531871000 7531875000 7531879000 7531882000 7531883000 7531884000 7531892000 7531894000 7531897000 7531901000 7531902000 7531903000 7531904000 7531905000 7531906000 7531909000 7531913000 7531916000 7531917000 7531919000 7532002000 7532003000 7532014000 7532060000 7532095000 7532226000 7532227000 7532228000 7532229000 7532230000 7532308000 7532309000 7532314000 7532332000 7532363000 7532396000 7532417000 7532418000
* 7632302000 свободны 7630068000—7630070000 7630990000 7630999000 7631170000 7631171000 7631176000 7631177000 7631190000 7631191000 7631240000—7631247000 7631249000—7631259000 7631275000 7631287000 7631365000 7631373000 7631374000 7631390000 7631393000 7631395000 7631402000 7631409000 7631523000—7631527000 7631529000 7631533000 7631534000 7631535000 7631538000 7631539000 7631540000 7631541000 7631542000 7631544000 7631625000 7631626000 7631649000 7631664000 7631677000 7631680000 7631687000 7631695000 7631701000 7631704000 7631706000 7631708000 7631712000 7631737000 7631738000 7631745000 7631765000 7631768000 7631776000 7631777000 7631795000 7631800000 7631803000 7631811000 7631812000 7631817000 7631818000 7631820000 7631822000—7631830000 7631833000 7631835000 7631838000 7631842000 7631843000 7631850000 7631852000 7631854000 7631856000 7631858000 7631860000 7631864000 7631865000 7631868000 7631869000 7631872000 7631873000 7631874000 7631875000 7631876000 7631877000 7631878000 7631881000—7631894000 7631898000 7631899000 7631901000 7631902000 7631905000 7631906000 7631907000 7631909000 7631912000 7631913000 7631914000 7631915000 7631917000 7631919000 7631922000 7631923000 7631924000 7631926000 7631927000 7631928000 7631930000 7631931000 7631932000 7631936000 7631937000 7631938000 7631939000 7631944000 7631947000 7631949000 7631950000 7631951000 7631952000 7631953000 7631954000 7631955000 7631957000 7631964000 7631965000 7631966000 7631968000 7631974000 7631982000 7632029000 7632045000 7632055000 7632057000—7632064000 7632067000 7632073000 7632104000 7632107000 7632112000 7632129000 7632146000-7632148000 7632159000 7632161000 7632162000 7632176000 7632181000 7632188000 7632196000—7632207000 7632209000 7632210000 7632212000 7632213000 7632235000 7632248000 7632251000 7632267000 7632287000
* 7640009000
* 7731433000 наибольшие из '''занятых''' номеров - 7733657000 и 7733837000, в промежутках отдельные занятые тоже есть, а свободные надо искать [https://ru_monuments.toolforge.org/773.txt по ссылке]{{Недоступная ссылка|date=октября 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, свободен 7731252000, 7730347000
* 7741233000
* 7833308000 свободен 7832612000
* 7840056000
* 7930009000
* 8232188000 свободны 8231865000 8231948000
* 8240001000
* 8330011000
* 8630094000
* 8640001000
* 8730096000
* 8930052000
* 9230452000
{{footer|type=Наследие}}
718ntk6gq814zi8nbmd5yu59i5av8xn
Шаблон:Monument-documents/ru-yar
10
16005
777010
763685
2026-09-12T03:48:12Z
Mib5578
34937
добавлены документы
777010
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{#switch:{{{1|}}}
<!-- Федеральные -->
|d30081960= Постановление Совета Министров РСФСР № 1327 от 30.08.1960
|d30081960-2= Постановление Совета Министров РСФСР № 1327 от 30.08.1960, приложение 2
|d28081963= Распоряжение Совета Министров РСФСР № 3630-р от 28.08.1963
|d04121974= Постановление Совета Министров РСФСР № 624 от 04.12.1974
|d15081980= Распоряжение Совета Министров РСФСР № 1297-р от 15 августа 1980 г.
|d20021995= [https://ru.wikisource.org/wiki/Указ_Президента_РФ_от_20.02.1995_№_176 Указ Президента РФ № 176 от 20.02.1995]
|d12042012= Распоряжение Правительства Российской Федерации № 459-р от 12.04.2012
|d21052012_813= Распоряжение Правительства Российской Федерации № 813-р от 21.05.2012
|d21012015= Письмо Министерства культуры РФ № 467-01-55-ГП от 21.01.2015
|d06022018= Приказ Министерства культуры РФ № 99 от 06.02.2018
|d18112020= Приказ Министерства культуры РФ № 1449 от 18.11.2020
|d05042021= Приказ Министерства культуры РФ № 424 от 05.04.2021
|d20042021= Приказ Министерства культуры РФ № 520 от 20.04.2021
|d06102022= Приказ Министерства культуры РФ № 1859 от 06.10.2022
|doc26052023_999 = Приказ Министерства культуры РФ № 999 от 26.05.2023
|d13062023= Приказ Министерства культуры РФ № 1692 от 13.06.2023
|d12032024_433= Приказ Министерства культуры РФ № 433 от 12.03.2024
|d18022025_291= Приказ Министерства культуры РФ № 291 от 18.02.2025
|d25062025_1127= Приказ Министерства культуры РФ № 1127 от 25.06.2025
<!-- Региональные -->
|d02121949= Решение Яроблисполкома № 1683 от 02.12.1949
|d28111966= Решение Яроблисполкома № 878 от 28.11.1966
|d19051976= Решение Яроблисполкома № 339 от 19.05.1976
<!-- 1980-е -->
|d21021980= Решение Яроблисполкома № 117 от 21.02.1980
|d13081981= Решение Яроблисполкома № 527 от 13.08.1981
|d26061986= Решение Яроблисполкома № 406 от 26.06.1986
|d24011989= Решение Яроблисполкома № 43 от 24.01.1989
<!-- 1990-е -->
|d20121990= Решение Яроблисполкома № 401 от 20.12.1990
|d29041993= Решение Малого Совета Ярославского областного Совета народных депутатов № 99 от 29.04.1993
|d22111993= Постановление Главы Администрации Ярославской области № 329 от 22.11.1993
|d21121995= Постановление Правительства Ярославской области № 331 от 21.12.1995
|d28071997= Постановление Правительства Ярославской области № 171-п от 28.07.1997
|d14071999= Постановление Правительства Ярославской области № 136-п от 14.07.1999
<!-- 2000-е -->
|d24122001= Постановление администрации Ярославской области № 176 от 24.12.2001
|d04062003= Приказ департамента культуры и туризма № 121 от 04.06.2003
|d30072003= Приказ департамента культуры и туризма № 156 от 30.07.2003
|d30032004= Приказ департамента культуры и туризма № 50 от 30.03.2004
|d03092004= [https://docs.cntd.ru/document/934014244 Постановление Администрации Ярославской области № 148 от 03.09.2004]
|d15102004= Приказ департамента культуры и туризма № 132 от 15.10.2004
|d27092005= Приказ департамента культуры и туризма № 94 от 27.09.2005
|d04102005= Приказ департамента культуры и туризма № 98 от 04.10.2005
|d18052006= Приказ департамента культуры и туризма Администрации области № 52 от 18.05.2006
|d12022007= Приказ Департамента культуры и туризма № 23 от 12.02.2007
|d22052007_167= Постановление Правительства Ярославской области № 167 от 22.05.2007
|d03032008= Постановление Правительства Ярославской области № 37 от 03.03.2008
|d17062008= Постановление Правительства Ярославской области № 248 от 17.06.2008
|d08102009= Приказ департамента культуры Ярославской области № 307 от 08.10.2009
<!-- 2010-е -->
|d19042010= Приказ департамента культуры № 4 от 19.04.2010
|d17082010= Приказ департамента культуры Ярославской области № 10 от 17.08.2010
|d26112012_51= Приказ департамента культуры Ярославской области № 51 от 26.11.2012
|d14052013= Приказ департамента культуры Ярославской области № 28 от 14.05.2013
|d05072013_790= Постановление Правительства Ярославской области № 790-п от 05.07.2013
|d25102013_1433= Постановление Правительства Ярославской области № 1433-п от 25.10.2013
|d06092013= Акт государственной историко-культурной экспертизы от 06.09.2013 г. Эксперт Н.И. Завьялова
|d23012014= Приказ департамента культуры Ярославской области № 4 от 23.01.2014
|d18022014= Приказ департамента культуры Ярославской области № 8 от 18.02.2014
|d25092014=Постановление Правительства Ярославской области № 942-п от 25.09.2014
|d15112014= Акт государственной историко-культурной экспертизы от 15.11.2014. Государственный эксперт Е.М. Барбашова
|d30122015= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 025-В/15 от 30.12.2015
|d22012015_48= Приказ Правительства Ярославской области № 48-п от 22.01.2015
|d11012016= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 001-В/16 от 11.01.2016
|d25012016= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 006-В/16 от 25.01.2016
|d19022016_9= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 9 от 19.02.2016
|d29022016_10= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 10 от 29.02.2016
|d09032016_11= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 11 от 09.03.2016
|d02062016_17= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 17 от 02.06.2016
|d08082016_21= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 08.08.2016
|d24082016_24= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 24 от 24.08.2016
|d31102016_42= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 42 от 31.10.2016
|d17112016_45= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 45 от 17.11.2016
|d21112016_48= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 21.11.2016
|d27122016= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 27.12.2016
|d27012017_4= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 4 от 27.01.2017
|d22022017_6= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 6 от 22.02.2017
|d02032017_8= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 8 от 02.03.2017
|d10032017_9= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 9 от 10.03.2017
|d20032017_12= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 12 от 20.03.2017
|d30032017_15= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 15 от 30.03.2017
|d19042017_18= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 18 от 19.04.2017
|d19042017_18= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 18 от 19.04.2017
|d19062017_34= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 34 от 19.06.2017
|d26062017_37= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 37 от 26.07.2017
|d28072017_43= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 43 от 28.07.2017
|d09082017_46= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 46 от 09.08.2017
|d18082017_48= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 18.08.2017
|d24082017_49= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 49 от 24.08.2017
|d01092017_50= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 50 от 01.09.2017
|d15092017_53= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 53 от 15.09.2017
|d03102017_55= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 55 от 03.10.2017
|d12102017= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 59 от 12.10.2017
|d23102017_62= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 62 от 23.10.2017
|d26122017_74= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 74 от 26.12.2017
|d06022018_3= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 3 от 06.02.2018
|d20022018= [[:File:Ru-yar-d20022018.pdf|Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 5 от 20.02.2018]]
|d07032018_9= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 9 от 07.03.2018
|d07032018_11= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 11 от 07.03.2018
|d07032018_13= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 13 от 07.03.2018
|093042018_14= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 14 от 09.04.2018
|d23042018_21= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 23.04.2018
|d23042018_22= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 22 от 23.04.2018
|d22052018_27= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 27 от 22.05.2018
|d28052018_28= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 28 от 28.05.2018
|d15062018_30= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 30 от 15.06.2018
|d19062017_31= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 31 от 19.06.2018
|d22062018_32= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 22.06.2018
|d22062018_33= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 33 от 22.06.2018
|d22062018_34= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 34 от 22.06.2018
|d22062018_36= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 36 от 22.06.2018
|d12072018_43= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 43 от 12.07.2018
|d07082018_48= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 07.08.2018
|d30082018_52= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 52 от 30.08.2018
|d30082018_53= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 53 от 30.08.2018
|d30082018_54= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 30.08.2018
|d10102018_64= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 64 от 10.10.2018
|d12102018_65= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 65 от 12.10.2018
|d12102018_66= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 66 от 12.10.2018
|d25122018_76= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 76 от 25.12.2018
|d25122018_77= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 77 от 25.12.2018
|d25122018_79= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 79 от 25.12.2018
|d19032019_14= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 14 от 19.03.2019
|d19032019_15= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 15 от 19.03.2019
|d22032019= [https://docs.cntd.ru/document/553255054 Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 16 от 22.03.2019]
|d25032019= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 17 от 25.03.2019
|d04042019_19= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 19 от 04.04.2019
|d11042019_23= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 23 от 11.04.2019
|d15042019_24= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 24 от 15.04.2019
|d15042019_26= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 26 от 15.04.2019
|d15042019_27= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 27 от 15.04.2019
|d15042019_28= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 28 от 15.04.2019
|d18042019_30= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 30 от 18.04.2019
|d18042019_33= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 33 от 18.04.2019
|d25042019_35= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 35 от 25.04.2019
|d08052019_36= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 36 от 08.05.2019
|d08052019_37= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 37 от 08.05.2019
|d16052019_38= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 38 от 16.05.2019
|d04062019_41= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 41 от 04.06.2019
|d04062019_42= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 42 от 04.06.2019
|d26062019_50= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 50 от 26.06.2019
|d22072019_58= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 58 от 22.07.2019
|d23072019_60= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 60 от 23.07.2019
|d24072019_62= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 62 от 24.07.2019
|d02082019_65= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 65 от 02.08.2019
|d08082019_68= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 68 от 08.08.2019
|d08082019_69= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 69 от 08.08.2019
|d08082019_70= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 70 от 08.08.2019
|d03092019_77= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 77 от 03.09.2019
|d17092019_82= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 82 от 17.09.2019
|d30092019_83= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 83 от 30.09.2019
|d25102019_90= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 90 от 25.10.2019
|d29102019_91= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 91 от 29.10.2019
|d30102019_92= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 92 от 30.10.2019
|d30102019_94= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 94 от 30.10.2019
|d15112019_97= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 97 от 15.11.2019
|d25112019_101= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 101 от 25.11.2019
<!-- 2020 -->
|d22012020_5= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 5 от 22.01.2020
|d29012020_11= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 11 от 29.01.2020
|d02032020_25= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 25 от 03.03.2020
|d02042020_28= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 28 от 02.04.2020
|d02042020_29= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 29 от 02.04.2020
|d06042020_32= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 06.04.2020
|d13052020_45= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 45 от 13.05.2020
|d20052020_47= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 47 от 20.05.2020
|d20052020_48= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 20.05.2020
|d28052020_61= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 61 от 28.05.2020
|d03082020_88= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 88 от 03.08.2020
|d18082020_98= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 98 от 18.08.2020
|d14092020_105= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 105 от 14.09.2020
|d15092020_106= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 106 от 15.09.2020
|d15092020_109= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 109 от 15.09.2020
|d21092020_111= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 111 от 21.09.2020
|d09102020_119= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 119 от 09.10.2020
|d19102020_122= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 122 от 19.10.2020
|d27102020_125= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 125 от 27.10.2020
|d17122020_142= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 142 от 17.12.2020
|d25122020_148= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 148 от 25.12.2020
|d26122020_149= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 149 от 26.12.2020
<!-- 2021 -->
|d17022021_10= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 10 от 17.02.2021
|d23012021_8= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 8 от 23.01.2021
|d17022021_11= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 11 от 17.02.2021
|d09032021_15= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 15 от 09.03.2021
|d09032021_16= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 16 от 09.03.2021
|d12042021= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 23 от 12.04.2021
|d14042021_27= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 27 от 14.04.2021
|d14042021_29= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 29 от 14.04.2021
|d14042021_31= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 31 от 14.04.2021
|d14042021_32= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 14.04.2021
|d25052021_49= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 49 от 25.05.2021
|d06072021_66= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 66 от 06.07.2021
|d07072021_67= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 67 от 07.07.2021
|d06082021_74= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 74 от 06.08.2021
|d06082021_76= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 76 от 06.08.2021
|d11082021_78= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 78 от 08.08.2021
|d07092021_83= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 83 от 07.09.2021
|d07092021_84= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 84 от 07.09.2021
|d07092021_85= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 85 от 07.09.2021
|d20092021_89= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 89 от 20.09.2021
|d28092021_91= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 91 от 28.09.2021
|d04102021_93= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 93 от 04.10.2021
|d11102021_94= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 94 от 11.10.2021
|d15102021_99= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 99 от 15.10.2021
|d15102021_100= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 100 от 15.10.2021
|d21102021_102= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 102 от 21.10.2021
|d27102021_106= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 106 от 27.10.2021
|d28102021= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 112 от 28.10.2021
|d22112021_118= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 118 от 22.11.2021
|d22112021_120= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 120 от 22.11.2021
|d24112021= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 127 от 24.11.2021
|d06122021_134= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 134 от 06.12.2021
|d06122021_135= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 135 от 06.12.2021
|d06122021_136= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 136 от 06.12.2021
<!-- 2022 -->
|d12012022_1= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 1 от 12.01.2022
|d12012022_2= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 2 от 12.01.2022
|d13012022_8= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 8 от 13.01.2022
|d20012022_12= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 12 от 20.01.2022
|d25012022_15= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 15 от 25.01.2022
|d25012022_16= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 16 от 25.01.2022
|d25012022_17= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 17 от 25.01.2022
|d26012022= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 19 от 26.01.2022
|d01022022_21= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 01.02.2022
|d26042022_43= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 43 от 26.04.2022
|d05052022_49= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 49 от 05.05.2022
|d24052022_54= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 24.05.2022
|d01062022= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 19 от 01.06.2022
|d15072022_69= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 69 от 15.07.2022
|d15072022_71= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 71 от 15.07.2022
|d27022022_75= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 75 от 27.07.2022
|d01082022_76= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 76 от 01.08.2022
|d01082022_77= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 77 от 01.08.2022
|d01082022= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 78 от 01.08.2022
|d01082022_79= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 79 от 01.08.2022
|d06092022_85= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 85 от 06.09.2022
|d06092022_87= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 87 от 06.09.2022
|d11112022_106= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 106 от 11.11.2022
|d17112022_109= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 109 от 17.11.2022
|d28122022_127= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 127 от 28.12.2022
|d28122022= Приказ департамента охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 128 от 28.12.2022
<!-- 2023 -->
|d23012023_3= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 3 от 23.01.2023
|d25012023_6= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 6 от 25.01.2023
|d15022023_13= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 13 от 15.02.2023
|d17022023_16= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 16 от 17.02.2023
|d27022023_21= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 27.02.2023
|d29032023_25= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 25 от 29.03.2023
|d04042023_27= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 27 от 04.04.2023
|d27042023_32= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 27.04.2023
|d10052023_37= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 37 от 10.05.2023
|d10052023_38= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 38 от 10.05.2023
|d10052023_39= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 39 от 10.05.2023
|d10052023_40= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 40 от 10.05.2023
|d10052023_43= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 43 от 10.05.2023
|d10052023_44= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 44 от 10.05.2023
|d12052023_45= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 45 от 12.05.2023
|d22052023_46= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 46 от 22.05.2023
|d23052023_48= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 23.05.2023
|d23052023_50= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 50 от 23.05.2023
|d01062023_52= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 52 от 01.06.2023
|d01062023_54= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 01.06.2023
|d06072023_60= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 60 от 06.07.2023
|d07072023_63= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 63 от 07.07.2023
|d07072023= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 64 от 07.07.2023
|d13072023= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 66 от 13.07.2023
|d13072023_67= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 67 от 13.07.2023
|d14072023= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 68 от 14.07.2023
|d17072023_69= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 69 от 17.07.2023
|d17072023_70= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 70 от 17.07.2023
|d17072023_72= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 72 от 17.07.2023
|d18072023_73= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 73 от 18.07.2023
|d21072023_74= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 74 от 21.07.2023
|d21072023_76= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 76 от 21.07.2023
|d07082023_79= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 79 от 07.08.2023
|d07082023_80= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 80 от 07.08.2023
|d15082023_83= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 83 от 15.08.2023
|d17082023_85= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 85 от 17.08.2023
|d31082023_90= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 90 от 31.08.2023
|d31082023_91= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 91 от 31.08.2023
|d08092023_94= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 94 от 08.09.2023
|d12092023_100= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 100 от 12.09.2023
|d18092023_102= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 102 от 18.09.2023
|d18092023_104= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 104 от 19.09.2023
|d18092023_108= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 108 от 18.09.2023
|d18092023_109= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 109 от 18.09.2023
|d18092023_110= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 110 от 18.09.2023
|d02102023_116= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 116 от 02.10.2023
|d09102023_119= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 119 от 09.10.2023
|d07112023_128= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 128 от 07.11.2023
|d08112023_130= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 130 от 08.11.2023
|d16112023_132= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 132 от 16.11.2023
|d16112023_133= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 133 от 16.11.2023
|d16112023_134= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 134 от 16.11.2023
|d16112023_136= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 136 от 16.11.2023
|d16112023_137= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 137 от 16.11.2023
|d16112023_138= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 138 от 16.11.2023
|d20112023_140= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 140 от 16.11.2023
|d22112023_142= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 142 от 22.11.2023
|d22112023_143= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 143 от 22.11.2023
|d23112023_144= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 144 от 23.11.2023
|d29112023_147= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 147 от 29.11.2023
|d04122023_150= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 150 от 04.12.2023
|d04122023_151= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 151 от 04.12.2023
|d08122023_152= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 152 от 08.12.2023
|d08122023_153= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 153 от 08.12.2023
|d15122023_157= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 157 от 15.12.2023
|d20122023_159= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 159 от 20.12.2023
<!-- 2024 -->
|d10012024_1= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 1 от 10.01.2024
|d11012024_2= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 2 от 11.01.2024
|d11012024_4= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 4 от 11.01.2024
|d16012024_6= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 6 от 16.01.2024
|d17012024_7= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 7 от 17.01.2024
|d18012024_8= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 8 от 18.01.2024
|d22012024_10= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 10 от 22.01.2024
|d23012024_11= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 11 от 23.01.2024
|d29012024_12= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 12 от 29.01.2024
|d29012024_14= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 14 от 29.01.2024
|d29012024_15= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 15 от 29.01.2024
|d29012024_16= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 16 от 29.01.2024
|d31012024_19= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 19 от 31.01.2024
|d07022024_20= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 20 от 07.02.2024
|d13022024_23= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 23 от 13.02.2024
|d16022024_24= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 24 от 16.02.2024
|d01032024_32= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 01.03.2024
|d04032024_33= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 33 от 04.03.2024
|d13032024_44= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 44 от 13.03.2024
|d14032024_45= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 45 от 14.03.2024
|d14032024_46= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 46 от 14.03.2024
|d14032024_47= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 47 от 14.03.2024
|d14032024_48= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 48 от 14.03.2024
|d14032024_49= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 49 от 14.03.2024
|d15032024_51= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 51 от 15.03.2024
|d15032024_54= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 15.03.2024
|d15032024_53= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 53 от 15.03.2024
|d20032024_56= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 56 от 20.03.2024
|d20032024_57= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 57 от 20.03.2024
|d27032024_62= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 62 от 27.03.2024
|d28032024_63= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 63 от 28.03.2024
|d28032024_64= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 64 от 29.03.2024
|d28032024_65= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 65 от 29.03.2024
|d04042024_71= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 71 от 04.04.2024
|d11042024_72= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 72 от 11.04.2024
|d17042024_75= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 75 от 17.04.2024
|d17042024_76= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 76 от 17.04.2024
|d06052024_80= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 80 от 06.05.2024
|d06052024_81= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 81 от 06.05.2024
|d15052024_85= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 85 от 15.05.2024
|d15052024_89= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 89 от 15.05.2024
|d21052024_92= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 92 от 21.05.2024
|d21052024_94= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 94 от 21.05.2024
|d21052024_95= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 95 от 21.05.2024
|d27052024_98= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 98 от 27.05.2024
|d27052024_102= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 102 от 27.05.2024
|d27052024_103= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 103 от 27.05.2024
|d27052024_104= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 104 от 27.05.2024
|d28052024_105= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 105 от 28.05.2024
|d13062024_109= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 109 от 13.06.2024
|d14062024_111= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 111 от 14.06.2024
|d19062024_117= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 117 от 19.06.2024
|d19062024_118= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 118 от 19.06.2024
|d20062024_119= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 119 от 20.06.2024
|d20062024_120= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 120 от 20.06.2024
|d20062024_123= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 123 от 20.06.2024
|d21062024_124= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 124 от 21.06.2024
|d25062024_127= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 127 от 25.06.2024
|d25062024_128= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 128 от 25.06.2024
|d25062024_129= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 129 от 25.06.2024
|d25062024_130= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 130 от 25.06.2024
|d01072024_134= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 134 от 01.07.2024
|d03072024_139= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 139 от 03.07.2024
|d04072024_140= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 140 от 04.07.2024
|d10072024_142= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 142 от 10.07.2024
|d11072024_143= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 143 от 11.07.2024
|d15072024_149= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 149 от 15.07.2024
|d24072024_152= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 152 от 24.07.2024
|d06082024_155= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 155 от 06.08.2024
|d06082024_156= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 156 от 06.08.2024
|d06082024_161= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 161 от 06.08.2024
|d06082024_163= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 163 от 06.08.2024
|d07082024_164= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 164 от 07.08.2024
|d07082024_165= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 165 от 07.08.2024
|d20082024_167= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 167 от 20.08.2024
|d20082024_168= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 168 от 20.08.2024
|d20082024_169= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 169 от 20.08.2024
|d20082024_170= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 170 от 20.08.2024
|d21082024_171= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 171 от 21.08.2024
|d21082024_172= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 172 от 21.08.2024
|d21082024_173= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 173 от 21.08.2024
|d21082024_174= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 174 от 21.08.2024
|d21082024_175= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 175 от 21.08.2024
|d23082024_176= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 176 от 23.08.2024
|d27082024_180= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 180 от 27.08.2024
|d05092024_183= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 183 от 05.09.2024
|d13092024_188= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 188 от 13.09.2024
|d13092024_192= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 192 от 13.09.2024
|d13092024_193= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 193 от 13.09.2024
|d16092024_195= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 195 от 16.09.2024
|d16092024_196= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 196 от 16.09.2024
|d20092024_199= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 199 от 20.09.2024
|d20092024_200= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 200 от 20.09.2024
|d20092024_201= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 201 от 20.09.2024
|d20092024_203= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 203 от 20.09.2024
|d20092024_204= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 204 от 20.09.2024
|d27092024_208= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 208 от 27.09.2024
|d04102024_209= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 209 от 04.10.2024
|d04102024_211= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 211 от 04.10.2024
|d04102024_213= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 213 от 04.10.2024
|d10102024_214= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 214 от 10.10.2024
|d14102024_215= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 215 от 14.10.2024
|d14102024_218= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 218 от 14.10.2024
|d16102024_222= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 222 от 16.10.2024
|d21102024_225= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 225 от 21.10.2024
|d22102024_229= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 229 от 22.10.2024
|d05112024_231= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 231 от 05.11.2024
|d05112024_234= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 234 от 05.11.2024
|d07112024_240= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 240 от 07.11.2024
|d07112024_241= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 241 от 07.11.2024
|d03122024_251= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 251 от 03.12.2024
|d03122024_252= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 252 от 03.12.2024
|d09122024_255= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 255 от 09.12.2024
|d09122024_256= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 256 от 09.12.2024
|d12122024_260= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 260 от 12.12.2024
|d17122024_261= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 261 от 17.12.2024
|d19122024_262= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 262 от 19.12.2024
<!-- 2025 -->
|d16012025_2= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 2 от 16.01.2025
|d16012025_3= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 3 от 16.01.2025
|d17012025_5= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 5 от 17.01.2025
|d17012025_6= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 6 от 17.01.2025
|d31012025_12= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 12 от 31.01.2025
|d31012025_13= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 13 от 31.01.2025
|d31012025_14= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 14 от 31.01.2025
|d31012025_17= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 17 от 31.01.2025
|d31012025_18= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 18 от 31.01.2025
|d04022025_20= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 20 от 04.02.2025
|d04022025_21= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 04.02.2025
|d04022025_22= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 22 от 04.02.2025
|d04022025_23= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 23 от 04.02.2025
|d06022025_24= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 24 от 06.02.2025
|d06022025_26= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 26 от 06.02.2025
|d06022025_27= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 27 от 06.02.2025
|d13022025_31= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 31 от 13.02.2025
|d13022025_32= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 32 от 13.02.2025
|d25022025_38= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 38 от 25.02.2025
|d06032025_41= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 41 от 06.03.2025
|d12032025_47= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 47 от 12.03.2025
|d02042025_52= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 52 от 02.04.2025
|d02042025_54= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 54 от 02.04.2025
|d11042025_59= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 59 от 11.04.2025
|d11042025_60= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 60 от 11.04.2025
|d15042025_63= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 63 от 15.04.2025
|d15042025_64= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 64 от 15.04.2025
|d15042025_65= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 65 от 15.04.2025
|d23042025_69= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 69 от 23.04.2025
|d28042025_78= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 78 от 28.04.2025
|d29042025_79= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 79 от 29.04.2025
|d29042025_80= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 80 от 29.04.2025
|d29042025_82= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 82 от 29.04.2025
|d20052025= [[:File:Ru-yar-d20052025.pdf|Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 86 от 20.05.2025]]
|d20052025_87= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 87 от 20.05.2025
|d26052025_89= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 89 от 26.05.2025
|d03062025_94= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 94 от 03.06.2025
|d03062025_95= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 95 от 03.06.2025
|d03062025_96= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 96 от 03.06.2025
|d17062025_101= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 101 от 17.06.2025
|d17062025_102= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 102 от 17.06.2025
|d17062025_103= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 103 от 17.06.2025
|d19062025_106= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 106 от 19.06.2025
|d20062025_109= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 109 от 20.06.2025
|d20062025_110= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 110 от 20.06.2025
|d20062025_111= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 111 от 20.06.2025
|d20062025_112= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 112 от 20.06.2025
|d30062025_117= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 117 от 30.06.2025
|d01072025_118= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 118 от 01.07.2025
|d18072025_124= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 124 от 18.07.2025
|d22072025_126= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 126 от 22.07.2025
|d22072025_129= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 129 от 22.07.2025
|d22072025_130= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 130 от 22.07.2025
|d24072025_133= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 133 от 24.07.2025
|d24072025_135= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 135 от 24.07.2025
|d29072025_140= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 140 от 29.07.2025
|d29072025_141= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 141 от 29.07.2025
|d29072025_142= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 142 от 29.07.2025
|d29072025_143= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 143 от 29.07.2025
|d29072025_144= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 144 от 29.07.2025
|d29072025_145= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 145 от 29.07.2025
|d29072025_146= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 146 от 29.07.2025
|d29072025_147= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 147 от 29.07.2025
|d29072025_148= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 148 от 29.07.2025
|d31072025_150= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 150 от 31.07.2025
|d31072025_152= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 152 от 31.07.2025
|d01082025_153= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 153 от 01.08.2025
|d05082025_156= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 156 от 05.08.2025
|d11082025_157= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 157 от 11.08.2025
|d05092025_162= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 162 от 05.09.2025
|d09092025_164= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 164 от 09.09.2025
|d10092025_165= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 165 от 10.09.2025
|d17092025_166= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 166 от 17.09.2025
|d17092025_167= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 167 от 17.09.2025
|d17092025_168= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 168 от 17.09.2025
|d09102025_178= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 178 от 09.10.2025
|d09102025_179= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 179 от 09.10.2025
|d09102025_180= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 180 от 09.10.2025
|d09102025_182= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 182 от 09.10.2025
|d14102025_184= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 184 от 14.10.2025
|d14102025_185= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 185 от 14.10.2025
|d17102025_186= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 186 от 17.10.2025
|d17102025_187= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 187 от 17.10.2025
|d21102025_189= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 189 от 21.10.2025
|d22102025_192= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 192 от 22.10.2025
|d28102025_193= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 193 от 28.10.2025
|d28102025_194= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 194 от 28.10.2025
|d01112025_196= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 196 от 01.11.2025
|d01112025_198= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 198 от 01.11.2025
|d01112025_200= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 200 от 01.11.2025
|d05112025_201= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 201 от 05.11.2025
|d21112025_210= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 210 от 21.11.2025
|d26112025_211= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 211 от 26.11.2025
|d15122025_221= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 221 от 15.12.2025
|d15122025_222= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 222 от 15.12.2025
|d15122025_223= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 223 от 15.12.2025
|d15122025_224= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 224 от 15.12.2025
|d15122025_225= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 225 от 15.12.2025
|d22122025_229= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 229 от 22.12.2025
|d23122025_230= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 230 от 23.12.2025
<!-- 2026 -->
|d14012026_3= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 3 от 14.01.2026
|d14012026_4= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 4 от 14.01.2026
|d29012026_13= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 13 от 29.01.2026
|d03022026_21= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 21 от 03.02.2026
|d26052026_106= Приказ государственной службы охраны объектов культурного наследия Ярославской области № 102 от 26.05.2026
<!-- прочее -->
|dvyavl= Список выявленных объектов культурного наследия Ярославской области
|}}
</includeonly>
7hyr2fcy0du5meyqmfxi3l24azrs76u
Шаблон:Monument-documents/ru-krl
10
16034
777018
745545
2026-09-12T08:47:28Z
Olksolo
14752
+d01062026
777018
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{#switch:{{{1|}}}
|d21041971= [[:File:Ru-krl-d21041971.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 199 от 21.04.1971]]
|d13091973= Постановление Совета Министров Карельской АССР № 494-р от 13.09.1973
|d05051977= [[:File:Ru-krl-d05051977.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 267-р от 05.05.1977]]
|d09111981= [[:File:Ru-krl-d09111981.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 420 от 09.11.1981]]
|d11051982= [[:File:Ru-krl-d11051982.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 291-р от 11.05.1982]]
|d30091982= [[:File:Ru-krl-d30091982.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 363 от 30.09.1982]]
|d26091983= [[:File:Ru-krl-d26091983.pdf|Постановление Совета Министров РСФСР № 443 от 26.09.1983]]
|d26091983-443 = [http://docs.cntd.ru/document/901825782 Постановление Совета Министров РСФСР № 443 от 26.09.1983]
|d03071984= [[:File:Ru-krl-d03071984.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 364-р от 03.07.1984]]
|d06061986= [[:File:Ru-krl-d06061986.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 245 от 06.06.1986]]
|d20041987= [[:File:Ru-krl-d20041987.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 149 от 20.04.1987]]
|d27081987= [[:File:Ru-krl-d27081987.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 282 от 27.08.1987]]
|d27111987= [[:File:Ru-krl-d27111987.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 648-р от 27.11.1987]]
|d17121987= [[:File:Ru-krl-d17121987.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 690-р от 17.12.1987]]
|d06041988= [[:File:Ru-krl-d06041988.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 85 от 06.04.1988]]
|d22091988= [[:File:Ru-krl-d22091988.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 453-р от 22.09.1988]]
|d21101988-491= [[:File:Ru-krl-d21101988-491.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 491-р от 21.10.1988]]
|d21101988-493= [[:File:Ru-krl-d21101988-493.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 493-р от 21.10.1988]]
|d22111989= [[:File:Ru-krl-d22111989.pdf|Постановление Совета Министров Карельской АССР № 279 от 22.11.1989]]
|d29011990= [[:File:Ru-krl-d29011990.pdf|Распоряжение Совета Министров Карельской АССР № 50-р от 29.01.1990]]
|d23061993= [http://docs.cntd.ru/document/919101425 Постановление Совета Министров Республики Карелия № 206 от 23.06.1993]
|d12081994= [[:File:Ru-krl-d12081994.pdf|Распоряжение Председателя Правительства Республики Карелия № 142-р от 12.08.1994]]
|d08081995= [http://docs.cntd.ru/document/919100492 Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 654 от 08.08.1995]
|d29031996= Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 251 от 29.03.1996
|d08071996= [http://docs.cntd.ru/document/919101168 Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 626 от 08.07.1996]
|d05091997= [http://docs.cntd.ru/document/9010885 Указ Президента Российской Федерации № 176 от 05.09.1997]
|d03121997= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 291 от 03.12.1997
|d09121997= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 303 от 09.12.1997
|d29121997= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 325 от 29.12.1997
|d15121997= [http://docs.cntd.ru/document/919001153 Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 831 от 15.12.1997]
|d18021998= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 31 от 18.02.1998
|d17031998= Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 251 от 17.03.1998
|d25051998= [http://docs.cntd.ru/document/919001706 Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 333 от 25.05.1998]
|d02091998= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 172 от 02.09.1998
|d29111999= [http://docs.cntd.ru/document/919301139 Постановление Правительства Республики Карелия № 152-П от 29.11.1999]
|d18022000= [http://docs.cntd.ru/document/919323812 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 38 от 18.02.2000]
|d22022000= [http://docs.cntd.ru/document/919301556 Постановление Правительства Республики Карелия № 46-П от 22.02.2000]
|d08082000= [http://docs.cntd.ru/document/919302080 Постановление Правительства Республики Карелия № 214-П от 08.08.2000]
|d19122000= [http://docs.cntd.ru/document/919310176 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 229 от 19.12.2000]
|d09062001= [[:File:Ru-krl-d09062001.pdf|Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 144 от 09.06.2001]]
|d09062001-144= [http://docs.cntd.ru/document/919306833 Постановление Председателя Правительства Республики Карелия № 144 от 09.06.2001]
|d27022002= [http://docs.cntd.ru/document/919310138 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 41 от 27.02.2002]
|d30122003= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 247 от 30.12.2003
|d25112004= [http://docs.cntd.ru/document/919318492 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 273 от 25.11.2004]
|d09082005= [http://docs.cntd.ru/document/919319942 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 260 от 09.08.2005]
|d02022007= [http://docs.cntd.ru/document/919323587 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 24А от 02.02.2007]
|d18052007= [http://docs.cntd.ru/document/919324421 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 182 от 18.05.2007]
|d05072007= [http://docs.cntd.ru/document/919324778 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 245 от 05.07.2007]
|d08102007= [http://docs.cntd.ru/document/919325055 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 362р-П от 08.10.2007]
|d21022008-72= [http://docs.cntd.ru/document/919327616 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 72 от 21.02.2008]
|d21022008-73= [http://docs.cntd.ru/document/919327126 Приказ Министерства культуры и по связям с общественностью Республики Карелия № 73 от 21.02.2008]
|d23102008= [http://docs.cntd.ru/document/919328738 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 415 от 23.10.2008]
|d16072010= [http://docs.cntd.ru/document/919502636 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 335 от 16.07.2010]
|d02032011= [http://docs.cntd.ru/document/919504148 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 96 от 02.03.2011]
|d22082011= [http://docs.cntd.ru/document/919511896 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 385 от 22.08.2011]
|d01062012= [http://docs.cntd.ru/document/919507029 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 241 от 01.06.2012]
|d04022013= [http://docs.cntd.ru/document/919511900 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 34 от 04.02.2013]
|d26022013= [http://docs.cntd.ru/document/919508296 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 99 от 26.02.2013]
|d24052013= [http://docs.cntd.ru/document/919508594 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 285р-П от 24.05.2013]
|d02072013= [http://docs.cntd.ru/document/919509085 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 418р-П от 02.07.2013]
|d12082013= [[:File:Ru-krl-d12082013.pdf|Распоряжение Правительства Республики Карелия № 542р-П от 12.08.2013]]
|d04092013= [http://docs.cntd.ru/document/919509604 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 613р-П от 04.09.2013]
|d13092013= [[:File:Ru-krl-d13092013.pdf|Распоряжение Правительства Республики Карелия № 626р-П от 13.09.2013]]
|d28082013-390= [http://docs.cntd.ru/document/919509615 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 390 от 28.08.2013]
|d28082013-391= [http://docs.cntd.ru/document/919509616 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 391 от 28.08.2013]
|d03102013= [[:File:Ru-krl-d03102013.pdf|Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 475 от 03.10.2013, Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 269 от 11.11.2019]]<!-- [http://docs.cntd.ru/document/919509928 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 475 от 03.10.2013] -->
|d04102013= [http://docs.cntd.ru/document/919509929 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 476 от 04.10.2013]
|d18112013= [http://docs.cntd.ru/document/919510244 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 601 от 18.11.2013]
|d24012014= [http://docs.cntd.ru/document/919510683 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 33р-П от 24.01.2014]
|d03032014= [http://docs.cntd.ru/document/919511902 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 99 от 03.03.2014]
|d15042014= [http://docs.cntd.ru/document/919511903 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 207 от 15.04.2014]
|d16052014= [[:File:Ru-krl-d16052014.pdf|Распоряжения Правительства Республики Карелия №№ 265−272р-П от 16.05.2014]]
|d16052014-265= [http://docs.cntd.ru/document/919511321 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 265р-П 16.05.2014]
|d16052014-266= [http://docs.cntd.ru/document/919511322 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 266р-П 16.05.2014]
|d16052014-267= [http://docs.cntd.ru/document/919511320 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 267р-П 16.05.2014]
|d16052014-268= [http://docs.cntd.ru/document/919511319 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 268р-П 16.05.2014]
|d16052014-269= [http://docs.cntd.ru/document/919511318 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 269р-П 16.05.2014]
|d16052014-270= [http://docs.cntd.ru/document/919511317 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 270р-П 16.05.2014]
|d16052014-271= [http://docs.cntd.ru/document/919511316 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 271р-П 16.05.2014]
|d16052014-272= [http://docs.cntd.ru/document/919511311 Распоряжение Правительства Республики Карелия от № 272р-П 16.05.2014]
|d28052014= [http://docs.cntd.ru/document/919511455 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 288р-П от 28.05.2014]
|d11092014= [[:File:Ru-krl-d11092014.pdf|Распоряжения Правительства Республики Карелия №№ 549−551р-П от 11.09.2014]]
|d11092014-549= [http://docs.cntd.ru/document/919512001 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 549р-П от 11.09.2014]
|d11092014-550= [http://docs.cntd.ru/document/919512003 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 550р-П от 11.09.2014]
|d11092014-551= [http://docs.cntd.ru/document/919512000 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 551р-П от 11.09.2014]
|d15092014= [[:File:Ru-krl-d15092014.pdf|Распоряжения Правительства Республики Карелия №№ 571−583р-П от 15.09.2014]]
|d15092014-571= [http://docs.cntd.ru/document/919512019 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 571р-П от 15.09.2014]
|d15092014-574= [http://docs.cntd.ru/document/919512028 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 574р-П от 15.09.2014]
|d15092014-575= [http://docs.cntd.ru/document/919512032 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 575р-П от 15.09.2014]
|d15092014-576= [http://docs.cntd.ru/document/919512031 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 576р-П от 15.09.2014]
|d15092014-577= [http://docs.cntd.ru/document/919512034 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 577р-П от 15.09.2014]
|d15092014-578= [http://docs.cntd.ru/document/919512033 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 578р-П от 15.09.2014]
|d15092014-579= [http://docs.cntd.ru/document/919512035 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 579р-П от 15.09.2014]
|d15092014-580= [http://docs.cntd.ru/document/919512039 Распоряжение Правительства Республики Карелии № 580р-П от 15.09.2014]
|d15092014-581= [http://docs.cntd.ru/document/919512037 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 581р-П от 15.09.2014]
|d15092014-582= [http://docs.cntd.ru/document/919512036 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 582р-П от 15.09.2014]
|d15092014-583= [http://docs.cntd.ru/document/919512038 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 583р-П от 15.09.2014]
|d29092014= [[:File:Ru-krl-d29092014.pdf|Распоряжения Правительства Республики Карелия №№ 602−606р-П от 29.09.2014]]
|d29092014-602= [http://docs.cntd.ru/document/919512096 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 602р-П от 29.09.2014]
|d29092014-604= [http://docs.cntd.ru/document/919512099 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 604р-П от 29.09.2014]
|d29092014-605= [http://docs.cntd.ru/document/919512203 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 605р-П от 29.09.2014]
|d29092014-606= [http://docs.cntd.ru/document/919512127 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 606р-П от 29.09.2014]
|d06102014= [http://docs.cntd.ru/document/919512167 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 627р-П от 06.10.2014]
|d05122014= [http://docs.cntd.ru/document/919512491 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 764р-П от 05.12.2014]
|d10122014-693= [http://docs.cntd.ru/document/465403324 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 693 от 10.12.2014]
|d10122014-768= [http://docs.cntd.ru/document/919512740 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 768р-П от 10.12.2014]
|d12012015-3= [http://docs.cntd.ru/document/919512738 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 3р-П от 12.01.2015]
|d12012015-4= [http://docs.cntd.ru/document/919512694 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 4р-П от 12.01.2015]
|d12012015-5= [http://docs.cntd.ru/document/919512735 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 5р-П от 12.01.2015]
|d21012015-30= [http://docs.cntd.ru/document/919512763 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 30р-П от 21.01.2015]
|d21012015-31= [http://docs.cntd.ru/document/919512764 Распоряжение Правительства Республики Карелия № 31р-П от 21.01.2015]
|d21052015= [http://docs.cntd.ru/document/465415363 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 252 от 21.05.2015]
|d24052016= [[:File:Ru-krl-d24052016.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 967 от 04.05.2016]]
|d26102016= [http://docs.cntd.ru/document/465414394 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 585 от 26.10.2016]
|d21112016= [http://docs.cntd.ru/document/465415845 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 629 от 21.11.2016]
|d29122016-778= [[:File:Ru-krl-d29122016-778.pdf|Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 778 от 29.12.2016]]
|d29122016-780= [[:File:Ru-krl-d29122016-780.pdf|Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 780 от 29.12.2016]]
|d09032017= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 87 от 09.03.2017
|d21042017= Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 177 от 21.04.2017
|d01062017= [[:File:Ru-krl-d01062017.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации № 901 от 01.06.2017, № 1305 от 04.08.2017, № 87 от 29.01.2019]]
|d08062017= Приказ Государственного комитета Республики Карелия по охране объектов культурного наследия № 29 от 08.06.2017
|d13072017= Приказ Государственного комитета Республики Карелия по охране объектов культурного наследия № 47 от 13.07.2017
|d29092017= [[:File:Ru-krl-d29092017.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1646−1649 от 29.09.2017]]
|d29092017-1646= [[:File:Ru-krl-d29092017-1646.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1646 от 29.09.2017]]
|d29092017-1647= [[:File:Ru-krl-d29092017-1647.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1647 от 29.09.2017]]
|d29092017-1648= [[:File:Ru-krl-d29092017-1648.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1648 от 29.09.2017]]
|d29092017-1649= [[:File:Ru-krl-d29092017-1649.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1649 от 29.09.2017]]
|d08022018= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 15 от 08.02.2018
|d18042018= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 54 от 18.04.2018
|d28052018-85= [[:File:Ru-krl-d28052018-85.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 85 от 28.05.2018]]
|d05062018= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 94 от 05.06.2018
|d17082018-141= [[:File:Ru-krl-d17082018-141.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 141 от 17.08.2018]]
|d17082018-142= [[:File:Ru-krl-d17082018-141.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 142 от 17.08.2018]]
|d30082018= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 152 от 30.08.2018
|d26092018-168= [[:File:Ru-krl-d26092018-168.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 168 от 26.09.2018]]
|d16102018-180= [[:File:Ru-krl-d16102018-180.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 180 от 16.10.2018]]
|d30012019-18= [[:File:Ru-krl-d30012019-18.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 18 от 30.01.2019]]
|d20022019= [[:File:Ru-krl-d20022019.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 35 от 20.02.2019]]
|d06032019= [[:File:Ru-krl-d06032019.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 44 от 06.03.2019]]
|d22042019-85= [[:File:Ru-krl-d22042019-85.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 85 от 22.04.2019]]
|d22042019-86= [[:File:Ru-krl-d22042019-86.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 86 от 22.04.2019]]
|d22042019-87= [[:File:Ru-krl-d22042019-87.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 87 от 22.04.2019]]
|d23042019-89= [[:File:Ru-krl-d23042019-89.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 89 от 23.04.2019]]
|d23042019-90= [https://docs.cntd.ru/document/407084728 Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 90 от 23.04.2019]
|d23042019-91= [[:File:Ru-krl-d23042019-91.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 91 от 23.04.2019]]
|d23042019-92= [[:File:Ru-krl-d23042019-92.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 92 от 23.04.2019]]
|d25042019-95= [[:File:Ru-krl-d25042019-95.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 95 от 25.04.2019]]
|d25042019-96= [[:File:Ru-krl-d25042019-96.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 96 от 25.04.2019]]
|d25042019-97= [[:File:Ru-krl-d25042019-97.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 97 от 25.04.2019]]
|d05062019-123= [[:File:Ru-krl-d05062019-123.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 123 от 05.06.2019]]
|d05062019-124= [[:File:Ru-krl-d05062019-124.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 124 от 05.06.2019]]
|d05062019-125= [[:File:Ru-krl-d05062019-125.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 125 от 05.06.2019]]
|d05062019-126= [[:File:Ru-krl-d05062019-126.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 126 от 05.06.2019]]
|d06062019= [http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/1001201906100007 Приказ Министерства культуры Республики Карелия № 213 от 06.06.2019]
|d10062019= [[:File:Ru-krl-d10062019.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 135−139 от 10.06.2019]]
|d10062019-135= [[:File:Ru-krl-d10062019-135.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 135 от 10.06.2019]]
|d10062019-136= [[:File:Ru-krl-d10062019-136.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 136 от 10.06.2019]]
|d10062019-137= [[:File:Ru-krl-d10062019-137.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 137 от 10.06.2019]]
|d10062019-138= [[:File:Ru-krl-d10062019-138.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 138 от 10.06.2019]]
|d10062019-139= [[:File:Ru-krl-d10062019-139.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 139 от 10.06.2019]]
|d13062019-140= [http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/1001201906140001 Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 140 от 13.06.2019]
|d21062019-151= [[:File:Ru-krl-d21062019-151.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 151 от 21.06.2019]]
|d21062019-152= [[:File:Ru-krl-d21062019-152.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 152 от 21.06.2019]]
|d30072019-182= [[:File:Ru-krl-d30072019-182.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 182 от 30.07.2019]]
|d21012020-7= [http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/1001202001280003 Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 7 от 21.01.2020]
|d06022020= [[:File:Ru-krl-d06022020.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 19 от 06.02.2020]]
|d10022020-20= [[:File:Ru-krl-d10022020-20.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 20 от 10.02.2020]]
|d10022020-21= [[:File:Ru-krl-d10022020-21.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 21 от 10.02.2020]]
|d02032020-39= [[:File:Ru-krl-d02032020-39.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 39 от 02.03.2020]]
|d02032020-40= [[:File:Ru-krl-d02032020-40.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 40 от 02.03.2020]]
|d06042020-81= [[:File:Ru-krl-d06042020-81.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 81 от 06.04.2020]]
|d06042020-82= [[:File:Ru-krl-d06042020-82.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 82 от 06.04.2020]]
|d21052020= [[:File:Ru-krl-d21052020.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 113 от 21.05.2020]]
|d10062020= [[:File:Ru-krl-d10062020.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 624−630, 635 от 10.06.2020]]
|d06072020-429= [[:File:Ru-krl-d06072020-429.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 429 от 06.07.2020]]
|d06072020-430= [[:File:Ru-krl-d06072020-430.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 430 от 06.07.2020]]
|d06072020-431= [[:File:Ru-krl-d06072020-431.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 431 от 06.07.2020]]
|d06072020-432= [[:File:Ru-krl-d06072020-432.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 432 от 06.07.2020]]
|d13072020-433= [[:File:Ru-krl-d13072020-433.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 433 от 13.07.2020]]
|d14072020= [[:File:Ru-krl-d14072020.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 434 от 14.07.2020]]
|d17072020-438= [[:File:Ru-krl-d17072020-439.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 438 от 17.07.2020]]
|d17072020-439= [[:File:Ru-krl-d17072020-439.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 439 от 17.07.2020]]
|d24072020-443= [[:File:Ru-krl-d24072020-443.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 443 от 24.07.2020]]
|d03082020-456= [[:File:Ru-krl-d03082020-456.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 456 от 03.08.2020]]
|d03082020-457= [[:File:Ru-krl-d03082020-457.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 457 от 03.08.2020]]
|d08092020-535= [[:File:Ru-krl-d08092020-535.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 535 от 08.09.2020]]
|d16102020-605= [[:File:Ru-krl-d16102020-605.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 605 от 16.10.2020]]
|d13112020= [[:File:Ru-krl-d13112020.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 621 от 13.11.2020]]
|d17122020-701= [[:File:Ru-krl-d17122020-701.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 701 от 17.12.2020]]
|d17122020-702= [[:File:Ru-krl-d17122020-702.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 702 от 17.12.2020]]
|d23122020-708= [[:File:Ru-krl-d23122020-708.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 708 от 23.12.2020]]
|d17022021-39= [[:File:Ru-krl-d17022021-39.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 39 от 17.02.2021]]
|d21052021= [https://docs.cntd.ru/document/465427579 Приложение 2 к Постановлению Правительства Республики Карелия № 184-П от 21.05.2021 (Перечень объектов ценной историко-архитектурной застройки г. Петрозаводска)]
|d27052021= [[:File:Ru-krl-d27052021.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 347−353 от 27.05.2021]]
|d22062021= [[:File:Ru-krl-d22062021.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 379 от 22.06.2021]]
|d23072021= [[:File:Ru-krl-d23072021.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 404−407 от 23.07.2021]]
|d02092021= [[:File:Ru-krl-d02092021.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1456−1459 от 02.09.2021]]
|d02092021-1456= [[:File:Ru-krl-d02092021-1456.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1456 от 02.09.2021]]
|d02092021-1457= [[:File:Ru-krl-d02092021-1457.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1457 от 02.09.2021]]
|d02092021-1458= [[:File:Ru-krl-d02092021-1458.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1458 от 02.09.2021]]
|d02092021-1459= [[:File:Ru-krl-d02092021-1459.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 1459 от 02.09.2021]]
|d15092021= [[:File:Ru-krl-d15092021.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 444−446 от 15.09.2021]]
|d16112021= [[:File:Ru-krl-d16112021.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 469 от 16.11.2021]]
|d15112021= [[:File:Ru-krl-d15112021.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1837...1857 от 15.11.2021]]
|d23112021= [[:File:Ru-krl-d23112021.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1916−1920 от 23.11.2021]]
|d26112021= [[:File:Ru-krl-d26112021.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1943, 1945−1947 от 26.11.2021]]
|d09122021-2061= [[:File:Ru-krl-d09122021-2061.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 2061 от 09.12.2021]]
|d09122021-2062= [[:File:Ru-krl-d09122021-2062.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 2062 от 09.12.2021]]
|d10122021= [[:File:Ru-krl-d10122021.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 2075, 2077−2081 от 10.12.2021]]
|d31052022= [[:File:Ru-krl-d31052022.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 307 от 31.05.2022]]
|d29062022= [[:File:Ru-krl-d29062022.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 338 от 29.06.2022]]
|d07072022= [[:File:Ru-krl-d07072022.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 339 от 07.07.2022]]
|d02082022= [[:File:Ru-krl-d02082022.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 359 от 02.08.2022]]
|d08082022= [[:File:Ru-krl-d08082022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 361−366 от 08.08.2022]]
|d10082022= [[:File:Ru-krl-d10082022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 367−372 от 10.08.2022]]
|d15082022= [[:File:Ru-krl-d15082022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 375−381 от 15.08.2022]]
|d26082022= [[:File:Ru-krl-d26082022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 389−392 от 26.08.2022]]
|d31082022= [[:File:Ru-krl-d31082022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 397−400 от 31.08.2022]]
|d14102022= [[:File:Ru-krl-d14102022.pdf|Приказы Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия №№ 421 и 422 от 14.10.2022]]
|d13012022= [http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/1001202201140004 Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 12 от 13.01.2022]
|d14012022= [http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/1001202201140005 Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 13 от 14.01.2022]
|d01122022= [[:File:Ru-krl-d01122022.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 2444 от 01.12.2022]]
|d06122022= [[:File:Ru-krl-d06122022.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 2487 от 06.12.2022]]
|d07032023-501= [[:File:Ru-krl-d07032023-501.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 501 от 07.03.2023]]
|d07032023-503= [[:File:Ru-krl-d07032023-503.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 503 от 07.03.2023]]
|d07032023-504= [[:File:Ru-krl-d07032023-504.pdf|Приказ Министерства культуры Российской Федерации № 504 от 07.03.2023]]
|d25052023= [[:File:Ru-krl-d25052023.pdf|Приказы Министерства культуры Российской Федерации №№ 1461, 1464, 1466 от 25.05.2023]]
|d22102024-264= [[:File:Ru-krl-d22102024-264.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 264/УОКН-П от 22.10.2024]]
|d13012025= [[:File:Ru-krl-d13012025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 2/УОКН-П от 13.01.2025]]
|d08042025= [[:File:Ru-krl-d08042025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 97/УОКН-П от 08.04.2025]]
|d09042025= [[:File:Ru-krl-d08042025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 98/УОКН-П от 09.04.2025]]
|d08072025= [[:File:Ru-krl-d08072025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 187/УОКН-П от 08.07.2025]]
|d12112025= [[:File:Ru-krl-d12112025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 261/УОКН-П от 12.11.2025]]
|d26112025= [[:File:Ru-krl-d12112025.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 270/УОКН-П от 26.11.2025]]
|d01062026= [[:File:Ru-krl-d01062026.pdf|Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия № 138/УОКН-П от 01.06.2026]]
|}}
</includeonly>
rvpugrysqmqh0sbojx7rokpubecqq61
Шаблон:Monument-documents/ru-iva
10
23620
777005
758987
2026-09-12T03:43:51Z
Mib5578
34937
добавлены документы
777005
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{#switch:{{{1|}}}
<!-- Федеральные -->
|doc30081960 = [http://docs.cntd.ru/document/9012089 Постановление Совета Министров РСФСР № 1327 от 30.08.1960]
|doc30081960-2 = Постановление Совета Министров РСФСР от 30.08.1960 № 1327, приложение № 2
|doc04121974 = [http://www.libussr.ru/doc_ussr/usr_8454.htm Постановление Совета Министров РСФСР № 624 от 04.12.1974]
|doc20021995 = [https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%A3%D0%BA%D0%B0%D0%B7_%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B7%D0%B8%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%A0%D0%A4_%D0%BE%D1%82_20.02.1995_%E2%84%96_176 Указ Президента РФ № 176 от 20.02.1995]
|doc05051997 = [http://www.kremlin.ru/acts/bank/10910 Указ Президента РФ № 452 от 05.05.1997]
|d26122014 = [[:File:ru-iva-d26122014.pdf|Приказ Министерства культуры РФ № 2450 от 26.12.2014]] и [[:File:ru-iva-d06072020.pdf|Распоряжение Комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 88-о от 06.07.2020]]
|doc28072016 = Приказ Министерства культуры РФ № 1712 от 28.07.2016
|doc13072017 = Приказ Министерства культуры РФ № 980 от 13.07.2017
|doc09022021_156 = Приказ Министерства культуры РФ № 156 от 09.02.2021
<!-- 1940-е - 1990-е -->
|doc17071947 = Решение Ивановского облисполкома № 727 от 17.07.1947
|doc08121949 = Решение Ивановского облисполкома № 1179 от 08.12.1949
|doc21121954 = Решение Ивановского облисполкома № 658 от 21.12.1954
|doc04071957 = Решение Ивановского облисполкома № 269 от 04.07.1957
|doc18091957 = Решение Ивановского облисполкома № 394 от 18.09.1957
|doc07031961 = Решение Ивановского облисполкома № 125 от 07.03.1961
|d22021965= Решение исполнительного комитета Ивановского областного Совета народных депутатов № 164 от 22.02.1965
|doc31051965 = Решение Ивановского облисполкома № 465 от 31.05.1965
|doc13081966 = Решение Ивановского облисполкома № 528 от 13.08.1966
|doc02111970 = Решение Ивановского облисполкома № 38 от 02.11.1970
|doc28041973 = Решение Ивановского облисполкома № 249 от 28.04.1973
|doc28051973 = Решение Ивановского облисполкома № 330 от 28.05.1973
|doc07041975 = Решение Ивановского облисполкома № 7/7 от 07.04.1975
|doc11101976 = Решение Ивановского облисполкома № 18/27 от 11.10.1976
|doc15011979 = Решение Ивановского облисполкома № 1/16 от 15.01.1979
|d22101986 = Решение Ивановского облисполкома № 322 от 22.10.1986
|doc05081987 = Решение Ивановского облисполкома № 340 от 05.08.1987
|doc31081989 = Решение Ивановского облисполкома № 368 от 31.08.1989
<!-- 1990-е -->
|d11121991= Решение Вичугского районного Совета народных депутатов № 251 от 11.12.1991
|d11061993= [[:File:ru-iva-d11061993.pdf|Решение Ивановского областного Совета народных депутатов № 138 от 11.06.1993]]
|d14071993= Решение Ивановского областного Совета народных депутатов № 147 от 14.07.1993
|doc25061997 = Постановление Главы администрации Ивановской области № 428 от 25.06.1997
<!-- 2000-е -->
|doc18062009 = [[:File:Ru-iva-d18062009.pdf|Распоряжение Департамента культуры и культурного наследия Ивановской области № 70 от 18.06.2009]]
|doc04082009 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 219-рп от 04.08.2009
|doc22122009 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 417-рп от 22.12.2009
|doc27122010 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 448-рп от 27.12.2010
|doc26012011 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 7-рп от 26.01.2011
|doc17012012 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 5-рп от 17.01.2012
|doc18072012 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 192-рп от 18.07.2012
|doc14022013 = Распоряжение Департамента культуры и культурного наследия Ивановской области № 51 от 14.02.2013
|doc02102013 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 253-рп от 02.10.2013
<!--
## 2014 ##
-->
|doc19022014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 32-рп от 19.02.2014
|doc26022014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 38-рп от 26.02.2014
|doc03042014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 61-рп от 03.04.2014
|doc15042014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 84-рп от 15.04.2014
|doc09072014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 155-рп от 09.07.2014
|doc05082014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 182-рп от 05.08.2014
|doc21082014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 191-рп от 21.08.2014
|doc28082014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 197-рп от 28.08.2014
|doc17092014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 219-рп от 17.09.2014
|doc24092014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 220-рп от 24.09.2014
|doc25092014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 224-рп от 25.09.2014
|doc01102014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 227-рп от 01.10.2014
|doc15102014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 237-рп от 15.10.2014
|doc22102014 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 246-рп от 22.10.2014
<!--
## 2015 ##
-->
|doc19032015 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 62-рп от 19.03.2015
|doc31032015 = Распоряжение Правительства Ивановской области № 69-рп от 31.03.2015
|doc15072015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 41 от 15.07.2015
|doc27072015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 43 от 27.07.2015
|doc24082015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 52 от 24.08.2015
|doc04092015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 57 от 04.09.2015
|doc30102015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 65 от 30.10.2015
|doc09122015 = Приказ Департамента культуры и туризма Ивановской области № 72 от 09.12.2015<!--
## 2016 ##
-->
|doc08042016_22 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 22-о от 08.04.2016
|doc08042016_23 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 23-о от 08.04.2016
|doc12042016_24 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 24-о от 12.04.2016
|doc12042016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 12.04.2016
|doc18042016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 27-о от 18.04.2016
|doc25042016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 25.04.2016
|doc30052016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 33-о от 30.05.2016
|doc05072016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 34-о от 05.07.2016
|doc07072016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 35-о от 07.07.2016
|doc12072016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 36-о от 12.07.2016
|doc25072016_39 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 39-о от 29.07.2016
|doc29072016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 42-о от 29.07.2016
|doc24082016_67 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 67-о от 24.08.2016
|doc25082016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 77-о от 25.08.2016
|doc30082016 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия №№ 78-о, 79-о и 80-о от 30.08.2016
|doc05092016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 81-о от 05.09.2016
|doc07092016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 82-о от 07.09.2016
|doc07092016_83 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 83-о от 07.09.2016
|doc13092016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 84-о от 13.09.2016
|doc28092016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 87-о от 28.09.2016
|doc07102016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 89-о от 07.10.2016
|doc11102016 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия №№ 90-о, 91-о и 92-о от 11.10.2016
|doc17102016_95 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 95-о от 17.10.2016
|doc25102016_97 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 97-о от 25.10.2016
|doc26102016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 98-о от 26.10.2016
|doc27102016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 99-о от 27.10.2016
|doc03112016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 101-о от 03.11.2016
|doc21112016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 102-о от 21.11.2016
|doc21112016_103 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 103-о от 21.11.2016
|doc22112016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 104-о от 22.11.2016
|doc23112016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 105-о от 23.11.2016
|doc13122016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 109-о от 13.12.2016
|doc15122016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 111-о от 15.12.2016
|doc19122016 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 113-о от 19.12.2016
|doc27122016_115 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 115-о от 27.12.2016
|doc27122016_116 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 116-о от 27.12.2016
|doc27122016_117 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 117-о от 27.12.2016
|doc27122016_118 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 118-о от 27.12.2016
<!--
## 2017 ##
-->
|doc10012017 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 2-о, №3-о, №4-о от 10.01.2017
|doc23012017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 6-о от 23.01.2017
|doc23012017_7 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 7-о от 23.01.2017
|doc30012017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 10-о от 30.01.2017
|doc02022017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 12-о от 02.02.2017
|doc02022017_13 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 13-о от 02.02.2017
|doc06022017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 14-о от 06.02.2017
|doc13022017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 17-о от 13.02.2017
|doc13022017_18 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 18-о от 13.02.2017
|doc16022017_21 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 21-о от 16.02.2017
|doc17022017_22 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 22-о от 17.02.2017
|doc03032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 03.03.2017
|doc03032017_26 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 26-о от 03.03.2017
|doc06032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 27-о от 06.03.2017
|doc09032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 09.03.2017
|doc16032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 31-о от 16.03.2017
|doc20032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 33-о от 20.03.2017
|doc27032017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 34-о от 27.03.2017
|doc07042017_37 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 37-о от 07.04.2017
|doc26042017 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия №№ 41-о, 42-о и 43-о от 26.04.2017
|doc27042017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 44-о от 27.04.2017
|doc03052017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 46-о от 03.05.2017
|doc15052017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 57-о от 15.05.2017
|doc26052017 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 62-о и № 63-о от 26.05.2017
|doc01062017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 71-о от 01.06.2017
|doc09062017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 73-о от 09.06.2017
|doc09062017_74 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 74-о от 09.06.2017
|doc15062017 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 62-о и № 76-о от 15.06.2017
|doc16062017_77 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 77-о от 16.06.2017
|doc04072017_78= Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 78-о от 04.07.2017
|doc19072017_79 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 79-o от 19.07.2017
|doc19072017 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия c № 80-o по № 83-о от 19.07.2017
|doc03082017 = [http://nasledie.ivanovoobl.ru/news/informatsiya-ob-obekte-nedvizhimosti-raspolozhennom-po-adresu-g-ivanovo-pr-lenina-37/ Сообщение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия от 03.08.2017]
|doc29082017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 96-o от 29.08.2017
|doc31082017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 100-o от 31.08.2017
|doc06092017_102 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 102-о от 06.09.2017
|doc06092017_103 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 103-о от 06.09.2017
|doc06092017_104 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 104-о от 06.09.2017
|doc08092017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 105-о от 08.09.2017
|doc21092017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 107-о от 21.09.2017
|doc22092017_108 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 108-о от 22.09.2017
|doc22092017_109 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 109-о от 22.09.2017
|doc22092017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 111-о от 22.09.2017
|doc02102017_117 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 117-о от 02.10.2017
|doc25102017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 121-о от 25.10.2017
|doc02112017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 122 от 02.11.2017
|doc16112017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 124-о от 16.11.2017
|doc21112017 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 125-о от 21.11.2017
|doc01122017 = [[:File:Ru-iva-d01122017.pdf|Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 128-о от 01.12.2017]]
|doc22122017_134 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 134-о от 22.12.2017
<!--
## 2018 ##
-->
|doc24012018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 1-о от 24.01.2018
|doc02022018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 5-о от 02.02.2018
|doc08022018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 12-о от 08.02.2018
|doc12022018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 13-о от 12.02.2018
|doc13022018_14 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 14-о от 13.02.2018
|doc28022018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 17-о от 28.02.2018
|doc16032018 = Приказы комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 19-о, 30-о от 16.03.2018
|doc22032018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 31-о от 22.03.2018
|doc18042018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 34-о от 18.04.2018
|doc16052018 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 36-о от 16.05.2018
|doc15102018_63 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 63-о от 15.10.2018
<!--
## 2019 ##
-->
|doc11102019= Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 11.10.2019
|doc30122019_35= Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 35-о от 30.12.2019
<!--
## 2020 ##
-->
|doc25022020_6 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 6-о от 25.02.2020
|d25022020 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 7-о от 25.02.2020
|doc25022020_8 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 8-о от 25.02.2020
|doc02032020_10 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 10-о от 02.03.2020
|doc02032020_11 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 11-о от 02.03.2020
|doc03032020 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 14-о от 03.03.2020
|doc03032020_15 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 15-о от 03.03.2020
|doc03032020_16 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 16-о от 03.03.2020
|doc17032020_19 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 19-о от 17.03.2020
|d22042020 = [[:File:ru-iva-d22042020.pdf|Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 64-о от 22.04.2020]]
|doc29042020_28 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 28-о от 29.04.2020
|doc09062020_38 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия 38-о от 09.06.2020
|d02102020 = [[:File:ru-iva-d02102020.pdf|Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 119-о/2 от 02.10.2020]]
|doc30112020_51 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 51-о от 30.11.2020
<!--
## 2021 ##
-->
|doc13012021_03 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 03-о от 13.01.2021
|doc02022021 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 07-о от 02.02.2021
|doc09042021 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 09.04.2021
|doc11052021 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 17-о от 11.05.2021
|doc26052021_24 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 24-о от 26.05.2021
|doc15062021 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 15.06.2021
|doc16082021_35 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 35-о от 16.08.2021
|doc25082021_37 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 37-о от 25.08.2021
<!--
## 2022 ##
-->
|doc12012022 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 01-о от 12.01.2022
|doc12012022_3 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 03-о от 12.01.2022
|doc18012022_8 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 08-о от 18.01.2022
|doc18012022_9 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 09-о от 18.01.2022
|doc18012022_10 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 10-о от 18.01.2022
|doc20012022_11 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 11-о от 20.01.2022
|doc20012022_12 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 12-о от 20.01.2022
|doc01032022_17 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 17-о от 01.03.2022
|doc01032022_19 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 19-о от 01.03.2022
|doc15032022_23 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 23-о от 15.03.2022
|doc15032022 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 24-о от 15.03.2022
|doc15032022_25 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 15.03.2022
|doc18032022_18 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 18-о от 18.03.2022
|doc24032022 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 27-о от 24.03.2022
|doc24032022_28 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 28-о от 24.03.2022
|doc25032022_29 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 25.03.2022
|doc26052022_41 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 41-о от 26.05.2022
|doc27062022 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 45-о от 27.06.2022
|doc27062022_83 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 83-о от 27.06.2022
|doc02092022_117 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 117-о от 02.09.2022
|doc20122022 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 66-о от 20.12.2022
<!--
## 2023 ##
-->
|doc30012023_13 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 13-о от 30.01.2023
|doc21022023 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 21.02.2023
|doc06062023_61 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 61-о от 06.06.2023
|doc08092023_107 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 107-о от 08.09.2023
|doc20112023_131 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 131-о от 20.11.2023
|doc13122023_132 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 132-о от 13.12.2023
<!--
## 2024 ##
-->
|doc05022024_32 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 32-о от 05.02.2024
|doc28022024_50 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 50-о от 28.02.2024
|doc04062024_144 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 144-о от 04.06.2024
|doc11062024_145 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 145-о от 11.06.2024
|doc12082024_146 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 146-о от 12.08.2024
|doc09122024_177 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 177-о от 09.12.2024
<!--
## 2025 ##
-->
|doc23012025_10 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 10-о от 23.01.2025
|doc05022025_4 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 04-о от 05.02.2025
|doc11022025_18 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 18-о от 11.02.2025
|doc19022025_6 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 06-о от 19.02.2025
|doc24092025_25 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 24.09.2025
|doc08102025_28 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 28-о от 08.10.2025
|doc20102025_29 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 20.10.2025
|doc20102025_30 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 30-о от 20.10.2025
<!--
## 2026 ##
-->
|doc15012026_1 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 01-о от 15.01.2026
|doc19012026_2 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 02-о от 19.01.2026
|doc21012026_3 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 03-о от 21.01.2026
|doc23012026_4 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 04-о от 23.01.2026
|doc26012026_5 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 05-о от 26.01.2026
|doc28012026_6 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 06-о от 28.01.2026
|doc28012026_6 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 06-о от 28.01.2026
|doc28012026_21 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 21-о от 28.01.2026
|doc29012026_7 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 07-о от 29.01.2026
|doc30012026_8 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 08-о от 30.01.2026
|doc30012026_9 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 09-о от 30.01.2026
|doc03022026_10 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 10-о от 03.02.2026
|doc04022026_11 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 11-о от 04.02.2026
|doc04022026_12 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 12-о от 04.02.2026
|doc04022026_13 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 13-о от 04.02.2026
|doc04022026_14 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 14-о от 04.02.2026
|doc09022026_15 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 15-о от 09.02.2026
|doc10022026_16 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 16-о от 10.02.2026
|doc16022026_18 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 18-о от 16.02.2026
|doc16022026_42 = Распоряжение комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 42-о от 16.02.2026
|doc19022026_21 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 21-о от 19.02.2026
|doc20022026_22 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 22-о от 20.02.2026
|doc25022026_25 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 25-о от 25.02.2026
|doc26022026_26 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 26-о от 26.02.2026
|doc26022026_27 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 27-о от 26.02.2026
|doc02032026_28 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 28-о от 02.03.2026
|doc02032026_29 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 29-о от 02.03.2026
|doc02032026_30 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 30-о от 02.03.2026
|doc03032026_31 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 31-о от 03.03.2026
|doc10032026_33 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 33-о от 10.03.2026
|doc18032026_34 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 34-о от 18.03.2026
|doc25032026_36 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 36-о от 25.03.2026
|doc25032026_37 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 37-о от 25.03.2026
|doc14072026_47 = Приказ комитета Ивановской области по государственной охране объектов культурного наследия № 47-о от 14.07.2026
<!--
## passports ##
-->
|passport3700001362 = [[:File:Passport 3700001362.pdf|Паспорт объекта № 3700001362]]
|passport3700001403 = [[:File:Passport 3700001403.pdf|Паспорт объекта № 3700001403]]
|passport3700001433 = [[:File:Passport 3700001433.pdf|Паспорт объекта № 3700001433]]
|passport3700001464 = [[:File:Passport 3700001464.pdf|Паспорт объекта № 3700001464]]
|passport3700001482 = [[:File:Passport 3700001482.pdf|Паспорт объекта № 3700001482]]
|passport3700001484 = [[:File:Passport 3700001484.pdf|Паспорт объекта № 3700001484]]
|passport3700001493 = [[:File:Passport 3700001493.pdf|Паспорт объекта № 3700001493]]
|passport3700000153 = [[:File:Passport 3700000153.pdf|Паспорт объекта № 3700000153 (комплекс застройки улицы М. Соловьёва)]]
|passport3700000166 = [[:File:Passport 3700000166.pdf|Паспорт объекта № 3700000166 (комплекс застройки Союзной улицы)]]
|passport3700001900 = [[:File:Passport 3700001900.pdf|Паспорт объекта № 3700001900 (комплекс застройки Васильевской улицы)]]
|passport3700001903 = [[:File:Passport 3700001903.pdf|Паспорт объекта № 3700001903 (комплекс застройки Торговой площади)]]
|passport3700001905 = [[:File:Passport 3700001905.pdf|Паспорт объекта № 3700001905 (комплекс застройки улицы З. Касаткиной)]]
|passport3700001882 = [[:File:Passport 3700001882.pdf|Паспорт объекта № 3700001882 (комплекс застройки улицы Ленина)]]
|passport3700001885 = [[:File:Passport 3700001885.pdf|Паспорт объекта № 3700001885 (комплекс застройки Советской улицы)]]
|passport3700001886 = [[:File:Passport 3700001886.pdf|Паспорт объекта № 3700001886 (комплекс застройки Садовой улицы)]]
|passport3700001898 = [[:File:Passport 3700001898.pdf|Паспорт объекта № 3700001898 (комплекс застройки площади Фрунзе)]]
<!--
## svod ##
-->
|svod1= [https://yadi.sk/i/kcLoTtuC3ZfBMe Свод памятников архитектуры и монументального искусства Ивановской области, том 1]
|svod2= [https://yadi.sk/i/l9IyX5j63ZfBPR Свод памятников архитектуры и монументального искусства Ивановской области, том 2]
|svod3= [https://yadi.sk/i/5e3ITphd3ZfBQV Свод памятников архитектуры и монументального искусства Ивановской области, том 3]
|}}
</includeonly>
pru34d8bsv3du9e811v5x2mm68iwtpr
Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Невский проспект
0
24205
776986
773909
2026-09-11T22:54:20Z
Никонико962
6008
/* от Фонтанки до площади Восстания */ Обновлён объект Дом И.О. Сухозанета
776986
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-spb|lat=59.932477|long=30.349088|zoom=14|districtid=Q271014|banner=St Petersburg - Nevskiy prospekt banner.jpg}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Александро-Невская лавра|Александро-Невская лавра]]'''|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Канал Грибоедова|канал Грибоедова]]'''|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Мойка|река Мойка]]'''|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Фонтанка|река Фонтанка]]'''}}
== Невский проспект ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.936670 |long= 30.315000 |precise= yes
|name= Невский проспект
|knid= 7802534000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект
|year= 1781 г. |author=
|description=
|image= Avenida Nevskiy.JPG
|wdid= Q382500
|wiki= Невский проспект
|commonscat= Nevsky Avenue |protection= Р
|link=
}}
=== от начала до канала Грибоедова ===
См. также набережные [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Мойка|Мойки]] и [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Канал Грибоедова|канала Грибоедова]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936911 |long= 30.311923 |precise= yes
|name= Санкт-Петербургский частный коммерческий банк (Дом Гейденрейха)
|knid= 7831010000
|knid-new= 781510405690005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 1 / Адмиралтейский проспект, 4
|year= 1 пол. XIX в., 1910-1911 гг. |author= арх. В.П. Цейдлер
|description=
|image= 104. Saint Petersburg. Admiralteysky Prospect, 4.jpg
|wdid= Q55434413
|wiki= Дом Гейденрейха
|commonscat= Building of SPb Private Commercial Bank (Nevsky, 1 - Admiralteysky, 4) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93679 |long= 30.312669 |precise= yes
|name= Дом Союза городов (Дом И.З. Шпаковского, А.Ф. Шишмарева)
|knid= 7800000094
|knid-new= 781610424210005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 3, 3Б
|year= 1839-1841 гг. (перестройка) |author= арх. А.М. Горностаев при участии арх. А.П. Брюллова
|description= Также памятник истории: дом, в котором неоднократно бывал В.И. Ленин; здесь находилась редакция журнала "Вопросы страхования"
|image= Дом Союза городов.jpg
|wdid= Q118129086
|wiki=
|commonscat= Nevsky 3 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936724 |long= 30.313326 |precise= yes
|name= Дом Г.Э. Боссе – Общества страхования от огня
|knid= 7832465000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 5
|year= 1833-1834 гг. |author= арх. Г.А. Боссэ, 1884-1885 гг., арх. А.Р. Гешвенд
|description=
|image= 529. St. Petersburg. Nevsky Prospect, 5.jpg
|wdid= Q124256272
|wiki=
|commonscat= Nevsky 5 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1593.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936932 |long= 30.314444 |precise= yes
|name= Дом Таля
|knid= 7831012000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 6
|year= сер. XVIII в., 1827 г. (переделка фасада) |author= арх. А.Л. Ливен
|description=
|image= 006. Saint Petersburg. Nevsky Prospekt, 6.jpg
|wdid= Q118129213
|wiki=
|commonscat= Nevsky 6 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936602 |long= 30.314337 |precise= yes
|name= Дом М.И. Вавельберга (Санкт-Петербургский торговый банк)
|knid= 7810602000
|knid-new= 781210001400006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 7-9 / Малая Морская улица, 1-3
|year= 1911-1912 гг. |author= арх. М.М. Перетяткович, ск-ры Л.А. Дитрих, В.В. Козлов
|description=
|image= Невский пр. 7-9, дом Вавельберга.jpg
|wdid= Q7975611
|wiki= Доходный дом М. И. Вавельберга
|commonscat= Wawelberg Bank building |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936884 |long= 30.314932 |precise= yes
|name= Дом Сафоновых (дом с магазином завода Ф.К. Сан-Галли)
|knid= 7802541000
|knid-new= 781610424220005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 8
|year= 1760-е гг. |author= арх. А.В. Квасов (?), 1830-е гг.
|description=
|image= 046. Saint Petersburg. Nevsky Prospekt, 8.jpg
|wdid= Q118129116
|wiki= Дом Сафонова
|commonscat= Nevsky 8 |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936849 |long= 30.315217 |precise= yes
|name= Дом О.Э. Веймара
|knid= 7802542000
|knid-new= 781610424200005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 10
|year= 1760-е гг. |author= арх. А.В. Квасов, 1835 г., арх. Е.Ф. Паскаль
|description=
|image= 010. Saint Petersburg. Nevsky Prospekt, 10.jpg
|wdid= Q118129117
|wiki= Дом Веймара
|commonscat= Nevsky 10 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936336 |long= 30.315421 |precise= yes
|name= Доходный дом А.И. Трейберга
|knid= 7831013000
|knid-new= 782411414600005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 11 / Малая Морская улица, 2 / Кирпичный переулок
|year= 1802-1804 гг., 1898 г. (перестройка) |author= арх. Л.Н. Бенуа
|description=
|image= 528. St. Petersburg. Nevsky Prospect, 11.jpg
|wdid= Q118129214
|wiki=
|commonscat= Nevsky 11 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/75758/?
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93683 |long= 30.315683 |precise= yes
|name= Дом фирмы «И.В. Юнкер и К°» (с дворовыми флигелями)
|knid= 7802366000
|knid-new= 781510261450005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 12
|year= 1910 г. |author= арх. В.И. Ван-дер-Гюхт
|style= модерн
|description=
|image= Дом фирмы «И. В. Юнкер и Ко», Невский пр.,12.jpg
|wdid= Q118129096
|wiki=
|commonscat= Nevsky 12 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93619 |long= 30.316703 |precise= yes
|name= Дом Чаплиных
|knid= 7810603000
|knid-new= 781610424150006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 13, Большая Морская улица, 9
|year= 1804-1806 гг. |author= арх. В.И. Беретти (?)
|description=
|image= 801. St. Petersburg. Nevsky Prospect, 13.jpg
|wdid= Q4165436
|wiki= Дом Чаплиных
|commonscat= Nevsky 13 - Chaplins Mansion |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936736 |long= 30.3163 |precise= yes
|name= Здание школы № 210
|knid= 7802543000
|knid-new= 781610424270005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 14
|year= 1939 г. |author= арх. Б.Р. Рубаненко
|description=
|image= Nevsky-14 Blockade Sign.jpg
|wdid= Q118129118
|wiki= Здание школы № 210
|commonscat= Nevsky 14 - School building |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936110 |long= 30.318330 |precise= yes
|name= Дом Н.И. Чичерина (Елисеевых) с домом А.И. Косиковского
|knid= 7810604000 |complex= 7810604000
|knid-new= 781620564900005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 15 / Большая Морская улица, 14 / набережная р. Мойки, 59
|year= 1768-1771 гг., 1794 г., 1814-1817 гг. |author= арх. В.П. Стасов (корпус по Большой Морской), 1859-1861 гг., арх. Н.П. Гребенка
|description=
|image= 521. St. Petersburg. Nevsky Prospect, 15.jpg
|wdid= Q4165438
|wiki= Дом Чичерина
|commonscat= Chicherin House |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936024 |long= 30.318639 |precise= yes
|name= Дом Н.И. Чичерина
|knid= 7810604001 |complex= 7810604000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 15
|year= 1768-1771 гг., 1859-1861 гг. |author= арх. Н.П. Гребенка
|description=
|image= Taleon Imperial Hotel - Saint-Pétersbourg - 2015-12-12 - IMG 3067.jpg
|wdid= Q118129138
|wiki=
|commonscat= Chicherin House |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935852 |long= 30.317448 |precise= yes
|name= Дом А.И. Косиковского
|knid= 7810604002 |complex= 7810604000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Большая Морская улица, 14
|year= 1814-1817 гг. |author= арх. В.П. Стасов, 1859-1861 гг., арх. Н.П. Гребенка
|description=
|image= Дом Косиковского.jpg
|wdid= Q118129139
|wiki=
|commonscat= Chicherin House |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936747 |long= 30.317078 |precise= yes
|name= Дом С.М. Тедески (П.А. Зубова)
|knid= 7831016000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 16 / Большая Морская улица, 7
|year= сер. XVIII в., 1880 г. (перестройка) |author= арх. Л.Ф. Шперер, 1905 г. (переделка нижних этажей), арх. Г.И. Люцедарский
|description=
|image= 016. Saint Petersburg. Nevsky Prospekt, 16.jpg
|wdid= Q118129217
|wiki=
|commonscat= Nevsky 16 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935736 |long= 30.320672 |precise= yes
|name= Дворец Строгановых
|knid= 7810605000 |complex= 7810605000
|knid-new= 781620553260006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46
|year= 1753 г. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, кон. 1780-х - 1790-е гг., арх-ры Ф.И. Демерцов, А.Н. Воронихин, 1790 г., сер. XIX в. - кон. XIX в., 1842 г., арх.-худ. П.С. Садовников
|description=
|image= Строгановский дворец (23).jpg
|wdid= Q1461235
|wiki= Строгановский дворец
|commonscat= Stroganov Palace |protection= Ф
|link= http://nata1216.livejournal.com/2281.html
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935626 |long= 30.32064 |precise= yes
|name= Дворец
|knid= 7810605002 |complex= 7810605000
|knid-new= 781610553260016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46
|year= 1753 г. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, кон. 1780-х - 1790-е гг., арх-ры Ф.И. Демерцов, А.Н. Воронихин, 1842 г., арх.-худ. П.С. Садовников
|description=
|image= Stroganovsky Palace SPB 01.jpg
|wdid= Q118129143
|wiki=
|commonscat= Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 59.93557 |long= 30.320619 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810605004 |complex= 7810605000
|knid-new= 781620553260036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= сер. XIX в. - кон. XIX в. |author=
|description= Вырублен в 2003 году. С 2022 года планируется восстановление
|image= Stroganov-patio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Inner yard of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935688 |long= 30.3206 |precise= yes
|name= Вазы (две)
|knid= 7810605001 |complex= 7810605000
|knid-new= 781720553260046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= XVIII в., XIX в. (постаменты) |author=
|description= С 2003 по 2022 гг. находились в помещении ресторана во дворе
|image= Строгановский_дворец, вазы 01.jpg
|wdid= Q118129142
|wiki=
|commonscat= Inner yard of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935566 |long= 30.320773 |precise= yes
|name= Маскарон
|knid= 7810605003 |complex= 7810605000
|knid-new= 781710553260076
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= 1790 г. |author=
|description= Известняковая маска бородатого мужчины на каменном основании, бывший замковый камень
|image= Строгановский_дворец, маскарон 01.jpg
|wdid= Q118189247
|wiki=
|commonscat= Inner yard of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935587 |long= 30.32052 |precise= yes
|name= Статуя «Нептун»
|knid= 7810605005 |complex= 7810605000
|knid-new= 781710553260066
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= кон. XVIII в., 1833 г. (постамент) |author=
|description= С 2003 по 2022 гг. находилась в помещении ресторана во дворе
|image= Строгановский дворец, Нептун04.jpg
|wdid= Q118129144
|wiki=
|commonscat= Neptune statue of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935609 |long= 30.320801 |precise= yes
|name= Статуя «Флора Фарнезская»
|knid= 7810605006 |complex= 7810605000
|knid-new= 781710553260056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= кон. XVIII в. (копия с античного оригинала III в. до н.э.), 1833 г. (постамент) |author=
|description= С 2003 по 2022 гг. находилась в помещении ресторана во дворе
|image= Строгановский_дворец, Флора 02.jpg
|wdid= Q118129145
|wiki=
|commonscat= Flora Farnese of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935758 |long= 30.32038 |precise= yes
|name= Сфинксы (два)
|knid= 7810605007 |complex= 7810605000
|knid-new= 781620553260026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 17 / набережная р. Мойки, 46 (двор)
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Строгановский дворец, сфинксы.jpg
|wdid= Q118129146
|wiki=
|commonscat= Sphinxes of Stroganov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936512 |long= 30.318556 |precise= yes
|name= Дом К.Б. Котомина
|knid= 7810606000
|knid-new= 781610424130006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 18 / Большая Морская улица, 12 / набережная р. Мойки, 57
|year= 1 пол. XVIII в., 1812-1816 гг. |author= арх. В.П. Стасов, 1978-1981 гг. (воссоздание лоджий), арх. О.И. Минервин
|description=
|image= Невский 18.jpg
|wdid= Q6434176
|wiki= Дом Котомина
|commonscat= Nevsky 18 - Mansion of Kotomin |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935660 |long= 30.321608 |precise= yes
|name= Дом Строгановых
|knid= 7832417000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 19
|year= 1740 г. |author= арх. М.Г. Земцов (?), 1830-е гг., арх. П.С. Садовников, 1864 г., арх. К.И. Лоренц, 1955 г., арх. Г.И. Иванов
|description=
|image= 527. St. Petersburg. Nevsky Prospekt, 19.jpg
|wdid= Q124257225
|wiki=
|commonscat= Nevsky 19 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1564.html
|document= d30102020
|dismissed= d15092006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936322 |long= 30.321096 |precise= yes
|name= Дом Голландской церкви
|knid= 7810607000
|knid-new= 781610424120006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 20 / набережная р. Мойки, 44 / Большая Конюшенная улица, 31
|year= 1831-1837 гг. |author= арх. П.П. Жако
|description=
|image= Дом Голландской церкви.JPG
|wdid= Q1978478
|wiki= Дом голландской реформатской церкви
|commonscat= Building of Dutch Reformed Church |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935532 |long= 30.32196 |precise= yes
|name= Торговый дом Мертенса
|knid= 7800742000
|knid-new= 781610425710005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 21
|year= 1911-1912 гг. |author= арх. М.С. Лялевич, ск. В.В. Кузнецов
|description=
|image= Торговый дом Мертенса Невский, 21 .jpg
|wdid= Q4165338
|wiki= Дом Мертенса
|commonscat= Mertens Trade House in Saint Petersburg (Nevsky Prospekt, 21) |protection= Р
|link=
|document= doc16111970
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936700 |long= 30.323900 |precise= yes
|name= Ансамбль евангелическо-лютеранской церкви Святого Петра
|knid= 7810608000 |complex= 7810608000
|knid-new= 781520400390006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22, 24 / Большая Конюшенная улица, 14 / Малая Конюшенная улица, 9
|year= 1746-1752 гг. |author= арх. И.-Г. Кемпф, 1760-1762 гг., арх. Г.-Х. Гофман, 1799 г., арх. Д. Феррари, 1830-1832 гг., 1830-1832 гг., арх. Г.-Р. Цолликофер, 1833-1838 гг., арх. А.П. Брюллов, ск-ры Т.Н. Жак, А. Трискорни, 1876-1877 гг., арх-ры А.Х. Пель, Ю.Ф. Бруни, 1895-1896 гг., арх. М.Е. Месмахер, 1909-1910 гг., арх. В.Э. Коллинс, 1910-1911 гг., арх. Р.Б. Бернгард, 1913-1915 гг., арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Санкт-Петербург, Невский пр., 22-24 (2).jpg
|wdid= Q2097254
|wiki= Лютеранская церковь Святых Петра и Павла (Санкт-Петербург)
|commonscat= Lutheran Church of Saints Peter and Paul (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.937565 |long= 30.324256 |precise= yes
|name= Училище Святого Петра («Петришуле»)
|knid= 7810608005 |complex= 7810608000
|knid-new= 781510400390016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24А (Малая Конюшенная улица, 5)
|year= 1760-1762 гг. |author= арх. Г.-Х. Гофман, 1799 г., арх. Д. Феррари, 1876-1877 гг., арх. А.Х. Пель, Ю.Ф. Бруни, 1913-1915 гг., арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Училище Святого Петра.JPG
|wdid= Q2388897
|wiki= Петришуле
|commonscat= Petrischule building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936822 |long= 30.323853 |precise= yes
|name= Лютеранская церковь Святого Петра
|knid= 7810608004 |complex= 7810608000
|knid-new= 781510400390026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24Б
|year= 1833-1838 гг. |author= арх-ры А.П. Брюллов, Г.-Р. Цолликофер, ск-ры Т.Н. Жак, А. Трискорни, 1895-1896 гг., арх. М.Е. Месмахер, 1910-1911 гг., арх. Р.Б. Бернгард
|description=
|image= Spb 06-2012 Nevsky various 06.jpg
|wdid= Q118129154
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saints Peter and Paul (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936354 |long= 30.323704 |precise= yes
|name= Дома лютеранской церкви Петра и Павла
|knid= 7832369000 |complex= 7832369000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22, 24
|year= 1746-1752 гг. |author= арх. И.-Г. Кемпф, 1830-1832 гг., арх. Г.-Р. Цолликофер, 1909-1910 гг., арх. В.Э. Коллинс
|description= Дополнительный комплекс
|image= Petersburg German architects (44).jpg
|wdid= Q122916188
|wiki= Дома лютеранской церкви Петра и Павла
|commonscat= Nevsky 22 & 24 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936254 |long= 30.322942 |precise= yes
|name= Жилой дом с двумя служебными флигелями
|knid= 7810608001 |complex= 7832369000
|knid-new= 781520400390046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22 / Большая Конюшенная улица, 14
|year= 1746-1752 гг. |author= арх. И.-Г. Кемпф, 1830-1832 гг., арх. Г.-Р. Цолликофер, 1909-1910 гг., арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Невский 22.jpg
|wdid= Q118129152
|wiki=
|commonscat= Nevsky 22 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936263 |long= 30.323628 |precise= yes
|name= Ограда с воротами между домами
|knid= 7810608003 |complex= 7832369000
|knid-new= 781510400390056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22, 24
|year= 1833-1837 гг. |author= арх. А.П. Брюллов
|description=
|image= Ограда у евангелическо-лютеранской церкви святого Петра.JPG
|wdid= Q118129153
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saints Peter and Paul (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936079 |long= 30.324178 |precise= yes
|name= Жилой дом с двумя служебными флигелями
|knid= 7810608002 |complex= 7832369000
|knid-new= 781520400390036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 24 / Малая Конюшенная улица, 9
|year= 1746-1752 гг. |author= арх. И.-Г. Кемпф, 1830-1832 гг., арх. Г.-Р. Цолликофер, 1909-1910 гг., арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Невский 24.jpg
|wdid= Q21639014
|wiki= Доминик (кафе)
|commonscat= Nevsky 24 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936354 |long= 30.323704 |precise= yes
|name= Дома Немецкой лютеранской церкви св. Петра
|knid= 7832130000 |complex= 7832130000
|knid-new= 782521450030005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24 (Большая Конюшенная улица, 10, 12, Малая Конюшенная улица, 5, 7)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1859-1860 гг. |author= арх. А.Х. Пель, 1870 г., арх. Ю.Ф. Бруни, 1913 г., арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image=
|wdid= Q118129289
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saint Piter houses |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/93899/
|document= d17092025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.937455 |long= 30.32333 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832130001 |complex= 7832130000
|knid-new= 782511450030045
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24 (Большая Конюшенная улица, 10)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1870 г. (надстройка, перестройка) |author= арх. Ю.Ф. Бруни, 1913 г. (надстройка, изменение фасада), арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= 4264._St. Petersburg. Bolshaya Konyushennaya Street, 10.jpg
|wdid= Q118129291
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saint Piter houses |protection= Р
|link=
|document= d17092025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936908 |long= 30.323129 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832130002 |complex= 7832130000
|knid-new= 782511450030035
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24 (Большая Конюшенная улица, 12)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1859-1860 гг. |author= арх. А.Х. Пель, 1913 г. (надстройка), арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Б.Конюшенная,_12.jpg
|wdid= Q118129292
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saint Piter houses |protection= Р
|link=
|document= d17092025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.937144 |long= 30.324903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832130004 |complex= 7832130000
|knid-new= 782511450030025
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24 (Малая Конюшенная улица, 5, южная часть)
|year= 1792-1792 гг., 2 четв. XIX в., 1870 г. |author= арх. А.Х. Пель, 1913 г. (надстройка), арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image= Petersburg German architects (40).jpg
|wdid= Q137816725
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saint Piter houses |protection= Р
|link=
|document= d17092025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936822 |long= 30.324827 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7832130003 |complex= 7832130000
|knid-new= 782511450030015
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 22-24 (Малая Конюшенная улица, 7)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1859-1860 гг. |author= арх. А.Х. Пель, 1913 г. (надстройка), арх. В.Э. Коллинс
|description=
|image=
|wdid= Q118129293
|wiki=
|commonscat= Lutheran Church of Saint Piter houses |protection= Р
|link=
|document= d17092025
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935543 |long= 30.322677 |precise= yes
|name= Дом Строгановых
|knid= 7832659000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 23
|year= 1838-1839 гг. |author= арх. П.С. Садовников, 1908 г., арх. Д.А. Шагин
|description=
|image= 522. St. Petersburg. Nevsky Prospect, 23.jpg
|wdid= Q124257293
|wiki=
|commonscat= Nevsky 23 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1565.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935357 |long= 30.32322 |precise= yes
|name= Жилой дом служителей Казанского собора
|knid= 7802544000
|knid-new= 781510410810005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 25 / Казанская улица, 1
|year= 1813-1817 гг. |author= арх. В.П. Стасов, 1840 г., арх. П.С. Плавов, 1933 г., арх. И.Г. Капцюг, 1970-е гг., 1996-1997 гг.
|description=
|image= SPB Newski house 25.jpg
|wdid= Q21638978
|wiki= Дом Казанского собора
|commonscat= Nevsky 25 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935922 |long= 30.325248 |precise= yes
|name= Доходный дом Г.И. Гансена
|knid= 7831017000
|knid-new= 781711206120005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 26 / Малая Конюшенная улица, 16
|year= 1873-1874 гг. |author= арх. В.А. Кенель, 1912 г., арх. К.К. Шмидт
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Невский 26.jpg
|wdid= Q118129218
|wiki=
|commonscat= Nevsky 26 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935667 |long= 30.325917 |precise= yes
|name= Дом компании «Зингер»
|knid= 7810609000 |complex= 7810609000
|knid-new= 781520409710006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 28 / набережная канала Грибоедова, 21
|year= 1902-1904 гг. |author= арх. П.Ю. Сюзор, ск. А.Х. Аламсон
|style= модерн
|description=
|image= 1. Дом компании «Зингер».JPG
|wdid= Q737377
|wiki= Дом компании «Зингер»
|commonscat= Singer House |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935637 |long= 30.325932 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7810609001 |complex= 7810609000
|knid-new= 781510409710016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 28 / набережная канала Грибоедова, 21
|year= 1902-1904 гг. |author= арх. П.Ю. Сюзор, ск. А.Х. Аламсон
|style= модерн
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Невский 28.jpg
|wdid= Q118129156
|wiki=
|commonscat= Singer House |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935938 |long= 30.325752 |precise= yes
|name= Флигели (два)
|knid= 7810609002 |complex= 7810609000
|knid-new= 781520409710026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 28 / набережная канала Грибоедова, 21 (двор)
|year= 1902-1904 гг. |author= арх. П.Ю. Сюзор
|description=
|image=
|wdid= Q118129157
|wiki=
|commonscat= Singer House |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
=== от канала Грибоедова до Фонтанки ===
См. также набережные [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Канал Грибоедова|канала Грибоедова]] и [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Фонтанка|Фонтанки]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934558 |long= 30.327871 |precise= yes
|name= Милютинские ряды (дома торгово-промышленного товарищества «Григорий Бененсон»)
|knid= 7831018000 |complex= 7831018000
|knid-new= 782521436290005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 27Б / набережная канала Грибоедова, 18-20
|year= кон. XVIII - 1 четв. XIX вв. |author= 1870 г. (перестройка правой части по набережной), арх. М.А. Макаров, 1881-1883 гг. (перестройка угловой части и левого фасада), арх. С.О. Шестаков
|description= Здания соединены угловым корпусом (известен как дом П.Т. Лесникова), который не охраняется, поскольку он снесён и построен заново в 1970-х годах
|image= 027. Saint Petersburg. Nevsky Prospect, 27.jpg
|wdid= Q118129219
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/89170/?
|document= d18122024-1547
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934936 |long= 30.327937 |precise= yes
|name= Корпус по Невскому проспекту
|knid= 7831018001 |complex= 7831018000
|knid-new= 782511436290015
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 27Б (набережная канала Грибоедова, 18-20)
|year= 1736-1742 гг.; 1820-е гг.; 1869-1870 гг.; 1883 г. |author=
|description=
|image= SPB Newski house 27b.jpg
|wdid= Q131671328
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Р
|link=
|document= d18122024-1547
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934532 |long= 30.326580 |precise= yes
|name= Корпус по каналу Грибоедова
|knid= 7831018002 |complex= 7831018000
|knid-new= 782511436290025
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная канала Грибоедова, 18-20
|year= 1869-1870 гг. |author=
|description=
|image= 2525. St. Petersburg. Griboedov Canal Embankment, 20.jpg
|wdid= Q131671332
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Р
|link=
|document= d18122024-1547
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934209 |long= 30.326885 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831018003 |complex= 7831018000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная канала Грибоедова, 18-20, литера А
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135013485
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934779 |long= 30.327227 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831018004 |complex= 7831018000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная канала Грибоедова, 18-20, литера Б
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135013486
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934350 |long= 30.328461 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831018005 |complex= 7831018000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная канала Грибоедова, 18-20, литера В
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135013487
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934586 |long= 30.327105 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831018006 |complex= 7831018000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная канала Грибоедова, 18-20, литера Е
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135013488
|wiki=
|commonscat= Milyutin rows (Nevsky 27 - Gribiedov canal emb. 18-20) |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935589 |long= 30.327453 |precise= yes
|name= Дом В.В. Энгельгардта (Санкт-Петербургский учетный и ссудный банк)
|knid= 7802355000
|knid-new= 781510214860005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 30, набережная канала Грибоедова, 16
|year= 1759-1761 гг. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1829-1831 гг., арх. П.П. Жако, 1859 г., 1895 г., арх. Л.Н. Бенуа, 1944-1948 гг., арх. В.А. Каменский, арх. А.А. Лейман
|description=
|image= SPB Newski house 30.jpg
|wdid= Q4165443
|wiki= Дом Энгельгардта
|commonscat= Engelhardt's House at Nevsky Prospekt, 30 (Philharmonia Small Hall) |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934731 |long= 30.329137 |precise= yes
|name= «Серебряные ряды»
|knid= 7810610000
|knid-new= 781610423950006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 31
|year= 1784-1786 гг. |author= арх. Д. Кваренги, XIX в., 1981-1982 гг. (воссоздание аркады), арх. Г.В. Болдырева
|description=
|image= Невский 31.jpg
|wdid= Q118129159
|wiki= Серебряные ряды
|commonscat= Nevsky 31 - Silver Row |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935511 |long= 30.328939 |precise= yes
|name= Римско-католический храм Святой Екатерины
|knid= 7810611000 |complex= 7810611000
|knid-new= 781420109600006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 32-34, Итальянская улица, 5
|year= 1763-1783 гг. |author= арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А. Ринальди, 1835-1838 г., арх. К.И. Росси
|description=
|image= Saint-Pétersbourg - Catherine.jpg
|wdid= Q2618766
|wiki= Базилика Святой Екатерины Александрийской
|commonscat= Church of St. Catherine (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935632 |long= 30.329095 |precise= yes
|name= Храм
|knid= 7810612000 |complex= 7810611000
|knid-new= 781410109600016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 32-34
|year= 1763-1783 гг. |author= арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А. Ринальди
|description=
|image= Невский,32-34 Костёл Св.Екатерины.JPG
|wdid= Q118129165
|wiki=
|commonscat= Church of St. Catherine (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93529 |long= 30.32888 |precise= yes
|name= Жилые дома с дворовыми флигелями
|knid= 7831019000 |complex= 7810611000
|knid-new= 781720971170005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 32-34 (справа и слева от храма)
|year= 1751-1753 гг. (проект) |author= арх. П.А. Трезини, 1779 г., 1784 г. (перестройка), арх-ры И. Минчаки, А. Ринальди, 1894-1895 гг. (надстройка), арх. А.А. Клевщинский
|description=
|image= SPB Newski house 32-34.jpg
|wdid= Q118129221
|wiki=
|commonscat= Catholic Church of St. Catherine houses |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936666 |long= 30.329824 |precise= yes
|name= Жилой дом с дворовым флигелем
|knid= 7810611003 |complex= 7810611000
|knid-new= 781410109600026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Итальянская улица, 5
|year= 1835-1838 г. |author= арх-ры Л.И. Шарлемань, К.И. Росси
|description=
|image= 242. St. Petersburg. Italian Street, 5.jpg
|wdid= Q118129161
|wiki= Дом костёла Святой Екатерины
|commonscat= Italianskaya Street 5 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934454 |long= 30.329229 |precise= yes
|name= Городская дума с башней
|knid= 7810520000 |complex=7810520000
|knid-new= 781510410400006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 33 / Думская улица, 1-3
|year= 1752-1753 гг., 1799-1804 гг. |author= арх. Дж. Феррари, 1848-1852 гг., арх-ры Н.Е. Ефимов, Л.Л. Бонштедт, 1913-1914 гг., арх. А.В. Кенель, 1985 г.
|description=
|image= Башня Городской Думы..jpg
|wdid= Q382133
|wiki= Здание городской думы (Санкт-Петербург)
|commonscat= City Duma building (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934509 |long= 30.329381 |precise= yes
|name= Здание городской думы
|knid= 7832327000 |complex=7810520000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Думская улица, 1-3
|year= 1752-1753 гг. |author= 1848-1852 гг., арх-ры Н.Е. Ефимов, Л.Л. Бонштедт, 1913-1914 гг., арх. А.В. Кенель, 1985 г.
|description=
|image= Дума01.jpg
|wdid= Q118129295
|wiki=
|commonscat= City Duma building (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934698 |long= 30.329553 |precise= yes
|name= Башня
|knid= 7832327001 |complex=7810520000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 33 / Думская улица, 1-3
|year= 1799-1804 гг. |author= арх. Дж. Феррари
|description=
|image= IMG 5903 St. Petersburg, Russia (40051539572).jpg
|wdid= Q118129297
|wiki=
|commonscat= City Duma Tower (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93432 |long= 30.329797 |precise= yes
|name= Портик Перинной линии
|knid= 7802552000
|knid-new= 781510410820005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 33А / Думская улица, 2
|year= 1802-1806 гг. |author= арх. Л. Руска, 1962 г. (снесен), 1971-1972 гг. (воссоздание), арх. М.И. Толстов
|description=
|image= PorticoRuska.jpg
|wdid= Q118129119
|wiki= Портик Руска
|commonscat= Rusca Portico (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934170 |long= 30.332220 |precise= yes
|name= Большой Гостиный двор
|knid= 7831020000 |complex= 7831020000
|knid-new= 781510201050006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 35 (литеры) / Садовая улица, 17 / улица Ломоносова, 4 / Думская улица
|year= 1757 г. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1761-1785 гг., арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1886-1887 гг., арх. Альб.Н. Бенуа, 1946-1948 гг., арх. О.Л. Лялин, 1955-1967 гг., арх-ры И.А. Вакс, Л.С. Катонин, инж. М.И. Юношев
|description=
|image= Гостиный двор СПб.jpg
|wdid= Q3052597
|wiki= Гостиный двор (Санкт-Петербург)
|commonscat= Gostiny Dvor (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933248 |long= 30.330564 |precise= yes
|name= Большой Гостиный двор. Внешний периметр
|knid= 7810613000 |complex= 7831020000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 35 / Садовая улица, 17 / улица Ломоносова, 4 / Думская улица
|year= 1757 г. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1761-1785 гг., арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1886-1887 гг., арх. Альб.Н. Бенуа, 1946-1948 гг., арх. О.Л. Лялин, 1955-1967 гг., арх-ры И.А. Вакс, Л.С. Катонин, инж. М.И. Юношев
|description=
|image= Gostiny dvor1.JPG
|wdid= Q118129166
|wiki=
|commonscat= Gostiny Dvor (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933538 |long= 30.330967 |precise= yes
|name= Дом Комитета управления Гостиным двором
|knid= 7831020001 |complex= 7831020000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 35Б (двор)
|year= |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1761-1785 гг., арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1886-1887 гг., арх. Альб.Н. Бенуа, 1955-1967 гг., арх-ры И.А. Вакс, Л.С. Катонин, инж. М.И. Юношев
|description=
|image= Дом Комитета управления Гостиным двором.jpg
|wdid= Q118129222
|wiki=
|commonscat= Inner yard of Gostiny Dvor (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933017 |long= 30.330124 |precise= yes
|name= Большой Гостиный двор. Внутренний периметр
|knid= 7831020002 |complex= 7831020000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 35, 35В (двор)
|year= |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1761-1785 гг., арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, 1820-е гг., 1886-1887 гг., арх. Альб.Н. Бенуа, 1955-1967 гг., арх-ры И.А. Вакс, Л.С. Катонин, инж. М.И. Юношев
|description=
|image= Большой Гостиный двор. Внутренний периметр-1.jpg
|wdid= Q118129224
|wiki=
|commonscat= Inner yard of Gostiny Dvor (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935903 |long= 30.330355 |precise= yes
|name= Здания акционерного общества «Европейская гостиница»
|knid= 7802368000
|knid-new= 781510227900005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 36 / Михайловская улица, 1 / Итальянская улица, 7
|year= 1823-1825 г. |author= арх-ры П.И. Габерцетель, А.И. Постников, 11830-е гг., арх. К.И. Росси, 1873-1875 гг., арх. Л.Ф. Фонтана, 1908-1914 гг., арх. Ф.И. Лидваль
|description=
|image= Hotel europe.jpg
|wdid= Q1542609
|wiki= Гранд Отель Европа
|commonscat= Grand Hotel Europe |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935296 |long= 30.331272 |precise= yes
|name= Здание Волжско-Камского (Коммунального) банка
|knid= 7800748000
|knid-new= 781610553470005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 38, Михайловская улица, 4
|year= 1834-1839 гг. |author= арх. К.И. Росси (проект), арх. П.П. Жако, 1881 г., арх. Г.Б. Пранг, 1898 г., арх. Л.Н. Бенуа, 1948 г.
|description=
|image= Nevsky38.jpg
|wdid= Q118129092
|wiki=
|commonscat= Nevsky 38 |protection= Р
|link=
|document= d10071962
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932672 |long= 30.340278 |precise= yes
|name= Ансамбль Аничкова дворца и Кабинета Его Императорского Величества
|knid= 7810614000 |complex= 7810614000
|knid-new= 781520284320006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39, 39Б, 39В, 39К, площадь Островского, набережная р. Фонтанки, 33, 33А, 35
|year= 1741-1754 гг. |author= арх-ры М.Г. Земцов, Г.Д. Дмитриев, Ф.-Б. Растрелли, 2 пол. XVIII в., 1778-1779 гг., арх. И.Е. Старов, 1803-1805 гг., арх. Д. Кваренги, 1808-1812 гг., арх. Г.-Х. Паульсен, 1809-1812 гг., арх. Л. Руска (интерьеры), 1817-1820 гг., арх. К.И. Росси (реконструкция), 1935 г., арх-ры А.И. Гегелло, Д.Л. Кричевский (реконструкция)
|description=
|image= Невский 39.jpg
|wdid= Q118129167
|wiki=
|commonscat= Ensemble of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932780 |long= 30.339720 |precise= yes
|name= Дворец
|knid= 7810614003 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320066
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39
|year= 1741-1754 гг. |author= арх-ры М.Г. Земцов, Г.Д. Дмитриев, Ф.-Б. Растрелли, 1778-1779 гг., арх. И.Е. Старов, 1809-1810 гг. (интерьеры), арх. Л. Руска, 1817-1818 гг. (интерьеры), арх. К.И. Росси, 1874-1876 гг. (интерьеры), арх-ры И.А. Монигетти, К.К. Рахау, 1935 г., арх-ры А.И. Гегелло, Д.Л. Кричевский (реконструкция)
|description=
|image= Spb 06-2012 Nevsky various 04.jpg
|wdid= Q187333
|wiki= Аничков дворец
|commonscat= Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933605 |long= 30.339169 |precise= yes
|name= Каменная ограда
|knid= 7810614007 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39 (участки по Невскому проспекту и между парадным и хозяйственным дворами)
|year= 1800-1820-е гг. |author=
|description=
|image= Аничков дворец. Ограда по Невскому03.jpg
|wdid= Q118129176
|wiki=
|commonscat= Fence of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Скульптура «Девушка с венком»
|knid= 7810614013 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320146
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39
|year= сер. XIX в., 1936 г. (постамент) |author=
|description= Экспонировалась в интерьерах дворца, по состоянию на 2025 год находится в фондах Русского музея
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Скульптура «Девушка с кувшином»
|knid= 7810614014 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320156
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39
|year= 1860 г. |author= ск. В. Хойер, 1936 г. (постамент)
|description= Экспонировалась в интерьерах дворца, по состоянию на 2025 год находится в фондах Русского музея
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932245 |long= 30.339577 |precise= yes
|name= Сервизный корпус
|knid= 7810614015 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320106
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39К
|year= 1820 г. |author= арх. К.И. Росси, 1827-1840 гг., 2 пол. XIX в.
|description=
|image= Аничков дворец. Сервизный корпус.jpg
|wdid= Q118129184
|wiki=
|commonscat= Anichkov Lyceum |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933207 |long= 30.338150 |precise=
|name= Павильоны Аничкова дворца
|knid= 7832349000 |complex= 7832349000
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39, 39Е / площадь Островского
|year= 1817-1818 гг. |author= арх. К.И. Росси, ск. С.С. Пименов
|description=
|image=
|wdid= Q120640340
|wiki= Павильоны Аничкова дворца
|commonscat= Rossi Pavilions of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933611 |long= 30.338311 |precise= yes
|name= Северный садовый павильон
|knid= 7810614010 |complex= 7832349000
|knid-new= 781510284320116
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39 / площадь Островского
|year= 1817-1818 гг. |author= арх. К.И. Росси, ск. С.С. Пименов
|description=
|image= Невский проспект. Павильон России в саду Аничкова дворца - panoramio.jpg
|wdid= Q118129180
|wiki=
|commonscat= Northern Rossi Pavilion of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932818 |long= 30.337957 |precise= yes
|name= Южный садовый павильон
|knid= 7810614011 |complex= 7832349000
|knid-new= 781510284320126
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39Е / площадь Островского
|year= 1817-1818 гг. |author= арх. К.И. Росси, ск. С.С. Пименов
|description=
|image= Аничков дворец. Южный павильон2.jpg
|wdid= Q118129182
|wiki=
|commonscat= Southern Rossi Pavilion of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932823 |long= 30.3386 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810614012 |complex= 7810614000
|knid-new= 781520284320036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39 / площадь Островского
|year= 2 пол. XVIII в., 1816-1820 гг. |author= арх-ры И.А. Иванов, А.А. Менелас, К.И. Росси
|description=
|image= Санкт-Петербург, Сад Дворца творчества юных.jpg
|wdid= Q118129183
|wiki=
|commonscat= Garden of Anichkov Palace (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932869 |long= 30.339257 |precise= yes
|name= Ваза
|knid= 7810614001 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39 (в саду)
|year= сер. XIX в., 1936 г. (постамент) |author=
|description=
|image= Аничков дворец. Ваза в саду02.jpg
|wdid= Q118129168
|wiki=
|commonscat= Garden of Anichkov Palace - vase |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933219 |long= 30.337991 |precise= yes
|name= Чугунная ограда
|knid= 7810614009 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39, площадь Островского
|year= 1816-1820 гг. |author= арх. К.И. Росси
|description=
|image= Ploschad Ostrovskogo 2010 3075.jpg
|wdid= Q118129179
|wiki=
|commonscat= Cast Iron Garden fence of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932464 |long= 30.337621 |precise= yes
|name= Каменная ограда
|knid= 7810614008 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского
|year= 1881 г. |author= инж. К.П. Чернев
|description=
|image= Аничков дворец. Ограда по пл. Островского.jpg
|wdid= Q118129178
|wiki=
|commonscat= Stone Garden fence of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932785 |long= 30.341457 |precise= yes
|name= Кабинет
|knid= 7810614005 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320086
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39Б, 39В / набережная р. Фонтанки
|year= 1803-1805 гг. |author= арх. Д. Кваренги, 1809-1811 гг., арх. Л. Руска, 1885-1886 гг., арх. Н.А. Шильдкнехт, 1936-1937 гг., арх-ры А.И. Гегелло, Д.Л. Кричевский
|description=
|image= Аничков дворец. Кабинет01.jpg
|wdid= Q120405600
|wiki= Здание Императорского кабинета
|commonscat= Cabinet building of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932174 |long= 30.341671 |precise= yes
|name= Ворота между Кабинетом и конюшнями
|knid= 7810614002 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320136
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 39В, набережная р. Фонтанки, 33
|year= 1809-1810 гг. |author= арх. Л. Руска
|description=
|image= Аничков дворец. Ворота у Кабинета.jpg
|wdid= Q118129170
|wiki=
|commonscat= Ensemble of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931964 |long= 30.340974 |precise= yes
|name= Конюшни
|knid= 7810614006 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320076
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Фонтанки, 33
|year= 1809-1810 гг. |author= арх. Л. Руска
|description=
|image= Фонтанка 33 02.jpg
|wdid= Q118129174
|wiki=
|commonscat= Stables of Anichkov Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931528 |long= 30.340762 |precise= yes
|name= Дом Евсевьева (дом Серебряниковых, дом Кабинета)
|knid= 7810614004 |complex= 7810614000
|knid-new= 781510284320096
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Фонтанки, 35
|year= 1808-1812 гг. |author= арх. Г.-Х. Паульсен
|description=
|image= Фонтанка 35 04.jpg
|wdid= Q118129171
|wiki= Дом Серебрянниковых
|commonscat= Evseviev House (Part of Anichkov Palace) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935414 |long= 30.332325 |precise= yes
|name= Армянская церковь Cвятой Екатерины
|knid= 7810615000 |complex= 7810615000
|knid-new= 781620422320006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 40, 42
|year= 1771-1775 гг. |author= 1771-1780 гг., арх.-худ. Ю.М. Фельтен, 1794-1798 гг., 1835-1837 гг., арх. А.И. Мельников, 1905 г., арх. А.И. Таманов (Таманян)
|description=
|image= Невский проспект (3).jpg
|wdid= Q2013364
|wiki= Армянская церковь Святой Екатерины (Санкт-Петербург)
|commonscat= Saint Catherine Armenian church Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935357 |long= 30.332313 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 7810615003 |complex= 7810615000
|knid-new= 781610422320046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 40-42
|year= 1771-1780 гг. |author= арх.-худ. Ю.М. Фельтен, 1905 г., арх. А.И. Таманов (Таманян)
|description=
|image= Saint Catherine's Armenian Church, St Petersburg, Russia.jpg
|wdid= Q118129191
|wiki=
|commonscat= Saint Catherine Armenian church Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934930 |long= 30.332111 |precise= yes
|name= Дома армянской церкви
|knid= 7832366000 |complex=7832366000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 40, 42
|year= XVIII - XIX вв.
|description= Дополнительный комплекс
|image= Saint-Pétersbourg - Nevsky (02).jpg
|wdid= Q122231053
|wiki= Дома армянской церкви
|commonscat= Saint Catherine Armenian church houses |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935008 |long= 30.331739 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7810615001 |complex= 7832366000
|knid-new= 781610422320036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 40 (лицевой корпус)
|year= 1794-1798 гг. |author= арх. Е.Т. Соколов (?)
|description=
|image= 014. Санкт-Петербург. Невский пр., 40.JPG
|wdid= Q118129187
|wiki=
|commonscat= Saint Catherine Armenian church house (Nevsky 40) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93489 |long= 30.332431 |precise= yes
|name= Жилой дом. Здесь жили: в 1823-1832 гг. — государственный деятель М.М. Сперанский, в 1823-1825 гг. — декабрист Г.С. Батеньков, в 1854-1873 гг. — поэт Ф.И. Тютчев
|knid= 7810615002 |complex= 7832366000
|knid-new= 781610422320056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 42 (лицевой корпус)
|year= 1771-1775 гг. |author= арх.-худ. Ю.М. Фельтен, 1835-1837 гг., арх. А.И. Мельников
|description=
|image= 012. Жилой дом. Невский пр., 42.JPG
|wdid= Q118129190
|wiki=
|commonscat= Saint Catherine Armenian church house (Nevsky 42) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934823 |long= 30.332876 |precise= yes
|name= Дом страхового общества «Россия»
|knid= 7802369000
|knid-new= 781510366260005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 44
|year= 1778 г. |author= 1858 г., арх. Н.П. Гребёнка, 1908-1910 гг., арх. Б.И. Гиршович при участии арх. М.С. Лялевича, ск. В.В. Кузнецов
|description=
|image= Newskij 44 fasad.jpg
|wdid= Q60367850
|wiki=
|commonscat= Nevsky 44 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93479 |long= 30.333552 |precise= yes
|name= Дом Московского купеческого банка
|knid= 7802370000
|knid-new= 781510379740005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 46
|year= 1901 г. |author= арх. Л.Н. Бенуа
|style= модерн
|description=
|image= Newskij 46 fasad.jpg
|wdid= Q130384229
|wiki= Здание Петербургского отделения Московского купеческого банка
|commonscat= Nevsky 46 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9354 |long= 30.334464 |precise= yes
|name= Здание магазина «Пассаж»
|knid= 7802371000
|knid-new= 781510228870005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 48, Итальянская улица, 19
|year= 1846-1848 гг. |author= арх. Р.А. Желязевич, 1900 г., арх. С.С. Козлов, 1934 г., арх. Н.А. Троцкий
|description=
|image= Newskij 48 fasad.jpg
|wdid= Q2495087
|wiki= Пассаж (Санкт-Петербург)
|commonscat= Passage department store (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934503 |long= 30.335572 |precise= yes
|name= Дом Н.А. Бороздиной (К.И. Шредера)
|knid= 7832647000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 52 / Садовая улица, 14
|year= 1740-е гг., 1850 г. |author= арх. Б.Б. Гейденрейх, 1880-е гг., арх. В.В. Шауб, В.И. Шауб, 1960-е гг., инж. М.Б. Стрельцов
|description=
|image= SPB Newski house 52.jpg
|wdid= Q133819351
|wiki=
|commonscat= Nevsky 52 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house2005.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934315 |long= 30.337074 |precise= yes
|name= Дом Демидовых (А.М. Ушакова)
|knid= 7831022000 |complex= 7831022000
|knid-new= 782411414010005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 54 / Малая Садовая улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author= 1830-е гг. (корпус по Малой Садовой улице), арх. А.Х. Пель, 1882 г. (перестройка), арх. П.Ю. Сюзор, ск. Д.И. Иенсен
|description= В годы войны в здании располагалась «Блокадная парикмахерская»
|image= Nevsky Avenue 01 (cropped).jpg
|wdid= Q118129228
|wiki=
|commonscat= Nevsky 54 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/75733/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934665 |long= 30.336804 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831022001 |complex= 7831022000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 54 / Малая Садовая улица, 3
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q133819346
|wiki=
|commonscat= Nevsky 54 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934220 |long= 30.337850 |precise= yes
|name= Торговый дом «Братья Елисеевы»
|knid= 7831021000 |complex= 7831021000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 56 / Малая Садовая улица, 8
|year= 1 треть XIX в. 1863 г. |author= арх. А.И. Тихобразов, 1900 г., 1902-1903 гг., арх. Г.В. Барановский
|style= модерн
|description=
|image= 3 "Елисеевский".JPG
|wdid= Q118129226
|wiki=
|commonscat= Eliseevsky shop (Saint Petersburg)
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93425 |long= 30.337667 |precise= yes
|name= Главный корпус торгового дома «Братья Елисеевы»
|knid= 7810617000 |complex= 7831021000
|knid-new= 781510390730006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 56 / Малая Садовая улица, 8
|year= 1902-1903 гг. |author= арх. Г.В. Барановский
|style= модерн
|description=
|image= Фасад торгового дома «Братья Елисеевы».jpg
|wdid= Q968295
|wiki= Дом торгового товарищества «Братья Елисеевы»
|commonscat= Eliseevsky shop (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934258 |long= 30.338037 |precise= yes
|name= Торговый дом «Братья Елисеевы» (театральные и торговые помещения)
|knid= 7831021001 |complex= 7831021000
|knid-new= 781711208660005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 56 / Малая Садовая улица, 8 (юго-восточная, северная и дворовая части здания)
|year= 1 треть XIX в. 1863 г. (надстроены) |author= арх. А.И. Тихобразов, 1900 г. (перестроены), арх. Г.В. Барановский
|style= модерн
|description= Сейчас в здании расположен Санкт-Петербургский театр комедии имени Н.П. Акимова
|image= Невский 56п.jpg
|wdid= Q118129227
|wiki=
|commonscat= Theatre of Comedy named of Akimov |protection= Р
|link=
|document= d03072002
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934612 |long= 30.338605 |precise= yes
|name= Международный коммерческий банк
|knid= 7802374000 |complex= 7802374000
|knid-new= 781510331360005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 58, Малая Садовая улица, 6
|year= 1896 г., 1897 г. |author= арх. С.А. Бржозовский, инж. С.В. Кербедз, 1911-1912 гг., арх. А.В. Кащенко
|description=
|image= Санкт-Петербург, Невский просп., 58.jpg
|wdid= Q118129109
|wiki=
|commonscat= Nevsky 58, Malaya Sadovaya 6 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934395 |long= 30.338708 |precise= yes
|name= Дом по Невскому проспекту (с флигелями, с операционным залом)
|knid= 7802374001 |complex= 7802374000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 58
|year= 1896 г., 1897 г. |author= арх. С.А. Бржозовский, инж. С.В. Кербедз, 1911 г., арх. А.В. Кащенко
|description=
|image= Невский 58.jpg
|wdid= Q118129110
|wiki=
|commonscat= Nevsky 58, Malaya Sadovaya 6 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934825 |long= 30.338 |precise= yes
|name= Дом по Малой Садовой улице (с флигелями)
|knid= 7802374002 |complex= 7802374000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Малая Садовая улица, 6
|year= 1912 г. |author= арх. А.В. Кащенко
|style= модерн
|description=
|image= M.Sadovaja, 6 fasad.jpg
|wdid= Q118129111
|wiki=
|commonscat= Nevsky 58, Malaya Sadovaya 6 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934331 |long= 30.339244 |precise= yes
|name= Дом Глазуновых
|knid= 7831023000
|knid-new= 782411419490005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 60, 60И
|year= кон. XVIII в., 1858 г. (перестройка) |author= арх. Е.И. Винтергальтер, 1913-1916 гг. (кинотеатр во дворе), арх. В.В. Шауб, гражд. инж. Н.П. Степанов, 1923-1924 гг. (реконструкция), арх. Б.А. Альмединген
|description=
|image= 352. St. Petersburg. Nevsky prospect, 60.jpg
|wdid= Q43114359
|wiki= Аврора (кинотеатр, Санкт-Петербург)
|commonscat= Nevsky 60 - Aurora cinema |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/75853/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933976 |long= 30.339705 |precise= yes
|name= Санкт-Петербургско-Азовский коммерческий банк с дворовыми флигелями
|knid= 7810618000
|knid-new= 781510316500005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 62
|year= 1896-1898 гг. |author= арх. Б.И. Гиршович, 1909-1910 гг., арх. А.К. Шпигель
|description=
|image= Невский 62.jpg
|wdid= Q118129194
|wiki= Здание Русско-Азиатского банка (Санкт-Петербург)
|commonscat= Building of Azov Commercial Bank (Russian-Asian Bank) - Nevsky, 62 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933915 |long= 30.340428 |precise= yes
|name= Дом Меншиковых (Русско-Азиатского банка)
|knid= 7831024000 |complex= 7831024000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 64 / Караванная улица, 11
|year= 1780-е гг., 1881-1883 гг. (надстройка и перестройка) |author= арх. В.А. Пруссаков
|description=
|image= Невский 64.jpg
|wdid= Q118129229
|wiki=
|commonscat= Nevsky 64 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934226 |long= 30.340534 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831024001 |complex= 7831024000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 64 / Караванная улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q133819347
|wiki=
|commonscat= Nevsky 64 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.93378 |long= 30.341969 |precise= yes
|name= Доходный дом П.И. Лихачева. Дом, где в меблированных комнатах «Париж» у В.В. Воровского в 1905 г. В.И. Ленин часто бывал по партийным делам
|knid= 7810619000
|knid-new= 781510311890005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 66 / Караванная улица, 28 / набережная р. Фонтанки, 29
|year= 1877-1878 гг. |author= арх. А.В. Иванов
|description=
|image= Невский 66.jpg
|wdid= Q4224705
|wiki= Книжная лавка писателей
|commonscat= Nevsky 66 - Writers Bookstore |protection= Р
|link=
}}
=== от Фонтанки до площади Восстания ===
См. также набережную [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Фонтанка|Фонтанки]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932737 |long= 30.344625 |precise= yes
|name= Дворец Белосельских-Белозерских
|knid= 7810616000
|knid-new= 781510308490006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 41 / набережная р. Фонтанки, 42
|year= 1799 г. |author= арх. Ф.И. Демерцов, 1847-1848 гг., арх. А.И. Штакеншнейдер, ск. Д.И. Иенсен
|description=
|image= Невский 41.jpg
|wdid= Q2477653
|wiki= Дворец Белосельских-Белозерских
|commonscat= Beloselsky-Belozersky Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932517 |long= 30.346395 |precise= yes
|name= Дом И.И. Ростовцева
|knid= 7831025000 |complex= 7831025000
|knid-new= 782411413990005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 45 / улица Рубинштейна, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author= 1875 г., арх. А.Л. Гун, 1870-е гг. (дворовые флигели), арх. П.Ю. Сюзор, 1908 г. (дворовая пристройка), арх. В.А. Липский
|description=
|image= SPB Newski house 45.jpg
|wdid= Q118129232
|wiki=
|commonscat= Nevsky 45 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/76510/
|document= d22052023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932291 |long= 30.346780 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831025001 |complex= 7831025000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 45 / улица Рубинштейна, 2
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134306729
|wiki=
|commonscat= Nevsky 45 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932269 |long= 30.347387 |precise= yes
|name= Здание, где размещался ресторан «К.П. Палкин» (кинотеатр «Титан»)
|knid= 7800000093 |complex= 7800000093
|knid-new= 781610429000005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 47 литера Б / Владимирский проспект, 1
|year= кон. XVIII в. |author= 1873-1874 гг. (расширение, надстройка), арх. А.К. Кейзер, 1904-1905 гг. (надстройка), арх. А.С. Хренов
|description= См. также [[:w:ru:Палкин (ресторан)|историю ресторана]]|
|image= SPB Newski house 47.jpg
|wdid= Q118129085
|wiki=
|commonscat= Nevsky 47 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932209 |long= 30.346964 |precise= yes
|name= Дворовый флигель с рестораном
|knid= 7832656000 |complex= 7800000093
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 47 литера А / Владимирский проспект, 1
|year= 1873-1874 гг. |author= арх. А.К. Кейзер, 1904-1905 гг. (расширение), арх. А.С. Хренов
|description=
|image=
|wdid= Q134306731
|wiki=
|commonscat= Nevsky 47 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932122 |long= 30.348235 |precise= yes
|name= Дом купца А.М. Ушакова
|knid= 7802372000
|knid-new= 781610429590005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 49 / Владимирский проспект, 2
|year= 1837 г. |author= арх. В.П. Стасов, 1880 г., арх. П.Ю. Сюзор, ск. Д.И. Иенсен, 1999-2001 гг.
|description= См. также [[:w:ru:Сайгон (кафе)|Сайгон (кафе)]]
|image= Невский пр. 49, Владимирский пр. 2.JPG
|wdid= Q4405171
|wiki=
|commonscat= Nevsky 49 - 'Moscow' Hotel (Saigon Café) |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932272 |long= 30.34898 |precise= yes
|name= Дом Кожевникова
|knid= 7831026000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 51
|year= 1834 г. |author= арх. П.Ф. Воцкий
|description=
|image= SPB Newski house 51.jpg
|wdid= Q4165307
|wiki= Дом Кожевникова
|commonscat= Nevsky 51 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932205 |long= 30.349592 |precise= yes
|name= Доходный дом А.Г. Чадаева
|knid= 7831027000
|knid-new= 782411414000005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 53
|year= нач. XIX в., 1882 г. (перестройка) |author= техн. М.А. Андреев
|description=
|image= Невский 53.jpg
|wdid= Q118129233
|wiki=
|commonscat= Nevsky 53 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/75734/?
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931907 |long= 30.352001 |precise= yes
|name= Дом И.Л. Логинова
|knid= 7831028000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 61
|year= 1849 г. |author= арх. А.Х. Пель
|description=
|image= Невский 61.jpg
|wdid= Q118129235
|wiki=
|commonscat= Nevsky 61 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931665 |long= 30.352591 |precise= yes
|name= Доходный дом И.Ф. Александровского (дом Санкт-Петербургского Тульского поземельного банка)
|knid= 7831030000
|knid-new= 782411413950005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 63
|year= сер. XVIII в., 1878 г. (перестройка, надстройка) |author= арх. П.Ю. Сюзор, 1896 г., арх. А.А. Бертельс
|description=
|image= SPB Newski house 63.jpg
|wdid= Q118129237
|wiki=
|commonscat= Nevsky 63 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/76995/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931614 |long= 30.353159 |precise= yes
|name= Дом Рюль (Доходный дом Г.Г. Блокка)
|knid= 7831029000
|knid-new= 782411419840005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 65
|year= 1833 г. |author= арх. Я.Я. Фрейберг, 1902-1903 гг., арх. Л.Л. Фуфаевский
|description=
|image= Невский проспект - panoramio (4).jpg
|wdid= Q118129236
|wiki=
|commonscat= Nevsky 65 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/82615/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933245 |long= 30.345719 |precise= yes
|name= Дом И.О. Сухозанета
|knid= 7810620000
|knid-new= 781610422870006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 70
|year= XVIII в., кон. 1820-х гг. |author= арх. Д.И. Квадри, 1864-1866 гг., арх. В.В. Штром, 1910-1911 гг., арх. П.С. Барышников
|description=
|image= Дом И.О. Сухозанета Невский 70 Санкт-Петербург 2026 02.jpg
|wdid= Q4165413
|wiki= Дом Сухозанета
|commonscat= Nevsky 70 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933205 |long= 30.346207 |precise= yes
|name= Дом Протасовых (М.В. Воейковой)
|knid= 7831015000
|knid-new= 791410029250005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 72
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author= 1841 г. (надстройка), арх. А.П. Максимов, 1909-1910 гг., гражд. инж. С.И. Минаш, С.А. Моравицкий (?)
|style= модерн
|description=
|image= Невский 72 01.jpg
|wdid= Q118129215
|wiki= Доходный дом М. В. Воейковой
|commonscat= Nevsky 72 |protection= Р
|link=
|document= doc20102009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931416 |long= 30.355923 |precise= yes
|name= Дом аптекаря Х.А. Типмара (Типнера)
|knid= 7832501000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 73-75 / улица Марата, 2
|year= 1834-1838 гг. |author= арх. Л.А. Шауфельбергер, 1901 г., арх. А.И. Носалевич (надстройка)
|description=
|image= SPB Newski house 73.jpg
|wdid= Q124258789
|wiki=
|commonscat= Nevsky 73 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1144.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.932910 |long= 30.348362 |precise= yes
|name= Доходный дом А.М. Тупикова. Дом, в котором в 1870-х годах жил А.Ф. Можайский
|knid= 7831031000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 78 / Литейный проспект, 64
|year= кон. XVIII в., 1870 г. (перестройка) |author= арх. Е.П. Варгин, 1874 г. (надстройка), арх. Ю.О. Дютель
|description=
|image= Sankt-Petěrburg 033.jpg
|wdid= Q118129238
|wiki=
|commonscat= Liteyny 64 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932831 |long= 30.349066 |precise= yes
|name= Доходный дом Н.И. Дернова
|knid= 7831032000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 80
|year= нач. XIX в., 1837 г. (надстройка) |author= арх. А.С. Андреев, 1872 г. (перестройка), арх. М.А. Макаров, 1913-1914 гг. (перестройка), арх. М.С. Лялевич
|description=
|image= SPB Newski house 80.jpg
|wdid= Q4315861
|wiki= Невский, 80
|commonscat= Nevsky 80 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930966 |long= 30.359446 |precise= yes
|name= Дом А. Тимофеева
|knid= 7832439000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 81
|year= 1852-1852 гг. |author= арх. А.П. Гемилиан, 1910-1911 гг., инж. Н.Л. Захаров (дворовые флигели)
|description=
|image= SPB Newski house 81.jpg
|wdid= Q124258902
|wiki=
|commonscat= Nevsky 81 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1167.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932764 |long= 30.349554 |precise= yes
|name= Доходный дом Е.Ф. Брюна (И.К. Максимовича)
|knid= 7831033000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 82
|year= 1834 г. |author= воен. инж. Е.Ф. Брюн, 1852 г., арх. Н.П. Гребенка
|description=
|image= Невский 82.jpg
|wdid= Q118129239
|wiki= Дом Е. А. Брюна
|commonscat= Nevsky 82 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930778 |long= 30.360219 |precise= yes
|name= Дом Ш.А. Маркевич – Ф.И. Коровина
|knid= 7832438000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 83 / Лиговский проспект, 41
|year= 1834 г. |author= арх. А.С. Андреев, 1836 г., арх. А.П. Гемилиан, 1881-1883 г., арх. А.В. Иванов (надстройка), 1904 г., арх. Г.С. Гаврилов (красный фасад по Лиговскому)
|description=
|image= LigovskyProspektSPb 4888.jpg
|wdid= Q124258939
|wiki=
|commonscat= Nevsky 83, Ligovsky 41 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1168.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932659 |long= 30.350423 |precise= yes
|name= Дом Петрово-Соловово (З.Н. Юсуповой)
|knid= 7810621000 |complex= 7810621000
|knid-new= 781620424290006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 84-86
|year= кон. XVIII в., 1814-1818 гг., 1822-1823 гг. |author= арх. М.А. Овсянников, 1835 г., арх.-худ. Г. Фоссати, сер. XIX в.
|description=
|image= Невский 86 (10).JPG
|wdid= Q20982738
|wiki= Дом Юсуповой (Петрово-Соловово)
|commonscat= Nevsky 86 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932659 |long= 30.350423 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7810621001 |complex= 7810621000
|knid-new= 781610424290016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 84-86
|year= кон. XVIII в., 1814-1818 гг., 1822-1823 гг. |author= арх. М.А. Овсянников, 1835 г., арх.-худ. Г. Фоссати
|description=
|image= Sankt-Petěrburg 025.jpg
|wdid= Q118129195
|wiki=
|commonscat= Nevsky 86 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932963 |long= 30.350584 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810621002 |complex= 7810621000
|knid-new= 781620424290026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 84-86 (двор)
|year= сер. XIX в. |author=
|description= В саду с лета 2023 года находится ресторан
|image= Дом Петрово-Соловово, сад (теперь ресторан) 01.jpg
|wdid= Q118129196
|wiki=
|commonscat= Garden at Nevsky Avenue, 86 (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933883 |long= 30.350925 |precise= yes
|name= Доходный дом Д.Е. Бенардаки
|knid= 7832590000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 84-86Б (внутри квартала)
|year= 1862 г. |author= арх. А.К. Кольман
|description= В этом доме в 1865-1873 годах жил композитор М.А. Балакирев
|image=
|wdid= Q131481381
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house21674.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93282 |long= 30.351706 |precise= yes
|name= Доходный дом О.П. Кушелевой (с дворовыми корпусами)
|knid= 7831034000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 88
|year= нач. XIX в. |author= 1910-1911 гг. (дворовые корпуса), арх. А.С. Хренов
|description=
|image= Невский 88.jpg
|wdid= Q118129242
|wiki= Дом О. П. Кушелевой
|commonscat= Nevsky 88 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933501 |long= 30.351926 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7832655000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 88Б (внутри квартала)
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134306730
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932220 |long= 30.352780 |precise= yes
|name= Дома К.С. Меняева
|knid= 7800000097 |complex= 7800000097
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92
|year= 1 четв. XIX в. |author= 1866-1867 гг. (перестройка), арх. А.К. Бруни, 1898-1899 гг., арх. В.А. Шретер, 1903-1904 гг. (расширение), арх-ры А.П. Шильцов, А.М. Кочетов
|description= Дома, в которых жили нелегально В.И. Ленин и Н.К. Крупская (№ 90). Здесь находилась редакция и контора журнала «Вопросы страхования» и книгоиздательское товарищество «Знание» (№ 92)
|image= Невский проспект 2.JPG
|wdid= Q4315863
|wiki= Дома К. С. Меняева
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.932388 |long= 30.352376 |precise= yes
|name= Дом, где в меблированных комнатах «Сан-Ремо» в 1905 г. жил В.И. Ленин
|knid= 7831035001 |complex= 7800000097
|knid-new= 781711205960005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92 (90)
|year= 1 четв. XIX в. |author= 1866-1867 гг. (перестройка), арх. А.К. Бруни
|description=
|image= SPB Newski house 90.jpg
|wdid= Q118129244
|wiki=
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932401 |long= 30.353106 |precise= yes
|name= Дом № 92
|knid= 7831035002 |complex= 7800000097
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92Б (92)
|year= 1 четв. XIX в. |author= 1903-1904 гг. (расширение), арх-ры А.П. Шильцов, А.М. Кочетов
|description= В настоящее время жилой дом
|image= SPB Newski house 92.jpg
|wdid= Q118129246
|wiki=
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932866 |long= 30.352961 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831035000 |complex= 7800000097
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92Г
|year= 1898-1899 гг. |author= арх. В.А. Шретер
|description=
|image= Санкт-Петербург, Невский просп., 90-92.jpg
|wdid= Q118129243
|wiki=
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933196 |long= 30.352582 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831035003 |complex= 7800000097
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92А
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q131481374
|wiki=
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933191 |long= 30.353606 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831035004 |complex= 7800000097
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 90-92Б
|year= 1900-1902 гг. |author= арх. А.П. Шильцов, А.М. Кочетов
|description=
|image=
|wdid= Q131481375
|wiki=
|commonscat= Nevsky 90-92 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932470 |long= 30.353513 |precise= yes
|name= Доходное владение Крюгеров
|knid= 7832588000 |complex= 7832588000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 94 / улица Маяковского, 2
|year= кон. XVIII в., XIX в. |author=
|description=
|image= Невский_94.jpg
|wdid= Q131481378
|wiki=
|commonscat= Nevsky 94 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932263 |long= 30.353517 |precise= yes
|name= Доходный дом К.Я. Крюгер
|knid= 7832588001 |complex= 7832588000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 94
|year= кон. XVIII в., 1870-е гг. |author= арх. Э.Ф. Крюгер
|description=
|image= Nevsky 94 - summer 2007.jpg
|wdid= Q131481379
|wiki=
|commonscat= Nevsky 94 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932671 |long= 30.353797 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7832588002 |complex= 7832588000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= улица Маяковского, 2
|year= 1870 г. |author= 1879 г., арх. Э.Ф. Крюгер
|description=
|image= Балкон, Флигель доходного дома К. Крюгер, ул.Маяковского 2.jpg
|wdid= Q131481380
|wiki=
|commonscat= Nevsky 94 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house7786.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932275 |long= 30.354581 |precise= yes
|name= Доходный дом Яковлевых
|knid= 7831036000 |complex= 7831036000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 96 / улица Маяковского, 1
|year= кон. XVIII в., 1838 г. (перестройка) |author= арх. А.Х. Пель, 1870-1871 гг. (перестройка угловой части, новые корпуса по улице Маяковского и во дворе), арх. М.А. Макаров
|description=
|image= Невский 96 03.jpg
|wdid= Q118129247
|wiki=
|commonscat= Nevsky 96 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933006 |long= 30.355099 |precise= yes
|name= Доходный дом Яковлевых (дворовый флигель)
|knid= 7831036001 |complex= 7831036000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 96 / улица Маяковского, 1
|year= 1870-1871 гг. |author= арх. М.А. Макаров
|description=
|image=
|wdid= Q129473554
|wiki=
|commonscat= Nevsky 96 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932045 |long= 30.355124 |precise= yes
|name= Дом Н.И. Лопатина
|knid= 7832405000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 98
|year= кон. XIX в., 1868 г. |author= арх. М.А. Макаров, 2003 г
|description=
|image= Невский_98.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nevsky 98 |protection= В
|link= https://www.citywalls.ru/house1146.html
|document= vvokn
|dismissed= d14062006
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932224 |long= 30.355803 |precise= yes
|name= Дома товарищества «Григорий Бенингсон» (Доходный дом М.И. Лопатина. Здание панорамы «Голгофа» - бывший кинотеатр «Колизей»)
|knid= 7831037000 |complex= 7831037000
|knid-new= 782521436300005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 100, 100И
|year= 1866 г. |author= арх. М.А. Макаров, 1907-1910 гг. (здание флигеля-панорамы во дворе), арх. Л.Л. Фуфаевский, 1914 г. (переустройство флигеля под кинематограф), арх. А.Я. Ромасько, 1950-е гг. (реконструкция кинотеатра), арх. К.Л. Иогансен, 1976-1978 гг. (реконструкция кинотеатра), арх-ры Д.А. Соломин, В.А. Лукьянов, инж. А.П. Аспидов
|description=
|image= Sankt-Petěrburg 024.jpg
|wdid= Q131671361
|wiki=
|commonscat= Nevsky 100 - Coliseum cinema |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/89061/
|document= d12122024-1534
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931980 |long= 30.355663 |precise= yes
|name= Доходный дом М.И. Лопатина
|knid= 7831037001 |complex= 7831037000
|knid-new= 782511436300015
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 100
|year= 1866 г. |author= арх. М.А. Макаров
|description=
|image= Лопатин Невский 100.jpg
|wdid= Q118684695
|wiki= Доходный дом М. И. Лопатина
|commonscat= Nevsky 100 - Coliseum cinema |protection= Р
|link=
|document= d12122024-1534
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932205 |long= 30.355761 |precise= yes
|name= Здание панорамы «Голгофа» (бывший кинотеатр «Колизей»)
|knid= 7831037002 |complex= 7831037000
|knid-new= 782511436300025
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 100И
|year= 1907-1910 гг. (здание флигеля-панорамы во дворе) |author= арх. Л.Л. Фуфаевский, 1914 г. (переустройство флигеля под кинематограф), арх. А.Я. Ромасько, 1950-е гг. (реконструкция кинотеатра), арх. К.Л. Иогансен, 1976-1978 гг. (реконструкция кинотеатра), арх-ры Д.А. Соломин, В.А. Лукьянов, инж. А.П. Аспидов
|description=
|image= Невский 100 (Колизей) 03.jpg
|wdid= Q4227895
|wiki= Колизей (кинотеатр, Санкт-Петербург)
|commonscat= Coliseum cinema (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
|document= d12122024-1534
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.932984 |long= 30.356743 |precise= yes
|name= Дом Змеевых. Дом, где в помещении конторы и редакции легального журнала «Вестник жизни» в 1906-1907 гг. бывал В.И. Ленин (кв. 16 и 38)
|knid= 7820000000 |complex= 7820000000
|knid-new= 781710992510005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 102 литеры Ж, С (дворовые флигели)
|year= 1877 г. |author= арх. И.И. Буланов, 1908 г., арх. А.С. Хренов
|description= Охраняемый дворовый флигель (литера С) снесен в середине 2012 г., однако по состоянию на 2018 год с охраны не снят. Литера Ж пока цела
|image= Невский 102.jpg
|wdid= Q118129207
|wiki=
|commonscat= Nevsky 102 |protection= Р
|link= http://kanoner.com/2012/09/15/62779/
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932973 |long= 30.356840 |precise= yes
|name= Дом Змеевых (дворовый флигель)
|knid= 7832498000 |complex= 7820000000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 102М
|year= 1877 г. |author= арх. И.И. Буланов, 1908 г., арх. А.С. Хренов
|description=
|image=
|wdid= Q129473558
|wiki=
|commonscat= Nevsky 102 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.932597 |long= 30.357928 |precise= yes
|name= Доходный дом П.О. Иванова. Дом, где в 1906 г. находилась явочная квартира РСДРП(б)
|knid= 7800000105
|knid-new= 781710971660005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 108, 108 литеры В, Д, Р, Ш
|year= нач. XIX в. |author= 1862 г. (перестройка), арх. А.И. Ланге, 1913-1914 гг. (здание кинотеатра во дворе), арх. В.С. Карпович
|description=
|image= SPB Newski house 108.jpg
|wdid= Q118129089
|wiki=
|commonscat= Nevsky 108 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932829 |long= 30.358538 |precise= yes
|name= Дом Змеевых (дворовый флигель)
|knid= 7832499000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 110В
|year= кон. XIX в. - нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q129473562
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house924.html
|document= d30102020
}}
=== Старо-Невский ===
См. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Александро-Невская лавра|Александро-Невскую лавру]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930459 |long= 30.363624 |precise= yes
|name= Доходные дома А. Тимофеева (К.А. Тура)
|knid= 7831039000 |complex= 7831039000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 87/2, Гончарная улица, 2, площадь Восстания
|year= кон. XVIII в., 1823 г. (расширение по Невскому проспекту) |author= арх-ры А.И. Лидериц (?), П.И. Габерцетель, 1826 г. (перестройка угловой части), арх. А.И. Очаков, 1867 г. (перестройка, надстройка), арх. Г.М. Барч
|description=
|image= Окно в Европу. И туда же все дороги..jpg
|wdid= Q118129248
|wiki=
|commonscat= Nevsky 87 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930573 |long= 30.36332 |precise= yes
|name= Угловой дом
|knid= 7831039001 |complex= 7831039000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 87/2
|year= кон. XVIII в., 1823 г. (расширение по Невскому проспекту) |author= арх-ры А.И. Лидериц (?), П.И. Габерцетель, 1826 г. (перестройка угловой части), арх. А.И. Очаков, 1867 г. (перестройка, надстройка), арх. Г.М. Барч
|description=
|image= Невский_87.jpg
|wdid= Q118129249
|wiki=
|commonscat= Nevsky 87 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930514 |long= 30.364097 |precise= yes
|name= Дом по Невскому проспекту
|knid= 7831039002 |complex= 7831039000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 87/2 литера А
|year= 1826 г. |author= арх. А.И. Очаков, 1867 г. (устройство эркера), арх. Г.М. Барч
|description=
|image= SPB Newski house 87b.jpg
|wdid= Q118129250
|wiki=
|commonscat= Nevsky 87 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930291 |long= 30.363706 |precise= yes
|name= Дом по Гончарной улице
|knid= 7831039003 |complex= 7831039000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Гончарная улица, 2
|year= 1823 г. |author= 1835 г., арх. А.И. Очаков, 1867 г. (перестройка, надстройка), арх. Г.М. Барч
|description=
|image= Невский_87-2, корпус по Гончарной.jpg
|wdid= Q118129251
|wiki=
|commonscat= Nevsky 87 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930093 |long= 30.365126 |precise= yes
|name= Съезжий дом Каретной части (с дворовым корпусом)
|knid= 7831040000 |complex= 7831040000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 91 (литеры), Гончарная улица, 6
|year= нач. XIX в. |author= арх. В.И. Беретти, 1846-1850 гг. (перестройка), арх. З.Ф. Краснопевков
|description=
|image= Невский 91 02.jpg
|wdid= Q118129252
|wiki=
|commonscat= Nevsky 91 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930331 |long= 30.365095 |precise= yes
|name= Корпус по Невскому проспекту
|knid= 7831040001 |complex= 7831040000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 91 (литера Б)
|year= нач. XIX в. |author= арх. В.И. Беретти, 1846-1850 гг. (перестройка), арх. З.Ф. Краснопевков
|description=
|image= Невский 91 01.jpg
|wdid= Q118129254
|wiki=
|commonscat= Nevsky 91 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9301 |long= 30.364907 |precise= yes
|name= Дворовый корпус
|knid= 7831040002 |complex= 7831040000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 91 (литера Д)
|year= нач. XIX в. |author= 1846-1850 гг. (перестройка), арх. З.Ф. Краснопевков
|description=
|image=
|wdid= Q118129257
|wiki=
|commonscat= Nevsky 91 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929877 |long= 30.364789 |precise= yes
|name= Корпус по Гончарной улице
|knid= 7831040003 |complex= 7831040000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Гончарная улица, 6 (литера Г)
|year= нач. XIX в. |author= 1846-1850 гг. (перестройка), арх. З.Ф. Краснопевков
|description=
|image=
|wdid= Q118129259
|wiki=
|commonscat= Nevsky 91 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929978 |long= 30.365609 |precise= yes
|name= Доходный дом Брейтингамов
|knid= 7832722000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 93 / Гончарная улица, 8
|year= 1861 г. |author= арх. Э.К. Гернет
|description= Третий и четвёртый этажи были перестроены при восстановлении дома после Великой Отечественной войны
|image= SPB Newski house 93.jpg
|wdid= Q134998349
|wiki=
|commonscat= Nevsky 93 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house10392.html
|linkextra= https://www.citywalls.ru/house11969.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930049 |long= 30.366179 |precise= yes
|name= Доходный дом Г.Г. Гесселя
|knid= 7831041000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 95
|year= 1912 г. |author= гражд. инж. Л.М. Харламов
|style= модерн
|description=
|image= SPB Newski house 95.jpg
|wdid= Q118129260
|wiki=
|commonscat= Nevsky 95 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929614 |long= 30.368024 |precise= yes
|name= Доходный дом Синягиных
|knid= 7832723000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 103
|year= 1870 г., 1880 г. |author= арх. И.И. Буланов
|description=
|image= SPB Newski house 103.jpg
|wdid= Q134998350
|wiki=
|commonscat= Nevsky 103 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house8416.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929407 |long= 30.368455 |precise= yes
|name= Доходный дом И.С. Гостева
|knid= 7832724000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 105
|year= 1882 г. |author= арх. В.А. Рейс
|description=
|image= SPB Newski house 105.jpg
|wdid= Q134998351
|wiki=
|commonscat= Nevsky 105 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house8417.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929010 |long= 30.369569 |precise= yes
|name= Доходный дом купцов Капраловых
|knid= 7832725000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 109
|year= 1878-1879 гг. |author= арх. В.М. Некора
|description=
|image= Saint Petersburg (20958978719).jpg
|wdid= Q134998352
|wiki=
|commonscat= Nevsky 109 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house8418.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928197 |long= 30.370512 |precise= yes
|name= Доходный дом И.Е. Дрябина
|knid= 7832726000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 111 / Полтавская улица, 3 / Гончарная улица, 26
|year= 1861-1862 гг. |author= арх. А.С. Кириллов
|description=
|image= SPB Newski house 111.jpg
|wdid= Q134998353
|wiki=
|commonscat= Nevsky 111 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house3702.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927152 |long= 30.373417 |precise= yes
|name= Дом Д.И. Тырлова
|knid= 7831043000 |complex= 7831043000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 119, Тележная улица, 6
|year= 1900-1901 гг. |author= арх. П.И. Гилев
|description=
|image= SPB_Newski house 119-121.jpg
|wdid= Q118129268
|wiki=
|commonscat= Nevsky 119 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927353 |long= 30.37363 |precise= yes
|name= Корпус по Невскому проспекту
|knid= 7831043001 |complex= 7831043000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 119
|year= 1900-1901 гг. |author= арх. П.И. Гилев
|description=
|image= SPB Newski house 119-121.jpg
|wdid= Q118129269
|wiki=
|commonscat= Nevsky 119 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927004 |long= 30.373034 |precise= yes
|name= Корпус по Тележной улице
|knid= 7831043002 |complex= 7831043000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Тележная улица, 6
|year= 1900-1901 гг. |author= арх. П.И. Гилев
|description=
|image= Тележная_6 СПБ 01.jpg
|wdid= Q118129270
|wiki=
|commonscat= Nevsky 119 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930494 |long= 30.366740 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7832713000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 130
|year= 1874-1875 гг. |author= арх. К.К. Циглер фон Шафгаузен
|description=
|image= Невский_130, СПб 01.jpg
|wdid= Q134434575
|wiki=
|commonscat= Nevsky 130 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house3533.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930340 |long= 30.367240 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7832714000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 132
|year= 1877-1881 гг. |author= арх. А.И. Климов
|description=
|image= Невский_132, СПб 01.jpg
|wdid= Q134434576
|wiki=
|commonscat= Nevsky 132 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house3534.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930768 |long= 30.368224 |precise= yes
|name= Доходные дома Р.И. Берштейна
|knid= 7831042000 |complex= 7831042000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 134, 2-я Рождественская улица, 21
|year= 1898 г. |author= техн. М.А. Андреев, 1901 г., арх. М.И. Сегаль
|description=
|image=
|wdid= Q118129262
|wiki=
|commonscat= Nevsky 134 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930442 |long= 30.367885 |precise= yes
|name= Дом по Невскому проспекту
|knid= 7831042001 |complex= 7831042000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 134
|year= 1898 г. |author= техн. М.А. Андреев
|description=
|image= SPB Newski house 134.jpg
|wdid= Q118129265
|wiki=
|commonscat= Nevsky 134 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931138 |long= 30.368748 |precise= yes
|name= Дом по 2-й Рождественской улице
|knid= 7831042002 |complex= 7831042000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= 2-я Рождественская улица, 21 (Невский проспект, 134А)
|year= 1901 г. |author= арх. М.И. Сегаль
|description=
|image= 002. Санкт-Петербург. 2-я Советская ул. 21.JPG
|wdid= Q118129266
|wiki=
|commonscat= Nevsky 134 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.926379 |long= 30.376991 |precise= yes
|name= Доходный дом, населённый преимущественно рабочими, в котором в 1894-1895 гг. и в годы Первой русской революции бывал В.И. Ленин
|knid= 7800000099
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 139
|year= 1879-1880 гг. |author= арх. Э.В. Гольдберг
|description=
|image= Невский 139.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Nevsky 139 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
|dismissed= d05051997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929733 |long= 30.368898 |precise= yes
|name= Доходный дом А.К. Савина
|knid= 7832715000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 140 / Дегтярная улица, 2
|year= 1901-1902 гг. |author= арх. А.С. Хренов
|description=
|image= Невский_140, СПб 01.jpg
|wdid= Q134434577
|wiki=
|commonscat= Nevsky 140 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house35661.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926047 |long= 30.377401 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7831046000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 141
|year= 1934-1936 гг. |author= арх. А.Л. Лишневский
|description=
|image= SPB Newski house 141-145.jpg
|wdid= Q118129277
|wiki=
|commonscat= Nevsky 141 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925762 |long= 30.378072 |precise= yes
|name= Доходный дом И.И. Круглова
|knid= 7831047000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 147 / улица Профессора Ивашенцова
|year= 1905-1906 гг. |author= гражд. инж. П.Н. Батуев(?)
|style= модерн
|description=
|image= Nevsky Prospect 147 2014-10 1412696204.jpg
|wdid= Q118129279
|wiki=
|commonscat= Nevsky 147 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925119 |long= 30.380185 |precise= yes
|name= Доходный дом Александро-Невской Лавры
|knid= 7831049000
|knid-new= 781811323490005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 153
|year= 1901-1903 г. |author= гражд. инж-ры Л.П. Шишко, А.А. Венсан
|description=
|image= Невский 153.jpg
|wdid= Q118129282
|wiki=
|commonscat= Nevsky 153 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927958 |long= 30.374338 |precise= yes
|name= Дом И.И. Пирогова
|knid= 7831044000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 154
|year= 1898 г. |author= арх. А.В. Иванов
|description=
|image= SPB Newski house 154.jpg
|wdid= Q118129271
|wiki=
|commonscat= Nevsky 154 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928057 |long= 30.375113 |precise= yes
|name= Дом Ф.Л. и Д.Л. Парфеновых
|knid= 7831045000 |complex= 7831045000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 156, 156Б, Конная улица, 7
|year= 1910-1913 гг. |author= арх. Г.Г. фон Голи
|description=
|image=
|wdid= Q118129272
|wiki=
|commonscat= Nevsky 156 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.92824 |long= 30.375443 |precise= yes
|name= Корпус по Конной улице
|knid= 7831045001 |complex= 7831045000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Конная улица, 7 (Невский проспект, 156Б)
|year= 1910-1913 гг. |author= арх. Г.Г. фон Голи
|description=
|image= Конная 7, СПб 01.jpg
|wdid= Q118129273
|wiki=
|commonscat= Nevsky 156 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.92781 |long= 30.374799 |precise= yes
|name= Корпус по Невскому проспекту
|knid= 7831045002 |complex= 7831045000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 156
|year= 1910-1913 гг. |author= арх. Г.Г. фон Голи
|style= модерн
|description=
|image= SPB Newski house 156.jpg
|wdid= Q118129275
|wiki=
|commonscat= Nevsky 156 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927445 |long= 30.375342 |precise= yes
|name= Доходный дом И.И. Кокина
|knid= 7832712000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 158 / Перекупной переулок, 2
|year= 1874 г. |author= арх. И.И. Буланов
|description=
|image= SPB Newski house 158.jpg
|wdid= Q134434574
|wiki=
|commonscat= Nevsky 158 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house8913.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926708 |long= 30.378115 |precise= yes
|name= Доходный дом А.А. Николаева
|knid= 7831048000 |complex= 7831048000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 168
|year= 1880 г. |author= инж.-арх. А.И. Климов, 1899 г. (надстройка), арх. В.Р. Курзанов
|description=
|image= SPB Newski house 168.jpg
|wdid= Q118129280
|wiki=
|commonscat= Nevsky 168 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927014 |long= 30.378802 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7831048001 |complex= 7831048000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 168Г
|year= 1880-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q134434573
|wiki=
|commonscat= Nevsky 168 |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926697 |long= 30.378968 |precise= yes
|name= Доходный дом В.М. Давыдова
|knid= 7831050000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 170 / Исполкомская улица / Конная улица
|year= 1897-1898 гг. |author= арх. П.Ю. Сюзор
|description=
|image= Невский_170 06.jpg
|wdid= Q118129283
|wiki=
|commonscat= Nevsky 170 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925708 |long= 30.381 |precise= yes
|name= Здание Исидоровского епархиального женского училища с домовой церквью св. Исидора Пелуситского
|knid= 7831051000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 176
|year= 1885-1886 гг. |author= арх-ры Г.И. Карпов, В.Ф. Харламов, 1899-1900 гг. (расширение), арх. А.С. Хренов, 1913-1914 гг. (новый дворовый корпус)
|description=
|image= Невский_176 02.jpg
|wdid= Q118129285
|wiki=
|commonscat= Nevsky 176 |protection= В
|link=
|sobory= 10034
|temples= 7570
|document= vvokn
}}
== площадь Восстания ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929958 |long= 30.362155 |precise= yes
|name= Комплекс Николаевского вокзала
|knid= 7830780000 |complex= 7830780000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Восстания (Невский проспект, 85)
|year= 1844-1851 гг. |author= арх. Р.А. Желязевич, арх. К.А. Тон, 1895-1898 гг., арх. А.А. Клевщинский, 1967 г., арх. В.И. Кузнецов, инж. И.А. Рыбин
|description=
|image= Санкт-Петербург,_Московский вокзал сверху.jpg
|wdid= Q118129209
|wiki=
|commonscat= Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg)
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.928717 |long= 30.362433 |precise= yes
|name= Николаевский (Московский) вокзал |knid= 7810505000 |knid-new= 781610553430006 |complex= 7830780000
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Восстания (Невский проспект, 85)
|year= 1844-1851 гг.
|author= арх. Р.А. Желязевич, арх. К.А. Тон, 1967 г., арх. В.И. Кузнецов, инж. И.А. Рыбин
|description=
|image= Moskovskiy rail terminal in SPB.jpg
|wdid= Q139318
|wiki= Московский вокзал (Санкт-Петербург)
|commonscat= Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg)
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.92906 |long= 30.361125 |precise= yes
|name= Конторский корпус Николаевского вокзала
|knid= 7830780001 |complex= 7830780000
|knid-new= 791410029260005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 85 литера З (со стороны Лиговского проспекта)
|year= 1895-1898 гг. |author= арх. А.А. Клевщинский
|description=
|image= Конторский_корпус Николаевского вокзала 01.jpg
|wdid= Q118129210
|wiki=
|commonscat= Former office building of Nikolaevsky Rail Terminal |protection= Р
|link=
|document= doc20102009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.916311 |long= 30.364816 |precise= yes
|name= Депо Николаевской железной дороги
|knid= 7832042000 |complex= 7832042000
|knid-new= 781921326700005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 85 литеры БО и ДД
|year= 1847 г. |author= арх. Р.А. Желязевич, 1896-1897 гг., арх. А.А. Клевщинский
|description= Фактический (по картам) адрес - набережная Обводного канала, 43
|image= Saint Petersburg. Roundhouse.1867.jpg
|wdid= Q118129286
|wiki=
|commonscat= Depot of Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.914558 |long= 30.364237 |precise= yes
|name= Круглое паровозное депо Николаевской железной дороги
|knid= 7832042001 |complex= 7832042000
|knid-new= 781911326700025
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 85 литера БО, западная часть
|year= 1896-1897 гг. |author= арх. А.А. Клевщинский
|description=
|image= Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg) Original roundhouse dating from 1850s.jpg
|wdid= Q118129287
|wiki=
|commonscat= Depot of Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.917855 |long= 30.36487 |precise= yes
|name= Веерное паровозное депо Николаевской железной дороги
|knid= 7832042002 |complex= 7832042000
|knid-new= 781911326700015
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 85 литера ДД
|year= 1847 г. |author= арх. Р.А. Желязевич
|description=
|image= Санкт-Петербург,_набережная Обводного 43 сверху (2).jpg
|wdid= Q118129288
|wiki=
|commonscat= Depot of Moskovsky Rail Terminal (Saint Petersburg) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931592 |long= 30.360482 |precise= yes
|name= Станция метро «Площадь Восстания» (с перронным залом)
|knid= 7830779000
|knid-new= 791410028940005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Восстания, 2
|year= 1955 г. |author= арх-ры В.В. Ганкевич, Б.Н. Журавлев, И.И. Фомин
|description=
|image= Санкт-Петербург,_вестибюль Площади Восстания сверху.jpg
|wdid= Q1509584
|wiki= Площадь Восстания (станция метро)
|commonscat= Ploshchad Vosstaniya metrostation |protection= Р
|link=
|document= doc20102009
}}
== Казанская площадь ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934228 |long= 30.324594 |precise= yes
|name= Казанский собор
|knid= 7810539000 |complex= 7810539000
|knid-new= 781520264950006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь, 2, Казанская улица, 3
|year= 1801-1811 гг. |author= арх. А. Н. Воронихин, ск-ры Ф.Г. Гордеев, В.И. Демут-Малиновский, И.П. Мартос, С.С. Пименов, И.П. Прокофьев, Ж.Д. Рашетт, 1809 г., арх. Ж.-Ф. Тома де Томон
|description=
|image= Собор Казанский (1).jpg
|wdid= Q404571
|wiki= Казанский собор (Санкт-Петербург)
|commonscat= Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|sobory= 1954
|temples= 5863
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934215 |long= 30.324524 |precise= yes
|name= Собор
|knid= 7810539004 |complex= 7810539000
|knid-new= 781510264950036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь, 2
|year= 1801-1811 гг. |author= арх. А. Н. Воронихин, ск-ры Ф.Г. Гордеев, В.И. Демут-Малиновский, И.П. Мартос, С.С. Пименов, И.П. Прокофьев, Ж.Д. Рашетт
|description=
|image= Казанский собор 1.jpg
|wdid= Q118129131
|wiki=
|commonscat= Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934132 |long= 30.324451 |precise= yes
|name= Могила и надгробие полководца М.И. Кутузова
|knid= 7800000042 |complex= 7810539000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь, Казанский собор (внутри)
|year= 1813 г. |author=
|description=
|image= Гробница Кутузова в Казанском соборе.JPG
|wdid= Q120455904
|wiki=
|commonscat= Mikhail Kutuzov grave |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935068 |long= 30.325004 |precise= yes
|name= Сквер на Казанской площади
|knid= 7810539002 |complex= 7810539000
|knid-new= 781520264950026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь, перед Казанским собором
|year= 1899-1900 гг. |author= садовый мастер П.И. Визе, садовый мастер Р.Ф. Катцер
|description=
|image= Казанский Собор.jpg
|wdid= Q118129129
|wiki=
|commonscat= Kazan Square Garden |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934911 |long= 30.324932 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 7810539006 |complex= 7810539000
|knid-new= 781510264950046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь, сквер
|year= 1899-1900 гг. |author=
|description=
|image= Сквер на Казанской площади 21.JPG
|wdid= Q118129133
|wiki=
|commonscat= Fountain near Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934519 |long= 30.322794 |precise= yes
|name= Сквер у Казанского собора (Воронихинский)
|knid= 7810539003 |complex= 7810539000
|knid-new= 781520264950016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская улица, 3
|year= 1865 г. |author= садовый мастер И. Альвардт, арх. Г.-Х. Штегеман
|description=
|image= 5949.2._St. Petersburg. Voronikhinsky Garden.jpg
|wdid= Q118129130
|wiki=
|commonscat= Voronikhin Garden |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934648 |long= 30.322129 |precise= yes
|name= Ограда Воронихинского сквера
|knid= 7810539001 |complex= 7810539000
|knid-new= 781510264950066
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская улица, 3
|year= 1811-1812 гг. |author= арх. А.Н. Воронихин
|description=
|image= 5949.6._Voronikhinsky garden fence.jpg
|wdid= Q118129127
|wiki= Ограда Воронихинского сквера
|commonscat= Fence of Voronikhin Garden |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93444 |long= 30.323081 |precise= yes
|name= Фонтан
|knid= 7810539005 |complex= 7810539000
|knid-new= 781510264950056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская улица, 3, Воронихинский сквер
|year= 1809 г. |author= арх. Ж.-Ф. Тома де Томон
|description=
|image= Фонтан в Воронихинском сквере 03.jpg
|wdid= Q118129132
|wiki= Фонтан в сквере у Казанского собора
|commonscat= Fountain of Voronikhin Garden |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.935000 |long= 30.325000 |precise= yes
|name= Памятники Кутузову и Барклаю-де-Толли
|knid= 7831011000 |complex= 7831011000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь
|year= 1837 г. |author= ск. Б.И. Орловский, арх. В.П. Стасов
|description=
|image= Казанский_собор, памятники Кутузову и Барклаю-де-Толли.jpg
|wdid= Q21843382
|wiki= Памятники Кутузову и Барклаю-де-Толли
|commonscat= Barclay de Tolly & Mikhail Kutuzov monuments near Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.935235 |long= 30.324199 |precise= yes
|name= Памятник полководцу М.Б. Барклаю де Толли
|knid= 7810537000 |complex=7831011000
|knid-new= 781710972280006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь
|year= 1837 г. |author= ск. Б.И. Орловский, арх. В.П. Стасов
|description=
|image= Monument to Barclay de Tolly in SPB.jpg
|wdid= Q118129123
|wiki=
|commonscat= Barclay de Tolly monument near Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.934972 |long= 30.325903 |precise= yes
|name= Памятник полководцу М.И. Кутузову
|knid= 7810538000 |complex=7831011000
|knid-new= 781710972290006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь
|year= 1837 г. |author= ск. Б.И. Орловский, арх. В.П. Стасов
|description=
|image= Koetoezov kazan.jpg
|wdid= Q118129125
|wiki=
|commonscat= Mikhail Kutuzov monument near Kazan Cathedral |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 59.935235 |long= 59.935235, 30.325236 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Богородицы (фундамент)
|knid= 7832341000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская площадь
|year= 1733-1737 гг. |author= арх. М. Земцов (?), 1810-1811 гг. (разобрана)
|description= Визуально на местности не обозначена, на карте РГИС обозначена в северо-восточной части Казанского сквера (участок вдоль Невского проспекта). См. также [[:w:ru:Казанский собор (Санкт-Петербург)#Церковь Рождества Пресвятой Богородицы|Церковь Рождества Пресвятой Богородицы]]
|image= Сквер на Казанской площади 1.JPG
|wdid= Q118374675
|wiki=
|commonscat= Kazan Square Garden |protection= В
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/deyatelnost/uchet/list_objects/8780/
|sobory= 42104
|document= vvokn
}}
== площадь Островского ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932500 |long= 30.336390 |precise= yes
|name= Ансамбль площади Островского
|knid= 7802538000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского
|year= 1828-1832 гг. |author= арх. К.Т. Росси
|description=
|image= Памятник Екатерине II (Санкт-Петербург) 01.JPG
|wdid= Q4365690
|wiki= Площадь Островского (Санкт-Петербург)
|commonscat= Ostrovsky Square |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 59.933348 |long= 30.336959 |precise= yes
|name= Памятник императрице Екатерине II
|knid= 7810623000
|knid-new= 781510297030006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, сквер
|year= 1873 г. |author= арх-ры Д.И. Гримм, В.А. Шретер, худ. М.О. Микешин, ск-ры А.М. Опекушин, М.А. Чижов,
|description=
|image= Памятник императрице Екатерине II (1).jpg
|wdid= Q2402356
|wiki= Памятник Екатерине II (Санкт-Петербург)
|commonscat= Monument to Catherine II of Russia, Saint Petersburg |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933187 |long= 30.336876 |precise= yes
|name= Сквер
|knid= 7800756000
|knid-new= 781520297020005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского
|year= 1878 г. |author= вице-президент Императорского российского общества садоводства Э.Л. Регель, 1989-2001 гг. (реконструкция)
|description=
|image= Ostrovskogo Square SPB 01.jpg
|wdid= Q118129094
|wiki=
|commonscat= Ostrovsky Square Garden |protection= Р
|link=
|document= d05121988
|mkrf= https://okn-mk.mkrf.ru/cultureObjects/viewMaps/202561
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933890 |long= 30.335560 |precise= yes
|name= Публичная библиотека
|knid= 7810625000 |complex= 7810625000
|knid-new= 781420070020006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 1, 3, Невский проспект, 37, Садовая улица, 16, переулок Крылова, 4
|year= 1796-1801 гг. |author= арх. Е.Т. Соколов, 1828-1834 гг., ск-ры С.И. Гальберг, В.И. Демут-Малиновский, М.Г. Крылов, С.С. Пименов, Н.А. Токарев, арх-ры К.И. Росси, А.Ф. Щедрин, 1859-1862 гг., арх-ры В.И. Собольщиков, И.И. Горностаев, 1896-1901 гг., арх. Е.С. Воротилов при участии инж. Б.К. Правдзика
|description=
|image= Невский 37.jpg
|wdid= Q4397987
|wiki= Здание Императорской Публичной библиотеки
|commonscat= Russian National Library building at Nevsky prospect |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93346 |long= 30.335693 |precise= yes
|name= Корпус Росси
|knid= 7810625002 |complex= 7810625000
|knid-new= 781410070020036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 1
|year= 1828-1834 гг. |author= арх-ры К.И. Росси, А.Ф. Щедрин, ск-ры С.С. Пименов, М.Г. Крылов, В.И. Демут-Малиновский, С.И. Гальберг, Н.А. Токарев
|description=
|image= Sankt-Petěrburg 108.jpg
|wdid= Q118129203
|wiki=
|commonscat= Corpus Rossi |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933597 |long= 30.335226 |precise= yes
|name= Дворовый корпус (Корпус Собольщикова)
|knid= 7810625001 |complex= 7810625000
|knid-new= 781410070020026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 1, 3, Невский проспект, 37
|year= 1859-1862 гг. |author= арх-ры В.И. Собольщиков, И.И. Горностаев
|description=
|image=
|wdid= Q118129201
|wiki=
|commonscat= Russian National Library building at Nevsky prospect |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93275 |long= 30.335215 |precise= yes
|name= Южный корпус (Корпус Воротилова)
|knid= 7810625003 |complex= 7810625000
|knid-new= 781410070020046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 3, переулок Крылова, 4
|year= 1896-1901 гг. |author= арх. Е.С. Воротилов при участии инж. Б.К. Правдзика
|description=
|image= Ploschad Ostrovskogo Sankt-Peterburg 2854.jpg
|wdid= Q118129204
|wiki=
|commonscat= Vorotilov corpus |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933898 |long= 30.335398 |precise= yes
|name= Соколовский корпус
|knid= 7810626000 |complex= 7810625000
|knid-new= 781410070020016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Невский проспект, 37, Садовая улица, 16
|year= 1796-1801 гг. |author= арх. Е.Т. Соколов
|description=
|image= Российская национальная библиотека.jpg
|wdid= Q118129205
|wiki=
|commonscat= Sokolovsky corpus |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931815 |long= 30.336159 |precise= yes
|name= Александринский театр
|knid= 7810624000
|knid-new= 781510244410006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 2
|year= 1828-1832 гг. |author= арх. К.И. Росси, ск-ры А. Трискорни, В.И. Демут-Малиновский, И. Леппе, С.С. Пименов
|description=
|image= Alexandrinsky Theatre overview.jpg
|wdid= Q4189901
|wiki= Здание Александринского театра
|commonscat= Alexandrinsky theatre building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93128 |long= 30.337468 |precise= yes
|name= Дом общества Московско-Виндаво-Рыбинской железной дороги
|knid= 7802376000
|knid-new= 781510357700005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 2В
|year= 1911 г. |author= арх. А.А. Гречанников
|description=
|image= Ploschad Ostrovskogo Sankt-Peterburg 2886.jpg
|wdid= Q118129112
|wiki=
|commonscat= House of Moscow-Windawa-Rybinsk Railway Company |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
|mkrf= https://okn-mk.mkrf.ru/cultureObjects/viewMaps/207305
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932186 |long= 30.334995 |precise= yes
|name= Собственный дом архитектора Н.П. Басина
|knid= 7802377000
|knid-new= 781510356590005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 5 / переулок Крылова, 7
|year= 1878 г. |author= арх-ры Н.П. Басин, Н.Н. Никонов
|description=
|image= Saint-Pétersbourg - Basin.jpg
|wdid= Q118129115
|wiki= Доходный дом Басина
|commonscat= House of Nikolay Basin (Ostrovsky Square) |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
|mkrf= https://okn-mk.mkrf.ru/cultureObjects/viewMaps/207306
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931834 |long= 30.334781 |precise= yes
|name= Санкт-Петербургское городское кредитное общество с дворовым флигелем
|knid= 7810627000
|knid-new= 781510384180006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= площадь Островского, 7
|year= 1876-1879 гг. |author= арх-ры Э.Ф. Крюгер, В.А. Шретер, Э.Г. Юргенс
|description=
|image= St. Petersburg Municipal Credit Society building (May 2026).jpg
|wdid= Q50135339
|wiki= Здание Санкт-Петербургского городского кредитного общества
|commonscat= St. Petersburg Municipal Credit Society building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-spb
|d10071962
|doc16111970
|d04121974
|d05121988
|doc07091993
|d05051997
|doc02071997
|doc05071999
|d10072001
|d03072002
|d14062006
|d15092006
|doc20102009
|d30102020
|d22052023
|d12122024-1534
|d18122024-1547
|d17092025
|vvokn}}
{{footer|type=Наследие}}
ohxnzt3w5qibbfkhqguzl94w3pxs0v2
Участник:Olksolo/duplicate-wdid
2
25037
777011
776683
2026-09-12T04:01:16Z
AVSBot
30804
automatic update by script
777011
wikitext
text/x-wiki
<small>''[https://ru-monuments.toolforge.org/snow/blacklist_wv.txt Объекты] и [https://ru-monuments.toolforge.org/snow/blacklist_wd.txt сущности], перечисленные на данной странице, составляют «чёрный» список CHEBOT-а и не участвуют в процессе обновления Викиданных''</small>
=== ОКН с совпадающими идентификаторами Викиданных (дубли wdid), по состоянию на 12.09.2026 ===
=== Несоответствия в утверждениях Викиданных ===
{| class="wikitable"
|-
! wdid !! knid !! [[:d:Property:P1435|heritage d-n]] !! [[:d:Property:P1483|knid]] !! [[:d:Property:P5381|egrokn]] !! [[:d:Property:P625|coords]]
|-
| [[:d:Q4078412|<span title="Барнаульский планетарий">Q4078412</span>]] ||{{ОКН|2200000346}}|| || || || Δ=2579 m
|-
| [[:d:Q4062345|<span title="Аликоновка">Q4062345</span>]] ||{{ОКН|2630035000}}|| || || || WV_MISSING
|-
| [[:d:Q4085373|<span title="Берёзовая">Q4085373</span>]] ||{{ОКН|2630046000}}|| || || || WV_MISSING
|-
| [[:d:Q4503228|<span title="Царицынская сторожевая линия">Q4503228</span>]] ||{{ОКН|3400172000}}|| || || WV_MISSING ||
|-
| [[:d:Q827505|<span title="Волго-Донской канал">Q827505</span>]] ||{{ОКН|3430201000}}|| || || || Δ=20810 m
|-
| [[:d:Q3510358|<span title="Тихвинская водная система">Q3510358</span>]] ||{{ОКН|4731350000}}|| || || || WV_MISSING
|-
| [[:d:Q4329658|<span title="Оборонительные сооружения Новгорода">Q4329658</span>]] ||{{ОКН|5310023000}}|| || || || WV_MISSING
|-
| [[:d:Q16682724|<span title="Окольный город">Q16682724</span>]] ||{{ОКН|6010004000}}|| || || || WV_MISSING
|-
| [[:d:Q118384066|<span title="Усадьба Глебовых-Стрешневых-Шаховских (Пресненский)">Q118384066</span>]] ||{{ОКН|7710480000}}|| || || MISSING ||
|-
| [[:d:Q138782158|<span title="Демидов сад">Q138782158</span>]] ||{{ОКН|7810058003}}|| || || || Δ=153 m
|-
| [[:d:Q3562984|<span title="Исаакиевский наплавной мост">Q3562984</span>]] ||{{ОКН|7810705006}}|| || || || Δ=139 m
|-
| [[:d:Q18409030|<span title="Караул-Оба">Q18409030</span>]] ||{{ОКН|8232048000}}|| || || || Δ=609 m
|-
|}
=== Неиспользованные сущности Викиданных ===
* [[:d:Q28923942|<span title="Дом Алафузова (Таганрог)">Q28923942</span>]]
* [[:d:Q16645399|<span title="Дом Апостолопуло">Q16645399</span>]]
* [[:d:Q29016247|<span title="Дом Волкова (Таганрог)">Q29016247</span>]]
* [[:d:Q28807086|<span title="Дом Каменнова">Q28807086</span>]]
* [[:d:Q28860018|<span title="Дом Янкелевича">Q28860018</span>]]
* [[:d:Q131623632|<span title="Здание Татарского театра оперы и балета имени Мусы Джалиля">Q131623632</span>]] {{ОКН|1600193000}} [https://ru-monuments.toolforge.org/get_info1.php?id=161711250990005 161711250990005]
* [[:d:Q4211516|<span title="Камерный музыкальный театр оперы им. Б. А. Покровского">Q4211516</span>]]
* [[:d:Q17749372|<span title="Караулки">Q17749372</span>]] {{ОКН|4710204014}}
* [[:d:Q118495457|<span title="Малый театр">Q118495457</span>]] {{ОКН|7710887000}} [https://ru-monuments.toolforge.org/get_info1.php?id=781410022280006 781410022280006]
* [[:d:Q20082148|<span title="Мемориал личному составу линкора «Новороссийск»">Q20082148</span>]] [https://ru-monuments.toolforge.org/get_info1.php?id=921721259970005 921721259970005]
* [[:d:Q118430651|<span title="Московский академический музыкальный театр имени К. С. Станиславского и Вл. И. Немировича-Данченко">Q118430651</span>]] {{ОКН|7740101000}}
* [[:d:Q118459669|<span title="Московский драматический театр им. К. С. Станиславского">Q118459669</span>]] {{ОКН|7710868000}}
* [[:d:Q107604351|<span title="Пятигорская колония Российского общества Красного Креста">Q107604351</span>]]
* [[:d:Q118463914|<span title="Российский академический молодёжный театр">Q118463914</span>]] {{ОКН|7710888000}}
* [[:d:Q4145434|<span title="Санкт-Петербургская психиатрическая больница № 1 им. П. П. Кащенко">Q4145434</span>]]
* [[:d:Q4453436|<span title="Театр Парадиз">Q4453436</span>]] {{ОКН|7710480000}}
* [[:d:Q113128031|<span title="курган со смотровой вышкой">Q113128031</span>]]
* [[:d:Q113128803|<span title="широкий курган группы «Ботанический сад II»">Q113128803</span>]]
=== Несоответствия категорий Викисклада ===
* {{ОКН|0610008001}} ([[:c:Category:Vovnushki Residential towers]]) vs. [[:d:Q4113888|Q4113888]] ([[:c:Category:Vovnushki]])
* {{ОКН|1010054029}} ([[:c:Category:Central manor of Valaam monastery]]) vs. [[:d:Q1421396|Q1421396]] ([[:c:Category:Valaam Monastery]])
* {{ОКН|1600193000}} ([[:c:Category:Tatar State Opera and Ballet Theatre building]]) vs. [[:d:Q2047744|Q2047744]] ([[:c:Category:Tatar State Opera and Ballet Theatre]])
* {{ОКН|1600539000}} ([[:c:Category:Katanov lane 8]]) vs. [[:d:Q111510522|Q111510522]] ([[:c:Category:House-museum of academicians A. E. and B. A. Arbuzov]])
* {{ОКН|2310084000}} ([[:c:Category:Kurortny Avenue 51, Sochi]]) vs. [[:d:Q4430383|Q4430383]] ([[:c:Category:Sochi Art Museum]])
* {{ОКН|2910179000}} ([[:c:Category:Ensemble of the Solovetsky Monastery]]) vs. [[:d:Q1140434|Q1140434]] ([[:c:Category:Solovetsky Monastery]])
* {{ОКН|3730015002}} ([[:c:Category:House of Burnaev-Kurochkin]]) vs. [[:d:Q71843952|Q71843952]] ([[:c:Category:Zavolzhsk Museum]])
* {{ОКН|5000001171}} ([[:c:Category:Chekhova Street 87 (Serpukhov)]]) vs. [[:d:Q3329632|Q3329632]] ([[:c:Category:Serpukhov Historical-Art Museum]])
* {{ОКН|5200271000}} ([[:c:Category:Lvovka Estate]]) vs. [[:d:Q4271013|Q4271013]] ([[:c:Category:Lvovka]])
* {{ОКН|5302362000}} ([[:c:Category:Veliky Novgorod railway station buildings]]) vs. [[:d:Q4322471|Q4322471]] ([[:c:Category:Velikiy Novgorod railway station]])
* {{ОКН|5310131000}} ([[:c:Category:Beklemishevsky House, Staraya Russa]]) vs. [[:d:Q107232909|Q107232909]] ([[:c:Category:Museum of the novel "The Brothers Karamazov"]])
* {{ОКН|5400001000}} ([[:c:Category:Vokzal of the Novosibirsk-Glavnyi railway station]]) vs. [[:d:Q564114|Q564114]] ([[:c:Category:Novosibirsk-Glavnyi railway station]])
* {{ОКН|6010225000}} ([[:c:Category:Vechashi Estate, Pskov Oblast]]) vs. [[:d:Q13668628|Q13668628]] ([[:c:Category:Memorial Museum-Reserve of Nikolai Rimsky-Korsakov]])
* {{ОКН|6100209000}} ([[:c:Category:Former City Hall Building, Azov]]) vs. [[:d:Q16487835|Q16487835]] ([[:c:Category:Azov Museum of History, Archaeology and Palaeontology]])
* {{ОКН|6131113000}} ([[:c:Category:Taganrog II railway station building]]) vs. [[:d:Q4441172|Q4441172]] ([[:c:Category:Taganrog II railway station]])
* {{ОКН|6410002000}} ([[:c:Category:Hospital Complex on Bolshaya Sadovaya Street, Saratov]]) vs. [[:d:Q21640262|Q21640262]] ([[:c:Category:Clinical Hospital named S. R. Mirotvortsev SSMU]])
* {{ОКН|6410021000}} ([[:c:Category:Radishchev Art Museum building]]) vs. [[:d:Q1270949|Q1270949]] ([[:c:Category:Radishchev Art Museum]])
* {{ОКН|7110090002}} ([[:c:Category:Church of the Epiphany (Venyov)]]) vs. [[:d:Q4089822|Q4089822]] ([[:c:Category:Bogoyavlensky Monastery (Venyov)]])
* {{ОКН|7400000071}} ([[:c:Category:Ordzhonikidze Street, 36a/2 (Chelyabinsk)]]) vs. [[:d:Q4508685|Q4508685]] ([[:c:Category:Chelyabinsk State Institute of Culture]])
* {{ОКН|7700153000}} ([[:c:Category:Building of Russian Army Theatre]]) vs. [[:d:Q1958711|Q1958711]] ([[:c:Category:Russian Army Theatre]])
* {{ОКН|7701932000}} ([[:c:Category:Building of State Museum of Sergey Yesenin]]) vs. [[:d:Q4304081|Q4304081]] ([[:c:Category:Moscow State Museum of Sergey Yesenin]])
* {{ОКН|7710074000}} ([[:c:Category:Alexey Bakhrushin's mansion]]) vs. [[:d:Q4453559|Q4453559]] ([[:c:Category:Bakhrushin Museum of Theatre]])
* {{ОКН|7710288000}} ([[:c:Category:Moscow Art Theatre building]]) vs. [[:d:Q4304021|Q4304021]] ([[:c:Category:Moscow Art Theatre]])
* {{ОКН|7710730003}} ([[:c:Category:Building of Moscow Planetarium]]) vs. [[:d:Q4304240|Q4304240]] ([[:c:Category:Moscow Planetarium]])
* {{ОКН|7730761000}} ([[:c:Category:Building of Lebedev Physical Institute]]) vs. [[:d:Q1810862|Q1810862]] ([[:c:Category:Lebedev Physical Institute]])
* {{ОКН|7810013000}} ([[:c:Category:English Embankment, 34 - Mansion of von Derviz]]) vs. [[:d:Q4407653|Q4407653]] ([[:c:Category:Theater «Sankt-Peterbutg Opera» (Saint Petersburg)]])
* {{ОКН|7810388000}} ([[:c:Category:Aurora (ship, 1900) in Saint Petersburg]]) vs. [[:d:Q168713|Q168713]] ([[:c:Category:Aurora (ship, 1900)]])
* {{ОКН|7810514000}} ([[:c:Category:Winter Palace and Main Museum Complex]]) vs. [[:d:Q132783|Q132783]] ([[:c:Category:Hermitage Museum]])
* {{ОКН|7810608005}} ([[:c:Category:Petrischule building]]) vs. [[:d:Q2388897|Q2388897]] ([[:c:Category:Petrischule]])
* {{ОКН|7810785000}} ([[:c:Category:Krasin (ship, 1916)]]) vs. [[:d:Q281147|Q281147]] ([[:c:Category:IMO 5196402]])
* {{ОКН|7830534000}} ([[:c:Category:Vasileostrovsky tram depot Historical buildings]]) vs. [[:d:Q4104364|Q4104364]] ([[:c:Category:Vasileostrovsky tram depot]])
* {{ОКН|7830736002}} ([[:c:Category:Baltic rail terminal building (Saint Petersburg)]]) vs. [[:d:Q805795|Q805795]] ([[:c:Category:Baltic rail terminal (Saint Petersburg)]])
* {{ОКН|8230902000}} ([[:c:Category:House of Panov in Saky]]) vs. [[:d:Q12150242|Q12150242]] ([[:c:Category:Saky Museum of History and Local Lore]])
* {{ОКН|8232048000}} ([[:c:Category:Karaul-Oba Archeological Complex]]) vs. [[:d:Q18409030|Q18409030]] ([[:c:Category:Karaul-Oba]])
''Всего сущностей ОКН: 87665 (в Викигиде) / 87663 (имеют P1435)''
b7fjeo219ytdrv7teq0haykh4ii9um9
Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 4)
0
25141
777006
765487
2026-09-12T03:43:59Z
Mib5578
34937
/* Шереметевский проспект */ Обновлён объект Электротеатр «Аванс»
777006
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-iva|lat=57.00158|long=40.97686|zoom=14|districtid=Q2630|banner=Pushkin square WV banner.jpg}}
{{monument-link|l2g|'''[[Иваново]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 1)|Иваново (А–Г)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 2)|Иваново (Д–Л)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 3)|Иваново (М–Р)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (разное)|Иваново (разное)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Ивановский район|Ивановский район]]}}
==С==
===Садовая улица===
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.99744 |long=40.9914 |precise=yes
|name=Общежитие |knid=3700001462
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Садовая, 36
|year= 1933 г. |author= арх. С.К. Жук
|style=конструктивизм
|description=
|image=Садовая, 36.JPG
|wdid= Q106733595
|wiki=
|commonscat=
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/1136/obshezhitie-vysshej-kommunisticheskoj-selskohozyajstvennoj-shkoly |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996579 |long= 40.993958 |precise= yes
|name= Дом И.П. Головина
|knid= 3700001463
|knid-new= 372311379790004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Садовая, 46 / улица Бубнова, 37
|year= 1910 г. |author= арх. А.Ф. Снурилов
|description=
|image= Дом Головина.jpg
|wdid= Q106733596
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/dom-i-p-golovina/
|document= doc21022023
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.99839 |long= 40.990456 |precise=
|name= Памятное место — Городской сад 1 мая, где в 1906 г. были созданы первые профессиональные Союзы и где в 1918 г. под руководством М.В. Фрунзе работал 4-й губернский съезд Советов |knid= 3700000271
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Садовая, городской сад им. 1 Мая
|description=
|image=
|wdid= Q106733581
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
===улица Смирнова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993468 |long= 40.983107 |precise= yes
|name= Застройка улицы Смирнова
|knid= 3700001464 |complex= 3700001464
|knid-new= 372131370380004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 3, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 20, 21/1, 22/2, 39, 40, 42/2
|year= 1 треть XIX в. – 1910-е гг. |author=
|description= Дома 3, 7, 9, 13, 14, 17 и 42 утрачены, усадьбы вынесены в конец раздела отдельными комплексами
|image= Вид_ул.Смирнова, дома 8-16.jpg
|wdid= Q124131935
|wiki=
|commonscat= Smirnova Street, Ivanovo |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/ulicza-smirnova-fragment-zastrojki/
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994126 |long= 40.983093 |precise= yes
|name= Торговые ряды братьев Н.И. и В.И. Куражевых
|knid= 3700001465 |complex= 3700001464
|knid-new= 371510246870005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 3-5 / Красногвардейская улица, 4
|year= 1914-1915 гг. |author= А.Ф. Снурилов
|description=
|image= Старый пассаж (2).jpg
|wdid= Q106733597
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Ivanovo |protection= Р
|link= https://culture37.ru/object/torgovye-ryady-bratev-n-i-i-v-i-kurazhev/
|document= doc03042014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993284 |long= 40.983131 |precise= yes
|name= Дом А.Л. Шумарина
|knid= 3730919005 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 6
|year= кон. XIX в. |author=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993710 |long= 40.982967 |precise= yes
|name= Дом Ф.А. Балуева
|knid= 3730919001 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 7
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Здание снесено в 2000-е гг. Нижние этажи нового 4-этажного дома стилизованы по мотивам фасада старой усадьбы.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993073 |long= 40.984156 |precise= yes
|name= Дом В.И. Мартьянова
|knid= 3730527000 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 12
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733671
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993376 |long= 40.984404 |precise= yes
|name= Дом Е.М. Бакулина
|knid= 3730920003 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 13
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131944
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992974 |long= 40.984323 |precise= yes
|name= Дом П.М. Самохвалова
|knid= 3730920004 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 14
|year= 1881 г., 1895 г.
|image=
|wdid= Q124131946
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993119 |long= 40.985488 |precise= yes
|name= Дом А.Х. Клобышева
|knid= 3730919002 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 17
|year= кон. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131943
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture | status = destroyed
|lat= 56.993029 |long= 40.985805 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730919003 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 19
|year= кон. XIX в.
|description = Снесен около 2019 года
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= |document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992754 |long= 40.985546 |precise= yes
|name= Дом А.П. Киселёва
|knid= 3730529000 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 20
|year= XIX в., надстроен в 1910-е гг.
|image=
|wdid= Q106733673
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993057 |long= 40.986219 |precise= yes
|name= Дом М.В. Мартьяновой (П.А. Белова)
|knid= 3730523000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 21 / улица Марии Рябининой, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_Смирнова, 21.jpg
|wdid= Q106733662
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992637 |long= 40.985927 |precise= yes
|name= Дом И.К. Мужжавлева
|knid= 3730530000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 22 / Лежневская улица, 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_Смирнова, 22.jpg
|wdid= Q106733674
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.991534 |long= 40.988788 |precise= yes
|name= Дом В.П. Малахова
|knid= 3730531000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 40
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287112
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.991274 |long= 40.989383 |precise= yes
|name= Усадьба Л.Г. Сухарева и 1-е женское приходское училище
|knid= 3730919004 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 42/2
|year= 1908 г. |author=
|description= Значительно перестроены
|image= DomSuhareva.jpg
|wdid= Q106733675
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992912 |long= 40.983451 |precise= yes
|name= Усадьба Е.И. Жохова
|knid= 3730525000 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8 / Московская улица, 3
|year=
|image=
|wdid= Q106733665
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993184 |long= 40.983526 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730525001 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733666
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993009 |long= 40.983269 |precise= yes
|name= Производственный корпус |knid= 3730525003 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733668
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992968 |long= 40.982968 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730525002 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Московская улица, 3
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733667
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993616 |long= 40.983291 |precise= yes
|name= Усадьба Ф.С. и М.А. Скобенниковой
|knid= 3730920000 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9 и 9А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993651 |long= 40.983209 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730920001 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description= Полностью перестроен в 2011 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993602 |long= 40.983389 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3730920002 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Полностью перестроен в 2000-х годах
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Усадьба Н.М. Самохвалова
|knid= 3730526000 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10 и 10-б
|year=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993114 |long= 40.983979 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730526001 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733669
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993178 |long= 40.983797 |precise= yes
|name= Флигель (магазин) |knid= 3730526002 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10-б
|year= 1897 г.
|image=
|wdid= Q106733670
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993352 |long= 40.985187 |precise= yes
|name= Усадьба О.И. Щудрова
|knid= 3730522000 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15 / Красногвардейская улица, 12 и 12-а
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131937
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993198 |long= 40.985242 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 3700000260 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15
|year= нач. XIX в.
|description= Дом, где в 1917-1923 гг. размещалась типография и редакция газеты «Рабочий край»
|image=
|wdid= Q106733580
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993183 |long= 40.984958 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3730522003 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|image=
|wdid= Q106733661
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993476 |long= 40.985500 |precise= yes
|name= Набойный корпус
|knid= 3730522002 |complex= 3730522000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Красногвардейская улица, 12-а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287109
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993798|long= 40.985563|precise= yes
|name= Второй набойный корпус
|knid= 3730522004 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Красногвардейская улица, 12
|description=Значительно перестроен в 1951 г.
|year=
|image=
|wdid= Q106733659
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992853 |long= 40.984695 |precise= yes
|name= Усадьба О.Л. Селивановской
|knid= 3730528000 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16 и 16А
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|image=
|wdid= Q106733672
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992974 |long= 40.984552 |precise= yes
|name= Старый дом
|knid= 3730528001 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16
|year= 1896 г.
|image=
|wdid= Q124131941
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992705 |long= 40.984628 |precise= yes
|name= Новый дом
|knid= 3730528002 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16А
|year= 1913 г.
|image=
|wdid= Q124131942
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992288 |long= 40.988296|precise= yes
|name= Усадьба И.В. Селиванова
|knid= 3730524000 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 37 и 39
|year=
|image=
|wdid= Q124131939
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992293 |long= 40.988096 |precise= yes
|name= Щёточная мастерская |knid= 3730524002 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 37
|year= кон. XIX в.
|image= Ivanovo asv2018-08 img43 Smirnova39.jpg
|wdid= Q106733664
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992182 |long= 40.988343 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730524001 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 39
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img42 Smirnova39.jpg
|wdid= Q106733663
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991689 |long= 40.989732 |precise= yes
|name= Усадьба И.И. Тезюкова |knid= 3740067000 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е
|image=
|wdid= Q124131947
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991576 |long= 40.989721 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3740067001 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img40 Smirnova49.jpg
|wdid= Q106733724
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991628 |long= 40.989528 |precise= yes
|name= Палатка |knid= 3740067002 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img41 Smirnova49.jpg
|wdid= Q106733725
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.987865 |long= 40.997784 |precise= yes
|name= Церковь Успения
|knid= 3700001466
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 76
|year= 1843 г., 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Успения, Иваново.jpg
|wdid= Q106733599
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
}}
===улица Смольная===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022176 |long= 40.948052 |precise= yes
|name= Благотворительные учреждения М.А. Гарелиной |knid= 3700001467 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 3
|description= Комплекс деревянных зданий в народном варианте "русского" стиля
|image=
|wdid= Q106733600
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022030 |long= 40.947918 |precise= yes
|name= Детский приют |knid= 3700001468 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 3
|year= 1890 г.
|image=
|wdid= Q106733601
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022405 |long= 40.948299 |precise= yes
|name= Училище и библиотека |knid= 3700001469 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 4
|description= Здание сохранилось, но в сильно изуродованном виде
|year= 1892 г.
|image=
|wdid= Q106733602
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Родильный дом |knid= 3700001470 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 4
|year= 1895 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023272 |long= 40.939386 |precise= yes
|name= Дачи Гарелиных
|knid= 3700001471 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= конец XIX в. – 1910-е годы |author=
|description=
|image= Garelin's country estate in Ivanovo - archive.jpg
|wdid= Q106733603
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023598 |long= 40.939555 |precise= yes
|name= Дача № 1
|knid= 3700001472 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= 1910-е годы |author=
|description= В 1920-е годы размещался санаторий для туберкулёзных больных
|image= Garelin's country estate 2022-08-21 - p3.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.022874 |long= 40.939232 |precise= yes
|name= Дача № 2
|knid= 3700001473 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= конец XIX века |author=
|description=
|image= Garelin's_country_estate_-_building_2_-_2022-08-21_-_p6.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=destroyed
|lat=57.0235477 |long=40.938642 |precise=yes
|name=Амбар
|knid=3740065001
|complex=3700001471
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Смольная, 11
|year= |author=
|description=Двухэтажное деревянное здание
|image=
|wdid= Q106733721
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document=svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023597 |long= 40.938717 |precise= yes
|name= Служебные постройки
|knid= 3740065002 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description= Одноэтажное каменное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023967 |long= 40.938695 |precise= yes
|name= Свинарник
|knid= 3740065003 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description= Деревянный сруб
|image= Garelin's country estate - service buildings - 2022-08-21 - p2.jpg
|wdid= Q106733722
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023241 |long= 40.939063 |precise= yes
|name= Фонтаны
|knid= 3740065004 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description=
|image= Garelin's country estate fountain - 2022-08-21 - p1.jpg
|wdid= Q106733723
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
===Советская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998929 |long= 40.980092 |precise= yes
|name= Застройка улицы Советской (бывшей Негорелой)
|knid= 3700001474
|knid-new= 372131406280004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3, 5, 9, 15/5, 25, 27, 43, 45, 4, 22, 24, 26, 30, 32, 42, 44, 46, 54
|year= кон. XIX - сер. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125130445
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/negorelaya-ulicza/
|document= doc17032020_19
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000073 |long= 40.979342 |precise= yes
|name= Усадьба В.Г. Мыльникова |knid= 3730532000 |complex= 3730532000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3
|year=
|image=
|wdid= Q106733676
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000046 |long= 40.979009 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730532001 |complex= 3730532000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом, Советская улица, 3, Иваново.jpg
|wdid= Q106733677
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000213 |long= 40.979503 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730532002 |complex= 3730532000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3а
|year= 1910-е гг.
|image=
|wdid= Q106733678
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999455 |long= 40.979045 |precise= yes
|name= Дом А.И. Шуэ |knid= 3730536000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 4
|year= 1903 г., надстроен в советское время
|image=
|wdid= Q106733684
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999674 |long= 40.979492 |precise= yes
|name= Дом Дурденевских |knid= 3730533000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 5
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733679
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998618 |long= 40.981198 |precise= yes
|name= Усадьба Витовых |knid= 3730534000 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9-11
|year=
|image=
|wdid= Q106733680
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998823 |long= 40.980790 |precise= yes
|name= Главный дом |knid= 3700000272 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9
|year= сер. XIX в., перестроен в 1965 г.
|description= Ивановское музыкальное училище, где в 1913-1932 гг. протекла деятельность музыканта и композитора Ф.Э. Цабеля
|image= Ивановское музыкальное училище.JPG
|wdid= Q106733582
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998495 |long= 40.981198 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730534001 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733681
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998527 |long= 40.981053 |precise= yes
|name= Ворота |knid= 3730534002 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9-11
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733682
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99687 |long= 40.98276 |precise= yes
|name= Ситцепечатная фабрика товарищества мануфактур «А.М. Гандурин с братьями»
|knid= 3730224000 |complex= 3730224000
|knid-new= 371831412390004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Фабрика Гандуриных.jpg
|wdid= Q106733646
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/sitczepechatnaya-fabrika-tovarishhestva/
|document= doc13022018_14
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996569 |long= 40.983322 |precise= yes
|name= Восточный корпус
|knid= 3730224001 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733647
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996988 |long= 40.982598 |precise= yes
|name= Западный корпус
|knid= 3730224002 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Фабрика Гандуриных (вид с ул.Советской).jpg
|wdid= Q106733648
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996616 |long= 40.982646 |precise= yes
|name= Склады
|knid= 3730224003 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22 (во дворе)
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ivanovo - Sovetskaya Street - house 22 yard - 2023-01-04.jpg
|wdid= Q106733649
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996613 |long= 40.983093 |precise= yes
|name= Дом полицмейстера |knid= 3700000288
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 24
|year= 1891 г.
|description= Здание, в котором в 1920-1923 гг. находился Иваново-Вознесенский уездно-городской комитет РКСМ
|image= Здание уездно-городского комитета РКСМ.jpg
|wdid= Q106733587
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 24, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996664 |long= 40.984258 |precise= yes
|name= Дом А.М. и С.М. Гандуриных
|knid= 3730535000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 25
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Дом_А.М. и С.М. Гандуриных, Советская улица, 25, Иваново.jpg
|wdid= Q106733683
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996298 |long= 40.984020 |precise= yes
|name= Пожарная часть
|knid= 3730570000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 26
|year= кон. XIX в., 1913 г. |author=
|description=
|image= Пожарная_часть, Советская улица, 26, Иваново.jpg
|wdid= Q106733720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Мещанская управа |knid= 3710017000 |complex= 3710017000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= 1904 г.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description= Музей первого совета
|image= Музей Первого Совета.JPG
|wdid= Q106733627
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 27, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3710017001 |complex= 3710017000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= 1904 г.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description=
|image= Управа (ворота с оградой).jpg
|wdid= Q106733628
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 27, Ivanovo
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Дом, в котором проходили заседания одного из первых в России Советов рабочих депутатов в 1905 году |knid= 3710017002 |complex= 3710017000
|knid-new= 411410018240006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= кон. XIX в.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description=
|image= Дом, в котором проходили заседания одного из первых в России Советов рабочих депутатов 1905 года.JPG
|wdid= Q24585612
|wiki= Музей первого Совета
|commonscat=Sovetskaya Street 27, Ivanovo |protection= Ф
|link= |document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.99584 |long= 40.98531 |precise= yes
|name= Мануфактура Фокина |knid= 3700001475 |complex= 3700001475
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 30
|year=1830-е гг. – кон. XIX в.
|description=
|image= Набойный корпус мануфактуры Фокиных.jpg
|wdid= Q106733604
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995907 |long= 40.985224 |precise= yes
|name= Дом Фокина (жилой дом промышленно-жилой усадьбы)
|knid= 3700001476 |complex= 3700001475
|knid-new= 371610553120005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 30
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Фокина.jpg
|wdid= Q106733605
|wiki=
|commonscat= Fokin Manor, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= d22101986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995761 |long= 40.985808 |precise= yes
|name= Набойный корпус мануфактуры Фокиных
|knid= 3700068000 |complex= 3700001475
|knid-new= 371610553060005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 32
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Набойный корпус усадьбы Я.Н.Фокина.JPG
|wdid= Q106733623
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc02111970
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995186 |long= 40.985461 |precise= yes
|name= Склады
|knid= 3730491000 |complex= 3700001475
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица 10 Августа, 43
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733658
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.996174 |long= 40.98546 |precise= yes
|name= Здание бывшей приходской школы и воскресной школы для рабочих, в которой в 1846-1843 гг. учился и в 1861-1862 гг. преподавал писатель-народник Ф.Д. Нефедов (1838-1902) |knid= 3700000273
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 33
|year= около 1840-х гг.
|description=
|image=
|wdid= Q106733583
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994907 |long= 40.987926 |precise= yes
|name= Общежитие хлопчатобумажного техникума
|knid= 3700001477
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 42
|year= 1930 г. |author= арх. С.К. Жук
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo_Sovetskaya42 001 7595.jpg
|wdid= Q106733606
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 42, Ivanovo |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/811/obshezhitie-hlopchatobumazhnogo-tehnikuma
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995625 |long= 40.987827 |precise= yes
|name= Торговая школа
|knid= 3710018000
|knid-new= 411410018140006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 43
|year= 1903-1904 гг. |author= арх. С.В. Напалков
|description= Здесь в 1905-1908 гг. учился писатель-революционер Д.А. Фурманов
|image= Ivanovo_Sovetskaya43 001 7607.jpg
|wdid= Q106733629
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 43, Ivanovo |protection= Ф
|link=
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995096 |long= 40.988619 |precise= yes
|name= Дом Е.Н. Зубаревой
|knid= 3730537000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 44
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Ivanovo_- Sovetskaya Street - house 44 - 223-01-04.jpg
|wdid= Q106733685
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 44, Ivanovo |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995487 |long= 40.98833 |precise= yes
|name= Дом Н.Т. Щапова
|knid= 3700001478
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 45
|year= 1908-1909 гг., надстроен в 1934 г. |author= А.Ф. Снурилов (в Своде памятников - П.А. Заруцкий), А.А. Бречалов (надстройка)
|description= Сейчас - Ивановская государственная сельскохозяйственная академия
|image= Ivanovo_Sovetskaya45 001 7586.jpg
|wdid= Q106733607
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 45, Ivanovo |protection= В
|link= https://culture37.ru/object/dom-n-t-shhapova/
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994997 |long= 40.988968 |precise= yes
|name= Дом Крестовых |knid= 3730538000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 46
|year= кон. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733686
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Усадьба И.Г. Суслова (М.М. Бабанина) |knid= 3730539000 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99445 |long= 40.99148 |precise= yes
|name= Дом М.М. Бабанина
|knid= 3700001479 |complex= 3730539000
|knid-new= 372211370150004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year= кон. XIX в., 1911 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733608
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/dom-m-m-babanina/
|document= doc15032022
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994484 |long= 40.991596 |precise= yes
|name= Набойный корпус |knid= 3730539001 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733687
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994126 |long= 40.991430 |precise= yes
|name= Дом И.Г. Суслова |knid= 3730539002 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица 10 Августа, 79
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733688
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===Сосновая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Ситценабивная фабрика Витовых (фабрика «Красная Талка»)
|knid= 3710020000 |complex= 3710020000
|knid-new= 371410188560006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= |author=
|description=
|image= Red Talka 2003.JPG
|wdid= Q16666804
|wiki= Красная Талка (фабрика)
|commonscat= Krasnaya Talka Factory, Ivanovo |protection= Ф
|link= https://culture37.ru/object/arhitekturnyj-kompleks-sitczenabivno/
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Амбулатория |knid= 3710020001 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733630
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Контора |knid= 3710020002 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733631
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Корпус вспомогательный |knid= 3710020003 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733632
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Корпус отделочный |knid= 3710020004 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 1863 г., кон.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733633
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.010975 |long=41.006325 |precise=yes
|name=Корпус прядильный |knid=3710020005 |complex=3710020000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Сосновая, 1
|year=1927-1928 гг. |author=арх. Гладков В.В., арх. Николаев И.С.
|style=конструктивизм
|description=
|image= Krasnaya Talka factory (Cotton-spinning building).jpg
|wdid= Q106733634
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/813/pryadilnyj-korpus-fabriki-krasnaya-talka |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Пожарное депо |knid= 3710020006 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733635
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Склады |knid= 3710020007 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733636
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Училище фабричное |knid= 3710020008 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733637
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.01006 |long= 40.9954 |precise= yes
|name= Жилой дом на 32 квартиры фабрики «Красная Талка»
|knid= 3700001480
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1 / улица Шошина, 12
|year= 1933-1935 гг. |author= арх. И.Н. Дубов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733609
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/800/zhiloj-dom-na-32-kvartiry-fabriki-krasnaya-talka
|linkextra= https://culture37.ru/object/zhiloj-dom-na-32-kvartiry-fabriki-krasna/
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 57.00963 |long= 40.99757 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1927 по 1931 гг. жил Герой Советского Союза Алексей Михайлович Милованов
|knid= 3700000274
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 6
|year= 1927 г. |author=
|description= деревянный 8-ми квартирный дом
|image= Иваново, Сосновая, 6.jpg
|wdid= Q106733584
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Союзная улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.002840 |long= 40.955517 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740076000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 5/7
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733731
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.003332 |long= 40.954734 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740074000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 7а
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733729
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.003823 |long= 40.953876 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740075000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 9
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733730
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.03033 | long=40.99052 |precise=yes
|name=Детский дом МОПРа |knid=3700001491
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Спортивная (или Лыжная), 21
|year=1931 г. - 1933 г. |author= Н.И. Порхунов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733614
|wiki=
|commonscat=
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/1373/interdom-ivanovskij-internacionalnyj-detskij-dom
}}
===улица Станко===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.989697 |long= 40.976890 |precise= yes
|name= Застройка улицы Станко (Панской улицы)
|knid= 3700001482
|knid-new= 371831314040004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 2/1, 6, 10, 12, 14а, 16, 18, 20, 22, 24/12, 30, 32, 34, 3, 5, 7, 9, 11, 13, 15, 17,19, 21/9, 23, 25, 27, 29 (лит. А, Б), 31/12, Маяковского улица, 9
|year= XIX – нач. XX в. |author=
|description= Дома 17, 18, 20, 22, 24/12, 30 и 32 утрачены; в случае дома 6 даже из паспорта неясна историческая ценность
|image=
|wdid= Q124181798
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/panskaya-ulicza/
|document= doc18062009
|document2= doc26022014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993559 |long= 40.979558 |precise= yes
|name= Клуб приказчиков |knid= 3700046000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 2 / Палехская улица, 1
|year= 1860-е гг.
|description=
|image=
|wdid= Q106733620
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992952 |long= 40.979669 |precise= yes
|name= Дом П.Н. Соловьёва |knid= 3730540000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 3
|year= 1901 г.
|image=
|wdid= Q106733689
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992750 |long= 40.979518 |precise= yes
|name= Дом М.Н. Китаевой
|knid= 3730541000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 5
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= Станко_5.jpg
|wdid= Q106733690
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.992220 |long= 40.979078 |precise= yes
|name= Дом И.А. Соколова |knid= 3700000275
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 7
|year= 1828 г.
|description= Дом, в котором размещался штаб 307 стрелковой дивизии, формировавшейся в Иванове
|image=
|wdid= Q106733585
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992018 |long= 40.978826 |precise= yes
|name= Дом А.Н. Кокурина |knid= 3700001483
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 9
|year= 1910 г., надстроен в 1933 г.
|description=
|image= Улица Станко, 9.jpg
|wdid= Q106733610
|wiki=
|commonscat= Stanko Street 9, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992876 |long= 40.978940 |precise= yes
|name= Дом М.Е. Смуровой
|knid= 3730552000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 10
|year= 1890-е гг., надстроен в 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Станко_10.jpg
|wdid= Q106733701
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991781 |long= 40.978580 |precise= yes
|name= Дом Е.К. Апарина |knid= 3730542000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 11
|year= 1902 г., надстроен в 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733691
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992709 |long= 40.978511 |precise= yes
|name= Усадьба И.А. Соколова |knid= 3730553000 |complex= 3730553000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 12-14
|year=
|image=
|wdid= Q106733702
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992577 |long= 40.978543 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730553001 |complex= 3730553000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 14а
|year= 1903 г., надстроен в 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Станко_14а.jpg
|wdid= Q106733703
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992656 |long= 40.978774 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3730553002 |complex= 3730553000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Станко_12.jpg
|wdid= Q106733704
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991655 |long= 40.978504 |precise= yes
|name= Дом Г.Г. Середянкина |knid= 3730543000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 13
|year= 1901 г.
|image=
|wdid= Q106733692
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992065 |long= 40.978039 |precise= yes
|name= Комплекс дома Н.Н. Новиковой |knid= 3730554000 |complex= 3730554000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year=
|image=
|wdid= Q106733705
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992152 |long= 40.978232 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730554001 |complex= 3730554000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year= 1876 г. |author=
|description=
|image= Станко_16.jpg
|wdid= Q106733706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992018 |long= 40.978242 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3730554002 |complex= 3730554000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image= Станко_16 ворота.jpg
|wdid= Q106733707
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991251 |long= 40.978075 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730544000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 17
|year= 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990894 |long= 40.977802 |precise= yes
|name= Дом Н.И. Рахова |knid= 3730545000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 19
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733694
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990285 |long= 40.977533 |precise= yes
|name= Дом М.В. Меньшикова |knid= 3730546000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 21
|year= конец XIX в., надстроен в 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989986 |long= 40.977394 |precise= yes
|name= Дом В.И. Волкова |knid= 3730547000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 23
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989828 |long= 40.977351 |precise= yes
|name= Дом В.И. Волкова |knid= 3730548000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 25
|year= 1910 г., надстроено в 1930-е гг. |author= арх. А.Ф. Снурилов
|image=
|wdid= Q106733697
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989700 |long= 40.977256 |precise= yes
|name= Дом Ильинских (А.И. Латышева) |knid= 3730549000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 27
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733698
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989378 |long= 40.977069 |precise= yes
|name= Дома Ф.Г. Киселёвой и А.М. Собинова |knid= 3730550000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 29
|year= 2-я половина XIX в.
|description= Два дома, слившиеся в один
|image=
|wdid= Q106733699
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989074 |long= 40.976915 |precise= yes
|name= Дом И.А. Соколова |knid= 3730551000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 31 / улица Маяковского, 12
|year= 1890-е гг.
|image=
|wdid= Q106733700
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990009 |long= 40.976261 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730555000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 32
|year= 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
===Старокурьяновская улица===
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.019814 |long=40.921047 |precise=yes
|name=Дом Самойлова П.И. (Свято-Сергиевское подворье Николо-Шартомского монастыря)
|knid=3700001492
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Старокурьяновская, 19
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733615
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===переулок Степанова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994422 |long= 40.978692 |precise= yes
|name= Жилой дом И.А. Соколова |knid= 3730464000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Степанова, 12
|year= конец XIX в.
|description= Краснокирпичный дом
|image=
|wdid= Q106733656
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994502 |long= 40.978614 |precise= yes
|name= Жилой дом В.П. Тихомирова |knid= 3730465000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Степанова, 12, корпус 1
|year= начало XX в.
|description= Двухэтажный дом с декором на фасаде
|image=
|wdid= Q106733657
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===улица Степанова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Застройка улицы Степанова (бывшей Широкой)
|knid= 3700001484
|knid-new= 372131420470004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 4, 6, 10, 14, 24, 28, 28а, 3, 7, 9, 13/6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Дома 5 и 13/6 утрачены
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc02032020_10
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995350 |long= 40.976803 |precise= yes
|name= Гостиница городского общества |knid= 3730556000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 3
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001484
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995523 |long= 40.977549 |precise= yes
|name= Дом А.В. Дурденевской |knid= 3730557000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 4
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733710
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001484
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.995804 |long= 40.976026 |precise= yes
|name= Дом И.Г. Генералова |knid= 3700047000
|knid-new= 371610554570005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 7
|year= конец XIX в.
|description= Здание, в котором в мае-июне 1917 г. находился Совет рабочих и солдатских депутатов
|image=
|wdid= Q106733621
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc08121949
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995752 |long= 40.977233 |precise= yes
|name= Дома Н.Г. Бегена и М.А. Любимовой |knid= 3730558000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 8
|year= 1895 г.
|image=
|wdid= Q106733711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996038 |long= 40.974727 |precise= yes
|name= Ансамбль женской гимназии
|knid= 3730050000 |complex= 3730050000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 9
|year= 1904 г. |author= арх. С.В. Напалков
|description=
|image= Ivanovo Stepanova9 001 7364.jpg
|wdid= Q106733643
|wiki=
|commonscat= Stepanov street 9, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc28022018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996208 |long= 40.975028 |precise= yes
|name= Гимназия женская
|knid= 3700001485 |complex= 3730050000
|knid-new= 371811313730005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 9
|year= 1904 г. |author= арх. С.В. Напалков
|description=
|image= Гимназия №30.JPG
|wdid= Q4525179
|wiki= Школа № 30 (Иваново)
|commonscat= Stepanov street 9, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc28022018
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.996106 |long=40.975591 |precise=yes
|name=Сторожка |knid=3730050001 |complex=3730050000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 9
|year=1904 г. |author=арх. С.В. Напалков
|description=
|image=
|wdid= Q106733644
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link= |document=doc28022018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996018 |long= 40.976734 |precise= yes
|name= Дом К.В. Напалкова |knid= 3730559000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 10
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733712
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.99642 |long= 40.974434 |precise= yes
|name= Здание, где в 1919-1920 гг. помещалась 14 Иваново-Вознесенские пехотные курсы комсостава |knid= 3700000277
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 13/8
|year=1870-е
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.996258 |long=40.976276 |precise=yes
|name= Гостиница «Центральные номера» Н.П. Шахова |knid=3710021000
|knid-new= 371410046970006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 14
|year= середина XIX в., перестроен в 1912-1914 гг. |author=арх. Снурилов А.Ф. (перестройка)
|description= Дом, в котором в 1918 г. жил государственный и военный деятель М.В. Фрунзе
|image=Улица Степанова, 14 (1).JPG
|wdid= Q106733638
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997406 |long= 40.974357 |precise= yes
|name= Дом Н.М. Гудкова |knid= 3730560000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 24
|year= конец XIX в.
|image=
|wdid= Q106733713
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.997837 |long=40.973637 |precise=yes
|name=Усадьба Латышевых |knid=3700001486 |complex=3700001486
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 28а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733611
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997716 |long= 40.973840 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3700001487 |complex= 3700001486
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= 2-я половина XIX в., 1910-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135898423
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997584 |long= 40.973966 |precise= yes
|name= Палатка |knid= 3700001488 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= 1-я пол. 19 в. - нач. 20 в.
|description= Утратила весь свой декор
|image=
|wdid= Q106733612
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997892 |long= 40.973515 |precise= yes
|name= Склад |knid= 3700001489 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= конец XIX в., надстроен в советское время
|description=
|image=
|wdid= Q106733613
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3700001490 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= проспект Ленина, 13
|description=
|year= 1916 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
===Строительная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.999807 |long= 40.957182 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740081000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 1
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya1 001 7696.jpg
|wdid= Q106733732
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000263 |long= 40.953780 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740083000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 8
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya8 001 7769.jpg
|wdid= Q106733733
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000503 |long= 40.952300 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740086000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 12 / улица Менделеева, 20
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733737
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000105 |long= 40.952654 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740084000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 13 / улица Менделеева, 21
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya13 001 7776.jpg
|wdid= Q106733734
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000058 |long= 40.952203 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740085000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 15 / улица Менделеева, 22
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733736
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
===Строительный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999741 |long= 40.956013 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740094000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительный переулок, 7
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733738
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.000315 |long=40.956270 |precise=yes
|name=Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid=3740095000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Строительный переулок, 9
|year=1924-26 гг. |author=
|description=
|image=Ivanovo_FirstWorkersSettlement StroitelnyLane9 001 7723.jpg
|wdid= Q106733739
|wiki=
|commonscat=First Workers' Settlement
|link=
|document=svod1
}}
==Т==
===Театральная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Застройка Театральной улицы и Врачебного переулка
|knid= 3700001493
|knid-new= 372231379840004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Театральная, 3, 5, 7, 15, 21/7, 31, 18 + переулок Врачебный, 3а, 4а
|year= |author=
|description= Дом 7 утрачен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994845 |long= 40.975489 |precise= yes
|name= Усадьба Самокатова (Лебедевых)
|knid= 3730561000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 3
|year= 1-я четверть XIX в. |author=
|description= Фасад встроен в современное здание
|image= Иваново,_усадьба Самокатова (Лебедевых), Театральная, 3.jpg
|wdid= Q106733714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995015 |long= 40.975221 |precise= yes
|name= Дом Сергеева
|knid= 3730562000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 5
|year= 1907-08 гг. |author=
|description= Фасад встроен в современное здание
|image= Иваново,_дом Сергеева, Театральная, 5.jpg
|wdid= Q106733715
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995744 |long= 40.973933 |precise= yes
|name= Дом А.В. Силантьева |knid= 3730563000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 15
|year= конец XIX - начало XX вв.
|image=
|wdid= Q106733716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997395 |long= 40.972335 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730567000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 18
|year= начало XX в. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Teatralnaya18 001 7352.jpg
|wdid= Q106733719
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001493
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996154 |long= 40.973236 |precise= yes
|name= Дом Е.И. Красковского |knid= 3730564000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 21 / переулок Семёновского, 7
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997047 |long= 40.971826 |precise= yes
|name= Дом Красковских |knid= 3730565000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 31
|year= 1-я половина XIX в., начало XX в.
|image=
|wdid= Q106733718
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===улица Тимирязева===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.016817 |long= 40.955432 |precise= yes
|name= Прядильный корпус фабрики им. Ф.Э. Дзержинского |knid= 3710022000
|knid-new= 401410017570006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Тимирязева, 1
|year= 1926-1927 гг. |author= арх. Стаборовский А.А., инж. Рудницкий Н.В.
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img31 Dzerzhinsky Factory.jpg
|wdid= Q106733639
|wiki=
|commonscat= Dzerzhinsky Factory in Ivanovo|protection= Ф
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/893/pryadilnyj-korpus-fabriki-im-fe-dzerzhinskogo |document= doc04121974
}}
===улица Ткачей===
{{monument |type=architecture |status=
|lat= 57.006237 |long= 40.940792 |precise= yes
|name=Жилой дом на 2 квартиры первого рабочего посёлка |knid=3700001450
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address= улица Ткачей, 18
|year= |author=
|description=
|image= 1raboch2kv.jpg
|wdid= Q106733594
|wiki=
|commonscat=First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.011963 |long= 40.952845 |precise= yes
|name= Ситцепечатная фабрика Н.М. Полушина
|knid= 3740107000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Фабричный проезд, 5
|year= конец XIX - начало XX вв. |author=
|description= Как минимум набойный корпус (длинное здание, дом 5) считается историческим
|image= Ivanovo_FabrichnyProezd5 001 7964.jpg
|wdid= Q106733740
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 57.029 |long= 40.96385 |precise= yes
|name= Кладбище «старых большевиков»
|knid= 3700000308
|knid-new= 371610555500005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе
|year= |author=
|description=
|image= Стена_Большевиков1.jpg
|wdid= Q124745996
|wiki= Кладбище старых большевиков
|commonscat= Old Bolsheviks cemetery (Ivanovo) |protection= Р
|link=
|document= doc25061997
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.028084 |long= 40.96643 |precise= yes
|name= Церковь Успения (деревянная)
|knid= 3710023000
|knid-new= 401410017390006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, 7
|year= конец XVII - начало XVIII вв. |author=
|description= Практически полностью сгорела 18 ноября 2015 года, уцелевшие части использованы при строительстве копии церкви.
|image= Успенская_церковь (Иваново).JPG
|wdid= Q21644864
|wiki= Успенская церковь (Иваново)
|commonscat= Church of Assumption (Ivanovo) |protection= Ф
|link=
|document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.029186 |long= 40.96651 |precise= yes
|name= ДК Ифторфмаш |knid= 3730226000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, 9
|description=
|image=
|wdid= Q106733651
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.030132 |long= 40.967926 |precise=
|name= Памятник-обелиск Ф.А. Самцову — садоводу-мичуринцу, изобретателю посадочных горшков и посадочной машины |knid= 3700000307
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, сквер
|year= 1956 г.
|description=
|image=
|wdid= Q106733588
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
==Ч==
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.015553 |long=41.01245 |precise=yes
|name=Здание Ивановского ГПТУ № 1 имени П.А. Дельцова
|knid=3700000112
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Чайковского, 38
|year=1928 г. |author=
|description=2-х этажное деревянное здание
|image=
|wdid= Q106733578
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
|dismissed= doc20102025_29
}}
==Ш==
===Шереметевский проспект===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 57.006416 |long= 40.99172 |precise= yes
|name= Памятник Героям фронта и тыла в честь боевых и трудовых подвигов, проявленных ивановцами в ВОВ 1941-1945 гг.
|knid= 3730238000
|knid-new= 372131369960004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект
|year= 1980-е гг. – начало XXI в. |author=
|description=
|image= WW II monument (Ivanovo, Russia).jpg
|wdid= Q106733654
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc09042021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997276 |long= 40.980736 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Центральная»
|knid= 3700001495
|knid-new= 371610745350004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 1/25
|year= 1929-1930 гг. |author= Д.В. Разов, Я.Ф. Попов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Гостиница "Центральная" - panoramio.jpg
|wdid= Q106733616
|wiki=
|commonscat= Hotel Tsentralnaya, Ivanovo |protection= М
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/809/gostinica-centralnaya
|document= doc05092016
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.997623 |long=40.98143 |precise=yes
|name=Губстрахкасса
|knid=3700001496
|knid-new=371711304630004
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 3
|year=1926-1927 гг. |author=Г.Г. Павин
|style=конструктивизм
|description=
|image=Здание Губстрахкассы.jpg
|wdid= Q106733617
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document=doc16032017
|protection=М
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997913 |long= 40.981903 |precise= yes
|name= Дом Дарьинского |knid= 3700051000
|knid-new= 371610554150005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 5
|year= вторая половина XIX в.
|description= Здесь в 1922-26 гг. находился центральный клуб молодежи. Здесь также помещался губком РКСМ
|image= Фридриха, 5.jpg
|wdid= Q106733622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc31051965
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998497 |long= 40.981796 |precise= yes
|name= Иваново-Вознесенский политехнический институт
|knid= 3710025000 |complex= 3710025000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 7
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo ISUCT.jpg
|wdid= Q4196666
|wiki= Ивановский государственный химико-технологический университет
|commonscat= Ivanovo State University of Chemistry and Technology
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.998497 |long=40.981796 |precise=yes
|name=Институт химико-технологический (главный корпус) |knid=3710025001 |complex=3710025000
|knid-new= 401410017420006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 7
|year=1928-1930 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image=Ivanovo State University of Chemistry and Technology. Main building.jpg
|wdid= Q106733641
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/902/zdanie-himiko-tehnologicheskogo-instituta |document= doc04121974
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.99936 |long=40.983414 |precise=yes
|name=Здание областной научной библиотеки |knid=3710025002 |complex=3710025000
|knid-new= 401410017340006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 11
|year=1921-1931 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image= Ивановская областная научная библиотека.jpg
|wdid=Q4196598
|wiki=Ивановская областная научная библиотека
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc04121974
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.9995 |long=40.985977 |precise=yes
|name= Аудиторный корпус Химико-технологического института |knid=3710025003 |complex=3710025000
|knid-new= 371610553490005
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 14
|year=1930-1934 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/898/auditornyj-korpus-ightu |document= doc11101976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000217 |long= 40.98467 |precise= yes
|name= Здание Текстильного института
|knid= 3710025004 |complex= 3710025000
|knid-new= 401410017360006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 21
|year= 1928-1937 гг. |author= арх. Фомин И.А.
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q4196595
|wiki= Текстильный институт Ивановского государственного политехнического университета
|commonscat= |protection= Ф
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/903/zdanie-tekstilnogo-instituta
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99774 |long= 40.98436 |precise= yes
|name= Здание медицинского института
|knid= 3700074000
|knid-new= 371610553320005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 8
|year= 1937-56 гг. |author= арх. Н.И. Кадников
|description=
|image= Медицинский институт.jpg
|wdid= Q48948663
|wiki= Главный учебный корпус ИвГМА
|commonscat= Ivanovo Medical Academy |protection= Р
|link=
|document= doc11101976
}}
{{monument |type= monument
|lat= 56.9980402 |long= 40.9840465 |precise= yes
|name= Бюст А.С. Бубнова |knid= 3730233000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 8 (у здания медакадемии)
|description=
|image= Бюст Бубнова у медакадемии.jpg
|wdid= Q106733653
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.999577 |long= 40.986084 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1916-1917 гг. помещались курсы Иваново-Вознесенского отделения Московского общества грамотности, на которых преподавал Д.А. Фурманов |knid= 3700000279
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 14
|description= снесено?
|image=
|wdid= Q106733586
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 57.00013 |long= 40.986897 |precise= yes
|name= Памятник Ф.А. Афанасьеву |knid= 3710024000
|knid-new= 371510197030006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект / Садовая улица
|year= 1967 г.
|author= арх. Евграфов В.С., арх. Смирнов А.А., ск. Шмелев В.А.
|description=
|image= Afanasiev-monument.jpg
|wdid= Q106733640
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.00207 |long= 40.987255 |precise= yes
|name= Общежитие ИВПИ |knid= 3700001498 |complex= 3700001498
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 29-37
|year=1929-1934 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo. Near two heritage Students Hostels of 1920s (Sheremet'evsky prospekt, 35,37).jpg
|wdid= Q106733619
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1063/zdaniya-obshezhitij-studencheskij-gorodok-ivpi |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.001470 |long= 40.987224 |precise= yes
|name= Административно-общественный корпус («дом спорта»)
|knid= 3740069001 |complex= 3700001498
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 33
|year= 1934 г. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo_SheremetyevskyAvenue33 002 1999.jpg
|wdid= Q106733726
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.001241 |long= 40.986296 |precise= yes
|name= Здание общежития |knid= 3740069002 |complex= 3700001498
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 29
|year= 1929-31 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733727
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.002137 |long= 40.987583 |precise= yes
|name= Здание общежития
|knid= 3740069003 |complex= 3700001498
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 35-37
|year= 1929-31 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Здание_общежития, Шереметевский проспект, 35-37, Иваново.jpg
|wdid= Q106733728
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.002872 |long= 40.988537 |precise= yes
|name= Казанская церковь |knid= 3710026000
|knid-new= 401410017410006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 41
|year= 1810 г., 1907 г. |author= арх. Я. Маричелли (перестройка из промышленного корпуса в начале XIX в.)
|description=
|image= Казанская церковь в Иванове.jpg
|wdid= Q25396669
|wiki= Казанская церковь (Иваново)
|commonscat= Church of the Theotokos of Kazan (Ivanovo) |protection= Ф
|link= |document= doc20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004176 |long= 40.989776 |precise= yes
|name= Электротеатр «Аванс»
|knid= 3700001497
|knid-new= 372611471490004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 53
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Электротеатр «Аванс».JPG
|wdid= Q106733618
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc14072026_47
}}
{{monument |type= monument
|lat= 56.999897 |long= 40.985058 |precise= yes
|name= Бюст М.В. Фрунзе |knid= 3730239000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, перед зданием ИвТА
|description=
|image= Бюст Фрунзе перед ИвТА.jpg
|wdid= Q106733655
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.005787 |long= 40.99231 |precise= yes
|name= Дом науки и техники |knid= 3730225000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 58
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img63 SheremetevskyPr58.jpg
|wdid= Q106733650
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.01082 |long= 40.989243 |precise= yes
|name= Ансамбль Введенской церкви |knid= 3700070000 |complex= 3700070000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img64 Vvedensky Monastery.jpg
|wdid= Q4105624
|wiki= Введенский монастырь (Иваново)
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0108677 |long= 40.9892982 |precise= yes
|name= Введенская церковь
|knid= 3700070001 |complex= 3700070000
|knid-new= 371610458410005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1900-1907 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Monastère de la présentation de Marie au temple.jpg
|wdid= Q106733624
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo) |protection= Р
|link=
|document= doc13081966
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0108034 |long= 40.9900063 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3700070002 |complex= 3700070000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733625
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0107304 |long= 40.9885794 |precise= yes
|name= Ограда с решеткой, воротами и угловыми павильонами
|knid= 3700070003 |complex= 3700070000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1909-13 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img65 Vvedensky Monastery.jpg
|wdid= Q106733626
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link=
|document= svod1
}}
===улица Шестернина===
{{monument |type= history
|lat= 57.014126 |long= 40.96554 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1921-1934 гг. находился текстильный трест, один из первых в стране |knid= 3700000512
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Шестернина, 3
|description= Председателем этого треста в 1921-1925 гг. работал видный большевик К.И. Фролов
|image=
|wdid= Q106733590
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.014454 |long= 40.96572 |precise=
|name= Рабочий клуб фабрики им. Ф. Зиновьева |knid= 3700000513
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Шестернина, 39а
|year= 1898 г.
|description=
|image=
|wdid= Q106733591
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
==Я==
=== улица Якова Гарелина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.021458 |long= 40.967346 |precise= yes
|name= Дом А.И. Фолькмана
|knid= 3700001368
|knid-new= 372611458290004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_улица Якова Гарелина, 2 (1).jpg
|wdid= Q106733592
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc19022026_21
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.02174 |long= 40.966225 |precise= yes
|name= Жилой дом Калашникова
|knid= 3730207000
|knid-new= 371610553450004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 6
|year= |author=
|description=
|image= Якова_Гарелина 6.jpg
|wdid= Q106733645
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc17092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.02282 |long= 40.963436 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1917 г. проходили первые организационные собрания по созданию в Иваново-Вознесенске «Союза рабочей социалистической молодежи» |knid= 3730230000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 16
|description=
|image=
|wdid= Q106733652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc31051965
}}
=== улица Ясной Поляны ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006366 |long= 40.943951 |precise= yes
|name= Жилые кварталы Первого рабочего поселка
|knid= 3730916000 |complex= 3730916000
|knid-new= 372231380000004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улицы Ткачей, Ясной Поляны, территория, ограниченная улицами Ясной Поляны, Ярмарочной, Рабфаковской и переулком Гаражный
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q48940418
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
|document= doc15032022_25
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008578 |long= 40.944717 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916001 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102406
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008264 |long= 40.944411 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916002 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 3
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102407
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008171 |long= 40.943450 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916003 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102409
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007965 |long= 40.944088 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916004 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 5
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102411
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007858 |long= 40.943136 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916005 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 6
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102413
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007392 |long= 40.942552 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916006 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 10
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102415
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006823 |long= 40.941707 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916007 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 14/17
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102417
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006211 |long= 40.940791 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916008 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 18
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102419
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005926 |long= 40.940351 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916009 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 20
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102420
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007431 |long= 40.944690 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916010 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 6/12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102421
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007941 |long= 40.946352 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916011 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 1/99
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102422
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008210 |long= 40.945543 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916012 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 2/101
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102423
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007907 |long= 40.945166 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916013 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102424
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006863 |long= 40.942686 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916014 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 11
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102425
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006519 |long= 40.942120 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916015 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 13
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102426
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006117 |long= 40.941572 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916016 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 15
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102427
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005804 |long= 40.941105 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916017 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 17/16
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102428
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006867 |long= 40.943890 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916018 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 8
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102429
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006284 |long= 40.944321 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916019 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 9
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102430
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006524 |long= 40.943378 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916020 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 10
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102431
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005941 |long= 40.943782 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916021 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 11
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102432
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006176 |long= 40.942866 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916022 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102433
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005598 |long= 40.943270 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916023 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 13
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102434
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005828 |long= 40.942318 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916024 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 14
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102435
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005265 |long= 40.942740 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916025 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 15/12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102436
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005495 |long= 40.941788 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916026 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 16/14
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102437
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005466 |long= 40.946307 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916027 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 3
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102438
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005730 |long= 40.945822 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916028 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102440
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004946 |long= 40.945651 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916029 |complex= 3730916000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 5
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo Garazhnaya5 001 7825.jpg
|wdid= Q124102441
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005392 |long= 40.945309 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916030 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 6
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102442
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004622 |long= 40.945265 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916031 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 7/4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102443
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005049 |long= 40.944788 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916032 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 8
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102444
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004662 |long= 40.944178 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916033 |complex= 3730916000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 10/6
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo Garazhnaya10 001 7845.jpg
|wdid= Q124102445
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005564 |long= 40.947627 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916034 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 18/1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102446
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004245 |long= 40.945938 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916035 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 24/2
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102447
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006593 |long= 40.945229 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916036 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Гаражный, 11/7
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102448
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005809 |long= 40.946792 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916037 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102449
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005196 |long= 40.947124 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916038 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 20
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102450
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004667 |long= 40.946459 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916039 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 22
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102451
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-iva
|doc08121949
|doc30081960
|doc31051965
|doc13081966
|doc02111970
|doc04121974
|doc11101976
|d22101986
|doc20021995
|doc25061997
|doc18062009
|doc26022014
|doc03042014
|doc17092014
|doc05092016
|doc16032017
|doc13022018_14
|doc28022018
|doc03032020
|doc02032020_10
|doc17032020_19
|doc09042021
|doc15032022
|doc15032022_25
|doc21022023
|doc20102025_29
|doc19022026_21
|passport3700001464
|passport3700001482
|passport3700001484
|passport3700001493
|svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
t40ionhq9d9ij71c2ikzcjhcwsr38w6
777007
777006
2026-09-12T03:44:41Z
Mib5578
34937
/* Документы */ добавлены документы
777007
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-iva|lat=57.00158|long=40.97686|zoom=14|districtid=Q2630|banner=Pushkin square WV banner.jpg}}
{{monument-link|l2g|'''[[Иваново]]'''}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 1)|Иваново (А–Г)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 2)|Иваново (Д–Л)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (часть 3)|Иваново (М–Р)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Иваново (разное)|Иваново (разное)]]|[[Культурное наследие России/Ивановская область/Ивановский район|Ивановский район]]}}
==С==
===Садовая улица===
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.99744 |long=40.9914 |precise=yes
|name=Общежитие |knid=3700001462
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Садовая, 36
|year= 1933 г. |author= арх. С.К. Жук
|style=конструктивизм
|description=
|image=Садовая, 36.JPG
|wdid= Q106733595
|wiki=
|commonscat=
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/1136/obshezhitie-vysshej-kommunisticheskoj-selskohozyajstvennoj-shkoly |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996579 |long= 40.993958 |precise= yes
|name= Дом И.П. Головина
|knid= 3700001463
|knid-new= 372311379790004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Садовая, 46 / улица Бубнова, 37
|year= 1910 г. |author= арх. А.Ф. Снурилов
|description=
|image= Дом Головина.jpg
|wdid= Q106733596
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/dom-i-p-golovina/
|document= doc21022023
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.99839 |long= 40.990456 |precise=
|name= Памятное место — Городской сад 1 мая, где в 1906 г. были созданы первые профессиональные Союзы и где в 1918 г. под руководством М.В. Фрунзе работал 4-й губернский съезд Советов |knid= 3700000271
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Садовая, городской сад им. 1 Мая
|description=
|image=
|wdid= Q106733581
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
===улица Смирнова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993468 |long= 40.983107 |precise= yes
|name= Застройка улицы Смирнова
|knid= 3700001464 |complex= 3700001464
|knid-new= 372131370380004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 3, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 20, 21/1, 22/2, 39, 40, 42/2
|year= 1 треть XIX в. – 1910-е гг. |author=
|description= Дома 3, 7, 9, 13, 14, 17 и 42 утрачены, усадьбы вынесены в конец раздела отдельными комплексами
|image= Вид_ул.Смирнова, дома 8-16.jpg
|wdid= Q124131935
|wiki=
|commonscat= Smirnova Street, Ivanovo |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/ulicza-smirnova-fragment-zastrojki/
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994126 |long= 40.983093 |precise= yes
|name= Торговые ряды братьев Н.И. и В.И. Куражевых
|knid= 3700001465 |complex= 3700001464
|knid-new= 371510246870005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 3-5 / Красногвардейская улица, 4
|year= 1914-1915 гг. |author= А.Ф. Снурилов
|description=
|image= Старый пассаж (2).jpg
|wdid= Q106733597
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Ivanovo |protection= Р
|link= https://culture37.ru/object/torgovye-ryady-bratev-n-i-i-v-i-kurazhev/
|document= doc03042014
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993284 |long= 40.983131 |precise= yes
|name= Дом А.Л. Шумарина
|knid= 3730919005 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 6
|year= кон. XIX в. |author=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993710 |long= 40.982967 |precise= yes
|name= Дом Ф.А. Балуева
|knid= 3730919001 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 7
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Здание снесено в 2000-е гг. Нижние этажи нового 4-этажного дома стилизованы по мотивам фасада старой усадьбы.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993073 |long= 40.984156 |precise= yes
|name= Дом В.И. Мартьянова
|knid= 3730527000 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 12
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733671
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993376 |long= 40.984404 |precise= yes
|name= Дом Е.М. Бакулина
|knid= 3730920003 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 13
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131944
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992974 |long= 40.984323 |precise= yes
|name= Дом П.М. Самохвалова
|knid= 3730920004 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 14
|year= 1881 г., 1895 г.
|image=
|wdid= Q124131946
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993119 |long= 40.985488 |precise= yes
|name= Дом А.Х. Клобышева
|knid= 3730919002 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 17
|year= кон. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131943
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture | status = destroyed
|lat= 56.993029 |long= 40.985805 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730919003 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 19
|year= кон. XIX в.
|description = Снесен около 2019 года
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= |document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992754 |long= 40.985546 |precise= yes
|name= Дом А.П. Киселёва
|knid= 3730529000 |complex= 3700001464
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 20
|year= XIX в., надстроен в 1910-е гг.
|image=
|wdid= Q106733673
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993057 |long= 40.986219 |precise= yes
|name= Дом М.В. Мартьяновой (П.А. Белова)
|knid= 3730523000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 21 / улица Марии Рябининой, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_Смирнова, 21.jpg
|wdid= Q106733662
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992637 |long= 40.985927 |precise= yes
|name= Дом И.К. Мужжавлева
|knid= 3730530000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 22 / Лежневская улица, 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_Смирнова, 22.jpg
|wdid= Q106733674
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.991534 |long= 40.988788 |precise= yes
|name= Дом В.П. Малахова
|knid= 3730531000 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 40
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287112
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.991274 |long= 40.989383 |precise= yes
|name= Усадьба Л.Г. Сухарева и 1-е женское приходское училище
|knid= 3730919004 |complex= 3700001464
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 42/2
|year= 1908 г. |author=
|description= Значительно перестроены
|image= DomSuhareva.jpg
|wdid= Q106733675
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992912 |long= 40.983451 |precise= yes
|name= Усадьба Е.И. Жохова
|knid= 3730525000 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8 / Московская улица, 3
|year=
|image=
|wdid= Q106733665
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993184 |long= 40.983526 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730525001 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733666
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993009 |long= 40.983269 |precise= yes
|name= Производственный корпус |knid= 3730525003 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 8
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733668
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992968 |long= 40.982968 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730525002 |complex= 3730525000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Московская улица, 3
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733667
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993616 |long= 40.983291 |precise= yes
|name= Усадьба Ф.С. и М.А. Скобенниковой
|knid= 3730920000 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9 и 9А
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993651 |long= 40.983209 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730920001 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description= Полностью перестроен в 2011 году
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.993602 |long= 40.983389 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3730920002 |complex= 3730920000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 9А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= Полностью перестроен в 2000-х годах
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link=
|document=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Усадьба Н.М. Самохвалова
|knid= 3730526000 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10 и 10-б
|year=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993114 |long= 40.983979 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730526001 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733669
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993178 |long= 40.983797 |precise= yes
|name= Флигель (магазин) |knid= 3730526002 |complex= 3730526000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 10-б
|year= 1897 г.
|image=
|wdid= Q106733670
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993352 |long= 40.985187 |precise= yes
|name= Усадьба О.И. Щудрова
|knid= 3730522000 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15 / Красногвардейская улица, 12 и 12-а
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q124131937
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993198 |long= 40.985242 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 3700000260 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15
|year= нач. XIX в.
|description= Дом, где в 1917-1923 гг. размещалась типография и редакция газеты «Рабочий край»
|image=
|wdid= Q106733580
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993183 |long= 40.984958 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3730522003 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 15
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|image=
|wdid= Q106733661
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.993476 |long= 40.985500 |precise= yes
|name= Набойный корпус
|knid= 3730522002 |complex= 3730522000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Красногвардейская улица, 12-а
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124287109
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
|document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993798|long= 40.985563|precise= yes
|name= Второй набойный корпус
|knid= 3730522004 |complex= 3730522000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Красногвардейская улица, 12
|description=Значительно перестроен в 1951 г.
|year=
|image=
|wdid= Q106733659
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992853 |long= 40.984695 |precise= yes
|name= Усадьба О.Л. Селивановской
|knid= 3730528000 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16 и 16А
|year= кон. XIX - нач. XX вв.
|image=
|wdid= Q106733672
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992974 |long= 40.984552 |precise= yes
|name= Старый дом
|knid= 3730528001 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16
|year= 1896 г.
|image=
|wdid= Q124131941
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992705 |long= 40.984628 |precise= yes
|name= Новый дом
|knid= 3730528002 |complex= 3730528000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 16А
|year= 1913 г.
|image=
|wdid= Q124131942
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992288 |long= 40.988296|precise= yes
|name= Усадьба И.В. Селиванова
|knid= 3730524000 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 37 и 39
|year=
|image=
|wdid= Q124131939
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992293 |long= 40.988096 |precise= yes
|name= Щёточная мастерская |knid= 3730524002 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 37
|year= кон. XIX в.
|image= Ivanovo asv2018-08 img43 Smirnova39.jpg
|wdid= Q106733664
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992182 |long= 40.988343 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730524001 |complex= 3730524000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 39
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img42 Smirnova39.jpg
|wdid= Q106733663
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001464 |document3= doc03032020
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991689 |long= 40.989732 |precise= yes
|name= Усадьба И.И. Тезюкова |knid= 3740067000 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е
|image=
|wdid= Q124131947
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991576 |long= 40.989721 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3740067001 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img40 Smirnova49.jpg
|wdid= Q106733724
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991628 |long= 40.989528 |precise= yes
|name= Палатка |knid= 3740067002 |complex= 3740067000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 49
|year= 1890-е гг.
|image= Ivanovo asv2018-08 img41 Smirnova49.jpg
|wdid= Q106733725
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.987865 |long= 40.997784 |precise= yes
|name= Церковь Успения
|knid= 3700001466
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смирнова, 76
|year= 1843 г., 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Успения, Иваново.jpg
|wdid= Q106733599
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
}}
===улица Смольная===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022176 |long= 40.948052 |precise= yes
|name= Благотворительные учреждения М.А. Гарелиной |knid= 3700001467 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 3
|description= Комплекс деревянных зданий в народном варианте "русского" стиля
|image=
|wdid= Q106733600
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022030 |long= 40.947918 |precise= yes
|name= Детский приют |knid= 3700001468 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 3
|year= 1890 г.
|image=
|wdid= Q106733601
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.022405 |long= 40.948299 |precise= yes
|name= Училище и библиотека |knid= 3700001469 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 4
|description= Здание сохранилось, но в сильно изуродованном виде
|year= 1892 г.
|image=
|wdid= Q106733602
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Родильный дом |knid= 3700001470 |complex= 3700001467
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 4
|year= 1895 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023272 |long= 40.939386 |precise= yes
|name= Дачи Гарелиных
|knid= 3700001471 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= конец XIX в. – 1910-е годы |author=
|description=
|image= Garelin's country estate in Ivanovo - archive.jpg
|wdid= Q106733603
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023598 |long= 40.939555 |precise= yes
|name= Дача № 1
|knid= 3700001472 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= 1910-е годы |author=
|description= В 1920-е годы размещался санаторий для туберкулёзных больных
|image= Garelin's country estate 2022-08-21 - p3.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.022874 |long= 40.939232 |precise= yes
|name= Дача № 2
|knid= 3700001473 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= конец XIX века |author=
|description=
|image= Garelin's_country_estate_-_building_2_-_2022-08-21_-_p6.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=destroyed
|lat=57.0235477 |long=40.938642 |precise=yes
|name=Амбар
|knid=3740065001
|complex=3700001471
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Смольная, 11
|year= |author=
|description=Двухэтажное деревянное здание
|image=
|wdid= Q106733721
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document=svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023597 |long= 40.938717 |precise= yes
|name= Служебные постройки
|knid= 3740065002 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description= Одноэтажное каменное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023967 |long= 40.938695 |precise= yes
|name= Свинарник
|knid= 3740065003 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description= Деревянный сруб
|image= Garelin's country estate - service buildings - 2022-08-21 - p2.jpg
|wdid= Q106733722
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.023241 |long= 40.939063 |precise= yes
|name= Фонтаны
|knid= 3740065004 |complex= 3700001471
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Смольная, 11
|year= |author=
|description=
|image= Garelin's country estate fountain - 2022-08-21 - p1.jpg
|wdid= Q106733723
|wiki=
|commonscat= Garelin's country estate in Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
===Советская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998929 |long= 40.980092 |precise= yes
|name= Застройка улицы Советской (бывшей Негорелой)
|knid= 3700001474
|knid-new= 372131406280004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3, 5, 9, 15/5, 25, 27, 43, 45, 4, 22, 24, 26, 30, 32, 42, 44, 46, 54
|year= кон. XIX - сер. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q125130445
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/negorelaya-ulicza/
|document= doc17032020_19
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000073 |long= 40.979342 |precise= yes
|name= Усадьба В.Г. Мыльникова |knid= 3730532000 |complex= 3730532000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3
|year=
|image=
|wdid= Q106733676
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000046 |long= 40.979009 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730532001 |complex= 3730532000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом, Советская улица, 3, Иваново.jpg
|wdid= Q106733677
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000213 |long= 40.979503 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730532002 |complex= 3730532000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 3а
|year= 1910-е гг.
|image=
|wdid= Q106733678
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999455 |long= 40.979045 |precise= yes
|name= Дом А.И. Шуэ |knid= 3730536000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 4
|year= 1903 г., надстроен в советское время
|image=
|wdid= Q106733684
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999674 |long= 40.979492 |precise= yes
|name= Дом Дурденевских |knid= 3730533000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 5
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733679
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998618 |long= 40.981198 |precise= yes
|name= Усадьба Витовых |knid= 3730534000 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9-11
|year=
|image=
|wdid= Q106733680
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998823 |long= 40.980790 |precise= yes
|name= Главный дом |knid= 3700000272 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9
|year= сер. XIX в., перестроен в 1965 г.
|description= Ивановское музыкальное училище, где в 1913-1932 гг. протекла деятельность музыканта и композитора Ф.Э. Цабеля
|image= Ивановское музыкальное училище.JPG
|wdid= Q106733582
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998495 |long= 40.981198 |precise= yes
|name= Флигель |knid= 3730534001 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733681
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.998527 |long= 40.981053 |precise= yes
|name= Ворота |knid= 3730534002 |complex= 3730534000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 9-11
|year= 2 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733682
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99687 |long= 40.98276 |precise= yes
|name= Ситцепечатная фабрика товарищества мануфактур «А.М. Гандурин с братьями»
|knid= 3730224000 |complex= 3730224000
|knid-new= 371831412390004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Фабрика Гандуриных.jpg
|wdid= Q106733646
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/sitczepechatnaya-fabrika-tovarishhestva/
|document= doc13022018_14
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996569 |long= 40.983322 |precise= yes
|name= Восточный корпус
|knid= 3730224001 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733647
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996988 |long= 40.982598 |precise= yes
|name= Западный корпус
|knid= 3730224002 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Фабрика Гандуриных (вид с ул.Советской).jpg
|wdid= Q106733648
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996616 |long= 40.982646 |precise= yes
|name= Склады
|knid= 3730224003 |complex= 3730224000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 22 (во дворе)
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ivanovo - Sovetskaya Street - house 22 yard - 2023-01-04.jpg
|wdid= Q106733649
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 22, Ivanovo
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996613 |long= 40.983093 |precise= yes
|name= Дом полицмейстера |knid= 3700000288
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 24
|year= 1891 г.
|description= Здание, в котором в 1920-1923 гг. находился Иваново-Вознесенский уездно-городской комитет РКСМ
|image= Здание уездно-городского комитета РКСМ.jpg
|wdid= Q106733587
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 24, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996664 |long= 40.984258 |precise= yes
|name= Дом А.М. и С.М. Гандуриных
|knid= 3730535000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 25
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Дом_А.М. и С.М. Гандуриных, Советская улица, 25, Иваново.jpg
|wdid= Q106733683
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996298 |long= 40.984020 |precise= yes
|name= Пожарная часть
|knid= 3730570000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 26
|year= кон. XIX в., 1913 г. |author=
|description=
|image= Пожарная_часть, Советская улица, 26, Иваново.jpg
|wdid= Q106733720
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Мещанская управа |knid= 3710017000 |complex= 3710017000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= 1904 г.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description= Музей первого совета
|image= Музей Первого Совета.JPG
|wdid= Q106733627
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 27, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Ограда с воротами |knid= 3710017001 |complex= 3710017000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= 1904 г.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description=
|image= Управа (ворота с оградой).jpg
|wdid= Q106733628
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 27, Ivanovo
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996494 |long= 40.984745 |precise= yes
|name= Дом, в котором проходили заседания одного из первых в России Советов рабочих депутатов в 1905 году |knid= 3710017002 |complex= 3710017000
|knid-new= 411410018240006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 27
|year= кон. XIX в.
|author= арх. П.Д. Афанасьев
|description=
|image= Дом, в котором проходили заседания одного из первых в России Советов рабочих депутатов 1905 года.JPG
|wdid= Q24585612
|wiki= Музей первого Совета
|commonscat=Sovetskaya Street 27, Ivanovo |protection= Ф
|link= |document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.99584 |long= 40.98531 |precise= yes
|name= Мануфактура Фокина |knid= 3700001475 |complex= 3700001475
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 30
|year=1830-е гг. – кон. XIX в.
|description=
|image= Набойный корпус мануфактуры Фокиных.jpg
|wdid= Q106733604
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995907 |long= 40.985224 |precise= yes
|name= Дом Фокина (жилой дом промышленно-жилой усадьбы)
|knid= 3700001476 |complex= 3700001475
|knid-new= 371610553120005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 30
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Фокина.jpg
|wdid= Q106733605
|wiki=
|commonscat= Fokin Manor, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= d22101986
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995761 |long= 40.985808 |precise= yes
|name= Набойный корпус мануфактуры Фокиных
|knid= 3700068000 |complex= 3700001475
|knid-new= 371610553060005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 32
|year= 1830-е гг. |author=
|description=
|image= Набойный корпус усадьбы Я.Н.Фокина.JPG
|wdid= Q106733623
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc02111970
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995186 |long= 40.985461 |precise= yes
|name= Склады
|knid= 3730491000 |complex= 3700001475
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица 10 Августа, 43
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733658
|wiki=
|commonscat= Fokiny Factory, Ivanovo |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.996174 |long= 40.98546 |precise= yes
|name= Здание бывшей приходской школы и воскресной школы для рабочих, в которой в 1846-1843 гг. учился и в 1861-1862 гг. преподавал писатель-народник Ф.Д. Нефедов (1838-1902) |knid= 3700000273
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 33
|year= около 1840-х гг.
|description=
|image=
|wdid= Q106733583
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994907 |long= 40.987926 |precise= yes
|name= Общежитие хлопчатобумажного техникума
|knid= 3700001477
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 42
|year= 1930 г. |author= арх. С.К. Жук
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo_Sovetskaya42 001 7595.jpg
|wdid= Q106733606
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 42, Ivanovo |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/811/obshezhitie-hlopchatobumazhnogo-tehnikuma
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995625 |long= 40.987827 |precise= yes
|name= Торговая школа
|knid= 3710018000
|knid-new= 411410018140006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 43
|year= 1903-1904 гг. |author= арх. С.В. Напалков
|description= Здесь в 1905-1908 гг. учился писатель-революционер Д.А. Фурманов
|image= Ivanovo_Sovetskaya43 001 7607.jpg
|wdid= Q106733629
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 43, Ivanovo |protection= Ф
|link=
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995096 |long= 40.988619 |precise= yes
|name= Дом Е.Н. Зубаревой
|knid= 3730537000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 44
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Ivanovo_- Sovetskaya Street - house 44 - 223-01-04.jpg
|wdid= Q106733685
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 44, Ivanovo |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995487 |long= 40.98833 |precise= yes
|name= Дом Н.Т. Щапова
|knid= 3700001478
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 45
|year= 1908-1909 гг., надстроен в 1934 г. |author= А.Ф. Снурилов (в Своде памятников - П.А. Заруцкий), А.А. Бречалов (надстройка)
|description= Сейчас - Ивановская государственная сельскохозяйственная академия
|image= Ivanovo_Sovetskaya45 001 7586.jpg
|wdid= Q106733607
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya Street 45, Ivanovo |protection= В
|link= https://culture37.ru/object/dom-n-t-shhapova/
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994997 |long= 40.988968 |precise= yes
|name= Дом Крестовых |knid= 3730538000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 46
|year= кон. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733686
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise= yes
|name= Усадьба И.Г. Суслова (М.М. Бабанина) |knid= 3730539000 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99445 |long= 40.99148 |precise= yes
|name= Дом М.М. Бабанина
|knid= 3700001479 |complex= 3730539000
|knid-new= 372211370150004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year= кон. XIX в., 1911 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733608
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/dom-m-m-babanina/
|document= doc15032022
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994484 |long= 40.991596 |precise= yes
|name= Набойный корпус |knid= 3730539001 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Советская улица, 54
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733687
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994126 |long= 40.991430 |precise= yes
|name= Дом И.Г. Суслова |knid= 3730539002 |complex= 3730539000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица 10 Августа, 79
|year= 1 пол. XIX в.
|image=
|wdid= Q106733688
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===Сосновая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Ситценабивная фабрика Витовых (фабрика «Красная Талка»)
|knid= 3710020000 |complex= 3710020000
|knid-new= 371410188560006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= |author=
|description=
|image= Red Talka 2003.JPG
|wdid= Q16666804
|wiki= Красная Талка (фабрика)
|commonscat= Krasnaya Talka Factory, Ivanovo |protection= Ф
|link= https://culture37.ru/object/arhitekturnyj-kompleks-sitczenabivno/
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Амбулатория |knid= 3710020001 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733630
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Контора |knid= 3710020002 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733631
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Корпус вспомогательный |knid= 3710020003 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733632
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Корпус отделочный |knid= 3710020004 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 1863 г., кон.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733633
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.010975 |long=41.006325 |precise=yes
|name=Корпус прядильный |knid=3710020005 |complex=3710020000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Сосновая, 1
|year=1927-1928 гг. |author=арх. Гладков В.В., арх. Николаев И.С.
|style=конструктивизм
|description=
|image= Krasnaya Talka factory (Cotton-spinning building).jpg
|wdid= Q106733634
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/813/pryadilnyj-korpus-fabriki-krasnaya-talka |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Пожарное депо |knid= 3710020006 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733635
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Склады |knid= 3710020007 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733636
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.010975 |long= 41.006325 |precise= yes
|name= Училище фабричное |knid= 3710020008 |complex= 3710020000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1
|year= 2-я пол.19 в.
|description=
|image=
|wdid= Q106733637
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.01006 |long= 40.9954 |precise= yes
|name= Жилой дом на 32 квартиры фабрики «Красная Талка»
|knid= 3700001480
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 1 / улица Шошина, 12
|year= 1933-1935 гг. |author= арх. И.Н. Дубов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733609
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/800/zhiloj-dom-na-32-kvartiry-fabriki-krasnaya-talka
|linkextra= https://culture37.ru/object/zhiloj-dom-na-32-kvartiry-fabriki-krasna/
|document= doc18062009
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 57.00963 |long= 40.99757 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1927 по 1931 гг. жил Герой Советского Союза Алексей Михайлович Милованов
|knid= 3700000274
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Сосновая, 6
|year= 1927 г. |author=
|description= деревянный 8-ми квартирный дом
|image= Иваново, Сосновая, 6.jpg
|wdid= Q106733584
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Союзная улица===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.002840 |long= 40.955517 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740076000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 5/7
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733731
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.003332 |long= 40.954734 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740074000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 7а
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733729
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.003823 |long= 40.953876 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740075000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Союзная улица, 9
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733730
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.03033 | long=40.99052 |precise=yes
|name=Детский дом МОПРа |knid=3700001491
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Спортивная (или Лыжная), 21
|year=1931 г. - 1933 г. |author= Н.И. Порхунов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733614
|wiki=
|commonscat=
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/1373/interdom-ivanovskij-internacionalnyj-detskij-dom
}}
===улица Станко===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.989697 |long= 40.976890 |precise= yes
|name= Застройка улицы Станко (Панской улицы)
|knid= 3700001482
|knid-new= 371831314040004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 2/1, 6, 10, 12, 14а, 16, 18, 20, 22, 24/12, 30, 32, 34, 3, 5, 7, 9, 11, 13, 15, 17,19, 21/9, 23, 25, 27, 29 (лит. А, Б), 31/12, Маяковского улица, 9
|year= XIX – нач. XX в. |author=
|description= Дома 17, 18, 20, 22, 24/12, 30 и 32 утрачены; в случае дома 6 даже из паспорта неясна историческая ценность
|image=
|wdid= Q124181798
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link= https://culture37.ru/object/panskaya-ulicza/
|document= doc18062009
|document2= doc26022014
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.993559 |long= 40.979558 |precise= yes
|name= Клуб приказчиков |knid= 3700046000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 2 / Палехская улица, 1
|year= 1860-е гг.
|description=
|image=
|wdid= Q106733620
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992952 |long= 40.979669 |precise= yes
|name= Дом П.Н. Соловьёва |knid= 3730540000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 3
|year= 1901 г.
|image=
|wdid= Q106733689
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992750 |long= 40.979518 |precise= yes
|name= Дом М.Н. Китаевой
|knid= 3730541000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 5
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= Станко_5.jpg
|wdid= Q106733690
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.992220 |long= 40.979078 |precise= yes
|name= Дом И.А. Соколова |knid= 3700000275
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 7
|year= 1828 г.
|description= Дом, в котором размещался штаб 307 стрелковой дивизии, формировавшейся в Иванове
|image=
|wdid= Q106733585
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992018 |long= 40.978826 |precise= yes
|name= Дом А.Н. Кокурина |knid= 3700001483
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 9
|year= 1910 г., надстроен в 1933 г.
|description=
|image= Улица Станко, 9.jpg
|wdid= Q106733610
|wiki=
|commonscat= Stanko Street 9, Ivanovo |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992876 |long= 40.978940 |precise= yes
|name= Дом М.Е. Смуровой
|knid= 3730552000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 10
|year= 1890-е гг., надстроен в 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Станко_10.jpg
|wdid= Q106733701
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991781 |long= 40.978580 |precise= yes
|name= Дом Е.К. Апарина |knid= 3730542000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 11
|year= 1902 г., надстроен в 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733691
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992709 |long= 40.978511 |precise= yes
|name= Усадьба И.А. Соколова |knid= 3730553000 |complex= 3730553000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 12-14
|year=
|image=
|wdid= Q106733702
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992577 |long= 40.978543 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730553001 |complex= 3730553000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 14а
|year= 1903 г., надстроен в 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Станко_14а.jpg
|wdid= Q106733703
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992656 |long= 40.978774 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3730553002 |complex= 3730553000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 12
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Станко_12.jpg
|wdid= Q106733704
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991655 |long= 40.978504 |precise= yes
|name= Дом Г.Г. Середянкина |knid= 3730543000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 13
|year= 1901 г.
|image=
|wdid= Q106733692
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.992065 |long= 40.978039 |precise= yes
|name= Комплекс дома Н.Н. Новиковой |knid= 3730554000 |complex= 3730554000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year=
|image=
|wdid= Q106733705
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992152 |long= 40.978232 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730554001 |complex= 3730554000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year= 1876 г. |author=
|description=
|image= Станко_16.jpg
|wdid= Q106733706
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.992018 |long= 40.978242 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3730554002 |complex= 3730554000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 16
|year= конец XIX в. |author=
|description=
|image= Станко_16 ворота.jpg
|wdid= Q106733707
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.991251 |long= 40.978075 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730544000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 17
|year= 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733693
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990894 |long= 40.977802 |precise= yes
|name= Дом Н.И. Рахова |knid= 3730545000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 19
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733694
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990285 |long= 40.977533 |precise= yes
|name= Дом М.В. Меньшикова |knid= 3730546000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 21
|year= конец XIX в., надстроен в 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733695
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989986 |long= 40.977394 |precise= yes
|name= Дом В.И. Волкова |knid= 3730547000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 23
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733696
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989828 |long= 40.977351 |precise= yes
|name= Дом В.И. Волкова |knid= 3730548000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 25
|year= 1910 г., надстроено в 1930-е гг. |author= арх. А.Ф. Снурилов
|image=
|wdid= Q106733697
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989700 |long= 40.977256 |precise= yes
|name= Дом Ильинских (А.И. Латышева) |knid= 3730549000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 27
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733698
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989378 |long= 40.977069 |precise= yes
|name= Дома Ф.Г. Киселёвой и А.М. Собинова |knid= 3730550000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 29
|year= 2-я половина XIX в.
|description= Два дома, слившиеся в один
|image=
|wdid= Q106733699
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.989074 |long= 40.976915 |precise= yes
|name= Дом И.А. Соколова |knid= 3730551000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 31 / улица Маяковского, 12
|year= 1890-е гг.
|image=
|wdid= Q106733700
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.990009 |long= 40.976261 |precise= yes
|name= Жилой дом |knid= 3730555000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Станко, 32
|year= 1930-е гг.
|image=
|wdid= Q106733708
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001482
}}
===Старокурьяновская улица===
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.019814 |long=40.921047 |precise=yes
|name=Дом Самойлова П.И. (Свято-Сергиевское подворье Николо-Шартомского монастыря)
|knid=3700001492
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Старокурьяновская, 19
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733615
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===переулок Степанова===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994422 |long= 40.978692 |precise= yes
|name= Жилой дом И.А. Соколова |knid= 3730464000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Степанова, 12
|year= конец XIX в.
|description= Краснокирпичный дом
|image=
|wdid= Q106733656
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.994502 |long= 40.978614 |precise= yes
|name= Жилой дом В.П. Тихомирова |knid= 3730465000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Степанова, 12, корпус 1
|year= начало XX в.
|description= Двухэтажный дом с декором на фасаде
|image=
|wdid= Q106733657
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===улица Степанова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Застройка улицы Степанова (бывшей Широкой)
|knid= 3700001484
|knid-new= 372131420470004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 4, 6, 10, 14, 24, 28, 28а, 3, 7, 9, 13/6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Дома 5 и 13/6 утрачены
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc02032020_10
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995350 |long= 40.976803 |precise= yes
|name= Гостиница городского общества |knid= 3730556000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 3
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733709
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001484
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995523 |long= 40.977549 |precise= yes
|name= Дом А.В. Дурденевской |knid= 3730557000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 4
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733710
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= passport3700001484
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.995804 |long= 40.976026 |precise= yes
|name= Дом И.Г. Генералова |knid= 3700047000
|knid-new= 371610554570005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 7
|year= конец XIX в.
|description= Здание, в котором в мае-июне 1917 г. находился Совет рабочих и солдатских депутатов
|image=
|wdid= Q106733621
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc08121949
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995752 |long= 40.977233 |precise= yes
|name= Дома Н.Г. Бегена и М.А. Любимовой |knid= 3730558000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 8
|year= 1895 г.
|image=
|wdid= Q106733711
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996038 |long= 40.974727 |precise= yes
|name= Ансамбль женской гимназии
|knid= 3730050000 |complex= 3730050000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 9
|year= 1904 г. |author= арх. С.В. Напалков
|description=
|image= Ivanovo Stepanova9 001 7364.jpg
|wdid= Q106733643
|wiki=
|commonscat= Stepanov street 9, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc28022018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.996208 |long= 40.975028 |precise= yes
|name= Гимназия женская
|knid= 3700001485 |complex= 3730050000
|knid-new= 371811313730005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 9
|year= 1904 г. |author= арх. С.В. Напалков
|description=
|image= Гимназия №30.JPG
|wdid= Q4525179
|wiki= Школа № 30 (Иваново)
|commonscat= Stepanov street 9, Ivanovo |protection= Р
|link=
|document= doc28022018
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.996106 |long=40.975591 |precise=yes
|name=Сторожка |knid=3730050001 |complex=3730050000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 9
|year=1904 г. |author=арх. С.В. Напалков
|description=
|image=
|wdid= Q106733644
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link= |document=doc28022018
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996018 |long= 40.976734 |precise= yes
|name= Дом К.В. Напалкова |knid= 3730559000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 10
|year= середина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733712
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.99642 |long= 40.974434 |precise= yes
|name= Здание, где в 1919-1920 гг. помещалась 14 Иваново-Вознесенские пехотные курсы комсостава |knid= 3700000277
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 13/8
|year=1870-е
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.996258 |long=40.976276 |precise=yes
|name= Гостиница «Центральные номера» Н.П. Шахова |knid=3710021000
|knid-new= 371410046970006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 14
|year= середина XIX в., перестроен в 1912-1914 гг. |author=арх. Снурилов А.Ф. (перестройка)
|description= Дом, в котором в 1918 г. жил государственный и военный деятель М.В. Фрунзе
|image=Улица Степанова, 14 (1).JPG
|wdid= Q106733638
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997406 |long= 40.974357 |precise= yes
|name= Дом Н.М. Гудкова |knid= 3730560000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 24
|year= конец XIX в.
|image=
|wdid= Q106733713
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.997837 |long=40.973637 |precise=yes
|name=Усадьба Латышевых |knid=3700001486 |complex=3700001486
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Степанова, 28а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733611
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997716 |long= 40.973840 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3700001487 |complex= 3700001486
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= 2-я половина XIX в., 1910-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q135898423
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997584 |long= 40.973966 |precise= yes
|name= Палатка |knid= 3700001488 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= 1-я пол. 19 в. - нач. 20 в.
|description= Утратила весь свой декор
|image=
|wdid= Q106733612
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997892 |long= 40.973515 |precise= yes
|name= Склад |knid= 3700001489 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Степанова, 28а
|year= конец XIX в., надстроен в советское время
|description=
|image=
|wdid= Q106733613
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3700001490 |complex= 3700001486
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= проспект Ленина, 13
|description=
|year= 1916 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
===Строительная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.999807 |long= 40.957182 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740081000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 1
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya1 001 7696.jpg
|wdid= Q106733732
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000263 |long= 40.953780 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740083000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 8
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya8 001 7769.jpg
|wdid= Q106733733
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000503 |long= 40.952300 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740086000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 12 / улица Менделеева, 20
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733737
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000105 |long= 40.952654 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid= 3740084000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 13 / улица Менделеева, 21
|year= 1924-26 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Stroitelnaya13 001 7776.jpg
|wdid= Q106733734
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.000058 |long= 40.952203 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740085000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительная улица, 15 / улица Менделеева, 22
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733736
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
===Строительный переулок===
{{monument |type= architecture
|lat= 56.999741 |long= 40.956013 |precise= yes
|name= Жилой дом первого рабочего посёлка |knid= 3740094000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Строительный переулок, 7
|year= 1924-26 гг.
|image=
|wdid= Q106733738
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.000315 |long=40.956270 |precise=yes
|name=Жилой дом первого рабочего посёлка
|knid=3740095000
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Строительный переулок, 9
|year=1924-26 гг. |author=
|description=
|image=Ivanovo_FirstWorkersSettlement StroitelnyLane9 001 7723.jpg
|wdid= Q106733739
|wiki=
|commonscat=First Workers' Settlement
|link=
|document=svod1
}}
==Т==
===Театральная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Застройка Театральной улицы и Врачебного переулка
|knid= 3700001493
|knid-new= 372231379840004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Театральная, 3, 5, 7, 15, 21/7, 31, 18 + переулок Врачебный, 3а, 4а
|year= |author=
|description= Дом 7 утрачен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.994845 |long= 40.975489 |precise= yes
|name= Усадьба Самокатова (Лебедевых)
|knid= 3730561000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 3
|year= 1-я четверть XIX в. |author=
|description= Фасад встроен в современное здание
|image= Иваново,_усадьба Самокатова (Лебедевых), Театральная, 3.jpg
|wdid= Q106733714
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.995015 |long= 40.975221 |precise= yes
|name= Дом Сергеева
|knid= 3730562000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 5
|year= 1907-08 гг. |author=
|description= Фасад встроен в современное здание
|image= Иваново,_дом Сергеева, Театральная, 5.jpg
|wdid= Q106733715
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.995744 |long= 40.973933 |precise= yes
|name= Дом А.В. Силантьева |knid= 3730563000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 15
|year= конец XIX - начало XX вв.
|image=
|wdid= Q106733716
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997395 |long= 40.972335 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3730567000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 18
|year= начало XX в. |author=
|description=
|image= Ivanovo_Teatralnaya18 001 7352.jpg
|wdid= Q106733719
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= doc18062009
|document2= passport3700001493
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.996154 |long= 40.973236 |precise= yes
|name= Дом Е.И. Красковского |knid= 3730564000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 21 / переулок Семёновского, 7
|year= 1-я половина XIX в.
|image=
|wdid= Q106733717
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997047 |long= 40.971826 |precise= yes
|name= Дом Красковских |knid= 3730565000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Театральная улица, 31
|year= 1-я половина XIX в., начало XX в.
|image=
|wdid= Q106733718
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009 |document2= svod1
}}
===улица Тимирязева===
{{monument |type= architecture
|lat= 57.016817 |long= 40.955432 |precise= yes
|name= Прядильный корпус фабрики им. Ф.Э. Дзержинского |knid= 3710022000
|knid-new= 401410017570006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Тимирязева, 1
|year= 1926-1927 гг. |author= арх. Стаборовский А.А., инж. Рудницкий Н.В.
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img31 Dzerzhinsky Factory.jpg
|wdid= Q106733639
|wiki=
|commonscat= Dzerzhinsky Factory in Ivanovo|protection= Ф
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/893/pryadilnyj-korpus-fabriki-im-fe-dzerzhinskogo |document= doc04121974
}}
===улица Ткачей===
{{monument |type=architecture |status=
|lat= 57.006237 |long= 40.940792 |precise= yes
|name=Жилой дом на 2 квартиры первого рабочего посёлка |knid=3700001450
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address= улица Ткачей, 18
|year= |author=
|description=
|image= 1raboch2kv.jpg
|wdid= Q106733594
|wiki=
|commonscat=First Workers' Settlement
|link= |document= svod1
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.011963 |long= 40.952845 |precise= yes
|name= Ситцепечатная фабрика Н.М. Полушина
|knid= 3740107000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Фабричный проезд, 5
|year= конец XIX - начало XX вв. |author=
|description= Как минимум набойный корпус (длинное здание, дом 5) считается историческим
|image= Ivanovo_FabrichnyProezd5 001 7964.jpg
|wdid= Q106733740
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 57.029 |long= 40.96385 |precise= yes
|name= Кладбище «старых большевиков»
|knid= 3700000308
|knid-new= 371610555500005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе
|year= |author=
|description=
|image= Стена_Большевиков1.jpg
|wdid= Q124745996
|wiki= Кладбище старых большевиков
|commonscat= Old Bolsheviks cemetery (Ivanovo) |protection= Р
|link=
|document= doc25061997
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 57.028084 |long= 40.96643 |precise= yes
|name= Церковь Успения (деревянная)
|knid= 3710023000
|knid-new= 401410017390006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, 7
|year= конец XVII - начало XVIII вв. |author=
|description= Практически полностью сгорела 18 ноября 2015 года, уцелевшие части использованы при строительстве копии церкви.
|image= Успенская_церковь (Иваново).JPG
|wdid= Q21644864
|wiki= Успенская церковь (Иваново)
|commonscat= Church of Assumption (Ivanovo) |protection= Ф
|link=
|document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.029186 |long= 40.96651 |precise= yes
|name= ДК Ифторфмаш |knid= 3730226000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, 9
|description=
|image=
|wdid= Q106733651
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.030132 |long= 40.967926 |precise=
|name= Памятник-обелиск Ф.А. Самцову — садоводу-мичуринцу, изобретателю посадочных горшков и посадочной машины |knid= 3700000307
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Фрунзе, сквер
|year= 1956 г.
|description=
|image=
|wdid= Q106733588
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
==Ч==
{{monument |type=architecture |status=
|lat=57.015553 |long=41.01245 |precise=yes
|name=Здание Ивановского ГПТУ № 1 имени П.А. Дельцова
|knid=3700000112
|knid-new=
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=улица Чайковского, 38
|year=1928 г. |author=
|description=2-х этажное деревянное здание
|image=
|wdid= Q106733578
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
|dismissed= doc20102025_29
}}
==Ш==
===Шереметевский проспект===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 57.006416 |long= 40.99172 |precise= yes
|name= Памятник Героям фронта и тыла в честь боевых и трудовых подвигов, проявленных ивановцами в ВОВ 1941-1945 гг.
|knid= 3730238000
|knid-new= 372131369960004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект
|year= 1980-е гг. – начало XXI в. |author=
|description=
|image= WW II monument (Ivanovo, Russia).jpg
|wdid= Q106733654
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc09042021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.997276 |long= 40.980736 |precise= yes
|name= Здание гостиницы «Центральная»
|knid= 3700001495
|knid-new= 371610745350004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 1/25
|year= 1929-1930 гг. |author= Д.В. Разов, Я.Ф. Попов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Гостиница "Центральная" - panoramio.jpg
|wdid= Q106733616
|wiki=
|commonscat= Hotel Tsentralnaya, Ivanovo |protection= М
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/809/gostinica-centralnaya
|document= doc05092016
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.997623 |long=40.98143 |precise=yes
|name=Губстрахкасса
|knid=3700001496
|knid-new=371711304630004
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 3
|year=1926-1927 гг. |author=Г.Г. Павин
|style=конструктивизм
|description=
|image=Здание Губстрахкассы.jpg
|wdid= Q106733617
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document=doc16032017
|protection=М
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 56.997913 |long= 40.981903 |precise= yes
|name= Дом Дарьинского |knid= 3700051000
|knid-new= 371610554150005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 5
|year= вторая половина XIX в.
|description= Здесь в 1922-26 гг. находился центральный клуб молодежи. Здесь также помещался губком РКСМ
|image= Фридриха, 5.jpg
|wdid= Q106733622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc31051965
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.998497 |long= 40.981796 |precise= yes
|name= Иваново-Вознесенский политехнический институт
|knid= 3710025000 |complex= 3710025000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 7
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo ISUCT.jpg
|wdid= Q4196666
|wiki= Ивановский государственный химико-технологический университет
|commonscat= Ivanovo State University of Chemistry and Technology
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.998497 |long=40.981796 |precise=yes
|name=Институт химико-технологический (главный корпус) |knid=3710025001 |complex=3710025000
|knid-new= 401410017420006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 7
|year=1928-1930 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image=Ivanovo State University of Chemistry and Technology. Main building.jpg
|wdid= Q106733641
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/902/zdanie-himiko-tehnologicheskogo-instituta |document= doc04121974
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.99936 |long=40.983414 |precise=yes
|name=Здание областной научной библиотеки |knid=3710025002 |complex=3710025000
|knid-new= 401410017340006
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 11
|year=1921-1931 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image= Ивановская областная научная библиотека.jpg
|wdid=Q4196598
|wiki=Ивановская областная научная библиотека
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc04121974
}}
{{monument |type=architecture |status=
|lat=56.9995 |long=40.985977 |precise=yes
|name= Аудиторный корпус Химико-технологического института |knid=3710025003 |complex=3710025000
|knid-new= 371610553490005
|region=ru-iva |district=Иваново
|municipality=Иваново |munid=Q2630
|address=Шереметевский проспект, 14
|year=1930-1934 гг. |author=арх. Фомин И.А.
|style=конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=http://theconstructivistproject.com/ru/object/898/auditornyj-korpus-ightu |document= doc11101976
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.000217 |long= 40.98467 |precise= yes
|name= Здание Текстильного института
|knid= 3710025004 |complex= 3710025000
|knid-new= 401410017360006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 21
|year= 1928-1937 гг. |author= арх. Фомин И.А.
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q4196595
|wiki= Текстильный институт Ивановского государственного политехнического университета
|commonscat= |protection= Ф
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/903/zdanie-tekstilnogo-instituta
|document= doc04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.99774 |long= 40.98436 |precise= yes
|name= Здание медицинского института
|knid= 3700074000
|knid-new= 371610553320005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 8
|year= 1937-56 гг. |author= арх. Н.И. Кадников
|description=
|image= Медицинский институт.jpg
|wdid= Q48948663
|wiki= Главный учебный корпус ИвГМА
|commonscat= Ivanovo Medical Academy |protection= Р
|link=
|document= doc11101976
}}
{{monument |type= monument
|lat= 56.9980402 |long= 40.9840465 |precise= yes
|name= Бюст А.С. Бубнова |knid= 3730233000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 8 (у здания медакадемии)
|description=
|image= Бюст Бубнова у медакадемии.jpg
|wdid= Q106733653
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.999577 |long= 40.986084 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1916-1917 гг. помещались курсы Иваново-Вознесенского отделения Московского общества грамотности, на которых преподавал Д.А. Фурманов |knid= 3700000279
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 14
|description= снесено?
|image=
|wdid= Q106733586
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= 57.00013 |long= 40.986897 |precise= yes
|name= Памятник Ф.А. Афанасьеву |knid= 3710024000
|knid-new= 371510197030006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект / Садовая улица
|year= 1967 г.
|author= арх. Евграфов В.С., арх. Смирнов А.А., ск. Шмелев В.А.
|description=
|image= Afanasiev-monument.jpg
|wdid= Q106733640
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link= |document= doc30081960
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.00207 |long= 40.987255 |precise= yes
|name= Общежитие ИВПИ |knid= 3700001498 |complex= 3700001498
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 29-37
|year=1929-1934 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo. Near two heritage Students Hostels of 1920s (Sheremet'evsky prospekt, 35,37).jpg
|wdid= Q106733619
|wiki=
|commonscat=
|link= http://theconstructivistproject.com/ru/object/1063/zdaniya-obshezhitij-studencheskij-gorodok-ivpi |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.001470 |long= 40.987224 |precise= yes
|name= Административно-общественный корпус («дом спорта»)
|knid= 3740069001 |complex= 3700001498
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 33
|year= 1934 г. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Ivanovo_SheremetyevskyAvenue33 002 1999.jpg
|wdid= Q106733726
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.001241 |long= 40.986296 |precise= yes
|name= Здание общежития |knid= 3740069002 |complex= 3700001498
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 29
|year= 1929-31 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image=
|wdid= Q106733727
|wiki=
|commonscat=
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.002137 |long= 40.987583 |precise= yes
|name= Здание общежития
|knid= 3740069003 |complex= 3700001498
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 35-37
|year= 1929-31 гг. |author= арх. Н.А. Круглов, Б.А. Кондрашов
|style= конструктивизм
|description=
|image= Здание_общежития, Шереметевский проспект, 35-37, Иваново.jpg
|wdid= Q106733728
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.002872 |long= 40.988537 |precise= yes
|name= Казанская церковь |knid= 3710026000
|knid-new= 401410017410006
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 41
|year= 1810 г., 1907 г. |author= арх. Я. Маричелли (перестройка из промышленного корпуса в начале XIX в.)
|description=
|image= Казанская церковь в Иванове.jpg
|wdid= Q25396669
|wiki= Казанская церковь (Иваново)
|commonscat= Church of the Theotokos of Kazan (Ivanovo) |protection= Ф
|link= |document= doc20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004176 |long= 40.989776 |precise= yes
|name= Электротеатр «Аванс»
|knid= 3700001497
|knid-new= 372611471490004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 53
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Электротеатр «Аванс».JPG
|wdid= Q106733618
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc14072026_47
}}
{{monument |type= monument
|lat= 56.999897 |long= 40.985058 |precise= yes
|name= Бюст М.В. Фрунзе |knid= 3730239000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, перед зданием ИвТА
|description=
|image= Бюст Фрунзе перед ИвТА.jpg
|wdid= Q106733655
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.005787 |long= 40.99231 |precise= yes
|name= Дом науки и техники |knid= 3730225000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 58
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img63 SheremetevskyPr58.jpg
|wdid= Q106733650
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 57.01082 |long= 40.989243 |precise= yes
|name= Ансамбль Введенской церкви |knid= 3700070000 |complex= 3700070000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img64 Vvedensky Monastery.jpg
|wdid= Q4105624
|wiki= Введенский монастырь (Иваново)
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link= |document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0108677 |long= 40.9892982 |precise= yes
|name= Введенская церковь
|knid= 3700070001 |complex= 3700070000
|knid-new= 371610458410005
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1900-1907 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Monastère de la présentation de Marie au temple.jpg
|wdid= Q106733624
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo) |protection= Р
|link=
|document= doc13081966
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0108034 |long= 40.9900063 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3700070002 |complex= 3700070000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q106733625
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link=
|document= svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.0107304 |long= 40.9885794 |precise= yes
|name= Ограда с решеткой, воротами и угловыми павильонами
|knid= 3700070003 |complex= 3700070000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= Шереметевский проспект, 88
|year= 1909-13 гг. |author=
|description=
|image= Ivanovo asv2018-08 img65 Vvedensky Monastery.jpg
|wdid= Q106733626
|wiki=
|commonscat= Vvedensky Monastery (Ivanovo)
|link=
|document= svod1
}}
===улица Шестернина===
{{monument |type= history
|lat= 57.014126 |long= 40.96554 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1921-1934 гг. находился текстильный трест, один из первых в стране |knid= 3700000512
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Шестернина, 3
|description= Председателем этого треста в 1921-1925 гг. работал видный большевик К.И. Фролов
|image=
|wdid= Q106733590
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.014454 |long= 40.96572 |precise=
|name= Рабочий клуб фабрики им. Ф. Зиновьева |knid= 3700000513
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Шестернина, 39а
|year= 1898 г.
|description=
|image=
|wdid= Q106733591
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link= |document= doc18062009
}}
==Я==
=== улица Якова Гарелина ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.021458 |long= 40.967346 |precise= yes
|name= Дом А.И. Фолькмана
|knid= 3700001368
|knid-new= 372611458290004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Иваново,_улица Якова Гарелина, 2 (1).jpg
|wdid= Q106733592
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc19022026_21
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.02174 |long= 40.966225 |precise= yes
|name= Жилой дом Калашникова
|knid= 3730207000
|knid-new= 371610553450004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 6
|year= |author=
|description=
|image= Якова_Гарелина 6.jpg
|wdid= Q106733645
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= doc17092014
}}
{{monument |type= history
|lat= 57.02282 |long= 40.963436 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1917 г. проходили первые организационные собрания по созданию в Иваново-Вознесенске «Союза рабочей социалистической молодежи» |knid= 3730230000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Якова Гарелина, 16
|description=
|image=
|wdid= Q106733652
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link= |document= doc31051965
}}
=== улица Ясной Поляны ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006366 |long= 40.943951 |precise= yes
|name= Жилые кварталы Первого рабочего поселка
|knid= 3730916000 |complex= 3730916000
|knid-new= 372231380000004
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улицы Ткачей, Ясной Поляны, территория, ограниченная улицами Ясной Поляны, Ярмарочной, Рабфаковской и переулком Гаражный
|year= 1920-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q48940418
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
|document= doc15032022_25
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008578 |long= 40.944717 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916001 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102406
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008264 |long= 40.944411 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916002 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 3
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102407
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008171 |long= 40.943450 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916003 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102409
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007965 |long= 40.944088 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916004 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 5
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102411
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007858 |long= 40.943136 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916005 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 6
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102413
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007392 |long= 40.942552 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916006 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 10
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102415
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006823 |long= 40.941707 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916007 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 14/17
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102417
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006211 |long= 40.940791 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916008 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 18
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102419
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005926 |long= 40.940351 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916009 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 20
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102420
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007431 |long= 40.944690 |precise= yes
|name= Жилой дом на 2 квартиры
|knid= 3730916010 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 6/12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102421
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007941 |long= 40.946352 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916011 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 1/99
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102422
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.008210 |long= 40.945543 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916012 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 2/101
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102423
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.007907 |long= 40.945166 |precise= yes
|name= Жилой дом на 4 квартиры
|knid= 3730916013 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102424
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006863 |long= 40.942686 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916014 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 11
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102425
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006519 |long= 40.942120 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916015 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 13
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102426
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006117 |long= 40.941572 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916016 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 15
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102427
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005804 |long= 40.941105 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916017 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ткачей, 17/16
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102428
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006867 |long= 40.943890 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916018 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 8
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102429
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006284 |long= 40.944321 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916019 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 9
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102430
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006524 |long= 40.943378 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916020 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 10
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102431
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005941 |long= 40.943782 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916021 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 11
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102432
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006176 |long= 40.942866 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916022 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102433
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005598 |long= 40.943270 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916023 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 13
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102434
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005828 |long= 40.942318 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916024 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 14
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102435
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005265 |long= 40.942740 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916025 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 15/12
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102436
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005495 |long= 40.941788 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916026 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Ясной Поляны, 16/14
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102437
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005466 |long= 40.946307 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916027 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 3
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102438
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005730 |long= 40.945822 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916028 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102440
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004946 |long= 40.945651 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916029 |complex= 3730916000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 5
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo Garazhnaya5 001 7825.jpg
|wdid= Q124102441
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005392 |long= 40.945309 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916030 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 6
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102442
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004622 |long= 40.945265 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916031 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 7/4
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102443
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005049 |long= 40.944788 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916032 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 8
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102444
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004662 |long= 40.944178 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916033 |complex= 3730916000
|knid-new=
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 10/6
|year= |author=
|description=
|image= Ivanovo Garazhnaya10 001 7845.jpg
|wdid= Q124102445
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005564 |long= 40.947627 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916034 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 18/1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102446
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004245 |long= 40.945938 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916035 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 24/2
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102447
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.006593 |long= 40.945229 |precise= yes
|name= Жилой дом на 8 квартир
|knid= 3730916036 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= переулок Гаражный, 11/7
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102448
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005809 |long= 40.946792 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916037 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Гаражная, 1
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102449
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.005196 |long= 40.947124 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916038 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 20
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102450
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 57.004667 |long= 40.946459 |precise= yes
|name= Жилой дом на 10 квартир
|knid= 3730916039 |complex= 3730916000
|region= ru-iva |district= Иваново
|municipality= Иваново |munid= Q2630
|address= улица Рабфаковская, 22
|year= |author= |description= |image= |wdid= Q124102451
|wiki=
|commonscat= First Workers' Settlement |protection= М |document=
}}
==Документы==
{{monument-documents
|region=ru-iva
|doc08121949
|doc30081960
|doc31051965
|doc13081966
|doc02111970
|doc04121974
|doc11101976
|d22101986
|doc20021995
|doc25061997
|doc18062009
|doc26022014
|doc03042014
|doc17092014
|doc05092016
|doc16032017
|doc13022018_14
|doc28022018
|doc03032020
|doc02032020_10
|doc17032020_19
|doc09042021
|doc15032022
|doc15032022_25
|doc21022023
|doc20102025_29
|doc19022026_21
|doc14072026_47
|passport3700001464
|passport3700001482
|passport3700001484
|passport3700001493
|svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
rygcgymdenvgg99sho8g9xuzgu3jjo8
Участник:Olksolo/duplicate-ids
2
26316
777012
776677
2026-09-12T04:31:27Z
AVSBot
30804
automatic update by script
777012
wikitext
text/x-wiki
=== ОКН с дублирующимися идентификаторами (дубли knid) по состоянию на 12.09.2026 ===
=== ОКН с неправильными идентификаторами комплекса ===
=== Прочие противоречия ===
* [[Культурное наследие России/Ставропольский край/Кисловодск]] 2630332000 MISSING_IN_DB {"knid":"2630332000","type":"architecture","status":"","lat":"43.90102405277662","long":"42.710986407264826","precise":"yes","name":"Особняк С.М. Спицыной","knid_new":"261510410720005","region":"ru-sta","district":"Кисловодск","municipality":"Кисловодск","munid":"Q153676","address":"улица Авиации, 12 \/ улица Чкалова, 45 литер В","year":"кон. XIX в.","author":"","description":"Русский классицизм, модерн. Ныне корпус пансионата «Самара»","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Р","link":""}
* [[Культурное наследие России/Татарстан/Чистополь]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"no","name":"Корпус торговых лавок, или здание Гостиного двора","knid_new":"","region":"ru-ta","district":"Чистополь","municipality":"Чистополь","munid":"Q198102","address":"улица Ленина, 2а - 2б","year":"нач. ХХ в.","author":"","style":"","description":"Корпус Гостиного двора сооружён в начале XX века, перестроен в 1913–1914 годах по проекту чистопольского архитектора П.И. Ковалевского","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","link":""}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48010","long":"84.96569","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, с двумя ризалитами, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 13а","year":"","author":"","description":"","image":"Красноармейская 13а IMG 1240.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47971","long":"84.96565","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный угловой дом, не обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 15","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47842","long":"84.96557","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 21 \/ Даниловский переулок, 13","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47291","long":"84.96533","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный дом, обшит, резной декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 55","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47250","long":"84.96592","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный дом, обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 66","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47177","long":"84.96585","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный угловой дом, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 70 \/ улица Герцена, 32","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47010","long":"84.96501","precise":"yes","name":"Кирпичное одноэтажное здание, оштукатурено","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 71а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, обшит, резной декор, высокий культурный слой","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красноармейская улица, 99 \/ улица Усова","year":"","author":"","description":"","image":"Красноармейская 99 IMG 0382a.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"Krasnoarmeyskaya Street 99, Tomsk","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49014","long":"84.97088","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, не обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"переулок Красного пожарника, 4","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49016","long":"84.97161","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный дом, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"переулок Красного пожарника, 8, 8а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49016","long":"84.97192","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный дом с воротами, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"переулок Красного пожарника, 10","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49741","long":"84.94690","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, не обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красный переулок, 6\/1","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49727","long":"84.94977","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Красный переулок, 12","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48567","long":"84.96147","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом с кирпичным цокольным этажом, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Крестьянский переулок, 6","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48320","long":"84.95386","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 3","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48275","long":"84.95393","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, не обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 7 \/ переулок Нахановича, 21","year":"","author":"","description":"","image":"Крылова 7 - Нахановича 21 IMG 1647.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48297","long":"84.95475","precise":"yes","name":"Каменное двухэтажное здание с подвалом. Главный корпус больничного комплекса им. Семашко","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 8","year":"","author":"","description":"","image":"Крылова 8 IMG 1272 3.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48069","long":"84.95422","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, не обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 11","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48033","long":"84.95432","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, не обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 11\/1, 11а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48013","long":"84.95441","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 13","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48040","long":"84.95494","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом с эркерами, оштукатурен, сталинская застройка","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 14","year":"","author":"","description":"","image":"Крылова 14 IMG 1249.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47808","long":"84.95506","precise":"yes","name":"Кирпичный пятиэтажный дом, конструктивизм","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 19 \/ улица Никитина, 4","year":"","author":"","description":"","image":"Никитина 4 - Крылова 19 IMG 1532.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47658","long":"84.95574","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе. Главный дом усадьбы купца С.Ф. Хромова, в которой с 1858 по 1864 гг. жил старец Федор Кузьмич","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 26","year":"","author":"","description":"","image":"Дом наследников Хромова, где келья старца Федора.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"Krylov Street 26, Tomsk","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47640","long":"84.95573","precise":"yes","name":"Небольшая изба - четырехстенка с сенями. Келья, в которой с 1858 по 1864 гг. жил старец Федор Кузьмич. Утрачена, подлежит воссозданию","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Крылова, 26, проспект Фрунзе, 16\/1","year":"","author":"","description":"","image":"Side-lights on Siberia (1898), page 121, The home of Theodore Kuzmitch.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47170","long":"84.95476","precise":"yes","name":"Кирпичный четырёхэтажный дом сталинской застройки, оштукатурен","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 1 \/ улица Герцена, 5","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47027","long":"84.95545","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом сталинской застройки, оштукатурен","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 12","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47027","long":"84.95611","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом сталинской застройки, оштукатурен","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 12\/3","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46999","long":"84.95608","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом сталинской застройки, оштукатурен","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 12\/4","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46999","long":"84.95542","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом сталинской застройки, оштукатурен","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 12а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46816","long":"84.95472","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом на кирпичном цоколе, не обшит, резной декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 25","year":"","author":"","description":"","image":"Кузнецова 25 IMG 1859.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"no","name":"Кирпичное двухэтажное здание, начало XX в.","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кузнецова, 26, стр. 1","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.45995","long":"84.95576","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, 1902 г., не обшит, резной декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кулёва, 16","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.456356","long":"84.955765","precise":"yes","name":"Кирпичное четырехэтажное здание (двухэтажное старокирпичное здание с двумя надстроенными этажами в сталинском стиле)","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кулёва, 28","year":"","author":"","description":"","image":"Kulyova 28 IMG 4880.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.455878","long":"84.955765","precise":"yes","name":"Кирпичное четырехэтажное здание (двухэтажное старокирпичное здание с двумя надстроенными этажами в сталинском стиле)","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"улица Кулёва, 32","year":"","author":"","description":"","image":"Кулёва 32 IMG 0046-2.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49669","long":"84.96605","precise":"yes","name":"Кирпичный двухэтажный дом","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Кустарный переулок, 4а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49659","long":"84.96690","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом с кирпичным цокольным этажом, обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Кустарный переулок, 5","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49671","long":"84.96722","precise":"yes","name":"Деревянный одноэтажный дом на кирпичном цоколе, обшит","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Кустарный переулок, 7","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 2)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49698","long":"84.96701","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"Кустарный переулок, 10","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.48825","long":"84.94907","precise":"yes","name":"Иверская часовня (восстановленная)","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"площадь Ленина, 13, стр. 1","year":"","author":"","description":"","image":"Iverskaya chapel (Tomsk).JPG","wdid":"","wiki":"","commonscat":"Iverskaya chapel in Tomsk","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"yes","name":"Трёхэтажное здание в неоклассичесском стиле с двускатной крышей, фронтоном, украшенными лепниной, колоннами, оформляющими главный фасад","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 2, стр. 4","year":"","author":"","description":"","image":"Ленина 2а-4 IMG 1145.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.45795","long":"84.94822","precise":"yes","name":"Одноэтажное оштукатуренное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных, кабинет магнитно-резонансной терапии","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 4, стр. 4","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.45799","long":"84.94920","precise":"yes","name":"Двухэтажное кирпичное здание, входящее в комплекс госпитальный клиник им. Савиных. Кафедра инфекционных болезней и эпидемиологии","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 4, стр. 5","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46467","long":"84.94708","precise":"no","name":"Двухэтажное кирпичное здание в комплексе пристроенных друг к другу объектов по проспекту Ленина, 30\/2, 30\/2, стр. 2, западная часть","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 30\/2, стр. 3","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46418","long":"84.94916","precise":"yes","name":"Двухэтажное деревянное здание во дворе корпуса Томского политехнического университета","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 30\/3","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46545","long":"84.94806","precise":"yes","name":"Деревянная хозяйственная постройка в глубине усадьбы","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 36\/4","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46264","long":"84.95140","precise":"yes","name":"Деревянный двухэтажный дом, не обшит, декор","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 37","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"no","name":"Каменное общественное, четырехэтажное здание. Учебные мастерские при Томской государственной академии систем управления и радиоэлектроники, начало XX в.","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 40г","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.46741","long":"84.95178","precise":"yes","name":"Двухэтажный деревянный дом с балконом и цокольным этажом","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 47\/1","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47682","long":"84.94972","precise":"yes","name":"Кирпичное двухэтажное здание","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 48","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47032","long":"84.95175","precise":"yes","name":"Административное здание советского периода (с концертным залом), в стиле советского брутализма, переменной этажности (начало 1970-х гг. XX в.)","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 55","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47952","long":"84.94949","precise":"yes","name":"Кирпичное двухэтажное здание","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 58а","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.47875","long":"84.95025","precise":"yes","name":"Кирпичный четырехэтажный дом советского периода, 1957 г.","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 87","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"56.49095","long":"84.94783","precise":"yes","name":"Каменное двухэтажное здание","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 88","year":"","author":"","description":"","image":"","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
* [[Культурное наследие России/Томская область/Томск (часть 3)]] -- EMPTY_KNID {"knid":"","type":"architecture","status":"","lat":"","long":"","precise":"yes","name":"Комплекс руинированных двухэтажных кирпичных построек во дворе, пристроены к проспекту Ленина, 88","knid_new":"","region":"ru-tom","district":"Томск","municipality":"Томск","munid":"Q976","address":"проспект Ленина, 90, стр. 1","year":"","author":"","description":"","image":"Ленина 90-2 IMG 0435 7.jpg","wdid":"","wiki":"","commonscat":"","protection":"Ц","link":"","document":"d04062024"}
=== Страницы списков без элемента Викиданных ===
* [[Культурное наследие России/Добавление объектов]]
* [[Культурное наследие России/Номера]]
=== Страницы списков без шаблона monument-documents ===
* [[Культурное наследие России/Астраханская область/Астрахань (разное)]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Брасовский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Выгоничский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Гордеевский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Дубровский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Жирятинский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Злынковский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Клетнянский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Комаричский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Красногорский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Навлинский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Новозыбковский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Погарский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Почепский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Рогнединский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Севский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Стародубский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Суземский район]]
* [[Культурное наследие России/Брянская область/Унечский район]]
* [[Культурное наследие России/Дагестан/Гунибский район]]
* [[Культурное наследие России/Дагестан/Дахадаевский район]]
* [[Культурное наследие России/Дагестан/Сулейман-Стальский район]]
* [[Культурное наследие России/Кировская область/Уржумский район]]
* [[Культурное наследие России/Кировская область/Яранский район]]
* [[Культурное наследие России/Новгородская область/Боровичский район]]
* [[Культурное наследие России/Новгородская область/Валдайский район]]
* [[Культурное наследие России/Новгородская область/Демянский район]]
* [[Культурное наследие России/Пермский край/Соликамск]]
* [[Культурное наследие России/Пермский край/Чердынь]]
* [[Культурное наследие России/Ростовская область/Азовский район]]
* [[Культурное наследие России/Ростовская область/Сальский район]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Барун-Хемчикский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Дзун-Хемчикский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Кызылский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Монгун-Тайгинский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Овюрский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Сут-Хольский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Тандинский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Тере-Хольский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Тес-Хемский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Тоджинский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Улуг-Хемский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Чаа-Хольский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Чеди-Хольский кожуун]]
* [[Культурное наследие России/Тува/Эрзинский кожуун]]
* [[Культурное наследие/Крым/Алупка]]
* [[Культурное наследие/Крым/Алушта (город)]]
* [[Культурное наследие/Крым/Алушта (окрестности)]]
* [[Культурное наследие/Крым/Армянск]]
* [[Культурное наследие/Крым/Бахчисарай]]
* [[Культурное наследие/Крым/Бахчисарайский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Гурзуф]]
* [[Культурное наследие/Крым/Джанкойский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Кировский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Красногвардейский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Красноперекопский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Ливадия]]
* [[Культурное наследие/Крым/Массандра]]
* [[Культурное наследие/Крым/Первомайский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Раздольненский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Сакский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Советский район]]
* [[Культурное наследие/Крым/Судак]]
* [[Культурное наследие/Крым/Феодосия]]
* [[Культурное наследие/Крым/Ялта]]
* [[Культурное наследие/Севастополь]]
* [[Культурное наследие/Севастополь/Ленинский район]]
* [[Культурное наследие/Севастополь/Ленинский район (кладбища)]]
ow8otr7bdljjpj8h99gukv254y6y0u0
Культурное наследие России/Тува/Пий-Хемский кожуун
0
26543
776962
708885
2026-09-11T21:10:23Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники архитектуры и истории */
776962
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{footer|type=Наследие}}
d10qxdaug1hma5tevxy0bf1z44urvyr
776963
776962
2026-09-11T21:12:50Z
Саня Новиков
11361
Отменена версия [[Special:Diff/776962|776962]], сделанная [[Special:Contributions/Саня Новиков|Саня Новиков]] ([[User talk:Саня Новиков|обсуждение]])
776963
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{footer|type=Наследие}}
123f4t1w3qtb1qxs5tnzrxe219h180x
776964
776963
2026-09-11T21:21:46Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */ Добавлен объект Курганный могильник «Туннуг-I»
776964
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{footer|type=Наследие}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Туннуг-I»
|knid=
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= Чкаловка |munid=
|address= в 3 км к юго-востоку от посёлка
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
92cr2mz1ydf0t60pkgxy1rksv5xb082
776965
776964
2026-09-11T21:24:00Z
Саня Новиков
11361
776965
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{footer|type=Наследие}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Туннуг-I»
|knid=
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= Чкаловка |munid=
|address= в 3 км к юго-востоку от посёлка
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
pkb74kw6xpf8ciisa315yirem6yjk0t
776966
776965
2026-09-11T21:26:27Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */
776966
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{footer|type=Наследие}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Туннуг-I»
|knid=
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к юго-востоку от посёлка
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
ikno8bndp6sfwtfuoffc1s0fj8ynpw4
776968
776966
2026-09-11T21:34:00Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */
776968
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=52.228|long=92.853|zoom=14|districtid=Q918392}}
==Памятники архитектуры и истории==
{{monument |type= history |status=
|lat= 52.0671 |long= 93.4086 |precise= no
|name= Здание, где проходило совещание, принявшее решение о создании Тувинской народно-революционной партии
|knid= 1700084000
|knid-new= 171711397230005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлаг |munid= Q28483026
|address=
|year= 1921 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Софрона Медведева |knid= 1700000037 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000038 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Приусадебные ворота |knid= 1700000039 |complex= 1700000037 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Тарлык |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14507 |long= 93.92121 |precise= yes
|name= Здание, в котором в 1922 г. проходил 1 съезд Тувинской народно-революционной партии (Дом, в котором было принято решение о создании Тувинской народной революционной партии) |knid= 1700000032 |knid-new= 171610427450005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 42/6
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом (окно уличного фасада) |knid= 1700000033 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Дружбы, 44
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14080 |long= 93.92295 |precise= yes
|name= Первая школа в Туве |knid= 1730017000 |knid-new= 171610427430005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 55 (школа № 1)
|year= 1908 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь св. Иннокентия
|knid= 1700000034
|knid-new= 171610427340005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, 57
|year= 1911 г. |author=
|description= Старая деревянная церковь утрачена, в 1990-х годах построен деревянных храм по адресу улица Щетинкина, 2В (именно он присутствует на фото в ЕГРОКН). Существует еще новый каменный храм, также не являющийся объектом охраны
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 41678
}}
{{monument |type= history
|lat= 52.14530 |long= 93.92262 |precise= yes
|name= Братская могила красных партизан |knid= 1730016000 |knid-new= 171611221280005
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Туран |munid= Q196710
|address= улица Щетинкина, парк имени Ю. Гагарина
|year=1919 г.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Р
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0769 |long= 94.0290 |precise=
|name= Амбар В.И. Филиппова |knid= 1700000035 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 106
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 52.0771 |long= 94.0293 |precise=
|name= Усадьба М.В. Караваева |knid= 1700000036 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Уюк |munid=Q28483074
|address= улица Крюкова, 135
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.08050 |long= 93.66378 |precise= no
|name= Курганная группа «Аржаан» (Долина царей)
|knid= 1710003000 |complex= 1710003000
|knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= окрестности села, Уюкская долина
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан - 2.JPG
|wdid= Q704240
|wiki= Аржан
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.061764 |long= 93.598118 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-I»
|knid= 1730193000 |complex= 1710003000
|knid-new= 172241433050006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid=Q28482533
|address= 2 км к западу от села, урочище Аржаан, 4 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржаан-1.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.096003 |long= 93.711080 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-II»
|knid= 1730193001 |complex= 1710003000
|knid-new= 172141433040006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 4 км к востоку от села, урочище Аржаан
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image= Аржан-2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 52.085278 |long= 93.684167 |precise= no
|name= Курганный могильник «Аржаан-III»
|knid= 1730193002 |complex= 1710003000
|knid-new= 171540395800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality= Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к северо-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-IV» |knid= 1730193003 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391930006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-V» |knid= 1730193004 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391990006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 1 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VI» |knid= 1730193005 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392070006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 2 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 5 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VII» |knid= 1730193006 |complex=1710003000 |knid-new= 171540391670006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid= Q28482533
|address= 3 км к юго-западу от села, урочище Аржаан, 4 км к северо-востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Аржаан-VIII» |knid= 1730193007 |complex=1710003000 |knid-new= 171540392080006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Аржаан |munid=Q28482533
|address= 4 км к западу от села, урочище Аржаан, 3 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Arzhan kurgan
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-I» |knid= 1730015000 |knid-new= 172141344870006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-II» |knid= 1730202000 |knid-new= 171741236480006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-III» |knid= 1730203000 |knid-new= 171741236400006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address=0,1 км на северо-восток от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IV» |knid= 1730204000 |knid-new= 171741236470006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,3 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-V» |knid= 1730205000 |knid-new= 171741236460006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,4 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VI» |knid= 1730206000 |knid-new= 171741236450006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 2 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VII» |knid= 1730207000 |knid-new= 171741236440006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-VIII» |knid= 1730208000 |knid-new=171741236430006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 4,3 км на юго-запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-IX» |knid= 1730209000 |knid-new= 171741236420006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,7 км на запад от посёлка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Малиновка-X» |knid= 1730210000 |knid-new= 171741236410006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Малиновка |munid=
|address= 0,5 км на запад от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-I» |knid= 1730194000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,3 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-II» |knid= 1730195000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18,1 км к западу, седловина и подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-III» |knid= 1730196000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 18 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-IV» |knid= 1730197000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 16,7 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Белое Озеро-V» |knid= 1730198000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 17,9 км к западу, подножие южного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-I» |knid= 1730199000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,6 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-II» |knid= 1730200000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 13,3 км к западу, подножие западного склона хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Кара-Орга-III» |knid= 1730201000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 12 км к северо-западу, вершина небольшого западного отрога хребта Кара-Орга
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чинзаш-I» |knid= 1730211000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Туран |munid= Q196710
|address= в 19,7 км к северо-западу от города, подножие восточного склона хребта Чинзаш
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову I» |knid= 1730218000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 7,8 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову II» |knid= 1730219000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 9,1 км к востоку от села, в урочище Арзак, восточное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову III» |knid= 1730220000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,7 км к востоку от села, в урочище Арзак, западное подножие северного отрога Уюкского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Оргу-Хову IV» |knid= 1730221000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 8,3 км к востоку от села, в урочище Арзак, терраса правого берега р. Уюк
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-I» |knid= 1730212000 |knid-new= 171540386770006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к северо-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-II» |knid= 1730213000 |knid-new= 171540386840006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 6 км к северо-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-III» |knid= 1730214000 |knid-new= 171540386820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= в 6 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-IV» |knid= 1730215000 |knid-new= 171540386800006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-V» |knid= 1730216000 |knid-new= 171540386720006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Хадын-VI» |knid= 1730217000 |knid-new= 171540386700006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Хадын |munid= Q28483083
|address= 5 км к юго-востоку от села
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Туннуг-I»
|knid= 1730792000
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к юго-востоку от посёлка
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-I» |knid= 1730222000 |knid-new= 171540396170006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 2 км к востоку от деревни
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-II» |knid= 1730223000 |knid-new= 171540396030006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 1 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-III» |knid= 1730224000 |knid-new= 171540395530006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= в 3 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-IV» |knid= 1730225000 |knid-new= 171540395390006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от деревни
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Чкаловка-V» |knid= 1730226000 |knid-new= 171540395820006
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Чкаловка |munid= Q28483120
|address= 6 км к востоку от фермы Чкаловка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-I» |knid= 1730227000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 13,8 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Курганный могильник «Ажиг-Хол-II» |knid= 1730228000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Пий-Хемский кожуун
|municipality=Шивилиг |munid= Q28483136
|address= в 14,1 км к юго-западу от поселка, в урочище Ажиг-Хол, в небольшой заболоченной котловине к югу от Куртушибинского хребта
|year=VIII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
phipya25uaiijwqldr0oxd9qbufu80y
Культурное наследие России/Тува/Каа-Хемский кожуун
0
26620
776980
304033
2026-09-11T22:14:35Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */ Добавлен объект Городище «Чыварлыг-I»
776980
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.269|long=96.554|zoom=14|districtid=Q918386}}
== Бурен-Бай-Хаак ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Иргит Чапсыновича Шагдыржапа, генерального секретаря Тувинской народно-революционной партии |knid= 1700067000 |knid-new= 171711223650005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Бурен-Бай-Хаак |munid=Q28482609
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Дерзиг-Аксы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота трехстолпные |knid= 1700000031
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Дерзиг-Аксы (бывш. Даниловка) |munid=Q28482667
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ильинка ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мост |knid= 1700000010
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Бурень
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мельница и мост |knid= 1700000011
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Сой
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Масленникова |knid= 1700000012
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай |knid= 1700000013
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Нижний Чодураалыг ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000018
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000019
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000020
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000021
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сарыг-Сеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000017
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник В.И. Ленину |knid= 1700000026 |knid-new= 171711223720005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарып-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Братская могила красных партизан, погибших в боях Гражданской войны в Туве |knid= 1730033000 |knid-new= 171611223770005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid= Q4408874
|address= Енисейская улица
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота и калитка с кровлей |knid= 1700000027
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица, 16
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сизим ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Амбар |knid= 1700000015
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 1700000016
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня Колчиных |knid= 1700000028
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом С.З. Бахирева |knid= 1700000014
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Суг-Бажы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Изгородь для скота |knid= 1700000053
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Суг-Бажы (бывш. Советская Тува) |munid=Q28483017
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ужеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ограда для скота с навесом |knid= 1700000030
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Станок для ковки лошадей |knid= 1700000023
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Балчуковых |knid= 1700000024
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Рукавицына |knid= 1700000022
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Сивцева |knid= 1700000025
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Школа |knid= 1700000029
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Усть-Бурен ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник создателю советского государства В.И. Ленину в ознаменование 100-летия со дня рождения |knid= 1730034000
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Усть-Бурен |munid=Q28483068
|address=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древние горные выработки меди |knid= 1700065000 |knid-new= 171741218520006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= |munid=
|address= долина р. Бай-Сют
|description=
|year=III тыс., IХ вв. до н.э.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730491000 |knid-new= 171640539080006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= восточная окраина поселка, правобережная терраса р. Копто
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730492000 |knid-new= 171640539090006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу от поселка, 2-я надпойменная терраса левого берега р. Копто
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730493000 |knid-new= 171640539100006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км к востоку от поселка, 20 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730494000 |knid-new= 171640539110006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730495000 |knid-new= 171640539120006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1,5 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730496000 |knid-new=171640539140006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км в северо-востоку от поселка, в 400 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730497000 |knid-new= 171540540400006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, в 500 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VIII |knid= 1730498000 |knid-new= 171640539130006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в востоку от поселка, в 30 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IX |knid= 1730499000 |knid-new= 171540730750006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4,5 км в востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= IX - VII вв. до н.э.; VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-I» |knid= 1730500000 |knid-new= 171640539260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу-северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на левом берегу р. Копто, под хребтом Мыйналыг, в урочище Мыйналыг
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-II» |knid= 1730501000 |knid-new= 171640539300006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2,65 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-III» |knid= 1730502000 |knid-new= 171610539270006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-IV» |knid= 1730503000 |knid-new= 171640539250006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, под хребтом Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-V» |knid= 1730504000 |knid-new= 171640539290006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, у восточного подножия хребта Мыйналыг
|year=X в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Оштан-I» |knid= 1730505000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 8 км к северо-востоку от поселка, на левом берегу р. Оштан
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730506000 |knid-new= 171540538920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, по трассе Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IV в.до н.э. - IV в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730507000 |knid-new= 171540538890006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= восточная окраина поселка, на левом мысу у впадения р. Бурен-Хем в р. Каа-Хем, справа от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=эпоха ранних кочевников
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730508000 |knid-new= 171640539210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 2 км на запад от поселка, 30 м слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=XI в. до н.э. - VIII в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730509000 |knid-new= 171640539180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, по обе стороны трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Бурен-Хем-V» |knid= 1730512000 |knid-new= 171540538980006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= западная окраина поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730510000 |knid-new= 171640539230006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730511000 |knid-new= 171640539220006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 300 км к западу-юго-западу от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-I» |knid= 1730513000 |knid-new= 171640539350006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 9 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северу от дороги
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-II» |knid= 1730514000 |knid-new= 171640539340006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,8 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-III» |knid= 1730515000 |knid-new= 171640539330006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,3 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 90 м к северу от дороги
|year=V - III до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IV» |knid= 1730516000 |knid-new= 171640539310006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,5 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-V» |knid= 1730517000 |knid-new= 171640545510006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,6 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северо-западу от дороги Кызыл - оз. Чедер
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VI» |knid= 1730518000 |knid-new= 171640545530006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7 км к юго-западу от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VII» |knid= 1730519000 |knid-new= 171640545480006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,5 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VIII» |knid= 1730520000 |knid-new= 171640545500006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 6 км от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IX» |knid= 1730521000 |knid-new= 171640545470006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 5,7 км от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730522000 |knid-new= 171640539150006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 5 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730523000 |knid-new= 171640539190006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, к югу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730524000 |knid-new= 171640539160006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 3 км к северо-востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730525000 |knid-new= 171640539240006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730526000 |knid-new= 171540538930006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3,5 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IX - XII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-I» |knid= 1730527000 |knid-new= 171540730770006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 3 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-II» |knid= 1730528000 |knid-new= 171640539280006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2,7 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-III» |knid= 1730529000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730530000 |knid-new= 171540539030006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730531000 |knid-new= 171540538970006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730546000 |knid-new= 171640539070006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730532000 |knid-new= 171540538910006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 0,5 м к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV вв. до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730533000 |knid-new= 171540337920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 300 м к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV в до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730534000 |knid-new= 171640539370006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1 км к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730535000 |knid-new= 171640539360006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-западу-югу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=IX - III вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стела с древнетюркской надписью, привезенная из Элегеста в 1959 г. |knid= 1700066000 |knid-new= 171741221210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= урочище Саргал-Аксы |munid=
|address=
|description=
|year=VI - VIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730536000 |knid-new= 171640545210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= на северной окраине поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730537000 |knid-new= 171640545180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 1 км к северо-востоку от поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730538000 |knid-new= 171640545200006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, 0,5 км к югу от слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп, урочище Эль-Бажы
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730539000 |knid-new= 171640545170006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 3 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.; VI-VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730540000 |knid-new= 171640545570006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.; VI - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730541000 |knid-new= 171640545560006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730542000 |knid-new= 171640545460006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3,5 км к северо-востоку от поселка, 3 км к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= V - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730543000 |knid-new= 171640545450006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к северо-востоку от поселка, 500 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730544000 |knid-new= 171440357260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, слева от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII-III вв. до н.э., VI - VIII вв.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730545000 |knid-new= 171640545410006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1,5 км к северо-востоку от поселка, 400 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{footer|type=Наследие}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Чыварлыг-I»
|knid= 1730793000
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= устье Кызыл-Доруга, правого притока Чыварлыга, левого притока Бурен-Хема, правого притока Каа-Хема |munid=
|address= в 600 м к восток-юго-востоку
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
}}
e0mgiw785t6jpchozy5w9hp2nkd6cm1
776982
776980
2026-09-11T22:17:36Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */
776982
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.269|long=96.554|zoom=14|districtid=Q918386}}
== Бурен-Бай-Хаак ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Иргит Чапсыновича Шагдыржапа, генерального секретаря Тувинской народно-революционной партии |knid= 1700067000 |knid-new= 171711223650005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Бурен-Бай-Хаак |munid=Q28482609
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Дерзиг-Аксы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота трехстолпные |knid= 1700000031
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Дерзиг-Аксы (бывш. Даниловка) |munid=Q28482667
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ильинка ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мост |knid= 1700000010
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Бурень
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мельница и мост |knid= 1700000011
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Сой
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Масленникова |knid= 1700000012
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай |knid= 1700000013
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Нижний Чодураалыг ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000018
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000019
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000020
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000021
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сарыг-Сеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000017
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник В.И. Ленину |knid= 1700000026 |knid-new= 171711223720005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарып-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Братская могила красных партизан, погибших в боях Гражданской войны в Туве |knid= 1730033000 |knid-new= 171611223770005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid= Q4408874
|address= Енисейская улица
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота и калитка с кровлей |knid= 1700000027
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица, 16
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сизим ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Амбар |knid= 1700000015
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 1700000016
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня Колчиных |knid= 1700000028
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом С.З. Бахирева |knid= 1700000014
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Суг-Бажы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Изгородь для скота |knid= 1700000053
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Суг-Бажы (бывш. Советская Тува) |munid=Q28483017
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ужеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ограда для скота с навесом |knid= 1700000030
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Станок для ковки лошадей |knid= 1700000023
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Балчуковых |knid= 1700000024
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Рукавицына |knid= 1700000022
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Сивцева |knid= 1700000025
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Школа |knid= 1700000029
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Усть-Бурен ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник создателю советского государства В.И. Ленину в ознаменование 100-летия со дня рождения |knid= 1730034000
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Усть-Бурен |munid=Q28483068
|address=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древние горные выработки меди |knid= 1700065000 |knid-new= 171741218520006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= |munid=
|address= долина р. Бай-Сют
|description=
|year=III тыс., IХ вв. до н.э.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730491000 |knid-new= 171640539080006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= восточная окраина поселка, правобережная терраса р. Копто
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730492000 |knid-new= 171640539090006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу от поселка, 2-я надпойменная терраса левого берега р. Копто
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730493000 |knid-new= 171640539100006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км к востоку от поселка, 20 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730494000 |knid-new= 171640539110006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730495000 |knid-new= 171640539120006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1,5 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730496000 |knid-new=171640539140006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км в северо-востоку от поселка, в 400 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730497000 |knid-new= 171540540400006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, в 500 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VIII |knid= 1730498000 |knid-new= 171640539130006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в востоку от поселка, в 30 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IX |knid= 1730499000 |knid-new= 171540730750006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4,5 км в востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= IX - VII вв. до н.э.; VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-I» |knid= 1730500000 |knid-new= 171640539260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу-северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на левом берегу р. Копто, под хребтом Мыйналыг, в урочище Мыйналыг
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-II» |knid= 1730501000 |knid-new= 171640539300006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2,65 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-III» |knid= 1730502000 |knid-new= 171610539270006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-IV» |knid= 1730503000 |knid-new= 171640539250006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, под хребтом Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-V» |knid= 1730504000 |knid-new= 171640539290006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, у восточного подножия хребта Мыйналыг
|year=X в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Оштан-I» |knid= 1730505000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 8 км к северо-востоку от поселка, на левом берегу р. Оштан
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730506000 |knid-new= 171540538920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, по трассе Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IV в.до н.э. - IV в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730507000 |knid-new= 171540538890006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= восточная окраина поселка, на левом мысу у впадения р. Бурен-Хем в р. Каа-Хем, справа от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=эпоха ранних кочевников
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730508000 |knid-new= 171640539210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 2 км на запад от поселка, 30 м слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=XI в. до н.э. - VIII в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730509000 |knid-new= 171640539180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, по обе стороны трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Бурен-Хем-V» |knid= 1730512000 |knid-new= 171540538980006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= западная окраина поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730510000 |knid-new= 171640539230006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730511000 |knid-new= 171640539220006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 300 км к западу-юго-западу от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-I» |knid= 1730513000 |knid-new= 171640539350006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 9 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северу от дороги
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-II» |knid= 1730514000 |knid-new= 171640539340006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,8 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-III» |knid= 1730515000 |knid-new= 171640539330006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,3 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 90 м к северу от дороги
|year=V - III до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IV» |knid= 1730516000 |knid-new= 171640539310006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,5 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-V» |knid= 1730517000 |knid-new= 171640545510006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,6 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северо-западу от дороги Кызыл - оз. Чедер
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VI» |knid= 1730518000 |knid-new= 171640545530006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7 км к юго-западу от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VII» |knid= 1730519000 |knid-new= 171640545480006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,5 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VIII» |knid= 1730520000 |knid-new= 171640545500006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 6 км от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IX» |knid= 1730521000 |knid-new= 171640545470006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 5,7 км от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730522000 |knid-new= 171640539150006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 5 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730523000 |knid-new= 171640539190006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, к югу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730524000 |knid-new= 171640539160006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 3 км к северо-востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Чыварлыг-I»
|knid= 1730793000
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= устье Кызыл-Доруга, правого притока Чыварлыга, левого притока Бурен-Хема, правого притока Каа-Хема |munid=
|address= в 600 м к восток-юго-востоку
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730525000 |knid-new= 171640539240006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730526000 |knid-new= 171540538930006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3,5 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IX - XII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-I» |knid= 1730527000 |knid-new= 171540730770006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 3 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-II» |knid= 1730528000 |knid-new= 171640539280006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2,7 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-III» |knid= 1730529000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730530000 |knid-new= 171540539030006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730531000 |knid-new= 171540538970006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730546000 |knid-new= 171640539070006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730532000 |knid-new= 171540538910006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 0,5 м к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV вв. до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730533000 |knid-new= 171540337920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 300 м к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV в до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730534000 |knid-new= 171640539370006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1 км к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730535000 |knid-new= 171640539360006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-западу-югу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=IX - III вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стела с древнетюркской надписью, привезенная из Элегеста в 1959 г. |knid= 1700066000 |knid-new= 171741221210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= урочище Саргал-Аксы |munid=
|address=
|description=
|year=VI - VIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730536000 |knid-new= 171640545210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= на северной окраине поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730537000 |knid-new= 171640545180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 1 км к северо-востоку от поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730538000 |knid-new= 171640545200006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, 0,5 км к югу от слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп, урочище Эль-Бажы
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730539000 |knid-new= 171640545170006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 3 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.; VI-VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730540000 |knid-new= 171640545570006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.; VI - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730541000 |knid-new= 171640545560006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730542000 |knid-new= 171640545460006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3,5 км к северо-востоку от поселка, 3 км к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= V - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730543000 |knid-new= 171640545450006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к северо-востоку от поселка, 500 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730544000 |knid-new= 171440357260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, слева от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII-III вв. до н.э., VI - VIII вв.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730545000 |knid-new= 171640545410006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1,5 км к северо-востоку от поселка, 400 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{footer|type=Наследие}}
4cz9j73xi9bb9th6yh1b8j7ytn5oyzi
776983
776982
2026-09-11T22:19:01Z
Саня Новиков
11361
/* Памятники археологии */ Обновлён объект Городище «Чыварлыг-I»
776983
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.269|long=96.554|zoom=14|districtid=Q918386}}
== Бурен-Бай-Хаак ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Иргит Чапсыновича Шагдыржапа, генерального секретаря Тувинской народно-революционной партии |knid= 1700067000 |knid-new= 171711223650005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Бурен-Бай-Хаак |munid=Q28482609
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Дерзиг-Аксы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота трехстолпные |knid= 1700000031
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Дерзиг-Аксы (бывш. Даниловка) |munid=Q28482667
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ильинка ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мост |knid= 1700000010
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Бурень
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мельница и мост |knid= 1700000011
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Сой
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Масленникова |knid= 1700000012
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай |knid= 1700000013
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Нижний Чодураалыг ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000018
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000019
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000020
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000021
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сарыг-Сеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000017
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник В.И. Ленину |knid= 1700000026 |knid-new= 171711223720005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарып-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Братская могила красных партизан, погибших в боях Гражданской войны в Туве |knid= 1730033000 |knid-new= 171611223770005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid= Q4408874
|address= Енисейская улица
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота и калитка с кровлей |knid= 1700000027
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица, 16
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сизим ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Амбар |knid= 1700000015
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 1700000016
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня Колчиных |knid= 1700000028
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом С.З. Бахирева |knid= 1700000014
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Суг-Бажы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Изгородь для скота |knid= 1700000053
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Суг-Бажы (бывш. Советская Тува) |munid=Q28483017
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ужеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ограда для скота с навесом |knid= 1700000030
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Станок для ковки лошадей |knid= 1700000023
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Балчуковых |knid= 1700000024
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Рукавицына |knid= 1700000022
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Сивцева |knid= 1700000025
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Школа |knid= 1700000029
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Усть-Бурен ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник создателю советского государства В.И. Ленину в ознаменование 100-летия со дня рождения |knid= 1730034000
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Усть-Бурен |munid=Q28483068
|address=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древние горные выработки меди |knid= 1700065000 |knid-new= 171741218520006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= |munid=
|address= долина р. Бай-Сют
|description=
|year=III тыс., IХ вв. до н.э.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730491000 |knid-new= 171640539080006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= восточная окраина поселка, правобережная терраса р. Копто
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730492000 |knid-new= 171640539090006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу от поселка, 2-я надпойменная терраса левого берега р. Копто
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730493000 |knid-new= 171640539100006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км к востоку от поселка, 20 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730494000 |knid-new= 171640539110006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730495000 |knid-new= 171640539120006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1,5 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730496000 |knid-new=171640539140006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км в северо-востоку от поселка, в 400 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730497000 |knid-new= 171540540400006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, в 500 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VIII |knid= 1730498000 |knid-new= 171640539130006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в востоку от поселка, в 30 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IX |knid= 1730499000 |knid-new= 171540730750006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4,5 км в востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= IX - VII вв. до н.э.; VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-I» |knid= 1730500000 |knid-new= 171640539260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу-северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на левом берегу р. Копто, под хребтом Мыйналыг, в урочище Мыйналыг
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-II» |knid= 1730501000 |knid-new= 171640539300006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2,65 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-III» |knid= 1730502000 |knid-new= 171610539270006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-IV» |knid= 1730503000 |knid-new= 171640539250006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, под хребтом Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-V» |knid= 1730504000 |knid-new= 171640539290006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, у восточного подножия хребта Мыйналыг
|year=X в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Оштан-I» |knid= 1730505000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 8 км к северо-востоку от поселка, на левом берегу р. Оштан
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730506000 |knid-new= 171540538920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, по трассе Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IV в.до н.э. - IV в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730507000 |knid-new= 171540538890006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= восточная окраина поселка, на левом мысу у впадения р. Бурен-Хем в р. Каа-Хем, справа от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=эпоха ранних кочевников
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730508000 |knid-new= 171640539210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 2 км на запад от поселка, 30 м слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=XI в. до н.э. - VIII в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730509000 |knid-new= 171640539180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, по обе стороны трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Бурен-Хем-V» |knid= 1730512000 |knid-new= 171540538980006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= западная окраина поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730510000 |knid-new= 171640539230006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730511000 |knid-new= 171640539220006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 300 км к западу-юго-западу от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-I» |knid= 1730513000 |knid-new= 171640539350006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 9 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северу от дороги
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-II» |knid= 1730514000 |knid-new= 171640539340006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,8 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-III» |knid= 1730515000 |knid-new= 171640539330006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,3 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 90 м к северу от дороги
|year=V - III до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IV» |knid= 1730516000 |knid-new= 171640539310006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,5 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-V» |knid= 1730517000 |knid-new= 171640545510006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,6 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северо-западу от дороги Кызыл - оз. Чедер
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VI» |knid= 1730518000 |knid-new= 171640545530006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7 км к юго-западу от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VII» |knid= 1730519000 |knid-new= 171640545480006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,5 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VIII» |knid= 1730520000 |knid-new= 171640545500006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 6 км от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IX» |knid= 1730521000 |knid-new= 171640545470006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 5,7 км от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730522000 |knid-new= 171640539150006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 5 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730523000 |knid-new= 171640539190006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, к югу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730524000 |knid-new= 171640539160006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 3 км к северо-востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Чыварлыг-I»
|knid= 1730793000
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= устье Кызыл-Доруга (правого притока Чыварлыга, левого притока Бурен-Хема, правого притока Каа-Хема) |munid=
|address= в 600 м к восток-юго-востоку
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730525000 |knid-new= 171640539240006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730526000 |knid-new= 171540538930006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3,5 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IX - XII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-I» |knid= 1730527000 |knid-new= 171540730770006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 3 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-II» |knid= 1730528000 |knid-new= 171640539280006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2,7 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-III» |knid= 1730529000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730530000 |knid-new= 171540539030006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730531000 |knid-new= 171540538970006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730546000 |knid-new= 171640539070006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730532000 |knid-new= 171540538910006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 0,5 м к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV вв. до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730533000 |knid-new= 171540337920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 300 м к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV в до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730534000 |knid-new= 171640539370006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1 км к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730535000 |knid-new= 171640539360006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-западу-югу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=IX - III вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стела с древнетюркской надписью, привезенная из Элегеста в 1959 г. |knid= 1700066000 |knid-new= 171741221210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= урочище Саргал-Аксы |munid=
|address=
|description=
|year=VI - VIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730536000 |knid-new= 171640545210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= на северной окраине поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730537000 |knid-new= 171640545180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 1 км к северо-востоку от поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730538000 |knid-new= 171640545200006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, 0,5 км к югу от слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп, урочище Эль-Бажы
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730539000 |knid-new= 171640545170006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 3 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.; VI-VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730540000 |knid-new= 171640545570006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.; VI - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730541000 |knid-new= 171640545560006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730542000 |knid-new= 171640545460006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3,5 км к северо-востоку от поселка, 3 км к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= V - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730543000 |knid-new= 171640545450006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к северо-востоку от поселка, 500 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730544000 |knid-new= 171440357260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, слева от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII-III вв. до н.э., VI - VIII вв.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730545000 |knid-new= 171640545410006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1,5 км к северо-востоку от поселка, 400 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{footer|type=Наследие}}
sdb39hbfb1j3y0icunmjmgthu6np2pp
776984
776983
2026-09-11T22:20:06Z
Саня Новиков
11361
776984
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-ty|lat=51.269|long=96.554|zoom=14|districtid=Q918386}}
== Бурен-Бай-Хаак ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Могила Иргит Чапсыновича Шагдыржапа, генерального секретаря Тувинской народно-революционной партии |knid= 1700067000 |knid-new= 171711223650005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Бурен-Бай-Хаак |munid=Q28482609
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Дерзиг-Аксы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота трехстолпные |knid= 1700000031
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Дерзиг-Аксы (бывш. Даниловка) |munid=Q28482667
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ильинка ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мост |knid= 1700000010
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Бурень
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Мельница и мост |knid= 1700000011
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address= р. Сой
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Масленникова |knid= 1700000012
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Сарай |knid= 1700000013
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ильинка |munid=Q28482716
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Нижний Чодураалыг ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000018
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Гумно |knid= 1700000019
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000020
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Водяная мельница |knid= 1700000021
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= местечко Нижний Чодураалыг |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сарыг-Сеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом |knid= 1700000017
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник В.И. Ленину |knid= 1700000026 |knid-new= 171711223720005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарып-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history
|lat= |long= |precise=
|name= Братская могила красных партизан, погибших в боях Гражданской войны в Туве |knid= 1730033000 |knid-new= 171611223770005
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid= Q4408874
|address= Енисейская улица
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ворота и калитка с кровлей |knid= 1700000027
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сарыг-Сеп |munid=Q4408874
|address= Енисейская улица, 16
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Сизим ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Амбар |knid= 1700000015
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня |knid= 1700000016
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Баня Колчиных |knid= 1700000028
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Жилой дом С.З. Бахирева |knid= 1700000014
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Сизим |munid=Q28482987
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Суг-Бажы ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Изгородь для скота |knid= 1700000053
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Суг-Бажы (бывш. Советская Тува) |munid=Q28483017
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Ужеп ==
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ограда для скота с навесом |knid= 1700000030
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Станок для ковки лошадей |knid= 1700000023
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Балчуковых |knid= 1700000024
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Рукавицына |knid= 1700000022
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Усадьба Сивцева |knid= 1700000025
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Школа |knid= 1700000029
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Ужеп |munid=
|address=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Усть-Бурен ==
{{monument |type= monument
|lat= |long= |precise=
|name= Памятник создателю советского государства В.И. Ленину в ознаменование 100-летия со дня рождения |knid= 1730034000
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= Усть-Бурен |munid=Q28483068
|address=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
== Памятники археологии ==
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Древние горные выработки меди |knid= 1700065000 |knid-new= 171741218520006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= |munid=
|address= долина р. Бай-Сют
|description=
|year=III тыс., IХ вв. до н.э.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730491000 |knid-new= 171640539080006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= восточная окраина поселка, правобережная терраса р. Копто
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730492000 |knid-new= 171640539090006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу от поселка, 2-я надпойменная терраса левого берега р. Копто
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730493000 |knid-new= 171640539100006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км к востоку от поселка, 20 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730494000 |knid-new= 171640539110006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730495000 |knid-new= 171640539120006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 1,5 км в северо-востоку от поселка, в 400 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730496000 |knid-new=171640539140006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км в северо-востоку от поселка, в 400 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730497000 |knid-new= 171540540400006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, в 500 м от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VIII |knid= 1730498000 |knid-new= 171640539130006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в востоку от поселка, в 30 м к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IX |knid= 1730499000 |knid-new= 171540730750006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4,5 км в востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= IX - VII вв. до н.э.; VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-I» |knid= 1730500000 |knid-new= 171640539260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2 км к северу-северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на левом берегу р. Копто, под хребтом Мыйналыг, в урочище Мыйналыг
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-II» |knid= 1730501000 |knid-new= 171640539300006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 2,65 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-III» |knid= 1730502000 |knid-new= 171610539270006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, на южных склонах хребта Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-IV» |knid= 1730503000 |knid-new= 171640539250006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 3,5 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, под хребтом Мыйналыг
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Майналыг-V» |knid= 1730504000 |knid-new= 171640539290006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 4 км в северо-востоку от поселка, на правом берегу р. Каа-Хем, у восточного подножия хребта Мыйналыг
|year=X в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Оштан-I» |knid= 1730505000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бояровка |munid=
|address= в 8 км к северо-востоку от поселка, на левом берегу р. Оштан
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730506000 |knid-new= 171540538920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, по трассе Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IV в.до н.э. - IV в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730507000 |knid-new= 171540538890006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= восточная окраина поселка, на левом мысу у впадения р. Бурен-Хем в р. Каа-Хем, справа от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=эпоха ранних кочевников
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730508000 |knid-new= 171640539210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 2 км на запад от поселка, 30 м слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=XI в. до н.э. - VIII в.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730509000 |knid-new= 171640539180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, по обе стороны трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Бурен-Хем-V» |knid= 1730512000 |knid-new= 171540538980006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= западная окраина поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730510000 |knid-new= 171640539230006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 1 км к востоку от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730511000 |knid-new= 171640539220006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Бурен-Хем |munid=
|address= 300 км к западу-юго-западу от фермы "Бурен-Хем" (совхоз "Вперед"), левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-I» |knid= 1730513000 |knid-new= 171640539350006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 9 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северу от дороги
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-II» |knid= 1730514000 |knid-new= 171640539340006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,8 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-III» |knid= 1730515000 |knid-new= 171640539330006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,3 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 90 м к северу от дороги
|year=V - III до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IV» |knid= 1730516000 |knid-new= 171640539310006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 8,5 км к западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-V» |knid= 1730517000 |knid-new= 171640545510006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,6 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун, 30 м к северо-западу от дороги Кызыл - оз. Чедер
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VI» |knid= 1730518000 |knid-new= 171640545530006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7 км к юго-западу от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VII» |knid= 1730519000 |knid-new= 171640545480006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 7,5 км к юго-западу от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-VIII» |knid= 1730520000 |knid-new= 171640545500006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 6 км от поселка, урочище Сарыг-Булун
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Сарыг-Булун-IX» |knid= 1730521000 |knid-new= 171640545470006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кок-Хаак |munid=
|address= 5,7 км от поселка
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730522000 |knid-new= 171640539150006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 5 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730523000 |knid-new= 171640539190006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, к югу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730524000 |knid-new= 171640539160006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Кундус-Туг |munid=
|address= 3 км к северо-востоку от поселка, к северу от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище «Чыварлыг-I»
|knid= 1730793000
|knid-new=
|region= ru-ty |district=
|municipality= устье Кызыл-Доруга (правого притока Чыварлыга, левого притока Бурен-Хема, правого притока Каа-Хема) |munid=
|address= в 600 м к восток-юго-востоку
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d29062017
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730525000 |knid-new= 171640539240006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.; VI - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730526000 |knid-new= 171540538930006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Кышкырар-Тей |munid=
|address= 3,5 км к западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IX - XII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-I» |knid= 1730527000 |knid-new= 171540730770006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 3 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-II» |knid= 1730528000 |knid-new= 171640539280006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2,7 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник «Мерген-III» |knid= 1730529000 |knid-new=
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Мерген |munid=
|address= 2 км к северо-западу от поселка, на правом берегу р. Мерген
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730530000 |knid-new= 171540539030006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730531000 |knid-new= 171540538970006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 3 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730546000 |knid-new= 171640539070006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730532000 |knid-new= 171540538910006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 0,5 м к юго-востоку от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV вв. до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730533000 |knid-new= 171540337920006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 300 м к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= IV в до н.э. - IV в. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730534000 |knid-new= 171640539370006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1 км к юго-западу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VII |knid= 1730535000 |knid-new= 171640539360006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=урочище Саргал-Аксы |munid=
|address= 1,5 км к юго-западу-югу от парома совхоза "Ленинский путь", левый берег р. Каа-Хем
|year=IX - III вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стела с древнетюркской надписью, привезенная из Элегеста в 1959 г. |knid= 1700066000 |knid-new= 171741221210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality= урочище Саргал-Аксы |munid=
|address=
|description=
|year=VI - VIII вв.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730536000 |knid-new= 171640545210006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= на северной окраине поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730537000 |knid-new= 171640545180006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 1 км к северо-востоку от поселка, слева от выезда на трассу Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=IX - VII вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730538000 |knid-new= 171640545200006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 4 км к западу от поселка, 0,5 км к югу от слева от трассы Кызыл - Сарыг-Сеп, урочище Эль-Бажы
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730539000 |knid-new= 171640545170006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Суг-Бажы |munid=
|address= 3 км к западу от поселка
|year=VII - III вв. до н.э.; VI-VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-I |knid= 1730540000 |knid-new= 171640545570006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.; VI - VIII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-II |knid= 1730541000 |knid-new= 171640545560006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3 км к востоку от поселка, на правой высокой террасе р. Каа-Хем
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-III |knid= 1730542000 |knid-new= 171640545460006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 3,5 км к северо-востоку от поселка, 3 км к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year= V - VII вв. н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-IV |knid= 1730543000 |knid-new= 171640545450006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 4 км к северо-востоку от поселка, 500 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-V |knid= 1730544000 |knid-new= 171440357260006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1 км к востоку от поселка, слева от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII-III вв. до н.э., VI - VIII вв.н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Могильник-VI |knid= 1730545000 |knid-new= 171640545410006
|region= ru-ty |district= Каа-Хемский кожуун
|municipality=Хая-Бажы |munid=
|address= 1,5 км к северо-востоку от поселка, 400 м к северу от отраасы Кызыл - Сарыг-Сеп
|year=VII - III вв. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|protection=Ф
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-ty
|d29062017
}}
{{footer|type=Наследие}}
75y1aum4nxz9hf196elr2k1i54ga6hb
Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Мойка
0
27007
776956
776807
2026-09-11T20:55:40Z
Екатерина Борисова
7629
/* Чётная сторона */ Обновлён объект Сад
776956
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-spb|lat=59.92618|long=30.27312|zoom=14|districtid=Q656|banner=Central Saint Petersburg-banner1.JPG}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Адмиралтейский район|Адмиралтейский район]]'''|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Центральный район|Центральный район]]'''|'''[[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Мосты и набережные|Мосты и набережные]]'''}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926110 |long= 30.273330 |precise= yes
|name= Набережные и мосты реки Мойки
|knid= 7810699000 |complex= 7810699000
|knid-new= 781720803820006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский и Центральный районы
|municipality= |munid=
|address= от р. Фонтанки до Английского проспекта (левый берег) и Крюкова канала (правый берег)
|year= 1711 г., 1798-1810 гг. |author= арх. И.К. Герард, 1806 г., 1808-1812 гг., 1813-1814 гг., 1814-1816 гг., 1818 г., инж.-арх. В.И. Гесте, 1823-1824 гг., строитель В. Треттер, 1824-1826 гг., инж. П.П. Базен
|description=
|image= RU - Saint-Petersburg - 2009-07-18 (4891688842).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika River |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
== Мосты ==
{{monument |type= architecture
|lat= 59.941761 |long= 30.337796 |precise= yes
|name= 1-й Инженерный мост |knid= 7810699002 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку по набережной р. Фонтанки
|year= 1824-1826 гг. |author= инж. П.П. Базен, 1952-1954 гг., инж. Б.Б. Левин, 1953 г., арх. А.Л. Ротач
|description=
|image= 1st Inzhenerny Bridge 01.jpg
|wdid= Q3401787
|wiki= 1-й Инженерный мост
|commonscat= First Engineer Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941076 |long= 30.335419 |precise= yes
|name= 1-й Садовый (Михайловский) мост
|knid= 7810699004 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку по Садовой улице
|year= 1835-1836 гг. |author= инж. П.П. Базен, инж. И.Ф. Буттац, инж. А.Д. Готман, 1907-1908 гг., арх. Л.А. Ильин, инж. А.П. Пшеницкий, 1951 г., арх. А.Л. Ротач
|description=
|image= МОСТ МИХАЙЛОВСКИЙ (1-Й САДОВЫЙ).jpg
|wdid= Q3561601
|wiki= 1-й Садовый мост
|commonscat= 1st Garden Bridge |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941508 |long= 30.330184 |precise= yes
|name= Ограждения 2-го Садового моста (повторена решетка ликвидированного Таракановского моста)
|knid= 7802250000
|knid-new= 781711018840005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= 2-й Садовый мост через р. Мойку, в створе проезда Марсова поля
|year= 1876 г., 1935 г. |author= 1960 г., В.П. Стасов, инж. П.П. Степанов, арх-ры А.Е. Поляков, И.Н. Бенуа, ск. Ф. Цыганков (ограждения), 1966-1967 гг., инж. Е.А. Болтунова, арх. Л.А. Носков
|description= См. также [[:w:ru:2-й Садовый мост|2-й Садовый мост]]
|image= Second Garden bridge St Petersburg fence.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fences of Second Garden bridge |protection= Р
|link=
|document= doc30011992-108
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.942078 |long= 30.32306 |precise= yes
|name= Большой Конюшенный мост
|knid= 7810699001 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку по Мошкову переулку
|year= 1828 г. |author= инж. Е.А. Адам, инж. В. Треттер, 1935 г., 1951 г., арх. А.Л. Ротач
|description=
|image= Bolshoy Konushenny Bridge SPB 01.jpg
|wdid= Q3561640
|wiki= Большой Конюшенный мост
|commonscat= Bolshoy Konushenny Bridge |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.936193 |long= 30.319669 |precise= yes
|name= Зелёный (Полицейский, Народный) мост |knid= 7810699006 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820076
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку по Невскому проспекту
|year= 1806 г. |author= арх. В.И. Гесте, 1842 г., 1907 г., арх. Л.А. Ильин, инж. А.П. Пшеницкий, инж. А.Л. Становой, 1951 г., арх. А.Л. Ротач
|description=
|image= Green Bridge SPB 01.jpg
|wdid= Q186970
|wiki= Зелёный мост (Санкт-Петербург)
|commonscat= Green Bridge (Saint Petersburg)
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.933011 |long= 30.31526 |precise= yes
|name= Красный мост |knid= 7810699003 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820086
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский и Центральный районы
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку по Гороховой улица
|year= 1808 г., 1813-1814 гг. |author= арх. В.И. Гесте, 1953 г., арх. В.В. Блажевич, арх. А.Л. Ротач
|description=
|image= Moyka krasny 1.jpg
|wdid= Q2994703
|wiki= Красный мост (Санкт-Петербург)
|commonscat= Red Bridge (Saint Petersburg)
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.94 |long= 30.319337 |precise= yes
|name= Певческий мост |knid= 7810699005 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820066
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку, от Дворцовой площади к Певческой капелле
|year= 1839-1840 гг. |author= инж. Е.А. Адам
|description=
|image= Pevchesky Bridge SPB 01.jpg
|wdid= Q1093454
|wiki= Певческий мост
|commonscat= Pevchesky Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928333 |long= 30.295 |precise= yes
|name= Поцелуев мост
|knid= 7810699007 |complex= 7810699000
|knid-new= 781710803820116
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку, по улице Глинки
|year= 1808-1812 гг., 1814-1816 гг. |author= арх. В.И. Гесте, 1824 г., 1907-1908 гг., инж. А.П. Пшеницкий, 1952 г., арх. А.Л. Ротач, 1969 г.
|description=
|image= PoceluevMost 29613.jpg
|wdid= Q1847759
|wiki= Поцелуев мост
|commonscat= Potseluev Bridge |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.930472 |long= 30.300825 |precise= yes
|name= Почтамтский мост |knid= 7810699008 |knid-new= 781710803820106 |complex= 7810699000
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку, по оси Прачечного переулка
|year= 1823-1824 гг.
|author= инж. В.К. Треттер, арх. В.А. Христианович, 1905 г., арх. К.В. Бальди, 1981-1983 гг., инж-ры Б.Э. Дворкин, Р.Р. Шипов, 2002-2003 гг.
|description=
|image= Почт.мост01.JPG
|wdid= Q1972229
|wiki= Почтамтский мост
|commonscat= Postoffice Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.931667 |long=30.308889 |precise= yes
|name= Синий мост |knid= 7810699009 |knid-new= 781710803820096 |complex= 7810699000
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку, по Исаакиевской площади
|year= 1805-1807 г., 1818 г.
|author= арх. В.И. Гесте, 1842-1843 гг., инж. Е.А. Адам, 1929-1930 гг., инж-ры О.Е. Бугаева, В.В. Чеботарев, 1938 г., 2002 г., инж. Т.Ю. Кузнецова, арх. О.А. Кузеванов
|description=
|image= Синий мост 2.jpg
|wdid= Q2618925
|wiki= Синий мост (Санкт-Петербург)
|commonscat= Blue Bridge (Saint Petersburg)
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.941630 |long= 30.328905 |precise= yes
|name= Театральный и Мало-Конюшенный мосты («Трёхколенный мост») |knid= 7810699010 |complex= 7810699010
|knid-new= 781720803820026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= через р. Мойку - Мало-Конюшенный мост, через канал Грибоедова - Театральный мост
|year= 1829-1830 гг. |author= инж. Е.А. Адам, инж. В. Треттер, 1953 г., арх. А.Л. Ротач, 1990-1997 гг., инж. Б.Н. Брудно, арх. А.А. Потапов
|description=
|image= Tripartite Bridge St. Petersburg.jpg
|wdid= Q3561794
|wiki= Тройной мост
|commonscat= Tripartite Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.941667 |long= 30.328889 |precise= yes
|name= Мало-Конюшенный мост |knid=7832308000 |complex= 7810699010
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= главное крыло Трёхколенного моста (через р. Мойку)
|year= 1829-1830 гг. |author= инж. Е.А. Адам, инж. В. Треттер, 1953 г., арх. А.Л. Ротач, 1990-1997 гг., инж. Б.Н. Брудно, арх. А.А. Потапов
|description=
|image= Malo-Konushenniy Bridge 01.jpg
|wdid= Q3561734
|wiki= Мало-Конюшенный мост
|commonscat= Malo-Konushenny Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.941548 |long= 30.329119 |precise= yes
|name= Театральный мост |knid=7832308001 |complex= 7810699010
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= восточное крыло Трёхколенного моста (через канал Грибоедова)
|year= 1829-1830 гг. |author= инж. Е.А. Адам, инж. В. Треттер, 1953 г., арх. А.Л. Ротач, 1990-1997 гг., инж. Б.Н. Брудно, арх. А.А. Потапов
|description=
|image= 2731. St. Petersburg. The Theater Bridge.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tripartite Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
{{monument |type= architecture
|lat= 59.941570 |long= 30.328744 |precise= yes
|name= Пешеходный мост-дамба («Ложный мост») |knid=7832308002 |complex= 7810699010
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= западное крыло Трёхколенного моста
|year= 1829-1830 гг. |author= инж. Е.А. Адам, инж. В. Треттер, 1953 г., арх. А.Л. Ротач, 1990-1997 гг., инж. Б.Н. Брудно, арх. А.А. Потапов
|description=
|image= Санкт-Петербург 073.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Tripartite Bridge
|link=
|protection=Ф
|document=d10072001
}}
== Набережные ==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926110 |long= 30.273330 |precise= yes
|name= Набережные р. Мойки со спусками
|knid= 7810700000 |complex= 7810699000
|knid-new= 781720803820016
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский и Центральный районы
|municipality= |munid=
|address= от р. Фонтанки до Английского проспекта (левый берег) и Крюкова канала (правый берег)
|year= 1711 г., 1798-1810 гг. |author= инж. И.К. Герард, 1960 г.
|description=
|image= Moyka River Embankment 5.jpg
|wdid= Q32360684
|wiki= Набережная реки Мойки
|commonscat= Moika River |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
=== Чётная сторона ===
см. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Центральный район (часть 1)#Большая Конюшенная ул.|Большую Конюшенную улицу]]
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941611 |long= 30.323442 |precise= yes
|name= Доходный дом И.А. Жадимировского
|knid= 7832527000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 6 / Конюшенный переулок, 1
|year= 1842-1844 гг. |author= арх. Е.И. Диммерт
|description=
|image= 6 Moika River Embankment.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house2781.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941578 |long= 30.322300 |precise= yes
|name= Доходный дом И.А. Жадимировского
|knid= 7832528000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 8
|year= 1842-1844 гг. |author= арх. Е.И. Диммерт
|description=
|image= 8 Moika River Embankment (1).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house2782.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.940761 |long= 30.321511 |precise= yes
|name= Дом Волконских (Музей-квартира А.С. Пушкина)
|knid= 7810584000 |complex= 7810584000
|knid-new= 781620565070006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 12
|year= 1730-1740-е гг., 1770-1780-е гг., 1909-1910 гг. |author= инж. М.П. Гвоздецкий
|description=
|image= Moyka-12.jpg
|wdid= Q4306045
|wiki= Музей-квартира А. С. Пушкина (Санкт-Петербург)
|commonscat= Memorial Pushkin Apartment Museum on 12 Moyka River Embankment |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941237 |long= 30.321151 |precise= yes
|name= Главный дом с флигелями
|knid= 7810584001 |complex= 7810584000
|knid-new= 781610565070016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 12
|year= 1730-1740-е гг., 1770-1780-е гг., 1909-1910 гг. |author= инж. М.П. Гвоздецкий
|description=
|image= Pushkin Apartment Museum SPB 05.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Memorial Pushkin Apartment Museum on 12 Moyka River Embankment |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.940822 |long= 30.321792 |precise= yes
|name= Конюшня и каретный сарай
|knid= 7810584002 |complex= 7810584000
|knid-new= 781610565070026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 12
|year= 1730-1740-е гг. |author=
|description=
|image= Pushkin Apartment Museum SPB 06.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Memorial Pushkin Apartment Museum on 12 Moyka River Embankment |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.940947 |long= 30.320692 |precise= yes
|name= Особняк Пущиных
|knid= 7831180000
|knid-new= 781711205340005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 14 (литера Б)
|year= кон. XVIII в., 1840-е гг. (перестройка) |author= арх-ры Б.Б. Гейденрейх, Ф.И. Руска
|description=
|image= 14 Moika River Embankment.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 14 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939869 |long= 30.320921 |precise= yes
|name= Придворная певческая капелла
|knid= 7810585000 |complex= 7810585000
|knid-new= 781620565680006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 18-22, Большая Конюшенная улица, 11
|year= 1773-1777 гг. |author= арх.-худ. Ю.М. Фельтен, 1810 г., арх. Л. Руска, 1830-1831 гг., арх. Л.И. Шарлемань, 1834 г., арх. П.Л. Виллерс, 1886-1889 гг., арх.-худ. Л.Н. Бенуа
|description=
|image= Общий вид Певческой Капеллы со стороны Главного штаба.JPG
|wdid= Q123909315
|wiki= Здание Государственной академической капеллы Санкт-Петербурга
|commonscat= Glinka Capella building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939945 |long= 30.321289 |precise= yes
|name= Главное здание (концертный зал с учебными флигелями)
|knid= 7810585001 |complex= 7810585000
|knid-new= 781620565680026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 18А, 20, 22А
|year= 1773-1777 гг. |author= арх.-худ. Ю.М. Фельтен, 1810 г., арх. Л. Руска, 1830-1831 гг., арх. Л.И. Шарлемань, 1834 г., арх. П.Л. Виллерс, 1886-1889 гг., арх.-худ. Л.Н. Бенуа
|description=
|image= Придворная певческая капелла.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Glinka Capella building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939988 |long= 30.319918 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7810585003 |complex= 7810585000
|knid-new= 781610565680036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 20
|year= 1886-1889 гг. |author= арх. Л.Н. Бенуа
|description=
|image= Капелла, вход01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Glinka Capella building - fence with gate |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939658 |long= 30.323611 |precise= yes
|name= Квартирный корпус с флигелями
|knid= 7810585002 |complex= 7810585000
|knid-new= 781610565680016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Большая Конюшенная улица, 11
|year= 1773-1777 гг., 1887-1889 гг. |author= арх. Л.Н. Бенуа
|description=
|image= Б. Конюшенная 11.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Glinka Capella building |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939301 |long= 30.319841 |precise= yes
|name= Доходный дом Калугиных
|knid= 7832529000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 24
|year= нач. XIX в., 1850-е гг. |author= арх. В.В. фон Витт
|description=
|image= 4758. St. Petersburg. Moika Embankment, 24.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house580.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939374 |long= 30.321454 |precise= yes
|name= Здание ресторана «Донон» («Павел Донон, Бетан и Татары») с садом
|knid= 7831181000 |complex= 7831181000
|knid-new= 791410029700005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 24 литера Б (двор)
|year= 1913 г. |author= арх. А.И. фон Гоген
|description=
|image=
|wdid= Q122789881
|wiki= Донон (ресторан)
|commonscat= Moika River from Pevchesky Bridge to Red Bridge |protection= Р
|link=
|document= doc15092009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939370 |long= 30.321102 |precise= yes
|name= Здание ресторана «Донон»
|knid= 7831181001 |complex= 7831181000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 24 литера Б (двор)
|year= 1913 г. |author= арх. А.И. фон Гоген
|description=
|image= Мойка 24.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika River from Pevchesky Bridge to Red Bridge |protection= Р
|link=
|document= doc15092009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939359 |long= 30.321668 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7831181002 |complex= 7831181000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 24 литера Б (двор)
|year= 1913 г. |author= арх. А.И. фон Гоген
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika River from Pevchesky Bridge to Red Bridge |protection= Р
|link=
|document= doc15092009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.939059 |long= 30.319884 |precise= yes
|name= Доходный дом Министерства иностранных дел
|knid= 7832530000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 26
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Saint Petersburg 2009 tourist pictures 0263.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house3602.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.938813 |long= 30.319925 |precise= yes
|name= Доходный дом Корсаковой
|knid= 7832531000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 28
|year= 1846 г., 1879 г. |author= арх. П.П. Мижуев (перестройка), 1976 г
|description=
|image= Moika Embankment 28 Saint Petersburg.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 28 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house3603.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.938626 |long= 30.319974 |precise= yes
|name= Дом П.Ф. Скрипицына (Дом Корсаковой)
|knid= 7831182000
|knid-new= 781811314920005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 30
|year= 1841 г. |author= арх. П.А. Дютиль (?)
|description=
|image= Saint Petersburg 2009 tourist pictures 0269.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 30 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.938364 |long= 30.319984 |precise= yes
|name= Типография Министерства внутренних дел (Доходный дом А. А. Суворина)
|knid= 7802725000
|knid-new= 781710744520005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 32, Волынский переулок, 2
|year= 1723 г. |author= арх. Н.Ф. Гербель, 1877 г. (перестройка), арх. А.В. Иванов, 1908 г. (надстройка), арх. Б.Я. Зонн
|description= В здании располагается Музей печати Санкт-Петербурга
|image= Типография Министерства внутренних дел.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Petersburg Press History Museum |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.93763 |long= 30.32071 |precise= yes
|name= Училище при реформатских церквях
|knid= 7831183000
|knid-new= 781711205320005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 38
|year= 1899-1900 гг. |author= арх. И.А. Гальнбек, 1914 г., арх. В.Ф. Карпович
|style= модерн
|description=
|image= Saint Petersburg 2009 tourist pictures 0276.JPG
|wdid= Q129016039
|wiki= Здание училища при реформатских церквях
|commonscat= Moika, 38 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.936735 |long= 30.321168 |precise= yes
|name= Доходный дом С.Д. Башмакова
|knid= 7831184000
|knid-new= 781710992780005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 42, Большая Конюшенная улица, 29
|year= 1 треть XIX в., 1868-1870 гг. (надстройка) |author= арх. Д.И. Гримм
|description=
|image= Konsulstva SPb 2012 4465.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 42 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933890 |long= 30.319440 |precise= yes
|name= Императорский Воспитательный дом (Российский государственный педагогический университет имени А.И. Герцена)
|knid= 7810587000 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48-52, 54, Гороховая улица, 18, Казанская улица, 3, 7
|year= 1 четв. XVIII в., 1730-е гг., 1750-1753 гг., арх. Ф.-Б. Растрелли, 1760-е гг., арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А. Ринальди, А.Ф. Кокоринов, 1778-1779 гг., арх. И.Б. Фок, 1797-1798 гг., арх. А. Порто, 1840-1842 гг., арх. П.С. Плавов, 1864-1866 гг., арх. Г.Х. Штегеман |author=
|description=
|image= Алые паруса 2008 (015).jpg
|wdid= Q323681
|wiki= Российский государственный педагогический университет имени А. И. Герцена
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933877 |long= 30.320041 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы
|knid= 7810588000 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240046
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 4 (48-50-52, литера А)
|year= 1829-1834 гг. |author= арх-ры Д. Квадри, П.С. Плавов
|description= Колонный зал РГПУ
|image= Храм РГПУ им. А.И. Герцена.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|sobory= 10054
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934321 |long= 30.319799 |precise= yes
|name= Дворец К.Г. Разумовского (Николаевский сиротский институт)
|knid= 7810587004 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240086
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 5 (48-50-52, литера А)
|year= 1762-1766 гг. |author= арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А.Ф. Кокоринов, 1797-1798 гг., арх. А. Порто
|description=
|image= Sankt Petersburg Paedagogische-Universitaet-Gertsen c4 Verwaltung a.jpg
|wdid= Q120981429
|wiki= Дворец Разумовского на Мойке
|commonscat= Razumovsky Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934663 |long= 30.319027 |precise= yes
|name= Ограда с воротами дворца К.Г. Разумовского
|knid= 7810587014 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240236
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 5
|year= кон. 1760-х гг. |author= арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А.Ф. Кокоринов, 1817 г., арх. Д. Квадри
|description=
|image= 3333. St. Petersburg. Gate of the palace Razumovsky.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Gates of Razumovsky Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934605 |long= 30.319309 |precise= yes
|name= Сад парадного двора дворца К.Г. Разумовского
|knid= 7810587021 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240266
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, перед корпусом 5
|year= 1829 г. |author= арх. П.С. Плавов, 1860-е гг.
|description=
|image= 3334. St. Petersburg. Razumovsky Palace.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Razumovsky Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934551 |long= 30.319544 |precise= yes
|name= Памятник педагогу К.Д. Ушинскому
|knid= 7810587019 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240096
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, перед корпусом 5
|year= 1961 г. |author= ск. В.В. Лишев, арх. В.И. Яковлев
|description=
|image= Saint-Petrsburg Herzen University.jpg
|wdid= Q101410189
|wiki= Памятник К. Д. Ушинскому
|commonscat= Razumovsky Palace |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934368 |long= 30.320963 |precise= yes
|name= «Старый» сад
|knid= 7810587024 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240216
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, между корпусом 5 и Казанской улицей
|year= 1 четв. XVIII в., 1838 г. |author= арх. П.С. Плавов, садовый мастер К.И. Геккель
|description=
|image= Herzen State Pedagogical University of Russia, inside yard.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garden of Herzen University (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934890 |long= 30.322342 |precise= no
|name= Ограды «Старого» сада (две)
|knid= 7810587017 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240226
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, у корпусов 4, 6
|year= нач. 1840-х гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= РГПУ,_ограда старого сада у корпуса 6 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garden of Herzen University (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.934879 |long= 30.321484 |precise= yes
|name= Лазаретный корпус
|knid= 7810587009 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240286
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 6 (48-50-52, литера А, во дворе)
|year= 1831-1834 гг., 1841-1842 гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= РГПУ,_корпус 6 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935243 |long= 30.321951 |precise= yes
|name= Конюшни с флигелем
|knid= 7810587006 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240166
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 8 (48-50-52, литера Б, во дворе)
|year= нач. 1840-х гг., кон. XIX в. |author=
|description=
|image= РГПУ,_бывшие конюшни 04.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935358 |long= 30.320373 |precise= yes
|name= Прачечный корпус
|knid= 7810587010 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240026
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 9 (48-50-52, литера АК, во даоре)
|year= 1864-1867 гг. |author= арх-ры Н.Н. Ковригин, Г.Х. Штегеман
|description=
|image= РГПУ,_бывший прачечный корпус.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935307 |long= 30.321189 |precise= yes
|name= Бани
|knid= 7810587001 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240056
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 9А (48-50-52, литера Т, во дворе)
|year= 1840-1842 гг. |author= арх. П.С. Плавов, 1864-1866 гг., арх. Г.Х. Штегеман
|description=
|image= РГПУ.,_бывшие бани.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935305 |long= 30.319730 |precise= yes
|name= Аптекарский флигель
|knid= 7810587026 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240186
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 10 (48-50-52, литера АК)
|year= 1730-е гг., 1760-е гг. |author= арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А.Ф. Кокоринов, 1802 г., 1837 г., арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Мойка 48. аптекарский флигель.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933957 |long= 30.318356 |precise= yes
|name= Дамский флигель
|knid= 7810587027 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240066
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 48, университетский корпус 11 (48-50-52, литера А)
|year= 1750-е гг. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1760-е гг., арх-ры Ж.-Б. Валлен-Деламот, А.Ф. Кокоринов, 1800-1801 гг., 1840-1841 гг., арх. П.С. Плавов
|description= Институт педагогики
|image= 3335. St. Petersburg. Pedagogical University.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933228 |long= 30.318769 |precise= yes
|name= Дом Г.Х. Штегельмана (Александринский сиротский дом)
|knid= 7810587005 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240156
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, университетский корпус 2 (48-50-52, литера А)
|year= 1750-1753 гг. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1765-1768 гг. (перестройка), арх. А. Ринальди, 1838-1839 гг. (корпус голубого зала), арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Биофак РГПУ им. А.И. Герцена - panoramio.jpg
|wdid= Q120551027
|wiki= Дом Штегельмана
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933667 |long= 30.317605 |precise= yes
|name= Ограда с воротами дома Г.Х. Штегельмана
|knid= 7810587015 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240146
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, университетский корпус 2
|year= 1760-е гг., 1840-е гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= РГПУ,_ограда дома Штегельмана 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933440 |long= 30.318142 |precise= yes
|name= Сад парадного двора дома Г.Х. Штегельмана
|knid= 7810587022 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240276
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, перед корпусом 2
|year= 1866 г. |author= арх. К.Е. Егоров, садовник Овчинников, садовник А.А. Рохель
|description=
|image= 3337. Garden of the front yard of G.H. Shtegelman.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932899 |long= 30.319290 |precise= yes
|name= «Мамкин» сад
|knid= 7810587013 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240206
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, за корпусами 1, 2 (за домом Штегельмана)
|year= 1750-е гг., кон. 1830-х гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933241 |long= 30.320121 |precise= yes
|name= Учебный корпус Сиротского института
|knid= 7810587012 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240196
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, университетский корпус 3 (48-50-52, литера Д, во дворе)
|year= 1849-1856 гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Учебный_корпус Сиротского института.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933376 |long= 30.317407 |precise= yes
|name= Квартирный корпус Воспитательного дома
|knid= 7810587008 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240126
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 50, университетский корпус 12 (48-50-52, литера Г)
|year= 1750-е гг. |author= арх. Ф.-Б. Растрелли, 1778-1779 гг., арх. И.Б. Фок, 1840-1841 гг., арх. П.С. Плавов
|description= Факультет географии РГПУ
|image= 3338. St. Petersburg. Moika Embankment, 50. corps 12.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University, Faculty of Geography |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932845 |long= 30.318131 |precise= yes
|name= Воспитательный дом
|knid= 7810587003 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240016
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, университетский корпус 1 (48-50-52, литера А)
|year= 1839-1843 гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Herzen University SPb 000000024 1 m.jpg
|wdid= Q121505704
|wiki= Здание Императорского Воспитательного дома
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933220 |long= 30.316849 |precise= yes
|name= Ограда с воротами Воспитательного дома
|knid= 7810587016 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240246
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, университетский корпус 1 (48-50-52, литера А)
|year= кон. 1860-х гг. - нач. 1870-х гг. |author=
|description=
|image= РГПУ,_ограда у Воспитательного дома 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933023 |long= 30.317477 |precise= yes
|name= Сад парадного двора Воспитательного дома
|knid= 7810587020 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240136
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, перед корпусом 1 (48-50-52, литера А)
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= РГПУ, бюст Бецкого 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932996 |long= 30.317541 |precise= yes
|name= Бюст государственного деятеля И.И. Бецкого
|knid= 7810587002 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240076
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, перед корпусом 1
|year= 1803 г. |author= ск. Я.И. Земмельгак, 1868 г. (копия), ск. Н.А. Лаверецкий
|description=
|image= РГПУ, бюст Бецкого 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Bust of Betskoy, Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932285 |long= 30.319166 |precise= yes
|name= Корпус грудных детей Воспитательного дома
|knid= 7810587007 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240106
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, университетский корпус 1 (48-50-52, литера А, двор)
|year= 1834-1836 гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Корпус_грудных детей Воспитательного дома.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932950 |long= 30.316881 |precise= yes
|name= Родовспомогательный корпус Воспитательного дома
|knid= 7810587011 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240036
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 52, университетский корпус 13 (48-50-52, литера Д)
|year= кон. XVIII в., нач. 1840-х гг. |author= арх. П.С. Плавов
|description=
|image= 3339. St. Petersburg. Embankment Moika, 52.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Herzen University |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932194 |long= 30.316806 |precise= yes
|name= Училище глухонемых
|knid= 7810587025 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240256
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 54 (48-50-52, литера АВ), университетский корпус 20, Гороховая улица, 18
|year= кон. XVIII в., 1817-1820 гг. |author= арх. Д. Квадри, 1844-1847 гг., арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Императорское училище глухонемых. 1844-47гг. Санкт-Петербург, Гороховая ул.,18.JPG
|wdid= Q121521532
|wiki= Здание Санкт-Петербургского училища глухонемых
|commonscat= College for the Deaf-Mute children building (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932654 |long= 30.316892 |precise= yes
|name= Сад при училище глухонемых
|knid= 7810587023 |complex= 7810587000
|knid-new= 781520386240176
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 54, за корпусом 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Сад_училища глухонемых.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= College for the Deaf-Mute children building (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931500 |long= 30.318000 |precise= yes
|name= Здание женской гимназии и детского приюта при Воспитательном доме
|knid= 7830924000 |complex= 7810587000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Гороховая улица, 20
|year= 1869 г. |author= арх. П.К. Нотбек
|description=
|image= School211spb 2008.jpg
|wdid= Q4525161
|wiki= Школа № 211 (Санкт-Петербург)
|commonscat= Gorohovaya Street 20 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.935038 |long= 30.323383 |precise= yes
|name= Служебный флигель Сиротского института («Казанский»)
|knid= 7810587028 |complex= 7810587000
|knid-new= 781510386240116
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская улица, 3, университетский корпус 7 (набережная реки Мойки, 48-50-52, литера Е)
|year= 1809-1810 гг. |author= арх. А.Н. Воронихин, 1840-1844 гг., арх. П.С. Плавов
|description=
|image= Казанская, 3, РГПУ 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Kazanskaya, 3 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932482 |long= 30.321312 |precise= yes
|name= Опекунский совет
|knid= 7810587018 |complex= 7810587000
|knid-new= 781610430840005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= Казанская улица, 7
|year= 1808-1810 гг. |author= арх. Д. Кваренги, 1834-1838 гг., арх. П.С. Плавов, 1855-1859 гг., арх. П.И. Таманский
|description=
|image= Kazanskaja ulitsa 7.jpg
|wdid= Q121501939
|wiki= Здание Опекунского совета Императорского Воспитательного дома
|commonscat= Kazanskaya, 7 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932373 |long= 30.314174 |precise= yes
|name= Доходный дом А. Жуэна
|knid= 7831186000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 58
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Р.Ф. Мельцер
|description=
|image= Мойка 58 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 58 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932189 |long= 30.313416 |precise= yes
|name= Гостиница Н.И. Соболева «Россия»
|knid= 7833147000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная реки Мойки, 60
|year= 1871-1872 гг. |author= арх. Н.П. Басин
|description=
|image= Admiralteysky District, St Petersburg, Russia - panoramio (23) (cropped).jpg
|wdid= Q13668504
|wiki= Набережная реки Мойки, 60
|commonscat= Moika, 60 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house2786.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932041 |long= 30.312703 |precise= yes
|name= Доходный дом И.Д. Липина
|knid= 7831187000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 62 / переулок Гривцова, 2
|year= XVIII в., 1863 г. |author= арх. Э.К. Гернет (?)
|description=
|image= Мойка_62.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 62 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.931900 |long= 30.311758 |precise= yes
|name= Доходный дом К.Б. Корпуса. Дом, где в 1912-1918 гг. жил основатель оркестра русских народных инструментов В.В. Андреев
|knid= 7810049000
|knid-new= 781510381630006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 64 / переулок Гривцова, 2, кв. 30
|year= 1879-1880 гг. |author= арх. А.Р. Гешвенд
|description=
|image= Мойка_64 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 64 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.930775 |long= 30.306919 |precise= yes
|name= Дом, где в первой половине XIX в. размещалась Российско-американская компания. Здесь в 1820-х гг. жили декабристы А.А. Бестужев-Марлинский и К.Ф. Рылеев
|knid= 7810050000
|knid-new= 781510359110006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 72
|year= 1805 г. |author= 1853 г. (перестройка), арх. Р.А. Желязевич, 1909 г. (перестройка), арх. Г.В. Барановский
|description=
|image= Мойка 72.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 72 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930130 |long= 30.306049 |precise= yes
|name= Дома Государственного контроля
|knid= 7831191000 |complex= 7831191000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 74, 76 / переулок Пирогова, 5
|year= 1760-е гг., 1828 г., 1839 г., 1844-1846 гг. |author= арх. И.И. Шарлемань, 1890-1892 гг. (перестройка), арх. Ф.Б. Нагель, гражд. инж. Г.Г. Рабцевич
|description= См. также [[:w:ru:Государственный контроль Российской империи|Государственный контроль Российской империи]]. Комплексу отказано в включении в Единый реестр, при этом отдельные его элементы по-прежнему охраняются
|image= Мойка 74 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 74-76 |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed=d31102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930592 |long= 30.306276 |precise= yes
|name= Жилой дом Государственного контролера
|knid= 7831191001 |complex= 7831191000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 74
|year= 1760-е гг., 1828 г., 1839 г. |author= арх. И.И. Шарлемань
|description=
|image= Мойка 74.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 74-76 |protection= Р
|link=
|document= doc21072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929782 |long= 30.306511 |precise= yes
|name= Корпус по Максимилиановскому переулку
|knid= 7831191002 |complex= 7831191000
|knid-new= 782511438230005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= переулок Пирогова, 5
|year= 1844-1846 гг. |author= арх. И.И. Шарлемань, 1890-1892 гг. (перестройка), арх. Ф.Б. Нагель, гражд. инж. Г.Г. Рабцевич
|description=
|image= Корпус_по Максимилиановскому переулку.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 74-76 |protection= Р
|link= https://kgiop.gov.spb.ru/o-komitete/press-centr/news/88322/
|document=d31102024
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930471 |long= 30.305663 |precise= yes
|name= Здание Главной канцелярии
|knid= 7831191003 |complex= 7831191000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная реки Мойки, 76
|year= 1844-1845 гг. |author= арх. И.И. Шарлемань, 1984 г
|description= Верхние этажи надстроены в 1980-е годы
|image= Gos.Kontrol 1914 SPb nab.Moiki, 76.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 74-76 |protection= В
|link=
|document= vvokn
|dismissed= d26122007
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929720 |long= 30.303330 |precise= yes
|name= Доходные дома и народные бани М.С. Воронина
|knid= 7831195000 |complex= 7831195000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 82, Фонарный переулок, 1, переулок Пирогова
|year= кон. XVIII в., 1857 г. |author= арх. А.С. Кирилов, 1870-1871 г. (бани), 1874 г. (надстройка, изменение фасада), арх. П.Ю. Сюзор
|description=
|image= Мойка 82 01.jpg
|wdid= Q4311123
|wiki= Набережная реки Мойки, 80-82
|commonscat= Moika, 80-82 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930248 |long= 30.303883 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7831195001 |complex= 7831195000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 82 (литеры А, Б) / Фонарный переулок
|year= кон. XVIII в. |author= 1874 г. (надстройка, изменение фасада), арх. П.Ю. Сюзор
|description=
|image= Мойка 82 07.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 80-82 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929901 |long= 30.303378 |precise= yes
|name= Воронинские бани
|knid= 7831195002 |complex= 7831195000
|knid-new= 781710803970005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 82 литера В (во дворе)
|year= 1870-1871 гг. |author= арх. П.Ю. Сюзор
|description=
|image= Воронинские бани 12.jpg
|wdid= Q122958632
|wiki= Бани Воронина
|commonscat= Voroninskie Baths |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929480 |long= 30.304285 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7831195003 |complex= 7831195000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= Фонарный переулок, 1 / переулок Пирогова (набережная р. Мойки, 82 литера Ш)
|year= 1857 г. |author= арх. А.С. Кирилов
|description=
|image= Мойка_82 по Фонарному 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 80-82 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929672 |long= 30.302310 |precise= yes
|name= Дом Касаткина-Ростовского
|knid= 7831193000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 84, переулок Пирогова, 15
|year= 1 четв. XIX в., 1837-1839 гг. |author= арх. А.Х. Пель, 1869-1870 гг., арх. Н.Л. Бенуа
|description=
|image= Переулок Пирогова, 15.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929800 |long= 30.301500 |precise= yes
|name= Дом О. Монферрана (Я.В. Ратькова-Рожнова)
|knid= 7810051000
|knid-new= 781510244380006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 86-88 / Прачечный переулок, 2-4
|year= XVIII в., 1836-1840-е гг. |author= арх. О. Монферран, арх. В.А. Шрейбер, 2 пол. XIX - нач. XX вв., арх. О. Пуаро, арх. И.А. Фомин, арх. И.-А. Цим, 1920-е гг. (реконструкция)
|description=
|image= St. Petersburg, Moika Embankment 86. Mansion Montferrand..JPG
|wdid= Q119067880
|wiki= Дом Монферрана
|commonscat= House of Auguste de Montferrand |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929853 |long= 30.300704 |precise= yes
|name= Усадьба А.М. Голицына (И.Г. Чернышева, графа А.П. Шувалова)
|knid= 7802444000 |complex= 7802444000
|knid-new= 781721301120005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 90 / Прачечный переулок, 1
|year= 1790-1816 гг. |author= 1834 г., арх. А.И. Буржуа, 1842 г., арх А.М. Камуцци, 1895 г., арх. С.П. Кондратьев
|description=
|image= Мойка90-04.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 90 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.930091 |long= 30.300553 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7802444001 |complex= 7802444000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 90 / Прачечный переулок, 1
|year= 1834 г. |author= арх. А.И. Буржуа, 1842 г., арх А.М. Камуцци
|description=
|image= Мойка90-03.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 90 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929797 |long= 30.300490 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7802444002 |complex= 7802444000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 90 (во дворе)
|year= нач. XIX в., 1842 г. (надстройка) |author= 1895 г., арх. С.П. Кондратьев
|description=
|image= Усадьба_А.М. Голицына (И.Г. Чернышева, графа А.П. Шувалова) (флигель).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 90 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929765 |long= 30.301009 |precise= yes
|name= Службы
|knid= 7802444003 |complex= 7802444000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 90 литера К (Прачечный переулок, 1)
|year= 1791 г., 1834 г. (перестройка) |author= арх. А.И. Буржуа
|description=
|image= Прачечный пер. 1.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 90 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929933 |long= 30.300996 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7802444004 |complex= 7802444000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= Прачечный переулок, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Мойка90-01.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 90 |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929389 |long= 30.298922 |precise= yes
|name= Ансамбль дворца Юсуповых
|knid= 7810052000 |complex= 7810052000
|knid-new= 781520271580006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 94 (литеры), улица Декабристов, 21
|year= XVIII в., 1760-е гг. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, XIX в., 1830-1832 гг., 1830-1838 гг., арх. А.А. Михайлов 2-й, сер. XIX в., 2 пол. XIX в., арх. Б. де Симон, арх.-худ. И.А. Монигетти, нач. XX в., арх. А.Я. Белобородов, арх. А.П. Вайтенс, арх. А.А. Степанов
|description=
|image= Yusupov Palace on the Moika River 01.JPG
|wdid= Q2991838
|wiki= Дворец Юсуповых на Мойке
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.929343 |long= 30.298708 |precise= yes
|name= Дворец с шестью флигелями
|knid= 7810052001 |complex= 7810052000
|knid-new= 781510271580046
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 94
|year= XVIII в., 1760-е гг. |author= арх. Ж.-Б. Валлен-Деламот, XIX в., 1830-1832 гг., 1830-1838 гг., арх. А.А. Михайлов 2-й, сер. XIX в., 2 пол. XIX в., арх. Б. де Симон, арх.-худ. И.А. Монигетти, нач. XX в., арх. А.Я. Белобородов, арх. А.П. Вайтенс, арх. А.А. Степанов
|description=
|image= Spb 06-2012 Moika various 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928886 |long= 30.299716 |precise= yes
|name= Ограда парадного двора с воротами
|knid= 7810052002 |complex= 7810052000
|knid-new= 781510271580036
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 94 (во дворе)
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0121.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928482 |long= 30.299730 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7810053000 |complex= 7810052000
|knid-new= 781510271580026
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 94 литера В (в саду)
|year= 1830-1832 гг. |author= арх. А.А. Михайлов 2-й
|description=
|image= 6419.1._Wing of the Yusupov Palace on Moika.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927572 |long= 30.300224 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 7810052003 |complex= 7810052000
|knid-new= 781510271580066
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 21
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Декабр.21-02.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927545 |long= 30.299864 |precise= yes
|name= Садовый павильон
|knid= 7810052004 |complex= 7810052000
|knid-new= 781510271580056
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 21 (набережная р. Мойки, 94 литера Б)
|year= 1830-1838 гг. |author= арх. А.А. Михайлов 2-й
|description=
|image= Декабр.21-01.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Yusupov Palace on Moika |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928218 |long= 30.299285 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810052005 |complex= 7810052000
|knid-new= 781520271580016
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 21
|year= XVIII в. |author= 1830-1838 гг., арх. А.А. Михайлов 2-й
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0118.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garden of Yusupov Palace on Moika (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928222 |long= 30.297957 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Военной Коллегии (Главного военно-судного управления и Николаевского кадетского корпуса)
|knid= 7831194000 |complex= 7831194000
|knid-new= 791420028800005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 96 (литеры), улица Декабристов, 23
|year= 1740-е гг. |author= арх. Л. Руска, 1806-1809 гг., арх. А.Е. Штауберт, 1860-е гг., воен. инж. В.И. Миллер
|description=
|image= Naberegnaya moyki 96.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 96 |protection= Р
|link=
|document= doc23042009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928894 |long= 30.297631 |precise= yes
|name= Здание Военной Коллегии (Главного военно-судного управления и Николаевского кадетского корпуса)
|knid= 7831194001 |complex= 7831194000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 96
|year= 1740-е гг. |author= арх. Л. Руска, 1806-1809 гг., арх. А.Е. Штауберт
|description=
|image= Дворец Юсуповых с шестью флигелями.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 96 |protection= Р
|link=
|document= doc23042009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928187 |long= 30.298341 |precise= yes
|name= Здание Архива Военной Коллегии
|knid= 7831194002 |complex= 7831194000
|knid-new= 791410028800025
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 96 литера Д (двор)
|year= 1740-е гг. |author= арх. Л. Руска, 1806-1809 гг., арх. А.Е. Штауберт
|description=
|image= Здание_Архива Военной Коллегии.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 96 |protection= Р
|link=
|document= doc23042009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927773 |long= 30.298456 |precise= yes
|name= Жилой дом для чиновников Военной Коллегии (Аудиторское училище, Николаевский кадетский корпус)
|knid= 7831194003 |complex= 7831194000
|knid-new= 791410028800035
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 23 (набережная р. Мойки, 96 литера В)
|year= 1740-е гг. |author= арх. Л. Руска, 1806-1809 гг., арх. А.Е. Штауберт, 1860-е гг., воен. инж. В.И. Миллер
|description=
|image= Жилой_дом для чиновников Военной Коллегии (Аудиторское училище, Николаевский кадетский корпус).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 96 |protection= Р
|link=
|document= doc23042009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927523 |long= 30.296230 |precise= yes
|name= Здание Главного Кригс-Комиссариата (Интендантские склады)
|knid= 7831196000
|knid-new= 791410028810005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 98 / улица Глинки, 2 / улица Декабристов
|year= 1772-1777 гг., нач. ХХ в. (надстройка), 1930-е гг. (надстройка) |author=
|description=
|image= Мойка 98 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 98 |protection= Р
|link=
|document= doc23042009
}}
{{monument |type= archeology |status= destroyed
|lat=59.927300 |long=30.293200 |precise=
|name= Фундамент башни и корпусов северного крыла Литовского замка |knid= 7832370000
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 102 / набережная Крюкова канала / переулок Матвеева
|year= 1782-1787 гг.
|author= арх. И.Е. Старов, 1823-1826 гг., И.И. Шарлемань, 1929-1930 гг. (разобран)
|description= Снят с охраны (отказано во включении в Единый реестр распоряжением КГИОП № 10-587 от 11.12.2015), фундаменты уничтожены сразу после распоряжения, на участке построено современное здание
|image= Razrushenie-severnoy-bashni-Litovskogo-Zamka-2015-02.jpg
|wdid= Q4263956
|wiki= Литовский замок
|commonscat= Lithuanian prison castle
|link=
|document=
|protection=В
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927261 |long= 30.290310 |precise= yes
|name= Дом М.В. Воронцовой (дворец Великой княгини Ксении Александровны)
|knid= 7810057000 |complex= 7810057000
|knid-new= 781520305200006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XIX в., 1856-1857 гг. |author= арх.-худ. И.А. Монигетти, 1894-1897 гг., гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image= GUFizecheskojKulturyLesgafta 29672.jpg
|wdid= Q97178977
|wiki= Дворец Александра Михайловича
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927189 |long= 30.290219 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 7810057001 |complex= 7810057000
|knid-new= 781510305200016
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литера Е)
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., XIX в., 1856-1857 гг. |author= арх.-худ. И.А. Монигетти, 1894-1897 гг., гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image= Spb 06-2012 Moika various 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927528 |long= 30.290663 |precise= yes
|name= Ограда во дворе
|knid= 7810057002 |complex= 7810057000
|knid-new= 781510305200046
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= 1894-1897 гг. |author= гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0128.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927753 |long= 30.290833 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7810057003 |complex= 7810057000
|knid-new= 781510305200036
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= 1894 г. |author= гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0126.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927404 |long= 30.290605 |precise= yes
|name= Палисадник
|knid= 7810057004 |complex= 7810057000
|knid-new= 781520305200056
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= 1890-е гг. |author= гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927533 |long= 30.290229 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810057005 |complex= 7810057000
|knid-new= 781520305200066
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0130.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Garden on Moika River, 106 (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927776 |long= 30.290299 |precise= yes
|name= Флигели (три)
|knid= 7810057006 |complex= 7810057000
|knid-new= 781510305200026
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 106 (улица Декабристов, 35 литеры Е, О)
|year= 1856-1857 гг. |author= арх.-худ. И.А. Монигетти, 1890-е гг., гражд. инж. Н.И. де Рошефор
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0125.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926673 |long= 30.290481 |precise= yes
|name= Квартирный корпус
|knid= 7833026000 |complex= 7810057000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 35, литера А
|year= XIX в., 1934 г. (надстройка) |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house22435.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926281 |long= 30.290400 |precise= yes
|name= Манеж и каретный корпус
|knid= 7833026001 |complex= 7810057000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Декабристов, 35, литера А
|year= 1895 г. |author= арх. Н.В. Султанов
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of M.V. Vorontsova (palace of Grand Duchess Xenia Alexandrovna) |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house22434.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927601 |long= 30.288601 |precise= yes
|name= Демидовский дом призрения трудящихся
|knid= 7810058000 |complex= 7810058000
|knid-new= 781520352970006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108
|year= сер. XVIII в. |author= 1789-1791 гг., арх. Ф.И. Кампорези, 1831-1836 гг., арх. Е.И. Диммерт, 1852-1853 гг., воен. инж. И.Д. Корсини, 1859 г., 1869 г., арх. Н.И. Тарасов, 1872-1874 гг., арх. Г.И. Винтергальтер, 1884-1885 гг., тех. А.И. Рейнбольдт, 1897 г., 1903-1904 гг., арх. Г.Г. фон Голи
|description=
|image= Moika Embankment - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927720 |long= 30.288472 |precise= yes
|name= Главный дом с четырьмя флигелями
|knid= 7810058001 |complex= 7810058000
|knid-new= 781510352970016
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108 (двор)
|year= сер. XVIII в. |author= 1789-1791 гг., арх. Ф.И. Кампорези, 1831-1836 гг., арх. Е.И. Диммерт, 1852-1853 гг., арх. И.Д. Корсини, 1872-1874 гг., арх. Г.И. Винтергальтер, 1884-1885 гг., тех. А.И. Рейнбольдт
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0132.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928105 |long= 30.288654 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 7810058002 |complex= 7810058000
|knid-new= 781510352970026
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108
|year= 1903-1904 гг. |author= арх. Г.Г. фон Голи
|description=
|image= Р. Мойки наб., 108.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927453 |long= 30.288296 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7810058003 |complex= 7810058000
|knid-new= 781520352970036
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108
|year= XIX в. |author= арх. Е.И. Диммерт, арх. И.Д. Корсини
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0133.jpg
|wdid= Q138782158
|wiki= Демидов сад
|commonscat= Garden on Moika River, 108 (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927466 |long= 30.288979 |precise= no
|name= Западный флигель
|knid= 7810058004 |complex= 7810058000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108
|year= сер. XVIII в., кон. XVIII в. |author= 1831-1833 гг., 1852-1853 гг., арх. Е.И. Диммерт, арх. И.Д. Корсини, 1872-1874 гг., арх. Г.И. Винтергальтер
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927467 |long= 30.289453 |precise= yes
|name= Восточные флигели (угловой, поперечный, средний)
|knid= 7810058005 |complex= 7810058000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108
|year= сер. XVIII в., кон. XVIII в., 1831-1833 гг. |author= 1852-1853 гг., арх. Е.И. Диммерт, арх. И.Д. Корсини, 1872-1874 гг., арх. Г.И. Винтергальтер
|description=
|image= Sady & Parky Sankt-Peterburg 2010 0131.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926913 |long= 30.287476 |precise= yes
|name= Коммерческое училище
|knid= 7810058006 |complex= 7810058000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 108Б
|year= 1899 г. |author= арх. Г.Г. фон Голи
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Demidov Almshouse for workers |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928341 |long= 30.286243 |precise= yes
|name= Дома архитектора В.А. Шрётера
|knid= 7831200000 |complex= 7831200000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 112, улица Писарева, 4
|year= 1897-1899 гг. |author= В.А. Шрётер
|description=
|image= Мойки_наб., 112-114 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Shreter apartment building
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928499 |long= 30.286705 |precise= yes
|name= Обывательский дом («Дом с эркерами»)
|knid= 7802447000 |complex= 7831200000
|knid-new= 781510320360005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 112
|year= 1897-1899 гг. |author= В.А. Шрётер
|description=
|image= Доходный дом архитектора В.А.Шретера.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Shreter apartment building |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928138 |long= 30.285811 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 7831200001 |complex= 7831200000
|knid-new= 781711205330005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Писарева, 4
|year= 1897-1899 гг. |author= В.А. Шрётер
|description=
|image= Доходный_дом Шретера (Писарева 4) 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Shreter revenue house |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928547 |long= 30.285773 |precise= yes
|name= Особняк В.А. Шрётера
|knid= 7802448000
|knid-new= 781510320370005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 112 литера Б (служба), 114 литера Б / улица Писарева, 2
|year= 1890-1891 гг. |author= В.А. Шрётер
|description=
|image= Viktor Shreter residence.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Own mansion of architect Viktor Alexandrovich Shreter |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928408 |long= 30.284452 |precise= yes
|name= Усадьба Баташовых
|knid= 7802449000 |complex= 7802449000
|knid-new= 781720971810005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120
|year= 1791 г. |author=
|description=
|image= Мойки наб., 120 06.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928578 |long= 30.284409 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 7802449001 |complex= 7802449000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120
|year= 1791 г. |author=
|description=
|image= Мойки наб., 120 02.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928423 |long= 30.284007 |precise= yes
|name= Здание служб
|knid= 7802449004 |complex= 7802449000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120 литера Б
|year= кон. XVIII в., 1950-е гг. (реконструировано)
|description=
|image= Мойки_наб., 120 службы.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928333 |long= 30.284736 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7802449002 |complex= 7802449000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120
|year= 1791 г. |author=
|description= Снят с охраны?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928104 |long= 30.284556 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 7802449003 |complex= 7802449000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120
|year= 1791 г. |author=
|description= Снят с охраны?
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928292 |long= 30.284524 |precise= yes
|name= Территория
|knid= 7802449005 |complex= 7802449000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 120
|year= 1791 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Mansion of Batashev family |protection= Р
|link=
|document= doc05071999
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928056 |long= 30.283417 |precise= yes
|name= Дворец Великого князя Алексея Александровича
|knid= 7810059000 |complex= 7810059000
|knid-new= 781520268010006
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 122 / Английский проспект, 2 / улица Писарева, 8
|year= XVIII в., 1760-е-1770-е гг., 1846-1850 гг. |author= арх-ры Г.Э. Боссе, Д.Е. Ефимов, 1876 г., воен. инж. А.Н. Чикалев, 1878 г., 1883-1885 гг., арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Санкт-Петербург, дворец Алексея Александровича сверху (1).jpg
|wdid= Q1620227
|wiki= Дворец великого князя Алексея Александровича
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927885 |long= 30.283334 |precise= yes
|name= Дворец
|knid= 7810059001 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010036
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 122
|year= 1760-е-1770-е гг., 1846-1850 гг. |author= арх. Г.Э. Боссе, арх. Д.Е. Ефимов, 1876 г., воен. инж. А.Н. Чикалев, 1878 г., 1883-1885 гг., арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Мойка 122, вид из сада.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.928422 |long= 30.283068 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 7810059004 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010026
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 122
|year= сер. 1880-х гг. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Мойка 122, ограда03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich - fence & gate |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927691 |long= 30.282188 |precise= yes
|name= Прачечный флигель
|knid= 7810059008 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010066
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 122 литера Б (Английский проспект)
|year= 1882-1887 гг. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Мойка 122Б.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927402 |long= 30.282419 |precise= yes
|name= Жилой флигель
|knid= 7810059006 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010046
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= Английский проспект, 2
|year= 1882-1887 гг. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Palace Grand. Duke Alexei Alexandrovich. outbuilding. 1882-1885 - panoramio.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927524 |long= 30.283404 |precise= yes
|name= Конюшенный флигель
|knid= 7810059007 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010016
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= Английский проспект, 2 литера Б (во дворе)
|year= сер. 1880-х гг. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Английский пр. 2Б 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927445 |long= 30.282974 |precise= yes
|name= Служебный флигель при конюшне
|knid= 7810059009 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010056
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= Английский проспект, 2 литера Б (во дворе)
|year= сер. 1880-х гг. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Служебный_флигель при конюшне 01.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Palace of Grand Duke Alexei Alexandrovich |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927463 |long= 30.284761 |precise= yes
|name= Алексеевский сад
|knid= 7810059005 |complex= 7810059000
|knid-new= 781520268010086
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Писарева
|year= XVIII в., 1885 г. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Писаревский_сад 03.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Pisarevsky garden (Saint Petersburg) |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.927680 |long= 30.283921 |precise= yes
|name= Фонтан в саду
|knid= 7810059010 |complex= 7810059000
|knid-new= 781510268010076
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= улица Писарева, в саду
|year= 1885 г. |author= арх. М.Е. Месмахер
|description=
|image= Мойка_122, фонтан09.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Fountain in Pisarevsky garden |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926155 |long= 30.277005 |precise= yes
|name= Больница для душевнобольных св. Николая Чудотворца (с садом)
|knid= 7831198000 |complex= 7831198000
|knid-new= 791420028490005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126 (литеры), набережная р. Пряжки
|year= 1832-1836 гг. |author= арх. Л.И. Шарлемань, 1841 г., 1876 г., арх. А.Ф. Красовский
|description=
|image= Санкт-Петербург,_набережная Мойки 126 сверху.jpg
|wdid= Q4382886
|wiki= Психиатрическая больница святого Николая Чудотворца
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= Р
|link=
|document= doc21072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.926178 |long= 30.277673 |precise= yes
|name= Главное здание (бывший Смирительный и работный дом)
|knid= 7831198001 |complex= 7831198000
|knid-new= 791410028490015
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126
|year= 1832-1836 гг. |author= арх. Л.И. Шарлемань, 1872-1878 гг.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= Р
|link=
|document= doc21072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925871 |long= 30.277910 |precise= yes
|name= Сад
|knid= 7831198002 |complex= 7831198000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126
|year= 1876 г. |author= арх. А.Ф. Красовский
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= Р
|link=
|document= doc21072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925640 |long= 30.278087 |precise= yes
|name= Кухонный корпус
|knid= 7831198003 |complex= 7831198000
|knid-new= 791410028490025
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126 литера Б
|year= 1841 г. |author=
|description=
|image= Больница_для душевнобольных св. Николая Чудотворца (кухонный корпус).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= Р
|link=
|document= doc21072009
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925748 |long= 30.279134 |precise= yes
|name= Служебный флигель больницы для душевнобольных св. Николая Чудотворца
|knid= 7831198004 |complex= 7831198000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126 литера Г, набережная р. Пряжки
|year= 1841 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.925537 |long= 30.279515 |precise= yes
|name= Никольская часовня для панихид
|knid= 7831198005 |complex= 7831198000
|knid-new= 791410028490035
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 126 литера Д, набережная р. Пряжки
|year= 1876 г. |author= арх. А.Ф. Красовский
|description=
|image= Никольская_часовня для панихид.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= St. Nikolas Psychiatric hospital |protection= Р
|link=
|sobory= 24708
|document= doc21072009
}}
=== Нечётная сторона===
см. также [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Центральный район (часть 1)#Большая Морская ул.|Большую Морскую]] и [[Культурное наследие России/Санкт-Петербург/Центральный район (часть 3)#Миллионная ул.|Миллионную]] улицы
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.942500 |long= 30.327220 |precise= yes
|name= Круглый рынок
|knid= 7810583000
|knid-new= 781510209790006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 3
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. Д. Кваренги, 1967-1971 гг. (реконструкция)
|description=
|image= Круглый_рынок 2.jpg
|wdid= Q3289962
|wiki= Круглый рынок
|commonscat= Round Market |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941961 |long= 30.320792 |precise= yes
|name= Особняк А.И. Эбелинг
|knid= 7831179000
|knid-new= 781710992810005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 25, Миллионная улица, 26
|year= 1720-е гг. |author= 1803 г., арх. Л. Руска
|description=
|image= 3058. St. Petersburg. Embankment of Moika, 25.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 25 - Millionnaya, 26 |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941626 |long= 30.320585 |precise= yes
|name= Доходный дом наследников Деринга
|knid= 7832476000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 27
|year= 1844 г. |author= арх. В.В. фон Витт
|description=
|image= 4751. St. Petersburg. Moika Embankment, 27.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1903.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.941258 |long= 30.319766 |precise= yes
|name= Доходный дом Н.П. Ферзена
|knid= 7832477000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 31 / габережная Зимней канавки
|year= 1914-1915 гг. |author= арх. П.М. Макаров
|description=
|image= Moyka River Embankment, 31-33.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika 31-33 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house1605.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.940745 |long= 30.319128 |precise= yes
|name= Дом А.А. Аракчеева
|knid= 7810586000
|knid-new= 781610562010006
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 35, набережная Зимней канавки, 5
|year= 1797-1799 гг. |author= арх. Ф.И. Демерцов
|description=
|image= 3083. St. Petersburg. Moika Embankment, 35.jpg
|wdid= Q119247825
|wiki= Дом Аракчеева
|commonscat= Moika, 35 |protection= Ф
|link=
|document= d10072001
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 59.935238 |long= 30.317497 |precise= yes
|name= Доходный дом и зал собраний М.Ф. Руадзе. Дом, где в конце 1906 г. проходили заседания ЦК и ПК РСДРП
|knid= 7831185000
|knid-new= 781610563140005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 61, Кирпичный переулок, 8, Большая Морская улица, 16
|year= 1851 гг., 1856-1857 гг. |author= арх. Р.А. Желязевич при участии А. Робена и Н.П. Гребёнки
|description= В здании располагается Санкт-Петербургский государственный университет телекоммуникаций имени профессора М.А. Бонч-Бруевича
|image= Saint Petersburg 2009 tourist pictures 0301.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 61 |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933589 |long= 30.316038 |precise= yes
|name= Дом П.А. Кочубея (Военного ведомства)
|knid= 7802719000
|knid-new= 781610563800005
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 67 (67-69)
|year= 1857-1858 гг. |author= арх. И.Д. Черник
|description=
|image= 4765._St. Petersburg. Moika Embankment, 67.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika River from Pevchesky Bridge to Red Bridge |protection= Р
|link=
|document= doc02071997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933566 |long= 30.314947 |precise= yes
|name= Доходный дом К.Б. Корпуса
|knid= 7832607000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Центральный район
|municipality= |munid=
|address= набережная реки Мойки, 71 / Гороховая улица, 16
|year= 1876-1880 гг. |author= арх. А.Р. Гешвенд
|description=
|image= 4767. St. Petersburg. Moika Embankment, 71.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 71 |protection= Ц
|link= https://www.citywalls.ru/house2794.html
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.9333 |long= 30.3142 |precise= yes
|name= Здание торгового дома «Эсдерс и Схеффальс»
|knid= 7802443000
|knid-new= 781610430900005
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 73 / Гороховая улица, 15
|year= 1906-1907 гг. |author= арх. В.А. Липский, арх. К.Н. де Рошефор
|style= модерн
|description=
|image= Au Pont Rouge House.jpg
|wdid= Q5397533
|wiki= Здание торгового дома «Эсдерс и Схейфальс»
|commonscat= Building of S. Esders and K. Scheefhals Merchant House |protection= Р
|link=
|document= doc07091993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933014 |long= 30.313884 |precise= yes
|name= Особняк Вельцина
|knid= 7831188000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 75
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв., 1859-1860 гг. |author= арх. А.Х. Кольб
|description=
|image= 3370. St. Petersburg. Moika Embankment, 75.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 75 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.933164 |long= 30.313001 |precise= yes
|name= Дворовый флигель
|knid= 7833303000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная реки Мойки, 75-79, литера Д
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ц
|link=
|document= d30102020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932959 |long= 30.313469 |precise= yes
|name= Доходный дом К.А. Тура
|knid= 7831189000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 77
|year= кон. XVIII в., 1834 г. |author= арх. П.П. Жако, 1858 г. (перестройка), арх. Е.А. Тур
|description=
|image= Мойка_77.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 77 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.932841 |long= 30.312914 |precise= yes
|name= Дом Ф. Понжелиса
|knid= 7831190000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 79
|year= 1859 г. |author= арх. А.К. Кавос
|description=
|image= Мойка_79.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Moika, 79 |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 59.931293 |long= 30.305991 |precise= yes
|name= Дом А.С. Уварова (В.А. Грейга)
|knid= 7831192000
|knid-new=
|region= ru-spb |district= Адмиралтейский район
|municipality= |munid=
|address= набережная р. Мойки, 93, Большая Морская улица, 48
|year= XVIII в. |author= 1820-е гг., 1852 г., 1857-1858 г., арх. А.В. Петцольд, 1878-1880 гг. (надстройка), арх-ры Н.В. Трусов, Н.А. Гаккель
|description=
|image= 4781._St. Petersburg. Moika Embankment, 93.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= vvokn
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-spb
|doc30011992-108
|doc07091993
|doc02071997
|doc05071999
|d10072001
|d26122007
|doc23042009
|doc21072009
|doc15092009
|d30102020
|d31102024
|vvokn}}
{{footer|type=Наследие}}
na7hcnm2ive6sy0bjc8v01e2o25cj57
Участник:SAKRI
2
27451
776882
776881
2026-09-11T11:59:12Z
SAKRI
8241
776882
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
09ymsy2g6t845xf3o37w4tkg9ferguj
776884
776882
2026-09-11T12:03:54Z
SAKRI
8241
776884
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
83jrmvuxao1j7gedm6ki0bwu1fxbwlh
776886
776884
2026-09-11T12:10:36Z
SAKRI
8241
776886
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
haur3caw830h1su3lykuki72svyiwpa
776888
776886
2026-09-11T12:19:46Z
SAKRI
8241
776888
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
6q1rnzmvp3oah1dr5wo8c6z78khaxzi
776890
776888
2026-09-11T12:25:35Z
SAKRI
8241
776890
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
pfppjzopi523163nc4dt9szn5z8jczb
776891
776890
2026-09-11T12:30:19Z
SAKRI
8241
776891
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
7xi19p7p2osxbc1i64upxujorl9w3ii
776892
776891
2026-09-11T12:33:06Z
SAKRI
8241
776892
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
dulzbpjjqaebj832nc31gxiybl1iarj
776894
776892
2026-09-11T12:38:47Z
SAKRI
8241
776894
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
k8xdqumusvzhmutxspd69bpbpkctd8p
776896
776894
2026-09-11T12:46:56Z
SAKRI
8241
776896
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
6ninveafuxh6pirubrknrmu37u2dtay
776897
776896
2026-09-11T12:49:45Z
SAKRI
8241
776897
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
dn7z21ka58wlus1u4qvlxw5ll6l47zl
776899
776897
2026-09-11T12:53:49Z
SAKRI
8241
776899
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
cv21hb0ggcz8qa61071e4a0y8pc3yxe
776901
776899
2026-09-11T12:58:11Z
SAKRI
8241
Содержимое страницы заменено на «https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg File:Музыкально-драматический театр, улица Лен...»
776901
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
eltea1mryz8kym4uvupp65vh3z00mfc
776902
776901
2026-09-11T12:58:49Z
SAKRI
8241
Отменена версия [[Special:Diff/776901|776901]], сделанная [[Special:Contributions/SAKRI|SAKRI]] ([[User talk:SAKRI|обсуждение]])
776902
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
cv21hb0ggcz8qa61071e4a0y8pc3yxe
776903
776902
2026-09-11T12:59:46Z
SAKRI
8241
776903
wikitext
text/x-wiki
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
awooutm7b3jrix0i3dqz12drqkp3z5o
776904
776903
2026-09-11T13:03:20Z
SAKRI
8241
776904
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
q8x605cn5qlteh5qs504rlxdgowom54
776905
776904
2026-09-11T13:17:38Z
SAKRI
8241
776905
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
cz5pomxvi5whcu6fi3qwfx5qz1tjjwv
776910
776905
2026-09-11T13:34:34Z
SAKRI
8241
776910
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
aw1jgxeli7a3rh37g5wpu0n7h0g6haj
776911
776910
2026-09-11T13:41:46Z
SAKRI
8241
776911
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
q5bae5jgcmf3j6qhskd8zw9efklf0kp
776912
776911
2026-09-11T13:45:00Z
SAKRI
8241
776912
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
bltfyproeyd9ffidgewblx2ajr7pa0s
776913
776912
2026-09-11T13:49:34Z
SAKRI
8241
776913
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
cciip7u4pyvuiznyxszwwwb6q9pzmwi
776914
776913
2026-09-11T13:54:03Z
SAKRI
8241
776914
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
0o5tmcuyfhnv8zukdslo3xnobne0bcf
776915
776914
2026-09-11T13:58:10Z
SAKRI
8241
776915
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
ttd8rc7ztklsrx28v0fioivmrqusyi3
776916
776915
2026-09-11T14:04:11Z
SAKRI
8241
776916
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
c1tpsmmknbq1f9snle59prxkwthag9b
776917
776916
2026-09-11T14:09:36Z
SAKRI
8241
776917
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
gwle88n1epkme85pawz440o74k9xcrb
776919
776917
2026-09-11T14:25:17Z
SAKRI
8241
776919
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
17ketu96ndfb1k7v6cqd5qhyqlc74k2
776920
776919
2026-09-11T14:28:50Z
SAKRI
8241
776920
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
pm8wlvzu7fangw02q8g0si5vy3nyk9i
776921
776920
2026-09-11T14:33:17Z
SAKRI
8241
776921
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
hp6wy8z30ks7f157ur4ry207ke2zrck
776922
776921
2026-09-11T14:53:00Z
SAKRI
8241
776922
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
73n75r26w8ld7zmgk6rntz4uvfd64i8
776923
776922
2026-09-11T14:57:07Z
SAKRI
8241
776923
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
535ttilqfb7y2zxzozngkrv6suolnom
776924
776923
2026-09-11T15:00:44Z
SAKRI
8241
776924
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
m7hzsz5ymlh1tx6skiw3rige4zieq3x
776925
776924
2026-09-11T15:05:25Z
SAKRI
8241
776925
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
lfhs8b9lv6f4oizuhhqt77tmb40lalb
776926
776925
2026-09-11T15:10:28Z
SAKRI
8241
776926
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
05ryx407rkpurjxi15fqi33a9t7pglf
776927
776926
2026-09-11T15:15:08Z
SAKRI
8241
776927
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
ohofdbql6yh9387coxmuonypxsxqns2
776928
776927
2026-09-11T15:20:39Z
SAKRI
8241
776928
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
p3hgro7j4btxnawsows4fhl6i9thwkv
776929
776928
2026-09-11T15:24:54Z
SAKRI
8241
776929
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
7h8ffrkap3304h6ic8nmniv00ewdq8b
776930
776929
2026-09-11T15:28:03Z
SAKRI
8241
776930
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
p9kem504jr5k7s8ehjqftwym6rtbk0q
776931
776930
2026-09-11T15:31:50Z
SAKRI
8241
776931
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
24c7xt28p881ryoa7ncoct5cgv8wemu
776932
776931
2026-09-11T15:35:13Z
SAKRI
8241
776932
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
3aod43spxf3xs5wok8xtq2syre7pmgc
776933
776932
2026-09-11T16:01:15Z
SAKRI
8241
776933
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
b9knwbdichiolzjg4i8jvxf9805a4uo
776934
776933
2026-09-11T16:04:25Z
SAKRI
8241
776934
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
fy8qkxqvbipkjchfv92z0tiubvtajbo
776935
776934
2026-09-11T16:09:22Z
SAKRI
8241
776935
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
b8p4ozw7ayct3o7c4xt6tu2di5oym14
776937
776935
2026-09-11T16:19:24Z
SAKRI
8241
776937
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
enn12ucu8jxtlfk06fh632w8gjck7m9
776938
776937
2026-09-11T16:23:31Z
SAKRI
8241
776938
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
ak0ijcmq9mvj6czuy30121xskv0gjxq
776939
776938
2026-09-11T16:27:06Z
SAKRI
8241
776939
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
7f74cczanmfxn5rvtgjx9lkv41on2av
776940
776939
2026-09-11T16:30:06Z
SAKRI
8241
776940
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
hxaym0ceegt05q5ve0zs8zb4sr0er69
776941
776940
2026-09-11T16:32:49Z
SAKRI
8241
776941
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
1kdj0lk0xfgtpcjfad27jm9sd3cpiz5
776942
776941
2026-09-11T16:36:02Z
SAKRI
8241
776942
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
pvu8zck2mb1lspcvz26z1glhv6f2wnb
776943
776942
2026-09-11T16:39:20Z
SAKRI
8241
776943
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
bisksrt6fekfpsa8ab90knavu3ojqka
776944
776943
2026-09-11T16:44:32Z
SAKRI
8241
776944
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
4fkwggcr8ccyghc64mbrjcp99ukudol
776945
776944
2026-09-11T16:47:59Z
SAKRI
8241
776945
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
5f2glqav9tlrq54q1693dj3byp9rec9
776946
776945
2026-09-11T17:00:57Z
SAKRI
8241
776946
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_112,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
pfiq8h7g42tim00rcwdahwi6snijomt
776947
776946
2026-09-11T17:04:34Z
SAKRI
8241
776947
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_145,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_112,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
o27nyw9fn3e1m7lcq4phlp6b2xemodl
776948
776947
2026-09-11T17:07:37Z
SAKRI
8241
776948
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%B5%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_136,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание метеорологической станции, улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание метеорологической станции: улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_145,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_112,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
7iuc0j2rl5a3wv4c4s48o4734ynoc97
776950
776948
2026-09-11T17:10:35Z
SAKRI
8241
776950
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_140,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 140, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 140, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%B5%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_136,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание метеорологической станции, улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание метеорологической станции: улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_145,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_112,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
l43siaxee98bjzpsfgitpaoo6uwwxyx
776951
776950
2026-09-11T17:20:25Z
SAKRI
8241
776951
wikitext
text/x-wiki
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D0%B4%D0%BE%D1%81%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%B4%D0%BE%D0%BC%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_1920-1921_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%83%D0%BC%D0%B5%D1%80_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%B9_%D0%92%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B6%D1%86%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_125,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Мемориальная доска на доме в котором в 1920-1921 годах жил и умер Матвей Ворожцов, улица Анатолия, 125, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Мемориальная доска на доме, в котором в 1920-1921 гг. жил и умер Матвей Ворожцов («Анатолий»): улица Анатолия, 125, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_140,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 140, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 140, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%B5%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_136,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание метеорологической станции, улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание метеорологической станции: улица Анатолия, 136, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_145,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 145, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_112,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 112, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D0%98._%D0%A4._%D0%9D%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Дом архитектора И. Ф. Носовича, улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Дом архитектора И.Ф. Носовича: улица Анатолия, 106, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_106-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатолия, 106-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 106а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_104,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 104, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_100,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 100, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_111,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 111, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_105,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 105, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_103-%D0%B0,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, улица Анатолия, 103-а, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: улица Анатолия, 103а, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%90%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%8F,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, улица Анатаолия, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: улица Анатолия, 103, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_74,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание станции, Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание станции: Интернациональная улица, 74, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D0%98%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_78,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Городская усадьба, Инернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Городская усадьба: Интернациональная улица, 78, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_82,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Интернациональная улица, 82, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_88,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 88, Барнаул, Альайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 88 / Социалистический проспект, 41, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_90,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 90, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_96,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_85,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 85, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_89,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Доходный дом, Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Доходный дом: Интернациональная улица, 89, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D0%98%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_150,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Жилой дом, Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Жилой дом: Интернациональная улица, 150, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%B8_%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85_%D0%B2%D0%BE%D0%B4,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_10,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод, Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Заведения искусственных и минеральных фруктовых вод: Красноармейский проспект, 10, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B8_%D0%91%D1%83%D0%B4%D0%BA%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_14,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Здание гимназии Будкевич, Красноармейский проспект, 14, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Здание гимназии Будкевич: Красноармейский проспект, 14 / улица Короленко, 96, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%83%D0%BF%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_28,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Купеческий особняк, Красноармейский проспект, 28, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Купеческий особняк: Красноармейский проспект, 28 / Интернациональная улица, 118, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_46,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Административное здание, Красноармейский проспект, 46, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Административное здание: Красноармейский проспект, 46 / Партизанская улица, 120, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C._%D0%90._%D0%9B%D0%B8%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_98,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст академика М. А. Лисавенко, Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст академика М.А. Лисавенко: Красноармейский проспект, 98, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D1%8F_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%90._%D0%9C,_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82,_133,_%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D0%BB,_%D0%90%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg
[[File:Бюст Героя Советского Союза А. М, Матросова, Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край.jpg|thumb|Бюст Героя Советского Союза А.М. Матросова: Красноармейский проспект, 133, Барнаул, Алтайский край]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B8,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_27,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу, улица Ленина, 27, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание первой электростанции, построенной советским правительством в дар тувинскому народу: улица Ленина, 27, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%81%D0%BA_%D0%A6%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80_%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B8,_%D0%BD%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%95%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%B9,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Обелиск Центр Азии, набережная реки Енисей, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Обелиск «Центр Азии», установленный в географическом центре Азии: набережная реки Енисей, сквер "Центр Азии", Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Площадь Арата: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BA_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B_%D0%B8_%D0%BE%D1%82%D0%B4%D1%8B%D1%85%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Национальный парк культуры и отдыха, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Национальный парк культуры и отдыха: на острове у слияния рек Малый и Большой Енисей, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A5%D1%83%D1%80%D1%8D%D1%8D_%D0%A6%D0%B5%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Хурээ Цеченлинг, улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Хурээ «Цеченлинг»: улица Щетинкина-Кравченко, 2, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8F_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%94%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюст писателя и государственного деятеля, писателя С. К. Тока, улица Тувиских Добровольцев, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюст партийного и государственного деятеля, писателя С.К. Тока: улица Тувинских Добровольцев, в сквере возле театра, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D1%83%D1%88%D1%83_%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D1%83-%D0%91%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B_-_%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8E_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник Могушу Буяну-Бадыргы - основателю Тувинской государственности, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник Монгушу Буяну-Бадыргы — основателю тувинской государственности: улица Титова, 30 (у Национального музея со стороны улицы Кочетова), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A2%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_30,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Краеведческий музей, улица Титова, 30, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Краеведческий музей: улица Титова, 30, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B2%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D0%BC-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D1%8F%D0%BA%D0%B0%D0%BC,_%D0%BF%D0%B0%D0%B2%D1%88%D0%B8%D0%BC_%D0%B2_%D0%B1%D0%BE%D1%8F%D1%85_%D0%B2_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9E%D1%82%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D0%BD%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник воинам-землякам, павшим в боях в годы Великой Отечественной войны, площадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник воинам-землякам, павшим в боях за свободу и независимость Родины в годы Великой Отечественной войны: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%91%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%B2_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%A7._%D0%9D._%D0%A5%D0%BE%D0%BC%D1%83%D1%88%D0%BA%D1%83,_%D0%9C._%D0%90._%D0%91%D1%83%D1%85%D1%82%D1%83%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%9D._%D0%9D._%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Бюсты Героев Советского Союза Ч. Н. Хомушку, М. А. Бухтуева, Т. Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко, плоощадь Победы, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Бюсты Героев Советского Союза Ч.Н. Хомушку, М.А. Бухтуева, Т.Б. Кечил-оола, Н. Н. Макаренко.: площадь Победы, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81_%D0%9F%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%9F%D0%BE%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D1%8B,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0,.jpg
[[File:Мемориальный комплекс Площадь Победы, площадь Победы, Кызыл, Тува,.jpg|thumb|Мемориальный комплекс «Площадь Победы»: площадь Победы (перед входом в Национальный парк культуры и отдыха), Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%86%D0%B5%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9E%D1%8E%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%83%D1%80%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B8,_112,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Православная церковь, улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Православная церковь: улица Оюна Курседи, 112, Кызыл, Тува]]
[[File:Музыкально-драматический театр, улица Ленина, 33, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Музыкально-драматический театр: улица Ленина, 33, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D1%83%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_33,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9C%D0%9D%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_10,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где находилось посольство МНР, улица Ленина, 10, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где находилось посольство МНР, ныне — Министерство здравоохранения. Первый в Кызыле дом, построенный тувинцами в 1934 г.: улица Ленина, 10 / Интернациональная улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81,_%D0%BF%D0%BB%D0%BE%D1%89%D0%B0%D0%B4%D1%8C_%D0%90%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Фонтанный комплекс, площадь Арата, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Фонтанный комплекс: площадь Арата, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B8_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0,_5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание истории политических репрессий, Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание музея истории политических репрессий: Комсомольская улица, 5, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9C%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%A2._%D0%91._%D0%9A%D0%B5%D1%87%D0%B8%D0%BB-%D0%BE%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D0%BC%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D1%80%D0%B0,_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%8F%D0%B4%D0%B0,_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B5_%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B1%D0%B8%D1%89%D0%B5,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Могила Т. Б. Кечил-оола, майора, командира тувинского добровольческого отряда, старое кладбище, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Могила Т.Б. Кечил-оола (1914-1945), майора, командира тувинского добровольческого отряда: старое кладбище, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D0%B1%D1%8E%D1%81%D1%82%D1%8B,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, бюсты, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B6%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BE%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник жертвам политических репрессий, улица Комсомольская, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник жертвам политических репрессий: Комсомольская улица / улица Щетинкина-Кравченко, около музея истории политических репрессий, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0_%D0%9A%D0%9F%D0%A1%D0%A1,_%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%B2_%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5_%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_32,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание обкома КПСС, построенное в качестве дара правительства СССР тувинскому народу, улица Ленина, 32, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание обкома КПСС, построенное советскими рабочими в 1940 году в качестве дара правительства СССР тувинскому народу: улица Ленина, 32, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1932-1940_%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%85_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_22,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1932-1940 годах размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительства улица Ленина, 22, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1932-1940 гг. размещались ЦК Тувинской народно-революционной партии и правительство Тувинской Народной Республики: улица Ленина, 22, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%BD%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82_%D0%B4%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%86%D0%B5%D0%B2-%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_58,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание муздрамтеатра, где состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание муздрамтеатра, где 20 мая 1943 года состоялись проводы на фронт добровольцев-танкистов, а 2 сентября — добровольческого кавалерийского эскадрона: улица Щетинкина-Кравченко, 58, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%B6%D0%B8%D0%BB_%D0%B8_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B8_%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%B5%D1%8F%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C_%D0%A1._%D0%9A._%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D1%85_%D0%9F%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D0%BD,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С. К. Тока, улица Красных Партизан, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором жил и работал партийный и государственный деятель, писатель С.К. Тока: улица Красных Партизан, 38, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0_%D0%B2_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B5,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D1%83%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%83%D0%BC,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание , в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике, улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, в котором размещалось представительство СССР в Тувинской Народной Республике: улица Чульдум, 1, Кызыл, Тува]]https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%B2_1931-1932_%D0%B3%D0%B3.,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_21,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 гг., улица Ленина, 21, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, в котором находилось правительство Тувинской Народной Республики в 1931-1932 годах: улица Ленина, 21, Кызыл, Тува]]==https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%B4%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%92%D0%94_%D0%B8_%D0%9A%D0%93%D0%91_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%A0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_18,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Административные здания МВД и КГБ Тувинской АССР, улица Ленина, 18, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Административные здания Министерства внутренних дел и Комитета государственной безопасности Тувинской АССР: улица Ленина, 18 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_1925-1929_%D0%B3%D0%B3._%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D1%81%D1%8F_%D0%A6%D0%9A_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D1%8E%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%BF%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B8,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_17,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где в 1925-1929 гг. размещался ЦК Тувинской народно-революционной партии, улица Ленина, 17, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где в 1925-1929 гг. размещалось ЦК Тувинской народно-революционной партии и ЦК Тувинского революционного совета молодежи: улица Ленина, 17 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D0%B2_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D0%B5_1921_%D0%B3._%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%84%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F_%D1%87%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D0%9A%D0%9F_(%D0%B1),_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_20,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП (б), улица Ленина, 20, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Дом, где в июле 1921 г. проходила первая тувинская конференция членов РКП(б), на котором избрано оргбюро районной организации РКП(б). Первым председателем был тов. Я.С. Чугунов: улица Ленина, 20 / Комсомольская улица, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A9%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%9A%D1%80%D0%B0%D0%B2%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE,_54,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание, где размещалась первая русская школа, улица Щетинкина-Кравченко, 54, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Здание, где размещалась первая русская школа в столице Тувинской Народной Республики: улица Щетинкина-Кравченко, 54 / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%92._%D0%98._%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%83%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Памятник В. И. Ленину, улица Ленина, Кызыл, Тува.jpg|thumb|Памятник В.И. Ленину: улица Ленина / улица Чульдум, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8B_2,_%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%BC_%D0%B2_%D0%B4%D0%B0%D1%80_%D1%82%D1%8B%D0%B2%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_1,_%D0%9A%D1%8B%D0%B7%D1%8B%D0%BB,_%D0%A2%D1%8B%D0%B2%D0%B0.jpg
[[File:Здание школы 2, переданное советским правительством в дар тывинскому народу, улица Ленина, 1, Кызыл, Тыва.jpg|thumb|Здание школы №2 в г. Кызыле, переданное советским правительством в качестве дара тувинскому народу в 1940 году: улица Ленина, 1, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8_%D0%A1._%D0%90._%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B3-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%A1._%D0%91._%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8E,_%D0%9E.%D0%9A._%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%9E%D0%BE%D0%BB,_%D0%91.%D0%94._%D0%A5%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BC%D0%B5%D0%B9,_%D0%90,_%D0%90,_%D0%9F%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%85,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F,_74,_%D0%9A.jpg
[[File:Дом, в котором проживали писатели С. А. Сарыг-Оол, С. Б. Парбю, О.К. Саган-Оол, Б.Д. Ховенмей, А, А, Пальмбах, улица Красноармейская, 74, К.jpg|thumb|Дом, в котором в разные годы проживали писатели С.А. Сарыг-Оол, С.Б. Парбю, О.К. Саган-оол, Б.Д. Ховенмей, А.А. Пальмбах: Красноармейская улица, 74, Кызыл, Тува]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%90%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80_1,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Амбар 1, улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Амбар № 1: улица Дзержинского, 62, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (2): улица Дзержинского, 62-б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_62-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель (1): улица Дзержинского, 62-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_70,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского 70, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 70, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A2%D1%80%D1%83%D0%B1%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D1%8F_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_64,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Трубецкого Сергея Петровича, улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Трубецкого Сергея Петровича (главный дом): улица Дзержинского, 64, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC,_%D0%B2_%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BC_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C_%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%BE-%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%BE%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE_%D0%9E%D0%B3%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_58,_%D0%98%D1%80%D0%BA.jpg
[[File:Дом, в котором размещалось польско-литовское общество Огниво, улица Дзержинского, 58, Ирк.jpg|thumb|Дом, в котором размещалась культурно-просветительная организация — польско-литовское общество «Огниво»: улица Дзержинского, 58, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A._%D0%9D._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_15,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом К. Н. Карповского, улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом К.Н. Карповского: улица Бабушкина, 15, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13_-_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13 - 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13/1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%B8%D0%BD%D0%B0,_13,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Бабушкина, 13, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%97%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5,_%D0%B3%D0%B4%D0%B5_%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%BB_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D0%A1%D0%BE%D1%8E%D0%B7%D0%B0_%D0%94._%D0%9C._%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%B1%D1%8B%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Здание, где работал Герой Советского Союза Д. М. Карбышев, улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Здание, где работал Герой Советского Союза Д.М. Карбышев: улица Володарского, 1, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A4%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BB%D1%8C,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6-%D0%B1,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Флигель, улица Володарского, 6-б, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Флигель: улица Володарского, 6, лит. Б, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_6,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Главный дом, улица Володарского, 6, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Главный дом: улица Володарского, 6, лит. А, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Песковой, улица Чехова, 2, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Песковой: улица Чехова, 2 / улица Карла Маркса, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_4-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом, улица Чехова, 4-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом: улица Чехова, 4а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%A0%D1%8F%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_3-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Рязанцева, улица Чехова, 3-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Рязанцева: улица Чехова, 3а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9A%D1%83%D0%BA%D1%81%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_5,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Кукса, улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Кукса: улица Чехова, 5, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9E%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%BD%D1%8F%D0%BA_%D0%90%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_7,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Особняк Акентьева, улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Особняк Акентьева: улица Чехова, 7, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9D._%D0%9F._%D0%9F%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B0,_23,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Н. П. Попова, улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Н.П. Попова: улица Чехова, 23, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D0%BC_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0_%D1%81_%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B9,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_42,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Дом Петрова с лавкой, улица Дзержинского, 42, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Дом Петрова с лавкой: улица Дзержинского, 42 / улица Карла Либкнехта, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%94%D0%BE%D1%85%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D1%8B%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC_%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_48,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Доходный дом Соколовского, улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Доходный дом Соколовского: улица Дзержинского, 48, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B7%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE,_56-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Жилой дом, улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Жилой дом: улица Дзержинского, 56-а, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%A3%D1%81%D0%B0%D0%B4%D1%8C%D0%B1%D0%B0,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75%D0%B0,_75%D0%B1,_75_%D0%B2,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
[[File:Усадьба, улица Декабрьских событий, 75а, 75б, 75 в, Иркутск, Иркутская область.jpg|thumb|Усадьба: улица Декабрьских Событий, 75а, 75б, 75в, Иркутск, Иркутская область]]
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%96%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B9_%D0%B4%D0%BE%D0%BC,_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%94%D0%B5%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%80%D1%8C%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D1%81%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D1%82%D0%B8%D0%B9,_75-%D0%B0,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA,_%D0%98%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.jpg
fv1q1pcer9kpaneqkmmz6eiodgoagnj
Участник:Olksolo/missing egrokn
2
29400
776936
776845
2026-09-11T16:19:16Z
AVSBot
30804
automatic update by script
776936
wikitext
text/x-wiki
== Номера ЕГРОКН, которые не упомянуты в списках Викигида (11.09.2026) ==
''Версия базы ЕГРОКН: 69 от 11.09.2026 (163239 шт.)''
{| class="wikitable sortable"
! Регион !! Кол-во
|-
| Республика Башкортостан || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/02.html 627 шт.]
|-
| Республика Бурятия || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/03.html 498 шт.]
|-
| Республика Дагестан || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/05.html 476 шт.]
|-
| Республика Ингушетия || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/06.html 29 шт.]
|-
| Кабардино-Балкарская Республика || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/07.html 10 шт.]
|-
| Карачаево-Черкесская Республика || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/09.html 91 шт.]
|-
| Республика Карелия || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/10.html 9 шт.]
|-
| Республика Марий Эл || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/12.html 1 шт.]
|-
| Республика Саха (Якутия) || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/14.html 1 шт.]
|-
| Республика Северная Осетия - Алания || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/15.html 47 шт.]
|-
| Республика Татарстан (Татарстан) || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/16.html 173 шт.]
|-
| Удмуртская Республика || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/18.html 4 шт.]
|-
| Республика Хакасия || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/19.html 1098 шт.]
|-
| Чувашская Республика - Чувашия || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/21.html 1 шт.]
|-
| Алтайский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/22.html 2152 шт.]
|-
| Краснодарский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/23.html 2865 шт.]
|-
| Красноярский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/24.html 464 шт.]
|-
| Приморский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/25.html 515 шт.]
|-
| Ставропольский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/26.html 1095 шт.]
|-
| Архангельская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/29.html 14 шт.]
|-
| Астраханская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/30.html 376 шт.]
|-
| Брянская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/32.html 1 шт.]
|-
| Владимирская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/33.html 15 шт.]
|-
| Волгоградская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/34.html 1005 шт.]
|-
| Вологодская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/35.html 69 шт.]
|-
| Воронежская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/36.html 11 шт.]
|-
| Ивановская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/37.html 2 шт.]
|-
| Иркутская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/38.html 1878 шт.]
|-
| Калининградская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/39.html 66 шт.]
|-
| Калужская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/40.html 138 шт.]
|-
| Кемеровская область – Кузбасс || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/42.html 61 шт.]
|-
| Костромская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/44.html 235 шт.]
|-
| Курганская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/45.html 209 шт.]
|-
| Курская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/46.html 174 шт.]
|-
| Ленинградская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/47.html 267 шт.]
|-
| Липецкая область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/48.html 2 шт.]
|-
| Московская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/50.html 9 шт.]
|-
| Нижегородская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/52.html 3 шт.]
|-
| Новгородская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/53.html 1050 шт.]
|-
| Новосибирская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/54.html 103 шт.]
|-
| Омская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/55.html 1 шт.]
|-
| Оренбургская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/56.html 1657 шт.]
|-
| Орловская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/57.html 1 шт.]
|-
| Пензенская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/58.html 35 шт.]
|-
| Пермский край || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/59.html 1838 шт.]
|-
| Псковская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/60.html 2226 шт.]
|-
| Ростовская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/61.html 837 шт.]
|-
| Самарская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/63.html 221 шт.]
|-
| Саратовская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/64.html 46 шт.]
|-
| Сахалинская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/65.html 1 шт.]
|-
| Свердловская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/66.html 99 шт.]
|-
| Смоленская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/67.html 288 шт.]
|-
| Тамбовская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/68.html 6 шт.]
|-
| Тверская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/69.html 2403 шт.]
|-
| Томская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/70.html 3 шт.]
|-
| Тульская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/71.html 1 шт.]
|-
| Ульяновская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/73.html 3 шт.]
|-
| Челябинская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/74.html 148 шт.]
|-
| Ярославская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/76.html 37 шт.]
|-
| г. Москва || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/77.html 5 шт.]
|-
| г. Санкт-Петербург || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/78.html 19 шт.]
|-
| Чукотский автономный округ || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/87.html 3 шт.]
|-
| Ямало-Ненецкий автономный округ || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/89.html 160 шт.]
|-
| Запорожская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/90.html 40 шт.]
|-
| Республика Крым || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/91.html 800 шт.]
|-
| г. Севастополь || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/92.html 448 шт.]
|-
| Донецкая Народная Республика || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/93.html 83 шт.]
|-
| Луганская Народная Республика || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/94.html 307 шт.]
|-
| Херсонская область || style="text-align: right" | [https://ru-monuments.toolforge.org/missing_egrokn/95.html 36 шт.]
|}
Всего: 27596 шт.
mxr4xqdhxbw5bn4frvbql9bjk10s0wl
Культурное наследие России/Дубли ЕГРОКН/Владимирская область
0
30480
776989
692913
2026-09-12T03:23:00Z
Mib5578
34937
/* 33 (Владимирская область) */ добавлен дубль
776989
wikitext
text/x-wiki
==33 (Владимирская область)==
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331510210430005
|knid-new-list= 331711253500005
|name=Жилой дом
|district=Александровский район
|municipality= Александров
|address= улица Ленина, 75
|knid-list= 3300116000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331410177920005
|knid-new-list= 331610436760005
|name= Тюремный замок
|municipality= Владимир
|address= улица 9-го Января, 5а
|knid-list= 3300041000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=361310010670005
|knid-new-list= 331510243440005
|name= Дом Присутственных мест
|municipality= Владимир
|address= улица Большая Московская, 58
|knid-list= 3300078000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 371410022570006
|knid-new-list= 331411342760006
|name= Дмитриевский собор
|municipality= Владимир
|address= улица Большая Московская, 60
|knid-list= 3310023000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331620436420005
|knid-new-list= 331420138700006
|name= Княгинин женский монастырь
|municipality= Владимир
|address= пос. Воровского
|knid-list= 3310003000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 332211458370005
|knid-new-list= 332611469130005
|name= Дом, в котором с 1896-1904 гг. проживала О.В. Розанова, художник, график, деятель искусств
|municipality= Владимир
|address= Музейная улица, 10
|knid-list= 3330136000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331741249700046
|knid-new-list= 331741249700026
|name= Две группы курганов
|municipality= Владимир
|address= близ города и сел Васильково и Брутово
|knid-list= 3330006001
|comment=В ЕГРОКН, в отличие от документов, каждая группа имеет свой номер, что не имеет смысла при отсутствии локализации
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331841249700056
|knid-new-list= 331741249700026
|name= Две группы курганов
|municipality= Владимир
|address= близ города и сел Васильково и Брутово
|knid-list= 3330006001
|comment=В ЕГРОКН, в отличие от документов, каждая группа имеет свой номер, что не имеет смысла при отсутствии локализации
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331741254860006
|knid-new-list= 331540293570006
|name= Курганный могильник «Злобино» / Злобинские курганы
|municipality= Владимир
|address= Злобино
|knid-list= 3310162000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331410176600005
|knid-new-list= 331711252340005
|name= Здание трактира
|district=Вязниковский район
|municipality= Мстёра
|address= площадь Ленина, 1 (в дубле 16)
|knid-list= 3301630000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331741086070006
|knid-new-list= 331741086060006
|name= Две стоянки эпохи неолита (Стоянки «Серапионовская I-II»)
|district=Вязниковский район
|municipality= Порзамка
|address=
|knid-list= 3330066000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331741085930006
|knid-new-list= 331741086010026
|name= Древнерусский город Гороховец (Гороховецкое городище)
|district=Гороховецкий район
|municipality= Гороховец
|address=
|knid-list= 3310055001
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610685550005
|knid-new-list= 331610424980005
|name= Братская могила воинов – участников Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. (братская могила лётчиков)
|district=Киржачский район
|municipality= Киржач
|address= кладбище
|knid-list= 3300337000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610691730005
|knid-new-list= 331610683100005
|name= Усадебный дом Танеевых
|district=Ковровский район
|municipality= Маринино
|address=
|knid-list= 3301657003
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331620691720005
|knid-new-list= 331620675710005
|name= Парк усадьбы Танеевых
|district=Ковровский район
|municipality= Маринино
|address=
|knid-list= 3301657002
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610692500005
|knid-new-list= 331610692440005
|name= Дом Паленова
|district=Кольчугинский район
|municipality= Зиновьево
|address=
|knid-list= 3301405000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610692500005
|knid-new-list= 331610692440005
|name= Дом Паленова
|district=Кольчугинский район
|municipality= Зиновьево
|knid-list= 3301405000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610704290005
|knid-new-list= 331610691770005
|name= Покровская церковь
|district=Кольчугинский район
|municipality= Клины
|knid-list= 330099200
|comment = В дубле приписана к Юрьев-Польскому району
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=361310014510005
|knid-new-list= 331510400500005
|name= Церковь Троицы Живоначальной с колокольней
|municipality= Муром
|address= улица Красина (мкрн Карачарово), район дома 16
|knid-list= 3300480000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331711250120005
|knid-new-list= 331611257130005
|name= Усадьба Зворыкиных
|municipality= Муром
|address= Первомайская улица, 4
|knid-list= 3300515000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331610703410005
|knid-new-list= 331610703480005
|name= Дом воинского начальника (Главный корпус №1 ансамбля воинского присутствия)
|municipality= Муром
|address= площадь Революции, 1
|knid-list= 3321023000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331610703420004
|knid-new-list= 331610703400005
|name= Тюрьма (Главный корпус №2 ансамбля воинского присутствия)
|municipality= Муром
|address= площадь Революции, 1,2
|knid-list= 3321028000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331510349960005
|knid-new-list= 331510248610005
|name= Братское кладбище воинов Великой Отечественной войны
|municipality= Муром
|address= Напольное кладбище
|knid-list= 3300473000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331640680840006
|knid-new-list= 331841312550006
|name= Подболотьевский могильник и селище
|municipality= Муром
|address= Вербовский
|knid-list= 3330009000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331540318220006
|knid-new-list= 331640676470006
|name= Русское селище «Домашнево-I»
|district=Петушинский район
|municipality= Домашнево
|knid-list= 3320340000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331540317040006
|knid-new-list= 331640685660006
|name= Древнерусское селище «Затон»
|district=Петушинский район
|municipality= Костерёво
|knid-list= 3320354000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331420427670005
|knid-new-list= 331520298240005
|name= Ансамбль усадьбы А.Г. Карповой
|district=Петушинский район
|municipality= Сушнево-1
|knid-list= 3300575000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331610678780006
|knid-new-list= 331510323020006
|name= Воскресенская церковь
|district=Суздальский район
|municipality= Воскресенская Слободка
|address= Владимирская улица, 25
|knid-list= 3310161000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331520368530006
|knid-new-list= 331620410650006
|name= Ансамбль Борисоглебского монастыря (комплекс церквей Бориса и Глеба в Кидекше)
|district=Суздальский район
|municipality= Кидекша
|knid-list= 3310163000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331510368530016
|knid-new-list= 331610410650016
|name= Церковь Бориса и Глеба
|district=Суздальский район
|municipality= Кидекша
|knid-list= 3310163003
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331410185820005
|knid-new-list= 331410125500006
|name= Церковь Косьмы и Дамиана
|district=Суздальский район
|municipality= Суздаль
|address= улица Коровники, 37
|knid-list= 3301746000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331410166500005
|knid-new-list= 331410166220005
|name= Бывшее городское училище (Здание, где учился А.К. Гастев)
|district=Суздальский район
|municipality= Суздаль
|address= Кремлёвская улица, 7
|knid-list= 3300654000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new= 331741257620006
|knid-new-list= 331540351560006
|name= Курганный могильник «Мжарский» («Панки»)
|district=Суздальский район
|municipality= Суздаль
|knid-list= 3310169000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331711251610005
|knid-new-list= 331610685070005
|name= Церковь Иоанна Богослова (Ильинская)
|district= Юрьев-Польский район
|municipality= Ильинское
|address=
|knid-list= 3321256000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331410144300004
|knid-new-list= 331410128530005
|name= Здание бывшего реального училища, где размещался эвакогоспиталь (1941-1945)
|district= Юрьев-Польский район
|municipality= Юрьев-Польский
|address= Артиллерийская улица, 30
|knid-list= 3300967000
}}
{{monument-duplicate-egrokn
|knid-new=331610685200005
|knid-new-list= 331510306890005
|name= Троицкий собор
|district= Юрьев-Польский район
|municipality= Юрьев-Польский
|address= Музейный переулок, 2 / улица 1 Мая, 3А
|knid-list= 3301529000
}}
{{footer|type=Наследие}}
neyrdq3cpxs8jwqisb0lh2nenmkue72
Шаблон:Monument-documents/ru-ty
10
34167
776959
544318
2026-09-11T21:06:03Z
Саня Новиков
11361
776959
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>
{{#switch:{{{1|}}}
|d05041977= Постановление Совета министров Тувинской АССР № 152 от 05.04.1977
|d06031984= Постановление Совета министров Тувинской АССР № 93 от 06.03.1984
|d28121991= Постановление Совета министров Тувинской АССР № 428 от 28.12.1991
|d12051997= Постановление Правительства Республики Тыва № 190 от 12.05.1997
|d21071998= Постановление Правительства Республики Тыва № 447 от 21.07.1998
|d28102004= Постановление Правительства Республики Тыва № 968 от 28.10.2004
|d22012010= [https://docs.cntd.ru/document/424074975 Постановление Правительства Республики Тыва № 12 от 22.01.2010]
|d23012012= [https://docs.cntd.ru/document/450273182 Постановление Правительства Республики Тыва № 10 от 23.01.2012]
|d18082014= [https://docs.cntd.ru/document/422402892 Постановление Правительства Республики Тыва № 404 от 18.08.2014]
|d29062017= [[:File:Ru-ty-d29062017.pdf|Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017]]
|}}
</includeonly>
rrvez1bm1crg1n2wsvlfahypi5c9bhz
Культурное наследие России/Омская область/Омск (часть 1)
0
34178
777004
770211
2026-09-12T03:39:34Z
Mib5578
34937
/* улица 30 лет ВЛКСМ */ Обновлён объект Дом Власа Сергеева с амбаром
777004
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-oms|lat=54.966|long=73.398|zoom=12|districtid=Q898|banner=Omsk banner.jpg
|wikivoyage= [[Омск]]
|otherlists= Омск: [[Культурное наследие России/Омская область/Омск (часть 2)|улицы Л-Я, разное]]; [[Культурное наследие России/Омская область/Омск (кладбища)|кладбища]]
}}
==0–9==
===улица 10 лет Октября===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.982439 |long= 73.382964 |precise= yes
|name= Музыкальный театр
|knid= 5540074000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, 2
|year= 1982 г. |author= арх. Д.Е. Лурье, Н.Н. Стружин, Н.Н. Белоусова
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5540074000|Выразительный пример классического советского модернизма]]
|image= Омск, 10 лет Октября, 2, музтеатр.jpg
|wdid= Q136265271
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом
|knid= 5500064000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10-летия Октября, 5а
|year= кон. XIX-нач. XX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.984175 |long= 73.391095 |precise= yes
|name= Доходный дом Н.А. Гутермахера и Лермана
|knid= 5500722000
|knid-new= 551510296250005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, 44 / улица 30 лет ВЛКСМ, 47
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Доходный_дом Н.А. Гутермахера и Лермана. 1900-е годы. Улица 10 лет Октября, 44 - улица 30 лет ВЛКСМ, 47. Омск (4).jpg
|wdid= Q124837625
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.984678 |long= 73.396033 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5501208000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, 60
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image= Улица_10 лет Октября, 60. Омск (4).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|dismissed= d18072023_57
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.984754 |long= 73.398608 |precise= yes
|name= Дом заводчика К.В. Куликова
|knid= 5500556000
|knid-new= 551410105770005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, 74
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Дом заводчика К.В. Куликова, улица 10 лет Октября, 75, Омск, Омская область.jpg
|wdid= Q124837552
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 54.989111 |long= 73.436835 |precise= yes
|name= Бюст А.С. Попова
|knid= 5500094000
|knid-new= 551711247810005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10-летия Октября, 195 (з-д им. Попова)
|year= 1976 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837464
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.985045 |long= 73.402606 |precise= yes
|name= дом Лысякова А.А.
|knid= 5501190000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 10 лет Октября, 94
|year= |author=
|description= Снесён в 2020-х
|image= Дом Лысякова А.А..JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|dismissed= d10052018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990072 |long= 73.450683 |precise= yes
|name= Клуб биофабрики
|knid= 5530052000
|knid-new= 551510290190005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, 199
|year= 1938 г. |author= арх. В.А. Касаткин
|style= конструктивизм
|description=
|image= Омск,_10 лет Октября, 199, клуб биофабрики.jpg
|wdid= Q124837717
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 54.983661 |long= 73.385192 |precise= yes
|name= Бюст Героя Советского Союза Карбышева Д.М.
|knid= 5510002000
|knid-new= 551510290360006
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, сквер им. Карбышева
|year= 1961 г. |author= ск. Кривущенко Ю.Г., ск. Фёдоров В.А.
|description=
|image= Омск,_памятник Д.М. Карбышеву.jpg
|wdid= Q124840738
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Старая каланча
|knid= 5501116000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 10 лет Октября, в районе бывшей улицы Ядринцева (улица Ядринцева, 3)
|year= XIX в. |author=
|description= Каланча разобрана в 1939 году, само здание снесено во второй половине XX в.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица 12 Декабря===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.938692 |long= 73.349296 |precise= yes
|name= Обелиск в память рабочих и служащих крупзавода, погибших в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500011000
|knid-new= 551711015730005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 12 Декабря, 1
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image= Obelisk_krupzavod omsk 03.jpg
|wdid= Q124837398
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.952015 |long= 73.328147 |precise= yes
|name= Здание, где в летно-техническом училище ГВФ в годы Великой Отечественной войны работал авиаконструктор Туполев А.Н.
|knid= 5500045000
|knid-new= 551610614220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 12 Декабря, 103
|year= |author=
|description= В ЕГРОКН указан адрес Авиагородок, 27
|image= Омск,_12 Декабря, 103, здание ОЛТУГА.jpg
|wdid= Q124840707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 54.951830 |long= 73.327872 |precise= yes
|name= Бюст А.В. Ляпидевского
|knid= 5500451000
|knid-new= 551711366690005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 12 Декабря, у дома 103 (здание штаба Омского лётно-технического колледжа гражданской авиации)
|year= 1986 г. |author=
|description=
|image= Омск,_12 Декабря, 103, памятник Ляпидевскому.jpg
|wdid= Q124837527
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица 16 Военный Городок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.952765 |long= 73.399413 |precise= yes
|name= Лагерь и казармы 44-го Сибирского стрелкового полка
|knid= 5530038000 |complex= 5530038000
|knid-new= 551720779510005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, улица Полосухина
|year= 1910 - 1914 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, лагерь и казармы 44 Сибирского стрелкового полка.jpg
|wdid= Q124837688
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.950899 |long= 73.400188 |precise= yes
|name= Здание 1
|knid= 5530038005 |complex= 5530038000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, 21
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесено в 2000-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
|dismissed= d24012025_6
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.952977 |long= 73.402743 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 1
|knid= 5530038001 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510055
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, 56
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Омск,_16 Военный городок, 56.jpg
|wdid= Q124837690
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.952816 |long= 73.401423 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 2
|knid= 5530038002 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510035
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid=
|address= улица 16 Военный Городок, 59
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Омск,_16 Военный городок, 59.jpg
|wdid= Q124837692
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.952310 |long= 73.401584 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 5530038003 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510025
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid=
|address= улица 16 Военный Городок, 60
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Омск,_16 Военный городок, 60, больница.jpg
|wdid= Q124837693
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.953349 |long= 73.397488 |precise= yes
|name= Каменная кладовая жилых офицерских домов
|knid= 5530038006 |complex= 5530038000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, 89
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_16 Военный городок, 89, кладовая жилых офицерских домов 1.jpg
|wdid= Q124837697
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.952573 |long= 73.400677 |precise= yes
|name= Офицерское собрание
|knid= 5530038004 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510045
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, 108
|year= 1910-е гг., 1920 – 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Омск, 16 Военный городок, 108, здание офицерского собрания.jpg
|wdid= Q124837694
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.951063 |long= 73.394227 |precise= yes
|name= Здание 2
|knid= 5530038007 |complex= 5530038000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок / улица Орловского, 3а
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Орловского,_3а.jpg
|wdid= Q124837699
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.950478 |long= 73.397728 |precise= yes
|name= Здание 3
|knid= 5530038008 |complex= 5530038000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid=
|address= 16 Военный городок
|year= нач. XX в. |author=
|description= Пристройка к зданию 4, снесена в 2020-х
|image= Омск,_16 Военный городок, здание 1913 г. в конце ул.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.950695 |long= 73.398226 |precise= yes
|name= Здание 4
|knid= 5530038009 |complex= 5530038000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 16 Военный Городок, в конце улицы Полосухина
|year= 1913 г. |author=
|description= Снесено в 2020-х
|image= Омск,_16 Военный городок, здание 1913 г.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.953388 |long= 73.397823 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 3
|knid= 5530038010 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510065
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Полосухина, 86
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, 86, жилой дом для офицеров 1.jpg
|wdid= Q124837700
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.953287 |long= 73.397174 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 4
|knid= 5530038011 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510075
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Полосухина, 91
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, 91, жилой дом для офицеров 2.jpg
|wdid= Q124837701
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.954052 |long= 73.396895 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 5
|knid= 5530038012 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510085
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Полосухина, 92
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, 92, жилой дом для офицеров.jpg
|wdid= Q124837706
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.954548 |long= 73.396689 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 6
|knid= 5530038013 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510095
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Полосухина, 101
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, 101, жилой дом для офицеров 2.jpg
|wdid= Q124837707
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.955055 |long= 73.396500 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров 7
|knid= 5530038014 |complex= 5530038000
|knid-new= 551710779510015
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Полосухина, 102
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Полосухина, 102, жилой дом для офицеров.jpg
|wdid= Q124837710
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d09122016
}}
===2-я Береговая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.002645 |long= 73.400165 |precise= yes
|name= Церковь во имя святого Николая
|knid= 5500396000
|knid-new= 551410700000005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 2-я Береговая, 60а
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_церковь Николая Чудотворца, 2 Береговая, 60а.jpg
|wdid= Q124837468
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00030
|document= d23051989
}}
===улица 2-я Линия===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.969651 |long= 73.401187 |precise= yes
|name= Жилой дом Антропова И.А.
|knid= 5530043000
|knid-new= 551610411520004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 2-я Линия, 121
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Омск,_дом Антропова, 2-я Линия, 121.jpg
|wdid= Q124837715
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d26102015
}}
===2-я Транспортная улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.959160 |long= 73.412544 |precise= yes
|name= Дом, в котором жили советские ученые С.П. Королев, А.И. Некрасов и другие авиаспециалисты
|knid= 5501118000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 2-я Транспортная улица, 24
|year= |author=
|description= Возможно, утрачен - в воспоминаниях Королёва фигурирует деревянный дом, но могли потом переселить из деревянного в этот, построенный в 1942 г..
|image= Омск, 2 Транспортная, 24.jpg
|wdid= Q124837648
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица 20-я Линия===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.992851 |long= 73.423622 |precise= yes
|name= Обелиск омичам, погибшим в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500010000
|knid-new= 551711017060005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 20-я Линия, в районе дома 38
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image= Обелиск_омичам, погибшим в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. улица 20 линия, Омск.jpg
|wdid= Q124837397
|wiki=
|commonscat= Obelisk to Omsk residents who died during the Great Patriotic War |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===улица 30 лет ВЛКСМ===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986709 |long= 73.390512 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5540030000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 30 лет ВЛКСМ, 25
|year= 1900 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5540030000|Образец дореволюционной застройки города, памятник кирпичного стиля]]
|image= Омск,_30 лет ВЛКСМ, 25 2.jpg
|wdid= Q126283123
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.985174 |long= 73.390117 |precise= yes
|name= Дом Власа Сергеева с амбаром
|knid= 5530087000 |complex= 5530087000
|knid-new= 552611471270004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 30 лет ВЛКСМ, 38
|year= нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_30 лет ВЛКСМ, 38, усадьба Сергеева.jpg
|wdid= Q134998354
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d16072026_51
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.985255 |long= 73.390297 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5530087001 |complex= 5530087000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 30 лет ВЛКСМ, 38
|year= нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_30 лет ВЛКСМ, 38, дом Сергеева.jpg
|wdid= Q134998355
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d16072026_51
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.985242 |long= 73.389953 |precise= yes
|name= Амбар
|knid= 5530087002 |complex= 5530087000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 30 лет ВЛКСМ, 38
|year= нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_30 лет ВЛКСМ, 38, амбар Сергеева.jpg
|wdid= Q134998356
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d16072026_51
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.985028 |long= 73.390891 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5540032000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 30 лет ВЛКСМ, 39
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5540032000|Образец дореволюционной застройки города, памятник деревянного модерна]]
|image= Омск, 30 лет ВЛКСМ, 39.jpg
|wdid= Q126476939
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
===4-я Северная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.004943 |long= 73.350039 |precise= yes
|name= Здание больницы
|knid= 5500436000
|knid-new= 551410059650005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 4-я Северная улица, 7
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Особняк._Ул. 4-ая Северная д. 7.jpg
|wdid= Q124837520
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица 5-й Армии===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.003660 |long= 73.361813 |precise= yes
|name= Ветеринарно-фельдшерская школа
|knid= 5500716000 |complex= 5500716000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 5-й Армии, 47, 49
|year= 1900-1916 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124840731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.003663 |long= 73.361580 |precise= yes
|name= Здание школы
|knid= 5500716001 |complex= 5500716000
|knid-new= 551610613270005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 5-й Армии, 47
|year= 1900-1916 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.003604 |long= 73.361999 |precise= yes
|name= Здание ветеринарной лечебницы
|knid= 5500716002 |complex= 5500716000
|knid-new= 551610700040005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 5-й Армии, 49
|year= 1900-1916 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837617
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.001177 |long= 73.384471 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 5500404000
|knid-new= 551510223380005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 5-й Армии, 137 / улица Гусарова
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Водонапорная_башня первого Омского водопровода (дата постройки 1914 г.).jpg
|wdid= Q124837497
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.000441 |long= 73.386621 |precise= yes
|name= Школа
|knid= 5540039000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 5-й Армии, 141
|year= 1898 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5040039000|Хорошо сохранившееся историческое здание в кирпичном стиле]]. Здание было изначально построено для Сибирского казачьего войска, в нём располагались учебные классы, офицерские квартиры и складские помещения.
|image= Омск, 5 Армии, 141, школа.jpg
|wdid= Q130608825
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
===5-я Восточная улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.005026 |long= 73.406471 |precise= yes
|name= Подпольная типография большевистской организации в период колчаковщины
|knid= 5501120000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 5-я Восточная улица, 39
|year= |author=
|description=
|image= Омск,_здание, где находилась подпольная типография, 5 Восточная, 39.jpg
|wdid= Q124837650
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===5-я Рабочая улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.949347 |long= 73.423025 |precise= yes
|name= Памятник в честь строителей, погибших в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500048000
|knid-new= 551610613210005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 5-я Рабочая улица, площадь перед Домом Дружбы (бывший ДК "Комсмольский")
|year= 1971 г. |author=
|description=
|image= Памятник в честь строителей, погибших в годы Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q124837431
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===6-я Северная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.004303 |long= 73.343275 |precise= yes
|name= Здание конторы завода А.Ф. Поклевского-Козелл
|knid= 5500739000
|knid-new= 551410092200005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 6-я Северная улица, 1
|year= 1899 г. |author=
|description=
|image= Kontora_zavoda poklevskogo-kozell 01.jpg
|wdid= Q124837645
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.004545 |long= 73.341058 |precise= yes
|name= Дрожже-винокуренный завод А.Ф. Поклевского-Козелл
|knid= 5530033000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 6-я Северная улица, 1/6
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_дрожжевой завод Поклевского-Козелл 2.jpg
|wdid= Q124837678
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
===улица 7-я Линия===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.970840 |long= 73.407379 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5501207000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица 7-я линия, 130 / улица Плеханова, 65
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск 7-я линия улица, 130, Плеханова улица, 65.jpg
|wdid= Q124837671
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===8-я Марьяновская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.916838 |long= 73.355048 |precise= yes
|name= Мемориальный комплекс
|knid= 5500005000 |complex= 5500005000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 8-я Марьяновская улица, в районе дома 1а
|year= 1918 г. |author=
|description= По старому реестру адрес - улица Воровского
|image=
|wdid= Q124837391
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.917030 |long= 73.355226 |precise= yes
|name= Место расстрела белогвардейцами политзаключенных в старом питомнике
|knid= 5500005001 |complex= 5500005000
|knid-new= 551731266270005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 8-я Марьяновская улица, в районе дома 1а
|year= 1918 г. |author=
|description= По старому реестру адрес - улица Воровского
|image= Омск,_8-я Марьяновская, место расстрела железнодорожников.jpg
|wdid= Q125879030
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Братская могила 12 политзаключенных, расстрелянных белогвардейцами
|knid= 5500005002 |complex= 5500005000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 8-я Марьяновская улица, в районе дома 1а
|year= |author=
|description= По старому реестру адрес - улица Воровского
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===9-я Ленинская улица===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.938859 |long= 73.369724 |precise= yes
|name= Место проведения первого коммунистического субботника в Ленинске-Омском
|knid= 5500012000
|knid-new= 551731366680005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= 9-я Ленинская улица, 55 (Омский речной порт)
|year= 1919 г. |author=
|description=
|image= Омск,_9 Ленинская, 55, здание речного порта.jpg
|wdid= Q124837400
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
==Б==
===Банковский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.989856 |long= 73.362857 |precise= yes
|name= Отделение государственного банка
|knid= 5510029000
|knid-new= 551410052590005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Банковский переулок, 1 / улица Певцова, 6
|year= 1903 г. |author= арх. Вараксин Н.Е.
|description=
|image= Omsk State Bank Building.jpg
|wdid= Q124837674
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===Большая Луговая улица===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом-Конспиративная квартира Большевистской организации в период колчаковщины. Здесь же проходила подготовка второго района г. Омска к восстанию 22 декабря 1918 г.
|knid= 5500000658
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Большая Луговая улица, 18
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Броз Тито===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.980632 |long= 73.375542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5530053000
|knid-new= 551510295560005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Броз Тито, 5 / Ильинская улица, 3
|year= 1950-е гг. |author=
|description= Раньше адрес Ильинская, 3, принадлежал деревянному двухэтажному дому, ныне снесённому
|image= Омск,_Броз Тито, 5.jpg
|wdid= Q124837718
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.980651 |long= 73.376115 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5500626000
|knid-new= 551410074890005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Броз Тито, 5а
|year= 1925-1927 гг. |author=
|description=
|image= Жилой_дом, 1920-1925. Улица Броз Тито, 5а. Омск (3).jpg
|wdid= Q123965176
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
===улица Будеркина===
{{monument |type= monument |status=
|lat= 54.959701 |long= 73.438202 |precise= yes
|name= Бюст В.И. Ленина
|knid= 5500447000
|knid-new= 551711247820005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Будеркина, сквер у бывшего здания администрации ПХБО "Восток"
|year= 1988 г. |author= ск. Бугаенко Ф.Д., арх. Десятов В.А.
|description=
|image= Омск,_бюст Ленина у ПХБО Восток.jpg
|wdid= Q124837523
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= monument |status= destroyed
|lat= 54.959455 |long= 73.438533 |precise= yes
|name= Скульптурная композиция "Наставничество"
|knid= 5500448000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Будеркина, у проходной ПХБО "Восток"
|year= 1988 г. |author= ск. Ф.Д. Бугаенко
|description= По информации из прессы, в 1990-х сделанная из меди скульптура была сдана в металлолом
|image=
|wdid= Q124837525
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица Булатова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.996120 |long= 73.365108 |precise= yes
|name= Жилой дом С.И. Иванова со столярно-кузнечной мастерской
|knid= 5500717000
|knid-new= 551410074000005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Булатова, 37 / улица Орджоникидзе, 34
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_жилой дом С.И. Иванова со столярно-кузнечной мастерской, Орджоникидзе, 34.jpg
|wdid= Q124837618
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.996089 |long= 73.365403 |precise= yes
|name= Жилой дом С.М. Иванова
|knid= 5500718000
|knid-new= 551410075390005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Булатова, 39
|year= кон. XIX — нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_Булатова, 39, дом Иванова.jpg
|wdid= Q124837620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.996121 |long= 73.368080 |precise= yes
|name= Дом Привалихина И.Н. (Вышпольского В.Е.)
|knid= 5501178000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Булатова, 51
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Дом Привалихина И.Н..jpg
|wdid= Q124837655
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994150 |long= 73.379958 |precise= yes
|name= Жилой дом купца С.М. Свекрова (А.В. Большакова)
|knid= 5501179000
|knid-new= 552311382170004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Булатова, 104
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Дом Большакова А.В..jpg
|wdid= Q124837657
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22052023_42
}}
==В==
===улица Чокана Валиханова===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.974179 |long= 73.376764 |precise= yes
|name= Дом, в котором жил советский поэт Т.М. Белозеров
|knid= 5501117000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Чокана Валиханова, 2
|year= |author=
|description=
|image= Омск,_Валиханова, 2.jpg
|wdid= Q124837647
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.974616 |long= 73.376978 |precise= yes
|name= Жилой дом (доходный дом Михайлова)
|knid= 5500061000
|knid-new= 551510203960005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Чокана Валиханова, 3
|year= 1915 г. |author=
|style= модерн
|description= Адрес по изначальному документу - улица XX лет РККА, 5, в старом реестре ошибочно указан адрес XX лет РККА, 22 (как у соседнего объекта)
|image= Омск,_Валиханова, 3, доходный дом Михайлова.jpg
|wdid= Q124837447
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.974655 |long= 73.377620 |precise= yes
|name= Дом И. Мельникова
|knid= 5501205000
|knid-new= 551410074960005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Чокана Валиханова, 5 / Комиссаровская улица, 19
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Валиханова, 5, дом Мельникова.jpg
|wdid= Q124837669
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23032000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.974441 |long= 73.379298 |precise= yes
|name= Доходный дом Кушневского И.Е. Здесь размещался Крестьянско-поземельный банк
|knid= 5501180000
|knid-new= 551410075100005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Чокана Валиханова, 6/1
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Валиханова, 6-1, доходный дом Кушневского.jpg
|wdid= Q124837658
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17101994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.974545 |long= 73.380537 |precise= yes
|name= Дом Ф.Ф.Штумпфа
|knid= 5500000697
|knid-new= 551510203250005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Чокана Валиханова, 10
|year= нач. 1900-х гг. |author=
|description= Адрес по изначальному документу - улица XX лет РККА, 22
|image= Композиционное решение бокового фасада с башенкой-бельведером.jpg
|wdid= Q124837387
|wiki=
|commonscat= Ciocana Valikhanova Street 10, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===Волочаевская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994176 |long= 73.357885 |precise= yes
|name= Пивзавод (казённый винный склад)
|knid= 5500059000 |complex= 5500059000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9, улица Фрунзе, 3
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Волочаевская, 9, комплекс пивзавода.jpg
|wdid= Q124837433
|wiki=
|commonscat= Omsk Brewery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994082 |long= 73.358148 |precise= yes
|name= Производственный корпус пивзавода
|knid= 5500059001 |complex= 5500059000
|knid-new= 551410055340005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Производственный корпус пивзавода.JPG
|wdid= Q124837434
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994087 |long= 73.357783 |precise= yes
|name= Здание складов-навесов с экспедиционной конторой
|knid= 5500059003 |complex= 5500059000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Здание складов-навесов с экспедиционной конторой.jpg
|wdid= Q124837438
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994634 |long= 73.357790 |precise= yes
|name= Флигель (сторожка)
|knid= 5500059004 |complex= 5500059000
|knid-new= 551410074990005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9/1
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Волочаевская, 9, сторожка (флигель) пивзавода.jpg
|wdid= Q124837440
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994267 |long= 73.357485 |precise= yes
|name= Здание конторы
|knid= 5500059005 |complex= 5500059000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Контора пивного завода.jpg
|wdid= Q124837441
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994181 |long= 73.357354 |precise= yes
|name= Труба дымовая
|knid= 5500059006 |complex= 5500059000
|knid-new= 551510311020005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 9
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description=
|image= Труба дымовая.jpg
|wdid= Q124837445
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994452 |long= 73.357193 |precise= yes
|name= Здание цистерн со складом
|knid= 5500059002 |complex= 5500059000
|knid-new= 581410033110005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Фрунзе, 3
|year= 1898-1902 гг. |author=
|description= Адрес по реестру - улица Волочаевская, 9 (литера Р, Р1, Р2)
|image= Омск,_Волочаевская, 9, здание цистерн со складом пивзавода.jpg
|wdid= Q124837436
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19111992
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.995023 |long= 73.357136 |precise= yes
|name= Жилой дом Казённого винного склада
|knid= 5500000680 |complex= 5500059000
|knid-new= 551510282000005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 11
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Дом_жилой Казённого винного склада.jpg
|wdid= Q124837381
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.995721 |long= 73.353011 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500548000
|knid-new= 551410075110005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 15б
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Волочаевская, 15б.jpg
|wdid= Q124837529
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.997355 |long= 73.355208 |precise= yes
|name= Здание окружного военного ветеринарного управления
|knid= 5500398000
|knid-new= 551410076720005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волочаевская, 17г
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_здание окружного военного ветеринарного управления, Волочаевская, 17г.jpg
|wdid= Q124837472
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица Волховстроя===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.006248 |long= 73.350326 |precise= no
|name= Гараж ДОСААФ
|knid= 5501206000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Волховстроя, 27, 5-й Армии
|year= 1950-1952 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q130301191
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Воровского===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.910728 |long= 73.355666 |precise= yes
|name= Казанский женский монастырь
|knid= 5500399000 |complex= 5500399000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Воровского, 116
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Казанский женский монастырь.jpg
|wdid= Q124837476
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.910765 |long= 73.355194 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери
|knid= 5500399001 |complex= 5500399000
|knid-new= 551410075860005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Воровского, 116б
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Омск,_церковь Казанской иконы Божией Матери.jpg
|wdid= Q124837477
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00027
|document= d23051989
}}
===площадь Восстания===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.943016 |long= 73.331442 |precise= yes
|name= Братская могила участников Куломзинского вооруженного восстания 22 декабря 1918 г.
|knid= 5500006000
|knid-new= 551410104680005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= площадь Восстания
|year= 1918, 1925 гг. |author= арх. Д.М. Груздев
|style= конструктивизм
|description=
|image= Kulomzinsk_riot memorial 01.jpg
|wdid= Q124837393
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
==Г==
===улица Гагарина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.988809 |long= 73.376250 |precise= no
|name= Ансамбль купеческих домов
|knid= 5500549000 |complex= 5500549000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 22, 24, 26, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Ансамбль купеческих домов, улица Гагарина, 22,24,26,28 , Омск, Омская область.jpg
|wdid= Q124837531
|wiki=
|commonscat= Ensemble of Merchant Houses, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.988363 |long= 73.376320 |precise= yes
|name= Жилой дом Липатникова
|knid= 5500549001 |complex= 5500549000
|knid-new= 551510303290005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 22
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой дом Лопатникова, улица Гагарина, 22 , Омск, Омская область.jpg
|wdid= Q124837534
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.988600 |long= 73.376088 |precise= yes
|name= Жилой дом Липатникова
|knid= 5500549002 |complex= 5500549000
|knid-new= 581410032040005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 24
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом Липатникова (Лопатникова). Начало XX века. Улица Гагарина, 24. Омск (2).jpg
|wdid= Q124837536
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.988843 |long= 73.375867 |precise= yes
|name= Жилой дом Липатникова
|knid= 5500549003 |complex= 5500549000
|knid-new= 551510310990005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 26
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом Липатникова (Лопатникова). Начало XX века. Улица Гагарина, 26. Омск (2).jpg
|wdid= Q124837537
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.989116 |long= 73.375624 |precise= yes
|name= Жилой дом Липатникова
|knid= 5500549004 |complex= 5500549000
|knid-new= 551510310980005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом Липатникова (Лопатникова). Начало XX века. Улица Гагарина, 28. Омск (5).jpg
|wdid= Q124837539
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.989953 |long= 73.374916 |precise= yes
|name= Здание Русско-Азиатской компании (банка)
|knid= 5510030000
|knid-new= 551410053630005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 34
|year= 1915-1917 гг. |author= ск. Винклер В.Ф.
|description=
|image= Здание торговой фирмы 4.JPG
|wdid= Q124840739
|wiki=
|commonscat= Gagarina Street 34, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990450 |long= 73.374493 |precise= yes
|name= Доходный дом В.И. Зайцева
|knid= 5500719000
|knid-new= 551410093110005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 36
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Доходный_дом В.И. Зайцева. Конец XIX - начало XX века. Улица Гагарина, 36. Омск (1).jpg
|wdid= Q124837621
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990908 |long= 73.374123 |precise= yes
|name= Здание интендантства
|knid= 5500550000
|knid-new= 551410142290005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гагарина, 38 / улица Гусарова, 2
|year= 1859 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Гагарина, 38, здание интенданства.jpg
|wdid= Q124837540
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
===Газетный переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.987157 |long= 73.379288 |precise= yes
|name= Доходный дом
|knid= 5500551000
|knid-new= 551410071540005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= переулок Газетный, 3
|year= 1900-1910 гг. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Доходный дом, переулок Газетный, 3 , Омск, Омская область.jpg
|wdid= Q124837542
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.987616 |long= 73.379252 |precise= yes
|name= Гостиница "Деловой двор"
|knid= 5500007000
|knid-new= 551410055310005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= переулок Газетный, 6
|year= нач. XX в. |author=
|description= Дом, в котором размещалась редакция газеты "Советская Сибирь" и работали видный партийный деятель Ярославский Е.М., писатели Иванов В.В., Сейфуллина Л.Н. и др.
|image= Дом, в котором размещалась редакция газеты Советская Сибирь, переулок Газетный, 6, Омск, Омская область.jpg
|wdid= Q124837395
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.988045 |long= 73.378120 |precise= yes
|name= Жилой дом Г.В. Егорова
|knid= 5501181000
|knid-new= 551410075920005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= переулок Газетный, 8
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Жилой_дом Г.В. Егорова. 1900-е годы. Газетный переулок, 8. Омск (2).jpg
|wdid= Q124837660
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23032000
}}
===улица Герцена===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993999 |long= 73.372664 |precise= yes
|name= Дом Айзина Л.Г.
|knid= 5501182000
|knid-new= 551410075960005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Герцена, 16 / улица Косарева, 97
|year= 1900-е гг. |author=
|description= В 2000-х дом был фактически снесён и построен заново.
|image= Дом Айзина Л.Г..jpg
|wdid= Q124837662
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23032000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.995551 |long= 73.372279 |precise= yes
|name= Доходный дом Г.Б. Могилевского
|knid= 5500400000
|knid-new= 551510199510005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Герцена, 29
|year= нач. XX в. |author=
|description= В советское время в здании размещалось Управление связи
|image= Омск,_Герцена, 29, доходный дом Могилевского.jpg
|wdid= Q124837478
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.996375 |long= 73.372362 |precise= yes
|name= Здание магазина А.Т. Евдокимова
|knid= 5500720000
|knid-new= 551410077120005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Герцена, 33
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Герцена, 33, магазин Евдокимова.jpg
|wdid= Q124837622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.003526 |long= 73.379069 |precise= yes
|name= Мемориал в честь подвига рабочих и служащих в тылу и на фронтах Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500008000
|knid-new= 551510310890005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= на территории агрегатного з-да им. В.В. Куйбышева
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837396
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.003509 |long= 73.378954 |precise= yes
|name= Бюст В.В. Куйбышева
|knid= 5500092000
|knid-new= 551510303430005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Герцена (на территории агрегатного з-да им. В.В. Куйбышева)
|year= 1979 г. |author= ск. Бугаенко Ф.Д.
|description=
|image=
|wdid= Q124837463
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.001857 |long= 73.373051 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 5500091000
|knid-new= 551711015660005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Герцена (перед заводоуправлением агрегатного з-да им. В.В. Куйбышева)
|year= 1932 г. |author= ск. Мартынов А.В.
|description=
|image= Омск,_Герцена, памятник Ленину.jpg
|wdid= Q124837462
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===улица Гоголя===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.931883 |long= 73.410738 |precise= yes
|name= Лавка №5 омского транспортного потребительского общества (ОмТПО)
|knid= 5530082000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гоголя, 74
|year= 1927-1928 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Гоголя, 74, здание магазина.jpg
|wdid= Q130455672
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d17012025_1
}}
===улица Гусарова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992150 |long= 73.376078 |precise= yes
|name= Военный госпиталь
|knid= 5500403000 |complex= 5500403000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 4
|year= XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_Гусарова, 4, старый госпиталь.jpg
|wdid= Q124837487
|wiki=
|commonscat= Military Hospital, Omsk
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992381 |long= 73.375430 |precise= yes
|name= Старая часть госпиталя (дом главного лекаря)
|knid= 5500403003 |complex= 5500403000
|knid-new= 551610700120005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Гарнизонный военный госпиталь 1.JPG
|wdid= Q124837493
|wiki=
|commonscat= Gusarov Street 4, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993343 |long= 73.376816 |precise= yes
|name= Старый корпус госпиталя
|knid= 5500403001 |complex= 5500403000
|knid-new= 551510265050005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 4/1
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Гусарова, 4, старый корпус госпиталя.jpg
|wdid= Q124837489
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991929 |long= 73.379639 |precise= yes
|name= Лечебный корпус госпиталя
|knid= 5500627000 |complex= 5500403000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 4/4
|year= 1910-е гг. |author=
|description= Адрес по старому реестру - Тюменская, 9 (наб. р. Оми)
|image= Омск, Гусарова, 4-4, лечебный корпус госпиталя.jpg
|wdid= Q124837613
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13102021
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992114 |long= 73.378654 |precise= yes
|name= Церковь Всех Скорбящих Радостей
|knid= 5500403002 |complex= 5500403000
|knid-new= 551510265010005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова 4/5
|year= 1906 г. |author= арх. фон Гоген А.И.
|description=
|image= Скорбященская_церковь на территории Омского госпиталя 2.jpg
|wdid= Q124837490
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00031
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991817 |long= 73.374933 |precise= yes
|name= Зимние арестантские палаты (зимний больничный корпус)
|knid= 5530040000 |complex= 5500403000
|knid-new= 552211367990005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 4, литера Б
|year= 1824, 1874 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_зимние арестантские палаты военного госпиталя, Гусарова, 4б.jpg
|wdid= Q124837712
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d25112022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990838 |long= 73.377524 |precise= yes
|name= Аптека с лабораторией
|knid= 5530057000 |complex= 5500403000
|knid-new= 552211366210005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid=
|address= ул. Гусарова, 4, литера Х
|year= 1825 – 1827 гг. |author=
|description=
|image= Омск, Гусарова, 4, аптека с лабораторией старого госпиталя.jpg
|wdid= Q124837724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01022022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992646 |long= 73.374860 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5530034000
|knid-new= 552511438870004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 7
|year= 1948 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Гусарова, 7.jpg
|wdid= Q124837679
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d27022025_17
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993200 |long= 73.375443 |precise= yes
|name= Жилой дом Облплана
|knid= 5530035000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 13
|year= 1937 - 1941 гг. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Омск,_Гусарова, 13, жилой дом Облплана.jpg
|wdid= Q124837681
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d10062022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994610 |long= 73.377788 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500552000
|knid-new= 551410076220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Особняк на Гусарова2.jpg
|wdid= Q124837544
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994763 |long= 73.377982 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500553000
|knid-new= 551410076800005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 18
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом образец.jpg
|wdid= Q124837546
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994873 |long= 73.378064 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5500554000
|knid-new= 551410076780005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 20
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Жилой_дом образец застройки.jpg
|wdid= Q124837547
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.995105 |long= 73.378334 |precise= yes
|name= Жилой дом И.И. Лонщакова
|knid= 5500721000
|knid-new= 551410088880005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 22
|year= 1880-е гг. |author=
|description=
|image= Дом Лонщакова.jpg
|wdid= Q124837623
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994869 |long= 73.377057 |precise= yes
|name= Купеческая усадьба
|knid= 5500402000 |complex= 5500402000
|knid-new= 551410082100005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 27
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_купеческая усадьба, Гусарова, 27.jpg
|wdid= Q124837481
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994748 |long= 73.377193 |precise= yes
|name= Главный дом
|knid= 5500402001 |complex= 5500402000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 27
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_главный дом купеческой усадьбы, Гусарова, 27.jpg
|wdid= Q124837484
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.994822 |long= 73.376850 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 5500402002 |complex= 5500402000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 27
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск, Гусарова, 27, флигель усадьбы.jpg
|wdid= Q124837485
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.995265 |long= 73.377698 |precise= yes
|name= Усадьба купца А.А. Липатникова (городская больница)
|knid= 5530055000
|knid-new= 551510288160005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 29
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Омск,_усадьба купца А.А. Липатникова.jpg
|wdid= Q124837719
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.997765 |long= 73.380501 |precise= yes
|name= Дом Арефьева В.А.
|knid= 5501183000
|knid-new= 552311382160004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 47
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_дом Арефьева, Гусарова, 47.jpg
|wdid= Q124837665
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22052023_43
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.997275 |long= 73.380617 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5540034000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 46 / улица Яковлева, 165
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5040034000|Образец дореволюционной деревянной застройки города, отмечен ВООПИК]]
|image= Омск, Гусарова, 46.jpg
|wdid= Q130376178
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.998595 |long= 73.382090 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5540040000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Гусарова, 58а
|year= 1910 г. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5040040000|Хорошо сохранившееся историческое здание в кирпичном стиле]].
|image= Омск, Гусарова, 58а.jpg
|wdid= Q130608826
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
==Д==
===улица Декабристов===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983489 |long= 73.392745 |precise= yes
|name= Здание управления контроля Омской железной дороги
|knid= 5500446000
|knid-new= 551410076860005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 35
|year= 1916 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Здание_управления контроля Омской железной дороги. 1916 год. Улица Декабристов, 35. Омск (6).jpg
|wdid= Q124837522
|wiki=
|commonscat= Dekabristov Street 35, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983305 |long= 73.392739 |precise= yes
|name= Жилой дом Л.П. Голуба
|knid= 5530056000
|knid-new= 551510282130005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 35 (литера Б)
|year= 1916 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Декабристов, 35б, дом Л.П. Голуба.jpg
|wdid= Q124837721
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.982905 |long= 73.393070 |precise= yes
|name= Табачная фабрика Г.Я. Серебрякова
|knid= 5530058000 |complex= 5530058000
|knid-new= 551410082590005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов 37, 37а
|year= 1897 г., 1915 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Декабристов, 37, 37а, табачная фабрика Серебрякова.jpg
|wdid= Q124837725
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.982698 |long= 73.392925 |precise= yes
|name= Основное здание табачной фабрики
|knid= 5500405000 |complex= 5530058000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 37
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Serebryakov Tobacco Factory Omsk.jpg
|wdid= Q124837498
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983063 |long= 73.392767 |precise= yes
|name= Контора табачной фабрики
|knid= 5530058001 |complex= 5530058000
|knid-new= 551511394200005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов 37а
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Декабристов, 37а, контора табачной фабрики Серебрякова.jpg
|wdid= Q124837726
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01062015
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.984316 |long= 73.391903 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5501184000
|knid-new= 551410081850005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 42
|year= 1900-е гг. |author=
|description= Снесён в 2010-х
|image= Дом жилой.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23032000
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.975392 |long= 73.396694 |precise= yes
|name= Спортивно-концертный комплекс им. Блинова
|knid= 5540075000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 91
|year= 1986 г. |author= арх. М.М, Хахаев, И.П. Голенко, Л.К. Маслова
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5540075000|Хорошо сохранившийся образец классического советского модернизма]]
|image= Омск, Декабристов, 91, СКК Блинова.jpg
|wdid= Q136265272
|wiki= Спортивно-концертный_комплекс_имени_В._Н._Блинова
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.977542 |long= 73.393491 |precise= yes
|name= Особняк Д.-Г.Х. Тюменева
|knid= 5500555000
|knid-new= 551410077110005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 96
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_дом Тюменева, Декабристов, 96.jpg
|wdid= Q124837549
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.970631 |long= 73.395731 |precise= yes
|name= Здание учительской семинарии, где учились казахские писатели С. Сейфуллин и Н. Нурмаков, работал А.Н. Седельников
|knid= 5500013000
|knid-new= 551410097600005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Декабристов, 121
|year= 1903 г., 1907-1919 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Декабристов, 121, здание учительской семинарии 1.jpg
|wdid= Q124837403
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===площадь Дзержинского===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986961 |long= 73.374811 |precise= yes
|name= Жилой дом Н.А. Шаниной
|knid= 5500723000
|knid-new= 551410095480005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= площадь Дзержинского, 1-а
|year= 1900-е гг. |author=
|description= Официальное название памятника неточно: жилой дом Шаниной находился в соседнем здании, а в этом - либо торговые помещения, либо электростанция.
|image= Omsk Shanina House.jpg
|wdid= Q124837627
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
===улица Достоевского===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.9836 |long= 73.3687 |precise= yes
|name= Дом комендантов Омской крепости
|knid= 5500083000
|knid-new= 571210001370005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Достоевского, 1
|year= 1799 г. |author=
|description=
|image= Дом_комендантов Омской крепости 3.JPG
|wdid= Q97661729
|wiki= Литературный музей имени Ф. М. Достоевского (Омск)
|commonscat= Omsk Fortress Commandant House |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983890 |long= 73.369170 |precise= yes
|name= Кирха Святой Екатерины
|knid= 5510001000
|knid-new= 581410032080006
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Достоевского, 2
|year= 1791 г. |author=
|description=
|image= Кирха Святой Екатерины 2.JPG
|wdid= Q1587240
|wiki= Церковь Святой Екатерины (Омск)
|commonscat= Lutheran Church (Omsk) |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
===Думская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983177 |long= 73.381108 |precise= yes
|name= Городская дума
|knid= 5510031000
|knid-new= 551510203740005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Думская улица, 1 (улица 10 лет Октября, 1)
|year= 1898 г. |author= арх. Г.С. Бартковский, 1905-1907 гг., М.И. Шухман
|description=
|image= Городская дума (Омск).JPG
|wdid= Q108801729
|wiki= Здание городской думы (Омск)
|commonscat= Omsk Duma building |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983780 |long= 73.382572 |precise= yes
|name= Жилой дом Кабалкина А.С.
|knid= 5500000684
|knid-new= 551410032050005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Думская улица, 3 (улица 10 лет Октября, 3)
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом Кабалкина А.С..JPG
|wdid= Q124837384
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.983833 |long= 73.383774 |precise= yes
|name= Доходный дом С. Кадыша
|knid= 5500713000
|knid-new= 551510203730005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Думская улица, 5 (улица 10 лет Октября, 11)
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Kadysh House Omsk.jpg
|wdid= Q124837615
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16091993
}}
==Ж==
===Железнодорожная станция Омск===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.939512 |long= 73.387409 |precise= yes
|name= Комплекс историко-революционных памятников железнодорожной станции Омск
|knid= 5500043000 |complex= 5500043000
|knid-new= 551520292480005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Карбышева, улица Леконта, улица Лобкова
|year= 1896-1927 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837420
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.939544 |long= 73.393856 |precise= yes
|name= Железнодорожная больница, в которой работали Лепешинская О.Б. и Старикова А.М.
|knid= 5500043002 |complex= 5500043000
|knid-new= 551510292480045
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Карбышева, 41/1
|year= 1903 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Карбышева, 41-1, железнодорожная больница.jpg
|wdid= Q124837424
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.937168 |long= 73.388111 |precise= yes
|name= Железнодорожные мастерские, где был создан в Омске социал-демократический кружок, неоднократно выступал перед рабочими Куйбышев В.В., проходили митинги и забастовки рабочих
|knid= 5500043003 |complex= 5500043000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Красный переулок, 2, территория АО "Омсктрансмаш"
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837425
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.939637 |long= 73.385924 |precise= yes
|name= Здание вокзала, при строительстве которого произошла первая в Омске забастовка рабочих, где останавливался В.И. Ленин и выступал на митинге М.И. Калинин
|knid= 5500043001 |complex= 5500043000
|knid-new= 551510292480065
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Леконта, 1
|year= 1896 г. |author=
|description= Существенно перестроен
|image= Вокзал Омск.jpg
|wdid= Q4334690
|wiki= Омск-Пассажирский
|commonscat= Omsk railroad station |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.936834 |long= 73.386261 |precise= yes
|name= Локомотивное депо, где неоднократно выступал Куйбышев В.В. и где началась первая в Сибири забастовка железнодорожников
|knid= 5500043004 |complex= 5500043000
|knid-new= 551710292480075
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Леконта, 28
|year= 1896 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837427
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.937852 |long= 73.383205 |precise= yes
|name= Дом культуры им. Лобкова, сооруженный методом народной стройки
|knid= 5500043005 |complex= 5500043000
|knid-new= 551510292480055
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Лобкова, 5
|year= 1927 г. |author= арх. С.М. Игнатович
|style= конструктивизм
|description= Здесь в годы Великой Отечественной войны находился сборный пункт омичей, отправлявшихся на фронт
|image= Омск, Лобкова, 5, ДК Лобкова.jpg
|wdid= Q124837428
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.938171 |long= 73.382478 |precise= yes
|name= Дворец культуры им. Красной Гвардии
|knid= 5500043006 |complex= 5500043000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Лобкова, 5а
|year= |author=
|description=
|image= Омск,_ДК Красной Гвардии, Лобкова, 5а.jpg
|wdid= Q124837430
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.935176 |long= 73.381931 |precise= yes
|name= Здание железнодорожного училища, где учились революционер А.А. Карлов и Герой Советского Союза летчик Г.Ф. Байдуков
|knid= 5500037000 |complex= 5500043000
|knid-new= 551410082230005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Лобкова, 17 / Технический переулок, 1
|year= |author=
|description=
|image= Омск,_Технический пер., 1, здание ЖД училища.jpg
|wdid= Q124837418
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.937913 |long= 73.389413 |precise= yes
|name= Водонапорная башня главных железнодорожных мастерских
|knid= 5530077000
|knid-new= 551711397610005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Красный переулок, в районе д. 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_водонапорная башня станции Омск.jpg
|wdid= Q124837731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27122016
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.931776 |long= 73.383435 |precise= yes
|name= Водонапорная башня станции Омск
|knid= 5500602000
|knid-new= 551711366220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Нобелевский тупик, в районе дома 4/2
|year= арх. Ф. Масленников |author=
|description=
|image= Омск,_водонапорная башня станции Омск, Нобелевский тупик.jpg
|wdid= Q124837611
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 54.939888 |long= 73.384449 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 5500108000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Привокзальная площадь
|year= 1960 г. |author= ск. Рукавишников И.М., Нерода Ю.Г., арх. Архипов Б.В.
|description=
|image= Памятник Ленину на привокзальной площади Омска.jpg
|wdid= Q124837466
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Маршала Жукова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.979046 |long= 73.388442 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки улицы
|knid= 5500589000
|knid-new= 581410033130005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Маршала Жукова, 71 / улица Чкалова, 34
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Жукова, 71.jpg
|wdid= Q124837606
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978805 |long= 73.388523 |precise= yes
|name= Жилой дом М.Э. Манфельда, образец застройки улицы
|knid= 5500590000
|knid-new= 5814100033140005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Маршала Жукова, 73
|year= 1910-е гг. |author=
|description= В номере ЕГРОКН ошибочно16 знаков, но так в базе. Должно быть 581410033140005
|image= Омск,_дом Манфельда, Жукова, 73.jpg
|wdid= Q124837607
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.978564 |long= 73.388571 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки улицы
|knid= 5500591000
|knid-new= 581410032020005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Маршала Жукова, 75
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2010-х
|image= Omsk 75 Marshala Zhukova.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.976130 |long= 73.389286 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки улицы
|knid= 5500592000
|knid-new= 551410077090005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Маршала Жукова, 95
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Здание столовой восточной кухни (бывший жилой дом), г. Омск, ул. маршала Жукова 95.jpg
|wdid= Q124837609
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.975858 |long= 73.389304 |precise= yes
|name= Жилой дом мещанина Д.В. Проскурякова, образец застройки улицы
|knid= 5500593000
|knid-new= 551410077150005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Маршала Жукова, 97
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Omsk 97 Marshala Zhukova.jpg
|wdid= Q124837610
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
==З==
===улица Звездова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986309 |long= 73.384597 |precise= yes
|name= Молитвенный дом баптистов
|knid= 5500406000
|knid-new= 551410077040005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 1
|year= 1908 г. |author=
|description= В советское время в здании находилось РОВД Куйбышевского района
|image= Омск,_Звездова, 1, молитвенный дом баптистов.jpg
|wdid= Q124837500
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986408 |long= 73.387517 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500557000
|knid-new= 551410076960005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 9 / Слободская улица, 16
|year= 1915-1916 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Звездова, 9.jpg
|wdid= Q124837553
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986454 |long= 73.388146 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500558000
|knid-new= 551410033170005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Звездова, 11.jpg
|wdid= Q124837555
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986000 |long= 73.387095 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500559000
|knid-new= 551510310880005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 14
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Звездова, 14.jpg
|wdid= Q124837556
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.986071 |long= 73.387665 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500560000
|knid-new= 551410093360005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 16
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2000-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.986108 |long= 73.388170 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500561000
|knid-new= 551410077070005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Звездова, 18 / Слободская улица, 17
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Звездова, 18.jpg
|wdid= Q124837558
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
==И==
===улица Избышева===
{{monument |type= monument |status= destroyed
|lat= 54.945063 |long= 73.394615 |precise= no
|name= Памятник-скульптура «Ленин с братом в годы юности»
|knid= 5500095000
|knid-new= 551711015710005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Избышева, 3
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837465
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.944915 |long= 73.394758 |precise= yes
|name= Главный корпус Железнодорожного техникума № 1 (ПТУ-23)
|knid= 5530036000
|knid-new= 552511437160004
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Избышева, 3/2
|year= 1948 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Избышева, 3-2, железнодорожный техникум.jpg
|wdid= Q124837686
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d27022025_16
}}
===Ильинская улица===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.981011 |long= 73.375179 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5500562000
|knid-new= 551410077160005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Ильинская, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description= Снесён в 2010-х гг., сейчас этот адрес относится к другому зданию.
|image= Омск,_жилой дом Ильинская, 3.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.979755 |long= 73.375489 |precise= yes
|name= Доходный дом Сергеева (здание 3-й женской гимназии О.Я. Хвориновой)
|knid= 5500724000
|knid-new= 581410019020005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Ильинская, 9
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Ильинская_9, гимназия.jpg
|wdid= Q124837631
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
===Интернациональная улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990447 |long= 73.362517 |precise= yes
|name= Здание контрольной палаты
|knid= 5500407000
|knid-new= 551510207890005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Интернациональная, 6
|year= 1902 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Интернациональная, 6, здание Контрольной палаты 1.jpg
|wdid= Q124837502
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990996 |long= 73.362429 |precise= yes
|name= Здание Главного управления Западной Сибири, где работали ссыльные декабристы
|knid= 5500016000
|knid-new= 551410089880005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Интернациональная, 21
|year= |author=
|description=
|image= Интернациональная_21.jpg
|wdid= Q124837405
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991623 |long= 73.365395 |precise= yes
|name= Здание Ольгинского приюта
|knid= 5500563000
|knid-new= 571310009440005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Интернациональная, 25
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image= Дом_Ольгинского приюта.JPG
|wdid= Q124837559
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991826 |long= 73.367127 |precise= yes
|name= Производственный корпус обувной фабрики
|knid= 5500564000
|knid-new= 551510202200005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Интернациональная, 29
|year= 1915 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Омск,_Интернациональная, 29, обувная фабрика.jpg
|wdid= Q124837561
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991328 |long= 73.370732 |precise= yes
|name= Пожарная каланча
|knid= 5500066000
|knid-new= 551510307360005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Интернациональная, 41
|year= 1914 г. |author= арх. Хворинов И.Г.
|description=
|image= Пожарная каланча (Интернациональная).JPG
|wdid= Q124837449
|wiki=
|commonscat= Fire Tower, Omsk |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992295 |long= 73.373352 |precise= yes
|name= Торговый центр "Омский"
|knid= 5540076000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Интернациональная улица, 43
|year= 1984 г. |author= арх. Ю.И. Земцов, В.Н.Парфиненко и др.
|style= совмод
|description= [[Обсуждение:Культурное_наследие_России/Омская_область/Омск#5540076000|Хорошо сохранившийся образец классического советского модернизма]]
|image= Омск, Интернациональная, 43, ТЦ Омский.jpg
|wdid= Q136265273
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
===Иртышская набережная===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.979170 |long= 73.373611 |precise= yes
|name= Особняк Батюшкова
|knid= 5500067000
|knid-new= 551510208170005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Иртьшская набережная, 9
|year= 1901-1902 гг. |author=
|description=
|image= Omsk Batyushkin Mansion.jpg
|wdid= Q124837454
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
==К==
===улица Карбышева===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.946231 |long= 73.392751 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 5500565000
|knid-new= 551410177020005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Карбышева, у д. 2
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Карбышева, 2, водонапорная башня.jpg
|wdid= Q124837562
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
===Комиссаровская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.975585 |long= 73.377485 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500566000
|knid-new= 551410091930005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Комиссаровская, 11
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Комиссаровская_д.11.jpg
|wdid= Q124837564
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.975311 |long= 73.377512 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500567000
|knid-new= 551410189950005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Комиссаровская, 13 / Съездовская улица, 6
|year= нач. XX в. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Комиссаровская_13.jpg
|wdid= Q124837567
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.975078 |long= 73.377517 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки улицы
|knid= 5500568000
|knid-new= 551410206310005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Комиссаровская, 15
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Комиссаровская_15.jpg
|wdid= Q124837568
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.973341 |long= 73.377240 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5500409000
|knid-new= 551410076930005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Комиссаровская, 18
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Комиссаровская, 18.jpg
|wdid= Q124837504
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990638 |long= 73.360442 |precise= yes
|name= Доходный дом Чернавина (здание редакции Омского книжного издательства)
|knid= 5500410000
|knid-new= 551410077080005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Коммунистическая, 20
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Коммунистическая, 20, доходный дом Чернавина.jpg
|wdid= Q124837505
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990751 |long= 73.360731 |precise= yes
|name= Особняк стиля "модерн"
|knid= 5500411000
|knid-new= 581410033160005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Коммунистическая, 22 ( Певцова, 5)
|year= 1913 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Омск,_Коммунистическая, 22 ( Певцова, 5).jpg
|wdid= Q124837506
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица Короленко===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.976375 |long= 73.378934 |precise= yes
|name= Здание Сибирского банка
|knid= 5500725000
|knid-new= 551510245690005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Короленко, 10
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Короленко_д.10.jpg
|wdid= Q124837633
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.976421 |long= 73.379899 |precise= yes
|name= Здание, где в управлении Сибирского казачьего войска работали путешественники Г.Н. Потанин и казахский просветитель Чокан Валиханов
|knid= 5500021000
|knid-new= 551510224190005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Короленко, 12
|year= 1857 г. |author=
|description= В документе указан адрес Короленко, 4
|image= Омск,_Короленко, 12, управление Сибирского казачьего войска.jpg
|wdid= Q124837406
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===Короткий переулок===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 54.980973 |long= 73.352554 |precise= yes
|name= Конспиративная квартира большевистской организации в колчаковский период
|knid= 5501122000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Короткий переулок, 9
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание.
|image=
|wdid= Q124837653
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Косарева===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.991849 |long= 73.356080 |precise= yes
|name= Здание бани Колпакова
|knid= 5500726000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Косарева, 1
|year= 1863, 1878, 1895 гг. |author=
|description= Снесено в 2005 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993166 |long= 73.359440 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500397000
|knid-new= 551510264970005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Косарева, 19 / Волочаевская улица, 1
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Косарева, 19.jpg
|wdid= Q124837469
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993980 |long= 73.373566 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500412000
|knid-new= 551410072260005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Косарева, 103
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Косарева, 103.jpg
|wdid= Q124837509
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993778 |long= 73.375695 |precise= yes
|name= Доходный дом (здание станции скорой помощи Центрального района)
|knid= 5500413000
|knid-new= 551410072670005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Косарева, 117
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Косарева, 117, бывший доходный дом.jpg
|wdid= Q124837511
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===улица Красина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.987532 |long= 73.368712 |precise= yes
|name= Жилой дом офицеров Омского военного округа
|knid= 5500727000
|knid-new= 551410095500005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красина, 8
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Дом_жилой офицеров Омского военного округа, Омск, Красина, 8.jpg
|wdid= Q124837634
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
===Красногвардейская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.99272 |long= 73.370476 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 5500414000
|knid-new= 551410074750005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Красногвардейская улица, 63
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красногвардейская, 63,.jpg
|wdid= Q124837513
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
===Красный переулок===
{{monument |type= history |status=
|lat= 54.935656 |long= 73.390213 |precise= yes
|name= Памятник рабочим и служащим завода, погибшим в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5530073000
|knid-new= 551711266320005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= Красный переулок, 2, территория АО "Омсктрансмаш"
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837728
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===улица Красный Путь===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.989378 |long= 73.364223 |precise= yes
|name= Дом судебных установлений
|knid= 5510032000
|knid-new= 551410075290005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 1
|year= 1914-1916 гг. |author= арх. Прусаков В.А.
|description=
|image= Фасад здания бывшего Дома Судебных Установлений. Сейчас - Правительство Омской Области.JPG
|wdid= Q124837676
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.990456 |long= 73.364108 |precise= yes
|name= Здание казенной палаты
|knid= 5500071000
|knid-new= 551410086270005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 3
|year= 1900 г., 1930-е г. |author=
|description=
|image= Здание казенной палаты и Губернского Казначейства. Арх. Н.Е.Варксин.JPG
|wdid= Q124837456
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.992564 |long= 73.362304 |precise= yes
|name= Здание пограничного управления (дом Айзина)
|knid= 5500415000
|knid-new= 551410142140005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 6
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Здание пограничного управления.JPG
|wdid= Q124837514
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.993693 |long= 73.360945 |precise= yes
|name= Жилой дом И.А. Каргенюк
|knid= 5500728000
|knid-new= 551410077220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 14
|year= 1900-е гг. |author=
|description=
|image= Дом жилой И.А. Каргенюк.JPG
|wdid= Q124837641
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.996210 |long= 73.358076 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5500072000
|knid-new= 551410077420005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 20
|year= 1927-1929 гг. |author= арх. В.С. Масленников
|style= конструктивизм
|description=
|image= Красный_Путь 20-2.jpg
|wdid= Q124837458
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.001606 |long= 73.351809 |precise= yes
|name= Обелиск в честь воинов 3 и 5 красных армий, освободивших Омск от колчаковцев
|knid= 5500024000
|knid-new= 551410102860005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, в районе дома 32
|year= 1959 г. |author=
|description=
|image= Стелла_в честь 3 и 5 армии.jpg
|wdid= Q124837413
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Конспиративная квартира большевистской организации в колчаковский период
|knid= 5501121000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 53 / улица Рабиновича, 25
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.006411 |long= 73.345898 |precise= yes
|name= Место проведения в городе первого субботника
|knid= 5500028000
|knid-new= 551731127300005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 78 (угол улиц Красный Путь и 7-й Северной)
|year= 1920 г. |author=
|description= Установлена мемориальная доска
|image= Омск,_Красный Путь, 78, место первого субботника.jpg
|wdid= Q124837416
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.000635 |long= 73.349261 |precise= yes
|name= Мемориал в память рабочих и служащих завода, погибших в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500022000
|knid-new= 551711127280005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 89, бывшая территория Сибзавода им. Борцов революции
|year= 1975 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q124837410
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.007450 |long= 73.341129 |precise= yes
|name= Больница Нижне-Иртышского водздравотдела (больница водников)
|knid= 5530037000
|knid-new= 552511434660005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, 127/1
|year= 1936 г. |author= арх. Г.А. Капустин
|style= конструктивизм
|description=
|image= Омск,_Красный Путь, 127-1, больница водников.jpg
|wdid= Q124837687
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d20022025_13
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.010420 |long= 73.332934 |precise= no
|name= Обелиск в память восстания в 1919 г. на пароходе "Иртыш"
|knid= 5500023000
|knid-new= 551711266220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, в районе дома 143
|year= 1979 г. |author=
|description= Судьба памятника неизвестна, возможно, утрачен
|image=
|wdid= Q124837412
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.013036 |long= 73.329170 |precise= yes
|name= Памятник омским речникам, погибшим в годы Великой Отечественной войны 1941-1945 гг.
|knid= 5500395000
|knid-new= 551410104910005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, в районе дома 153
|year= 1982 г. |author=
|description=
|image= Омск,_памятник речникам.jpg
|wdid= Q124837467
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.015106 |long= 73.339698 |precise= yes
|name= Место расстрела белогвардейцами политзаключенных в загородной роще, установлен обелиск
|knid= 5500025000
|knid-new= 551410103080005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красный Путь, терр.с-за "Декоративные культуры" (2-я Кольцевая улица)
|year= 1918-1919,1959 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_памятник жертвам Колчака в Старозагородной роще.jpg
|wdid= Q124837415
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d26061980
}}
===улица Красных Зорь===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978247 |long= 73.389567 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500569000
|knid-new= 551410109350005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 10
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 10.jpg
|wdid= Q124837569
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978267 |long= 73.389845 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500570000
|knid-new= 551410109840005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 12
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 12.jpg
|wdid= Q124837571
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978292 |long= 73.390371 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500571000
|knid-new= 551410077210005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 16 / Учебная улица, 72
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 16.jpg
|wdid= Q124837575
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978321 |long= 73.390886 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500572000
|knid-new= 551410110020005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 18
|year= 1905 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 18.jpg
|wdid= Q124837579
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978340 |long= 73.391369 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500573000
|knid-new= 551410084340005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 20
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 20.jpg
|wdid= Q124837584
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978368 |long= 73.391655 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500574000
|knid-new= 551410114490005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 22
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 22.jpg
|wdid= Q124837586
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978354 |long= 73.386955 |precise= yes
|name= Здание Никольского городского мужского училища
|knid= 5500730000
|knid-new= 551410327650005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 23
|year= кон. XIX-нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 23, здание Никольского городского мужского училища.jpg
|wdid= Q124837642
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 54.978402 |long= 73.387320 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 5501176000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 25
|year= 1910-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978429 |long= 73.392522 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500575000
|knid-new= 551410114890005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 28
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 28.jpg
|wdid= Q124837588
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978445 |long= 73.392885 |precise= yes
|name= Жилой дом Мартынова, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500576000
|knid-new= 551410115160005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 30
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Жилой дом А.П. Вальса.JPG
|wdid= Q124837590
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978499 |long= 73.388951 |precise= yes
|name= Жилой дом купчихи Проскуряковой
|knid= 5500731000
|knid-new= 551410077670005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 31
|year= 1890-е гг. |author=
|description=
|image= Омск,_дом купчихи Проскуряковой, Красных Зорь, 31.jpg
|wdid= Q124837644
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d19041994
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978520 |long= 73.389337 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500577000
|knid-new= 551410115800005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 33
|year= 1924 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 33.jpg
|wdid= Q124837592
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978579 |long= 73.389763 |precise= yes
|name= Особняк врача Шершевского, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500578000
|knid-new= 551410090630005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 35
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_дом врача Шершевского, Красных Зорь, 35.jpg
|wdid= Q124837594
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978633 |long= 73.390906 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500579000
|knid-new= 551410083220005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 39 / Учебная улица, 71
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 39.jpg
|wdid= Q124837597
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978666 |long= 73.391456 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500580000
|knid-new= 551410077960005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 41
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 41.jpg
|wdid= Q124837601
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978676 |long= 73.391644 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500581000
|knid-new= 551410129340005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 43
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 43.jpg
|wdid= Q124837602
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978710 |long= 73.392118 |precise= yes
|name= Жилой дом, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500582000
|knid-new= 551410129400005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 47
|year= 1881 г. |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 47.jpg
|wdid= Q124837603
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978698 |long= 73.396818 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 5501186000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 48
|year= |author=
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 48.jpg
|wdid= Q124837667
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.978846 |long= 73.394069 |precise= yes
|name= Особняк, образец застройки казачьего форштадта
|knid= 5500583000
|knid-new= 551410077940005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Красных Зорь, 57
|year= 1891 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Омск,_Красных Зорь, 57.jpg
|wdid= Q124837605
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d22011991
}}
===улица Куйбышева===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.991599 |long= 73.396248 |precise= yes
|name= Церковь Параскевы Пятницы (Шкроевская)
|knid= 5500416000
|knid-new= 551410077980005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Куйбышева, 1
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Омск,_церковь Параскевы Пятницы, Куйбышева, 1.jpg
|wdid= Q124837515
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00028
|document= d23051989
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.985808 |long= 73.396482 |precise= yes
|name= Здание городского четырехклассного начального училища
|knid= 5500417000
|knid-new= 551410075570005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Куйбышева, 48
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Здание городского четырехклассного начального училища, улица Куйбышева, 48, Омск.jpg
|wdid= Q124837517
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23051989
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 54.974073 |long= 73.399108 |precise= no
|name= Дом, в котором в котором в 1906 г. жил В.В.Куйбышев и 20 ноября 1906 г. проходила подпольная конференция городской организации РСДРП/б/
|knid= 5501114000
|knid-new=
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Куйбышева, 101
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 54.970626 |long= 73.400132 |precise= yes
|name= Церковь иконы Божией Матери «Знамение» (Знаменская)
|knid= 5500418000
|knid-new= 551410083340005
|region= ru-oms |district= Омск
|municipality= Омск |munid= Q898
|address= улица Куйбышева, 119
|year= 1914-1918 гг. |author=
|description=
|image= Омск,_Куйбышева, 119, церковь иконы Божией Матери Знамение.jpg
|wdid= Q124837519
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 00033
|document= d23051989
}}
== Документы ==
{{monument-documents|region=ru-oms
|d04121974
|d26061980
|d23051989
|d22011991
|d19111992
|d16091993
|d17101994
|d19041994
|d20021995
|d23032000
|d01062015
|d26102015
|d09122016
|d27122016
|d10052018
|d13102021
|d01022022
|d10062022
|d25112022
|d22052023_42
|d22052023_43
|d18072023_57
|d17012025_1
|d24012025_6
|d20022025_13
|d27022025_16
|d27022025_17
|d16072026_51
}}
{{footer|type=Наследие}}
9je4vopa6adak0v3mlpgopfv80yqktf
Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир (часть 1)
0
34634
776990
775452
2026-09-12T03:24:40Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Комплекс зданий Казённого винного склада
776990
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
g0c1jz2biwhj5536a6yhs7o5sbzoo57
776991
776990
2026-09-12T03:25:02Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Главный корпус
776991
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
3j9sbsm0ve256jw8bgelvo7ryvf6ryj
776992
776991
2026-09-12T03:25:26Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Сторожка с контрольной проходной
776992
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
0lute1ikfcqiqc059l8atkr73ycd0vc
776993
776992
2026-09-12T03:26:00Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Здание цистерн (спиртохранилище)
776993
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050055
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
k4dalp4i0ygwoz0gz42fnmq68z9rlky
776994
776993
2026-09-12T03:26:35Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Сторожка с приёмным покоем
776994
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050065
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050055
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
awi2mawbnaekl1j07wheu94tvqu9co4
776995
776994
2026-09-12T03:27:17Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Каменная ограда
776995
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050065
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050055
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Каменная ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
qtzizu5u3vep6r5bf2lh3fy0exwe4eo
776996
776995
2026-09-12T03:27:46Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Дымовая труба
776996
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050065
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050055
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Каменная ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
aaoqckiwljeiynj1xdv887g98e6ajk9
776997
776996
2026-09-12T03:28:26Z
Mib5578
34937
/* Большая Нижегородская улица */ Обновлён объект Жилой дом
776997
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_2)|Владимир: улицы от М до Я, кладбища, городской округ, археология]]}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130004 |long= 40.401044 |precise= yes
|name= Жилой дом Ворониных
|knid= 3300025000
|knid-new= 331410177890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 8
|year= 1863 г. |author=
|description=
|image= Общий план дома.jpg
|wdid= Q116896035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129549 |long= 40.399197 |precise= yes
|name= Дом, где в 1919-1920 гг. жил советский поэт, один из организаторов Владимирского Союза молодежи А.И. Безыменский
|knid= 3300026000
|knid-new= 331510195890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 2-я Никольская улица, 16
|year= |author=
|description=
|image= Общий план со стороны.jpg
|wdid= Q116896036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126851 |long= 40.373981 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300000537 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896000
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126825 |long= 40.373466 |precise= yes
|name= Тюремный замок
|knid= 3300041000 |complex= 3300000537
|knid-new= 331610436760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Улица_9 Января, 5а,.jpg
|wdid= Q116896044
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126655 |long= 40.374121 |precise= yes
|name= Административный корпус
|knid= 3301739000 |complex= 3300000537
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 9 Января, 5а
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_административный корпус тюремного замка, 9 Января, 5а.jpg
|wdid= Q116896151
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.139280 |long= 40.409240 |precise= yes
|name= Стела на месте дома, где в 1893 г. В.И. Ленин ожидал встречи с Н.Е. Федосеевым
|knid= 3300016000
|knid-new= 331630430270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица 10 Октября
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210619 142514.jpg
|wdid= Q116896028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Б==
===улица Батурина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13597 |long= 40.40928 |precise= yes
|name= Церковь Воскресения Христова
|knid= 3301022000
|knid-new= 331410150530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Батурина, 8а
|year= между 1789 и 1810 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210617 233123.jpg
|wdid= Q116896105
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 03587
|document= d07121993
}}
===Большая Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127298 |long= 40.397809 |precise= yes
|name= Усадьба Дюнанта
|knid= 3300043000 |complex= 3300043000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Усадьба Дюнанта во Владимире. Вид на угол с улицы.jpg
|wdid= Q116896046
|wiki=
|commonscat= Dyunate Mansion, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127115 |long= 40.397700 |precise= yes
|name= Жилой дом №1
|knid= 3300043002 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Большая Московская, 1.jpg
|wdid= Q116896048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127236 |long= 40.398119 |precise= yes
|name= Жилой дом №2
|knid= 3300045000 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410052630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 3, Дюнанта дом с воротами 1816-22.jpg
|wdid= Q116896052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127103 |long= 40.397917 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300043001 |complex= 3300043000
|knid-new= 331410167040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 1-3
|year= 1816-1822 гг. |author=
|description=
|image= Ворота_сбоку дома Дюнанта N1.jpg
|wdid= Q116896047
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126698 |long= 40.397985 |precise= yes
|name= Усадьба Мещерягина
|knid= 3300044000 |complex= 3300044000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг., 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Общий план здания.jpg
|wdid= Q124668009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126755 |long= 40.397786 |precise= yes
|name= Дом Мещерягина
|knid= 3300044001 |complex= 3300044000
|knid-new= 361310010680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Дом Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126865 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300044002 |complex= 3300044000
|knid-new= 331410164460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 2
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота в усадьбу Мещерягина.jpg
|wdid= Q116896051
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126891 |long= 40.398141 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300046000
|knid-new= 331510197550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 4
|year= 1928 г. |author=
|style= конструктивизм
|description=
|image= Большая Московская, д. 4.jpg
|wdid= Q116896053
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126943 |long= 40.398286 |precise= yes
|name= Место дома, где в 1838 г. жил А.И. Герцен
|knid= 3300027000
|knid-new= 331510243380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, место дома № 4
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где жил Герцен, Большая Московская, 4.jpg
|wdid= Q116896038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127315 |long= 40.398404 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300047000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Западная часть здания. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 5 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q116896054
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127364 |long= 40.398681 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 5
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Сейчас - восточная часть дома номер 5, ранее числился отдельно, имел собственный номер дома - 7. Перестроен.
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, дом 7 (конец 18 века).jpg
|wdid= Q124668010
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.398568 |precise= yes
|name= Дом Шмырова
|knid= 3300048000
|knid-new= 331410166300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 6
|year= XVIII в., 1908 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Дом Шмырова.jpg
|wdid= Q116896055
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126950 |long= 40.399089 |precise= yes
|name= Жилой дом с магазином и кондитерской
|knid= 3300050000
|knid-new= 331610682170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 8 / Спасская улица, 1
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 8.jpg
|wdid= Q116896058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127066 |long= 40.399286 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300051000
|knid-new= 331410064590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 10
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д. 10.jpg
|wdid= Q116896059
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127668 |long= 40.400104 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300052000
|knid-new= 331410064580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 11
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 11, дом причта Никольской церкви 2-й половины 19 века.jpg
|wdid= Q116896060
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127156 |long= 40.399637 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300053000
|knid-new= 331410064610005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 12
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .12.jpg
|wdid= Q116896061
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127728 |long= 40.400364 |precise= yes
|name= Синематограф «Ампир»
|knid= 3300054000
|knid-new= 331410064570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 13
|year= 1913 г. |author= арх. С.М. Жаров
|description=
|image= Владимир. Синематограф "Ампир"..JPG
|wdid= Q116896062
|wiki=
|commonscat= Cinema Khudozhestvenny - Cinematograph Empire, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127211 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300055000
|knid-new= 331410064540005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 14
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д .14.jpg
|wdid= Q116896063
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127823 |long= 40.400634 |precise= yes
|name= Дом Петровского
|knid= 3300056000
|knid-new= 331410075830005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 15
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 15, дом купца Петровского конец 18 века.jpg
|wdid= Q116896064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127251 |long= 40.400239 |precise= yes
|name= Жилой дом Бобкова
|knid= 3300057000
|knid-new= 331410064510005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 16
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 16.jpg
|wdid= Q116896065
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127863 |long= 40.401011 |precise= yes
|name= Жилой дом Лопатниковых
|knid= 3300058000
|knid-new= 331410074580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 17
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-его Интернационала) улица, 17, жилой дом конца 18 века.jpg
|wdid= Q116896066
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127327 |long= 40.400598 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300059000
|knid-new= 331410064350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 18
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 18.jpg
|wdid= Q116896067
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12833 |long= 40.40312 |precise= yes
|name= Гостиный двор
|knid= 3310019000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410063990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19
|year= 1787-1792 гг. |author=
|description=
|image= Гостиный двор,Владимир.JPG
|wdid= Q56229457
|wiki= Торговые ряды (Владимир)
|commonscat= Trading Arcades, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12904 |long= 40.40395 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320560000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410147710004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 3
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_корпус торговых рядов, Гагарина, 3.jpg
|wdid= Q116896274
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12857 |long= 40.40158 |precise= yes
|name= Торговые ряды (северная линия)
|knid= 3320563000 |complex= 3310019000
|knid-new= 331410150910004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговые ряды, Девическая, 2а.jpg
|wdid= Q116896277
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Магазин |knid= 3300000538
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 19/1
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127402 |long= 40.400850 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300061000
|knid-new= 331410064550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 20
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 20.jpg
|wdid= Q116896068
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127477 |long= 40.401146 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300062000
|knid-new= 331410063930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 22
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 22.jpg
|wdid= Q116896069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127577 |long= 40.401757 |precise= yes
|name= Дом губернатора (здание Офицерского собрания)
|knid= 3310020000
|knid-new= 331410063570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24
|year= 1797-1798 гг. |author=
|description= Также памятник истории: дом, в котором в 1910 году проходил судебный процесс над 38 большевиками во главе с М.В. Фрунзе
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 24.jpg
|wdid= Q116896233
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127551 |long= 40.401409 |precise= yes
|name= Торговая лавка
|knid= 3330162000
|knid-new= 331410154380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 24а
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_торговая лавка, Большая Московская, 24а.jpg
|wdid= Q116896309
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127673 |long= 40.402323 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300063000
|knid-new= 331410063500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 26
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская, д 26 (общий план).jpg
|wdid= Q116896070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130061 |long= 40.405691 |precise= yes
|name= Васильевские казармы
|knid= 3340040000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 27А
|year= сер. XIX в. |author=
|description= [[Обсуждение:Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир#3340040000|Образец исторической застройки города]]
|image=
|wdid= Q132187294
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127743 |long= 40.402601 |precise= yes
|name= Дом Куликова
|knid= 3300064000
|knid-new= 331410064560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 28.jpg
|wdid= Q116896071
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.406455 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301270000
|knid-new= 331510197120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 29
|year= кон. XIX в. |author= арх. М.П. Кнопф
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img44 BMoskovskaya29.jpg
|wdid= Q116896116
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 29, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127848 |long= 40.402799 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3300065000
|knid-new= 331410166320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 30
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 30.jpg
|wdid= Q116896072
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.127947 |long= 40.403424 |precise= yes
|name= Пятницкая (Знаменская) церковь
|knid= 3300000540
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 32
|year= 1770 г. |author=
|description= Снесена в 1960-х, в 2022 году на этом месте построена новая церковь (не является ОКН).
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 43100
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129581 |long= 40.407321 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания и гимназия
|knid= 3330245000 |complex= 3330245000
|knid-new= 331410064100006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q898
|address= Большая Московская улица, 33, 35
|year= 1826 г., 1840 г. |author=
|description=
|image= Гимназия_мужская фото.jpg
|wdid= Q56229344
|wiki= Центр культуры и искусства на Соборной
|commonscat= Center of Culture and Art on Cathedral, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129348 |long= 40.407163 |precise= yes
|name= Дом Дворянского собрания
|knid= 3310021000 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 33
|year= 1826 г. |author= арх. В.А. Дрегалов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img43 BMoskovskaya33.jpg
|wdid= Q116896234
|wiki=
|commonscat= Gentry Assembly Building, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129627 |long= 40.407761 |precise= yes
|name= Гимназия мужская
|knid= 3300000545 |complex= 3330245000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 35
|year= 1840 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img42 BMoskovskaya35.jpg
|wdid= Q116896001
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Moskovskaya Street 35, Vladimir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129850 |long= 40.408512 |precise= yes
|name= Училище народное
|knid= 3300068000
|knid-new= 331410064430005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 37
|year= кон. XVIII в. |author= крестьянин С. Егоров
|description=
|image= Владимир,_народное училище, Большая Московская, 37.jpg
|wdid= Q116896073
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127883 |long= 40.404048 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300069000
|knid-new= 331410137890005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 38
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir62.jpg
|wdid= Q116896074
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130046 |long= 40.408889 |precise= yes
|name= Жилой дом (номера Суслова)
|knid= 3300070000
|knid-new= 331410327330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 39
|year= 1824-1827 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская (3-го Интернационала) улица, дом 39, Суслова номера (жилой дом) 1824-27.jpg
|wdid= Q116896075
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128104 |long= 40.404326 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300071000
|knid-new= 331410064010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 40
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 40.jpg
|wdid= Q116896076
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130216 |long= 40.409231 |precise= yes
|name= Подворье суздальского духовенства (дом Егерева)
|knid= 3300072000
|knid-new= 331410076920005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Подворье суздальского духовенства, Большая Московская, 41.jpg
|wdid= Q116896077
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128144 |long= 40.404533 |precise= yes
|name= Жилой дом Гордеева
|knid= 3300073000
|knid-new= 331410063960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 42
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 42.jpg
|wdid= Q116896078
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130924 |long= 40.410506 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3320565000
|knid-new= 331510328000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 43.jpg
|wdid= Q116896279
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130939 |long= 40.409779 |precise= yes
|name= Типолитография
|knid= 3320566000
|knid-new= 331410189630005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 43а
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_типолитография, Большая Московская, 43а 1.jpg
|wdid= Q116896280
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128139 |long= 40.404838 |precise= yes
|name= Жилой дом Куликова
|knid= 3300074000
|knid-new= 331410064490005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 44
|year= 1910 г. |author=
|style= модерн
|description=
|image= Большая_Московская д 44.jpg
|wdid= Q116896080
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128129 |long= 40.405188 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3300075000
|knid-new= 331410064240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 46
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Большая Московская д 46.jpg
|wdid= Q116896081
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131491 |long= 40.411773 |precise= yes
|name= Мариинский приют
|knid= 3320567000
|knid-new= 331510194850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 49
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= РАНХиГС, Владимирский филиал.jpg
|wdid= Q116896282
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131716 |long= 40.412321 |precise= yes
|name= Консистория
|knid= 3320568000
|knid-new= 331510197340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 51
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Г. Владимир, ул. Большая Московская, 51.jpg
|wdid= Q116896283
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128639 |long= 40.406439 |precise= yes
|name= Городская Дума
|knid= 3300076000
|knid-new= 331410063800005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 54
|year= 1907 г. |author= арх. Я. Ревякин
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img03 City Duma.jpg
|wdid= Q21639718
|wiki= Здание городской думы (Владимир)
|commonscat= City Duma building, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127167 |long= 40.409170 |precise= yes
|name= Ансамбль Успенского собора
|knid= 3310022000 |complex= 3310022000
|knid-new= 331520368520006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г., 1871 г. |author=
|description=
|image= Успенский собор-2 (by Hd Elen).jpg
|wdid= Q775487
|wiki= Успенский собор (Владимир, Россия)
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12725 |long= 40.40938 |precise= yes
|name= Успенский собор
|knid= 3310022002 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_CathedralDormitionTheotokos3.JPG
|wdid= Q116896238
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|temples= 5300
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127171 |long= 40.408695 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310022001 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510329350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56б
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896236
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12772 |long= 40.40902 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300000546 |complex= 3310022000
|knid-new= 331910368520026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56а
|year= 1158-1194 гг., 1810 г. |author=
|description=
|image= Cathedral_of the Dormition of the Theotokos (Vladimir), bell tower 5680.JPG
|wdid= Q116896002
|wiki=
|commonscat= Bell tower of Cathedral of the Dormition of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127500 |long= 40.409132 |precise= yes
|name= Придел Георгиевский
|knid= 3300000547 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56д
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Vladimir CathedralGeorgeAisle.JPG
|wdid= Q116896003
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127088 |long= 40.408749 |precise= yes
|name= Крещальня
|knid= 3310022003 |complex= 3310022000
|knid-new= 331510330850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56е
|year= 1871 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_крещальня Успенского собора, Большая Московская, 56б.jpg
|wdid= Q116896239
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d31052019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127623 |long= 40.408569 |precise= yes
|name= Ограда Успенского собора
|knid= 3330163000 |complex= 3310022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 56
|year= 1865 г., 1873 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда Успенского собора, Большая Московская, 56.jpg
|wdid= Q116896310
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d05102018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128410 |long= 40.410219 |precise= yes
|name= Губернские присутственные места
|knid= 3300078000
|knid-new= 331510243440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 58
|year= 1785-1790 гг. |author= арх. К.И. Бланк
|description=
|image= Vladimir BolMosk58.jpg
|wdid= Q21639730
|wiki= Здание присутственных мест (Владимир)
|commonscat= Provincial government offices, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.410879 |precise= yes
|name= Собор Димитрия Солунского (Дмитриевский)
|knid= 3310023000
|knid-new= 331411342760006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 60
|year= 1194-1197 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir_StDemetriusChurch2.jpg
|wdid= Q550346
|wiki= Дмитриевский собор
|commonscat= Saint Demetrius Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00188
|temples= 5301
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129974 |long= 40.411765 |precise= yes
|name= Дом губернатора
|knid= 3300030000
|knid-new= 331410166350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 62
|year= 1808-1809 гг. |author=
|description= Также памятник истории - здание, в котором помещался Владимирский губернский комитет РСДРП(б), Совет солдатских депутатов и уездный Совет рабочих депутатов
|image= Владимир,_дом губернатора, Большая Московская, 62.jpg
|wdid= Q116896039
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130424 |long= 40.410623 |precise= yes
|name= Музей
|knid= 3300080000
|knid-new= 361310010660006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 64
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 64 1.jpg
|wdid= Q21639947
|wiki= Исторический музей (Владимир)
|commonscat= Historical Museum (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132760 |long= 40.416049 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300081000
|knid-new= 331410063870005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 65
|year= 1870-е гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 65, купца Васильева дом 1870-е.jpg
|wdid= Q116896083
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130775 |long= 40.411868 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024000 |complex= 3310024000
|knid-new= 361310012850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 1761 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description= Внутри расположен планетарий
|image= Николо-Кремлевская церковь.jpg
|wdid= Q111287333
|wiki= Николо-Кремлёвская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130982 |long= 40.411679 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3310024001 |complex= 3310024000
|knid-new= 331510307500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66, 66-а
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66a.jpg
|wdid= Q116896243
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130858 |long= 40.411512 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3310024002 |complex= 3310024000
|knid-new= 331711251910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 66.jpg
|wdid= Q116896244
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130800 |long= 40.411800 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Кремлевская)
|knid= 3310024003 |complex= 3310024000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 66-а
|year= 1761 г. |author=
|description=
|image= Церковь_св. Николая, вид с улицы Большой Московской.jpg
|wdid= Q116896245
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church at the Kremlin (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01823
|temples= 5328
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132875 |long= 40.416417 |precise= yes
|name= Дом Васильева
|knid= 3300083000
|knid-new= 331410305900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 67
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 67, купца Васильева дом 19 век.jpg
|wdid= Q116896084
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.413897 |precise= yes
|name= Ансамбль Рождественского монастыря
|knid= 3310025000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331520327880006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII - XIX вв. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= 20190122 Vladimir Russia.jpg
|wdid= Q4089667
|wiki= Богородице-Рождественский монастырь (Владимир)
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01817
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131545 |long= 40.412871 |precise= yes
|name= Церковь Рождества Христова
|knid= 3310025007 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1866 г. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description=
|image= Владимир. Рождественский мужской монастырь..JPG
|wdid= Q116896252
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131928 |long= 40.414031 |precise= yes
|name= Казенные (экономические) кельи ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3310025001 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610683210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/4
|year= после 1659 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM Cells.JPG
|wdid= Q116896247
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130820 |long= 40.414554 |precise= yes
|name= Корпус больничный
|knid= 3310025002 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XVIII в. |author=
|description= Перестроен, используется в качестве гаража
|image= Владимир,_больничный корпус Рождественского монастыря, Большая Московская, 68.jpg
|wdid= Q116896248
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131263 |long= 40.412998 |precise= yes
|name= Покои архиерейские
|knid= 3310025003 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880046
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/5
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BishopHouse3.JPG
|wdid= Q116896249
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132068 |long= 40.414371 |precise= yes
|name= Стены и башни
|knid= 3310025005 |complex= 3310025000
|knid-new= 331610327880056
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68, 70-а
|year= XVII–XVIII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - Рождественский монастырь (фрагмент стены с башней).jpg
|wdid= Q124668015
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131773 |long= 40.413475 |precise= yes
|name= Надвратная церковь Александра Невского
|knid= 3310025006 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= 1607 г. |author=
|description=
|image= Vladimir NM BT1.JPG
|wdid= Q116896251
|wiki=
|commonscat= Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|sobory= 02748
|temples= 5305
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131569 |long= 40.413124 |precise= yes
|name= Дом архиерейский
|knid= 3300000548 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68б
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir_rozhd arh.jpg
|wdid= Q116896004
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130967 |long= 40.413912 |precise= yes
|name= Семинария
|knid= 3310025004 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510327880016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68/8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_семинария в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896250
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131241 |long= 40.414961 |precise= yes
|name= Место первоначального погребения Александра Невского (около 1220-1263 гг.)
|knid= 3300031000 |complex= 3310025000
|knid-new= 331510294200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_памятная доска о захоронении Александра Невского в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896040
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131284 |long= 40.414876 |precise= yes
|name= Руинированные остатки фундаментов Рождественского собора ансамбля Рождественского монастыря
|knid= 3330165000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896312
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131387 |long= 40.415475 |precise= yes
|name= Поклонный крест – памятник жертвам политических репрессий 1930-х - 1940-х гг.
|knid= 3330166000 |complex= 3310025000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 68
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_поклонный крест - памятник жертвам репрессий в Рождественском монастыре.jpg
|wdid= Q116896313
|wiki=
|commonscat=Monastery of the Nativity of the Theotokos (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.415983 |precise= yes
|name= Гостиница «Владимир»
|knid= 3301271000
|knid-new= 331410166360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 74
|year= 1956 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img32 Hotel Vladimir.jpg
|wdid= Q116896117
|wiki=
|commonscat= Hotel Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134457 |long= 40.420230 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. размещался военный госпиталь № 4059
|knid= 3320576000
|knid-new= 331510327990004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 79
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 79.jpg
|wdid= Q116896293
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134576 |long= 40.420774 |precise= yes
|name= Дом, где в 1914-1927 гг. жил революционер А.Н. Асаткин
|knid= 3300032000
|knid-new= 331410064080005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 81
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 81.jpg
|wdid= Q116896041
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133614 |long= 40.420937 |precise= yes
|name= Духовная семинария
|knid= 3300085000 |complex= 3300085000
|knid-new= 331520330230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102, 104, 106
|year= 1860-1863 гг., 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 104.jpg
|wdid= Q124668011
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133579 |long= 40.420456 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3300085001 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 102
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_b moskovskaya 102.jpg
|wdid= Q116896085
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133989 |long= 40.421669 |precise= yes
|name= Корпус семинарский
|knid= 3300085002 |complex= 3300085000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 104, 106
|year= 1860-1863 гг. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Большая Московская улица, 106, корпус духовной семинарии 1860-63.jpg
|wdid= Q116896086
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133514 |long= 40.422741 |precise= yes
|name= Церковь Успения Пресвятой Богородицы (Богородицкая)
|knid= 3310026000
|knid-new= 331410064040006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Московская улица, 106-а
|year= 1649 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Богородице-Успенская церковь.jpg
|wdid= Q116896254
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01788
|document= d30081960
}}
===Большая Нижегородская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134840 |long= 40.422732 |precise= yes
|name= Здание больницы духовной семинарии
|knid= 3330164000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_место дома, где родился Танеев, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896311
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27092011
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134808 |long= 40.422566 |precise= yes
|name= Место, где стоял дом, в котором родились в 1840 г. философ и адвокат В.И. Танеев, в 1856 г. композитор С.И. Танеев
|knid= 3300035000
|knid-new= 331510327810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, место дома № 5
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_мемориальная доска в память С.И. Танеева, Большая Нижегородская, 5.jpg
|wdid= Q116896043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134802 |long= 40.423760 |precise= yes
|name= Дом купчихи М.Ф. Лапотниковой
|knid= 3330246000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 12
|year= 1867 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купчихи Лапотниковой, Большая Нижегородская, 12.jpg
|wdid= Q121899006
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d23122024_38
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136682 |long= 40.432303 |precise= yes
|name= Комплекс зданий Казённого винного склада
|knid= 3330262000 |complex= 3330262000
|knid-new= 332621470050005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62, 62а, Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_казённый винный склад, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896326
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136854 |long= 40.431974 |precise= yes
|name= Главный корпус
|knid= 3330262001 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_главный корпус казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896327
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.137132 |long= 40.432205 |precise= yes
|name= Сторожка с приёмным покоем
|knid= 3330262002 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050065
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_левая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896328
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136505 |long= 40.431648 |precise= yes
|name= Сторожка с контрольной проходной
|knid= 3330262003 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050045
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_правая сторожка казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896329
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136376 |long= 40.432092 |precise= yes
|name= Здание цистерн (спиртохранилище)
|knid= 3330262005 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050055
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_спиртохранилище казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896331
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136868 |long= 40.433397 |precise= yes
|name= Угольный завод
|knid= 3330262006 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896332
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136274 |long= 40.432576 |precise= no
|name= Ледник
|knid= 3330262007 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896334
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136692 |long= 40.433254 |precise= yes
|name= Бондарка
|knid= 3330262008 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896335
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136454 |long= 40.433052 |precise= yes
|name= Материальный сарай
|knid= 3330262009 |complex= 3330262000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896336
|wiki=
|commonscat= |protection=В
|link=
|document= d27122024_323
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136441 |long= 40.431779 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3330262010 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_труба казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896337
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136412 |long= 40.431426 |precise= yes
|name= Каменная ограда
|knid= 3330262011 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611470050025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 62
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда казённого винного склада, Большая Нижегородская, 62.jpg
|wdid= Q116896338
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136241 |long= 40.431542 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3330262004 |complex= 3330262000
|knid-new= 332611471310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Лыбедский проезд, 1
|year= 1898-1900 гг. |author= арх. П.Г. Беген
|description=
|image= Владимир,_дом жилой казённого винного склада, Лыбедский проезд, 1.jpg
|wdid= Q116896330
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_32
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139731 |long= 40.432409 |precise= yes
|name= Инвалидный дом
|knid= 3300103000 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_белый корпус городской больницы, Большая Нижегородская, 65а.jpg
|wdid= Q124668012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.139550 |long= 40.432677 |precise= yes
|name= «Белый корпус» городской больницы
|knid= 3300103001 |complex= 3300103000
|knid-new= 331410194750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65а
|year= 1802 г. |author= арх. И. Чистяков
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Большая Нижегородская ул., 65, больница "Белый корпус" 1802 арх. И. Чистяков. Общий вид.jpg
|wdid= Q116896098
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 65, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.139639 |long= 40.431867 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300103002 |complex= 3300103000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 65
|year= 1802 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141036 |long= 40.434276 |precise= yes
|name= Владимирская каторжная тюрьма (Владимирский централ)
|knid= 3320580000
|knid-new= 331510198290005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67
|year= XIX - XX вв. |author=
|description=
|image= Централ2.jpg
|wdid= Q240549
|wiki= Владимирский централ
|commonscat= Vladimir Central Prison |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.14279 |long= 40.43065 |precise= yes
|name= Бюст Александра Невского
|knid= 3301827000
|knid-new= 331510293200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 67е
|year= 1963 г. |author= ск. С. Орлов, арх. Р. Кузнецов
|description=
|image=
|wdid= Q116896177
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.141943 |long= 40.436695 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301275000
|knid-new= 361310014520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img38 BNizhegorodskaya71.jpg
|wdid= Q116896124
|wiki=
|commonscat= Bolshaya Nizhegorodskaya Street 71, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15562
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.147150 |long= 40.445708 |precise= yes
|name= Ордена Трудового Красного Знамени завод «Автоприбор» — первенец отечественного автоприборостроения
|knid= 3300000204
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 79
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_завод Автоприбор.jpg
|wdid= Q117174448
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===улица Большие Ременники===
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.129256 |long= 40.391156 |precise= no
|name= Дом Холщевникова, где находилась конспиративная квартира РСДРП (1906-1908 гг.)
|knid= 3300017000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 16
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129470 |long= 40.391364 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300018000
|knid-new= 331610430730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Большие Ременники, 18
|year= |author=
|description= По другим сведениям (из старой базы) - в 1907-1908 гг.
|image= Владимир,_Большие Ременники, 18.jpg
|wdid= Q116896029
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.122088 |long= 40.396978 |precise= yes
|name= Дом, где в 1938-1973 гг. жил библиограф и краевед Л.С. Богданов
|knid= 3301824000
|knid-new= 331410147770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 10а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Вознесенская улица, 10а 2.jpg
|wdid= Q116896168
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12122 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения Господня (Вознесенская)
|knid= 3310002000
|knid-new= 331410150600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вознесенская улица, 14а
|year= 1724 г. |author=
|description=
|image= Владимир. Вознесенская ц. (1724, колокольня позднее)..JPG
|wdid= Q111270279
|wiki= Вознесенская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of the Ascension of Christ, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01926
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129440 |long= 40.421670 |precise= no
|name= Место, где останавливался В.И. Ленин, приезжавший во Владимир для встречи с Н.Е. Федосеевым в 1893 г.
|knid= 3300004000
|knid-new= 331430147820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Вокзальная площадь
|year= |author=
|description= Историческое здание вокзала снесено в 1970-х годах
|image= Железнодорожная станция, где в 1893 г. останавливался Ленин 01.JPG
|wdid= Q113758077
|wiki= Владимир (историческая станция)
|commonscat= Vladimir old railway station |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131987 |long= 40.406186 |precise= yes
|name= Дом (дом Декаполитова), где в 1901-1902 гг. находилась явочная квартира социал-демократической организации «Северный рабочий союз»
|knid= 3300005000
|knid-new= 331410150200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 092819.jpg
|wdid= Q116896019
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132148 |long= 40.408027 |precise= yes
|name= Дом Карабутова
|knid= 3301732000
|knid-new= 331410149960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 6а
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir - Volodarskogo 6a - 2023-05-08 - p1.jpg
|wdid= Q116896143
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.132809 |long= 40.408748 |precise= yes
|name= Дом Микулиных, в котором родился Герой Социалистического Труда А.А. Микулин
|knid= 3300000200
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Володарского, 12
|year= |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.133241 |long= 40.405602 |precise= yes
|name= Дом Соловьевой (дом Андреевых), где в 1906 г. находилась первая подпольная типография Владимирского окружного комитета РСДРП
|knid= 3300006000
|knid-new= 331410147730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Воровского, 1
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir 20210621 175956.jpg
|wdid= Q116896021
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129223 |long= 40.404676 |precise= yes
|name= Дом, где в 1941-1942 гг. находился штаб Владимирского стрелкового батальона, в 1942-1947 гг. — штаб стрелкового полка
|knid= 3301740000
|knid-new= 331410140900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 2
|year= кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Гагарина, 2.jpg
|wdid= Q116896152
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129935 |long= 40.403104 |precise= yes
|name= Народный дом — место революционных митингов в 1905-1907 гг.
|knid= 3300007000
|knid-new= 331410146380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир - Народный дом.jpg
|wdid= Q116896022
|wiki= Владимирский областной театр кукол
|commonscat= Vladimir Puppet Theater |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131205 |long= 40.402655 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Мусатова)
|knid= 3330137000
|knid-new= 332411416400004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 15
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Мусатова, Гагарина, 15.jpg
|wdid= Q116896308
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d13122023_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131827 |long= 40.402889 |precise= yes
|name= Дом В.И. Пискунова
|knid= 3320561000
|knid-new= 331410150440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Дом Писк.JPG
|wdid= Q116896276
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132795 |long= 40.401487 |precise= yes
|name= Дом, где жил писатель И.Н. Шмелев (1873-1950)
|knid= 3320574000
|knid-new= 331410052170005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гагарина, 31
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir 20200625 221104.jpg
|wdid= Q116896290
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.4021 |precise= yes
|name= Церковь Георгия Победоносца (Георгиевская)
|knid= 3310007000
|knid-new= 331410150450006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2а (6)
|year= 1784 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img29 StGeorge Church.jpg
|wdid= Q56229403
|wiki= Церковь Георгия Победоносца (Владимир)
|commonscat= Saint George Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01842
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127266 |long= 40.402116 |precise= yes
|name= Гауптвахта
|knid= 3301821000
|knid-new= 331410175070005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2б
|year= XIX в. (воссозд.) |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Георгиевская, 2б, Здание гауптвахты.jpg
|wdid= Q116896153
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127063 |long= 40.401745 |precise= yes
|name= Малый флигель губернаторского дома
|knid= 3330177000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 2д
|year= 1790 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_малый флигель губернаторского дома, Георгиевская, 2д.jpg
|wdid= Q116896323
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127075 |long= 40.402573 |precise= yes
|name= Усадьба
|knid= 3301620000 |complex= 3301620000
|knid-new= 331420194150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Усадьба. Владимир.jpg
|wdid= Q116896134
|wiki=
|commonscat= Georgievskaya Street 3, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127212 |long= 40.402390 |precise= yes
|name= Аптека
|knid= 3301620002 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image= Vladimir apothecary1.JPG
|wdid= Q56229433
|wiki= Музей «Старая аптека»
|commonscat= Old Pharmacy, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126805 |long= 40.402610 |precise= yes
|name= Лаборатория
|knid= 3301620003 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410194150015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3г
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3б (флигель).jpg
|wdid= Q116896138
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126910 |long= 40.402754 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3301620001 |complex= 3301620000
|knid-new= 331410410010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 3б
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Георгиевская_3а (справа).jpg
|wdid= Q116896135
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126140 |long= 40.400713 |precise= yes
|name= Штаб-квартира владимирской организации РСДРП в 1905-1907 гг. — «Монблан»
|knid= 3300000199
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Георгиевская улица, 13
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская, 13а.jpg
|wdid= Q117229817
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133343 |long= 40.414999 |precise= yes
|name= Усадьба Александры Петровны Муравкиной
|knid= 3330168000 |complex= 3330168000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6, 4
|year= 2-я пол. XIX - нач.XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_усадьба А.П. Муравкиной, Герцена 2-4.jpg
|wdid= Q116896315
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133268 |long= 40.414836 |precise= yes
|name= Жилой дом Муравкиных
|knid= 3330168001 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 2/6
|year= 1856-1913 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Муравкиных, Герцена, 2.jpg
|wdid= Q116938787
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133370 |long= 40.415059 |precise= yes
|name= Жилой дом Е.М. Коровиной - П.Н. Плотниковой
|knid= 3330168002 |complex= 3330168000
|knid-new= 332311406100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 4
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Коровиной - Плотниковой, Герцена, 4.jpg
|wdid= Q116938788
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16022023
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135002 |long= 40.420235 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1892 г. жил Николай Евграфович Федосеев
|knid= 3300008000
|knid-new= 331410138340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 22
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_22.jpg
|wdid= Q116896023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134485 |long= 40.417477 |precise= yes
|name= Дом, где жил известный владимирский краевед К.Н. Тихонравов (1822-1879)
|knid= 3301825000
|knid-new= 331410183440005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 23
|year= |author=
|description=
|image= Герцена_23.jpg
|wdid= Q116896172
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135403 |long= 40.420397 |precise= yes
|name= Дом, где в 1881-1911 гг. жил писатель Н.Н. Златовратский
|knid= 3310008000
|knid-new= 331410183760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Герцена, 39 / улица Свердлова
|year= |author=
|description=
|image= Г._Владимир, Герцена, 39.jpg
|wdid= Q116896215
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23081963
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126204 |long= 40.394168 |precise= yes
|name= Дом мещанина И.Ш. Коиля
|knid= 3330169000
|knid-new= 331410052190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 2
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом мещанина Коиля, Гоголя, 2.jpg
|wdid= Q116896316
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125526 |long= 40.394465 |precise= no
|name= Жилой дом
|knid= 3300000531
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 8
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125000 |long= 40.395000 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Костел_Святого Розария.JPG
|wdid= Q3580427
|wiki= Храм Святого Розария (Владимир)
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124777 |long= 40.394250 |precise= yes
|name= Дом ксендза
|knid= 3310009001 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410150620005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir Catholic Church Clergy House.JPG
|wdid= Q116896216
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124919 |long= 40.394804 |precise= yes
|name= Костел
|knid= 3310009002 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410149700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img06 Rosary Church.jpg
|wdid= Q116896218
|wiki=
|commonscat=Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125071 |long= 40.395034 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310009003 |complex= 3310009000
|knid-new= 331410186550005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author= арх. Н.А. Карабутов
|description=
|image= Ограда (ул.Гоголя).jpg
|wdid= Q124668014
|wiki=
|commonscat= Our Lady of the Rosary Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.124660 |long= 40.394612 |precise= no
|name= Свечной дом
|knid= 3320562000 |complex= 3310009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Гоголя, 12
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127339 |long= 40.411307 |precise= yes
|name= Дом дешёвых квартир имени Лосевых
|knid= 3330240000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Годова Гора, 14
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом дешёвых квартир имени Лосевых, Годова Гора, 14 2.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d03042017
|dismissed= d24102018
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.133345 |long= 40.398316 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира Владимирской организации РСДРП, в которой в период 1906-1907 гг. бывал М.В. Фрунзе
|knid= 3300010000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Гороховая улица, 2
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134520 |long= 40.403560 |precise= yes
|name= Больница общества «Красный крест»
|knid= 3301009000 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Церковь_Святой Елизаветы при больнице Красного Креста во Владимире.jpg
|wdid= Q116896102
|wiki=
|commonscat= Red Cross Hospital, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134668 |long= 40.403194 |precise= yes
|name= Больница
|knid= 3301009001 |complex= 3301009000
|knid-new= 331510208680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author= арх. Л.М. Шерер
|description=
|image= Больница "Красный крест"..JPG
|wdid= Q116896103
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 15560
|document= d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.134359 |long= 40.403230 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3301009002 |complex= 3301009000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Горького, 5а
|year= 1913-1914 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда больницы Красный Крест.jpg
|wdid= Q118685162
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Д==
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.127094 |long= 40.396915 |precise= yes
|name= Памятник П.И. Лебедеву-Полянскому
|knid= 3300106000
|knid-new= 331410138300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица
|year= 1959 г. |author= ск. В.Е. Долецкий
|description=
|image= Памятник Лебедеву-Полянскому П.И.jpg
|wdid= Q111270337
|wiki= Памятник Лебедеву-Полянскому
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12685 |long= 40.39712 |precise= yes
|name= Золотые ворота
|knid= 3310012000
|knid-new= 371410022580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица / Большая Московская улица, 1-а
|year= 1164 г., кон. XVIII - нач. XIX вв. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img05 Golden Gate.jpg
|wdid= Q775020
|wiki= Золотые ворота (Владимир)
|commonscat= Golden Gate in Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 00994
|document= d30081960
|unesco= 633
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126772 |long= 40.395472 |precise= yes
|name= Женская гимназия
|knid= 3300014000
|knid-new= 331410148390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 1
|year= 1870-е гг. |author= арх. Н.А. Артлебен
|description= Прежний адрес - Московская улица, 1. Дом связан с именем О.А. Варенцовой (училась в 1883-1884 гг.). Осенью 1922 года здесь был открыт рабфак, позднее помещалась губернская совпартшкола
|image= Владимир._Улица Дворянская 1.jpg
|wdid= Q116896026
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12644 |long= 40.39607 |precise= yes
|name= Церковь Пресвятой Троицы
|knid= 3300095000
|knid-new= 331410150520005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 2
|year= 1913 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img26 Red Church.jpg
|wdid= Q9187382
|wiki= Троицкая церковь (Владимир)
|commonscat= Red Church (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 00187
|document= d18031974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125630 |long= 40.396050 |precise= yes
|name= Драматический театр
|knid= 3301025000
|knid-new= 331410138190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 4
|year= 1971 г. |author= арх-ры Г. Горлышков, И. Былинкин, В. Давиденко, Н. Шабалина
|style= совмод
|description=
|image= Театр Драмы им. Луначарского.jpg
|wdid= Q56230588
|wiki= Владимирский академический театр драмы
|commonscat= Drama Theatre, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126288 |long= 40.391821 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301026000
|knid-new= 331410139840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 11
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img25 Dvoryanskaya11.jpg
|wdid= Q116896111
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125900 |long= 40.387400 |precise= yes
|name= Мальцовское ремесленное училище
|knid= 3301822000
|knid-new= 361310009720005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Дворянская улица, 27
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Владимир - Мальцовское ремесленное училище.jpg
|wdid= Q18786015
|wiki= Владимирский авиамеханический колледж
|commonscat= Dvoryanskaya Street 27 (Vladimir) |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127893 |long= 40.401299 |precise= yes
|name= Магазин
|knid= 3300091000
|knid-new= 331410152010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 1
|year= 1920-е гг. |author=
|description= В старом реестре - дом жилой XIX в. Магазин построен на его месте
|image= Владимир,_магазин, Девическая, 1.jpg
|wdid= Q116896087
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129838 |long= 40.400445 |precise= yes
|name= Дом Белоглазова
|knid= 3301269000
|knid-new= 331510205390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 2
|year= нач. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Девическая улица, 4, дом Белоглазова.jpg
|wdid= Q116896115
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Дом купца Никитина
|knid= 3320564000
|knid-new= 331410151360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Девическая улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Никитина, Девическая, 7.jpg
|wdid= Q116896278
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127847 |long= 40.392638 |precise= yes
|name= Комплекс строительного колледжа
|knid= 3301023000 |complex= 3301023000
|knid-new= 331420150730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского 6, 6а
|year= 1950 г., 1953 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс строительного колледжа, Дзержинского, 6, 6а.jpg
|wdid= Q116896106
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|mkrf= http://pravo.roskultura.ru/documents/606313/
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127793 |long= 40.393376 |precise= yes
|name= Корпус учебный
|knid= 3301023001 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6
|year= 1950 г. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Дзержинского, 6.jpg
|wdid= Q116896107
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128002 |long= 40.392133 |precise= yes
|name= Общежитие
|knid= 3301023002 |complex= 3301023000
|knid-new= 331410150730015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Дзержинского, 6а
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_общежитие строительного колледжа, Дзержинского, 6а.jpg
|wdid= Q116896108
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==И==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.134844 |long= 40.415328 |precise= yes
|name= Дом Горбунова, где в 1891-1913 гг. жил комиссар Чапаевской дивизии П.С. Батурин
|knid= 3300011000
|knid-new= 331410131690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 11
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Горбунова, Ильинская-Покатая, 11.jpg
|wdid= Q116896024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d03061971
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.135272 |long= 40.416833 |precise= yes
|name= Дом Егорова, где в 1907 г. находилась штаб-квартира Владимирской военной организации РСДРП
|knid= 3320575000
|knid-new= 331410152180004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Егорова, Ильинская-Покатая, 23.jpg
|wdid= Q116896291
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.135792 |long= 40.418656 |precise= no
|name= Дом общины Красного креста, связанный с деятельностью Владимирской окружной организации РСДРП
|knid= 3300000197
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ильинская-Покатая улица, 35
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130497 |long= 40.401928 |precise= yes
|name= Дом Философова
|knid= 3301024000
|knid-new= 331410148560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ильича, 4
|year= 1830-е гг., 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Ильича улица, 4, Философова дом 1830-е, 1904. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896110
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==К==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131526 |long= 40.418016 |precise= yes
|name= Дом с трактиром купца И.М. Лукьянова
|knid= 3330135000
|knid-new= 332111352160005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Карла Маркса, 7а
|year= 1862 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Лукьянова, К. Маркса, 7а.jpg
|wdid= Q116896305
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d06052020
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130837 |long= 40.399061 |precise= yes
|name= Здание причта и церковно-приходской школы
|knid= 3330170000
|knid-new= 331410142470005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 6
|year= 1876–1877 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом причта, Княгининская, 6.jpg
|wdid= Q116896317
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13073 |long= 40.39781 |precise= yes
|name= Церковь Усекновения главы Иоанна Предтечи (Никитская)
|knid= 3310010000
|knid-new= 361310010650006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгининская улица, 8
|year= 1762-1765 гг. |author=
|description=
|image= Никитская.jpg
|wdid= Q18331765
|wiki= Никитская церковь (Владимир)
|commonscat= Saint Nikita Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01773
|temples= 5326
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history
|lat= 56.124885 |long= 40.401419 |precise= yes
|name= Сад 16 республик юных пионеров-садоводов
|knid= 3300000198
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 5, Патриарший сад
|year= |author=
|description=
|image= Ворота в Патриарший сад (г.Владимир).jpg
|wdid= Q116964495
|wiki=
|commonscat= |protection=
|link= http://lubovbezusl.ru/publ/istorija/vladimir/m/37-1-0-1164
|document=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125211 |long= 40.398658 |precise= yes
|name= Башня водонапорная
|knid= 3300088000
|knid-new= 361310010690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Козлов вал, 14
|year= |author=
|description=
|image= Башня_водонапорная Владимир.jpg
|wdid= Q4114100
|wiki= Водонапорная башня (Владимир)
|commonscat= Water tower, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130638 |long= 40.405961 |precise= yes
|name= Здание второго мужского училища им. В.Е. Васильева
|knid= 3330171000
|knid-new= 331410052180005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Комсомольская улица, 1
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание второго мужского училища, Комсомольская, 1.jpg
|wdid= Q116896318
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159322 |long= 40.477015 |precise= yes
|name= Церковь Константина и Елены
|knid= 3300093000 |complex= 3300093000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8, 8а
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_Константино-Еленинский монастырь.jpg
|wdid= Q116896088
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159147 |long= 40.477322 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3300093001 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковь Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8.jpg
|wdid= Q116896089
|wiki= Алексиевский монастырь (Владимир)
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 02090
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159540 |long= 40.477023 |precise= yes
|name= Колокольня
|knid= 3300093002 |complex= 3300093000
|knid-new= 331711253270005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Колокольня_Константино-Еленинской церкви..JPG
|wdid= Q116896090
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 44369
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.159492 |long= 40.476761 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3300093003 |complex= 3300093000
|knid-new= 361310010580005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Константино-Еленинский проезд, 8а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа церкви Константина и Елены, Константино-Еленинский проезд, 8а.jpg
|wdid= Q116896091
|wiki=
|commonscat= Bogolyubsky Alexievsky Monastery, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.126724 |long= 40.378477 |precise= yes
|name= Дом, где в 1903-1912 гг. жил академик А.А. Благонравов
|knid= 3300012000
|knid-new= 331410142700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 23
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Красноармейская, 23.jpg
|wdid= Q116896025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.129886 |long= 40.366642 |precise= yes
|name= Церковь Успения Божьей Матери на воинском кладбище
|knid= 3330172000
|knid-new= 331711253370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красноармейская улица, 36
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Успенская церковь воинского кладбища, Красноармейская, 36.jpg
|wdid= Q116896319
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 16405
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162484 |long= 40.445118 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе (ансамбль)
|knid= 3300000524 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г., 2 -я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Церковь_Михаила Архангела, в Красном.jpg
|wdid= Q124668007
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162509 |long= 40.445545 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела в Красном селе
|knid= 3310011000 |complex= 3300000524
|knid-new= 331410136180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 1788 г. |author=
|description=
|image= Церковь_Архангела Михаила в селе Красное.jpg
|wdid= Q116896220
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01767
|document= d20021995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.162364 |long= 40.445177 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3300000525 |complex= 3300000524
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Красносельская улица, 93
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Ограда._Красносельская улица, Владимир, Церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q124668008
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Княгинин монастырь==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.398870 |precise= yes
|name= Ансамбль сооружений Успенского (Княгинина) монастыря
|knid= 3310003000 |complex= 3310003000
|knid-new= 331420138700006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= 1200 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img16 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q4478034
|wiki= Успенский Княгинин монастырь
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 05331
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131066 |long= 40.398811 |precise= yes
|name= Сторожка-просфорня
|knid= 3310003006 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 1
|year= 1865 г. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Storogka.JPG
|wdid= Q116896207
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131211 |long= 40.398588 |precise= yes
|name= Корпус настоятельский
|knid= 3310003003 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 2
|year= сер. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, настоятельский корпус.jpg
|wdid= Q116896196
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132207 |long= 40.399435 |precise= yes
|name= Школа церковно-приходская
|knid= 3310003009 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410436420035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 20
|year= 1897 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_церковно-приходская школа Княгинина монастыря.jpg
|wdid= Q116896211
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131172 |long= 40.399535 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310003007 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410368500005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 35
|year= 1856 г. |author=
|description=
|image= Владимир, Княгинин монастырь, 3.jpg
|wdid= Q116896209
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131021 |long= 40.399342 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310003002 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410676010005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 36
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Vladimir KM Fence.JPG
|wdid= Q116896191
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13174 |long= 40.39922 |precise= yes
|name= Собор Успения Пресвятой Богородицы (Успенский)
|knid= 3310003005 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37а
|year= между приблизительно 1490 и приблизительно 1510 гг. |author=
|description=
|image= Владимир_2025, Княгинин монастырь, Успенский собор 03.jpg
|wdid= Q116896201
|wiki=
|commonscat= Cathedral of the Dormition of the Theotokos in Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01780
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13170 |long= 40.39851 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Казанская)
|knid= 3310003008 |complex= 3310003000
|knid-new= 331410138700026
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 37
|year= 1789 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img17 Knyaginin Monastery.jpg
|wdid= Q116896210
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Ф
|link=
|sobory= 01779
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131033 |long= 40.399065 |precise= yes
|name= Ограда (сохранилась лишь с южной стороны)
|knid= 3310003004 |complex= 3310003000
|knid-new= 331610430880005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь
|year= XVIII - XIX в. |author=
|description=
|image= Knyagininskaya church.jpg
|wdid= Q124668013
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131583 |long= 40.399691 |precise= yes
|name= Кельи
|knid= 3310003001 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3, 3а, 4-9, 11-19, 21-25, 28-34
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description= Входит в состав ансамбля Успенского (Княгинина) монастыря
|image= Владимир,_кельи, Княнигин монастырь.jpg
|wdid= Q116896186
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.398062 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320523000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403810005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, келья 3.jpg
|wdid= Q116896255
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131248 |long= 40.397778 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3321266000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410368560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 3а
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q116896299
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131457 |long= 40.398022 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320524000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 4
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131509 |long= 40.398019 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320525000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 5
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131550 |long= 40.398014 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320526000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 6
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= М
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131644 |long= 40.398017 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320527000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676230005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 7
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 7.jpg
|wdid= Q116896256
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.131773 |long= 40.397975 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320528000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 8
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131935 |long= 40.398033 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320536000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403690005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 9
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 9.jpg
|wdid= Q116896257
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132102 |long= 40.397961 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320537000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 11
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132115 |long= 40.398221 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320538000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 12
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132162 |long= 40.398470 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320539000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410138700215
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 13
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 13.jpg
|wdid= Q116896258
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132139 |long= 40.398603 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320540000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 14
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132187 |long= 40.398809 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320541000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403660005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 15
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 15.jpg
|wdid= Q116896260
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132163 |long= 40.398934 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320542000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 16
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132192 |long= 40.399137 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320543000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410680910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 17, 18
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 17-18.jpg
|wdid= Q116896261
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.132350 |long= 40.399059 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320544000 |complex= 3310003001
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 19
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= В
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132114 |long= 40.399604 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320545000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403760005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 21
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 21.jpg
|wdid= Q116896262
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132021 |long= 40.399723 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320546000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403730005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 22
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 22.jpg
|wdid= Q116896263
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131937 |long= 40.399766 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320547000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403680005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 23
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 23.jpg
|wdid= Q116896264
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131850 |long= 40.399841 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320548000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403850005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 24
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 24.jpg
|wdid= Q116896265
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131789 |long= 40.399957 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320549000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403670005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 25
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 25.jpg
|wdid= Q116896266
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131618 |long= 40.399969 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320550000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 28
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_Княгинин монастырь, 28.jpg
|wdid= Q116896267
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131538 |long= 40.399985 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320551000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403750005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 29
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 29.jpg
|wdid= Q116896268
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131457 |long= 40.400056 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320552000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 30
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 30.JPG
|wdid= Q116896269
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131377 |long= 40.400053 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320553000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410403770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 31
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 31.jpg
|wdid= Q116896270
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131254 |long= 40.400119 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320554000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410676040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 32
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского д. 32.JPG
|wdid= Q116896271
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131120 |long= 40.400165 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320555000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410401650005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 33
|year= 1855-1856 гг. |author=
|description=
|image= Пер. Воровского, д. 33 (фасад).JPG
|wdid= Q116896272
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131201 |long= 40.399720 |precise= yes
|name= Келья
|knid= 3320556000 |complex= 3310003001
|knid-new= 331410675840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Княгинин монастырь, 34
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Владимир,_келья, Княнигин монастырь, 34.jpg
|wdid= Q116896273
|wiki=
|commonscat= Knyaginin Monastery |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
==Л==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.142700 |long= 40.388800 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300105000
|knid-new= 331410159280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Ленина
|year= 1958 г. |author=
|description=
|image= Памятник_Ленину В.И. площадь Ленина.jpg
|wdid= Q111287331
|wiki= Памятник Ленину на площади Ленина (Владимир)
|commonscat= Statue on Lenin Square in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13101997
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.122083 |long= 40.385139 |precise= yes
|name= Памятник-бюст композитору С.Н. Танееву
|knid= 3300000530
|knid-new= 331410152090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= проспект Ленина
|year= 1995 г. |author=
|description=
|image= Танеев С.Н..jpg
|wdid= Q111231021
|wiki= Памятник Танееву
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124643 |long= 40.398225 |precise= yes
|name= Особняк купеческий
|knid= 3300102000 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_купеческий особняк, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896093
|wiki=
|commonscat= Letne-Perevozinskaya Street 5, Vladimir
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124697 |long= 40.398056 |precise= yes
|name= Особняк
|knid= 3300102001 |complex= 3300102000
|knid-new= 331410149770005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Vladimir. Letne-Perevozinskaya St, 5.jpg
|wdid= Q116896096
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124547 |long= 40.397986 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300102002 |complex= 3300102000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 5
|year= кон. XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота купеческого особняка, Летне-Перевозинская, 5.jpg
|wdid= Q116896097
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124140 |long= 40.398244 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301733000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 9
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 9, жилой дом. 2-го (деревянного) этажа уже нет.jpg
|wdid= Q116896144
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= vl_svod1
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301622000
|knid-new= 331410152040005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 22, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896139
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.122319 |long= 40.398819 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301623000
|knid-new= 331410147220005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Летне-Перевозинская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Летне-Перевозинская улица, 24, жилой дом. Общий вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896140
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12668 |long= 40.37771 |precise= yes
|name= Церковь Сретения / Владимирской иконы Божией Матери (Сретенская, Солдатская)
|knid= 3300089000
|knid-new= 331510199310005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Ломоносова, 17а
|year= 1807 г. |author=
|description=
|image= Cретенская церковь, Владимир (фото2).JPG
|wdid= Q116774862
|wiki= Церковь Сретения Владимирской иконы Божией Матери
|commonscat= Meeting of the Vladimir Icon of the Mother of God Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01995
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135499 |long= 40.406534 |precise= yes
|name= Епархиальное училище (Здание рабфака)
|knid= 3300000523
|knid-new= 331410180410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 3
|year= 1849 г. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Луначарского улица, 3, женское епархиальное училище. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116895999
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.136600 |long= 40.411000 |precise= yes
|name= Здание духовного училища, в котором находились курсы красных землеустроителей, где в 1918-1922 гг. работал геодезист А.Г. Чудов
|knid= 3301734000
|knid-new= 331410148280005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Луначарского, 13а
|year= 1906 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание духовного училища, Луначарского, 13а.jpg
|wdid= Q19906501
|wiki= Владимирское духовное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d23081963
|d25051967
|d03061971
|d18031974
|d18041978
|d23091980
|d02121988
|d07121993
|d13011995
|d20021995
|d18101995
|d17041996
|d13031997
|d13101997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d27092011
|d24042013
|d27112013
|d03042017
|d07042017
|d21072017
|d05102018
|d24102018
|d31052019
|d06052020
|d16022023
|d13122023_29
|d23122024_38
|d27122024_323
|d01072026_32
|vl_svod1
}}
{{footer|type=Наследие}}
9vrx5uoizqz8cvuiuupdeu3talcjoya
Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир (часть 2)
0
34635
776988
765479
2026-09-12T03:19:30Z
Mib5578
34937
/* М */ Обновлён объект Дом, в котором с 1896-1904 гг. проживала О.В. Розанова, художник, график, деятель искусств
776988
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=56.136|long=40.413|zoom=13|districtid=Q2684
|wikivoyage= [[Владимир]]
}}
{{monument-link|l2l|[[Культурное наследие России/Владимирская область/Владимир_(часть_1)|Владимир: улицы от 0 до Л]]}}
==М==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.125967 |long= 40.379784 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась конспиративная и явочная квартира Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300015000
|knid-new= 331410175460005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица МЮДа, 19
|year= |author=
|description= Также здесь находилась третья подпольная типография Владимирской окружной организации РСДРП (1907-1908 гг.)
|image= Владимир,_дом, в котором находилась конспиративная квартира РСДРП, улица МЮДа, 19.jpg
|wdid= Q116896027
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130367 |long= 40.409518 |precise= yes
|name= Дом Никитина, который построил водопровод во Владимире
|knid= 3320570000
|knid-new= 331410154330005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 1
|year= 1838 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом Никитина, Музейная, 1.jpg
|wdid= Q116896285
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130708 |long= 40.410075 |precise= yes
|name= Подворье Боголюбовского духовенства
|knid= 3320569000
|knid-new= 331410166380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 2
|year= 1876 г. |author=
|description=
|image= Музейная_2.jpg
|wdid= Q116896284
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130723 |long= 40.408943 |precise= yes
|name= Земское арестантское отделение
|knid= 3301624000
|knid-new= 331410166410005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 3
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Музейная_3.jpg
|wdid= Q116896141
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18101995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131039 |long= 40.408324 |precise= yes
|name= Дом для преподавателей дворянского пансиона
|knid= 3330173000
|knid-new= 331410051980005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 7
|year= 1914 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом для преподавателей дворянского пансиона, Музейная, 7.jpg
|wdid= Q116896320
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13154 |long= 40.40842 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной (Троицкая)
|knid= 3310013000 |complex= 3310013000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 8
|year= 1740 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_asv2019-01 img14 Muzeinaya Trinity Church.jpg
|wdid= Q116896222
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church (Vladimir)
|link=
|sobory= 01778
|temples= 5333
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131466 |long= 40.408313 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3310013001 |complex= 3310013000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 8
|year= 1740 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_ворота церкви Троицы Живоначальной, Музейная, 8.jpg
|wdid= Q116896224
|wiki=
|commonscat=Holy Trinity Church (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131646 |long= 40.408096 |precise= yes
|name= Келья привратника
|knid= 3310013002 |complex= 3310013000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 8
|year= 1740 г. |author=
|description=
|image= Владимир,сторожка_(келья привратника) церкви Троицы Живоначальной, Музейная, 8.jpg
|wdid= Q116896225
|wiki=
|commonscat=Holy Trinity Church (Vladimir) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131605 |long= 40.408383 |precise= yes
|name= Церковь
|knid= 3310013003 |complex= 3310013000
|knid-new= 331610693550006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 8
|year= 1740 г. |author=
|description=
|image= Vladimir_TrinityChurch3.jpg
|wdid= Q116896226
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Church (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01778
|document= d04121974
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.131805 |long= 40.407999 |precise= yes
|name= Дом, в котором с 1896-1904 гг. проживала О.В. Розанова, художник, график, деятель искусств
|knid= 3330136000
|knid-new= 332611469130005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Музейная улица, 10
|year= 1896-1904 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом, где жила О.В. Розанова, Музейная, 10.jpg
|wdid= Q116896307
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13092022
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.123121 |long= 40.408903 |precise= yes
|name= Мост через р. Клязьму
|knid= 3301823000
|knid-new= 331510243090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Муромский спуск
|year= 1955-1960 гг. |author=
|style= совмод
|description=
|image= Vladimir Road bridge over Klyazma IMG 9864 1725.jpg
|wdid= Q116896158
|wiki=
|commonscat= Bridges in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127299 |long= 40.396803 |precise= yes
|name= Реальное училище
|knid= 3300098000
|knid-new= 331410175120005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 1
|year= 1908 г. |author= арх. П.А. Виноградов
|style= модерн
|description= Сейчас в здании находится Филологический факультет [[:w:ru:Владимирский государственный гуманитарный университет|Владимирского государственного гуманитарного университета]]
|image= Vladimir asv2019-01 img04 Nikitskaya1.jpg
|wdid= Q116896092
|wiki=
|commonscat= Teacher's Training College, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d23091980
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128523 |long= 40.397711 |precise= yes
|name= Дом купца Ф.Д. Калиничева
|knid= 3330179000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 2
|year= 1911 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом купца Ф.Д. Калиничева, Никитская, 2.jpg
|wdid= Q116896324
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128523 |long= 40.397711 |precise= yes
|name= Дом Муравьева
|knid= 3330122000
|knid-new= 331711253350005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 2а
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир._Дом Муравьева на Никитской 2А.jpg
|wdid= Q116896301
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d21072017
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128260 |long= 40.396069 |precise= yes
|name= Земская управа
|knid= 3301735000 |complex= 3301735000
|knid-new= 331520331560005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 3, 5
|year= XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Никитская 3 (главное здание).jpg
|wdid= Q124668017
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128164 |long= 40.395795 |precise= yes
|name= Типография
|knid= 3301735002 |complex= 3301735000
|knid-new= 331510331560015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Никитская_3.jpg
|wdid= Q116896147
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128442 |long= 40.395725 |precise= yes
|name= Управа
|knid= 3301735001 |complex= 3301735000
|knid-new= 331510331560025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Никитская_5.jpg
|wdid= Q116896145
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.128631 |long= 40.397086 |precise= yes
|name= Здание четвертого городского училища
|knid= 3330175000
|knid-new= 331510243840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 4а
|year= 1910 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_здание четвертого городского училища, Никольская, 4а.jpg
|wdid= Q116896322
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d27112013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130492 |long= 40.396044 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301736000
|knid-new= 331410174900005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Никитская улица, 19а
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Улица Никитская, 19а, Владимир (3).jpg
|wdid= Q116896148
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.12237 |long= 40.40111 |precise= yes
|name= Церковь Николы Мокрого в Галеях
|knid= 3310014000
|knid-new= 331410174570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Николо-Галейская улица, 26
|year= 1732-1735 гг. |author=
|description=
|image= Vladimir Nikolo-GaleyskayaChurch2.jpg
|wdid= Q111274250
|wiki= Николо-Галейская церковь
|commonscat= Saint Nicholas Church in Galei, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01845
|document= d30081960
}}
==О==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.127193 |long= 40.393393 |precise= yes
|name= Дом политического просвещения
|knid= 3301027000
|knid-new= 331610430390005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Октябрьский проспект, 3
|year= 1953–1956 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_дом политпросвещения.jpg
|wdid= Q116896112
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
==П==
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.120661 |long= 40.363831 |precise= no
|name= Церковь в честь иконы Казанской Богоматери в Ямской слободе
|knid= 3300000539
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Победы
|year= 1782 г. |author=
|description= Снесена в 1970 году, сейчас на её месте построена новая церковь
|image= Казанская.jpg
|wdid= Q19916149
|wiki= Храм Казанской иконы Божией Матери (Владимир)
|commonscat=
|link=
|sobory= 51228
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.119900 |long= 40.364001 |precise= yes
|name= Памятник владимирцам, павшим в Великой Отечественной войне 1941-1945 гг.
|knid= 3301276000
|knid-new= 331410175100005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Победы
|year= 1975 г., 1985 г. |author= ск-ры А.А. Перевертень, В.А. Шанин, арх-ры В.И. Фомин, В.А. Шиганов
|description=
|image= Памятник._Площадь Победы.jpg
|wdid= Q116896125
|wiki=
|commonscat= World War II memorial, Vladimir Victory Square |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.130713 |long= 40.406617 |precise= yes
|name= Жилой дом с мезонином Черникова
|knid= 3301737000
|knid-new= 331410174840005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Подбельского, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Подбельского улица, 1, жилой дом Черникова с мезонином. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896149
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.130708 |long= 40.407623 |precise= yes
|name= Здание, где в 1917 г. проходил второй объединительный губернский съезд Советов рабочих, крестьянских и солдатских депутатов
|knid= 3300019000
|knid-new= 331410175090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Подбельского, 2
|year= |author=
|description= Также дом, в котором в 1917 году помещался Владимирский губернский временный Комитет
|image= Владимирская_обл., Владимир, Подбельского улица, 2, почтамт. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896030
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132850 |long= 40.411396 |precise= yes
|name= Дом архитектора П.Г. Бегена
|knid= 3301272000
|knid-new= 331410175210005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Подбельского, 17
|year= 1901 г. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210622 093006.jpg
|wdid= Q116896118
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Городские заставы
|knid= 3300000526
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улицы Пушкина, Большая Нижегородская
|year= |author=
|description= Снесены
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==С==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.125651 |long= 40.377499 |precise= yes
|name= Дом Архангельских, где в 1905-1906 гг. находилась явочная квартира и подпольная типография Владимирской организации РСДРП
|knid= 3300021000
|knid-new= 331610691990005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Садовая улица, 41
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Садовая, 41.jpg
|wdid= Q116896032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.128815 |long= 40.407393 |precise= yes
|name= Место исторических событий – площадь Свободы
|knid= 3300022000
|knid-new= 331630430300005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Соборная площадь
|year= 1108-1975 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,Соборная_площадь.jpg
|wdid= Q116896033
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.129150 |long= 40.406520 |precise= yes
|name= Памятник В.И. Ленину
|knid= 3300107000
|knid-new= 331610430700005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Соборная площадь
|year= 1913 г. (постамент); 1925 г. (1-й вариант), ск. А.Л. Котихин; 1950 г. |author= ск. Н. И. Шильников
|description= Типовой «шильниковский» памятник В. И. Ленину.
|image= Памятник_В.Ленину на площади.jpg
|wdid= Q111265081
|wiki= Памятник Ленину на Соборной площади (Владимир)
|commonscat= Statue of Lenin in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.12901 |long= 40.407883 |precise= yes
|name= Памятник в честь 850-летия основания города Владимира
|knid= 3310015000
|knid-new= 331510198580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Соборная площадь, парк "Липки"
|year= 1958 г. |author= арх. А.Н. Душкин, ск. Д.Б. Рябичев
|description=
|image= НА_площади города.jpg
|wdid= Q108854322
|wiki= Монумент в честь 850-летия города Владимира
|commonscat= Vladimir 850 Year Anniversary Monument |protection= Ф
|link=
|document= d04121974
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126770 |long= 40.398667 |precise= yes
|name= Кинематограф «Модерн»
|knid= 3320571000
|knid-new= 331610691940004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 2
|year= 1905 г. |author=
|description= В реестре указан ошибочный адрес - Спасская, 4
|image= Владимир,_здание кинотеатра Модерн, Спасская, 2.jpg
|wdid= Q116896287
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126249 |long= 40.399644 |precise= yes
|name= Пожарная часть
|knid= 3301028000
|knid-new= 331510305740005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 5
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Владимир, ул. Спасская, 5.jpg
|wdid= Q116896113
|wiki=
|commonscat= Fire station, Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d07121993
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126474 |long= 40.400349 |precise= yes
|name= Пожарное депо
|knid= 3320573000
|knid-new= 331410044860005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 5а
|year= 1842 г., 1882 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_пожарное депо, Спасская, 5а.jpg
|wdid= Q116896289
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.126118 |long= 40.398915 |precise= yes
|name= Здание родильного приюта, который был основан врачом П.Ф. Богдановым
|knid= 3320572000
|knid-new= 331410175820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 6
|year= 1901 г. |author= арх. П.Ф. Боген
|description=
|image= Владимир, ул.Спасская 6.jpg
|wdid= Q116896288
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125684 |long= 40.399544 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3310016000 |complex= 3310016000
|knid-new= 331620693620006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 8
|year= 1699 г., 1778 г., 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img08 View from Water Tower.jpg
|wdid= Q124668018
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 01839
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125574 |long= 40.399849 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Никольская)
|knid= 3310016001 |complex= 3310016000
|knid-new= 331420320200006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 8г
|year= 1699 г. |author=
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img28 StNicholas Church.jpg
|wdid= Q116896227
|wiki=
|commonscat= Saint Nicholas Church, Vladimir |protection= Ф
|link=
|sobory= 01841
|temples= 5330
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125753 |long= 40.399907 |precise= yes
|name= Церковь Спаса Преображения (Спасо-Преображенская)
|knid= 3310016002 |complex= 3310016000
|knid-new= 331410320200016
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 8
|year= 1778 г. |author=
|description=
|image= Спасская_церковь и Успенский собор.jpg
|wdid= Q116896228
|wiki=
|commonscat= Church of the Transfiguration (Vladimir) |protection= Ф
|link=
|sobory= 01840
|temples= 5329
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.125603 |long= 40.399528 |precise= yes
|name= Сторожка Никольской церкви
|knid= 3310016003 |complex= 3310016000
|knid-new= 331510206250005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 8д
|year= 2 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_сторожка Никольской церкви , Спасская, 8д.jpg
|wdid= Q116896229
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.125550 |long= 40.399005 |precise= no
|name= Дом Пясецкой, связан с именами В.И. Пестеля (брата декабриста), А.И. Герцена, М.С. Салтыкова-Щедрина
|knid= 3320577000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спасская улица, 8а
|year= XIX в. |author=
|description= Снесён в 2005 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.135589 |long= 40.423164 |precise= yes
|name= Здание начального приходского женского училища имени поэта Жуковского
|knid= 3300023000
|knid-new= 331410176820005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Спортивный переулок, 2
|year= |author=
|description=
|image= Владимирская_обл., Владимир, Спортивный переулок, 2. Женское училище. Вид с улицы на центр. часть.jpg
|wdid= Q116896034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.121436 |long= 40.392828 |precise= yes
|name= Дом, где в 1906-1907 гг. находилась вторая подпольная типография Владимирской организации РСДРП, в марте 1917 г. проходила окружная партконференция
|knid= 3320578000
|knid-new= 331610694930005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Старо-Гончарная улица, 6
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_Старо-Гончарная, 6.jpg
|wdid= Q116896294
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.119208 |long= 40.396439 |precise= yes
|name= Конспиративная квартира и склад нелегальной литературы Владимирской окружной организации РСДРП (1905 г.)
|knid= 3300000203
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Старо-Гончарная улица, 34
|year= |author=
|description= Вариант описания: конспиративная квартира Пановых (на 2-м этаже) с двойной лестницей и ходом на чердак. Место хранения нелегальной литературы (1905-1908 гг.)
|image= Vladimir - Staro-Goncharnaya 34 - 2023-05-08.jpg
|wdid= Q117229818
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132194 |long= 40.413735 |precise= yes
|name= Дом Столетовых
|knid= 3300000549
|knid-new= 331410166340005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Столетовых, 1 / Большая Московская улица, 59
|year= нач. XVIII в. |author=
|description=
|image= Флигель дома Столетовых Владимир.jpg
|wdid= Q116896008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.132424 |long= 40.413510 |precise= yes
|name= Дом, в котором в 1839 году родился и жил до 1856 года Александр Григорьевич Столетов (флигель дома Столетовых)
|knid= 3310017000
|knid-new= 331610430350006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Столетовых, 3
|year= 2 пол. XVIII - 2 пол. XIX вв. |author=
|description=
|image= Столетовых дом Владимир.jpg
|wdid= Q107422934
|wiki= Дом-музей Столетовых
|commonscat= Stoletovs Museum |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131656 |long= 40.385884 |precise= yes
|name= Дом Протасьева
|knid= 3301738000
|knid-new= 331410178060005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Стрелецкая улица, 20
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Дом_Протасьева во Владимире.jpg
|wdid= Q116896150
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17041996
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131485 |long= 40.380827 |precise= yes
|name= Комплекс приюта
|knid= 3301273000 |complex= 3301273000
|knid-new= 331620434260005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Стрелецкая улица, 42
|year= кон. XIX – нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Владимир,_комплекс приюта, Стрелецкая, 42.jpg
|wdid= Q116896119
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131104 |long= 40.380790 |precise= yes
|name= Здание учебного корпуса № 1
|knid= 3301273001 |complex= 3301273000
|knid-new= 331610434260015
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Стрелецкая улица, 42
|year= 1897-1900 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_1 учебный корпус приюта, Стрелецкая, 42 2.jpg
|wdid= Q116896120
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131702 |long= 40.380367 |precise= yes
|name= Здание учебного корпуса № 2
|knid= 3301273002 |complex= 3301273000
|knid-new= 331610434260035
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Стрелецкая улица, 42
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_2 учебный корпус приюта, Стрелецкая, 42 2.jpg
|wdid= Q116896121
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.131999 |long= 40.380672 |precise= yes
|name= Хозяйственные постройки
|knid= 3301273003 |complex= 3301273000
|knid-new= 331610434260025
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Стрелецкая улица, 42
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_хозяйственная постройка приюта, Стрелецкая, 42.jpg
|wdid= Q116896122
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124732 |long= 40.387147 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3310018000 |complex= 3310018000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 1-а
|year= 1891-1893 гг. |author= арх. А.П. Афанасьев
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img22 StMichael Church.jpg
|wdid= Q116896230
|wiki=
|commonscat= Church of Michael the Archangel (Vladimir) |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124899 |long= 40.387163 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3310018001 |complex= 3310018000
|knid-new= 361310010570005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 1а
|year= 1891-1893 гг. |author= арх. А.П. Афанасьев
|description=
|image= Vladimir asv2019-01 img24 StMichael Church.jpg
|wdid= Q66025457
|wiki= Михаило-Архангельская церковь (Владимир)
|commonscat= Church of Michael the Archangel (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 01768
|document= d18041978
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124707 |long= 40.386782 |precise= yes
|name= Часовня
|knid= 3310018002 |complex= 3310018000
|knid-new= 361310015240005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 1а
|year= 1891-1893 г. |author=
|description=
|image= Часовня_при соборе Архангела Михаила.jpg
|wdid= Q116896231
|wiki=
|commonscat= Church of Michael the Archangel (Vladimir) |protection= Р
|link=
|sobory= 20042
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124350 |long= 40.386737 |precise= yes
|name= Ансамбль богадельни З.Д. Рахмановой
|knid= 3330244000 |complex= 3330244000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студёная Гора, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_ансамбль богадельни.jpg
|wdid= Q121899009
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124083 |long= 40.386580 |precise= yes
|name= Богадельня
|knid= 3301274000 |complex= 3330244000
|knid-new= 331410174200005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студёная Гора, 3
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Владимирская обл., Владимир, Студеная Гора улица, 3, дворянская богадельня. Вид с улицы.jpg
|wdid= Q116896123
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.124395 |long= 40.386533 |precise= yes
|name= Ограда здания богадельни З.Д. Рахмановой с кованой решёткой
|knid= 3330244001 |complex= 3330244000
|knid-new= 332511442000005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студёная Гора, 3
|year= 1907-1917 гг. |author=
|description=
|image= Владимир,_ограда богадельни.jpg
|wdid= Q121899010
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d29012025_4
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.122683 |long= 40.385572 |precise= no
|name= Дом Медушевского № 1
|knid= 3300000533
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 9а
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.122526 |long= 40.385421 |precise= no
|name= Дом Медушевского № 2
|knid= 3300000534
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 9б
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.122217 |long= 40.384917 |precise= no
|name= Дом, в котором находилась конспиративная квартира РСДРП
|knid= 3300020000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Студеная гора, 13
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18041978
}}
==У==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.129745 |long= 40.413965 |precise= yes
|name= Здание, где в 1941-1943 гг. размещался военный госпиталь № 3472. Здесь в 1930-е гг. учился Герой Советского Союза Е.И. Пичугин
|knid= 3320579000
|knid-new= 331610436870004
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Урицкого, 30
|year= |author=
|description=
|image= Vladimir_20190623_154647.jpg
|wdid= Q116896296
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==Ф==
{{monument |type= history |status= destroyed
|lat= 56.127346 |long= 40.385781 |precise= no
|name= Дом, где в 1905 г. на квартире П.Ф. Леонтьева был создан Владимирский комитет РСДРП
|knid= 3300033000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Федосеева, 5
|year= |author=
|description= Также конспиративная квартира Владимирской окружной организации РСДРП (1905). Сейчас по этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.127662 |long= 40.385752 |precise= yes
|name= Дом, где в 1905 г. жил участник первой русской революции, критик, литературовед, академик П.И. Лебедев-Полянский
|knid= 3300034000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= улица Федосеева, 7
|year= |author=
|description=
|image= Владимир,_дом, где жил участник первой русской революции Лебедев-Полянский, Федосеева, 7.jpg
|wdid= Q116896042
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d18041978
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.137322 |long= 40.430298 |precise= yes
|name= Памятник М.В. Фрунзе
|knid= 3300109000
|knid-new= 331410177590005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= площадь Фрунзе
|year= 1974 г. |author= ск-ры Б.Д. Яковлев, Ю.А. Вашкевич; арх. В.А. Сохин
|description=
|image= Владимир. Памятник М. В. Фрунзе (1974).jpg
|wdid= Q116896099
|wiki=
|commonscat= Statue of Mikhail Frunze in Vladimir |protection= Р
|link=
|document= d18041978
}}
==Разное==
{{monument |type= settlement |status=
|lat= 56.125498 |long= 40.399140 |precise= yes
|name= Исторический центр города Владимира
|knid= 3330176000
|knid-new= 331630437250005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= район от Золотых ворот по Летне-Перевозинской улице до Козлова тупика, Николо-Галейской улице, по основанию Вознесенской церкви, в 110 м западнее Ново–Гончарной улицы, в 75 м южнее улицы Гоголя, Дворянской улице, по улицам Урицкого, Карла Маркса, Железнодорожной, вдоль р. Клязьмы, до площади Фрунзе, по бровке р. Лыбеди, по Никитской улице
|year= 990 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Георгиевская улица.jpg
|wdid= Q123943520
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.133085 |long= 40.413363 |precise= yes
|name= Земляные валы
|knid= 3330214000
|knid-new= 331711251770006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Ерофеевский спуск, улица Столетовых (бывш. Пролетарская) и Большая Московская улица (бывш. Фрунзе)
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image= Vladimir 20210506 162020.jpg
|wdid= Q123943521
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Кладбища==
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.143508 |long= 40.435219 |precise= yes
|name= Старое городское (Князь-Владимирское) кладбище
|knid= 3330174000
|knid-new= 331721253320005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 69
|year= XVIII – XX вв. |author=
|description=
|image= Церковь (Князь-Владимирская).jpg
|wdid= Q116896321
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d24042013
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.14297 |long= 40.43763 |precise= yes
|name= Церковь Владимира равноапостольного (Князь-Владимирская)
|knid= 3300104000
|knid-new= 361310014530005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, 71а, старое городское кладбище
|year= 1785 г. |author=
|description=
|image= Церковь Владимира равноапостольного (Князь-Владимирская).jpg
|wdid= Q65062793
|wiki= Князь-Владимирский храм (Владимир)
|commonscat= Saint Vladimir Church, Vladimir |protection= Р
|link=
|sobory= 01801
|document= d23091980
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 56.145020 |long= 40.435741 |precise= yes
|name= Братская могила воинов Советской армии, умерших от ран в годы Великой Отечественной войны (1941-1945)
|knid= 3300039000
|knid-new= 331510331780005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Братская_могила воинов Советской армии, умерших от ран в годы Великой Отечественной войны.jpg
|wdid= Q123943516
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.144888 |long= 40.435841 |precise= yes
|name= Мемориал воинам Великой Отечественной войны 1941-1945 гг., умершим от ран во Владимирских госпиталях
|knid= 3301277000
|knid-new= 331410175060005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= 1975 г. |author= ск. П.Г. Дик, худ. В.П. Дынников, арх. В.И. Новиков, В.С. Режепа
|description=
|image= Мемориал воинам.JPG
|wdid= Q116896126
|wiki=
|commonscat= World War II memorial, Vladimir cemetery |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 56.144709 |long= 40.435855 |precise= yes
|name= Памятник борцам революции 1905 года, погибшим во Владимирской каторжной тюрьме
|knid= 3301278000
|knid-new= 331410175380005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= 1967 г. |author=
|description=
|image= Памятник Борцам революции.jpg
|wdid= Q123943517
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Д.Д. Погодина (1907-1943), генерал-майора, Героя Советского Союза
|knid= 3300036000
|knid-new= 331510333360005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Д.Д. Погодина (1907-1943), Героя Советского Союза.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила А.В. Столетова (1896-1966), инженера и архитектора
|knid= 3301826000
|knid-new= 331510332910005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Могила_А.В. Столетова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13031997
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Александра Григорьевича Столетова (1839-1896), ученого-физика, профессора физико-математических наук
|knid= 3310027000
|knid-new= 331510327930006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Столетова Александра Григорьевича и Василия Григорьевича.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Николая Григорьевича Столетова (1834-1912), героя Шипки, генерала от инфантерии, ученого-географа, дипломата
|knid= 3310028000
|knid-new= 331510331590006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Большая Нижегородская улица, старое городское кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Столетова Николая Григорьевича (1834-1912).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила Н.Н. Воронина (1904-1976)
|knid= 3320581000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= кладбище "Байгуши"
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Воронина Н.Н. (1904-1976).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery "Baigushi" |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила В.В. Шульгина (1878-1976), политического деятеля, писателя
|knid= 3320582000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= кладбище "Байгуши"
|year= |author=
|description=
|image= Могила_Шульгина В.В. (1878-1976).jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Cemetery "Baigushi" |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Городской округ==
===Кусуново===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.119779 |long= 40.504558 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая
|knid= 3300909000
|knid-new= 331410174790005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Кусуново |munid= Q19884616
|address= Центральная улица, 1
|year= 1721 г. (1796 г.) |author=
|description=
|image= Никольская ц. в Кусуново..JPG
|wdid= Q116896100
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01423
|document= d25051967
}}
===Лунёво===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.153428 |long= 40.598424 |precise= yes
|name= Жилой дом М.А. Козина
|knid= 3340347000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 15
|year= 1890 г. |author=
|description= Перестроен, полностью утратил оригинальный вид
|image=
|wdid= Q116964503
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.153106 |long= 40.598603 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340348000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 18
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Лунёво,_Лунёвский вал, 18.jpg
|wdid= Q116964505
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.153987 |long= 40.599789 |precise= yes
|name= Жилой дом И.Л. Терентьева
|knid= 3340349000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 28
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лунёво,_дом Терентьева, Лунёвский вал, 28.jpg
|wdid= Q116964506
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.154742 |long= 40.600283 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340350000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 29
|year= кон. XIX в. |author=
|description= Перестроен с утратой оригинального вида
|image= Лунёво,_29.jpg
|wdid= Q116964508
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.154427 |long= 40.600610 |precise= yes
|name= Жилой дом М.А. Зайцева
|knid= 3340351000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 32
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Лунёво,_дом Зайцева, Лунёвский вал, 32.jpg
|wdid= Q116964509
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.154716 |long= 40.601158 |precise= yes
|name= Жилой дом П.С. Баранова
|knid= 3340352000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 38
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Лунёво,_дом Баранова, Лунёвский вал, 38.jpg
|wdid= Q116964511
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.155425 |long= 40.601801 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340270000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 39
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Частично утратил оригинальный вид из-за обшивки сайдингом
|image= Лунёво,_Лунёвский вал, 39.jpg
|wdid= Q117030387
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.154793 |long= 40.601303 |precise= yes
|name= Жилой дом С. Баранова
|knid= 3340353000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 40
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Лунёво,_дом Баранова, Лунёвский вал, 40.jpg
|wdid= Q116964512
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.156060 |long= 40.603147 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340354000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 51
|year= нач. XX в. |author=
|description=
|image= Лунёво,_Лунёвский вал, 51.jpg
|wdid= Q116964513
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.155703 |long= 40.603241 |precise= yes
|name= Жилой дом Моисеева
|knid= 3340355000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 58
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Лунёво,_дом Моисеева, Лунёвский вал, 58.jpg
|wdid= Q116964514
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.156687 |long= 40.604429 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340356000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Лунёвский Вал, 65 (61)
|year= нач. XX в. |author=
|description= По "Своду памятников" и кадастру дом числится под номером 65, на самом доме висит табличка с номером 61
|image= Лунёво,_Лунёвский вал, 65.jpg
|wdid= Q116964515
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.156995 |long= 40.599495 |precise= yes
|name= Церковь Иоакима и Анны
|knid= 3330134000
|knid-new= 331410175190005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунёво |munid= Q2684
|address= улица Шороновка, 2
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Лунёво, церковь Иоакима и Анны.jpg
|wdid= Q116896304
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01925
|document= d08101998
}}
===Мосино===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.15158 |long= 40.25085 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (Покрова Пресвятой Богородицы)
|knid= 3301561000
|knid-new= 331410177960005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Мосино |munid= Q19884696
|address= Покровская улица, 31
|year= нач. ХХ в. |author=
|description=
|image= Мосино,_церковь Казанской иконы Божией Матери (Покрова Пресвятой Богородицы).jpg
|wdid= Q116896127
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01716
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.152682 |long= 40.250438 |precise= yes
|name= Дом Додуевых
|knid= 3301562000
|knid-new= 331510338150005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Мосино |munid= Q19884696
|address= Покровская улица, 40
|year= 1912 г. |author=
|description= В ЕГРОКН фамилия владельцев дома указана с ошибкой – «Долуевых»
|image= Мосино,_дом Додуевых, Покровская, 40.jpg
|wdid= Q116896128
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d02061995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.148508 |long= 40.253505 |precise= yes
|name= Дом Елизаровых (Лизуновых)
|knid= 3321192000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Мосино |munid= Q19884696
|address= Покровская улица, 12
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Владимир,_Мосино, дом Елизаровых (Лизуновых), Покровская, 12.jpg
|wdid= Q116896298
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===Оргтруд===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.186860 |long= 40.599393 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340535000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 1
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 1.jpg
|wdid= Q117305543
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.186892 |long= 40.600214 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340536000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 2
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 2.jpg
|wdid= Q117305544
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187117 |long= 40.599224 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340537000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 3
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 3.jpg
|wdid= Q117305545
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187141 |long= 40.600048 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340538000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 4
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 4.jpg
|wdid= Q117305546
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187358 |long= 40.599087 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340539000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 5
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 5.jpg
|wdid= Q117305547
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187382 |long= 40.599908 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340540000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 6
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 6.jpg
|wdid= Q117305549
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187608 |long= 40.598929 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340541000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 7
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 7.jpg
|wdid= Q117305550
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187625 |long= 40.599765 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340542000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 8
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 8.jpg
|wdid= Q117305551
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.187858 |long= 40.598734 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340543000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 9
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 9.jpg
|wdid= Q117305552
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188048 |long= 40.599442 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340544000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 10
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 10.jpg
|wdid= Q117305553
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188116 |long= 40.598468 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340545000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 11
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 11.jpg
|wdid= Q117305554
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188278 |long= 40.599211 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340546000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 12
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 12.jpg
|wdid= Q117305555
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188757 |long= 40.597825 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340547000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 13
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 13.jpg
|wdid= Q117305556
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188499 |long= 40.598972 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340548000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 14
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 14.jpg
|wdid= Q117305557
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189002 |long= 40.597557 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340549000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 15
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description= Перестроен, утратил оригинальный вид
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 15.jpg
|wdid= Q117305559
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188727 |long= 40.598732 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340550000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 16
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 16.jpg
|wdid= Q117305560
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189261 |long= 40.597302 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340551000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 17
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 17.jpg
|wdid= Q117305561
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188955 |long= 40.598501 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340552000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 18
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 18.jpg
|wdid= Q117305562
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188225 |long= 40.596226 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340553000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 19
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 19.jpg
|wdid= Q117305563
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189183 |long= 40.598263 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340554000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 20
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 20.jpg
|wdid= Q117305564
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188490 |long= 40.595929 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340555000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 21
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 21.jpg
|wdid= Q117305565
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188400 |long= 40.596763 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340556000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 22
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 22.jpg
|wdid= Q117305566
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188793 |long= 40.595602 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340557000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 23
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 23.jpg
|wdid= Q117305567
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188667 |long= 40.596503 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340558000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 24
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 24.jpg
|wdid= Q117305568
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189692 |long= 40.596463 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340559000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 25
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 25.jpg
|wdid= Q117305570
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.188971 |long= 40.596132 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340560000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 26
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_жилой дом для рабочих, 9 Октября, 26.jpg
|wdid= Q117305571
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189479 |long= 40.597945 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340567000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 28
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 28.jpg
|wdid= Q117305578
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.189775 |long= 40.597581 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340561000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= улица 9 Октября, 30
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом для рабочих, 9 октября, 30.jpg
|wdid= Q117305572
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.177862 |long= 40.615468 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340562000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Зелёная улица, 21
|year= 2-я пол. XX в. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_Зелёная улица, 21.jpg
|wdid= Q117305573
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.186695 |long= 40.602074 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340563000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Молодёжная улица, 1
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.186255 |long= 40.602436 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340564000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Молодёжная улица, 4
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117305575
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.184347 |long= 40.604723 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3340565000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Молодёжная улица, 8
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_Молодёжная, 8.jpg
|wdid= Q117305576
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.183677 |long= 40.605280 |precise= yes
|name= Жилой дом для специалистов
|knid= 3340566000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Молодёжная улица, 9
|year= 1910 – 1920-е гг. |author=
|description= Снесён в 2010-х
|image=
|wdid= Q117305577
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.186495 |long= 40.599663 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340568000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 2
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q117328159
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 56.185101 |long= 40.601410 |precise= yes
|name= Дом жилой для рабочих
|knid= 3340569000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 8
|year= 1920-1930-е гг. |author=
|description= Снесён в 2020-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.184492 |long= 40.601994 |precise= yes
|name= Дом жилой
|knid= 3340570000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 10
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_Октябрьская, 10.jpg
|wdid= Q117328160
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.182958 |long= 40.604682 |precise= yes
|name= Дом причта
|knid= 3340571000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 15
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дом причта, Октябрьская, 15.jpg
|wdid= Q117328161
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.183284 |long= 40.604483 |precise= yes
|name= Церковь Андрея Стратилата
|knid= 3340572000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 17
|year= посл. четв. XIX в. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_церковь Андрея Стратилата.jpg
|wdid= Q117328162
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|sobory= 06212
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.182792 |long= 40.604025 |precise= yes
|name= Дом жилой
|knid= 3340573000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 18
|year= 1930-е гг. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_Октябрьская, 18.jpg
|wdid= Q117328163
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.180844 |long= 40.605186 |precise= yes
|name= Фабрика миткалевоткацкая товарищества Лемешевской мануфактуры А.Н. Никитина
|knid= 3340574000 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_фабрика Никитина.jpg
|wdid= Q117328164
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.180800 |long= 40.604433 |precise= yes
|name= Ткацкий корпус
|knid= 3340574001 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_ткацкий корпус фабрики Никитина.jpg
|wdid= Q117328165
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.181093 |long= 40.604949 |precise= yes
|name= Котельная
|knid= 3340574002 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_котельная фабрики Никитина.jpg
|wdid= Q117328166
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.181083 |long= 40.604597 |precise= yes
|name= Машинное отделение
|knid= 3340574003 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_машинное отделение фабрики Никитина.jpg
|wdid= Q117328167
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.181177 |long= 40.604479 |precise= yes
|name= Дымовая труба
|knid= 3340574004 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= 1896 г. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_дымовая труба фабрики Никитина.jpg
|wdid= Q117328168
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.180274 |long= 40.604484 |precise= yes
|name= Склад материала
|knid= 3340574005 |complex= 3340574000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Оргтруд |munid= Q2684
|address= Октябрьская улица, 26
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description=
|image= Оргтруд,_склад материала фабрики Никитина.jpg
|wdid= Q117328169
|wiki=
|commonscat= |protection= Н
|link=
|document= vl_svod3
}}
===Пиганово===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.120358 |long= 40.261102 |precise= yes
|name= Школа с Никольской церковью Владимирской исправительной колонии
|knid= 3330132000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Пиганово |munid= Q2684
|address= Центральная улица, 7
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Владимир,_Пиганово, школа исправительной колонии, Центральная, 7.jpg
|wdid= Q116896302
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d07042017
}}
===Спасское===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13332 |long= 40.27031 |precise= yes
|name= Храмовый комплекс
|knid= 3301600000 |complex= 3301600000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Спасское |munid= Q19887277
|address= Центральная улица
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Спасское,_храмовый комплекс.jpg
|wdid= Q116896130
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01735
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13317 |long= 40.27014 |precise= yes
|name= Церковь святителя Николая с колокольней
|knid= 3301600001 |complex= 3301600000
|knid-new= 331410170110005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Спасское |munid= Q19887277
|address= Центральная улица
|year= 1772 г. |author=
|description=
|image= Спасское,_церковь Николая Чудотворца.jpg
|wdid= Q116896131
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01736
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.13336 |long= 40.2706 |precise= yes
|name= Церковь Михаила Архангела
|knid= 3301600002 |complex= 3301600000
|knid-new= 331410177090005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Спасское |munid= Q19887277
|address= Центральная улица
|year= 1799 г. |author=
|description=
|image= Спасское,_церковь Михаила Архангела.jpg
|wdid= Q116896132
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01734
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.132494 |long= 40.269972 |precise= yes
|name= Дом Кукушкиных
|knid= 3301710000
|knid-new= 331610680640005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Спасское |munid= Q19887277
|address= Центральная улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Спасское,_дом Кукушкиных, Центральная, 35.jpg
|wdid= Q116896142
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d17011996
}}
===Ущер===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 56.123084 |long= 40.654734 |precise= yes
|name= Богородице-Рождественская церковь
|knid= 3330133000
|knid-new= 331410178420005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Ущер |munid= Q19884956
|address=
|year= 1845-1856 гг. |author=
|description=
|image= Ущер,_церковь Рождества Пресвятой Богородицы.jpg
|wdid= Q116896303
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 02313
|document= d08101998
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.131085 |long= 40.414455 |precise= no
|name= Место детинца
|knid= 3330003000
|knid-new= 331741258280006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория Успенского, Дмитриевского соборов, части "Липок" и парка им. А.С. Пушкина
|year=
|description=
|image= Вид сверху на ансамбль Успенского собора.jpg
|wdid= Q62558976
|wiki= Владимирский кремль
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.126185 |long= 40.397479 |precise= yes
|name= Валы и культурный слой
|knid= 3310001000 |complex= 3310001000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= в границах улиц Никитская, Летне-Перевозинская, Вокзальная, Луначарского, Нижний Боровок, Никитский спуск
|year= XII - XVII вв. |author=
|description=
|image= Владимир - panoramio (4).jpg
|wdid= Q123943518
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.126478 |long= 40.397302 |precise= yes
|name= Земляные валы
|knid= 3330002000 |complex= 3310001000
|knid-new= 331540243390006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория Ерофеевского спуска, улица Столетовых (бывш. Пролетарская) и Большая Московская улица (бывш. Фрунзе)
|year= XI - XII вв. |author=
|description=
|image= На валу возле Золотых Ворот.jpg
|wdid= Q123943519
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой древнего Владимира
|knid= 3330002001 |complex= 3310001000
|knid-new= 331540294230006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= Северная граница, начиная от площади Фрунзе, идет по правому берегу старого русла р. Лыбедь; западная граница проходит по Октябрьскому проспекту, улице Гоголя, Новогончарному переулку, Ново-Гончарной и Старо-Гончарной улицам; юго-восточная граница, начиная со Старо-Гончарной улицы, идет далее по Николо-Галейской и Вокзальной улицам до площади Фрунзе
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище в урочище Кузячка
|knid= 3330077000
|knid-new= 331540397990006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= участок южного берега ручья - правого притока р. Рпень, северная оконечность улицы П. Осипенко, территория ООО "Владимирские мясопродукты"
|year= VIII - IX вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Добросельское»
|knid= 3330078000
|knid-new= 331540293600006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория между улицей Маяковского в районе Городской детской больницы №1, коллективными садами и краем коренного берега р. Клязьмы
|year= XI - XII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Вал в урочище Добросельский вал
|knid= 3330079000
|knid-new= 331540304370005
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория между улицей Маяковского в районе больницы ПО "Автоприбор" и краем коренного берега р. Клязьмы в районе Константино-Еленинской церкви
|year= XV - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище в урочище Добросельский вал
|knid= 3330080000
|knid-new= 331540294150006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория между улицей Маяковского и краем коренного берега р. Клязьмы к западу от Константино-Еленинского проезда
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Красносельское»
|knid= 3330081000
|knid-new= 331540295910006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= участок левого берега р. Рпень к востоку и западу от Красносельской улицы, 380 м к юго-востоку от церкви Михаила Архангела, 20 м к северо-западу от территории завода "Автоприбор", 75 м к северо-востоку от территории ВЗПМ
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Фёдоровское»
|knid= 3330082000
|knid-new= 331540294850006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= участок восточного склона р. Рпень, территория ОАО "Владимирский химический завод"│
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище на территории завода «Владалко»
|knid= 3330083000
|knid-new= 331540294250006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= участок левого берега р. Лыбедь, территория ОАО "Владалко" и ОАО "Владимирский хлебокомбинат №2"
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Курганная группа «Сосенки»
|knid= 3330084000
|knid-new= 331540295950006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория в районе юго-восточной оконечности Сосенской улицы
|year= XII - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище на Стрелецком мысу
|knid= 3330085000
|knid-new= 331540293560006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= территория в восточной оконечности Стрелецкой улицы, к востоку от улицы Семашко
|year= XII - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище на улице Луначарского
|knid= 3330086000
|knid-new= 331540293580006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= участок террасы и склона р. Лыбедь, территория в районе перекрестка улиц Луначарского и Усти-на-Лабе
|year= XIV - XVII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Оргтрудовская»
|knid= 3300309000
|knid-new= 331540325800006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 1.2 км юго-восточнее, левый берег р. Клязьмы
|year= XI - XII вв.
|description= Находилась в пос. Оргтруд Камешковского района, в 2004 году включённого в состав Владимира, соответственно, в базах данных может всё ещё относиться к Камешковскому району
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26091977
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Неолитическая стоянка «Оргтрудовская»
|knid= 3300310000
|knid-new= 331540316260006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 1.2 км юго-восточнее, левый берег р. Клязьмы
|year= III тыс. до н.э.
|description= Находилась в пос. Оргтруд Камешковского района, в 2004 году включённого в состав Владимира, соответственно, в базах данных может всё ещё относиться к Камешковскому району
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26091977
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Древнерусское селище «Лисья гора»
|knid= 3320181000
|knid-new= 331540314180006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= 1 км юго-восточнее, левый берег р. Клязьмы
|year= XI - XIII вв.
|description= Находилось в пос. Оргтруд Камешковского района, в 2004 году включённого в состав Владимира, соответственно, в базах данных может всё ещё относиться к Камешковскому району
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка «Сунгирь», городище «Городок» и две группы курганов |knid=3330006000 |complex=3330006000 |knid-new=331741249700006
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= близ города и сел Васильково и Брутово
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 56.175830 |long= 40.509170 |precise= yes
|name= Стоянка «Сунгирь»
|knid= 3310004000 |complex=3330006000
|knid-new= 331741249700036
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= восточная окраина города, 2 км западнее р.п. Боголюбово, левый берег р. Клязьма
|year= верхний палеолит
|description=
|image=
|wdid= Q1779534
|wiki= Сунгирь
|commonscat= Sungir |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Городище «Городок» |knid= 3310160000 |complex=3330006000 |knid-new=331741249700016
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Васильково |munid= Q19884410
|address= 0.3 км севернее села, между двух оврагов на мысу, правый берег р. Нерль
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Две группы курганов |knid=3330006001 |complex=3330006000 |knid-new=331741249700026
|region= ru-vla |district= Суздальский район
|municipality= Владимир |munid= Q2684
|address= близ города и сел Васильково и Брутово
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
|document2= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Злобино»
|knid= 3310162000
|knid-new= 331540293570006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Злобино |munid= Q19887002
|address= 3 км западнее деревни, на левом берегу ручья Унтвар
|year= XI-XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d06051983
|document2= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise=
|name= Селище «Лунево»
|knid= 3330087000
|knid-new= 331540293550006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Лунево |munid= Q19910532
|address= участок поймы р. Клязьмы, 1 км от бывшей деревни
|year= XI - XIII вв.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганная группа «Панские могилы»
|knid= 3300888000
|knid-new= 332241421310006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Уварово |munid= Q19884944
|address= восточнее села
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курганный могильник «Уваровский»
|knid= 3310176000
|knid-new= 331741251930006
|region= ru-vla |district= Владимир
|municipality= Уварово |munid= Q19884944
|address= северо-западнее деревни, южный берег оз. Вочехра-Львовское (Вышихры)
|year= XI-XIII вв. |author=
|description= По ЕГРОКН - "четыре группы курганов"
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d25051967
|d04121974
|d26091977
|d18041978
|d23091980
|d06051983
|d07081985
|d07121993
|d13011995
|d02061995
|d18081995
|d18101995
|d17011996
|d17041996
|d13031997
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d24042013
|d27112013
|d07042017
|d21072017
|d13092022
|d29012025_4
|vl_svod3
}}
{{footer|type=Наследие}}
0mugtcyke95ocia705qituzsr5ed4k9
Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 2)
0
37048
777000
770230
2026-09-12T03:35:30Z
Mib5578
34937
/* улица Свердлова */ Обновлён объект Жилой дом
777000
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=55.5730|long=42.0485|zoom=14|districtid=Q162677|banner=}}
{{monument-link|l2g|'''[[Муром]]'''}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 1)|улицы от А до Л]]'''|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муромский район|Муромский район]]'''}}
==М==
===улица Мечникова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576125 |long= 42.063544 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской иконы Божией Матери (Ново-Козьмодемьянская)
|knid= 3300488000
|knid-new= 361310011480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 1
|year= 1804-1838 гг. |author=
|description= Возведена на средства местного купца М.И. Елина. В 1832 году на средства купца К.Т. Киселева к храму была пристроена колокольня, в 1838 году — трапезная, где был создан алтарь во имя иконы Божией Матери «Всех скорбящих радости»
|image= Вид на Церковь Смоленской иконы Божией Матери Муром 4.JPG
|wdid= Q4501019
|wiki= Храм Смоленской иконы Божией Матери (Муром)
|commonscat= Church of the Theotokos of Smolensk (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 00986
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.575866 |long= 42.062631 |precise= yes
|name= Дом Иванова
|knid= 3320978000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 5
|year= 1860 г. |author=
|description= Сгорел в 2013-2015 гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575682 |long= 42.061600 |precise= yes
|name= Дом Гундобиных-Жадиных
|knid= 3320979000
|knid-new= 331510340350004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 9
|year= 1880 г. |author=
|description= Усадебный комплекс купцов, потомственных почетных граждан И.И. и Д.И. Гундобиных. Кирпичная двухэтажная постройка – корпус бывшей полотняной фабрики. Здание потеряло оригинальный вид из-за обшивки сайдингом
|image= Муром,_дом Гундобиных-Жадиных, Мечникова, 9.jpg
|wdid= Q115859740
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573745 |long= 42.054950 |precise= yes
|name= Училище городское
|knid= 3320980000
|knid-new= 331510353360005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 20
|year= 1898 г. |author=
|description=
|image= Муром, Мечникова, 20.jpg
|wdid= Q115859741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572477 |long= 42.049191 |precise= yes
|name= Комплекс винного завода
|knid= 3320981000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510352310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28, 28а, 28б, 28в
|year= XIX в. |author=
|description= В 1918 году здесь заседал Военно-революционный совет Советской Республики, расквартированный в то время в Муроме. Сейчас помещения используются под различные склады и производства.
|image= Муром,_комплекс винного завода, Мечникова, 28.jpg
|wdid= Q115416620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571458 |long= 42.048863 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода
|knid= 3330124000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510351260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом служителя винного завода, Мечникова, 28а.jpg
|wdid= Q115416669
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573147 |long= 42.050472 |precise= yes
|name= Жилой дом для служащих банка
|knid= 3320982000
|knid-new= 331510340410004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 39
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом жилой для служащих банка, Мечникова, 39.jpg
|wdid= Q115859742
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578788 |long= 42.050537 |precise= yes
|name= Ансамбль жилых домов
|knid= 3330125000 |complex=3330125000
|knid-new= 331520359120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 и 2 кварталы
|year= нач. - кон. XIX в.
|description= В документе именно такая датировка и адресация (видимо, имелась в виду застройка Московской улицы между улицами Ленина и Льва Толстого, составляющая цельный ансамбль), однако в ЕГРОКН написано "нач. XIX – кон. XX в." и даны координаты на современную частную застройку в конце улицы, что представляется ошибочным
|image= 20150624 Муром Московская улица.JPG
|wdid= Q115416670
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579222 |long= 42.051564 |precise= yes
|name= Дом Шестаковой
|knid= 3320983000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340710005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 / улица Ленина
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 17
|image= Муром, ул. Московская, 1.jpg
|wdid= Q115416622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578931 |long=42.051969 |precise=yes
|name= Дом Вощинина |knid= 3320984000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|year=XIX в.
|address= Московская улица, 2 / улица Ленина
|description= Первоначально здание принадлежало купцам Зубчениновым. Впоследствии дом выкупил купец 2-й гильдии А.И. Вощинин. В 1903 г. он надстроил второй этаж и открыл первый в Муроме универсальный магазин
|image= Муром, Московская, 2, фото 2.jpg
|wdid= Q115416625
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579084 |long=42.051185 |precise=yes
|name= Дом Зайцевых |knid= 3300489000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 3
|description=
|year=XIX в.
|image= Муром, Московская, 3.jpg
|wdid= Q115416519
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578850 |long=42.051491 |precise=yes
|name= Дом Соколова |knid= 3300490000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 4
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,4 Дом Соколова.JPG
|wdid= Q115416521
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578976 |long=42.050617 |precise=yes
|name= Дом Каратыгина |knid= 3300491000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 5
|year= 1860 г.
|description=
|image=Дом Каратыгина Московская, 5 Муром 4.JPG
|wdid= Q115416524
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578801 |long=42.051261 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3300492000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 6
|year= 1850 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 6.jpg
|wdid= Q115416525
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578861 |long=42.050051 |precise=yes
|name= Дом Зайцевой |knid= 3320985000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340700005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 7
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, ул. Московская, 7.jpg
|wdid= Q115416626
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578731 |long=42.051009 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3320986000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 8
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 8.jpg
|wdid= Q115416629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578835 |long=42.049829 |precise=yes
|name= Дом Хохлова |knid= 3320987000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 9
|year=XIX в.
|description= Дом принадлежал купцу 2-й гильдии С.А. Хохлову, церковному старосте Христорождественской церкви и городскому голове (1884-1888). Занимался водочной торговлей
|image= Муром, ул. Московская, 9.jpg
|wdid= Q115416631
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578642 |long=42.050564 |precise=yes
|name= Дом Шестакова |knid= 3300493000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 10
|year= 1880 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,10 Дом Шестакова.JPG
|wdid= Q115416528
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578725 |long=42.049526 |precise=yes
|name= Дом Королькова |knid= 3300494000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 11
|year= 1830 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,11 Дом Королькова.JPG
|wdid= Q115416530
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578567 |long=42.050293 |precise=yes
|name= Дом Калинина |knid= 3300496000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 12
|year=XIX в.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,12 Дом Калинина.JPG
|wdid= Q115416532
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578666 |long=42.049228 |precise=yes
|name= Дом купца Голубева |knid= 3301452000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339630005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 13
|year=XIX в.
|description= В этом здании расположен Выставочный центр историко-художественного музея, где проводятся временные выставки, а в верхних залах выставка посвящена истории города
|image= 20150624 Муром Московская,13 Дом Голубева.JPG
|wdid= Q115416569
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.578450 |long=42.049671 |precise= yes
|name= Дом Неуструева
|knid= 3300495000 |complex=3330125000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 14
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,14 Дом Неустроева.JPG
|wdid= Q115416531
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578387 |long=42.049440 |precise=yes
|name= Дом Айновых |knid= 3300498000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 16
|year= 1830 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,16 Дом Айновых2.JPG
|wdid= Q115416533
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578349 |long= 42.047836 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения
|knid= 3300497000
|knid-new= 331510339600005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 15а
|year= 1729 г. |author=
|description= Построена на пожертвования бургомистра В. Смольянинова, комиссара О.И. Названова и бывшего подьячего А. Герасимова. Первоначально храм был деревянным, но постоянного горел и восстанавливался. Каменным стал в XIX веке. В 1922 году храм был закрыт и разорен, в 1929 году в здании устроили школу первой ступени. Полностью восстановлена к 2000 г.
|image= Вознесенская церковь, Муром (39840042995).jpg
|wdid= Q93429863
|wiki= Собор Вознесения Господня (Муром)
|commonscat= Ascension Cathedral, Murom |protection= Р
|link=
|sobory= 01325
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578157 |long= 42.047080 |precise= yes
|name= Дом купцов Шестаковых
|knid= 3300499000
|knid-new= 331510340640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 17
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 1
|image= Московская, 17. Муром (26186835467).jpg
|wdid= Q115416534
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578011 |long=42.048812 |precise=yes
|name= Дом мещанина Щелокова |knid= 3320988000
|knid-new= 331510340240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 20 / улица Льва Толстого
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 20.jpg
|wdid= Q115416633
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Яковлевых
|knid= 3300500000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description= На этом месте построено новое здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577964 |long= 42.046083 |precise= yes
|name= Синематограф «Унион»
|knid= 3300501000
|knid-new= 331510351200004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 23
|year= XIX в. |author=
|description= В старой базе - дом 21 (такого адреса сейчас нет). В советское время - кинотеатр "Прогресс"
|image= Муром,_синематограф Унион, Московская, 23.jpg
|wdid= Q115416537
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577832 |long=42.047257 |precise=yes
|name= Дом купца Яковлева |knid= 3320989000
|knid-new= 331510340730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 24
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,24 Дом Яковлевых.JPG
|wdid= Q115416634
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.577717 |long=42.046710 |precise= yes
|name= Дом купца Коржикова
|knid= 3300502000
|knid-new= 331510340280004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 26
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,26 Дом Коржикова.JPG
|wdid= Q115416539
|wiki=
|commonscat= |protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577621 |long=42.046189 |precise=yes
|name= Дом купца Каратыгина |knid= 3300503000
|knid-new= 331510354000004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 28
|year= 1890 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,28 Дом Каратыгина.JPG
|wdid= Q115416542
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577393 |long= 42.043754 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3300504000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 33
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Moskovskaya street murom vladimir oblast may 2016.jpg
|wdid= Q115416543
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Константиновой
|knid= 3300505000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description= Снесен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3300506000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 36
|year=кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576989 |long=42.043510 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300507000
|knid-new= 331510349970004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,38.JPG
|wdid= Q115416544
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576905 |long=42.043102 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300508000
|knid-new= 331510349920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38а
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 40 (на доме висит номер 38а)
|image= 20150624 Муром Московская,38А.JPG
|wdid= Q115416546
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577063 |long=42.042284 |precise=yes
|name= Дом Константиновой |knid= 3300509000
|knid-new= 331510340270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 39
|year= 1850 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,39 Дом Константиновой.JPG
|wdid= Q115416547
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576639 |long=42.041887 |precise=yes
|name= Дом купца Засухина |knid= 3300510000
|knid-new= 331510349910004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 46
|year=кон. XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,46 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115416549
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576051 |long= 42.037716 |precise= yes
|name= Дом Мошенцева
|knid= 3300511000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 67
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Муром, Московская, 67.jpg
|wdid= Q115416550
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575379 |long=42.036724 |precise=yes
|name= Дом мещан Евстафьевых |knid= 3300512000
|knid-new= 331510353430004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 82
|year= 1912 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 82.jpg
|wdid= Q115416552
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576492 |long= 42.065844 |precise= yes
|name= Церковь бессребреников Космы и Дамиана (Космодамианская, Козьмодемьянская)
|knid= 3310092000
|knid-new= 331510338170006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 6
|year= 1556-1565 гг. |author=
|description= По преданию, возведена на месте шатра Ивана Грозного во время его похода на Казанское ханство в 1552 году. 12-метровый 32-гранный каменный шатер обрушился в XIX в. Ныне храм не действует, однако внешне отреставрирован - силами Троицкого монастыря установлен меньший по высоте шатер
|image= Murom church cd 2.jpg
|wdid= Q60732810
|wiki= Храм Космы и Дамиана (Муром)
|commonscat= Saints Cosmas and Damian Church (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00629
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572910 |long= 42.069460 |precise= yes
|name= Фабрика полотняная
|knid= 3300000516
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 16
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Муром,_полотняная фабрика, Набережная, 16.jpg
|wdid= Q115959011
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572179 |long= 42.070036 |precise= yes
|name= Дом Суздальцевых
|knid= 3320990000
|knid-new= 331510340840004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 19
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Набережная, 19, МЧС.jpg
|wdid= Q115959018
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570935 |long=42.071617 |precise=yes
|name= Комплекс построек комбината «Красный луч» |knid= 3320991000
|knid-new=331510353730004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 25
|year=ХХ в.
|description=
|image= A.V. Smirnov - Red Ray factory buildings.jpg
|wdid= Q115416636
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==О==
===Окский парк===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579293 |long= 42.060005 |precise= yes
|name= Мемориальный щит на месте избиения полицией участников маевки 1 мая 1906 года
|knid= 3300000129
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский парк
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_стела на месте расправы над участниками маёвки 1906 г., Окский парк.jpg
|wdid= Q118139763
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Фонтан
|knid= 3320992000
|knid-new= 331510350030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= парк им. В.И. Ленина (Окский)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Окский съезд===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579943 |long= 42.058277 |precise= yes
|name= Дом настоятеля Богородицкого собора
|knid= 3320993000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом настоятеля Богородицкого собора, Окский съезд, 1.jpg
|wdid= Q115959019
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581185 |long= 42.061122 |precise= yes
|name= Сооружения водопроводные
|knid= 3300000413 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12; площадь Крестьянина; Первомайская улица; Советская улица, 13а
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= Муром,_комплекс водозаборных сооружений, Окский съезд, 12.jpg
|wdid= Q115959006
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581178 |long= 42.061460 |precise= yes
|name= Здание водозаборного узла (водокачка)
|knid= 3300000414 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510340860005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Водокачка.JPG
|wdid= Q115959008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581082 |long= 42.061323 |precise= yes
|name= Труба трехъярусная (четырехгранная)
|knid= 3300000415 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Труба.JPG
|wdid= Q115959009
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580681 |long= 42.052764 |precise= yes
|name= Предтеченский фонтан
|knid= 3300000401 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1864 г. |author=
|description= Фонтан являлся частью городского водопровода, устроенного городским головой А.В. Ермаковым
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578026 |long= 42.053019 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 3300000416 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510287960005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина (Советская улица, 13-а)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Murom Water Tower.jpg
|wdid= Q113676150
|wiki= Водонапорная башня (Муром)
|commonscat= Water Tower, Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570245 |long= 42.063493 |precise= yes
|name= Водоразборная колонка
|knid= 3321017000 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510396820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица / Красногвардейская улица
|year= 1864 г. |author=
|description= В 1996 г. на основе оригинального здания водоразборной колонки была сооружена часовня во имя иконы Божией Матери "Неупиваемая Чаша" (приписана к муромскому Спасо-Преображенскому монастырю)
|image= Муром,_водоразборная колонка, Первомайская улица.jpg
|wdid= Q115959025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01329
|document= d08101998
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571644 |long= 42.063015 |precise= yes
|name= Дом Курицыных
|knid= 3320995000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Октябрьская, 1.jpg
|wdid= Q115859743
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570858 |long= 42.061048 |precise= yes
|name= Купеческий дом
|knid= 3320996000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 10
|year= 2-я пол. XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Дегтярева, Октябрьская, 10.jpg
|wdid= Q115859744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_30
}}
==П==
===Первомайская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578869 |long= 42.056777 |precise= yes
|name= Приют Ермакова
|knid= 3320997000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 1
|year= 1800 г., 1824 г. |author=
|description= Здание изначально было одноэтажным. В 1863 году на средства городского головы А.В. Ермакова надстроен второй этаж. На первом этаже находилась богадельня, на втором — приют для незаконнорожденных детей-подкидышей. В здании ныне расположены морская школа ДОСААФ и складские помещения
|image= 20150617 Муром быв.приют Ермакова Первомайская 1.jpg
|wdid= Q115416639
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580382 |long= 42.056468 |precise= yes
|name= Усадьба Зворыкиных
|knid= 3300515000 |complex= 3300515000
|knid-new= 331611257130005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description= В этом доме в семье купца первой гильдии родился основоположник современного телевидения В.К. Зворыкин (1888-1982). Также это здание, в котором располагалась Окская биологическая станция, основанная в начале 1920-х годов ученым биологом В.И. Жадиным, и был основан краеведческий музей, где В.И. Жадин был первым директором
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Усадьба Зворыкиных.JPG
|wdid= Q4308181
|wiki= Муромский историко-художественный музей
|commonscat= Murom museum of Art and History |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.580223 |long=42.056179 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300515001 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year=XIX в.
|description= В здании с 1919 г. расположен Муромский историко-художественный музей
|image=Murom museum 02.jpg
|wdid= Q115416554
|wiki=
|commonscat=Building of Murom museum |protection=Р
|link=
|document=d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580177 |long= 42.056737 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3320998000 |complex= 3300515000
|knid-new= 332111353640005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959020
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580491 |long= 42.056036 |precise= yes
|name= Каретник
|knid= 3320999000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959022
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580391 |long= 42.055920 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3321000000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Сторожка.JPG
|wdid= Q115959023
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577037 |long= 42.058394 |precise= yes
|name= Здание торговой лавки купца Мяздрикова
|knid= 3321001000
|knid-new= 331510340850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 5
|year= XX в. |author=
|description= На фасаде отреставрирован необычный барельеф
|image= Торговая лавка Мяздрикова ХХ в. Первомайская, 5 Муром 1.JPG
|wdid= Q115416640
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 5, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579854 |long=42.056018 |precise=yes
|name= Городская управа |knid= 3301013000
|knid-new= 331510342020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 6
|year= 1815 г.
|description= Здание Муромской городской Думы выстроено на средства горожан. Ныне в здании расположена художественная галерея МИХМ "Русское и западноевропейское искусство XVII-XIX вв.". Настоящим украшением интерьера является чугунная ажурная лестница начала XIX века
|image=Худож. галерея Муромского ист.-худож. музея в Здании городской управы XIX в. Первомайская,6 2.JPG
|wdid= Q115416561
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 6, Murom |protection=Р
|link=
|document=d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577388 |long= 42.058994 |precise= yes
|name= Дом Гладковой
|knid= 3321002000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 10
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купеческой вдове А.А. Гладковой. В этом доме родился русский советский драматург и киносценарист А.К. Гладков (1912-1976), по его пьесе был снят фильм "Гусарская баллада" (1962, реж. Э. Рязанов)
|image= Gladkova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416643
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 10, Murom |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576693 |long=42.058849 |precise=yes
|name= Книжный магазин служащей Войтас |knid= 3321003000
|knid-new= 331510341850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 11
|year=1903 г.
|description= Здание принадлежало жене коллежского асессора М.А. Войтас (Доброхотовой)
|image= Здание магазина Войтас, XX в. ул. Первомайская, 11 Муром.JPG
|wdid= Q115416646
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576338 |long=42.059546 |precise=yes
|name= Дом купцов Лихониных |knid= 3321004000
|knid-new= 331510340790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 14
|year=1816 г.
|description=
|image= 15 Lihonin house 1816. Murom.JPG
|wdid= Q115416647
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574495 |long= 42.060942 |precise= yes
|name= Дом купца Вощинина
|knid= 3321005000
|knid-new= 331510349990005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 22, 22в
|year= 1846 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Первомайская, 22 Дом купца Вощинина, 1846 г..JPG
|wdid= Q115416649
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575207 |long=42.059501 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3301576000
|knid-new= 331510340800005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 23 / улица Мечникова
|year=XVIII - XIX вв.
|description=Сейчас здание полуразрушено, отсутствует крыша
|image=20150618 Муром Первомайская,23 дом Киселева.jpg
|wdid= Q115416574
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 23, Murom |protection=Р
|link=
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.574435 |long=42.060424 |precise=yes
|name= Дом мещанина Серебренникова |knid= 3321006000
|knid-new= 331510341960004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 31
|year=XX в.
|description=
|image= Serebrennikov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416651
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573130 |long=42.061944 |precise=yes
|name= Дом мещанина Деева |knid= 3321007000
|knid-new= 331510340830004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 34
|year=1880 г.
|description=
|image= Deev house 1880.Murom.JPG
|wdid= Q115416652
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574044 |long= 42.060508 |precise= yes
|name= Дом (с палаткой) купца Мяздрикова
|knid= 3330126000 |complex= 3330126000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35, 37
|year= XIX в. |author=
|description= В ЕГРОКН дом и палатка перепутаны адресами и фотографиями
|image= Муром,_дом с палаткой купца Мяздрикова, Первомайская, 35-37.jpg
|wdid= Q115959041
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574121 |long=42.060662 |precise= yes
|name= Палатка купца Мяздрикова
|knid= 3330126001 |complex=3330126000
|knid-new= 331510341800004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov palatka XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416671
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574017 |long=42.060702 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321008000 |complex=3330126000
|knid-new= 331510354010004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 37
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416654
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.572598 |long=42.062298 |precise=yes
|name= Дом купцов Суздальцевых-Ушаковых |knid= 3321009000
|knid-new= 331510341860004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 36 / улица Лакина
|year=1896 г.
|description=Школа № 12
|image= Suzdaltsev-Ushakov house 1896.Murom.JPG
|wdid= Q115416656
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573745 |long=42.060936 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3321010000
|knid-new= 331510341810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 39 / Комсомольская улица
|year=1860 г.
|description=
|image= Kiselev house 1860.Murom.JPG
|wdid= Q115416657
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572482 |long= 42.061848 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3321011000
|knid-new= 331510342240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 43 / улица Лакина
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Zvorykin house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416659
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.571540 |long=42.062492 |precise=yes
|name= Дом купца Дегтярева |knid= 3321012000
|knid-new= 331510341790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 47 / Октябрьская улица
|year=XIX в.
|description=
|image= Degtyarev house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416660
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570425 |long=42.063285 |precise=yes
|name= Флигель с лавкой мещанина Пехова |knid= 3321013000
|knid-new= 331510354020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 59
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 57
|image= Pehov fligel and shop XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416662
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.569873 |long= 42.063586 |precise= yes
|name= Дом с палаткой Полякова
|knid= 3330127000 |complex= 3330127000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65, 65а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом с палаткой Полякова, Первомайская, 65,65а.jpg
|wdid= Q115959043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570014 |long=42.063656 |precise=yes
|name= Дом крестьянина Полякова |knid= 3321014000 |complex=3330127000
|knid-new=331510340820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416663
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569872 |long=42.063766 |precise=yes
|name= Палатка крестьянина Полякова |knid=3330127001 |complex=3330127000
|knid-new=331510340320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65а
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov palatka XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416672
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569218 |long=42.064146 |precise=yes
|name= Дом мещанки Спиридоновой |knid= 3321015000
|knid-new= 331510350270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 75
|year=XX в.
|description=
|image= Spiridonova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416664
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569128 |long=42.064747 |precise=yes
|name= Дом мещан Корольковых |knid= 3321016000
|knid-new= 331510341820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 76 / улица Экземплярского
|year=1866 г.
|description=
|image= 27 Korolkov house 1866.Murom.JPG
|wdid= Q115416666
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581717 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Трактир Рассадина
|knid= 3321018000
|knid-new= 331510341980004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину д. Новинки Муромского уезда Д.А. Рассадину. Второй этаж сдавался под гостиничные номера, а на первом находилось кондитерское заведение Б.Р. Радвогина
|image= Traktir Rassadina XIX-XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115861601
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582026 |long= 42.056675 |precise= yes
|name= Дом Лучкиной
|knid= 3321019000
|knid-new= 331510341950004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Дом был построен во 2 пол. XIX в. купцом Тагуновым. На рубеже веков владельцем стал статский советник Лучкин. А в 1917 г. - крестьянин с. Карачарово Ф.Н. Зубков
|image= Luchkina house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959028
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582176 |long= 42.057268 |precise= yes
|name= Дом дворянки Бычковой
|knid= 3321020000
|knid-new= 331510341920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 9
|year= XX в. |author=
|description= В 1915 г. дом принадлежал дворянке М.Н. Бычковой
|image= Bychkova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959029
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582364 |long= 42.058133 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3321021000
|knid-new= 331510341930004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 15
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Плеханова, 15.JPG
|wdid= Q115959031
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.5821 |long= 42.060625 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Набережная)
|knid= 3310093000
|knid-new= 331510343250006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 27а
|year= 1700-1717 гг. |author=
|description=
|image= Николо-Набережная церковь.jpg
|wdid= Q4320760
|wiki= Николо-Набережная церковь
|commonscat= Church of Saint Nicolas (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00628
|document= d30081960
}}
===Привокзальная улица и площадь===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.563850 |long= 42.017017 |precise= yes
|name= Здание железнодорожного вокзала
|knid= 3301453000
|knid-new= 331510343330005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная улица, 1 (Привокзальная площадь, 5)
|year= 1912 г. |author= арх. А.В. Щусев
|description=
|image= A.V. Smirnov - Railway station in Murom.jpg
|wdid= Q4308159
|wiki= Муром I
|commonscat= Murom railway station |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.564495 |long= 42.017109 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза Н.Ф. Гастелло
|knid= 3300518000
|knid-new= 331510344270005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная площадь
|year= 1964 г. |author= арх. Н.А. Беспалов, ск. А.О. Бембель
|description=
|image= Муром, Привокзальная площадь, Памятник герою Советского Союза Гастелло Н.Ф., фото 2.jpg
|wdid= Q115859713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Р==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.578118 |long= 42.057601 |precise= yes
|name= Обелиск на месте, где в июле 1904 года под руководством М.И. Лакина проходил митинг и демонстрация рабочих и учащихся
|knid= 3300470000
|knid-new= 331510340480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции
|year= |author=
|description=
|image= Обелиск революция 1905.jpg
|wdid= Q115959012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578416 |long= 42.058491 |precise= yes
|name= Воинское присутствие
|knid= 3321022000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1807-1870 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ансамбль воинского присутствия, площадь Революции 1,2 2.jpg
|wdid= Q115978040
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578488 |long= 42.058704 |precise= yes
|name= Главный корпус № 1 - дом воинского начальника
|knid= 3321023000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1 / Первомайская улица, 8 (парк культуры и отдыха имени Ленина)
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_главный корпус 1 воинского присутствия, Первомайская, 8.jpg
|wdid= Q115959032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578226 |long= 42.058486 |precise= yes
|name= Главный корпус № 2 - тюрьма
|knid= 3321028000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание тюрьмы воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578073 |long= 42.058734 |precise= yes
|name= Южный флигель
|knid= 3321025000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703440005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание воинского начальника воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578342 |long= 42.058155 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 3321026000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610680730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_северный флигель воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь тюремная
|knid= 3321029000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 2
|year=1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578691 |long= 42.058172 |precise= yes
|name= Здание пожарного депо
|knid= 3321030000
|knid-new= 331510340360004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 3
|year= 1858 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром пл.Революции,3 Пожарное депо.JPG
|wdid= Q115959039
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==С==
===улица Свердлова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578223 |long= 42.043120 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321031000
|knid-new= 332611471320005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 7
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 7.jpg
|wdid= Q115978042
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_34
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577913 |long= 42.043425 |precise= yes
|name= Дом художника, академика живописи Ивана Семеновича Куликова, в котором он жил с 1882 г. и умер в 1941 г.
|knid= 3310094000
|knid-new= 331510340380006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 9
|year= |author=
|description=
|image= Муром Сверлова 9 дом Куликова.jpg
|wdid= Q115978039
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574540 |long= 42.046475 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода (?)
|knid= 3321032000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 20а
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 20А.jpg
|wdid= Q115978043
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.574605 |long= 42.045833 |precise= yes
|name= Дом Нехорошева
|knid= 3321033000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 23
|year= XIX в. |author=
|description= Принадлежал вдове Глафире Макарьевне Нехорошевой, по завещанию пожизненно. Снесён в 2010-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Гаврилова
|knid= 3321034000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Советская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578337 |long= 42.056412 |precise= yes
|name= Синематограф «Люкс»
|knid= 3321035000
|knid-new= 331510340390004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 2а
|year= XX в. |author=
|description= В ЕГРОКН указан неточный адрес - "Советская, 2", и соответственно приведено фото не того здания (обычного жилого дома)
|image= Муром,_синематограф Люкс, Советская, 2а.jpg
|wdid= Q115978044
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya street 2, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578002 |long= 42.055117 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321036000
|knid-new= 331510340260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 6
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,6.JPG
|wdid= Q115978045
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578359 |long= 42.055544 |precise= yes
|name= Дом Устинова
|knid= 3321037000
|knid-new= 331510340250005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Сейчас в здании расположена Федеральная служба судебных приставов (ОСП г. Муром)
|image= 20150621 Муром Советская,7 Дом Устинова.JPG
|wdid= Q115978046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578196 |long= 42.053724 |precise= yes
|name= Усадьба Тагунова
|knid= 3321038000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description= Усадьба принадлежала купцу 1-й гильдии П.Е. Тагунову. Бывший корпус бань
|image= Муром,_усадьба Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978047
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578163 |long= 42.053531 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321039000 |complex= 3321038000
|knid-new= 331510343190005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621_Муром Советская,11 Усадьба Тагунова (быв.бани).JPG
|wdid= Q115978048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578329 |long= 42.053647 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321040000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978049
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577919 |long= 42.052458 |precise= yes
|name= Аптека Антоненко-Зощенко
|knid= 3321041000
|knid-new= 331610703340005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,13 аптека1.jpg
|wdid= Q115978050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16112016_62
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577805 |long= 42.051992 |precise= yes
|name= Дом Тагуновых
|knid= 3321042000
|knid-new= 331510341420004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,15 Дом Тагуновых.JPG
|wdid= Q115978051
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576984 |long= 42.050111 |precise= yes
|name= Банк торгово-промышленный
|knid= 3321043000
|knid-new= 331510343210005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 16.jpg
|wdid= Q115978052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577757 |long= 42.051760 |precise= yes
|name= Дом Авалкина
|knid= 3321044000
|knid-new= 331510341480004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 17
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,17 Дом Авалкина.JPG
|wdid= Q115978053
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577609 |long= 42.051126 |precise= yes
|name= Дом Гулявской
|knid= 3321045000
|knid-new= 331510341470004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 21
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,21 Дом Гулявской.JPG
|wdid= Q115978054
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577606 |long= 42.050729 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова с палаткой
|knid= 3321046000 |complex= 3321046000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23, 23а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978055
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577504 |long= 42.050606 |precise= yes
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3330011001 |complex= 3321046000
|knid-new= 331510342320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978065
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577571 |long=42.050890 |precise= yes
|name= Палатка Мяздрикова |knid= 3330011000 |complex=3321046000
|knid-new= 331510341520004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23а
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23А Палатка Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978064
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.576367 |long= 42.047263 |precise= yes
|name= Дом Сосульникова (Помещение первого большевистского Комитета в 1917 году)
|knid= 3300472000
|knid-new= 331510341390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description= Вариант описания: дом, в котором в августе 1917 года проходили встречи и собрания членов Муромского комитета РСДРП(б)
|image= Муром, Советская, 24.jpg
|wdid= Q115978033
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576237 |long= 42.046675 |precise= yes
|name= Дом купца Деева
|knid= 3321047000
|knid-new= 331510341050004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 28
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 28.jpg
|wdid= Q115978056
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.577232 |long= 42.049341 |precise= yes
|name= Аптека городская
|knid= 3321048000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 29
|year= 1895 г. |author=
|description= Здание не сохранилось, на его месте в 2011 году построено современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.584009 |long= 42.057756 |precise= yes
|name= Дом мещанки Тагуновой
|knid= 3321049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 1
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Tagunova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978057
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583593 |long= 42.057269 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321050000
|knid-new= 331510343020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 2
|year= 1830 г. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house 1830 Murom.JPG
|wdid= Q115978058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583840 |long= 42.056695 |precise= yes
|name= Дом Каратыгина
|knid= 3300516000
|knid-new= 331510342950005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 3
|year= 1840-1860 гг. |author=
|description=
|image= Дом Каратыгина.Муром.1837 год 01.JPG
|wdid= Q115978035
|wiki= Дом Каратыгина
|commonscat= Karatygin house (Murom) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583242 |long= 42.055654 |precise= yes
|name= Дом купца Емельянова
|knid= 3321051000
|knid-new= 331510341030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 6
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Дом можно считать одним из первых кирпичных жилых строений, возведенных в Муроме в конце XVIII в. Принадлежал купеческому сыну С.М. Емельянову, занимавшемуся кожевенным производством, а потом торговлей полотном
|image= Emelyanov house XVIII century. Murom.JPG
|wdid= Q115416668
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583535 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Дом мещанина Масленникова
|knid= 3321052000
|knid-new= 331510341040004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 9
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslennikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978059
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583007 |long= 42.054514 |precise= yes
|name= Дом крестьянки Масловой
|knid= 3321053000
|knid-new= 331510341020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978060
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582621 |long= 42.055042 |precise= yes
|name= Усадьба врача Фортунатова
|knid= 3301454000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331520341060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978037
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582635 |long= 42.054795 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301454001 |complex= 3301454000
|knid-new= 331510341060015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= Fortunatov_summer house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582557 |long= 42.055199 |precise= no
|name= Дом летний врача Фортунатова
|knid= 3321054000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331610680720004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12-а
|year= XIX в. |author=
|description= На фото в ЕГРОКН - флигель. Возможно, это тот же объект под другим названием, а возможно, это здание, находящееся за флигелем во дворе
|image=
|wdid= Q115978061
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582487 |long= 42.054936 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3321055000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Fortunatov fligel XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978062
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582630 |long= 42.055241 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321056000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978063
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===улица Льва Толстого===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580274 |long= 42.047201 |precise= yes
|name= Дом Засухина
|knid= 3301455000
|knid-new= 331510342310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 6
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Л.Толстого,6 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115859720
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579303 |long= 42.047109 |precise= yes
|name= Училище земское
|knid= 3321057000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 11
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 11, фото 1.jpg
|wdid= Q115859750
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577244 |long= 42.048734 |precise= yes
|name= Комплекс земской управы
|knid= 3301456000 |complex= 3301456000
|knid-new= 331520352170005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= Адрес по ЕГРОКН - Льва Толстого, 13,15, но дом номер 15 - жилой, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image= Муром,_комплекс земской управы.jpg
|wdid= Q115416570
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578884 |long= 42.047479 |precise= yes
|name= Управа
|knid= 3301456001 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Л. Толстого, 13.jpg
|wdid= Q115416571
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579148 |long= 42.047302 |precise= no
|name= Палатка
|knid= 3301456002 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170025
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859721
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578923 |long= 42.046899 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3301456003 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170035
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы.
|image=
|wdid= Q115859722
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578590 |long= 42.047181 |precise= no
|name= Флигель № 1
|knid= 3321058000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859757
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579088 |long= 42.047072 |precise= no
|name= Флигель № 2
|knid= 3321059000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578583 |long= 42.047349 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3321060000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859767
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576009 |long= 42.049096 |precise= yes
|name= Дворец культуры им. 1100-летия Мурома
|knid= 3321061000
|knid-new= 331510350060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 23
|year= 1962 г. |author=
|description=
|image= Дворец_культуры Муром.jpg
|wdid= Q94575240
|wiki= Муромский городской театр
|commonscat= Palace of Culture 1100th Anniversary of Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575493 |long= 42.049866 |precise= yes
|name= Дом Русакова
|knid= 3301457000
|knid-new= 331510350260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 27
|year= 1890 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором в декабре 1917 года проходил Муромский уездный крестьянский съезд (установлена мемориальная доска). Сейчас в здании расположена городская типография
|image= 20150618 ул.Л.Толстого,27 дом Русакова.JPG
|wdid= Q115859723
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573200 |long= 42.052600 |precise= yes
|name= Здание реального училища
|knid= 3301458000
|knid-new= 331510349940005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 40
|year= 1875 г. |author=
|description= Сейчас в здании расположена школа №16
|image= Муром, Льва Толстого, 40, реальное училище.jpg
|wdid= Q55658596
|wiki= Муромское реальное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573457 |long= 42.051343 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301459000
|knid-new= 331510350010005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 41
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 41.jpg
|wdid= Q115859724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587314 |long= 42.055056 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321063000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 5
|year= 1880 г. |author=
|description= Перестроен
|image= Муром,_Февральский переулок, 5.jpg
|wdid= Q115859774
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587489 |long= 42.055079 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321064000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Практически разрушен
|image= Муром,_Февральский переулок, 6.jpg
|wdid= Q115859779
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.570902 |long= 42.009373 |precise= yes
|name= Бывшие паровозостроительные и паровозоремонтные мастерские - позже тепловозостроительный завод им. Ф.Э. Дзержинского
|knid= 3300000123
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муромский район
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Филатова
|year= 1912-1916 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ДК завода Муромтепловоз.jpg
|wdid= Q117174421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Кладбища==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580482 |long= 42.030376 |precise= yes
|name= Братское кладбище 565 советских воинов, умерших от ран в годы Великой Отечественной войны
|knid= 3300473000
|knid-new= 331510248610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_мемориал Великой Отечественной войны на Напольном кладбище.jpg
|wdid= Q115978034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580818 |long= 42.031023 |precise= no
|name= Могила и надгробный памятник над прахом муромских краеведов XIX в. Н.Г. И Е.П. Добрынкиных
|knid= 3300000134
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118131170
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579350 |long= 42.032516 |precise= yes
|name= Могила Н.А. Зворыкина (1854-1884), магистранта МГУ, физика
|knid= 3300000115
|knid-new= 331510384910005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description= В одном из вариантов старой базы написано, что это могила К.А. Зворыкина (1861-1928), одного из основоположников науки о резании металлов, брата Н.А. Зворыкина. На самом деле К.А. Зворыкин умер и похоронен в Киеве
|image= Муром,_могила Н.А Зворыкина.jpg
|wdid= Q123356637
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.С. Куликова (1875-1941), художника, академика живописи
|knid= 3300476000
|knid-new= 331510385120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром могила И.С.Куликова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.Т. Экземплярского (1898-1932 гг.) - участника гражданской войны, награжденного орденом Красного Знамени
|knid= 3300000136
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535865 |long= 41.958315 |precise= yes
|name= Могила В.И. Кружалова (1915-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300549000
|knid-new= 331510322420005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Кружалова В.И.jpg
|wdid= Q123356638
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535873 |long= 41.958211 |precise= yes
|name= Могила И.В. Фадеева (1923-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300550000
|knid-new= 331510322350005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Фадеева И.В.jpg
|wdid= Q123356639
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535889 |long= 41.957969 |precise= yes
|name= Могила В.И. Филатова (1918-1973), Героя Советского Союза
|knid= 3300551000
|knid-new= 331510322390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Филатова В.И.jpg
|wdid= Q123356643
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Городской округ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577793 |long= 41.973745 |precise= yes
|name= Братская могила воинов, умерших от ран (1941-1945)
|knid= 3300548000
|knid-new= 331610680820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Александровка |munid= Q4061281
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Воинский мемориал д.Александровка Муромского района.jpg
|wdid= Q115978036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.605981 |long= 42.044046 |precise= yes
|name= Дом, где родился и жил Герой Советского Союза М.И. Быков, погибший при прорыве линии Маннергейма в 1940 году
|knid= 3300000130
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= Первомайская улица, 75
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, дом Быкова, Первомайская, 75.jpg
|wdid= Q118128792
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.607235 |long= 42.030763 |precise= yes
|name= Могила С.В. Шилова (1910-1968), Героя Советского Союза
|knid= 3300474000
|knid-new= 331510322400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, кладбище, могила ГСС Шилова С.В.jpg
|wdid= Q118131174
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Разное==
{{monument |type= settlement |status=
|lat= 55.580854 |long= 42.053839 |precise= yes
|name= Древнерусский город Муром
|knid= 3300000419
|knid-new= 332131421720005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= автострада Владимир - Муром
|year= IX-XIX вв. |author=
|description=
|image= Панорама Мурома.jpg
|wdid= Q162677
|wiki= Муром
|commonscat= Murom |protection= Р
|link=
|document= d03122020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.563352 |long= 42.064442 |precise= no
|name= Место проведения собраний социал-демократических кружков (1902-1903) и революционных митингов (1905-1906)
|knid= 3300466000
|knid-new= 331630678450005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= овраг Бучиха, южная окраина города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой города Мурома
|knid= 3300456000
|knid-new= 331640680830006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= центральная часть города, Окский сад, Богатырева гора, торговая площадь
|year= X - XIX вв. |author=
|description=
|image= Olearius Murom.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.57923 |long= 42.057812 |precise= no
|name= Кремль
|knid= 3330008000
|knid-new= 331640682430006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции и Окский сад
|year= VIII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q56126428
|wiki= Муромский кремль
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Николо-Набережное селище
|knid= 3300459000
|knid-new= 331640680860006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= близ церкви Николы Набережного
|year= VIII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Кожевники»
|knid= 3300457000
|knid-new= 331640682450006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= территория Воскресенского кладбища
|year= XII-XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.548333 |long= 42.081389 |precise= no
|name= Карачаровская стоянка
|knid= 3300460000
|knid-new= 331640680890006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова, левый берег Карачаровского оврага, под дамбой
|year= верхний палеолит |author=
|description=
|image=
|wdid= Q19844123
|wiki= Карачарово (стоянка)
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище, селище и могильник
|knid= 3310095000
|knid-new= 331640680870006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= берег р. Ока, Красноармейский овраг
|year= VIII-XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник и селище
|knid= 3330009000 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description= Также в старой базе имеется адресация по пос. Муромский (в документе комплекс привязан лишь к д. Подболотня)
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник
|knid= 3300000553 |complex= 3330009000
|knid-new= 331640680840006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= юго-западная часть поселка, левый берег р. Илевна
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевское селище
|knid= 3300000554 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Дмитриево-Слободское городище
|knid= 3310086000
|knid-new= 331640680850006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= северо-восточная окраина
|year= кон. I тыс. до н.э. - нач. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка неолита и бронзового века «Дмитриево-Слободская» |knid= 3320275000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address=северо-восточная окраина
|year=III-II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Якиманское селище (дьякова типа)
|knid= 3300458000
|knid-new= 331640680880006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= территория бывшей Якиманской Слободы
|year= ранний железный век |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курган
|knid= 3300461000
|knid-new= 331741251950006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= с. Петушки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d04101968
|d07081985
|d02121988
|d13011995
|d18081995
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d16112016_62
|d20072018
|d31072018
|d03122020
|d01072026_30
|d01072026_31
|d01072026_34
}}
{{footer|type=Наследие}}
gkpaggina9uyqtv9seoytudx6tv12tq
777001
777000
2026-09-12T03:36:11Z
Mib5578
34937
/* Октябрьская улица */ Обновлён объект Купеческий дом
777001
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=55.5730|long=42.0485|zoom=14|districtid=Q162677|banner=}}
{{monument-link|l2g|'''[[Муром]]'''}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 1)|улицы от А до Л]]'''|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муромский район|Муромский район]]'''}}
==М==
===улица Мечникова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576125 |long= 42.063544 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской иконы Божией Матери (Ново-Козьмодемьянская)
|knid= 3300488000
|knid-new= 361310011480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 1
|year= 1804-1838 гг. |author=
|description= Возведена на средства местного купца М.И. Елина. В 1832 году на средства купца К.Т. Киселева к храму была пристроена колокольня, в 1838 году — трапезная, где был создан алтарь во имя иконы Божией Матери «Всех скорбящих радости»
|image= Вид на Церковь Смоленской иконы Божией Матери Муром 4.JPG
|wdid= Q4501019
|wiki= Храм Смоленской иконы Божией Матери (Муром)
|commonscat= Church of the Theotokos of Smolensk (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 00986
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.575866 |long= 42.062631 |precise= yes
|name= Дом Иванова
|knid= 3320978000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 5
|year= 1860 г. |author=
|description= Сгорел в 2013-2015 гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575682 |long= 42.061600 |precise= yes
|name= Дом Гундобиных-Жадиных
|knid= 3320979000
|knid-new= 331510340350004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 9
|year= 1880 г. |author=
|description= Усадебный комплекс купцов, потомственных почетных граждан И.И. и Д.И. Гундобиных. Кирпичная двухэтажная постройка – корпус бывшей полотняной фабрики. Здание потеряло оригинальный вид из-за обшивки сайдингом
|image= Муром,_дом Гундобиных-Жадиных, Мечникова, 9.jpg
|wdid= Q115859740
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573745 |long= 42.054950 |precise= yes
|name= Училище городское
|knid= 3320980000
|knid-new= 331510353360005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 20
|year= 1898 г. |author=
|description=
|image= Муром, Мечникова, 20.jpg
|wdid= Q115859741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572477 |long= 42.049191 |precise= yes
|name= Комплекс винного завода
|knid= 3320981000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510352310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28, 28а, 28б, 28в
|year= XIX в. |author=
|description= В 1918 году здесь заседал Военно-революционный совет Советской Республики, расквартированный в то время в Муроме. Сейчас помещения используются под различные склады и производства.
|image= Муром,_комплекс винного завода, Мечникова, 28.jpg
|wdid= Q115416620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571458 |long= 42.048863 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода
|knid= 3330124000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510351260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом служителя винного завода, Мечникова, 28а.jpg
|wdid= Q115416669
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573147 |long= 42.050472 |precise= yes
|name= Жилой дом для служащих банка
|knid= 3320982000
|knid-new= 331510340410004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 39
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом жилой для служащих банка, Мечникова, 39.jpg
|wdid= Q115859742
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578788 |long= 42.050537 |precise= yes
|name= Ансамбль жилых домов
|knid= 3330125000 |complex=3330125000
|knid-new= 331520359120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 и 2 кварталы
|year= нач. - кон. XIX в.
|description= В документе именно такая датировка и адресация (видимо, имелась в виду застройка Московской улицы между улицами Ленина и Льва Толстого, составляющая цельный ансамбль), однако в ЕГРОКН написано "нач. XIX – кон. XX в." и даны координаты на современную частную застройку в конце улицы, что представляется ошибочным
|image= 20150624 Муром Московская улица.JPG
|wdid= Q115416670
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579222 |long= 42.051564 |precise= yes
|name= Дом Шестаковой
|knid= 3320983000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340710005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 / улица Ленина
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 17
|image= Муром, ул. Московская, 1.jpg
|wdid= Q115416622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578931 |long=42.051969 |precise=yes
|name= Дом Вощинина |knid= 3320984000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|year=XIX в.
|address= Московская улица, 2 / улица Ленина
|description= Первоначально здание принадлежало купцам Зубчениновым. Впоследствии дом выкупил купец 2-й гильдии А.И. Вощинин. В 1903 г. он надстроил второй этаж и открыл первый в Муроме универсальный магазин
|image= Муром, Московская, 2, фото 2.jpg
|wdid= Q115416625
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579084 |long=42.051185 |precise=yes
|name= Дом Зайцевых |knid= 3300489000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 3
|description=
|year=XIX в.
|image= Муром, Московская, 3.jpg
|wdid= Q115416519
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578850 |long=42.051491 |precise=yes
|name= Дом Соколова |knid= 3300490000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 4
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,4 Дом Соколова.JPG
|wdid= Q115416521
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578976 |long=42.050617 |precise=yes
|name= Дом Каратыгина |knid= 3300491000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 5
|year= 1860 г.
|description=
|image=Дом Каратыгина Московская, 5 Муром 4.JPG
|wdid= Q115416524
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578801 |long=42.051261 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3300492000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 6
|year= 1850 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 6.jpg
|wdid= Q115416525
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578861 |long=42.050051 |precise=yes
|name= Дом Зайцевой |knid= 3320985000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340700005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 7
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, ул. Московская, 7.jpg
|wdid= Q115416626
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578731 |long=42.051009 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3320986000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 8
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 8.jpg
|wdid= Q115416629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578835 |long=42.049829 |precise=yes
|name= Дом Хохлова |knid= 3320987000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 9
|year=XIX в.
|description= Дом принадлежал купцу 2-й гильдии С.А. Хохлову, церковному старосте Христорождественской церкви и городскому голове (1884-1888). Занимался водочной торговлей
|image= Муром, ул. Московская, 9.jpg
|wdid= Q115416631
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578642 |long=42.050564 |precise=yes
|name= Дом Шестакова |knid= 3300493000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 10
|year= 1880 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,10 Дом Шестакова.JPG
|wdid= Q115416528
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578725 |long=42.049526 |precise=yes
|name= Дом Королькова |knid= 3300494000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 11
|year= 1830 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,11 Дом Королькова.JPG
|wdid= Q115416530
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578567 |long=42.050293 |precise=yes
|name= Дом Калинина |knid= 3300496000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 12
|year=XIX в.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,12 Дом Калинина.JPG
|wdid= Q115416532
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578666 |long=42.049228 |precise=yes
|name= Дом купца Голубева |knid= 3301452000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339630005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 13
|year=XIX в.
|description= В этом здании расположен Выставочный центр историко-художественного музея, где проводятся временные выставки, а в верхних залах выставка посвящена истории города
|image= 20150624 Муром Московская,13 Дом Голубева.JPG
|wdid= Q115416569
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.578450 |long=42.049671 |precise= yes
|name= Дом Неуструева
|knid= 3300495000 |complex=3330125000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 14
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,14 Дом Неустроева.JPG
|wdid= Q115416531
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578387 |long=42.049440 |precise=yes
|name= Дом Айновых |knid= 3300498000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 16
|year= 1830 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,16 Дом Айновых2.JPG
|wdid= Q115416533
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578349 |long= 42.047836 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения
|knid= 3300497000
|knid-new= 331510339600005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 15а
|year= 1729 г. |author=
|description= Построена на пожертвования бургомистра В. Смольянинова, комиссара О.И. Названова и бывшего подьячего А. Герасимова. Первоначально храм был деревянным, но постоянного горел и восстанавливался. Каменным стал в XIX веке. В 1922 году храм был закрыт и разорен, в 1929 году в здании устроили школу первой ступени. Полностью восстановлена к 2000 г.
|image= Вознесенская церковь, Муром (39840042995).jpg
|wdid= Q93429863
|wiki= Собор Вознесения Господня (Муром)
|commonscat= Ascension Cathedral, Murom |protection= Р
|link=
|sobory= 01325
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578157 |long= 42.047080 |precise= yes
|name= Дом купцов Шестаковых
|knid= 3300499000
|knid-new= 331510340640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 17
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 1
|image= Московская, 17. Муром (26186835467).jpg
|wdid= Q115416534
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578011 |long=42.048812 |precise=yes
|name= Дом мещанина Щелокова |knid= 3320988000
|knid-new= 331510340240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 20 / улица Льва Толстого
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 20.jpg
|wdid= Q115416633
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Яковлевых
|knid= 3300500000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description= На этом месте построено новое здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577964 |long= 42.046083 |precise= yes
|name= Синематограф «Унион»
|knid= 3300501000
|knid-new= 331510351200004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 23
|year= XIX в. |author=
|description= В старой базе - дом 21 (такого адреса сейчас нет). В советское время - кинотеатр "Прогресс"
|image= Муром,_синематограф Унион, Московская, 23.jpg
|wdid= Q115416537
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577832 |long=42.047257 |precise=yes
|name= Дом купца Яковлева |knid= 3320989000
|knid-new= 331510340730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 24
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,24 Дом Яковлевых.JPG
|wdid= Q115416634
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.577717 |long=42.046710 |precise= yes
|name= Дом купца Коржикова
|knid= 3300502000
|knid-new= 331510340280004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 26
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,26 Дом Коржикова.JPG
|wdid= Q115416539
|wiki=
|commonscat= |protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577621 |long=42.046189 |precise=yes
|name= Дом купца Каратыгина |knid= 3300503000
|knid-new= 331510354000004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 28
|year= 1890 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,28 Дом Каратыгина.JPG
|wdid= Q115416542
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577393 |long= 42.043754 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3300504000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 33
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Moskovskaya street murom vladimir oblast may 2016.jpg
|wdid= Q115416543
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Константиновой
|knid= 3300505000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description= Снесен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3300506000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 36
|year=кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576989 |long=42.043510 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300507000
|knid-new= 331510349970004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,38.JPG
|wdid= Q115416544
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576905 |long=42.043102 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300508000
|knid-new= 331510349920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38а
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 40 (на доме висит номер 38а)
|image= 20150624 Муром Московская,38А.JPG
|wdid= Q115416546
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577063 |long=42.042284 |precise=yes
|name= Дом Константиновой |knid= 3300509000
|knid-new= 331510340270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 39
|year= 1850 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,39 Дом Константиновой.JPG
|wdid= Q115416547
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576639 |long=42.041887 |precise=yes
|name= Дом купца Засухина |knid= 3300510000
|knid-new= 331510349910004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 46
|year=кон. XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,46 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115416549
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576051 |long= 42.037716 |precise= yes
|name= Дом Мошенцева
|knid= 3300511000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 67
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Муром, Московская, 67.jpg
|wdid= Q115416550
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575379 |long=42.036724 |precise=yes
|name= Дом мещан Евстафьевых |knid= 3300512000
|knid-new= 331510353430004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 82
|year= 1912 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 82.jpg
|wdid= Q115416552
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576492 |long= 42.065844 |precise= yes
|name= Церковь бессребреников Космы и Дамиана (Космодамианская, Козьмодемьянская)
|knid= 3310092000
|knid-new= 331510338170006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 6
|year= 1556-1565 гг. |author=
|description= По преданию, возведена на месте шатра Ивана Грозного во время его похода на Казанское ханство в 1552 году. 12-метровый 32-гранный каменный шатер обрушился в XIX в. Ныне храм не действует, однако внешне отреставрирован - силами Троицкого монастыря установлен меньший по высоте шатер
|image= Murom church cd 2.jpg
|wdid= Q60732810
|wiki= Храм Космы и Дамиана (Муром)
|commonscat= Saints Cosmas and Damian Church (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00629
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572910 |long= 42.069460 |precise= yes
|name= Фабрика полотняная
|knid= 3300000516
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 16
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Муром,_полотняная фабрика, Набережная, 16.jpg
|wdid= Q115959011
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572179 |long= 42.070036 |precise= yes
|name= Дом Суздальцевых
|knid= 3320990000
|knid-new= 331510340840004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 19
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Набережная, 19, МЧС.jpg
|wdid= Q115959018
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570935 |long=42.071617 |precise=yes
|name= Комплекс построек комбината «Красный луч» |knid= 3320991000
|knid-new=331510353730004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 25
|year=ХХ в.
|description=
|image= A.V. Smirnov - Red Ray factory buildings.jpg
|wdid= Q115416636
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==О==
===Окский парк===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579293 |long= 42.060005 |precise= yes
|name= Мемориальный щит на месте избиения полицией участников маевки 1 мая 1906 года
|knid= 3300000129
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский парк
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_стела на месте расправы над участниками маёвки 1906 г., Окский парк.jpg
|wdid= Q118139763
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Фонтан
|knid= 3320992000
|knid-new= 331510350030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= парк им. В.И. Ленина (Окский)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Окский съезд===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579943 |long= 42.058277 |precise= yes
|name= Дом настоятеля Богородицкого собора
|knid= 3320993000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом настоятеля Богородицкого собора, Окский съезд, 1.jpg
|wdid= Q115959019
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581185 |long= 42.061122 |precise= yes
|name= Сооружения водопроводные
|knid= 3300000413 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12; площадь Крестьянина; Первомайская улица; Советская улица, 13а
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= Муром,_комплекс водозаборных сооружений, Окский съезд, 12.jpg
|wdid= Q115959006
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581178 |long= 42.061460 |precise= yes
|name= Здание водозаборного узла (водокачка)
|knid= 3300000414 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510340860005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Водокачка.JPG
|wdid= Q115959008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581082 |long= 42.061323 |precise= yes
|name= Труба трехъярусная (четырехгранная)
|knid= 3300000415 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Труба.JPG
|wdid= Q115959009
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580681 |long= 42.052764 |precise= yes
|name= Предтеченский фонтан
|knid= 3300000401 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1864 г. |author=
|description= Фонтан являлся частью городского водопровода, устроенного городским головой А.В. Ермаковым
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578026 |long= 42.053019 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 3300000416 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510287960005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина (Советская улица, 13-а)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Murom Water Tower.jpg
|wdid= Q113676150
|wiki= Водонапорная башня (Муром)
|commonscat= Water Tower, Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570245 |long= 42.063493 |precise= yes
|name= Водоразборная колонка
|knid= 3321017000 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510396820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица / Красногвардейская улица
|year= 1864 г. |author=
|description= В 1996 г. на основе оригинального здания водоразборной колонки была сооружена часовня во имя иконы Божией Матери "Неупиваемая Чаша" (приписана к муромскому Спасо-Преображенскому монастырю)
|image= Муром,_водоразборная колонка, Первомайская улица.jpg
|wdid= Q115959025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01329
|document= d08101998
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571644 |long= 42.063015 |precise= yes
|name= Дом Курицыных
|knid= 3320995000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Октябрьская, 1.jpg
|wdid= Q115859743
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570858 |long= 42.061048 |precise= yes
|name= Купеческий дом
|knid= 3320996000
|knid-new= 332611470420005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 10
|year= 2-я пол. XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Дегтярева, Октябрьская, 10.jpg
|wdid= Q115859744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_30
}}
==П==
===Первомайская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578869 |long= 42.056777 |precise= yes
|name= Приют Ермакова
|knid= 3320997000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 1
|year= 1800 г., 1824 г. |author=
|description= Здание изначально было одноэтажным. В 1863 году на средства городского головы А.В. Ермакова надстроен второй этаж. На первом этаже находилась богадельня, на втором — приют для незаконнорожденных детей-подкидышей. В здании ныне расположены морская школа ДОСААФ и складские помещения
|image= 20150617 Муром быв.приют Ермакова Первомайская 1.jpg
|wdid= Q115416639
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580382 |long= 42.056468 |precise= yes
|name= Усадьба Зворыкиных
|knid= 3300515000 |complex= 3300515000
|knid-new= 331611257130005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description= В этом доме в семье купца первой гильдии родился основоположник современного телевидения В.К. Зворыкин (1888-1982). Также это здание, в котором располагалась Окская биологическая станция, основанная в начале 1920-х годов ученым биологом В.И. Жадиным, и был основан краеведческий музей, где В.И. Жадин был первым директором
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Усадьба Зворыкиных.JPG
|wdid= Q4308181
|wiki= Муромский историко-художественный музей
|commonscat= Murom museum of Art and History |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.580223 |long=42.056179 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300515001 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year=XIX в.
|description= В здании с 1919 г. расположен Муромский историко-художественный музей
|image=Murom museum 02.jpg
|wdid= Q115416554
|wiki=
|commonscat=Building of Murom museum |protection=Р
|link=
|document=d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580177 |long= 42.056737 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3320998000 |complex= 3300515000
|knid-new= 332111353640005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959020
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580491 |long= 42.056036 |precise= yes
|name= Каретник
|knid= 3320999000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959022
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580391 |long= 42.055920 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3321000000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Сторожка.JPG
|wdid= Q115959023
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577037 |long= 42.058394 |precise= yes
|name= Здание торговой лавки купца Мяздрикова
|knid= 3321001000
|knid-new= 331510340850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 5
|year= XX в. |author=
|description= На фасаде отреставрирован необычный барельеф
|image= Торговая лавка Мяздрикова ХХ в. Первомайская, 5 Муром 1.JPG
|wdid= Q115416640
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 5, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579854 |long=42.056018 |precise=yes
|name= Городская управа |knid= 3301013000
|knid-new= 331510342020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 6
|year= 1815 г.
|description= Здание Муромской городской Думы выстроено на средства горожан. Ныне в здании расположена художественная галерея МИХМ "Русское и западноевропейское искусство XVII-XIX вв.". Настоящим украшением интерьера является чугунная ажурная лестница начала XIX века
|image=Худож. галерея Муромского ист.-худож. музея в Здании городской управы XIX в. Первомайская,6 2.JPG
|wdid= Q115416561
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 6, Murom |protection=Р
|link=
|document=d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577388 |long= 42.058994 |precise= yes
|name= Дом Гладковой
|knid= 3321002000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 10
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купеческой вдове А.А. Гладковой. В этом доме родился русский советский драматург и киносценарист А.К. Гладков (1912-1976), по его пьесе был снят фильм "Гусарская баллада" (1962, реж. Э. Рязанов)
|image= Gladkova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416643
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 10, Murom |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576693 |long=42.058849 |precise=yes
|name= Книжный магазин служащей Войтас |knid= 3321003000
|knid-new= 331510341850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 11
|year=1903 г.
|description= Здание принадлежало жене коллежского асессора М.А. Войтас (Доброхотовой)
|image= Здание магазина Войтас, XX в. ул. Первомайская, 11 Муром.JPG
|wdid= Q115416646
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576338 |long=42.059546 |precise=yes
|name= Дом купцов Лихониных |knid= 3321004000
|knid-new= 331510340790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 14
|year=1816 г.
|description=
|image= 15 Lihonin house 1816. Murom.JPG
|wdid= Q115416647
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574495 |long= 42.060942 |precise= yes
|name= Дом купца Вощинина
|knid= 3321005000
|knid-new= 331510349990005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 22, 22в
|year= 1846 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Первомайская, 22 Дом купца Вощинина, 1846 г..JPG
|wdid= Q115416649
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575207 |long=42.059501 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3301576000
|knid-new= 331510340800005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 23 / улица Мечникова
|year=XVIII - XIX вв.
|description=Сейчас здание полуразрушено, отсутствует крыша
|image=20150618 Муром Первомайская,23 дом Киселева.jpg
|wdid= Q115416574
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 23, Murom |protection=Р
|link=
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.574435 |long=42.060424 |precise=yes
|name= Дом мещанина Серебренникова |knid= 3321006000
|knid-new= 331510341960004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 31
|year=XX в.
|description=
|image= Serebrennikov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416651
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573130 |long=42.061944 |precise=yes
|name= Дом мещанина Деева |knid= 3321007000
|knid-new= 331510340830004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 34
|year=1880 г.
|description=
|image= Deev house 1880.Murom.JPG
|wdid= Q115416652
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574044 |long= 42.060508 |precise= yes
|name= Дом (с палаткой) купца Мяздрикова
|knid= 3330126000 |complex= 3330126000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35, 37
|year= XIX в. |author=
|description= В ЕГРОКН дом и палатка перепутаны адресами и фотографиями
|image= Муром,_дом с палаткой купца Мяздрикова, Первомайская, 35-37.jpg
|wdid= Q115959041
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574121 |long=42.060662 |precise= yes
|name= Палатка купца Мяздрикова
|knid= 3330126001 |complex=3330126000
|knid-new= 331510341800004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov palatka XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416671
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574017 |long=42.060702 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321008000 |complex=3330126000
|knid-new= 331510354010004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 37
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416654
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.572598 |long=42.062298 |precise=yes
|name= Дом купцов Суздальцевых-Ушаковых |knid= 3321009000
|knid-new= 331510341860004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 36 / улица Лакина
|year=1896 г.
|description=Школа № 12
|image= Suzdaltsev-Ushakov house 1896.Murom.JPG
|wdid= Q115416656
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573745 |long=42.060936 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3321010000
|knid-new= 331510341810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 39 / Комсомольская улица
|year=1860 г.
|description=
|image= Kiselev house 1860.Murom.JPG
|wdid= Q115416657
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572482 |long= 42.061848 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3321011000
|knid-new= 331510342240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 43 / улица Лакина
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Zvorykin house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416659
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.571540 |long=42.062492 |precise=yes
|name= Дом купца Дегтярева |knid= 3321012000
|knid-new= 331510341790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 47 / Октябрьская улица
|year=XIX в.
|description=
|image= Degtyarev house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416660
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570425 |long=42.063285 |precise=yes
|name= Флигель с лавкой мещанина Пехова |knid= 3321013000
|knid-new= 331510354020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 59
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 57
|image= Pehov fligel and shop XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416662
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.569873 |long= 42.063586 |precise= yes
|name= Дом с палаткой Полякова
|knid= 3330127000 |complex= 3330127000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65, 65а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом с палаткой Полякова, Первомайская, 65,65а.jpg
|wdid= Q115959043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570014 |long=42.063656 |precise=yes
|name= Дом крестьянина Полякова |knid= 3321014000 |complex=3330127000
|knid-new=331510340820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416663
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569872 |long=42.063766 |precise=yes
|name= Палатка крестьянина Полякова |knid=3330127001 |complex=3330127000
|knid-new=331510340320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65а
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov palatka XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416672
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569218 |long=42.064146 |precise=yes
|name= Дом мещанки Спиридоновой |knid= 3321015000
|knid-new= 331510350270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 75
|year=XX в.
|description=
|image= Spiridonova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416664
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569128 |long=42.064747 |precise=yes
|name= Дом мещан Корольковых |knid= 3321016000
|knid-new= 331510341820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 76 / улица Экземплярского
|year=1866 г.
|description=
|image= 27 Korolkov house 1866.Murom.JPG
|wdid= Q115416666
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581717 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Трактир Рассадина
|knid= 3321018000
|knid-new= 331510341980004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину д. Новинки Муромского уезда Д.А. Рассадину. Второй этаж сдавался под гостиничные номера, а на первом находилось кондитерское заведение Б.Р. Радвогина
|image= Traktir Rassadina XIX-XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115861601
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582026 |long= 42.056675 |precise= yes
|name= Дом Лучкиной
|knid= 3321019000
|knid-new= 331510341950004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Дом был построен во 2 пол. XIX в. купцом Тагуновым. На рубеже веков владельцем стал статский советник Лучкин. А в 1917 г. - крестьянин с. Карачарово Ф.Н. Зубков
|image= Luchkina house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959028
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582176 |long= 42.057268 |precise= yes
|name= Дом дворянки Бычковой
|knid= 3321020000
|knid-new= 331510341920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 9
|year= XX в. |author=
|description= В 1915 г. дом принадлежал дворянке М.Н. Бычковой
|image= Bychkova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959029
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582364 |long= 42.058133 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3321021000
|knid-new= 331510341930004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 15
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Плеханова, 15.JPG
|wdid= Q115959031
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.5821 |long= 42.060625 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Набережная)
|knid= 3310093000
|knid-new= 331510343250006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 27а
|year= 1700-1717 гг. |author=
|description=
|image= Николо-Набережная церковь.jpg
|wdid= Q4320760
|wiki= Николо-Набережная церковь
|commonscat= Church of Saint Nicolas (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00628
|document= d30081960
}}
===Привокзальная улица и площадь===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.563850 |long= 42.017017 |precise= yes
|name= Здание железнодорожного вокзала
|knid= 3301453000
|knid-new= 331510343330005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная улица, 1 (Привокзальная площадь, 5)
|year= 1912 г. |author= арх. А.В. Щусев
|description=
|image= A.V. Smirnov - Railway station in Murom.jpg
|wdid= Q4308159
|wiki= Муром I
|commonscat= Murom railway station |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.564495 |long= 42.017109 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза Н.Ф. Гастелло
|knid= 3300518000
|knid-new= 331510344270005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная площадь
|year= 1964 г. |author= арх. Н.А. Беспалов, ск. А.О. Бембель
|description=
|image= Муром, Привокзальная площадь, Памятник герою Советского Союза Гастелло Н.Ф., фото 2.jpg
|wdid= Q115859713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Р==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.578118 |long= 42.057601 |precise= yes
|name= Обелиск на месте, где в июле 1904 года под руководством М.И. Лакина проходил митинг и демонстрация рабочих и учащихся
|knid= 3300470000
|knid-new= 331510340480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции
|year= |author=
|description=
|image= Обелиск революция 1905.jpg
|wdid= Q115959012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578416 |long= 42.058491 |precise= yes
|name= Воинское присутствие
|knid= 3321022000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1807-1870 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ансамбль воинского присутствия, площадь Революции 1,2 2.jpg
|wdid= Q115978040
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578488 |long= 42.058704 |precise= yes
|name= Главный корпус № 1 - дом воинского начальника
|knid= 3321023000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1 / Первомайская улица, 8 (парк культуры и отдыха имени Ленина)
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_главный корпус 1 воинского присутствия, Первомайская, 8.jpg
|wdid= Q115959032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578226 |long= 42.058486 |precise= yes
|name= Главный корпус № 2 - тюрьма
|knid= 3321028000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание тюрьмы воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578073 |long= 42.058734 |precise= yes
|name= Южный флигель
|knid= 3321025000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703440005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание воинского начальника воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578342 |long= 42.058155 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 3321026000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610680730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_северный флигель воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь тюремная
|knid= 3321029000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 2
|year=1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578691 |long= 42.058172 |precise= yes
|name= Здание пожарного депо
|knid= 3321030000
|knid-new= 331510340360004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 3
|year= 1858 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром пл.Революции,3 Пожарное депо.JPG
|wdid= Q115959039
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==С==
===улица Свердлова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578223 |long= 42.043120 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321031000
|knid-new= 332611471320005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 7
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 7.jpg
|wdid= Q115978042
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_34
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577913 |long= 42.043425 |precise= yes
|name= Дом художника, академика живописи Ивана Семеновича Куликова, в котором он жил с 1882 г. и умер в 1941 г.
|knid= 3310094000
|knid-new= 331510340380006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 9
|year= |author=
|description=
|image= Муром Сверлова 9 дом Куликова.jpg
|wdid= Q115978039
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574540 |long= 42.046475 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода (?)
|knid= 3321032000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 20а
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 20А.jpg
|wdid= Q115978043
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.574605 |long= 42.045833 |precise= yes
|name= Дом Нехорошева
|knid= 3321033000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 23
|year= XIX в. |author=
|description= Принадлежал вдове Глафире Макарьевне Нехорошевой, по завещанию пожизненно. Снесён в 2010-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Гаврилова
|knid= 3321034000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Советская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578337 |long= 42.056412 |precise= yes
|name= Синематограф «Люкс»
|knid= 3321035000
|knid-new= 331510340390004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 2а
|year= XX в. |author=
|description= В ЕГРОКН указан неточный адрес - "Советская, 2", и соответственно приведено фото не того здания (обычного жилого дома)
|image= Муром,_синематограф Люкс, Советская, 2а.jpg
|wdid= Q115978044
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya street 2, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578002 |long= 42.055117 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321036000
|knid-new= 331510340260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 6
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,6.JPG
|wdid= Q115978045
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578359 |long= 42.055544 |precise= yes
|name= Дом Устинова
|knid= 3321037000
|knid-new= 331510340250005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Сейчас в здании расположена Федеральная служба судебных приставов (ОСП г. Муром)
|image= 20150621 Муром Советская,7 Дом Устинова.JPG
|wdid= Q115978046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578196 |long= 42.053724 |precise= yes
|name= Усадьба Тагунова
|knid= 3321038000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description= Усадьба принадлежала купцу 1-й гильдии П.Е. Тагунову. Бывший корпус бань
|image= Муром,_усадьба Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978047
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578163 |long= 42.053531 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321039000 |complex= 3321038000
|knid-new= 331510343190005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621_Муром Советская,11 Усадьба Тагунова (быв.бани).JPG
|wdid= Q115978048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578329 |long= 42.053647 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321040000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978049
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577919 |long= 42.052458 |precise= yes
|name= Аптека Антоненко-Зощенко
|knid= 3321041000
|knid-new= 331610703340005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,13 аптека1.jpg
|wdid= Q115978050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16112016_62
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577805 |long= 42.051992 |precise= yes
|name= Дом Тагуновых
|knid= 3321042000
|knid-new= 331510341420004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,15 Дом Тагуновых.JPG
|wdid= Q115978051
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576984 |long= 42.050111 |precise= yes
|name= Банк торгово-промышленный
|knid= 3321043000
|knid-new= 331510343210005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 16.jpg
|wdid= Q115978052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577757 |long= 42.051760 |precise= yes
|name= Дом Авалкина
|knid= 3321044000
|knid-new= 331510341480004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 17
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,17 Дом Авалкина.JPG
|wdid= Q115978053
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577609 |long= 42.051126 |precise= yes
|name= Дом Гулявской
|knid= 3321045000
|knid-new= 331510341470004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 21
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,21 Дом Гулявской.JPG
|wdid= Q115978054
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577606 |long= 42.050729 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова с палаткой
|knid= 3321046000 |complex= 3321046000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23, 23а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978055
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577504 |long= 42.050606 |precise= yes
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3330011001 |complex= 3321046000
|knid-new= 331510342320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978065
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577571 |long=42.050890 |precise= yes
|name= Палатка Мяздрикова |knid= 3330011000 |complex=3321046000
|knid-new= 331510341520004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23а
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23А Палатка Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978064
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.576367 |long= 42.047263 |precise= yes
|name= Дом Сосульникова (Помещение первого большевистского Комитета в 1917 году)
|knid= 3300472000
|knid-new= 331510341390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description= Вариант описания: дом, в котором в августе 1917 года проходили встречи и собрания членов Муромского комитета РСДРП(б)
|image= Муром, Советская, 24.jpg
|wdid= Q115978033
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576237 |long= 42.046675 |precise= yes
|name= Дом купца Деева
|knid= 3321047000
|knid-new= 331510341050004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 28
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 28.jpg
|wdid= Q115978056
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.577232 |long= 42.049341 |precise= yes
|name= Аптека городская
|knid= 3321048000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 29
|year= 1895 г. |author=
|description= Здание не сохранилось, на его месте в 2011 году построено современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.584009 |long= 42.057756 |precise= yes
|name= Дом мещанки Тагуновой
|knid= 3321049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 1
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Tagunova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978057
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583593 |long= 42.057269 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321050000
|knid-new= 331510343020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 2
|year= 1830 г. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house 1830 Murom.JPG
|wdid= Q115978058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583840 |long= 42.056695 |precise= yes
|name= Дом Каратыгина
|knid= 3300516000
|knid-new= 331510342950005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 3
|year= 1840-1860 гг. |author=
|description=
|image= Дом Каратыгина.Муром.1837 год 01.JPG
|wdid= Q115978035
|wiki= Дом Каратыгина
|commonscat= Karatygin house (Murom) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583242 |long= 42.055654 |precise= yes
|name= Дом купца Емельянова
|knid= 3321051000
|knid-new= 331510341030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 6
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Дом можно считать одним из первых кирпичных жилых строений, возведенных в Муроме в конце XVIII в. Принадлежал купеческому сыну С.М. Емельянову, занимавшемуся кожевенным производством, а потом торговлей полотном
|image= Emelyanov house XVIII century. Murom.JPG
|wdid= Q115416668
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583535 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Дом мещанина Масленникова
|knid= 3321052000
|knid-new= 331510341040004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 9
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslennikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978059
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583007 |long= 42.054514 |precise= yes
|name= Дом крестьянки Масловой
|knid= 3321053000
|knid-new= 331510341020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978060
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582621 |long= 42.055042 |precise= yes
|name= Усадьба врача Фортунатова
|knid= 3301454000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331520341060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978037
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582635 |long= 42.054795 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301454001 |complex= 3301454000
|knid-new= 331510341060015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= Fortunatov_summer house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582557 |long= 42.055199 |precise= no
|name= Дом летний врача Фортунатова
|knid= 3321054000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331610680720004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12-а
|year= XIX в. |author=
|description= На фото в ЕГРОКН - флигель. Возможно, это тот же объект под другим названием, а возможно, это здание, находящееся за флигелем во дворе
|image=
|wdid= Q115978061
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582487 |long= 42.054936 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3321055000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Fortunatov fligel XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978062
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582630 |long= 42.055241 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321056000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978063
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===улица Льва Толстого===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580274 |long= 42.047201 |precise= yes
|name= Дом Засухина
|knid= 3301455000
|knid-new= 331510342310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 6
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Л.Толстого,6 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115859720
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579303 |long= 42.047109 |precise= yes
|name= Училище земское
|knid= 3321057000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 11
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 11, фото 1.jpg
|wdid= Q115859750
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577244 |long= 42.048734 |precise= yes
|name= Комплекс земской управы
|knid= 3301456000 |complex= 3301456000
|knid-new= 331520352170005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= Адрес по ЕГРОКН - Льва Толстого, 13,15, но дом номер 15 - жилой, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image= Муром,_комплекс земской управы.jpg
|wdid= Q115416570
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578884 |long= 42.047479 |precise= yes
|name= Управа
|knid= 3301456001 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Л. Толстого, 13.jpg
|wdid= Q115416571
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579148 |long= 42.047302 |precise= no
|name= Палатка
|knid= 3301456002 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170025
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859721
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578923 |long= 42.046899 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3301456003 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170035
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы.
|image=
|wdid= Q115859722
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578590 |long= 42.047181 |precise= no
|name= Флигель № 1
|knid= 3321058000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859757
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579088 |long= 42.047072 |precise= no
|name= Флигель № 2
|knid= 3321059000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578583 |long= 42.047349 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3321060000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859767
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576009 |long= 42.049096 |precise= yes
|name= Дворец культуры им. 1100-летия Мурома
|knid= 3321061000
|knid-new= 331510350060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 23
|year= 1962 г. |author=
|description=
|image= Дворец_культуры Муром.jpg
|wdid= Q94575240
|wiki= Муромский городской театр
|commonscat= Palace of Culture 1100th Anniversary of Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575493 |long= 42.049866 |precise= yes
|name= Дом Русакова
|knid= 3301457000
|knid-new= 331510350260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 27
|year= 1890 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором в декабре 1917 года проходил Муромский уездный крестьянский съезд (установлена мемориальная доска). Сейчас в здании расположена городская типография
|image= 20150618 ул.Л.Толстого,27 дом Русакова.JPG
|wdid= Q115859723
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573200 |long= 42.052600 |precise= yes
|name= Здание реального училища
|knid= 3301458000
|knid-new= 331510349940005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 40
|year= 1875 г. |author=
|description= Сейчас в здании расположена школа №16
|image= Муром, Льва Толстого, 40, реальное училище.jpg
|wdid= Q55658596
|wiki= Муромское реальное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573457 |long= 42.051343 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301459000
|knid-new= 331510350010005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 41
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 41.jpg
|wdid= Q115859724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587314 |long= 42.055056 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321063000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 5
|year= 1880 г. |author=
|description= Перестроен
|image= Муром,_Февральский переулок, 5.jpg
|wdid= Q115859774
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587489 |long= 42.055079 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321064000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Практически разрушен
|image= Муром,_Февральский переулок, 6.jpg
|wdid= Q115859779
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.570902 |long= 42.009373 |precise= yes
|name= Бывшие паровозостроительные и паровозоремонтные мастерские - позже тепловозостроительный завод им. Ф.Э. Дзержинского
|knid= 3300000123
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муромский район
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Филатова
|year= 1912-1916 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ДК завода Муромтепловоз.jpg
|wdid= Q117174421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Кладбища==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580482 |long= 42.030376 |precise= yes
|name= Братское кладбище 565 советских воинов, умерших от ран в годы Великой Отечественной войны
|knid= 3300473000
|knid-new= 331510248610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_мемориал Великой Отечественной войны на Напольном кладбище.jpg
|wdid= Q115978034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580818 |long= 42.031023 |precise= no
|name= Могила и надгробный памятник над прахом муромских краеведов XIX в. Н.Г. И Е.П. Добрынкиных
|knid= 3300000134
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118131170
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579350 |long= 42.032516 |precise= yes
|name= Могила Н.А. Зворыкина (1854-1884), магистранта МГУ, физика
|knid= 3300000115
|knid-new= 331510384910005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description= В одном из вариантов старой базы написано, что это могила К.А. Зворыкина (1861-1928), одного из основоположников науки о резании металлов, брата Н.А. Зворыкина. На самом деле К.А. Зворыкин умер и похоронен в Киеве
|image= Муром,_могила Н.А Зворыкина.jpg
|wdid= Q123356637
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.С. Куликова (1875-1941), художника, академика живописи
|knid= 3300476000
|knid-new= 331510385120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром могила И.С.Куликова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.Т. Экземплярского (1898-1932 гг.) - участника гражданской войны, награжденного орденом Красного Знамени
|knid= 3300000136
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535865 |long= 41.958315 |precise= yes
|name= Могила В.И. Кружалова (1915-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300549000
|knid-new= 331510322420005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Кружалова В.И.jpg
|wdid= Q123356638
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535873 |long= 41.958211 |precise= yes
|name= Могила И.В. Фадеева (1923-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300550000
|knid-new= 331510322350005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Фадеева И.В.jpg
|wdid= Q123356639
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535889 |long= 41.957969 |precise= yes
|name= Могила В.И. Филатова (1918-1973), Героя Советского Союза
|knid= 3300551000
|knid-new= 331510322390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Филатова В.И.jpg
|wdid= Q123356643
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Городской округ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577793 |long= 41.973745 |precise= yes
|name= Братская могила воинов, умерших от ран (1941-1945)
|knid= 3300548000
|knid-new= 331610680820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Александровка |munid= Q4061281
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Воинский мемориал д.Александровка Муромского района.jpg
|wdid= Q115978036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.605981 |long= 42.044046 |precise= yes
|name= Дом, где родился и жил Герой Советского Союза М.И. Быков, погибший при прорыве линии Маннергейма в 1940 году
|knid= 3300000130
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= Первомайская улица, 75
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, дом Быкова, Первомайская, 75.jpg
|wdid= Q118128792
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.607235 |long= 42.030763 |precise= yes
|name= Могила С.В. Шилова (1910-1968), Героя Советского Союза
|knid= 3300474000
|knid-new= 331510322400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, кладбище, могила ГСС Шилова С.В.jpg
|wdid= Q118131174
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Разное==
{{monument |type= settlement |status=
|lat= 55.580854 |long= 42.053839 |precise= yes
|name= Древнерусский город Муром
|knid= 3300000419
|knid-new= 332131421720005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= автострада Владимир - Муром
|year= IX-XIX вв. |author=
|description=
|image= Панорама Мурома.jpg
|wdid= Q162677
|wiki= Муром
|commonscat= Murom |protection= Р
|link=
|document= d03122020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.563352 |long= 42.064442 |precise= no
|name= Место проведения собраний социал-демократических кружков (1902-1903) и революционных митингов (1905-1906)
|knid= 3300466000
|knid-new= 331630678450005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= овраг Бучиха, южная окраина города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой города Мурома
|knid= 3300456000
|knid-new= 331640680830006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= центральная часть города, Окский сад, Богатырева гора, торговая площадь
|year= X - XIX вв. |author=
|description=
|image= Olearius Murom.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.57923 |long= 42.057812 |precise= no
|name= Кремль
|knid= 3330008000
|knid-new= 331640682430006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции и Окский сад
|year= VIII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q56126428
|wiki= Муромский кремль
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Николо-Набережное селище
|knid= 3300459000
|knid-new= 331640680860006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= близ церкви Николы Набережного
|year= VIII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Кожевники»
|knid= 3300457000
|knid-new= 331640682450006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= территория Воскресенского кладбища
|year= XII-XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.548333 |long= 42.081389 |precise= no
|name= Карачаровская стоянка
|knid= 3300460000
|knid-new= 331640680890006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова, левый берег Карачаровского оврага, под дамбой
|year= верхний палеолит |author=
|description=
|image=
|wdid= Q19844123
|wiki= Карачарово (стоянка)
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище, селище и могильник
|knid= 3310095000
|knid-new= 331640680870006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= берег р. Ока, Красноармейский овраг
|year= VIII-XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник и селище
|knid= 3330009000 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description= Также в старой базе имеется адресация по пос. Муромский (в документе комплекс привязан лишь к д. Подболотня)
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник
|knid= 3300000553 |complex= 3330009000
|knid-new= 331640680840006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= юго-западная часть поселка, левый берег р. Илевна
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевское селище
|knid= 3300000554 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Дмитриево-Слободское городище
|knid= 3310086000
|knid-new= 331640680850006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= северо-восточная окраина
|year= кон. I тыс. до н.э. - нач. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка неолита и бронзового века «Дмитриево-Слободская» |knid= 3320275000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address=северо-восточная окраина
|year=III-II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Якиманское селище (дьякова типа)
|knid= 3300458000
|knid-new= 331640680880006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= территория бывшей Якиманской Слободы
|year= ранний железный век |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курган
|knid= 3300461000
|knid-new= 331741251950006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= с. Петушки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d04101968
|d07081985
|d02121988
|d13011995
|d18081995
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d16112016_62
|d20072018
|d31072018
|d03122020
|d01072026_30
|d01072026_31
|d01072026_34
}}
{{footer|type=Наследие}}
fh8ya099eianv3zq40caqi54dldwihl
777002
777001
2026-09-12T03:36:57Z
Mib5578
34937
/* Октябрьская улица */ Обновлён объект Жилой дом (дом Курицыных)
777002
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=55.5730|long=42.0485|zoom=14|districtid=Q162677|banner=}}
{{monument-link|l2g|'''[[Муром]]'''}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 1)|улицы от А до Л]]'''|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муромский район|Муромский район]]'''}}
==М==
===улица Мечникова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576125 |long= 42.063544 |precise= yes
|name= Церковь Смоленской иконы Божией Матери (Ново-Козьмодемьянская)
|knid= 3300488000
|knid-new= 361310011480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 1
|year= 1804-1838 гг. |author=
|description= Возведена на средства местного купца М.И. Елина. В 1832 году на средства купца К.Т. Киселева к храму была пристроена колокольня, в 1838 году — трапезная, где был создан алтарь во имя иконы Божией Матери «Всех скорбящих радости»
|image= Вид на Церковь Смоленской иконы Божией Матери Муром 4.JPG
|wdid= Q4501019
|wiki= Храм Смоленской иконы Божией Матери (Муром)
|commonscat= Church of the Theotokos of Smolensk (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 00986
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.575866 |long= 42.062631 |precise= yes
|name= Дом Иванова
|knid= 3320978000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 5
|year= 1860 г. |author=
|description= Сгорел в 2013-2015 гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575682 |long= 42.061600 |precise= yes
|name= Дом Гундобиных-Жадиных
|knid= 3320979000
|knid-new= 331510340350004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 9
|year= 1880 г. |author=
|description= Усадебный комплекс купцов, потомственных почетных граждан И.И. и Д.И. Гундобиных. Кирпичная двухэтажная постройка – корпус бывшей полотняной фабрики. Здание потеряло оригинальный вид из-за обшивки сайдингом
|image= Муром,_дом Гундобиных-Жадиных, Мечникова, 9.jpg
|wdid= Q115859740
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573745 |long= 42.054950 |precise= yes
|name= Училище городское
|knid= 3320980000
|knid-new= 331510353360005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 20
|year= 1898 г. |author=
|description=
|image= Муром, Мечникова, 20.jpg
|wdid= Q115859741
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572477 |long= 42.049191 |precise= yes
|name= Комплекс винного завода
|knid= 3320981000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510352310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28, 28а, 28б, 28в
|year= XIX в. |author=
|description= В 1918 году здесь заседал Военно-революционный совет Советской Республики, расквартированный в то время в Муроме. Сейчас помещения используются под различные склады и производства.
|image= Муром,_комплекс винного завода, Мечникова, 28.jpg
|wdid= Q115416620
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571458 |long= 42.048863 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода
|knid= 3330124000 |complex= 3320981000
|knid-new= 331510351260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 28а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом служителя винного завода, Мечникова, 28а.jpg
|wdid= Q115416669
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573147 |long= 42.050472 |precise= yes
|name= Жилой дом для служащих банка
|knid= 3320982000
|knid-new= 331510340410004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Мечникова, 39
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом жилой для служащих банка, Мечникова, 39.jpg
|wdid= Q115859742
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Московская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578788 |long= 42.050537 |precise= yes
|name= Ансамбль жилых домов
|knid= 3330125000 |complex=3330125000
|knid-new= 331520359120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 и 2 кварталы
|year= нач. - кон. XIX в.
|description= В документе именно такая датировка и адресация (видимо, имелась в виду застройка Московской улицы между улицами Ленина и Льва Толстого, составляющая цельный ансамбль), однако в ЕГРОКН написано "нач. XIX – кон. XX в." и даны координаты на современную частную застройку в конце улицы, что представляется ошибочным
|image= 20150624 Муром Московская улица.JPG
|wdid= Q115416670
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579222 |long= 42.051564 |precise= yes
|name= Дом Шестаковой
|knid= 3320983000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340710005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 1 / улица Ленина
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 17
|image= Муром, ул. Московская, 1.jpg
|wdid= Q115416622
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578931 |long=42.051969 |precise=yes
|name= Дом Вощинина |knid= 3320984000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|year=XIX в.
|address= Московская улица, 2 / улица Ленина
|description= Первоначально здание принадлежало купцам Зубчениновым. Впоследствии дом выкупил купец 2-й гильдии А.И. Вощинин. В 1903 г. он надстроил второй этаж и открыл первый в Муроме универсальный магазин
|image= Муром, Московская, 2, фото 2.jpg
|wdid= Q115416625
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579084 |long=42.051185 |precise=yes
|name= Дом Зайцевых |knid= 3300489000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 3
|description=
|year=XIX в.
|image= Муром, Московская, 3.jpg
|wdid= Q115416519
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578850 |long=42.051491 |precise=yes
|name= Дом Соколова |knid= 3300490000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 4
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,4 Дом Соколова.JPG
|wdid= Q115416521
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578976 |long=42.050617 |precise=yes
|name= Дом Каратыгина |knid= 3300491000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 5
|year= 1860 г.
|description=
|image=Дом Каратыгина Московская, 5 Муром 4.JPG
|wdid= Q115416524
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578801 |long=42.051261 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3300492000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 6
|year= 1850 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 6.jpg
|wdid= Q115416525
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578861 |long=42.050051 |precise=yes
|name= Дом Зайцевой |knid= 3320985000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510340700005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 7
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, ул. Московская, 7.jpg
|wdid= Q115416626
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578731 |long=42.051009 |precise=yes
|name= Дом Денисова |knid= 3320986000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 8
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 8.jpg
|wdid= Q115416629
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578835 |long=42.049829 |precise=yes
|name= Дом Хохлова |knid= 3320987000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 9
|year=XIX в.
|description= Дом принадлежал купцу 2-й гильдии С.А. Хохлову, церковному старосте Христорождественской церкви и городскому голове (1884-1888). Занимался водочной торговлей
|image= Муром, ул. Московская, 9.jpg
|wdid= Q115416631
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578642 |long=42.050564 |precise=yes
|name= Дом Шестакова |knid= 3300493000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 10
|year= 1880 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,10 Дом Шестакова.JPG
|wdid= Q115416528
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578725 |long=42.049526 |precise=yes
|name= Дом Королькова |knid= 3300494000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 11
|year= 1830 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,11 Дом Королькова.JPG
|wdid= Q115416530
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578567 |long=42.050293 |precise=yes
|name= Дом Калинина |knid= 3300496000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 12
|year=XIX в.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,12 Дом Калинина.JPG
|wdid= Q115416532
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578666 |long=42.049228 |precise=yes
|name= Дом купца Голубева |knid= 3301452000 |complex=3330125000
|knid-new= 331510339630005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 13
|year=XIX в.
|description= В этом здании расположен Выставочный центр историко-художественного музея, где проводятся временные выставки, а в верхних залах выставка посвящена истории города
|image= 20150624 Муром Московская,13 Дом Голубева.JPG
|wdid= Q115416569
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.578450 |long=42.049671 |precise= yes
|name= Дом Неуструева
|knid= 3300495000 |complex=3330125000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 14
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,14 Дом Неустроева.JPG
|wdid= Q115416531
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578387 |long=42.049440 |precise=yes
|name= Дом Айновых |knid= 3300498000 |complex=3330125000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 16
|year= 1830 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,16 Дом Айновых2.JPG
|wdid= Q115416533
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578349 |long= 42.047836 |precise= yes
|name= Церковь Вознесения
|knid= 3300497000
|knid-new= 331510339600005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 15а
|year= 1729 г. |author=
|description= Построена на пожертвования бургомистра В. Смольянинова, комиссара О.И. Названова и бывшего подьячего А. Герасимова. Первоначально храм был деревянным, но постоянного горел и восстанавливался. Каменным стал в XIX веке. В 1922 году храм был закрыт и разорен, в 1929 году в здании устроили школу первой ступени. Полностью восстановлена к 2000 г.
|image= Вознесенская церковь, Муром (39840042995).jpg
|wdid= Q93429863
|wiki= Собор Вознесения Господня (Муром)
|commonscat= Ascension Cathedral, Murom |protection= Р
|link=
|sobory= 01325
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578157 |long= 42.047080 |precise= yes
|name= Дом купцов Шестаковых
|knid= 3300499000
|knid-new= 331510340640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 17
|year= XIX в. |author=
|description= В карточку ЕГРОКН помещено фото дома по Московской улице, 1
|image= Московская, 17. Муром (26186835467).jpg
|wdid= Q115416534
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.578011 |long=42.048812 |precise=yes
|name= Дом мещанина Щелокова |knid= 3320988000
|knid-new= 331510340240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 20 / улица Льва Толстого
|year=XIX в.
|description=
|image= Муром, Московская, 20.jpg
|wdid= Q115416633
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Яковлевых
|knid= 3300500000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description= На этом месте построено новое здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577964 |long= 42.046083 |precise= yes
|name= Синематограф «Унион»
|knid= 3300501000
|knid-new= 331510351200004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 23
|year= XIX в. |author=
|description= В старой базе - дом 21 (такого адреса сейчас нет). В советское время - кинотеатр "Прогресс"
|image= Муром,_синематограф Унион, Московская, 23.jpg
|wdid= Q115416537
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577832 |long=42.047257 |precise=yes
|name= Дом купца Яковлева |knid= 3320989000
|knid-new= 331510340730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 24
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,24 Дом Яковлевых.JPG
|wdid= Q115416634
|wiki=
|commonscat=|protection=Р
|link=
|document=d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.577717 |long=42.046710 |precise= yes
|name= Дом купца Коржикова
|knid= 3300502000
|knid-new= 331510340280004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 26
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,26 Дом Коржикова.JPG
|wdid= Q115416539
|wiki=
|commonscat= |protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577621 |long=42.046189 |precise=yes
|name= Дом купца Каратыгина |knid= 3300503000
|knid-new= 331510354000004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 28
|year= 1890 г.
|description=
|image=20150624 Муром Московская,28 Дом Каратыгина.JPG
|wdid= Q115416542
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577393 |long= 42.043754 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3300504000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 33
|year= 1908 г. |author=
|description=
|image= Moskovskaya street murom vladimir oblast may 2016.jpg
|wdid= Q115416543
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Константиновой
|knid= 3300505000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description= Снесен
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise=
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3300506000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 36
|year=кон. ХIХ в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576989 |long=42.043510 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300507000
|knid-new= 331510349970004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38
|year=XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,38.JPG
|wdid= Q115416544
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576905 |long=42.043102 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300508000
|knid-new= 331510349920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 38а
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 40 (на доме висит номер 38а)
|image= 20150624 Муром Московская,38А.JPG
|wdid= Q115416546
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577063 |long=42.042284 |precise=yes
|name= Дом Константиновой |knid= 3300509000
|knid-new= 331510340270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 39
|year= 1850 г.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,39 Дом Константиновой.JPG
|wdid= Q115416547
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576639 |long=42.041887 |precise=yes
|name= Дом купца Засухина |knid= 3300510000
|knid-new= 331510349910004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 46
|year=кон. XIX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Московская,46 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115416549
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576051 |long= 42.037716 |precise= yes
|name= Дом Мошенцева
|knid= 3300511000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 67
|year= 1885 г. |author=
|description=
|image= Муром, Московская, 67.jpg
|wdid= Q115416550
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575379 |long=42.036724 |precise=yes
|name= Дом мещан Евстафьевых |knid= 3300512000
|knid-new= 331510353430004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Московская улица, 82
|year= 1912 г.
|description=
|image= Муром, Московская, 82.jpg
|wdid= Q115416552
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
==Н==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576492 |long= 42.065844 |precise= yes
|name= Церковь бессребреников Космы и Дамиана (Космодамианская, Козьмодемьянская)
|knid= 3310092000
|knid-new= 331510338170006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 6
|year= 1556-1565 гг. |author=
|description= По преданию, возведена на месте шатра Ивана Грозного во время его похода на Казанское ханство в 1552 году. 12-метровый 32-гранный каменный шатер обрушился в XIX в. Ныне храм не действует, однако внешне отреставрирован - силами Троицкого монастыря установлен меньший по высоте шатер
|image= Murom church cd 2.jpg
|wdid= Q60732810
|wiki= Храм Космы и Дамиана (Муром)
|commonscat= Saints Cosmas and Damian Church (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00629
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572910 |long= 42.069460 |precise= yes
|name= Фабрика полотняная
|knid= 3300000516
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 16
|year= 1840-е гг. |author=
|description=
|image= Муром,_полотняная фабрика, Набережная, 16.jpg
|wdid= Q115959011
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572179 |long= 42.070036 |precise= yes
|name= Дом Суздальцевых
|knid= 3320990000
|knid-new= 331510340840004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 19
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Набережная, 19, МЧС.jpg
|wdid= Q115959018
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570935 |long=42.071617 |precise=yes
|name= Комплекс построек комбината «Красный луч» |knid= 3320991000
|knid-new=331510353730004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Набережная улица, 25
|year=ХХ в.
|description=
|image= A.V. Smirnov - Red Ray factory buildings.jpg
|wdid= Q115416636
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==О==
===Окский парк===
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579293 |long= 42.060005 |precise= yes
|name= Мемориальный щит на месте избиения полицией участников маевки 1 мая 1906 года
|knid= 3300000129
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский парк
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_стела на месте расправы над участниками маёвки 1906 г., Окский парк.jpg
|wdid= Q118139763
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Фонтан
|knid= 3320992000
|knid-new= 331510350030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= парк им. В.И. Ленина (Окский)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Окский съезд===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579943 |long= 42.058277 |precise= yes
|name= Дом настоятеля Богородицкого собора
|knid= 3320993000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом настоятеля Богородицкого собора, Окский съезд, 1.jpg
|wdid= Q115959019
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581185 |long= 42.061122 |precise= yes
|name= Сооружения водопроводные
|knid= 3300000413 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12; площадь Крестьянина; Первомайская улица; Советская улица, 13а
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= Муром,_комплекс водозаборных сооружений, Окский съезд, 12.jpg
|wdid= Q115959006
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581178 |long= 42.061460 |precise= yes
|name= Здание водозаборного узла (водокачка)
|knid= 3300000414 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510340860005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Водокачка.JPG
|wdid= Q115959008
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581082 |long= 42.061323 |precise= yes
|name= Труба трехъярусная (четырехгранная)
|knid= 3300000415 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Окский съезд, 12
|year= 1864 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Окский съезд,12 Труба.JPG
|wdid= Q115959009
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580681 |long= 42.052764 |precise= yes
|name= Предтеченский фонтан
|knid= 3300000401 |complex= 3300000413
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1864 г. |author=
|description= Фонтан являлся частью городского водопровода, устроенного городским головой А.В. Ермаковым
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578026 |long= 42.053019 |precise= yes
|name= Водонапорная башня
|knid= 3300000416 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510287960005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина (Советская улица, 13-а)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Murom Water Tower.jpg
|wdid= Q113676150
|wiki= Водонапорная башня (Муром)
|commonscat= Water Tower, Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570245 |long= 42.063493 |precise= yes
|name= Водоразборная колонка
|knid= 3321017000 |complex= 3300000413
|knid-new= 331510396820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица / Красногвардейская улица
|year= 1864 г. |author=
|description= В 1996 г. на основе оригинального здания водоразборной колонки была сооружена часовня во имя иконы Божией Матери "Неупиваемая Чаша" (приписана к муромскому Спасо-Преображенскому монастырю)
|image= Муром,_водоразборная колонка, Первомайская улица.jpg
|wdid= Q115959025
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01329
|document= d08101998
}}
===Октябрьская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571644 |long= 42.063015 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом Курицыных)
|knid= 3320995000
|knid-new= 332611470040005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Октябрьская, 1.jpg
|wdid= Q115859743
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_31
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570858 |long= 42.061048 |precise= yes
|name= Купеческий дом
|knid= 3320996000
|knid-new= 332611470420005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Октябрьская улица, 10
|year= 2-я пол. XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Дегтярева, Октябрьская, 10.jpg
|wdid= Q115859744
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_30
}}
==П==
===Первомайская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578869 |long= 42.056777 |precise= yes
|name= Приют Ермакова
|knid= 3320997000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 1
|year= 1800 г., 1824 г. |author=
|description= Здание изначально было одноэтажным. В 1863 году на средства городского головы А.В. Ермакова надстроен второй этаж. На первом этаже находилась богадельня, на втором — приют для незаконнорожденных детей-подкидышей. В здании ныне расположены морская школа ДОСААФ и складские помещения
|image= 20150617 Муром быв.приют Ермакова Первомайская 1.jpg
|wdid= Q115416639
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580382 |long= 42.056468 |precise= yes
|name= Усадьба Зворыкиных
|knid= 3300515000 |complex= 3300515000
|knid-new= 331611257130005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. ХХ вв. |author=
|description= В этом доме в семье купца первой гильдии родился основоположник современного телевидения В.К. Зворыкин (1888-1982). Также это здание, в котором располагалась Окская биологическая станция, основанная в начале 1920-х годов ученым биологом В.И. Жадиным, и был основан краеведческий музей, где В.И. Жадин был первым директором
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Усадьба Зворыкиных.JPG
|wdid= Q4308181
|wiki= Муромский историко-художественный музей
|commonscat= Murom museum of Art and History |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.580223 |long=42.056179 |precise=yes
|name= Жилой дом |knid= 3300515001 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year=XIX в.
|description= В здании с 1919 г. расположен Муромский историко-художественный музей
|image=Murom museum 02.jpg
|wdid= Q115416554
|wiki=
|commonscat=Building of Murom museum |protection=Р
|link=
|document=d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580177 |long= 42.056737 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3320998000 |complex= 3300515000
|knid-new= 332111353640005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX - нач. XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959020
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580491 |long= 42.056036 |precise= yes
|name= Каретник
|knid= 3320999000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник усадьбы Зворыкиных, Первомайская, 4.jpg
|wdid= Q115959022
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580391 |long= 42.055920 |precise= yes
|name= Сторожка
|knid= 3321000000 |complex= 3300515000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Первомайская,4 Сторожка.JPG
|wdid= Q115959023
|wiki=
|commonscat= Building of Murom museum |protection= Р
|link=
|document= d20072018
|document2= d31072018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577037 |long= 42.058394 |precise= yes
|name= Здание торговой лавки купца Мяздрикова
|knid= 3321001000
|knid-new= 331510340850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 5
|year= XX в. |author=
|description= На фасаде отреставрирован необычный барельеф
|image= Торговая лавка Мяздрикова ХХ в. Первомайская, 5 Муром 1.JPG
|wdid= Q115416640
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 5, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.579854 |long=42.056018 |precise=yes
|name= Городская управа |knid= 3301013000
|knid-new= 331510342020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 6
|year= 1815 г.
|description= Здание Муромской городской Думы выстроено на средства горожан. Ныне в здании расположена художественная галерея МИХМ "Русское и западноевропейское искусство XVII-XIX вв.". Настоящим украшением интерьера является чугунная ажурная лестница начала XIX века
|image=Худож. галерея Муромского ист.-худож. музея в Здании городской управы XIX в. Первомайская,6 2.JPG
|wdid= Q115416561
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 6, Murom |protection=Р
|link=
|document=d02121988
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577388 |long= 42.058994 |precise= yes
|name= Дом Гладковой
|knid= 3321002000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 10
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купеческой вдове А.А. Гладковой. В этом доме родился русский советский драматург и киносценарист А.К. Гладков (1912-1976), по его пьесе был снят фильм "Гусарская баллада" (1962, реж. Э. Рязанов)
|image= Gladkova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416643
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 10, Murom |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576693 |long=42.058849 |precise=yes
|name= Книжный магазин служащей Войтас |knid= 3321003000
|knid-new= 331510341850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 11
|year=1903 г.
|description= Здание принадлежало жене коллежского асессора М.А. Войтас (Доброхотовой)
|image= Здание магазина Войтас, XX в. ул. Первомайская, 11 Муром.JPG
|wdid= Q115416646
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.576338 |long=42.059546 |precise=yes
|name= Дом купцов Лихониных |knid= 3321004000
|knid-new= 331510340790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 14
|year=1816 г.
|description=
|image= 15 Lihonin house 1816. Murom.JPG
|wdid= Q115416647
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574495 |long= 42.060942 |precise= yes
|name= Дом купца Вощинина
|knid= 3321005000
|knid-new= 331510349990005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 22, 22в
|year= 1846 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Первомайская, 22 Дом купца Вощинина, 1846 г..JPG
|wdid= Q115416649
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.575207 |long=42.059501 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3301576000
|knid-new= 331510340800005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 23 / улица Мечникова
|year=XVIII - XIX вв.
|description=Сейчас здание полуразрушено, отсутствует крыша
|image=20150618 Муром Первомайская,23 дом Киселева.jpg
|wdid= Q115416574
|wiki=
|commonscat= Pervomayskaya Street 23, Murom |protection=Р
|link=
|document= d18081995
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.574435 |long=42.060424 |precise=yes
|name= Дом мещанина Серебренникова |knid= 3321006000
|knid-new= 331510341960004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 31
|year=XX в.
|description=
|image= Serebrennikov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416651
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573130 |long=42.061944 |precise=yes
|name= Дом мещанина Деева |knid= 3321007000
|knid-new= 331510340830004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 34
|year=1880 г.
|description=
|image= Deev house 1880.Murom.JPG
|wdid= Q115416652
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574044 |long= 42.060508 |precise= yes
|name= Дом (с палаткой) купца Мяздрикова
|knid= 3330126000 |complex= 3330126000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35, 37
|year= XIX в. |author=
|description= В ЕГРОКН дом и палатка перепутаны адресами и фотографиями
|image= Муром,_дом с палаткой купца Мяздрикова, Первомайская, 35-37.jpg
|wdid= Q115959041
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574121 |long=42.060662 |precise= yes
|name= Палатка купца Мяздрикова
|knid= 3330126001 |complex=3330126000
|knid-new= 331510341800004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 35
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov palatka XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416671
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.574017 |long=42.060702 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321008000 |complex=3330126000
|knid-new= 331510354010004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 37
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416654
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.572598 |long=42.062298 |precise=yes
|name= Дом купцов Суздальцевых-Ушаковых |knid= 3321009000
|knid-new= 331510341860004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 36 / улица Лакина
|year=1896 г.
|description=Школа № 12
|image= Suzdaltsev-Ushakov house 1896.Murom.JPG
|wdid= Q115416656
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.573745 |long=42.060936 |precise=yes
|name= Дом купца Киселева |knid= 3321010000
|knid-new= 331510341810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 39 / Комсомольская улица
|year=1860 г.
|description=
|image= Kiselev house 1860.Murom.JPG
|wdid= Q115416657
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572482 |long= 42.061848 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3321011000
|knid-new= 331510342240004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 43 / улица Лакина
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Zvorykin house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416659
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.571540 |long=42.062492 |precise=yes
|name= Дом купца Дегтярева |knid= 3321012000
|knid-new= 331510341790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 47 / Октябрьская улица
|year=XIX в.
|description=
|image= Degtyarev house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416660
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570425 |long=42.063285 |precise=yes
|name= Флигель с лавкой мещанина Пехова |knid= 3321013000
|knid-new= 331510354020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 59
|year=XIX в.
|description=По карте - дом 57
|image= Pehov fligel and shop XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416662
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.569873 |long= 42.063586 |precise= yes
|name= Дом с палаткой Полякова
|knid= 3330127000 |complex= 3330127000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65, 65а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом с палаткой Полякова, Первомайская, 65,65а.jpg
|wdid= Q115959043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.570014 |long=42.063656 |precise=yes
|name= Дом крестьянина Полякова |knid= 3321014000 |complex=3330127000
|knid-new=331510340820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416663
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569872 |long=42.063766 |precise=yes
|name= Палатка крестьянина Полякова |knid=3330127001 |complex=3330127000
|knid-new=331510340320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 65а
|year=XX в.
|description=
|image=Polyakov palatka XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416672
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569218 |long=42.064146 |precise=yes
|name= Дом мещанки Спиридоновой |knid= 3321015000
|knid-new= 331510350270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 75
|year=XX в.
|description=
|image= Spiridonova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115416664
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.569128 |long=42.064747 |precise=yes
|name= Дом мещан Корольковых |knid= 3321016000
|knid-new= 331510341820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Первомайская улица, 76 / улица Экземплярского
|year=1866 г.
|description=
|image= 27 Korolkov house 1866.Murom.JPG
|wdid= Q115416666
|wiki=
|commonscat=|protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Плеханова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581717 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Трактир Рассадина
|knid= 3321018000
|knid-new= 331510341980004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 1
|year= кон. XIX - нач. XX вв. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину д. Новинки Муромского уезда Д.А. Рассадину. Второй этаж сдавался под гостиничные номера, а на первом находилось кондитерское заведение Б.Р. Радвогина
|image= Traktir Rassadina XIX-XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115861601
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582026 |long= 42.056675 |precise= yes
|name= Дом Лучкиной
|knid= 3321019000
|knid-new= 331510341950004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Дом был построен во 2 пол. XIX в. купцом Тагуновым. На рубеже веков владельцем стал статский советник Лучкин. А в 1917 г. - крестьянин с. Карачарово Ф.Н. Зубков
|image= Luchkina house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959028
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582176 |long= 42.057268 |precise= yes
|name= Дом дворянки Бычковой
|knid= 3321020000
|knid-new= 331510341920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 9
|year= XX в. |author=
|description= В 1915 г. дом принадлежал дворянке М.Н. Бычковой
|image= Bychkova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115959029
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582364 |long= 42.058133 |precise= yes
|name= Дом Зворыкина
|knid= 3321021000
|knid-new= 331510341930004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 15
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Плеханова, 15.JPG
|wdid= Q115959031
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.5821 |long= 42.060625 |precise= yes
|name= Церковь Николая Чудотворца (Николо-Набережная)
|knid= 3310093000
|knid-new= 331510343250006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Плеханова, 27а
|year= 1700-1717 гг. |author=
|description=
|image= Николо-Набережная церковь.jpg
|wdid= Q4320760
|wiki= Николо-Набережная церковь
|commonscat= Church of Saint Nicolas (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00628
|document= d30081960
}}
===Привокзальная улица и площадь===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.563850 |long= 42.017017 |precise= yes
|name= Здание железнодорожного вокзала
|knid= 3301453000
|knid-new= 331510343330005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная улица, 1 (Привокзальная площадь, 5)
|year= 1912 г. |author= арх. А.В. Щусев
|description=
|image= A.V. Smirnov - Railway station in Murom.jpg
|wdid= Q4308159
|wiki= Муром I
|commonscat= Murom railway station |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= monument |status=
|lat= 55.564495 |long= 42.017109 |precise= yes
|name= Памятник Герою Советского Союза Н.Ф. Гастелло
|knid= 3300518000
|knid-new= 331510344270005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Привокзальная площадь
|year= 1964 г. |author= арх. Н.А. Беспалов, ск. А.О. Бембель
|description=
|image= Муром, Привокзальная площадь, Памятник герою Советского Союза Гастелло Н.Ф., фото 2.jpg
|wdid= Q115859713
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Р==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.578118 |long= 42.057601 |precise= yes
|name= Обелиск на месте, где в июле 1904 года под руководством М.И. Лакина проходил митинг и демонстрация рабочих и учащихся
|knid= 3300470000
|knid-new= 331510340480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции
|year= |author=
|description=
|image= Обелиск революция 1905.jpg
|wdid= Q115959012
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578416 |long= 42.058491 |precise= yes
|name= Воинское присутствие
|knid= 3321022000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1807-1870 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ансамбль воинского присутствия, площадь Революции 1,2 2.jpg
|wdid= Q115978040
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578488 |long= 42.058704 |precise= yes
|name= Главный корпус № 1 - дом воинского начальника
|knid= 3321023000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1 / Первомайская улица, 8 (парк культуры и отдыха имени Ленина)
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_главный корпус 1 воинского присутствия, Первомайская, 8.jpg
|wdid= Q115959032
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578226 |long= 42.058486 |precise= yes
|name= Главный корпус № 2 - тюрьма
|knid= 3321028000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание тюрьмы воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578073 |long= 42.058734 |precise= yes
|name= Южный флигель
|knid= 3321025000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610703440005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_здание воинского начальника воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959035
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578342 |long= 42.058155 |precise= yes
|name= Северный флигель
|knid= 3321026000 |complex= 3321022000
|knid-new= 331610680730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 1, 2
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром,_северный флигель воинского присутствия, площадь Революции, 1,2.jpg
|wdid= Q115959036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Церковь тюремная
|knid= 3321029000 |complex= 3321022000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 2
|year=1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578691 |long= 42.058172 |precise= yes
|name= Здание пожарного депо
|knid= 3321030000
|knid-new= 331510340360004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции, 3
|year= 1858 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром пл.Революции,3 Пожарное депо.JPG
|wdid= Q115959039
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
==С==
===улица Свердлова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578223 |long= 42.043120 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321031000
|knid-new= 332611471320005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 7
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 7.jpg
|wdid= Q115978042
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_34
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577913 |long= 42.043425 |precise= yes
|name= Дом художника, академика живописи Ивана Семеновича Куликова, в котором он жил с 1882 г. и умер в 1941 г.
|knid= 3310094000
|knid-new= 331510340380006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 9
|year= |author=
|description=
|image= Муром Сверлова 9 дом Куликова.jpg
|wdid= Q115978039
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574540 |long= 42.046475 |precise= yes
|name= Дом служителя спиртоводочного завода (?)
|knid= 3321032000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 20а
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Свердлова, 20А.jpg
|wdid= Q115978043
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.574605 |long= 42.045833 |precise= yes
|name= Дом Нехорошева
|knid= 3321033000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 23
|year= XIX в. |author=
|description= Принадлежал вдове Глафире Макарьевне Нехорошевой, по завещанию пожизненно. Снесён в 2010-х
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Гаврилова
|knid= 3321034000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Свердлова, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Советская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578337 |long= 42.056412 |precise= yes
|name= Синематограф «Люкс»
|knid= 3321035000
|knid-new= 331510340390004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 2а
|year= XX в. |author=
|description= В ЕГРОКН указан неточный адрес - "Советская, 2", и соответственно приведено фото не того здания (обычного жилого дома)
|image= Муром,_синематограф Люкс, Советская, 2а.jpg
|wdid= Q115978044
|wiki=
|commonscat= Sovetskaya street 2, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578002 |long= 42.055117 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321036000
|knid-new= 331510340260004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 6
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,6.JPG
|wdid= Q115978045
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578359 |long= 42.055544 |precise= yes
|name= Дом Устинова
|knid= 3321037000
|knid-new= 331510340250005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Сейчас в здании расположена Федеральная служба судебных приставов (ОСП г. Муром)
|image= 20150621 Муром Советская,7 Дом Устинова.JPG
|wdid= Q115978046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578196 |long= 42.053724 |precise= yes
|name= Усадьба Тагунова
|knid= 3321038000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description= Усадьба принадлежала купцу 1-й гильдии П.Е. Тагунову. Бывший корпус бань
|image= Муром,_усадьба Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978047
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578163 |long= 42.053531 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321039000 |complex= 3321038000
|knid-new= 331510343190005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621_Муром Советская,11 Усадьба Тагунова (быв.бани).JPG
|wdid= Q115978048
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578329 |long= 42.053647 |precise= yes
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321040000 |complex= 3321038000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 11
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_хозпостройка усадьбы Тагунова, Советская, 11.jpg
|wdid= Q115978049
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577919 |long= 42.052458 |precise= yes
|name= Аптека Антоненко-Зощенко
|knid= 3321041000
|knid-new= 331610703340005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 13
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Советская,13 аптека1.jpg
|wdid= Q115978050
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d16112016_62
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577805 |long= 42.051992 |precise= yes
|name= Дом Тагуновых
|knid= 3321042000
|knid-new= 331510341420004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,15 Дом Тагуновых.JPG
|wdid= Q115978051
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576984 |long= 42.050111 |precise= yes
|name= Банк торгово-промышленный
|knid= 3321043000
|knid-new= 331510343210005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 16
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 16.jpg
|wdid= Q115978052
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577757 |long= 42.051760 |precise= yes
|name= Дом Авалкина
|knid= 3321044000
|knid-new= 331510341480004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 17
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,17 Дом Авалкина.JPG
|wdid= Q115978053
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577609 |long= 42.051126 |precise= yes
|name= Дом Гулявской
|knid= 3321045000
|knid-new= 331510341470004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 21
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,21 Дом Гулявской.JPG
|wdid= Q115978054
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577606 |long= 42.050729 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова с палаткой
|knid= 3321046000 |complex= 3321046000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23, 23а
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978055
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577504 |long= 42.050606 |precise= yes
|name= Дом Мяздрикова
|knid= 3330011001 |complex= 3321046000
|knid-new= 331510342320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23 Дом Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978065
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture
|lat=55.577571 |long=42.050890 |precise= yes
|name= Палатка Мяздрикова |knid= 3330011000 |complex=3321046000
|knid-new= 331510341520004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 23а
|year=XX в.
|description=
|image= 20150624 Муром Советская,23А Палатка Мяздрикова.JPG
|wdid= Q115978064
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.576367 |long= 42.047263 |precise= yes
|name= Дом Сосульникова (Помещение первого большевистского Комитета в 1917 году)
|knid= 3300472000
|knid-new= 331510341390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 24
|year= XIX в. |author=
|description= Вариант описания: дом, в котором в августе 1917 года проходили встречи и собрания членов Муромского комитета РСДРП(б)
|image= Муром, Советская, 24.jpg
|wdid= Q115978033
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576237 |long= 42.046675 |precise= yes
|name= Дом купца Деева
|knid= 3321047000
|knid-new= 331510341050004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 28
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Муром, Советская, 28.jpg
|wdid= Q115978056
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.577232 |long= 42.049341 |precise= yes
|name= Аптека городская
|knid= 3321048000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Советская улица, 29
|year= 1895 г. |author=
|description= Здание не сохранилось, на его месте в 2011 году построено современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Т==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.584009 |long= 42.057756 |precise= yes
|name= Дом мещанки Тагуновой
|knid= 3321049000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 1
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Tagunova house XX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978057
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583593 |long= 42.057269 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3321050000
|knid-new= 331510343020005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 2
|year= 1830 г. |author=
|description=
|image= Myazdrikov house 1830 Murom.JPG
|wdid= Q115978058
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583840 |long= 42.056695 |precise= yes
|name= Дом Каратыгина
|knid= 3300516000
|knid-new= 331510342950005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 3
|year= 1840-1860 гг. |author=
|description=
|image= Дом Каратыгина.Муром.1837 год 01.JPG
|wdid= Q115978035
|wiki= Дом Каратыгина
|commonscat= Karatygin house (Murom) |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583242 |long= 42.055654 |precise= yes
|name= Дом купца Емельянова
|knid= 3321051000
|knid-new= 331510341030004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 6
|year= кон. XVIII в. |author=
|description= Дом можно считать одним из первых кирпичных жилых строений, возведенных в Муроме в конце XVIII в. Принадлежал купеческому сыну С.М. Емельянову, занимавшемуся кожевенным производством, а потом торговлей полотном
|image= Emelyanov house XVIII century. Murom.JPG
|wdid= Q115416668
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583535 |long= 42.055500 |precise= yes
|name= Дом мещанина Масленникова
|knid= 3321052000
|knid-new= 331510341040004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 9
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslennikov house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978059
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.583007 |long= 42.054514 |precise= yes
|name= Дом крестьянки Масловой
|knid= 3321053000
|knid-new= 331510341020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 10
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Maslova house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978060
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582621 |long= 42.055042 |precise= yes
|name= Усадьба врача Фортунатова
|knid= 3301454000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331520341060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978037
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582635 |long= 42.054795 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3301454001 |complex= 3301454000
|knid-new= 331510341060015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= 1868 г. |author=
|description=
|image= Fortunatov_summer house XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978038
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582557 |long= 42.055199 |precise= no
|name= Дом летний врача Фортунатова
|knid= 3321054000 |complex= 3301454000
|knid-new= 331610680720004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12-а
|year= XIX в. |author=
|description= На фото в ЕГРОКН - флигель. Возможно, это тот же объект под другим названием, а возможно, это здание, находящееся за флигелем во дворе
|image=
|wdid= Q115978061
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582487 |long= 42.054936 |precise= yes
|name= Флигель
|knid= 3321055000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Fortunatov fligel XIX century.Murom.JPG
|wdid= Q115978062
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582630 |long= 42.055241 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3321056000 |complex= 3301454000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Тимирязева, 12
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115978063
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===улица Льва Толстого===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580274 |long= 42.047201 |precise= yes
|name= Дом Засухина
|knid= 3301455000
|knid-new= 331510342310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 6
|year= 1835 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Л.Толстого,6 Дом Засухина.JPG
|wdid= Q115859720
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579303 |long= 42.047109 |precise= yes
|name= Училище земское
|knid= 3321057000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 11
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 11, фото 1.jpg
|wdid= Q115859750
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577244 |long= 42.048734 |precise= yes
|name= Комплекс земской управы
|knid= 3301456000 |complex= 3301456000
|knid-new= 331520352170005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= Адрес по ЕГРОКН - Льва Толстого, 13,15, но дом номер 15 - жилой, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image= Муром,_комплекс земской управы.jpg
|wdid= Q115416570
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578884 |long= 42.047479 |precise= yes
|name= Управа
|knid= 3301456001 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Л. Толстого, 13.jpg
|wdid= Q115416571
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579148 |long= 42.047302 |precise= no
|name= Палатка
|knid= 3301456002 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170025
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859721
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578923 |long= 42.046899 |precise= no
|name= Хозяйственная постройка
|knid= 3301456003 |complex= 3301456000
|knid-new= 331510352170035
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы.
|image=
|wdid= Q115859722
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578590 |long= 42.047181 |precise= no
|name= Флигель № 1
|knid= 3321058000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859757
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579088 |long= 42.047072 |precise= no
|name= Флигель № 2
|knid= 3321059000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859762
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578583 |long= 42.047349 |precise= yes
|name= Ограда
|knid= 3321060000 |complex= 3301456000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 13
|year= 1870 г. |author=
|description= В ЕГРОКН ошибочно указан адрес Льва Толстого, 15, но по этому адресу находится жилой дом, явно не имеющий отношение к комплексу управы
|image=
|wdid= Q115859767
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576009 |long= 42.049096 |precise= yes
|name= Дворец культуры им. 1100-летия Мурома
|knid= 3321061000
|knid-new= 331510350060005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 23
|year= 1962 г. |author=
|description=
|image= Дворец_культуры Муром.jpg
|wdid= Q94575240
|wiki= Муромский городской театр
|commonscat= Palace of Culture 1100th Anniversary of Murom |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575493 |long= 42.049866 |precise= yes
|name= Дом Русакова
|knid= 3301457000
|knid-new= 331510350260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 27
|year= 1890 г. |author=
|description= Также памятник истории: здание, в котором в декабре 1917 года проходил Муромский уездный крестьянский съезд (установлена мемориальная доска). Сейчас в здании расположена городская типография
|image= 20150618 ул.Л.Толстого,27 дом Русакова.JPG
|wdid= Q115859723
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573200 |long= 42.052600 |precise= yes
|name= Здание реального училища
|knid= 3301458000
|knid-new= 331510349940005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 40
|year= 1875 г. |author=
|description= Сейчас в здании расположена школа №16
|image= Муром, Льва Толстого, 40, реальное училище.jpg
|wdid= Q55658596
|wiki= Муромское реальное училище
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573457 |long= 42.051343 |precise= yes
|name= Банк
|knid= 3301459000
|knid-new= 331510350010005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Льва Толстого, 41
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Льва Толстого, 41.jpg
|wdid= Q115859724
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
==Ф==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587314 |long= 42.055056 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321063000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 5
|year= 1880 г. |author=
|description= Перестроен
|image= Муром,_Февральский переулок, 5.jpg
|wdid= Q115859774
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.587489 |long= 42.055079 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3321064000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Февральский переулок, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Практически разрушен
|image= Муром,_Февральский переулок, 6.jpg
|wdid= Q115859779
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.570902 |long= 42.009373 |precise= yes
|name= Бывшие паровозостроительные и паровозоремонтные мастерские - позже тепловозостроительный завод им. Ф.Э. Дзержинского
|knid= 3300000123
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муромский район
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Филатова
|year= 1912-1916 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_ДК завода Муромтепловоз.jpg
|wdid= Q117174421
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Кладбища==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580482 |long= 42.030376 |precise= yes
|name= Братское кладбище 565 советских воинов, умерших от ран в годы Великой Отечественной войны
|knid= 3300473000
|knid-new= 331510248610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_мемориал Великой Отечественной войны на Напольном кладбище.jpg
|wdid= Q115978034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580818 |long= 42.031023 |precise= no
|name= Могила и надгробный памятник над прахом муромских краеведов XIX в. Н.Г. И Е.П. Добрынкиных
|knid= 3300000134
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q118131170
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.579350 |long= 42.032516 |precise= yes
|name= Могила Н.А. Зворыкина (1854-1884), магистранта МГУ, физика
|knid= 3300000115
|knid-new= 331510384910005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description= В одном из вариантов старой базы написано, что это могила К.А. Зворыкина (1861-1928), одного из основоположников науки о резании металлов, брата Н.А. Зворыкина. На самом деле К.А. Зворыкин умер и похоронен в Киеве
|image= Муром,_могила Н.А Зворыкина.jpg
|wdid= Q123356637
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.С. Куликова (1875-1941), художника, академика живописи
|knid= 3300476000
|knid-new= 331510385120005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром могила И.С.Куликова.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Могила И.Т. Экземплярского (1898-1932 гг.) - участника гражданской войны, награжденного орденом Красного Знамени
|knid= 3300000136
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Войкова, Напольное кладбище
|year= 1932 г. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535865 |long= 41.958315 |precise= yes
|name= Могила В.И. Кружалова (1915-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300549000
|knid-new= 331510322420005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Кружалова В.И.jpg
|wdid= Q123356638
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535873 |long= 41.958211 |precise= yes
|name= Могила И.В. Фадеева (1923-1977), Героя Советского Союза
|knid= 3300550000
|knid-new= 331510322350005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Фадеева И.В.jpg
|wdid= Q123356639
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.535889 |long= 41.957969 |precise= yes
|name= Могила В.И. Филатова (1918-1973), Героя Советского Союза
|knid= 3300551000
|knid-new= 331510322390005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= пос. Вербовский, кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Вербовское кладбище, могила ГСС Филатова В.И.jpg
|wdid= Q123356643
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Городской округ==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.577793 |long= 41.973745 |precise= yes
|name= Братская могила воинов, умерших от ран (1941-1945)
|knid= 3300548000
|knid-new= 331610680820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Александровка |munid= Q4061281
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Воинский мемориал д.Александровка Муромского района.jpg
|wdid= Q115978036
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.605981 |long= 42.044046 |precise= yes
|name= Дом, где родился и жил Герой Советского Союза М.И. Быков, погибший при прорыве линии Маннергейма в 1940 году
|knid= 3300000130
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= Первомайская улица, 75
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, дом Быкова, Первомайская, 75.jpg
|wdid= Q118128792
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.607235 |long= 42.030763 |precise= yes
|name= Могила С.В. Шилова (1910-1968), Героя Советского Союза
|knid= 3300474000
|knid-new= 331510322400005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= кладбище
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_Дмитриевская Слобода, кладбище, могила ГСС Шилова С.В.jpg
|wdid= Q118131174
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
==Разное==
{{monument |type= settlement |status=
|lat= 55.580854 |long= 42.053839 |precise= yes
|name= Древнерусский город Муром
|knid= 3300000419
|knid-new= 332131421720005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= автострада Владимир - Муром
|year= IX-XIX вв. |author=
|description=
|image= Панорама Мурома.jpg
|wdid= Q162677
|wiki= Муром
|commonscat= Murom |protection= Р
|link=
|document= d03122020
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.563352 |long= 42.064442 |precise= no
|name= Место проведения собраний социал-демократических кружков (1902-1903) и революционных митингов (1905-1906)
|knid= 3300466000
|knid-new= 331630678450005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= овраг Бучиха, южная окраина города
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115859709
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
==Памятники археологии==
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Культурный слой города Мурома
|knid= 3300456000
|knid-new= 331640680830006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= центральная часть города, Окский сад, Богатырева гора, торговая площадь
|year= X - XIX вв. |author=
|description=
|image= Olearius Murom.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.57923 |long= 42.057812 |precise= no
|name= Кремль
|knid= 3330008000
|knid-new= 331640682430006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Революции и Окский сад
|year= VIII - XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q56126428
|wiki= Муромский кремль
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Николо-Набережное селище
|knid= 3300459000
|knid-new= 331640680860006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= близ церкви Николы Набережного
|year= VIII-XIII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Селище «Кожевники»
|knid= 3300457000
|knid-new= 331640682450006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= территория Воскресенского кладбища
|year= XII-XVII вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= 55.548333 |long= 42.081389 |precise= no
|name= Карачаровская стоянка
|knid= 3300460000
|knid-new= 331640680890006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова, левый берег Карачаровского оврага, под дамбой
|year= верхний палеолит |author=
|description=
|image=
|wdid= Q19844123
|wiki= Карачарово (стоянка)
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Городище, селище и могильник
|knid= 3310095000
|knid-new= 331640680870006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= берег р. Ока, Красноармейский овраг
|year= VIII-XII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник и селище
|knid= 3330009000 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description= Также в старой базе имеется адресация по пос. Муромский (в документе комплекс привязан лишь к д. Подболотня)
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевский могильник
|knid= 3300000553 |complex= 3330009000
|knid-new= 331640680840006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= юго-западная часть поселка, левый берег р. Илевна
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Подболотьевское селище
|knid= 3300000554 |complex= 3330009000
|knid-new= 331841312550016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Вербовский (бывш. д. Подболотня) |munid= Q162677
|address= 1.5 км западнее поселка, левый берег р. Илевна
|year= VII-XI вв. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Дмитриево-Слободское городище
|knid= 3310086000
|knid-new= 331640680850006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= северо-восточная окраина
|year= кон. I тыс. до н.э. - нач. I тыс. н.э. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= archeology
|lat= |long= |precise=
|name= Стоянка неолита и бронзового века «Дмитриево-Слободская» |knid= 3320275000
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address=северо-восточная окраина
|year=III-II тыс. до н.э.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=|protection= Ф
|link=
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Якиманское селище (дьякова типа)
|knid= 3300458000
|knid-new= 331640680880006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Дмитриевская Слобода |munid= Q4162801
|address= территория бывшей Якиманской Слободы
|year= ранний железный век |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= archeology |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Курган
|knid= 3300461000
|knid-new= 331741251950006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= с. Петушки
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d05101960
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d04101968
|d07081985
|d02121988
|d13011995
|d18081995
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d16112016_62
|d20072018
|d31072018
|d03122020
|d01072026_30
|d01072026_31
|d01072026_34
}}
{{footer|type=Наследие}}
rwvpgql61cndvivx373zkaatwvm0bkb
Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 1)
0
37049
776998
770215
2026-09-12T03:31:00Z
Mib5578
34937
/* улица Ленина */ Обновлён объект Купеческий дом
776998
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=55.5730|long=42.0485|zoom=14|districtid=Q162677|banner=}}
{{monument-link|l2g|'''[[Муром]]'''}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 2)|улицы от М до Я, кладбища, археология, разное]]'''|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муромский район|Муромский район]]'''}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579331 |long= 42.055232 |precise= no
|name= Комплекс торговых рядов
|knid= 3300517000 |complex= 3300517000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 4(6а), 7, 8
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Торг.ряды.jpg
|wdid= Q115416556
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579366 |long= 42.055256 |precise= yes
|name= Торговые ряды
|knid= 3300517001 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347290005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 6а
|year= 1816 г. (1840 г.) |author=
|description= По карте - дом 4
|image= 20150621 Муром пл.1100-летия Мурома Торговые ряды (фрагмент).JPG
|wdid= Q115416557
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580080 |long= 42.054687 |precise= yes
|name= Лабазы
|knid= 3300517003 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347280004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 7
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Murom, Vladimir Oblast, Russia - panoramio (31).jpg
|wdid= Q115416560
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580106 |long= 42.054001 |precise= yes
|name= Торговые лавки
|knid= 3300517002 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь имени 1100-летия Мурома, 8
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Площадь им. 1100-летия Мурома,8 корпус.jpg
|wdid= Q115416558
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580452 |long= 42.055403 |precise= no
|name= Церковь Николо-Зарядская
|knid= 3321062000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома
|year= XVII в. |author=
|description= Вблизи торговых рядов, с восточной стороны базарной площади Мурома, находилась Николо-Зарядская церковь, от которой в настоящее время сохранился подклет. Построена на месте деревянной в 1675-1677 гг. на средства купца Смолина
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 36095
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.576229 |long= 42.025916 |precise= yes
|name= Бронепоезд «Илья Муромец», установленный в честь 26-й годовщины Победы над фашистской Германией
|knid= 3300469000
|knid-new= 331510351350005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Владимирское шоссе, парк им.50-летия Советской власти
|year= 1942-1945 гг., 1971 г. (установлен) |author=
|description=
|image= Бронепоезд_"Илья Муромец".jpg
|wdid= Q4200010
|wiki= Илья Муромец (бронепоезд, 1941)
|commonscat= Ilya Muromets armored train |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.579780 |long= 42.062498 |precise= no
|name= Дом Журавлева
|knid= 3320895000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд (ранее - улица) Воровского, 2
|year= 1850 г. |author=
|description= Принадлежал крестьянину с. Яковцево М.Я. Мошнину
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579306 |long= 42.061444 |precise= yes
|name= Дом Дубова
|knid= 3301439000
|knid-new= 331510249530005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд (ранее - улица) Воровского, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянам д. Натальино Г.Т. и И.Г. Дубовым. В начале ХХ в. использовался как сарай для хранения царских лодок
|image= Муром,_дом Дубова, Воровского, 6.jpg
|wdid= Q115781477
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577586 |long= 42.057543 |precise= yes
|name= Дом мещанина (купца) С.Ф. Железникова
|knid= 3320896000
|knid-new= 331510248600004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 Муром Воровского,15 дом Железникова.jpg
|wdid= Q115416605
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577289 |long= 42.057728 |precise= yes
|name= Усадьба Гладкова
|knid= 3300000417 |complex= 3300000417
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= XIX в. |author=
|description= Одним из первых владельцев дома был муромский купец 2-й гильдии И.И. Усов. В 1879 г. дом перешел к другому муромскому купцу В.Ф. Гладкову. В 1914 г. половина дома перешла его дочери Л.В. Суздальцевой (Гладковой)
|image= 2014 Муром Воровского,16 Дом Гладкова.JPG
|wdid= Q115416500
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577292 |long= 42.057750 |precise= yes
|name= Дом купца Гладкова
|knid= 3301267000 |complex= 3300000417
|knid-new= 331510249700005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_дом усадьбы Гладкова, Воровского, 16.jpg
|wdid= Q115416562
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|document2= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577328 |long= 42.057533 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300000418 |complex= 3300000417
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_ворота усадьбы Гладкова, Воровского, 16.jpg
|wdid= Q115781476
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577520 |long= 42.057216 |precise= yes
|name= Усадьба Фурсова
|knid= 3300000398 |complex= 3300000398
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 17, 19
|year= |author=
|description=
|image= Муром, Воровского, 17-19, усадьба Фурсова.jpg
|wdid= Q115416492
|wiki=
|commonscat= Fursovy Estate, Murom |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577551 |long= 42.057396 |precise= yes
|name= Дом Фурсовых
|knid= 3301440000 |complex= 3300000398
|knid-new= 331510248810005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 17
|year= 1914-1915 г. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину с. Окулова В.И. Фурсову
|image= 20150618 Муром Воровского,17 дом Фурсова.jpg
|wdid= Q115416563
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577475 |long= 42.057275 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300000399 |complex= 3300000398
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 19
|year= |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,19 ворота дома Никитиных.JPG
|wdid= Q115416497
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577496 |long= 42.057095 |precise= yes
|name= Дом Фурсовых
|knid= 3301441000 |complex= 3300000398
|knid-new= 331510248820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 19
|year= 1916-1917 гг. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину с. Окулова В.И. Фурсову
|image= 20150618 Муром Воровского,19 дом Фурсова.jpg
|wdid= Q115416564
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.577036 |long= 42.056484 |precise= yes
|name= Дом Никитиных
|knid= 3320897000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 18
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купцу 2-й гильдии Ф.Е. Никитину. Снесён в период между 2015 и 2016 гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577394 |long= 42.056698 |precise= yes
|name= Дом Сокольского
|knid= 3320898000
|knid-new= 331510248570004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 21
|year= ХХ в. |author=
|description= Дом принадлежал жене надворного советника Е.И. Сокольской
|image= 20150618 Воровского,21 дом Сокольского.JPG
|wdid= Q115416606
|wiki=
|commonscat= |protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576826 |long= 42.055580 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3301442000
|knid-new= 331510248580005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 22
|year= 1860 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,22 дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115416566
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576649 |long= 42.054659 |precise= yes
|name= Дом купцов Усовых
|knid= 3320899000
|knid-new= 331510249620004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,24 дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115781478
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577338 |long= 42.055433 |precise= yes
|name= Палатка купца Суздальцева
|knid= 3320900000
|knid-new= 331510249890004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 27а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_палатка купца Суздальцева, Воровского, 27а.jpg
|wdid= Q115781479
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576313 |long= 42.053200 |precise= yes
|name= Дом служащих Золотаревых
|knid= 3320901000
|knid-new= 331510249720004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 30
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал полковнику А.П. Золотареву
|image= 20150618 ул.Воровского,30 дом Золотаревых.JPG
|wdid= Q115781480
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576169 |long= 42.052535 |precise= yes
|name= Типография мещанина Милованова
|knid= 3320902000
|knid-new= 331510249710004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 34
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и палатка (где размещалась контора типографии) принадлежали П.М. Милованову
|image= 20150618 Воровского,34 типография Милованова.JPG
|wdid= Q115781481
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575274 |long= 42.047066 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320903000
|knid-new= 331510249600004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 55
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Воровского, 55, дом Зворыкина.jpg
|wdid= Q115781482
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574706 |long= 42.046345 |precise= yes
|name= Дом мещанки Лебедевой
|knid= 3320904000
|knid-new= 331510249640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 58
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,58 дом Лебедевой.JPG
|wdid= Q115781485
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573778 |long= 42.042238 |precise= yes
|name= Дом мещанина Корякина
|knid= 3320905000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 74
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,74 дом Корякина.JPG
|wdid= Q115781486
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.570976 |long= 41.993374 |precise= yes
|name= Дом, где в 1924-1930 гг. жил Герой Советского Союза Н.Ф. Гастелло
|knid= 3310085000
|knid-new= 331510322000006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Гастелло, 14
|year= |author=
|description= В доме – мемориальный музей Н.Ф. Гастелло
|image= Муром,_дом Гастелло, Гастелло, 14.jpg
|wdid= Q115791025
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577161 |long= 42.063260 |precise= yes
|name= Дом Гундобиных-Коротких (Дом дворянина Короткого)
|knid= 3301443000
|knid-new= 331510249480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 1
|year= ок. 1900 г. |author=
|description= Предположительно выстроен в 1840-1850-е гг. Принадлежал семье купцов Гундобиных. Перед революцией здание перешло к семье дворянина, поручика Н.А. Короткого
|image= 20150618 ул.Губкина,1 дом Гундобиных-Короткого.JPG
|wdid= Q115791023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575947 |long= 42.064244 |precise= yes
|name= Дом Муромского мещанского общества
|knid= 3320906000
|knid-new= 331510249560004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 5
|year= 1890 г. |author=
|description= Во второй половине XIX в. здание принадлежало купцам Киселевым. Основная деятельность муромского мещанского общества - благотворительность
|image= 20150618 ул.Губкина,5 дом общества.JPG
|wdid= Q115791026
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575003 |long= 42.064952 |precise= yes
|name= Дом Соколова
|knid= 3320907000
|knid-new= 331510249540004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 11
|year= 1900 г. |author=
|description= Последним владельцем был муромский мещанин Н.П. Соколов, потомок муромской купеческой династии
|image= 20150618 ул.Губкина,11 дом Соколова.JPG
|wdid= Q115791027
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574673 |long= 42.065247 |precise= yes
|name= Дом купца Киселева
|knid= 3301268000
|knid-new= 331510249590005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 13
|year= 1790 г. |author=
|description= Дом принадлежал купцу К.В. Киселеву, занимавшемуся хлебной торговлей
|image= 20150618 ул.Губкина,13 дом Киселева.JPG
|wdid= Q115791022
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|document2= d13011995
}}
==И==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.586605 |long= 42.05613 |precise= yes
|name= Церковь Введения во Храм Пресвятой Богородицы
|knid= 3310087000
|knid-new= 331510249440006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Июльский переулок, 1а
|year= 1658 г. |author=
|description= Расположена на территории Свято-Воскресенского женского монастыря
|image= Муром, Введенская церковь.jpg
|wdid= Q115416576
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 05786
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.586338 |long= 42.05606 |precise= yes
|name= Собор Воскресения Христова
|knid= 3310088000
|knid-new= 331510249550006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Июльский переулок, 1а
|year= 1658 г. |author=
|description= Расположен на территории Свято-Воскресенского женского монастыря
|image= Муром, Воскресенский собор.jpg
|wdid= Q4126222
|wiki= Воскресенский монастырь (Муром)
|commonscat= Resurrection monastery in Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 05785
|document= d30081960
}}
==К==
===улица Карла Маркса===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576364 |long= 42.058137 |precise= yes
|name= Дом служащего Войтаса
|knid= 3320969000
|knid-new= 331510384110004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 1
|year= 1880 г. |author=
|description= Дом принадлежал коллежскому асессору Н.Я. Войтасу
|image= Муром,_ул. Карла Маркса, 1.jpg
|wdid= Q115791071
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.575861 |long= 42.057714 |precise= yes
|name= Дом Тагунова
|knid= 3320970000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 4
|year= XIX в. |author=
|description= В настоящее время на месте дома стоит современный особняк
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575815 |long= 42.057284 |precise= yes
|name= Дом Дьяконова
|knid= 3320971000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,6 дом Дьяконова.JPG
|wdid= Q115791072
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575672 |long= 42.056818 |precise= yes
|name= Дом Тереховой
|knid= 3320972000
|knid-new= 331610680810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 10
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,10 дом Тереховой.JPG
|wdid= Q115791073
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574928 |long= 42.053519 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320973000
|knid-new= 331610680790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 16
|year= 1930 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,16.JPG
|wdid= Q115791074
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.574778 |long= 42.052828 |precise= yes
|name= Дом купца Нехорошева
|knid= 3320974000
|knid-new= 331610665020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 18
|year= 1850 г. |author=
|description= Снесен в 2015 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575400 |long= 42.052500 |precise= yes
|name= Здание духовного училища
|knid= 3320975000
|knid-new= 331510384720005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 23
|year= 1850 г. |author=
|description= Сейчас в здании расположена школа №12
|image= Муром,_здание духовного училища, Маркса, 23.jpg
|wdid= Q4308201
|wiki= Муромское духовное училище
|commonscat= Murom Theological College |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573822 |long= 42.049138 |precise= yes
|name= Здание женской гимназии
|knid= 3301451000
|knid-new= 331510385100005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 24
|year= 1894-1896 г. |author=
|description= Учебное заведение (в то время женское училище) было основано в 1860 г. по инициативе городского головы А.В. Ермакова, а позднее перестроено. Из стен училища вышло немало талантливых и известных людей, в том числе Герой Советского Союза Н.С. Королев. Сейчас в здании расположен муромский Педагогический колледж.
|image= Муром,_здание женской гимназии, Маркса, 24.jpg
|wdid= Q115791024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.573949 |long= 42.047773 |precise= yes
|name= Дом Муромского гражданского общества
|knid= 3320976000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 39
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572609 |long= 42.043360 |precise= yes
|name= Дом Жадиных
|knid= 3320977000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 44
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,44 дом Жадиных.JPG
|wdid= Q115791075
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573375 |long= 42.045215 |precise= yes
|name= Церковь Сретения Господня
|knid= 3300487000
|knid-new= 331510340290005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 55
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Карла Маркса, 55, Сретенская церковь.jpg
|wdid= Q115416514
|wiki= Церковь Сретения Господня (Муром)
|commonscat= Church of the Presentation of Jesus at the Temple, Murom |protection= Р
|link=
|sobory= 01327
|document= d06051983
}}
===улица Кирова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.549985 |long= 42.083374 |precise= yes
|name= Усадьба Уваровых
|knid= 3300482000 |complex= 3300482000
|knid-new= 331721249910005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова, 2 (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q102882811
|wiki= Красная горка (Карачарово)
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550761 |long= 42.082125 |precise= yes
|name= Баня
|knid= 3330123000 |complex= 3300482000
|knid-new= 331711249910025
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791081
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550158 |long= 42.084215 |precise= yes
|name= Дворец
|knid= 3300482001 |complex= 3300482000
|knid-new= 331510248730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791018
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Каретник
|knid= 3300482003 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Конюшня |knid= 3300482004 |complex= 3300482000
|knid-new=331711249910045
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ледник |knid= 3330123001 |complex= 3300482000
|knid-new=331711249910035
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550448 |long= 42.085395 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 3300482007 |complex= 3300482000
|knid-new= 331721249910015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791020
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Склад
|knid= 3300482006 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.549643 |long= 42.083579 |precise= yes
|name= Флигель №1
|knid= 3300482002 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791019
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
|dismissed= d23042014_127
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Хозяйственная постройка |knid= 3300482005 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnaja Horka, Karacharovo
|link=
|document=
}}
===улица Кожевники===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.590022 |long= 42.056049 |precise= no
|name= Завод кожевенный Мяздриковых
|knid= 3300000520
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кожевники, 5
|year= |author=
|description= Сгорел в 1954 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580570 |long= 42.051108 |precise= yes
|name= Дом купца Константинова
|knid= 3320908000
|knid-new= 331510248890005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 1, дом купца Константинова.jpg
|wdid= Q115791028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579469 |long= 42.047723 |precise= yes
|name= Дом Железникова
|knid= 3320909000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 14
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,14 Дом Железникова.JPG
|wdid= Q115791029
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579748 |long= 42.047536 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320910000
|knid-new= 331510248880004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 17
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,17 Дом Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791030
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578958 |long= 42.044164 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3320911000
|knid-new= 331510248850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 33
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 33, дом купца Мяздрикова.jpg
|wdid= Q115791031
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578759 |long= 42.043359 |precise= yes
|name= Дом Муромского городского общества
|knid= 3320912000
|knid-new= 331510249380004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 35
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В этом здании помещалось училище им. Л. Гладкова
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,35 Училище Гладкова.JPG
|wdid= Q115791032
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578665 |long= 42.042823 |precise= yes
|name= Дом купца Нехорошева
|knid= 3320913000
|knid-new= 331510339640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 37
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 37, дом купца Нехорошева.jpg
|wdid= Q115791033
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578524 |long= 42.042268 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320914000
|knid-new= 331510248870005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 39
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Коммунистическая, 39.jpg
|wdid= Q115791034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578343 |long= 42.041493 |precise= yes
|name= Дом купцов Алексеевых
|knid= 3320915000
|knid-new= 331510249320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 41.jpg
|wdid= Q115791035
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574870 |long= 42.064221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320916000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 1а
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,1.JPG
|wdid= Q115791036
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574483 |long= 42.064184 |precise= yes
|name= Дом мещанина Климова
|knid= 3320917000
|knid-new= 331510249450004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 2
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,2 дом Климова.JPG
|wdid= Q115791037
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574676 |long= 42.063721 |precise= yes
|name= Дом мещанина Патырина (Патырмина)
|knid= 3320918000
|knid-new= 331510249490004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 3
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,3 дом Патырина.JPG
|wdid= Q115791039
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574547 |long= 42.063071 |precise= yes
|name= Дом дворянина Брюхова
|knid= 3320920000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,5 дом Брюхова.JPG
|wdid= Q115791042
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574334 |long= 42.063605 |precise= yes
|name= Дом служащего Невского
|knid= 3320921000
|knid-new= 331510249820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,6 дом Невского.JPG
|wdid= Q115791043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574200 |long= 42.063117 |precise= yes
|name= Дом Славянского
|knid= 3320922000
|knid-new= 331510249920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 10
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,10 дом Славянского.JPG
|wdid= Q115791044
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574150 |long= 42.062849 |precise= yes
|name= Дом Славянского (Климова)
|knid= 3320923000
|knid-new= 331510249810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 12
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,12 дом Славянского-Климова.JPG
|wdid= Q115791045
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573810 |long= 42.059745 |precise= yes
|name= Дом купца Вощинина
|knid= 3320924000
|knid-new= 331510250650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,13 дом Вощинина.JPG
|wdid= Q115791046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573734 |long= 42.059450 |precise= yes
|name= Дом священника Альбицкого
|knid= 3320925000
|knid-new= 331510251890004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 15
|year= 1855 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,15 дом Альбицкого.JPG
|wdid= Q115791047
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573734 |long= 42.059450 |precise= yes
|name= Дом купца Антонова
|knid= 3320926000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 25
|year= 1850 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,25 дом Антонова.JPG
|wdid= Q115791048
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===Комсомольский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576767 |long= 42.061455 |precise= yes
|name= Дом служащих Булгаковых
|knid= 3320919000
|knid-new= 331510249570004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольский переулок, 4а
|year= XIX в. |author=
|description= Адрес по ЕГРОКН - Комсомольский переулок, 4
|image= 20150618 ул.Комсомольская,4 дом Булгаковых.JPG
|wdid= Q115791040
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577233 |long= 42.062293 |precise= yes
|name= Дом мещанки Засухиной
|knid= 3320927000
|knid-new= 331510251710004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольский переулок, 28а
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом мещанки Засухиной, Комсомольский переулок, 28а.jpg
|wdid= Q115791049
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Красина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.541509 |long= 42.087093 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной с колокольней
|knid= 3300480000
|knid-new= 331510400500005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Красина (мкр Карачарово), район дома 16
|year= 1811-1829 гг. |author=
|description=
|image= Murom, Vladimir Oblast, Russia - panoramio (107).jpg
|wdid= Q115416507
|wiki= Троицкая церковь (Муром)
|commonscat= Holy Trinity church (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 03350
|document= d03061971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.540082 |long= 42.080549 |precise= yes
|name= Церковь Гурия, Самона и Авива
|knid= 3300481000
|knid-new= 361310009730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Красина (мкр Карачарово)
|year= 1845 г. |author=
|description=
|image= Храм Гурия, Самона и Авива.jpg
|wdid= Q115416512
|wiki= Храм Гурия, Самона и Авива (Муром)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01331
|document= d18031974
}}
===Красноармейская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582254 |long= 42.053786 |precise= yes
|name= Ансамбль Благовещенского монастыря
|knid= 3310089000 |complex= 3310089000
|knid-new= 331520251860006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= |author=
|description=
|image= Ансамбль Благовещенского мужского монастыря г.Муром,Владимирская область.jpg
|wdid= Q4087774
|wiki= Благовещенский монастырь (Муром)
|commonscat= Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00856
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582673 |long= 42.053566 |precise= yes
|name= Собор Благовещенский с колокольней (Благовещенский собор)
|knid= 3310089001 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= между приблизительно 1550 и приблизительно 1650 гг. |author=
|description=
|image= Благовещенский собор в Муроме.jpg
|wdid= Q115416579
|wiki=
|commonscat= Annunciation cathedral of Annunciation monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04950
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310089002 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= 1811-1812 гг. |author=
|description=
|image= Стена и угловая башня Благовещенского мужского монастыря Муром.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00856
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582315 |long= 42.05392 |precise= yes
|name= Церковь Стефана (надвратная церковь)
|knid= 3310089003 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= 1665-1716 гг., между 1716 и 1835 гг. |author=
|description=
|image= Надвратная церковь св. архидиакона Стефана Благовещенский муж. монастырь Муром 2.JPG
|wdid= Q115416580
|wiki=
|commonscat= Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04951
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582311 |long= 42.053417 |precise= yes
|name= Жилой корпус с настоятельскими покоями
|knid= 3330076000 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 15а
|year= 1900 - 1901 гг., |author=
|description=
|image= Муром,_жилой корпус с настоятельскими покоями Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791077
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582407 |long= 42.052993 |precise= yes
|name= Настоятельский корпус
|knid= 3330076001 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860066
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 16а
|year= 1810 - 1811 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_настоятельский корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791078
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582603 |long= 42.054141 |precise= yes
|name= Братский келейный корпус
|knid= 3330076002 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860086
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 17а
|year= 1828 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Муром,_братский корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791079
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582585 |long= 42.052899 |precise= yes
|name= Больничный корпус
|knid= 3330076003 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860076
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 18а
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image= Муром,_больничный корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791080
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581235 |long= 42.049411 |precise= yes
|name= Дом купцов Суздальцевых
|knid= 3320928000
|knid-new= 331510251810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 2
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,2 Дом Суздальцевых.JPG
|wdid= Q115791050
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582033 |long= 42.051223 |precise= yes
|name= Дом купчихи Ю.В. Гладковой
|knid= 3320929000
|knid-new= 331510251830004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 5
|year= 1832 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,5 Дом Гладковой.JPG
|wdid= Q115791051
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581809 |long= 42.050204 |precise= yes
|name= Дом городского головы А.В. Ермакова
|knid= 3320930000
|knid-new= 331510251840004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Во второй половине XIX в. дом перешел во владение муромского купца 1-й гильдии Н.В. Зворыкина-Торского
|image= 20150621 Муром Красноармейская,7 Дом Ермакова.JPG
|wdid= Q115791052
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580323 |long= 42.045616 |precise= yes
|name= Дом Шилова
|knid= 3320931000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 12
|year= XIX в. |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581484 |long= 42.048824 |precise= yes
|name= Дом купчихи Ираиды Гавриловны Смольяниновой
|knid= 3320932000
|knid-new= 331510252530004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 13
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 13.jpg
|wdid= Q115791053
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581335 |long= 42.048311 |precise= yes
|name= Дом купца Суздальцева
|knid= 3320933000
|knid-new= 331510251790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 15.jpg
|wdid= Q115791054
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581631 |long= 42.047586 |precise= yes
|name= Дом товарищества Муромской мануфактуры льняных изделий
|knid= 3320934000
|knid-new= 331510251660004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 17
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 17.jpg
|wdid= Q115791055
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581260 |long= 42.047857 |precise= yes
|name= Дом товарищества Муромской мануфактуры льняных изделий
|knid= 3320935000
|knid-new= 331510266440004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 19
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 19.jpg
|wdid= Q115791056
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580165 |long= 42.044515 |precise= yes
|name= Дом Коряева
|knid= 3320936000
|knid-new= 331510266490004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 20
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,20 Дом Коряева.JPG
|wdid= Q115791057
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581181 |long= 42.047672 |precise= yes
|name= Палатка купца Суздальцева
|knid= 3320937000
|knid-new= 331510266470004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 21
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,21 Палатка Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791058
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579999 |long= 42.043985 |precise= yes
|name= Дом Смирновой
|knid= 3320938000
|knid-new= 331510266520004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 22.jpg
|wdid= Q115791059
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581090 |long= 42.047261 |precise= yes
|name= Дом купца Суздальцева
|knid= 3320939000
|knid-new= 331510266550004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 23
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,23 Дом Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791061
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580982 |long= 42.046687 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320940000
|knid-new= 331510255150004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 25
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,25 Дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115791063
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580828 |long= 42.045984 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320941000
|knid-new= 331510255260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 27
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 27, дом купца Зворыкина.jpg
|wdid= Q115791064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579834 |long= 42.043038 |precise= yes
|name= Дом Гаврилова
|knid= 3330005000
|knid-new= 331510260810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 28, дом Гаврилова.jpg
|wdid= Q115791076
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580781 |long= 42.045034 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320942000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 29
|year= |author=
|description= Сейчас на месте дома расположена детская поликлиника
|image= Муром, Красноармейская, 29, сейчас в этом здании находится детская поликлиника.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580495 |long= 42.044578 |precise= yes
|name= Дом купчихи Зворыкиной
|knid= 3320943000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 31
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Зворыкиной, Красноармейская, 31.jpg
|wdid= Q115791065
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579805 |long= 42.042182 |precise= yes
|name= Церковь Успения Богородицы с колокольней
|knid= 3300483000
|knid-new= 331510294240005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 41а
|year= 1790 г., 1835 г. |author=
|description=
|image= Муром,_ул. Красноармейская, 41а.jpg
|wdid= Q55656346
|wiki= Успенская церковь (Муром)
|commonscat= Assumption Church (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 01328
|document= d03061971
}}
===Красногвардейская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571169 |long= 42.067584 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320944000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красногвардейская, 1.jpg
|wdid= Q115791066
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571275 |long= 42.068777 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320945000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 2
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Муром,_Красногвардейская, 2.jpg
|wdid= Q115791067
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571017 |long= 42.068077 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320946000
|knid-new= 331610430750005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 4
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Суздальцева, Красногвардейская, 4.jpg
|wdid= Q115791069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570495 |long= 42.066835 |precise= yes
|name= Дом купца Сыромятникова
|knid= 3320947000
|knid-new= 331610703310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 4б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Сыромятникова, Красногвардейская, 4б.jpg
|wdid= Q115791070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.570708 |long= 42.064997 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320948000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 9
|year= 1930-1940 гг. |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===площадь Крестьянина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581305 |long= 42.053458 |precise= yes
|name= Ансамбль Троицкого монастыря
|knid= 3310090000 |complex= 3310090000
|knid-new= 331520260510006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= не ранее 1643 г. |author=
|description=
|image= Barschevsky 1952 (1889) Murom monastery.jpg
|wdid= Q4463520
|wiki= Троицкий монастырь (Муром)
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00630
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581424 |long= 42.053643 |precise= yes
|name= Корпус келейный
|knid= 3310090001 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 2а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819261
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.58128 |long= 42.05311 |precise= yes
|name= Колокольня Свято-Троицкого женского монастыря
|knid= 3310090002 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1658 г. |author=
|description=
|image= Колокольня Свято-Троицкий женский монастырь Муром 2.jpg
|wdid= Q115416582
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581196 |long= 42.052901 |precise= yes
|name= Жилой дом при колокольне
|knid= 3310090003 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XVII в., 1861 г. |author=
|description=
|image= Келейные корпуса Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819263
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581846 |long= 42.052795 |precise= yes
|name= Сарай каретный (Каретники № 1 и № 2)
|knid= 3310090004 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник Троицкого монастыря.jpg
|wdid= Q115416584
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581548 |long= 42.053078 |precise= yes
|name= Троицкий собор
|knid= 3310090005 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510056
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1642-1643 гг. |author=
|description=
|image= Troitsky sobor.jpg
|wdid= Q115416585
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Cathedral of Holy Trinity Monastery in Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04952
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310090006 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XVII в. |author=
|description=
|image= Стены Свято-Троицкий женский монастырь Муром 2.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581524 |long= 42.054003 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310090007 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 1а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Трапезная Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819265
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581299 |long= 42.053142 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (надвратная)
|knid= 3310090008 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1648-1652 гг. |author=
|description=
|image= Казанская надвратная церковь Свято-Троицкий женский монастырь Муром 1.jpg
|wdid= Q115416587
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04953
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581821 |long= 42.053367 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Сергия Радонежского
|knid= 3310090009 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= приблизительно не ранее 1700 г. |author=
|description=
|image= Церковь прп. Сергия Радонежского Свято-Троицкий женский монастырь Муром 3.JPG
|wdid= Q115416588
|wiki= Церковь Сергия Радонежского (Муром)
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 04954
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581241 |long= 42.052434 |precise= yes
|name= Здание церковно-приходской школы ансамбля Троицкого монастыря
|knid= 3320950000 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510372690005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 3а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_церковно-приходская школа Троицкого монастыря.jpg
|wdid= Q115416610
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581852 |long= 42.052626 |precise= yes
|name= Мастерские Троицкого монастыря
|knid= 3330211000 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_Троицкий монастырь, мастерские.jpg
|wdid= Q115859801
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581048 |long= 42.052101 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом купца Зворыкина)
|knid= 3320949000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 1
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Зворыкина, площадь Крестьянина, 1.jpg
|wdid= Q115416608
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_33
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581323 |long= 42.055801 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320951000
|knid-new= 332411421710005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_площадь Крестьянина, 4.jpg
|wdid= Q115416612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28122023_36
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580394 |long= 42.053583 |precise= yes
|name= Здание, в котором в ноябре-декабре 1905 г. заседал первый Совет рабочих депутатов
|knid= 3300468000
|knid-new= 331510262220005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Здание исполкома райсовета, сейчас здание администрации района. Дом бывшего общества трезвости. В 1905-1906 гг. был местом митингов рабочих
|image= В_этом здании заседал первый Совет рабочих депутатов(вид сбоку и сзади).jpg
|wdid= Q115859710
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581185 |long= 42.055836 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320952000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 7а
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром,_площадь Крестьянина, 7.jpg
|wdid= Q115859727
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Л==
===съезд Лакина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571927 |long= 42.069021 |precise= yes
|name= Дом Зворыкиных
|knid= 3320953000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд Лакина, 2
|year= ХХ в. |author=
|description= Согласно акту ГИКЭ, данное здание вряд ли принадлежало Зворыкиным, скорее всего возникла путаница с настоящим домом Зворыкиных, расположенном по схожему адресу - улица Лакина, 2а
|image= Муром,_дом Зворыкиных, съезд Лакина, 2.jpg
|wdid= Q115859728
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===улица Лакина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572778 |long= 42.066111 |precise= yes
|name= Ансамбль Спасо-Преображенского монастыря
|knid= 3310091000 |complex= 3310091000
|knid-new= 331520260710006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1
|year= 1552-1890 гг. |author=
|description=
|image= Спасский монастырь 4.jpg
|wdid= Q4430835
|wiki= Спасо-Преображенский монастырь (Муром)
|commonscat= Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00632
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.572953 |long=42.065440 |precise= yes
|name= Братский корпус
|knid= 3310091001 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1б (корпус 3)
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery Theological College IMG 9784 1725.jpg
|wdid= Q115416589
|wiki=
|commonscat= Fraternal Corps of the Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.572693 |long=42.065829 |precise= yes
|name= Настоятельский корпус
|knid= 3310091002 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1а (корпус 4)
|year= 1687 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery The abbot's house IMG 9772 1725.jpg
|wdid= Q115416591
|wiki=
|commonscat= Abbot's Corps of the Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572854 |long= 42.066585 |precise= yes
|name= Спасо-Преображенский собор
|knid= 3310091003 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= не ранее 1560 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery Transfiguration Cathedral IMG 9778 1725.jpg
|wdid= Q115416595
|wiki=
|commonscat= Transfiguration Cathedral of Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04955
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310091004 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710056
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1807-1810 гг. |author=
|description=
|image= Стены Спасо-Преображенский монастырь Муром 10.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572532 |long= 42.064754 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Кирилла, игумена Белозерского (надвратная)
|knid= 3310091005 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Надвратная церковь Кирилла Белозерского Спасо-Преображенский монастырь Муром 5.JPG
|wdid= Q115416599
|wiki=
|commonscat=Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 09081
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573081 |long= 42.066424 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы (Покровская)
|knid= 3310091006 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710066
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1691 г. |author=
|description=
|image= Муром, улица Лакина, Покровская церковь Спасо-Преображенского монастыря.jpg
|wdid= Q115416601
|wiki=
|commonscat= Church of the Protection of the Theotokos (Transfiguration Monastery, Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04956
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572014 |long= 42.064547 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320954000
|knid-new= 331510260820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 2а
|year= 1902 г. |author=
|description= В начале ХХ в. здание принадлежало муромскому купцу, потомственному почетному гражданину А.Н. Зворыкину. Сейчас в нем расположен Дом народного творчества
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lakina 2a.jpg
|wdid= Q115859729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Пеховой
|knid= 3320955000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 3
|year= XX в. |author=
|description= На месте дома - современное поместье
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572460 |long= 42.061580 |precise= yes
|name= Дом мещанки Пивоваровой
|knid= 3320956000
|knid-new= 331510288870004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 14
|year= XX в. |author=
|description= В старой базе - дом 13 (ныне утрачен)
|image= Муром,_дом Пивоваровой, Лакина, 14.jpg
|wdid= Q115416614
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581501 |long= 42.050606 |precise= yes
|name= Здание Муромского кредитного общества
|knid= 3320959000
|knid-new= 331510288690004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 3
|year= XIX в. |author=
|description= Сейчас в здании расположен МУП "Муромский центр ЖКХ"
|image= 20150621 Муром ул.Ленина 3 Муромское кредитное общество.JPG
|wdid= Q115416618
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581217 |long= 42.050687 |precise= yes
|name= Усадьба Зворыкина-Никитина
|knid= 3300000405 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description= Этот дом сменил нескольких владельцев. В конце XIX в. им владел купец 1-й гильдии и городской голова П.С. Зворыкин. На рубеже XIX–ХХ вв. домом владел дворянин П.П. Рост, а в 1915 г. хозяином дома стал купец 2-й гильдии А.М. Никитин. '''Примечание''': Муромский историко-художественный музей расположен по Первомайской улице, 4, и не включает в себя здание по улице Ленина, 5.
|image= Муром,_ансамбль усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115416498
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581179 |long= 42.050561 |precise= yes
|name= Дом Никитина
|knid= 3301444000 |complex= 3300000405
|knid-new= 331510288610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580955 |long= 42.050602 |precise= yes
|name= Сарай двухэтажный
|knid= 3300000406 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_двухэтажный сарай усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859706
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580983 |long= 42.050229 |precise= yes
|name= Палатка
|knid= 3300000407 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_палатка усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859707
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581141 |long= 42.050892 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3300000408 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= |author=
|description=
|image= 20150621 Муром ул.Ленина,5 Ограда с воротами.JPG
|wdid= Q115859708
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581085 |long= 42.050302 |precise= yes
|name= Каретник
|knid= 3320960000 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= 1-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859730
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581601 |long= 42.051086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320958000
|knid-new= 331510288940004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 6
|year= 1856 г. |author=
|description= В старой базе - дом 2 (по этом адресу находится здание, построенное в 1953 году)
|image= Муром,_Ленина, 6.jpg
|wdid= Q115416617
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579599 |long= 42.051489 |precise= yes
|name= Дом купца Судьина-Стрижова
|knid= 3301445000
|knid-new= 331510288860005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 15
|year= 1885 г. |author=
|description= В ЕГРОКН - Московская улица, 1, что не соответствует ни документу, ни координатам, ни фото
|image= Муром, Ленина, 15.jpg
|wdid= Q115416567
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580889 |long= 42.051505 |precise= yes
|name= Дом Александровской
|knid= 3301446000
|knid-new= 331510288880005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 16
|year= 1870 г. |author=
|description= В 1821 г. дом принадлежал семье купца 3-й гильдии М.А. Зуева. В нач. ХХ в. здание числилось за дворянином, надворным советником В.Н. Александровским. Здесь размещалась почтово-телеграфная контора 3-го разряда
|image= 20150621 Муром ул.Ленина,16 Дом Александровской.JPG
|wdid= Q115859715
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578771 |long= 42.051991 |precise= yes
|name= Купеческий дом
|knid= 3320961000
|knid-new= 332611470260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 17
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Ленина,17 Дом Соколова.jpg
|wdid= Q115859731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578584 |long= 42.052143 |precise= yes
|name= Дом Соколова
|knid= 3301447000
|knid-new= 331510288990005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 19
|year= XIX в. |author=
|description= Здание принадлежало торговому дому "Иван Соколов с сыновьями", в нач. ХХ в. здесь размещалось 7 лавок
|image= Муром, Ленина, 19.jpg
|wdid= Q115859716
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578469 |long= 42.052257 |precise= yes
|name= Дом Зубчанинова
|knid= 3301448000
|knid-new= 331510288850005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 21
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купцу Н.И. Зубчанинову. В 1914 г. второй этаж дома муромское дворянско-купеческое собрание использовало для проведения всевозможных вечеров. Здесь же был устроен небольшой зоопарк
|image= Муром, Ленина, 21.jpg
|wdid= Q115859717
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578386 |long= 42.052276 |precise= yes
|name= Дом с лавкой Никитина
|knid= 3330004000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 23
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и магазин принадлежали купцу 2-й гильдии Ф.Е. Никитину
|image= Муром,_дом с лавкой Никитина, Ленина, 23.jpg
|wdid= Q115859785
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578099 |long= 42.052426 |precise= yes
|name= Дом купца Тагунова с лавкой
|knid= 3301449000
|knid-new= 331510288750005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 25-25а
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и магазин колониальных товаров принадлежали купцу 2-й гильдии И.И. Тагунову. Адрес по ЕГРОКН - Ленина, 23-25
|image= 20150624 Муром Ленина,25 Дом с лавкой Тагунова.JPG
|wdid= Q115859718
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577360 |long= 42.053475 |precise= yes
|name= Дом Засухина
|knid= 3320962000
|knid-new= 331510294220004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 29
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 29, дом Засухина, XIX в.jpg
|wdid= Q115859732
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Усадьба Гладкова
|knid= 3300000410 |complex= 3300000410
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= |author=
|description= Усадьба принадлежала купцам 2-й гильдии М.И. Гладкову (1844–1907) и его супруге Е.Ф. Гладковой (Суздальцевой)
|image= Муром,_усадьба Гладкова, Ленина, 31.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Ворота
|knid= 3300000411 |complex= 3300000410
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577137 |long= 42.053560 |precise= yes
|name= Дом Гладкова
|knid= 3301450000 |complex= 3300000410
|knid-new= 331510322050005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 31, дом Гладкова.jpg
|wdid= Q115859719
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576184 |long= 42.054859 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320963000
|knid-new= 331510384250004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 34
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 34.jpg
|wdid= Q115859733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575389 |long= 42.055532 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева-Ушакова
|knid= 3320964000
|knid-new= 331510384330004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 38
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 38, дом Суздальцева-Ушакова.jpg
|wdid= Q115859734
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576287 |long= 42.054267 |precise= yes
|name= Дом Гладкова
|knid= 3320965000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 39
|year= XIX в. |author=
|description= Адрес по документу - Ленина, 41
|image= Муром,_дом Гладкова, Ленина, 39.jpg
|wdid= Q115859735
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574449 |long= 42.056195 |precise= yes
|name= Дом Киселева
|knid= 3320966000
|knid-new= 331610680800004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 48
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 48.jpg
|wdid= Q115859736
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574157 |long= 42.056450 |precise= yes
|name= Дом Молчанова
|knid= 3320967000
|knid-new= 331510384340004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 50
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 50.jpg
|wdid= Q115859737
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572802 |long= 42.057338 |precise= yes
|name= Дом Паулина
|knid= 3320968000
|knid-new= 331510384210004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 60
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 60.jpg
|wdid= Q115859739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Вощинина
|knid= 3300000412
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 101
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d25051967
|d04101968
|d03061971
|d18031974
|d06051983
|d07081985
|d07121993
|d13011995
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d23042014_127
|d04082015
|d01082018
|d26112019
|d28122023_36
|d01072026_29
|d01072026_33
}}
{{footer|type=Наследие}}
ad2xu78mlnt2til13wpo3rmf6h565ho
776999
776998
2026-09-12T03:31:34Z
Mib5578
34937
/* площадь Крестьянина */ Обновлён объект Жилой дом (дом купца Зворыкина)
776999
wikitext
text/x-wiki
{{monument-title|region=ru-vla|lat=55.5730|long=42.0485|zoom=14|districtid=Q162677|banner=}}
{{monument-link|l2g|'''[[Муром]]'''}}
{{monument-link|l2l|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муром (часть 2)|улицы от М до Я, кладбища, археология, разное]]'''|'''[[Культурное наследие России/Владимирская область/Муромский район|Муромский район]]'''}}
==0–9==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579331 |long= 42.055232 |precise= no
|name= Комплекс торговых рядов
|knid= 3300517000 |complex= 3300517000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 4(6а), 7, 8
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Торг.ряды.jpg
|wdid= Q115416556
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579366 |long= 42.055256 |precise= yes
|name= Торговые ряды
|knid= 3300517001 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347290005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 6а
|year= 1816 г. (1840 г.) |author=
|description= По карте - дом 4
|image= 20150621 Муром пл.1100-летия Мурома Торговые ряды (фрагмент).JPG
|wdid= Q115416557
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= Р
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580080 |long= 42.054687 |precise= yes
|name= Лабазы
|knid= 3300517003 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347280004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома, 7
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Murom, Vladimir Oblast, Russia - panoramio (31).jpg
|wdid= Q115416560
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580106 |long= 42.054001 |precise= yes
|name= Торговые лавки
|knid= 3300517002 |complex= 3300517000
|knid-new= 331510347270004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь имени 1100-летия Мурома, 8
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image= Площадь им. 1100-летия Мурома,8 корпус.jpg
|wdid= Q115416558
|wiki=
|commonscat= Trade Arcades, Murom |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580452 |long= 42.055403 |precise= no
|name= Церковь Николо-Зарядская
|knid= 3321062000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь им. 1100-летия Мурома
|year= XVII в. |author=
|description= Вблизи торговых рядов, с восточной стороны базарной площади Мурома, находилась Николо-Зарядская церковь, от которой в настоящее время сохранился подклет. Построена на месте деревянной в 1675-1677 гг. на средства купца Смолина
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
|sobory= 36095
}}
==В==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.576229 |long= 42.025916 |precise= yes
|name= Бронепоезд «Илья Муромец», установленный в честь 26-й годовщины Победы над фашистской Германией
|knid= 3300469000
|knid-new= 331510351350005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Владимирское шоссе, парк им.50-летия Советской власти
|year= 1942-1945 гг., 1971 г. (установлен) |author=
|description=
|image= Бронепоезд_"Илья Муромец".jpg
|wdid= Q4200010
|wiki= Илья Муромец (бронепоезд, 1941)
|commonscat= Ilya Muromets armored train |protection= Р
|link=
|document= d07081985
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.579780 |long= 42.062498 |precise= no
|name= Дом Журавлева
|knid= 3320895000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд (ранее - улица) Воровского, 2
|year= 1850 г. |author=
|description= Принадлежал крестьянину с. Яковцево М.Я. Мошнину
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579306 |long= 42.061444 |precise= yes
|name= Дом Дубова
|knid= 3301439000
|knid-new= 331510249530005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд (ранее - улица) Воровского, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянам д. Натальино Г.Т. и И.Г. Дубовым. В начале ХХ в. использовался как сарай для хранения царских лодок
|image= Муром,_дом Дубова, Воровского, 6.jpg
|wdid= Q115781477
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577586 |long= 42.057543 |precise= yes
|name= Дом мещанина (купца) С.Ф. Железникова
|knid= 3320896000
|knid-new= 331510248600004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 Муром Воровского,15 дом Железникова.jpg
|wdid= Q115416605
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577289 |long= 42.057728 |precise= yes
|name= Усадьба Гладкова
|knid= 3300000417 |complex= 3300000417
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= XIX в. |author=
|description= Одним из первых владельцев дома был муромский купец 2-й гильдии И.И. Усов. В 1879 г. дом перешел к другому муромскому купцу В.Ф. Гладкову. В 1914 г. половина дома перешла его дочери Л.В. Суздальцевой (Гладковой)
|image= 2014 Муром Воровского,16 Дом Гладкова.JPG
|wdid= Q115416500
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577292 |long= 42.057750 |precise= yes
|name= Дом купца Гладкова
|knid= 3301267000 |complex= 3300000417
|knid-new= 331510249700005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_дом усадьбы Гладкова, Воровского, 16.jpg
|wdid= Q115416562
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|document2= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577328 |long= 42.057533 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300000418 |complex= 3300000417
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 16
|year= |author=
|description=
|image= Муром,_ворота усадьбы Гладкова, Воровского, 16.jpg
|wdid= Q115781476
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577520 |long= 42.057216 |precise= yes
|name= Усадьба Фурсова
|knid= 3300000398 |complex= 3300000398
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 17, 19
|year= |author=
|description=
|image= Муром, Воровского, 17-19, усадьба Фурсова.jpg
|wdid= Q115416492
|wiki=
|commonscat= Fursovy Estate, Murom |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577551 |long= 42.057396 |precise= yes
|name= Дом Фурсовых
|knid= 3301440000 |complex= 3300000398
|knid-new= 331510248810005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 17
|year= 1914-1915 г. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину с. Окулова В.И. Фурсову
|image= 20150618 Муром Воровского,17 дом Фурсова.jpg
|wdid= Q115416563
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577475 |long= 42.057275 |precise= yes
|name= Ворота
|knid= 3300000399 |complex= 3300000398
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 19
|year= |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,19 ворота дома Никитиных.JPG
|wdid= Q115416497
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577496 |long= 42.057095 |precise= yes
|name= Дом Фурсовых
|knid= 3301441000 |complex= 3300000398
|knid-new= 331510248820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 19
|year= 1916-1917 гг. |author=
|description= Дом принадлежал крестьянину с. Окулова В.И. Фурсову
|image= 20150618 Муром Воровского,19 дом Фурсова.jpg
|wdid= Q115416564
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.577036 |long= 42.056484 |precise= yes
|name= Дом Никитиных
|knid= 3320897000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 18
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купцу 2-й гильдии Ф.Е. Никитину. Снесён в период между 2015 и 2016 гг.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577394 |long= 42.056698 |precise= yes
|name= Дом Сокольского
|knid= 3320898000
|knid-new= 331510248570004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 21
|year= ХХ в. |author=
|description= Дом принадлежал жене надворного советника Е.И. Сокольской
|image= 20150618 Воровского,21 дом Сокольского.JPG
|wdid= Q115416606
|wiki=
|commonscat= |protection=М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576826 |long= 42.055580 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3301442000
|knid-new= 331510248580005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 22
|year= 1860 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,22 дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115416566
|wiki=
|commonscat= |protection=Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576649 |long= 42.054659 |precise= yes
|name= Дом купцов Усовых
|knid= 3320899000
|knid-new= 331510249620004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 24
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,24 дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115781478
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577338 |long= 42.055433 |precise= yes
|name= Палатка купца Суздальцева
|knid= 3320900000
|knid-new= 331510249890004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 27а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_палатка купца Суздальцева, Воровского, 27а.jpg
|wdid= Q115781479
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576313 |long= 42.053200 |precise= yes
|name= Дом служащих Золотаревых
|knid= 3320901000
|knid-new= 331510249720004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 30
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал полковнику А.П. Золотареву
|image= 20150618 ул.Воровского,30 дом Золотаревых.JPG
|wdid= Q115781480
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576169 |long= 42.052535 |precise= yes
|name= Типография мещанина Милованова
|knid= 3320902000
|knid-new= 331510249710004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 34
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и палатка (где размещалась контора типографии) принадлежали П.М. Милованову
|image= 20150618 Воровского,34 типография Милованова.JPG
|wdid= Q115781481
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575274 |long= 42.047066 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320903000
|knid-new= 331510249600004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 55
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Воровского, 55, дом Зворыкина.jpg
|wdid= Q115781482
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574706 |long= 42.046345 |precise= yes
|name= Дом мещанки Лебедевой
|knid= 3320904000
|knid-new= 331510249640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 58
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,58 дом Лебедевой.JPG
|wdid= Q115781485
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573778 |long= 42.042238 |precise= yes
|name= Дом мещанина Корякина
|knid= 3320905000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Воровского, 74
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Воровского,74 дом Корякина.JPG
|wdid= Q115781486
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Г==
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.570976 |long= 41.993374 |precise= yes
|name= Дом, где в 1924-1930 гг. жил Герой Советского Союза Н.Ф. Гастелло
|knid= 3310085000
|knid-new= 331510322000006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Гастелло, 14
|year= |author=
|description= В доме – мемориальный музей Н.Ф. Гастелло
|image= Муром,_дом Гастелло, Гастелло, 14.jpg
|wdid= Q115791025
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577161 |long= 42.063260 |precise= yes
|name= Дом Гундобиных-Коротких (Дом дворянина Короткого)
|knid= 3301443000
|knid-new= 331510249480005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 1
|year= ок. 1900 г. |author=
|description= Предположительно выстроен в 1840-1850-е гг. Принадлежал семье купцов Гундобиных. Перед революцией здание перешло к семье дворянина, поручика Н.А. Короткого
|image= 20150618 ул.Губкина,1 дом Гундобиных-Короткого.JPG
|wdid= Q115791023
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575947 |long= 42.064244 |precise= yes
|name= Дом Муромского мещанского общества
|knid= 3320906000
|knid-new= 331510249560004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 5
|year= 1890 г. |author=
|description= Во второй половине XIX в. здание принадлежало купцам Киселевым. Основная деятельность муромского мещанского общества - благотворительность
|image= 20150618 ул.Губкина,5 дом общества.JPG
|wdid= Q115791026
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575003 |long= 42.064952 |precise= yes
|name= Дом Соколова
|knid= 3320907000
|knid-new= 331510249540004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 11
|year= 1900 г. |author=
|description= Последним владельцем был муромский мещанин Н.П. Соколов, потомок муромской купеческой династии
|image= 20150618 ул.Губкина,11 дом Соколова.JPG
|wdid= Q115791027
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574673 |long= 42.065247 |precise= yes
|name= Дом купца Киселева
|knid= 3301268000
|knid-new= 331510249590005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Губкина, 13
|year= 1790 г. |author=
|description= Дом принадлежал купцу К.В. Киселеву, занимавшемуся хлебной торговлей
|image= 20150618 ул.Губкина,13 дом Киселева.JPG
|wdid= Q115791022
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d07121993
|document2= d13011995
}}
==И==
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.586605 |long= 42.05613 |precise= yes
|name= Церковь Введения во Храм Пресвятой Богородицы
|knid= 3310087000
|knid-new= 331510249440006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Июльский переулок, 1а
|year= 1658 г. |author=
|description= Расположена на территории Свято-Воскресенского женского монастыря
|image= Муром, Введенская церковь.jpg
|wdid= Q115416576
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|sobory= 05786
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.586338 |long= 42.05606 |precise= yes
|name= Собор Воскресения Христова
|knid= 3310088000
|knid-new= 331510249550006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Июльский переулок, 1а
|year= 1658 г. |author=
|description= Расположен на территории Свято-Воскресенского женского монастыря
|image= Муром, Воскресенский собор.jpg
|wdid= Q4126222
|wiki= Воскресенский монастырь (Муром)
|commonscat= Resurrection monastery in Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 05785
|document= d30081960
}}
==К==
===улица Карла Маркса===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576364 |long= 42.058137 |precise= yes
|name= Дом служащего Войтаса
|knid= 3320969000
|knid-new= 331510384110004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 1
|year= 1880 г. |author=
|description= Дом принадлежал коллежскому асессору Н.Я. Войтасу
|image= Муром,_ул. Карла Маркса, 1.jpg
|wdid= Q115791071
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.575861 |long= 42.057714 |precise= yes
|name= Дом Тагунова
|knid= 3320970000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 4
|year= XIX в. |author=
|description= В настоящее время на месте дома стоит современный особняк
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575815 |long= 42.057284 |precise= yes
|name= Дом Дьяконова
|knid= 3320971000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,6 дом Дьяконова.JPG
|wdid= Q115791072
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575672 |long= 42.056818 |precise= yes
|name= Дом Тереховой
|knid= 3320972000
|knid-new= 331610680810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 10
|year= XX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,10 дом Тереховой.JPG
|wdid= Q115791073
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574928 |long= 42.053519 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320973000
|knid-new= 331610680790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 16
|year= 1930 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,16.JPG
|wdid= Q115791074
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.574778 |long= 42.052828 |precise= yes
|name= Дом купца Нехорошева
|knid= 3320974000
|knid-new= 331610665020004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 18
|year= 1850 г. |author=
|description= Снесен в 2015 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575400 |long= 42.052500 |precise= yes
|name= Здание духовного училища
|knid= 3320975000
|knid-new= 331510384720005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 23
|year= 1850 г. |author=
|description= Сейчас в здании расположена школа №12
|image= Муром,_здание духовного училища, Маркса, 23.jpg
|wdid= Q4308201
|wiki= Муромское духовное училище
|commonscat= Murom Theological College |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573822 |long= 42.049138 |precise= yes
|name= Здание женской гимназии
|knid= 3301451000
|knid-new= 331510385100005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 24
|year= 1894-1896 г. |author=
|description= Учебное заведение (в то время женское училище) было основано в 1860 г. по инициативе городского головы А.В. Ермакова, а позднее перестроено. Из стен училища вышло немало талантливых и известных людей, в том числе Герой Советского Союза Н.С. Королев. Сейчас в здании расположен муромский Педагогический колледж.
|image= Муром,_здание женской гимназии, Маркса, 24.jpg
|wdid= Q115791024
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.573949 |long= 42.047773 |precise= yes
|name= Дом Муромского гражданского общества
|knid= 3320976000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 39
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572609 |long= 42.043360 |precise= yes
|name= Дом Жадиных
|knid= 3320977000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 44
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.К.Маркса,44 дом Жадиных.JPG
|wdid= Q115791075
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573375 |long= 42.045215 |precise= yes
|name= Церковь Сретения Господня
|knid= 3300487000
|knid-new= 331510340290005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Карла Маркса, 55
|year= 1795 г. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Карла Маркса, 55, Сретенская церковь.jpg
|wdid= Q115416514
|wiki= Церковь Сретения Господня (Муром)
|commonscat= Church of the Presentation of Jesus at the Temple, Murom |protection= Р
|link=
|sobory= 01327
|document= d06051983
}}
===улица Кирова===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.549985 |long= 42.083374 |precise= yes
|name= Усадьба Уваровых
|knid= 3300482000 |complex= 3300482000
|knid-new= 331721249910005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова, 2 (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q102882811
|wiki= Красная горка (Карачарово)
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550761 |long= 42.082125 |precise= yes
|name= Баня
|knid= 3330123000 |complex= 3300482000
|knid-new= 331711249910025
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791081
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550158 |long= 42.084215 |precise= yes
|name= Дворец
|knid= 3300482001 |complex= 3300482000
|knid-new= 331510248730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791018
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d25051967
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Каретник
|knid= 3300482003 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= кон. XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Конюшня |knid= 3300482004 |complex= 3300482000
|knid-new=331711249910045
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=кон. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Ледник |knid= 3330123001 |complex= 3300482000
|knid-new=331711249910035
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=2 пол. XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.550448 |long= 42.085395 |precise= yes
|name= Парк
|knid= 3300482007 |complex= 3300482000
|knid-new= 331721249910015
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791020
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= Р
|link=
|document= d04082015
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Склад
|knid= 3300482006 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XIX в. |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.549643 |long= 42.083579 |precise= yes
|name= Флигель №1
|knid= 3300482002 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year= XVIII - XIX вв. |author=
|description=
|image=
|wdid= Q115791019
|wiki=
|commonscat= Krasnaja Horka, Karacharovo |protection= В
|link=
|document= d01072008
|dismissed= d23042014_127
}}
{{monument |type= architecture
|lat= |long= |precise=
|name= Хозяйственная постройка |knid= 3300482005 |complex= 3300482000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кирова (бывшее с. Карачарово)
|year=XIX в.
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Krasnaja Horka, Karacharovo
|link=
|document=
}}
===улица Кожевники===
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.590022 |long= 42.056049 |precise= no
|name= Завод кожевенный Мяздриковых
|knid= 3300000520
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Кожевники, 5
|year= |author=
|description= Сгорел в 1954 г.
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
===Коммунистическая улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580570 |long= 42.051108 |precise= yes
|name= Дом купца Константинова
|knid= 3320908000
|knid-new= 331510248890005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 1, дом купца Константинова.jpg
|wdid= Q115791028
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579469 |long= 42.047723 |precise= yes
|name= Дом Железникова
|knid= 3320909000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 14
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,14 Дом Железникова.JPG
|wdid= Q115791029
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579748 |long= 42.047536 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320910000
|knid-new= 331510248880004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 17
|year= 1900 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,17 Дом Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791030
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578958 |long= 42.044164 |precise= yes
|name= Дом купца Мяздрикова
|knid= 3320911000
|knid-new= 331510248850004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 33
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 33, дом купца Мяздрикова.jpg
|wdid= Q115791031
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578759 |long= 42.043359 |precise= yes
|name= Дом Муромского городского общества
|knid= 3320912000
|knid-new= 331510249380004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 35
|year= кон. XIX в. |author=
|description= В этом здании помещалось училище им. Л. Гладкова
|image= 20150621 Муром Коммунистическая,35 Училище Гладкова.JPG
|wdid= Q115791032
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578665 |long= 42.042823 |precise= yes
|name= Дом купца Нехорошева
|knid= 3320913000
|knid-new= 331510339640004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 37
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 37, дом купца Нехорошева.jpg
|wdid= Q115791033
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578524 |long= 42.042268 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320914000
|knid-new= 331510248870005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 39
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, ул. Коммунистическая, 39.jpg
|wdid= Q115791034
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578343 |long= 42.041493 |precise= yes
|name= Дом купцов Алексеевых
|knid= 3320915000
|knid-new= 331510249320004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Коммунистическая улица, 41
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Коммунистическая, 41.jpg
|wdid= Q115791035
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===Комсомольская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574870 |long= 42.064221 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320916000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 1а
|year= 1920 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,1.JPG
|wdid= Q115791036
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574483 |long= 42.064184 |precise= yes
|name= Дом мещанина Климова
|knid= 3320917000
|knid-new= 331510249450004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 2
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,2 дом Климова.JPG
|wdid= Q115791037
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574676 |long= 42.063721 |precise= yes
|name= Дом мещанина Патырина (Патырмина)
|knid= 3320918000
|knid-new= 331510249490004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 3
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,3 дом Патырина.JPG
|wdid= Q115791039
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574547 |long= 42.063071 |precise= yes
|name= Дом дворянина Брюхова
|knid= 3320920000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 5
|year= 1890 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,5 дом Брюхова.JPG
|wdid= Q115791042
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574334 |long= 42.063605 |precise= yes
|name= Дом служащего Невского
|knid= 3320921000
|knid-new= 331510249820004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 6
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,6 дом Невского.JPG
|wdid= Q115791043
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574200 |long= 42.063117 |precise= yes
|name= Дом Славянского
|knid= 3320922000
|knid-new= 331510249920004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 10
|year= 1870 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,10 дом Славянского.JPG
|wdid= Q115791044
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574150 |long= 42.062849 |precise= yes
|name= Дом Славянского (Климова)
|knid= 3320923000
|knid-new= 331510249810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 12
|year= 1904 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,12 дом Славянского-Климова.JPG
|wdid= Q115791045
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573810 |long= 42.059745 |precise= yes
|name= Дом купца Вощинина
|knid= 3320924000
|knid-new= 331510250650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 13
|year= 1915 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,13 дом Вощинина.JPG
|wdid= Q115791046
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573734 |long= 42.059450 |precise= yes
|name= Дом священника Альбицкого
|knid= 3320925000
|knid-new= 331510251890004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 15
|year= 1855 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,15 дом Альбицкого.JPG
|wdid= Q115791047
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573734 |long= 42.059450 |precise= yes
|name= Дом купца Антонова
|knid= 3320926000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольская улица, 25
|year= 1850 г. |author=
|description=
|image= 20150618 ул.Комсомольская,25 дом Антонова.JPG
|wdid= Q115791048
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===Комсомольский переулок===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576767 |long= 42.061455 |precise= yes
|name= Дом служащих Булгаковых
|knid= 3320919000
|knid-new= 331510249570004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольский переулок, 4а
|year= XIX в. |author=
|description= Адрес по ЕГРОКН - Комсомольский переулок, 4
|image= 20150618 ул.Комсомольская,4 дом Булгаковых.JPG
|wdid= Q115791040
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577233 |long= 42.062293 |precise= yes
|name= Дом мещанки Засухиной
|knid= 3320927000
|knid-new= 331510251710004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Комсомольский переулок, 28а
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом мещанки Засухиной, Комсомольский переулок, 28а.jpg
|wdid= Q115791049
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Красина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.541509 |long= 42.087093 |precise= yes
|name= Церковь Троицы Живоначальной с колокольней
|knid= 3300480000
|knid-new= 331510400500005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Красина (мкр Карачарово), район дома 16
|year= 1811-1829 гг. |author=
|description=
|image= Murom, Vladimir Oblast, Russia - panoramio (107).jpg
|wdid= Q115416507
|wiki= Троицкая церковь (Муром)
|commonscat= Holy Trinity church (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 03350
|document= d03061971
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.540082 |long= 42.080549 |precise= yes
|name= Церковь Гурия, Самона и Авива
|knid= 3300481000
|knid-new= 361310009730005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Красина (мкр Карачарово)
|year= 1845 г. |author=
|description=
|image= Храм Гурия, Самона и Авива.jpg
|wdid= Q115416512
|wiki= Храм Гурия, Самона и Авива (Муром)
|commonscat= |protection= Р
|link=
|sobory= 01331
|document= d18031974
}}
===Красноармейская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582254 |long= 42.053786 |precise= yes
|name= Ансамбль Благовещенского монастыря
|knid= 3310089000 |complex= 3310089000
|knid-new= 331520251860006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= |author=
|description=
|image= Ансамбль Благовещенского мужского монастыря г.Муром,Владимирская область.jpg
|wdid= Q4087774
|wiki= Благовещенский монастырь (Муром)
|commonscat= Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00856
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582673 |long= 42.053566 |precise= yes
|name= Собор Благовещенский с колокольней (Благовещенский собор)
|knid= 3310089001 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= между приблизительно 1550 и приблизительно 1650 гг. |author=
|description=
|image= Благовещенский собор в Муроме.jpg
|wdid= Q115416579
|wiki=
|commonscat= Annunciation cathedral of Annunciation monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04950
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310089002 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= 1811-1812 гг. |author=
|description=
|image= Стена и угловая башня Благовещенского мужского монастыря Муром.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00856
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582315 |long= 42.05392 |precise= yes
|name= Церковь Стефана (надвратная церковь)
|knid= 3310089003 |complex= 3310089000
|knid-new= 331510251860016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица
|year= 1665-1716 гг., между 1716 и 1835 гг. |author=
|description=
|image= Надвратная церковь св. архидиакона Стефана Благовещенский муж. монастырь Муром 2.JPG
|wdid= Q115416580
|wiki=
|commonscat= Blagoveschensky Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04951
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582311 |long= 42.053417 |precise= yes
|name= Жилой корпус с настоятельскими покоями
|knid= 3330076000 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 15а
|year= 1900 - 1901 гг., |author=
|description=
|image= Муром,_жилой корпус с настоятельскими покоями Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791077
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582407 |long= 42.052993 |precise= yes
|name= Настоятельский корпус
|knid= 3330076001 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860066
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 16а
|year= 1810 - 1811 гг. |author=
|description=
|image= Муром,_настоятельский корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791078
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582603 |long= 42.054141 |precise= yes
|name= Братский келейный корпус
|knid= 3330076002 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860086
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 17а
|year= 1828 г. |author= арх. Е.Я. Петров
|description=
|image= Муром,_братский корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791079
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582585 |long= 42.052899 |precise= yes
|name= Больничный корпус
|knid= 3330076003 |complex= 3310089000
|knid-new= 332110251860076
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 18а
|year= 1909 г. |author=
|description=
|image= Муром,_больничный корпус Благовещенского монастыря.jpg
|wdid= Q115791080
|wiki=
|commonscat= |protection= Ф
|link=
|document= d26112019
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581235 |long= 42.049411 |precise= yes
|name= Дом купцов Суздальцевых
|knid= 3320928000
|knid-new= 331510251810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 2
|year= 1826 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,2 Дом Суздальцевых.JPG
|wdid= Q115791050
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.582033 |long= 42.051223 |precise= yes
|name= Дом купчихи Ю.В. Гладковой
|knid= 3320929000
|knid-new= 331510251830004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 5
|year= 1832 г. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,5 Дом Гладковой.JPG
|wdid= Q115791051
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581809 |long= 42.050204 |precise= yes
|name= Дом городского головы А.В. Ермакова
|knid= 3320930000
|knid-new= 331510251840004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 7
|year= XIX в. |author=
|description= Во второй половине XIX в. дом перешел во владение муромского купца 1-й гильдии Н.В. Зворыкина-Торского
|image= 20150621 Муром Красноармейская,7 Дом Ермакова.JPG
|wdid= Q115791052
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580323 |long= 42.045616 |precise= yes
|name= Дом Шилова
|knid= 3320931000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 12
|year= XIX в. |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581484 |long= 42.048824 |precise= yes
|name= Дом купчихи Ираиды Гавриловны Смольяниновой
|knid= 3320932000
|knid-new= 331510252530004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 13
|year= 1907 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 13.jpg
|wdid= Q115791053
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581335 |long= 42.048311 |precise= yes
|name= Дом купца Суздальцева
|knid= 3320933000
|knid-new= 331510251790004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 15
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 15.jpg
|wdid= Q115791054
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581631 |long= 42.047586 |precise= yes
|name= Дом товарищества Муромской мануфактуры льняных изделий
|knid= 3320934000
|knid-new= 331510251660004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 17
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 17.jpg
|wdid= Q115791055
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581260 |long= 42.047857 |precise= yes
|name= Дом товарищества Муромской мануфактуры льняных изделий
|knid= 3320935000
|knid-new= 331510266440004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 19
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 19.jpg
|wdid= Q115791056
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580165 |long= 42.044515 |precise= yes
|name= Дом Коряева
|knid= 3320936000
|knid-new= 331510266490004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 20
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,20 Дом Коряева.JPG
|wdid= Q115791057
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581181 |long= 42.047672 |precise= yes
|name= Палатка купца Суздальцева
|knid= 3320937000
|knid-new= 331510266470004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 21
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,21 Палатка Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791058
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579999 |long= 42.043985 |precise= yes
|name= Дом Смирновой
|knid= 3320938000
|knid-new= 331510266520004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 22
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 22.jpg
|wdid= Q115791059
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581090 |long= 42.047261 |precise= yes
|name= Дом купца Суздальцева
|knid= 3320939000
|knid-new= 331510266550004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 23
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,23 Дом Суздальцева.JPG
|wdid= Q115791061
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580982 |long= 42.046687 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320940000
|knid-new= 331510255150004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 25
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150621 Муром Красноармейская,25 Дом Зворыкина.JPG
|wdid= Q115791063
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580828 |long= 42.045984 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320941000
|knid-new= 331510255260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 27
|year= 1 пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 27, дом купца Зворыкина.jpg
|wdid= Q115791064
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579834 |long= 42.043038 |precise= yes
|name= Дом Гаврилова
|knid= 3330005000
|knid-new= 331510260810004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 28
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красноармейская, 28, дом Гаврилова.jpg
|wdid= Q115791076
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.580781 |long= 42.045034 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320942000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 29
|year= |author=
|description= Сейчас на месте дома расположена детская поликлиника
|image= Муром, Красноармейская, 29, сейчас в этом здании находится детская поликлиника.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580495 |long= 42.044578 |precise= yes
|name= Дом купчихи Зворыкиной
|knid= 3320943000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 31
|year= XX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Зворыкиной, Красноармейская, 31.jpg
|wdid= Q115791065
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579805 |long= 42.042182 |precise= yes
|name= Церковь Успения Богородицы с колокольней
|knid= 3300483000
|knid-new= 331510294240005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красноармейская улица, 41а
|year= 1790 г., 1835 г. |author=
|description=
|image= Муром,_ул. Красноармейская, 41а.jpg
|wdid= Q55656346
|wiki= Успенская церковь (Муром)
|commonscat= Assumption Church (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 01328
|document= d03061971
}}
===Красногвардейская улица===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571169 |long= 42.067584 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320944000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 1
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Красногвардейская, 1.jpg
|wdid= Q115791066
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571275 |long= 42.068777 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320945000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 2
|year= 1912 г. |author=
|description=
|image= Муром,_Красногвардейская, 2.jpg
|wdid= Q115791067
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571017 |long= 42.068077 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320946000
|knid-new= 331610430750005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 4
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Суздальцева, Красногвардейская, 4.jpg
|wdid= Q115791069
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.570495 |long= 42.066835 |precise= yes
|name= Дом купца Сыромятникова
|knid= 3320947000
|knid-new= 331610703310005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 4б
|year= 1840 г. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Сыромятникова, Красногвардейская, 4б.jpg
|wdid= Q115791070
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= 55.570708 |long= 42.064997 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320948000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= Красногвардейская улица, 9
|year= 1930-1940 гг. |author=
|description= По этому адресу находится современное здание
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===площадь Крестьянина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581305 |long= 42.053458 |precise= yes
|name= Ансамбль Троицкого монастыря
|knid= 3310090000 |complex= 3310090000
|knid-new= 331520260510006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= не ранее 1643 г. |author=
|description=
|image= Barschevsky 1952 (1889) Murom monastery.jpg
|wdid= Q4463520
|wiki= Троицкий монастырь (Муром)
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00630
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581424 |long= 42.053643 |precise= yes
|name= Корпус келейный
|knid= 3310090001 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 2а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Ворота Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819261
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.58128 |long= 42.05311 |precise= yes
|name= Колокольня Свято-Троицкого женского монастыря
|knid= 3310090002 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1658 г. |author=
|description=
|image= Колокольня Свято-Троицкий женский монастырь Муром 2.jpg
|wdid= Q115416582
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581196 |long= 42.052901 |precise= yes
|name= Жилой дом при колокольне
|knid= 3310090003 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XVII в., 1861 г. |author=
|description=
|image= Келейные корпуса Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819263
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581846 |long= 42.052795 |precise= yes
|name= Сарай каретный (Каретники № 1 и № 2)
|knid= 3310090004 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1894 г. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник Троицкого монастыря.jpg
|wdid= Q115416584
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581548 |long= 42.053078 |precise= yes
|name= Троицкий собор
|knid= 3310090005 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510056
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1642-1643 гг. |author=
|description=
|image= Troitsky sobor.jpg
|wdid= Q115416585
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Cathedral of Holy Trinity Monastery in Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04952
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310090006 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XVII в. |author=
|description=
|image= Стены Свято-Троицкий женский монастырь Муром 2.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581524 |long= 42.054003 |precise= yes
|name= Трапезная
|knid= 3310090007 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 1а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Трапезная Свято-Троицкий женский монастырь Муром.JPG
|wdid= Q115819265
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= В
|link=
|document= d01082018
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581299 |long= 42.053142 |precise= yes
|name= Церковь Казанской иконы Божией Матери (надвратная)
|knid= 3310090008 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260510026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= 1648-1652 гг. |author=
|description=
|image= Казанская надвратная церковь Свято-Троицкий женский монастырь Муром 1.jpg
|wdid= Q115416587
|wiki=
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04953
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581821 |long= 42.053367 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Сергия Радонежского
|knid= 3310090009 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510260650005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= приблизительно не ранее 1700 г. |author=
|description=
|image= Церковь прп. Сергия Радонежского Свято-Троицкий женский монастырь Муром 3.JPG
|wdid= Q115416588
|wiki= Церковь Сергия Радонежского (Муром)
|commonscat= Holy Trinity Monastery (Murom) |protection= Р
|link=
|sobory= 04954
|document= d04101968
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581241 |long= 42.052434 |precise= yes
|name= Здание церковно-приходской школы ансамбля Троицкого монастыря
|knid= 3320950000 |complex= 3310090000
|knid-new= 331510372690005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 3а
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_церковно-приходская школа Троицкого монастыря.jpg
|wdid= Q115416610
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581852 |long= 42.052626 |precise= yes
|name= Мастерские Троицкого монастыря
|knid= 3330211000 |complex= 3310090000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_Троицкий монастырь, мастерские.jpg
|wdid= Q115859801
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581048 |long= 42.052101 |precise= yes
|name= Жилой дом (дом купца Зворыкина)
|knid= 3320949000
|knid-new= 332611471290005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 1
|year= 2-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Зворыкина, площадь Крестьянина, 1.jpg
|wdid= Q115416608
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_33
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581323 |long= 42.055801 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320951000
|knid-new= 332411421710005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 4
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_площадь Крестьянина, 4.jpg
|wdid= Q115416612
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d28122023_36
}}
{{monument |type= history |status=
|lat= 55.580394 |long= 42.053583 |precise= yes
|name= Здание, в котором в ноябре-декабре 1905 г. заседал первый Совет рабочих депутатов
|knid= 3300468000
|knid-new= 331510262220005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 6
|year= XIX в. |author=
|description= Здание исполкома райсовета, сейчас здание администрации района. Дом бывшего общества трезвости. В 1905-1906 гг. был местом митингов рабочих
|image= В_этом здании заседал первый Совет рабочих депутатов(вид сбоку и сзади).jpg
|wdid= Q115859710
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d05101960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581185 |long= 42.055836 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320952000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= площадь Крестьянина, 7а
|year= 1880 г. |author=
|description=
|image= Муром,_площадь Крестьянина, 7.jpg
|wdid= Q115859727
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
==Л==
===съезд Лакина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.571927 |long= 42.069021 |precise= yes
|name= Дом Зворыкиных
|knid= 3320953000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= съезд Лакина, 2
|year= ХХ в. |author=
|description= Согласно акту ГИКЭ, данное здание вряд ли принадлежало Зворыкиным, скорее всего возникла путаница с настоящим домом Зворыкиных, расположенном по схожему адресу - улица Лакина, 2а
|image= Муром,_дом Зворыкиных, съезд Лакина, 2.jpg
|wdid= Q115859728
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
===улица Лакина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572778 |long= 42.066111 |precise= yes
|name= Ансамбль Спасо-Преображенского монастыря
|knid= 3310091000 |complex= 3310091000
|knid-new= 331520260710006
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1
|year= 1552-1890 гг. |author=
|description=
|image= Спасский монастырь 4.jpg
|wdid= Q4430835
|wiki= Спасо-Преображенский монастырь (Муром)
|commonscat= Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 00632
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.572953 |long=42.065440 |precise= yes
|name= Братский корпус
|knid= 3310091001 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710036
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1б (корпус 3)
|year= 1891 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery Theological College IMG 9784 1725.jpg
|wdid= Q115416589
|wiki=
|commonscat= Fraternal Corps of the Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat=55.572693 |long=42.065829 |precise= yes
|name= Настоятельский корпус
|knid= 3310091002 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710016
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 1а (корпус 4)
|year= 1687 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery The abbot's house IMG 9772 1725.jpg
|wdid= Q115416591
|wiki=
|commonscat= Abbot's Corps of the Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572854 |long= 42.066585 |precise= yes
|name= Спасо-Преображенский собор
|knid= 3310091003 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710026
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= не ранее 1560 г. |author=
|description=
|image= Murom Transfiguration monastery Transfiguration Cathedral IMG 9778 1725.jpg
|wdid= Q115416595
|wiki=
|commonscat= Transfiguration Cathedral of Transfiguration Monastery, Murom |protection= Ф
|link=
|sobory= 04955
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Стены и башни
|knid= 3310091004 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710056
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1807-1810 гг. |author=
|description=
|image= Стены Спасо-Преображенский монастырь Муром 10.JPG
|wdid=
|wiki=
|commonscat=Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572532 |long= 42.064754 |precise= yes
|name= Церковь преподобного Кирилла, игумена Белозерского (надвратная)
|knid= 3310091005 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710046
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1810 г. |author=
|description=
|image= Надвратная церковь Кирилла Белозерского Спасо-Преображенский монастырь Муром 5.JPG
|wdid= Q115416599
|wiki=
|commonscat=Transfiguration monastery (Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 09081
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.573081 |long= 42.066424 |precise= yes
|name= Церковь Покрова Пресвятой Богородицы (Покровская)
|knid= 3310091006 |complex= 3310091000
|knid-new= 331510260710066
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина
|year= 1691 г. |author=
|description=
|image= Муром, улица Лакина, Покровская церковь Спасо-Преображенского монастыря.jpg
|wdid= Q115416601
|wiki=
|commonscat= Church of the Protection of the Theotokos (Transfiguration Monastery, Murom) |protection= Ф
|link=
|sobory= 04956
|document= d30081960
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572014 |long= 42.064547 |precise= yes
|name= Дом купца Зворыкина
|knid= 3320954000
|knid-new= 331510260820005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 2а
|year= 1902 г. |author=
|description= В начале ХХ в. здание принадлежало муромскому купцу, потомственному почетному гражданину А.Н. Зворыкину. Сейчас в нем расположен Дом народного творчества
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lakina 2a.jpg
|wdid= Q115859729
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d08101998
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Пеховой
|knid= 3320955000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 3
|year= XX в. |author=
|description= На месте дома - современное поместье
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572460 |long= 42.061580 |precise= yes
|name= Дом мещанки Пивоваровой
|knid= 3320956000
|knid-new= 331510288870004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Лакина, 14
|year= XX в. |author=
|description= В старой базе - дом 13 (ныне утрачен)
|image= Муром,_дом Пивоваровой, Лакина, 14.jpg
|wdid= Q115416614
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
===улица Ленина===
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581501 |long= 42.050606 |precise= yes
|name= Здание Муромского кредитного общества
|knid= 3320959000
|knid-new= 331510288690004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 3
|year= XIX в. |author=
|description= Сейчас в здании расположен МУП "Муромский центр ЖКХ"
|image= 20150621 Муром ул.Ленина 3 Муромское кредитное общество.JPG
|wdid= Q115416618
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581217 |long= 42.050687 |precise= yes
|name= Усадьба Зворыкина-Никитина
|knid= 3300000405 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description= Этот дом сменил нескольких владельцев. В конце XIX в. им владел купец 1-й гильдии и городской голова П.С. Зворыкин. На рубеже XIX–ХХ вв. домом владел дворянин П.П. Рост, а в 1915 г. хозяином дома стал купец 2-й гильдии А.М. Никитин. '''Примечание''': Муромский историко-художественный музей расположен по Первомайской улице, 4, и не включает в себя здание по улице Ленина, 5.
|image= Муром,_ансамбль усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115416498
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581179 |long= 42.050561 |precise= yes
|name= Дом Никитина
|knid= 3301444000 |complex= 3300000405
|knid-new= 331510288610005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_дом Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859714
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580955 |long= 42.050602 |precise= yes
|name= Сарай двухэтажный
|knid= 3300000406 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_двухэтажный сарай усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859706
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580983 |long= 42.050229 |precise= yes
|name= Палатка
|knid= 3300000407 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_палатка усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859707
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581141 |long= 42.050892 |precise= yes
|name= Ограда с воротами
|knid= 3300000408 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= |author=
|description=
|image= 20150621 Муром ул.Ленина,5 Ограда с воротами.JPG
|wdid= Q115859708
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581085 |long= 42.050302 |precise= yes
|name= Каретник
|knid= 3320960000 |complex= 3300000405
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 5
|year= 1-я пол. XIX в. |author=
|description=
|image= Муром,_каретник усадьбы Никитина, Ленина, 5.jpg
|wdid= Q115859730
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.581601 |long= 42.051086 |precise= yes
|name= Жилой дом
|knid= 3320958000
|knid-new= 331510288940004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 6
|year= 1856 г. |author=
|description= В старой базе - дом 2 (по этом адресу находится здание, построенное в 1953 году)
|image= Муром,_Ленина, 6.jpg
|wdid= Q115416617
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.579599 |long= 42.051489 |precise= yes
|name= Дом купца Судьина-Стрижова
|knid= 3301445000
|knid-new= 331510288860005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 15
|year= 1885 г. |author=
|description= В ЕГРОКН - Московская улица, 1, что не соответствует ни документу, ни координатам, ни фото
|image= Муром, Ленина, 15.jpg
|wdid= Q115416567
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.580889 |long= 42.051505 |precise= yes
|name= Дом Александровской
|knid= 3301446000
|knid-new= 331510288880005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 16
|year= 1870 г. |author=
|description= В 1821 г. дом принадлежал семье купца 3-й гильдии М.А. Зуева. В нач. ХХ в. здание числилось за дворянином, надворным советником В.Н. Александровским. Здесь размещалась почтово-телеграфная контора 3-го разряда
|image= 20150621 Муром ул.Ленина,16 Дом Александровской.JPG
|wdid= Q115859715
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578771 |long= 42.051991 |precise= yes
|name= Купеческий дом
|knid= 3320961000
|knid-new= 332611470260005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 17
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= 20150624 Муром Ленина,17 Дом Соколова.jpg
|wdid= Q115859731
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d01072026_29
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578584 |long= 42.052143 |precise= yes
|name= Дом Соколова
|knid= 3301447000
|knid-new= 331510288990005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 19
|year= XIX в. |author=
|description= Здание принадлежало торговому дому "Иван Соколов с сыновьями", в нач. ХХ в. здесь размещалось 7 лавок
|image= Муром, Ленина, 19.jpg
|wdid= Q115859716
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578469 |long= 42.052257 |precise= yes
|name= Дом Зубчанинова
|knid= 3301448000
|knid-new= 331510288850005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 21
|year= XIX в. |author=
|description= Дом принадлежал купцу Н.И. Зубчанинову. В 1914 г. второй этаж дома муромское дворянско-купеческое собрание использовало для проведения всевозможных вечеров. Здесь же был устроен небольшой зоопарк
|image= Муром, Ленина, 21.jpg
|wdid= Q115859717
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578386 |long= 42.052276 |precise= yes
|name= Дом с лавкой Никитина
|knid= 3330004000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 23
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и магазин принадлежали купцу 2-й гильдии Ф.Е. Никитину
|image= Муром,_дом с лавкой Никитина, Ленина, 23.jpg
|wdid= Q115859785
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.578099 |long= 42.052426 |precise= yes
|name= Дом купца Тагунова с лавкой
|knid= 3301449000
|knid-new= 331510288750005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 25-25а
|year= XIX в. |author=
|description= Дом и магазин колониальных товаров принадлежали купцу 2-й гильдии И.И. Тагунову. Адрес по ЕГРОКН - Ленина, 23-25
|image= 20150624 Муром Ленина,25 Дом с лавкой Тагунова.JPG
|wdid= Q115859718
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577360 |long= 42.053475 |precise= yes
|name= Дом Засухина
|knid= 3320962000
|knid-new= 331510294220004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 29
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 29, дом Засухина, XIX в.jpg
|wdid= Q115859732
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= |long= |precise= no
|name= Усадьба Гладкова
|knid= 3300000410 |complex= 3300000410
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= |author=
|description= Усадьба принадлежала купцам 2-й гильдии М.И. Гладкову (1844–1907) и его супруге Е.Ф. Гладковой (Суздальцевой)
|image= Муром,_усадьба Гладкова, Ленина, 31.jpg
|wdid=
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Ворота
|knid= 3300000411 |complex= 3300000410
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.577137 |long= 42.053560 |precise= yes
|name= Дом Гладкова
|knid= 3301450000 |complex= 3300000410
|knid-new= 331510322050005
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 31
|year= XVIII в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 31, дом Гладкова.jpg
|wdid= Q115859719
|wiki=
|commonscat= |protection= Р
|link=
|document= d13011995
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576184 |long= 42.054859 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева
|knid= 3320963000
|knid-new= 331510384250004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 34
|year= ХХ в. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 34.jpg
|wdid= Q115859733
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.575389 |long= 42.055532 |precise= yes
|name= Дом Суздальцева-Ушакова
|knid= 3320964000
|knid-new= 331510384330004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 38
|year= 1895 г. |author=
|description=
|image= Муром, Ленина, 38, дом Суздальцева-Ушакова.jpg
|wdid= Q115859734
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.576287 |long= 42.054267 |precise= yes
|name= Дом Гладкова
|knid= 3320965000
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 39
|year= XIX в. |author=
|description= Адрес по документу - Ленина, 41
|image= Муром,_дом Гладкова, Ленина, 39.jpg
|wdid= Q115859735
|wiki=
|commonscat= |protection= В
|link=
|document= d01072008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574449 |long= 42.056195 |precise= yes
|name= Дом Киселева
|knid= 3320966000
|knid-new= 331610680800004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 48
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 48.jpg
|wdid= Q115859736
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.574157 |long= 42.056450 |precise= yes
|name= Дом Молчанова
|knid= 3320967000
|knid-new= 331510384340004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 50
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 50.jpg
|wdid= Q115859737
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status=
|lat= 55.572802 |long= 42.057338 |precise= yes
|name= Дом Паулина
|knid= 3320968000
|knid-new= 331510384210004
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 60
|year= XIX в. |author=
|description=
|image= A.V. Smirnov - Russia, Vladimirskaya, Murom, Lenina 60.jpg
|wdid= Q115859739
|wiki=
|commonscat= |protection= М
|link=
|document= d24122008
}}
{{monument |type= architecture |status= destroyed
|lat= |long= |precise= no
|name= Дом Вощинина
|knid= 3300000412
|knid-new=
|region= ru-vla |district= Муром
|municipality= Муром |munid= Q162677
|address= улица Ленина, 101
|year= |author=
|description=
|image=
|wdid=
|wiki=
|commonscat=
|link=
}}
==Документы==
{{monument-documents|region=ru-vla
|d30081960
|d05101960
|d25051967
|d04101968
|d03061971
|d18031974
|d06051983
|d07081985
|d07121993
|d13011995
|d08101998
|d01072008
|d24122008
|d23042014_127
|d04082015
|d01082018
|d26112019
|d28122023_36
|d01072026_29
|d01072026_33
}}
{{footer|type=Наследие}}
h25psr5p016eqvvl1qzremz305vxcz5
Блумфонтейн
0
40076
776972
776816
2026-09-11T21:48:59Z
Ymblanter
1920
Добавлен объект Национальный музей
776972
wikitext
text/x-wiki
{{pagebanner}}
'''Блумфонтейн''' - административный центр провинции [[Свободное государство]] Южно-Африканской республики и бывшая столица бурской Оранжевой Республики.
{{geo|-29.11243|26.21758|map=city|zoom=14}}
==Понять==
{{citybar
| city= {{PAGENAME}}
| citylocal= {{lang|en|Bloemfontein}}
| arm =
| image=
| caption =
| website =
| population =
| callingcode =
| timezone =
}}
===История===
==Как добраться==
===На самолёте===
{{listing|type=go| lat=-29.095674 | long=26.297767 | wdid=Q598282
| name=Международный аэропорт Брама Фишера | alt=Bram Fischer International Airport | image=Braam Fischer International Airport.jpg
| address= | directions=около 10 км северо-восточнее города. Общественного транспорта нет
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Рейсы разных компаний в [[Йоханнесбург]], [[Кейптаун]] и [[Дурбан]]. Несмотря на название аэропорта, регулярных международных рейсов нет.
}}
===На поезде===
{{listing|type=go| lat=-29.118483 | long=26.226390 | wdid=Q4927330
| name=Станция Блумфонтейн | alt=Bloemfontein railway station | image=Bloemfontein Station e.JPG
| address=Harvey Road | directions=
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Иногда обозначается как Mangaung Central station. Станция находится на магистральной линии, соединяющей Кейптаун и Йоханнесбург, с ответвлениями в [[Кимберли]] и [[Порт-Элизабет]]. Регулярного пассажирского движения нет, компания, Shosholoza Meyl, занимающаяся дальними пассажирскими перевозками, сообщает, что, возможно, в 2027 году откроется пассажирское движение. Также есть железнодорожная ветка в [[Масеру]], по ней пассажирского движения нет и не планируется.
}}
===На автомобиле===
Мимо Блумфонтейна проходит скоростная автодорога с разделёнными полосами N12, ведущая из Йоханнесбурга в Кейптаун. Её пересекает дорога N8, в основном с одной полосой в каждую сторону, которая на запад уходит в Кимберли, а на восток на границу с [[Лесото]] и дальше, меняя номер, в Масеру. В центре лучше парковаться в платных многоэтажных гаражах, чуть дальше от центра можно и на улице, в светлое время суток это безопасно.
===На автобусе===
==Транспорт==
==Достопримечательности==
[[Файл:Bloemfontein Tolkien memorial plaque.jpg|мини|upright=1.3|Мемориальная доска, обозначающая место рождения Джона Рональда Руэла Толкиена]]
{{listing|type=see| lat=-29.105555 | long=26.211866 | wdid=Q111859218
| name=Hobbit Boutique Hotel | alt= | image=Bloemfontein President Steyn Avenue 19 seen from the northeast.jpg
| address=President Steyn Avenue 19 | directions=северо-западнее центра
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-06
| description=Это симпатичное деревянное здание в стиле фахверка, построенное в начале XX века, но главным образом оно интересно тем, что внутри установлена мемориальная доска, сообщающая, что тут в 1892 году родился Джон Рональд Руэл Толкиен, более всего известный как автор трилогии "Властелин колец". История тут такая. Толкиен, действительно, родился в Блумфонтейне (и в возрасте трёх лет уехал с матерью и братом в Англию), но не в этом доме, а в совершенно другом здании. На здании в своё время была установлена мемориальная доска, но потом его снесли, а доску владельцы гостиницы установили в холле, где любой желающий в разумное время суток может зайти на неё посмотреть. В качестве бонуса, с разрешения хозяев, можно прогуляться по зданию, где номера названы именами героев Толкиена.
}}
==Чем заняться==
{{listing|type=do| lat=-29.115050 | long=26.219156 | wdid=Q6974423
| name=Национальный музей | alt=National Museum Bloemfontein | image=
| address=Aliwal Street 36 | directions=центр
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-11
| description=
}}
==Покупки==
==Еда==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Ночная жизнь==
==Где остановиться==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Связь==
==Меры предосторожности==
==Окрестности==
{{footer|ispartof=Свободное государство}}
mz56elqdg62507sew01124tt0tmd2zt
776975
776972
2026-09-11T21:52:53Z
Ymblanter
1920
/* Чем заняться */ Обновлён объект Национальный музей
776975
wikitext
text/x-wiki
{{pagebanner}}
'''Блумфонтейн''' - административный центр провинции [[Свободное государство]] Южно-Африканской республики и бывшая столица бурской Оранжевой Республики.
{{geo|-29.11243|26.21758|map=city|zoom=14}}
==Понять==
{{citybar
| city= {{PAGENAME}}
| citylocal= {{lang|en|Bloemfontein}}
| arm =
| image=
| caption =
| website =
| population =
| callingcode =
| timezone =
}}
===История===
==Как добраться==
===На самолёте===
{{listing|type=go| lat=-29.095674 | long=26.297767 | wdid=Q598282
| name=Международный аэропорт Брама Фишера | alt=Bram Fischer International Airport | image=Braam Fischer International Airport.jpg
| address= | directions=около 10 км северо-восточнее города. Общественного транспорта нет
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Рейсы разных компаний в [[Йоханнесбург]], [[Кейптаун]] и [[Дурбан]]. Несмотря на название аэропорта, регулярных международных рейсов нет.
}}
===На поезде===
{{listing|type=go| lat=-29.118483 | long=26.226390 | wdid=Q4927330
| name=Станция Блумфонтейн | alt=Bloemfontein railway station | image=Bloemfontein Station e.JPG
| address=Harvey Road | directions=
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Иногда обозначается как Mangaung Central station. Станция находится на магистральной линии, соединяющей Кейптаун и Йоханнесбург, с ответвлениями в [[Кимберли]] и [[Порт-Элизабет]]. Регулярного пассажирского движения нет, компания, Shosholoza Meyl, занимающаяся дальними пассажирскими перевозками, сообщает, что, возможно, в 2027 году откроется пассажирское движение. Также есть железнодорожная ветка в [[Масеру]], по ней пассажирского движения нет и не планируется.
}}
===На автомобиле===
Мимо Блумфонтейна проходит скоростная автодорога с разделёнными полосами N12, ведущая из Йоханнесбурга в Кейптаун. Её пересекает дорога N8, в основном с одной полосой в каждую сторону, которая на запад уходит в Кимберли, а на восток на границу с [[Лесото]] и дальше, меняя номер, в Масеру. В центре лучше парковаться в платных многоэтажных гаражах, чуть дальше от центра можно и на улице, в светлое время суток это безопасно.
===На автобусе===
==Транспорт==
==Достопримечательности==
[[Файл:Bloemfontein Tolkien memorial plaque.jpg|мини|upright=1.3|Мемориальная доска, обозначающая место рождения Джона Рональда Руэла Толкиена]]
{{listing|type=see| lat=-29.105555 | long=26.211866 | wdid=Q111859218
| name=Hobbit Boutique Hotel | alt= | image=Bloemfontein President Steyn Avenue 19 seen from the northeast.jpg
| address=President Steyn Avenue 19 | directions=северо-западнее центра
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-06
| description=Это симпатичное деревянное здание в стиле фахверка, построенное в начале XX века, но главным образом оно интересно тем, что внутри установлена мемориальная доска, сообщающая, что тут в 1892 году родился Джон Рональд Руэл Толкиен, более всего известный как автор трилогии "Властелин колец". История тут такая. Толкиен, действительно, родился в Блумфонтейне (и в возрасте трёх лет уехал с матерью и братом в Англию), но не в этом доме, а в совершенно другом здании. На здании в своё время была установлена мемориальная доска, но потом его снесли, а доску владельцы гостиницы установили в холле, где любой желающий в разумное время суток может зайти на неё посмотреть. В качестве бонуса, с разрешения хозяев, можно прогуляться по зданию, где номера названы именами героев Толкиена.
}}
==Чем заняться==
{{listing|type=do| lat=-29.115050 | long=26.219156 | wdid=Q6974423
| name=Национальный музей | alt=National Museum Bloemfontein | image=
| address=Aliwal Street 36 | directions=центр
| url=https://nationalmuseum.co.za/ | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours={{hours|Пн|Пт|9||16|30}}, {{hours|Сб||10||15|}} | price=10R
| lastedit=2026-09-11
| description=
}}
==Покупки==
==Еда==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Ночная жизнь==
==Где остановиться==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Связь==
==Меры предосторожности==
==Окрестности==
{{footer|ispartof=Свободное государство}}
b8axk4xpj7hy1dah9344am4pqc6akb7
776976
776975
2026-09-11T21:53:29Z
Ymblanter
1920
/* Чем заняться */ Обновлён объект Национальный музей
776976
wikitext
text/x-wiki
{{pagebanner}}
'''Блумфонтейн''' - административный центр провинции [[Свободное государство]] Южно-Африканской республики и бывшая столица бурской Оранжевой Республики.
{{geo|-29.11243|26.21758|map=city|zoom=14}}
==Понять==
{{citybar
| city= {{PAGENAME}}
| citylocal= {{lang|en|Bloemfontein}}
| arm =
| image=
| caption =
| website =
| population =
| callingcode =
| timezone =
}}
===История===
==Как добраться==
===На самолёте===
{{listing|type=go| lat=-29.095674 | long=26.297767 | wdid=Q598282
| name=Международный аэропорт Брама Фишера | alt=Bram Fischer International Airport | image=Braam Fischer International Airport.jpg
| address= | directions=около 10 км северо-восточнее города. Общественного транспорта нет
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Рейсы разных компаний в [[Йоханнесбург]], [[Кейптаун]] и [[Дурбан]]. Несмотря на название аэропорта, регулярных международных рейсов нет.
}}
===На поезде===
{{listing|type=go| lat=-29.118483 | long=26.226390 | wdid=Q4927330
| name=Станция Блумфонтейн | alt=Bloemfontein railway station | image=Bloemfontein Station e.JPG
| address=Harvey Road | directions=
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-07
| description=Иногда обозначается как Mangaung Central station. Станция находится на магистральной линии, соединяющей Кейптаун и Йоханнесбург, с ответвлениями в [[Кимберли]] и [[Порт-Элизабет]]. Регулярного пассажирского движения нет, компания, Shosholoza Meyl, занимающаяся дальними пассажирскими перевозками, сообщает, что, возможно, в 2027 году откроется пассажирское движение. Также есть железнодорожная ветка в [[Масеру]], по ней пассажирского движения нет и не планируется.
}}
===На автомобиле===
Мимо Блумфонтейна проходит скоростная автодорога с разделёнными полосами N12, ведущая из Йоханнесбурга в Кейптаун. Её пересекает дорога N8, в основном с одной полосой в каждую сторону, которая на запад уходит в Кимберли, а на восток на границу с [[Лесото]] и дальше, меняя номер, в Масеру. В центре лучше парковаться в платных многоэтажных гаражах, чуть дальше от центра можно и на улице, в светлое время суток это безопасно.
===На автобусе===
==Транспорт==
==Достопримечательности==
[[Файл:Bloemfontein Tolkien memorial plaque.jpg|мини|upright=1.3|Мемориальная доска, обозначающая место рождения Джона Рональда Руэла Толкиена]]
{{listing|type=see| lat=-29.105555 | long=26.211866 | wdid=Q111859218
| name=Hobbit Boutique Hotel | alt= | image=Bloemfontein President Steyn Avenue 19 seen from the northeast.jpg
| address=President Steyn Avenue 19 | directions=северо-западнее центра
| url= | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours= | price=
| lastedit=2026-09-06
| description=Это симпатичное деревянное здание в стиле фахверка, построенное в начале XX века, но главным образом оно интересно тем, что внутри установлена мемориальная доска, сообщающая, что тут в 1892 году родился Джон Рональд Руэл Толкиен, более всего известный как автор трилогии "Властелин колец". История тут такая. Толкиен, действительно, родился в Блумфонтейне (и в возрасте трёх лет уехал с матерью и братом в Англию), но не в этом доме, а в совершенно другом здании. На здании в своё время была установлена мемориальная доска, но потом его снесли, а доску владельцы гостиницы установили в холле, где любой желающий в разумное время суток может зайти на неё посмотреть. В качестве бонуса, с разрешения хозяев, можно прогуляться по зданию, где номера названы именами героев Толкиена.
}}
==Чем заняться==
{{listing|type=do| lat=-29.115050 | long=26.219156 | wdid=Q6974423
| name=Национальный музей | alt=National Museum Bloemfontein | image=National Museum, Bloemfontein, Free State, South Africa (20529066422).jpg
| address=Aliwal Street 36 | directions=центр
| url=https://nationalmuseum.co.za/ | facebook= | vkontakte=
| phone=
| email=
| hours={{hours|Пн|Пт|9||16|30}}, {{hours|Сб||10||15|}} | price=10R
| lastedit=2026-09-11
| description=
}}
==Покупки==
==Еда==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Ночная жизнь==
==Где остановиться==
===Дёшево===
===Средней стоимости===
===Дорого===
==Связь==
==Меры предосторожности==
==Окрестности==
{{footer|ispartof=Свободное государство}}
gvuczntwx13ec0i3ybeftppppcahmj2
Файл:Ru-ty-d29062017.pdf
6
40085
776953
2026-09-11T20:53:45Z
Саня Новиков
11361
{{Information
|description= Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017 г
|date= 2017-06-29
|source= [https://license.rtyva.ru/sites/default/files/upload/Рисунок%20%28155%29.pdf Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва]
|author= Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва
}}
{{non-free content|license=|country=|type=}}
<!--возможные значения license= PD-aut...
776953
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information
|description= Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017 г
|date= 2017-06-29
|source= [https://license.rtyva.ru/sites/default/files/upload/Рисунок%20%28155%29.pdf Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва]
|author= Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва
}}
{{non-free content|license=|country=|type=}}
<!--возможные значения license= PD-author, cc-by-sa-3.0; в нижнем окне лицензию выбирать НЕ НУЖНО!-->
<!--возможные значения type= architecture, sculpture, monument, artwork, logo, other-->
[[Category:Documents:Tuva:]]
65cuew0w0iw67z8aa4nafw63fi82yh4
776955
776953
2026-09-11T20:55:10Z
Саня Новиков
11361
776955
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information
|description= Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017 г
|date= 2017-06-29
|source= [https://license.rtyva.ru/sites/default/files/upload/Рисунок%20%28155%29.pdf Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва]
|author= Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва
}}
{{non-free content|license=|country=|type=}}
<!--возможные значения license= PD-author, cc-by-sa-3.0; в нижнем окне лицензию выбирать НЕ НУЖНО!-->
<!--возможные значения type= architecture, sculpture, monument, artwork, logo, other-->
{{docfile|Tuva}}
n97vbpf5m4ubh5uii1ncxcuev087e4u
776957
776955
2026-09-11T20:57:11Z
Саня Новиков
11361
/* Краткое описание */
776957
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information
|description= Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017 г
|date= 2017-06-29
|source= [https://license.rtyva.ru/sites/default/files/upload/Рисунок%20%28155%29.pdf Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва]
|author= Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва
}}
<!--возможные значения license= PD-author, cc-by-sa-3.0; в нижнем окне лицензию выбирать НЕ НУЖНО!-->
<!--возможные значения type= architecture, sculpture, monument, artwork, logo, other-->
{{docfile|Tuva}}
7jxnlyf4uchwidtskuixvkctrjrzh0b
776958
776957
2026-09-11T20:58:13Z
Саня Новиков
11361
/* Краткое описание */
776958
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information
|description= Приказ Службы по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва № 214 от 29.06.2017 г
|date= 2017-06-29
|source= [https://license.rtyva.ru/sites/default/files/upload/Рисунок%20%28155%29.pdf Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва]
|author= Служба по лицензированию и надзору отдельных видов деятельности Республики Тыва
}}
{{docfile|Tuva}}
pgfd0rzbzaz2whkifo2946lte464a2r
Файл:Ru-krl-d01062026.pdf
6
40086
777015
2026-09-12T08:44:40Z
Olksolo
14752
{{Information 01.06.2026 № 138/УОКН-П
|description= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия от 01.06.2026 № 138/УОКН-П «О включении выявленного объекта культурного наследия в единый государственный реестр объектов культурного наследия (памятников истории и культуры) народов Российской Федерации, утверждении предмета охраны и утверждении границ его территории»
|date= 2026-06-01
|source= [http://publication.pravo.gov.ru/document/1001202606020005 Официальный...
777015
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information 01.06.2026 № 138/УОКН-П
|description= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия от 01.06.2026 № 138/УОКН-П «О включении выявленного объекта культурного наследия в единый государственный реестр объектов культурного наследия (памятников истории и культуры) народов Российской Федерации, утверждении предмета охраны и утверждении границ его территории»
|date= 2026-06-01
|source= [http://publication.pravo.gov.ru/document/1001202606020005 Официальный интернет-портал правовой информации]
|author= Управление по охране объектов культурного наследия Республики Карелия
}}
{{docfile|Karelia}}
8piqwwlazvde6ilp1n85wxyxsgotafs
777016
777015
2026-09-12T08:45:32Z
Olksolo
14752
Olksolo переименовал страницу [[Файл:1001202606020005.pdf]] в [[Файл:Ru-krl-d01062026.pdf]] без оставления перенаправления: Бессодержательное имя
777015
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information 01.06.2026 № 138/УОКН-П
|description= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия от 01.06.2026 № 138/УОКН-П «О включении выявленного объекта культурного наследия в единый государственный реестр объектов культурного наследия (памятников истории и культуры) народов Российской Федерации, утверждении предмета охраны и утверждении границ его территории»
|date= 2026-06-01
|source= [http://publication.pravo.gov.ru/document/1001202606020005 Официальный интернет-портал правовой информации]
|author= Управление по охране объектов культурного наследия Республики Карелия
}}
{{docfile|Karelia}}
8piqwwlazvde6ilp1n85wxyxsgotafs
777017
777016
2026-09-12T08:45:57Z
Olksolo
14752
777017
wikitext
text/x-wiki
== Краткое описание ==
{{Information
|description= Приказ Управления по охране объектов культурного наследия Республики Карелия от 01.06.2026 № 138/УОКН-П «О включении выявленного объекта культурного наследия в единый государственный реестр объектов культурного наследия (памятников истории и культуры) народов Российской Федерации, утверждении предмета охраны и утверждении границ его территории»
|date= 2026-06-01
|source= [http://publication.pravo.gov.ru/document/1001202606020005 Официальный интернет-портал правовой информации]
|author= Управление по охране объектов культурного наследия Республики Карелия
}}
{{docfile|Karelia}}
io1oom7mmd1jjxz0smpa7g10t3irl8o