Wikipedia rwwiki https://rw.wikipedia.org/wiki/Intangiriro MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Itangazamakuru Ibidasanzwe Ibiganiro Umukoresha Ibiganiro by'umukoresha Wikipedia Ibiganiro kuri Wikipedia Dosiye Ibiganiro kuri dosiye MediyaWiki Ibiganiro kuri MediyaWiki Inyandikorugero Ibiganiro ku nyandikorugero Ubufasha Ibiganiro ku bufasha Ikiciro Ibiganiro ku byiciro TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Meriem Oukbir 0 9580 131475 116469 2026-05-29T12:22:42Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131475 wikitext text/x-wiki '''Meriem Oukbir''' (yavutse 26 Gashyantare 1991), ni umukinnyi wa filime wo muri [[Aligeriya|Alijeriya]] <ref>{{Cite web |url=https://www.owlapps.net/owlapps_apps/articles?id=65694077&lang=en |title=Archive copy |access-date=2021-11-21 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121184131/https://www.owlapps.net/owlapps_apps/articles?id=65694077&lang=en |url-status=dead }}</ref>. Azwi cyane ku ruhare 'Dalya' muri filime ''Wlad Lahlal'' <ref>https://www.dreampirates.in/actress/meriem-oukbir</ref>. Yarangije kaminuza muri 2013<ref>https://www.dreampirates.in/actress/meriem-oukbir</ref>. Igihe yari muri kaminuza, yatangiye umwuga we w'icyitegererezo<ref>{{Cite web |url=https://www.modelosfamosas.com/africa/modelos-argelinas-famosas/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-21 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121182629/https://www.modelosfamosas.com/africa/modelos-argelinas-famosas/ |url-status=dead }}</ref>. Muri 2016, yagize uruhare rukomeye rwumukobwa wa Zahra murukurikirane ''rwurwenya'' <ref>https://news4masses.com/most-beautiful-hottest-algerian-actresses-models-n4m-reviews/</ref>. Maryam yageze ku ntsinzi nk'umukinnyi wa filime kubera uruhare rukunzwe rwa 'Zahra' muri serie ''On Watch'', aho yakiriwe neza na rubanda<ref>{{Cite web |url=https://actorbiography.com/meriem-oukbir |title=Archive copy |access-date=2021-11-21 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121182629/https://actorbiography.com/meriem-oukbir |url-status=dead }}</ref>. [[Dosiye:Algeria - Location Map (2013) - DZA - UNOCHA.svg|thumb|meriem oukbir yavukiye muri algeria niho anakorera umwuga we wo gukina filime]] == Amashusho<ref>https://www.annuaire-mairie.fr/garde-enfant-boulogne-billancourt.html</ref> == {| class="wikitable" !Umwaka ! Filime ! Uruhare ! Ubwoko ! Ref. |- | 2019 | ''Wlad Lahlal'' | Dalya | Urukurikirane rwa TV | |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] tujvw3kznq7a0ebix5dcaid5ytj9l9i Marcelin Bossou 0 9807 131473 116110 2026-05-29T12:07:42Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131473 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Togo - Location Map (2013) - TGO - UNOCHA.svg|thumb|igihugu marcelin bossou]] '''Marcelin Bossou''' (yavutse ku ya 3 Gicurasi 1984) ni umuyobozi wa firime muri [[Togo]], utunganya firime, akaba n'umwanditsi. == Ubuzima bwa Biografiya == Bossou yavukiye i Lomé, muri [[Togo]] mu 1984. <ref name="africine">http://africine.org/personne/marcelin-bossou/31294</ref> Yari umuhungu w'ababyeyi bo muri Bénin. <ref>{{Cite web |url=https://www.style-evidence.com/pages/showcases/marcellin-bossou/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210304025855/https://www.style-evidence.com/pages/showcases/marcellin-bossou/ |url-status=dead }}</ref> Se wa Bossou yari umuyobozi w'ikigo cy'imikino. . Yakoraga kuri tereviziyo yigenga ya Radio Télévision Delta Santé nk'umutekinisiye nyuma aba umuyobozi. <ref name="courrier">https://blog.courrierinternational.com/l-afrique-en-films/2014/03/14/cineafriqua86-marcelin-bossou-parle-du-cinema-togolais/</ref> Muri 2008, yiyandikishije muri Ecole Supérieure des Arts Visuels i Marrakesh muri [[Maroc]] nyuma yo kubona buruse. Bossou yayoboye filime ye ya mbere ngufi, ''La Bourse ou la vie'' na ''L'inconnu'' mu 2010. <ref name="courrier" /> Yabonye uruhushya rwe muri Film Studies, Directory option, muri 2012. Filime ya Bossou yahawe impamyabumenyi, ''Nuit de Noces'', yinjiye mu birori byinshi bya firime nka Mediterranean Short Film Festival ya Tangier, Iserukiramuco rya Filime nyafurika rya Luxor, hamwe na Festival ya Afrika ya Poitiers. ''Nuit de Noces'' yakiriye Grand Prix mu iserukiramuco rya sinema rya Atakpamé i Togo ndetse nigihembo cyihariye cya René Monory mu Iserukiramuco rya Filime na Televiziyo bya Panafrican ya Ouagadougou . Irasuzuma imitwaro abagore bahura nazo iyo bashyingiranywe, harimo no kwerekana ubusugi bwabo. <ref>{{Cite web |url=https://www.africardv.com/societe/togo-marcellin-bossou-et-les-jeunes-de-lai-parlent-de-droits-sexuels/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203223344/https://www.africardv.com/societe/togo-marcellin-bossou-et-les-jeunes-de-lai-parlent-de-droits-sexuels/ |url-status=dead }}</ref> Nyuma yo guhabwa impamyabumenyi, Bossou yayoboye ''L'anniversaire'' . Yashinze isosiyete ikora amajwi n'amashusho Marbos Productions i Lomé muri 2015. Intego nyamukuru yaryo ni ugutanga inkunga kubanyeshuri biga muri firime ya Togoliya kugirango bakore film zabo za mbere. <ref>http://africultures.com/structures/?no=13345</ref> Muri 2015, yayoboye ''Les deux frères'' . Filime yahawe igihembo cyo gufotora neza mu iserukiramuco rya Clap Ivoire. Muri 2019, Bossou yakoze firime ''La vie de Daniel'' iyobowe na Gilbert Bararmna na ''Femme'' Ebène na Rachel Kpizing. <ref>{{Cite web |url=https://www.africardv.com/culture/deux-films-togolais-recompenses-au-benin/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2020-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812050633/https://www.africardv.com/culture/deux-films-togolais-recompenses-au-benin/ |url-status=dead }}</ref> Kuri ubu Bossou arimo akora kuri firime ye ya mbere yerekana, ''Broken Drums'', biteganijwe ko izasohoka mu 2021. <ref>{{Cite web |url=http://www.scenarioaulongcourt.com/Marcelin-BOSSOU |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211130074054/http://www.scenarioaulongcourt.com/Marcelin-BOSSOU |url-status=dead }}</ref> Yigisha isesengura rya firime, kwandika na tekinike mu Ishuri Rikuru rya Sinema i Lomé. == Amashusho == * 2010: ''La Bourse ou la vie'' * 2010: ''L'inconnu'' * 2012: ''Nuit de Noces'' * 2012: ''L'anniversaire'' * 2015: ''Les deux frères'' * 2017: ''Brigitte'' * 2017: ''Une famille pas comme les autres'' * 2019: ''Kuvunika-Ingoma'' * 2019: ''La vie de Daniel'' * 2019: ''Femme ébène'' == references == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi]] 00jl7ftx2sik0ldf58hlja6pv93ncsk Nema Marie Jeanne 0 10387 131479 121937 2026-05-29T13:27:37Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131479 wikitext text/x-wiki '''Nema Marie Jeanne''' asanzwe ari umunyamakuru aho akora kuri [https://web.archive.org/web/20210618123106/https://raddio.net/310985-authentic-radio-rwanda/ Radio Authentic],<ref>https://onlineradiobox.com/rw/928authentic/</ref> n'ahandi akaba ari n'umuririmbyi ukomeye mu [[Itorero ADEPR|itorero rya ADEPR]] aho aririmba mu ma korali akomeye mu [[Rwanda Nziza|Rwanda]] nka korali Iriba na korali New Melody, n'izindi nyinshi zo muri [[Kigali]] aho ari n'umwarimu wa muzika. == UBUZIMA BWITE == '''Nema Marie Jeanne''' ( yavutse 1989) ni umunyarwandakazi, umuririmbyi, umuhanzi, umuvugabutumwa bwiza bwa Kristo Yesu. Ni umugore w'umunyarwanda washakanye n'umugabo witwa Ndayambaje Aimé aho basezeranye kubana akaramata muri Mutarama 2017 bamaranye imyaka 7 bakundana,<ref>https://inyarwanda.com/inkuru/72988/umunyamakuru-neema-yakoze-ubukwe-bw-agatangaza-arushingana-n-72988.html</ref> akaba kandi ari umubyeyi w'umwana umwe w'umukobwa.<ref>https://inyarwanda.com/inkuru/71479/neema-marie-jeanne-yerekanywe-mu-rusengero-avugirizwa-impund-71479.html</ref> Azwi cyane muri korali Iriba yo muri [https://web.archive.org/web/20220524191625/http://adepr.rw/ ADEPR] Taba mu karere ka [[Akarere ka Huye|Huye]] kuko ariho n'ababyeyi be batuye, yamamaye mu ndirimbo nka "Ntakibasha na "witinya" bamwe bise "[[Yakobo]]",Nema akaba ariwe wumvikana cyane muri izo ndirimbo akaba kandi aririmba bihoraho muri korali New Melody ,<ref>https://inyarwanda.com/inkuru/108253/new-melody-choir-yakoze-indirimbo-ndakwiringiye-yibutsa-abantu-bose-ko-ntawukorwa-nisoni-i-108253.html</ref> <ref>{{Cite web |url=https://agakiza.org/New-Melody-yashyize-hanze-indirimbo-nshya-Ndakwiringiye-ihumuriza-abari-mu.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-07 |archive-date=2022-01-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220119035719/https://agakiza.org/New-Melody-yashyize-hanze-indirimbo-nshya-Ndakwiringiye-ihumuriza-abari-mu.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://cepurhuye.org/kurikirana-new-melody-choir-namwe-mu-mafoto-yabo-muri-iki-gitarane-cyahinduye-imitima-ya-benshi-kuri-uyumunsi-wa-gatandatu-wigiterane-cyivugabutumwa/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-07 |archive-date=2022-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220815181125/https://cepurhuye.org/kurikirana-new-melody-choir-namwe-mu-mafoto-yabo-muri-iki-gitarane-cyahinduye-imitima-ya-benshi-kuri-uyumunsi-wa-gatandatu-wigiterane-cyivugabutumwa/ |url-status=dead }}</ref>aho ayibereye umuyobozi. Nema ni umuririmbyi ufite ijwi ryiza ndetse n'ubuhanga bigashimangirwa n'uburyo akunze kwiyambazwa cyane n'amakorali atandukanye ngo ayafashe kandi akomeye ya hano mu [[Rwanda Nziza|Rwanda]].<ref>https://m.halloapakabar.com/track/inzira-ndende-by-neema-marie-jeanne.html</ref><ref>{{Cite web |url=https://agakiza.org/New-Melody-yashyize-hanze-indirimbo-nshya-Ndakwiringiye-ihumuriza-abari-mu.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-07 |archive-date=2022-01-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220119035719/https://agakiza.org/New-Melody-yashyize-hanze-indirimbo-nshya-Ndakwiringiye-ihumuriza-abari-mu.html |url-status=dead }}</ref> == Reba == 09riloz8dqww80x2pf78t3yqaktgmb0 Mukeka Clementine 0 10413 131477 124148 2026-05-29T12:51:08Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131477 wikitext text/x-wiki '''Mukeka Clementinne''' ni [[umugore]] akaba umunyarwandakazi, ni umunyamabanga uhoraho muri Minisiteri yububanyi n'amahanga MINAFFET mu [[Rwanda]]<ref name=":0" /> washyizweho na Perezida wa Repubulika [[Paul Kagame]] nk'umunyamabanga muri Minisiteri y’ububanyi n’amahanga n’ubutwererane mpuzamahanga ku ya 15 Gicurasi 2020.<ref name=":0">https://www.newtimes.co.rw/news/rwanda-moves-bolster-diplomatic-service-new-appointments</ref> == Uburezi == Clementine Mukeka yabyawe n'ababyeyi b'Abanyarwanda. Yize Amashuri abanza nayisumbuye i Burayi. Igitabo kimwe cyizewe kivuga ko Mukeka Afite impamyabumenyi ihanitse mu bijyanye n’ubucuruzi yakuye mu ishuri ry’ubucuruzi rya IDRAC (mu [[Ubufaransa|Bufaransa]]), naho impamyabumenyi ihanitse mu bucuruzi bw’ubucuruzi (Major: Economics), yakuye muri kaminuza ya Londere y’Amajyepfo ([[Ubwongereza]]). Mukeka yize kandi muri kaminuza ya New York ([[Amerika]]) mu masomo mpuzamahanga y’ubucuruzi.<ref>{{Cite web |url=https://www.indatwa.org/2023/04/02/3041/ |title=Archive copy |access-date=2023-08-02 |archive-date=2023-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230802101424/https://www.indatwa.org/2023/04/02/3041/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/abanyarwanda-b-inzobere-batuye-i-burayi-batangiye-gutanga-umusanzu-mu-buvuzi-n</ref> == Umwuga == Mbere yuko ashyirwaho Mukeka yari yarabaye umujyanama mukuru w’ubucuruzi mu kigo cy’Amerika Gishinzwe iterambere mpuzamahanga (USAID) u [[Rwanda]]. Yabaye kandi impuguke mu by'ubukungu n’ubucuruzi muri Ambasade y’Amerika mu [[Rwanda]] Mbere yo kwinjira mu butumwa bwa Minisiteri y’ububanyi n’amahanga ya [[Amerika]] / Amerika mu [[Rwanda]], yagiye akora imyanya itandukanye mu Bikorera mu [[Burayi]] no muri [[Amerika]].<ref>{{Cite web |url=https://minaffet.prod.risa.rw/updates/news-details/permanent-secretary-clementine-mukeka-participates-in-the-virtual-liaison-committee-meeting-and-open-ended-working-group |title=Archive copy |access-date=2022-05-08 |archive-date=2025-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219144624/https://minaffet.prod.risa.rw/updates/news-details/permanent-secretary-clementine-mukeka-participates-in-the-virtual-liaison-committee-meeting-and-open-ended-working-group |url-status=dead }}</ref> == Reba Ibirambuye. == {{Reflist}} [[Ikiciro:Umugore]] [[Ikiciro:Umuyobozi]] [[Ikiciro:Umunyarwandakazi]] 20k1c13hncymleul2c0otw5a0t1cowy Valerie Piraino 0 10462 131494 112764 2026-05-30T02:43:51Z CommonsDelinker 88 Replacing Music_in_Paint_Jacksonville_Art_Center_Jacksonville_FL_1935.gif with [[File:Photograph_of_a_Black_child_artist_-_DPLA_-_9fff54f3947c8ec116d404dbe760c13c.gif]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [ 131494 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Sagaing, Artist paint brushes, Myanmar.jpg|thumb]] '''Valerie Piraino''' n'umunyabugeni [[Rwanda|w'umunyarwanda]] ariko utuye muri [[Amerika]] umenyerewe cyane mu gushushanya no gutaka ibishushanyo. <ref name=":0">{{Cite web |url=http://www.valeriepiraino.com/about.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-11 |archive-date=2019-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190607155511/http://www.valeriepiraino.com/about.html |url-status=dead }}</ref> == Ubuzima bwo hambere == Yavutse muri 1981 i [[Kigali|Kigali, mu Rwanda]] <ref>{{Cite web |url=https://lmcc.net/person/valerie-piraino/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-11 |archive-date=2017-05-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170518172751/http://lmcc.net/person/valerie-piraino/ |url-status=dead }}</ref> akurira haba mu gihugu cye ndetse no muri Amerika. Ubuhanzi bwe bugaragaza indangamuntu y’amahanga kandi bukubiyemo insanganyamatsiko nko gusobanura ibintu byinshi biranga muri rusange, kurwanya ubukoloni (cyangwa kurwanya imperialism), diaspora ny'afurika. <ref name=":0" /> <ref name=":1">https://hudsonvalleyone.com/2017/05/28/two-kingston-artists-featured-in-dubai-exhibit/</ref> <ref name=":2">https://artswestchester.org/she-deconstructing-female-identity/she_exhibition_brochure/</ref> Yahawe ibihembo birenga icumi bimwemerera imikoranire, kandi yagiye agaragara mu imurikagurisha rirenga mirongo itatu muri leta umunani za [[Amerika]] ndetse no mubindi bihugu bitatu.<ref>https://artfacts.net/artist/valerie-piraino/247415</ref> <ref name=":0" /> [[Dosiye:Photograph of a Black child artist - DPLA - 9fff54f3947c8ec116d404dbe760c13c.gif|thumb]] Nyina wa Valerie, yari umuhanga mu kudoda mu [[Rwanda]], yahuye na se [[Amerika|w'umunyamerika]], igihe yakoraga mu bikorwa byo gutabara no kwiteza imbere. Nyuma yo kuva mu bwana bwe akiri muto yagiye muri [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]], no mu bindi bihugu bitatu byo muri [[Afurika]]<ref>https://art.state.gov/valerie-piraino/</ref>, Valerie, kimwe n'ababyeyi be, bimukiye muri Arizona. Nyuma, umuryango we wimukiye i Baltimore, MD, aho yize muri kaminuza ya Maryland Institute of Art . Igihe Valerie yigaga i Baltimore, yasubiye mu [[Rwanda]], aho benshi mu ruhande rwa nyina bari biciwe muri [[Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994|Jenoside]] yakorewe abatutsi mu [[Rwanda]]<ref>https://www.baltimoresun.com/news/bs-xpm-2004-05-18-0405180135-story.html</ref>. Uru rugendo rwashishikarije umurimo we nk'umuhanzi uhuza ibihugu, harimo n'umushinga we. Mu 2005, Valerie yimukiye mu mujyi wa New York, ari naho yatangiriye MFA mu ishuri ry’ubuhanzi rya kaminuza ya Columbia . Yarangije muri MFA ye mu 2009 yahise yihutira guhanga umurimo we, kuri ubu akora nk'umwarimu w'igihe gito mu ishuri rya Parsons of Design<ref>https://www.joanmitchellfoundation.org/valerie-piraino</ref>. == Ibikorwa bigaragara n'imurikagurisha == [[Dosiye:Adolph Tidemand - A Painter at his Paint Box - Google Art Project.jpg|thumb]] Ikigaragara ni uko umurimo we uzwi cyane, ni urukurikirane rw'ibishusho bigizwe namapapayi yakoze ashushanyije ibice bya polystirene, hanyuma bigahisha imiterere y'ibumba ryirabura rya epoxy, irangi, resin, ibiti, ndetse rimwe na rimwe akoresha irangi rya zahabu kugirango anogereze igishushanyo. Mu kuganira ku kamaro k’amabara, umukara na zahabu, Valerie avuga ko umukara na zahabu byibutsa ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro ndetse n’ibidukikije byabereye muri [[Afurika]] kubera ubukoloni. Amabara n'imiterere nabyo byerekana uruhu rw'abaturage bava muri [[Afurika]] bakoreshejwe mu mutungo kamere wabo. <ref name=":2" /> <ref>https://gulfnews.com/culture/arts/in-a-constant-state-of-flux-1.2053611</ref> [[Dosiye:Haltern am See, Lavesum, Künstlerhof, Acrylfarbe -- 2021 -- 5730.jpg|thumb]] Amapapayi ni imbuto zatoranijwe kugirango zihagararire imyumvire yo kurwanya ubukoloni kubwimpamvu ebyiri zingenzi. Iya mbere, Amapapayi yari ifunguro rya mugitondo mugihe yari umukobwa muto akiri muri [[Afurika]]. Icya kabiri, amapapayi, akomoka muri Karayibe, bagereranya nk'ubukoloni kuko "bakurikiza inzira y'ubutegetsi bwa gikoloni ". <ref name=":1" /> Mu imurikagurisha ryarangiye muri Mutarama, 2017 ryiswe ''Dis Place'' mu Nzu Ndangamurage y’ubuhanzi bwa Diasporan , amapapayi yasaga nkaho yakomeretse, byerekana ihohoterwa rikorerwa abagore bo muri [[Afurika]]. <ref>https://hyperallergic.com/260681/artists-of-the-african-diaspora-cast-off-the-legacy-of-displacement/</ref> Mu gihe amapapayi ari bimwe mu bikorwa bya Valerie bizwi cyane, yakoze ibindi bishushanyo byinshi kandi yagiye mu imurikagurisha mu gihugu hose, ndetse anagaragara mu imurikagurisha mu bindi bihugu ku isi<ref>https://socratessculpturepark.org/artist/valerie-piraino/</ref>. {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" |+Urutonde rwuzuye rw'imurikagurisha rya Valerie Piraino !Year !Exhibition Title !Institution/Gallery !Location |- | rowspan="2" |2010 |Collective Show |Participant Inc. |New York City, NY |- |Usable Pasts |Studio Museum in Harlem |New York City, NY |- | rowspan="2" |2011 |Fidelity |Meyerhoff Gallery, Maryland Institute College of Art |Baltimore, MD |- |The Third Party |Night Gallery |Los Angeles, CA |- | rowspan="3" |2012 |The Bearden Project |Studio Museum in Harlem |New York City, NY |- |Get it on the Record |Visceglia Gallery, Caldwell College |Caldwell, NJ |- |Fore |Studio Museum in Harlem |New York City, NY |- | rowspan="5" |2013 |Present Future |Artissima |Turin, Italy |- |Reconstruction |Crosstown Arts |Memphis, TN |- |Photoplay |Cindy Rucker Gallery |New York City, NY |- |Body Language |Studio Museum in Harlem |New York City, NY |- |Round 39: Looking Back, Moving Forward |Project Row Houses |Houston, TX |- | rowspan="4" |2014 |Lucky Draw |Sculpture Center |New York City, NY |- |"The House Seems All Upset" Contemporary Art Interventions on Critical Whiteness |Jade Addams Hull House Museum |Chicago, IL |- |Retreat |Valerie Carberry Gallery |Chicago, IL |- |The Bearden Project |Texas State University |San Marcos, TX |- | rowspan="4" |2015 |After Afropolitan |Weeksville Heritage Center |Brooklyn, NY |- |Africa's Out |Gladstone Gallery |New York City, NY |- |Mirror Mirror |Kate Werble Gallery |New York City, NY |- |Displace |MOCADA |Brooklyn, NY |- | rowspan="9" |2016 |SHE: Deconstructing Female Identity |ArtsWestchester |White Plains, NY |- |Collector's Club |Project Row Houses |Houston, TX |- |CAMSTL Gala |Contemporary Art Museum St. Louis |St, Louis, MO |- |Palatable |Studio Museum in Harlem |New York City, NY |- |Event Horizon |Lesley Heller Workspace |New York City, NY |- |Lucky Draw |Sculpture Center |New York City, NY |- |Everyday Redefined |Corridor Gallery |Brooklyn, NY |- |Whatever moves between us also moves the world in general |Murray Guy Gallery |New York City, NY |- |Africans in America |Goodman Gallery |Johannesburg, South Africa |- | rowspan="4" |2017 |Elective Affinities: A Library |Hunter College Art Galleries |New York City, NY |- |Downtown 83 Aljira Benefit and Auction |Aljira Center for Contemporary Art |Newark, NJ |- |A Fast, Moving Sky |The Third Line Gallery |Dubai, United Arab Emirates |- |The Socrates Annual |Socrates Sculpture Park |New York City, NY |} == Ibihembo yatsindiye == Valerie yakiriye ubusabane nibihembo mu myaka ye yose yo guhanga ibihangano. {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" |+Urutonde rwuzuye rw'ibihembo bya Valerie Piraino / Ubusabane ! Umwaka ! Izina ryigihembo / Ubusabane |- |2004 |Jacques and Natasha Gelman Travel Award |- |2009 |Studio Museum in Harlem, Artist-in-residence |- |2011 |Rema Hort Mann Foundation Grant Nominee |- |2012 |Rema Hort Mann Foundation Grant Nominee |- |2013 |Project Row Houses, Visiting Artist |- |2014 |Joan Mitchell Foundation, Emerging Teaching Artist Fellow |- |2015 |Lower Manhattan Cultural Council, Process Space |- | rowspan="3" |2017 |Socrates Sculpture Park, Emerging Artist Fellowship |- |Offshore Residency |- |Louis Comfort Tiffany Foundation Award Nominee |- | rowspan="2" |2018 |Joan Mitchell Center, Artist-in-residence |- |The Wassaic Project, Editions Program |} == Amashakiro == [[Ikiciro:Umunyarwandakazi]] [[Ikiciro:Abahanzi]] [[Ikiciro:Umugore]] tga4ywrv2t33yd7moxombb0o0klvn82 Umusozi wa Kabuye 0 12562 131488 113334 2026-05-29T18:03:18Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131488 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Kabuye Hike.jpg|alt=Umusozi wa kabuye|thumb|261x261px|Umusozi wa kabuye]] [[Dosiye:Ngong Hills 2.JPG|thumb|umusozi kibuye]] Umusozi wa Kabuye uherereye mu Karere ka Gakenke intara y'amajyaryguru, ni hamwe mu hakomeje gukorerwa ubukerarugendo bwo kwiga umuco n’amateka y’ubutwari bwaranze ingabo z’u [[Rwanda Nziza|Rwanda]] mu rugamba rwo kubohora [[igihugu]]. == Kabuye == Uwo musozi wa Kabuye ufatwa nk’ahantu nyaburanga ho kwigira ubutwari, ufite ubutumburuke bwa metero 2700, aho kuwuzamuka bisaba igihe kingana n’amasaha agera muri atatu ugenda n'amaguru, iyo uwuzamuka uba ureba intara y’Amajyaruguru, ibyo bikaba ari kimwe mu byafashije ingabo za RPA gutsinda urugamba.<ref>Uretse kuba uwo musozi wa Kabuye ubumbatiye amateka y’urugamba rwo kubohora igihugu, uwo musozi ni na wo buturo bw’umwami Gihanga Ngomijana aho yaje gutura aturutse Nkotsi na Bikara mu Karere ka Musanze.</ref><ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/kwibohora26/article/ibitazibagirana-ku-buryo-ingabo-za-rpa-zahinduye-urugamba-zikunganira-izari |title=Archive copy |access-date=2022-05-21 |archive-date=2022-05-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220521143040/https://igihe.com/kwibohora26/article/ibitazibagirana-ku-buryo-ingabo-za-rpa-zahinduye-urugamba-zikunganira-izari |url-status=dead }}</ref> == Kabuye ibumbatiye amateka amateka yibwami == Uretse kuba uwo musozi wa Kabuye ubumbatiye amateka y’urugamba rwo kubohora igihugu, uwo musozi ni na wo buturo bw’[[Umwami|umwami Gihanga]] Ngomijana aho yaje gutura aturutse Nkotsi na Bikara mu [[Akarere ka Musanze|Karere ka Musanze]]. == Guhashya Interahamwe == Uwo musozi wa Kabuye kandi ngo uri mu yifashishijwe mu guhashya Interahamwe zari zaribasiye agace k’[[Intara y’Amajyaruguru y’u Rwanda|Intara y’Amajyaruguru]], Abanyarwanda n’abanyamahanga bakaba bakomeje kuwusura biga amateka yo kubohora igihugu<ref>{{Cite web |url=https://www.mod.gov.rw/news-detail/itangazo-ku-bifuza-kwinjira-mu-ngabo-z-u-rwanda |title=Archive copy |access-date=2022-05-21 |archive-date=2022-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220721044657/https://www.mod.gov.rw/news-detail/itangazo-ku-bifuza-kwinjira-mu-ngabo-z-u-rwanda |url-status=dead }}</ref> n’amateka y’ibwami.<ref>Uretse kuba uwo musozi wa Kabuye ubumbatiye amateka y’urugamba rwo kubohora igihugu, uwo musozi ni na wo buturo bw’umwami Gihanga Ngomijana aho yaje gutura aturutse Nkotsi na Bikara mu Karere ka Musanze.</ref> == Reba == [[Ikiciro:Umusozi]] [[Ikiciro:Akarere ka Gakenke]] 3clp9lh4t4x0muofi91q3er88dnmzt4 Parikingi ya nyabugogo 0 12654 131495 123101 2026-05-30T11:09:11Z Philemon Niyomwungeli 11747 131495 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:LL-Q33573 (kin)-Philemon Niyomwungeli-Nyabugogo.wav|thumb|Nyabugogo Pronciation]] Nyabugogo Ni agace kitiriwe Umugezi wa Nyabugogo ni umwe mu migezi minini iri mu mujyi wa [[Kigali]], [[akarere ka Nyarugenge]], ikaba itemba igana mu mugezi wa Nyabarongo. niho hahurira ubwikorezi bw'ibintu no gutwara abantu niho haherereye sitasiyo nkuru yaho busi ziparika mu [[Rwanda]]. Aha dushobora kuvugako aribwo bwinjiriro bwa Kigali umurwa mukuru w'u [[Rwanda]] . [[Dosiye:Nyabugogo Bus Park.jpg|thumb|Gare ya Nyabugogo]] Aha niho haba hari busi zerekeza mu bice byose by'igihugu ziba ziri. Kandi ninaho haba hari na ma busi yekereza mubice by' [[Afurika|Afrika]] y'uburasirazuba<ref>https://vymaps.com/RW/Nyabugogo-Taxi-Park-577139/</ref> n'ahandi . kimwe na gare ya Kicukiro Inyanza. iyi gare ikunze kugaragaramo umuvundo w'abantu benshi berekeza mu ntara ndetse no mumujyi wa Kigali. <ref>guhindura</ref> nko mugihe cy'icyorezo Covid-19 mbere yo gushyiraho gahunda ya guma murugo hari umubyigano ukabije cyane ndetse n'umuvundo abantu bashaka imodoka zibacyura mu ntara ngo basange imiryango bari gutinya kuzicirwa n'inzara mu mujyi wa Kigali kandi ntacyo bafite bari kuhakora.<ref>guhindura</ref> [[Dosiye:Buses at Nyabugogo.jpg|thumb|bus nini zifashishwa mugutwarira abantu benshi icyarimwe]] Leta ariko igenda ifasha abagana gare ya nyabugogo kugirango babonerwe uburyo bagera aho berekeza, leta ibashyiriraho imodoka zitwara abagenzi mu buryo bwa rusange kandi ikabafasha no gushyiraho igiciro rusange gihuriweho.<ref>guhindura</ref> == Aho gare ya nyabugogo iherereye == gare ya nyabugogo iherereye mu Karere ka Nyarungege Mu Munjyi wa [[kigali]], sitasiyo ya busi na tagisi ikora nk' iposita y'ubucuruzi yoherereza hagati y'abantu bagenda. Gare ya nyabugogo iherere kuburere: -1.941261/30.044770. [[Dosiye:Buses from one company parking.jpg|thumb|Gare ya Nyabugogo]] 1.12km amajyarugu-uburengerazuba bwa kimisagara umujyi wa [[kigali]] [[Rwanda]].<ref>https://www.safaribay.net/nyabugogo-bus-terminal-station-kigali/</ref> == REBA == aojn462m261jgcmp36l1dog1mapn32f URUBYIRUKO RWO MURI MEDITERANE 0 13307 131485 120389 2026-05-29T16:31:44Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131485 wikitext text/x-wiki   [[Dosiye:Mediterranean_Youth_Hostel.jpg|thumb| Urubyiruko rwa Mediterane]] Imiyoboro y'urubyiruko rwa Mediterane byatangiye muri 2014 kugeza 2017 yari umushinga w'imyaka itatu washyizwe mu bikorwa na UNESCO kandi uterwa inkunga n’umuryango w’ubumwe bw’ibihugu by’i Burayi ku rubyiruko rwo mu karere ka Mediterane y’Uburayi. <ref name=":0">{{Cite web |title=Request Rejected |url=https://en.unesco.org/project/netmedyouth |access-date=2022-11-09 |website=en.unesco.org}}</ref> == INTEGO == Imiyoboro n'intego y'urubyiruko rwa Mediterane''', ni''' zayo kwari ugutezimbere umurimo w'urubyiruko no kugira uruhare mu rubyiruko mu guha imbaraga amashyirahamwe y'urubyiruko guhangana na guverinoma z'igihugu ibitangazamakuru by'igihugu ndetse n'itangazamakuru ryo mu karere. <ref name=":1">{{Cite web |title=Who are we? |url=http://www.netmedyouth.org/who-are-we |access-date=2022-11-09 |website=NETMED Youth |language=en |archive-date=2022-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221109110501/https://www.netmedyouth.org/who-are-we |url-status=dead }}</ref> <ref name=":0"/> == INYUNGU == * ishyirahamwe y'urubyiruko aturuka mu bihugu 10 byo mu burasirazuba no mu burengerazuba bw'inyanja ya Mediterane * Guteza imbere ubumenyi n'abafatanyabikorwa mu kazi (minisiteri, ibigo bya Leta, abafatanyabikorwa, n'abandi) m'urubyiruko * Abakora umwuga w'itangazamakuru, abanyamakuru b'abanyagihugu n'abanyarubuga <ref name=":2">{{Cite web |title=The Mediterranean Youth for Water Network |url=https://www.cmimarseille.org/programs/mediterranean-youth-water-network |access-date=2022-11-09 |website=The Mediterranean Youth for Water Network {{!}} CMI |language=en |archive-date=2022-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221109110527/https://www.cmimarseille.org/programs/mediterranean-youth-water-network |url-status=dead }}</ref> <ref name=":1"/> <ref name=":0"/> <ref name=":3">{{Cite web |date=2019-10-04 |title=Evaluation of the Networks of Mediterranean Youth (NET-MED Youth) Project (2014-2018) |url=https://www.gcedclearinghouse.org/ko/node/58737?language=ko |access-date=2022-11-09 |website=GCED Clearinghouse |language=ko |archive-date=2022-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221109110455/https://www.gcedclearinghouse.org/ko/node/58737?language=ko |url-status=dead }}</ref> == Impamvu == Uyu mushinga waje mu rwego rwo gusubiza ibibazo rusange bihuriweho n’ibihugu byo mu majyepfo ya Mediterane bijyanye no kwinjiza imibereho mu rubyiruko. Ibi birimo, mubindi, kudashishikarira kwishora mubikorwa byabaturage ; guhagararirwa bidahagije mu nzego rusange na politiki, ndetse no mu bitangazamakuru bisanzwe; ubushomeri bukabije no kugira uruhare runini rwabagore ku isoko ryumurimo. <ref name=":2"/> <ref name=":0"/> <ref name=":1"/> <ref name=":3"/> <ref>{{Cite web |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000369078 |access-date=2022-11-09 |website=unesdoc.unesco.org}}</ref> == ahantu Wibande umushinga == * Igishushanyo mbonera cy'amashyirahamwe y'urubyiruko * Amatsinda akorera mu nama nyunguranabitekerezo ku nsanganyamatsiko zingenzi: Politiki rusange ku rubyiruko, urubyiruko n’itangazamakuru, urubyiruko nakazi * Isesengura ryimiterere yurubyiruko nabafatanyabikorwa bigihugu, harimo amategeko na politiki * Kongera ubushobozi mu mashyirahamwe y'urubyiruko na minisiteri * Gutegura no kunganira gahunda y'ibikorwa by'igihugu ku rubyiruko * Gukurikirana abahagarariye urubyiruko mu bitangazamakuru, no gukora ubushakashatsi ku bitekerezo by'urubyiruko ku bitangazamakuru * Ibikorwa byo kwegera biteza imbere urubyiruko, rwuzuye, rufite intego kandi ikwiye itangazamakuru * Amahugurwa n'ubushobozi bwo guteza imbere ubwisanzure mu gutanga ibitekerezo, itangazamakuru no gusoma amakuru, gukora ibitangazamakuru by'urubyiruko * Kongera ubushobozi mubanyamakuru bato, abanyarubuga n'abanyamakuru babenegihugu * Raporo yisesengura ry'imiterere y'igihugu nakarere ku isoko ryumurimo, inzibacyuho y'irubyiruko n'ibibazo biboneka * Gutezimbere ibikoresho byo gutegereza ubumenyi mubufatanye bwa hafi n'abafatanyabikorwa bigihugu * Kongera ubushobozi mu mashyirahamwe y'urubyiruko kugira uruhare runini mu rubyiruko mu gutegura politiki ishingiye ku bimenyetso. <ref name=":1"/> <ref name=":0"/> <ref name=":3"/> <ref>{{Cite web |title=NET MED Youth (Network of Mediterranean Youth) |url=https://meddialogue.eu/e-library/net-med-youth-network-of-mediterranean-youth/ |access-date=2022-11-09 |website=MED DIALOGUE |language=en-US}}</ref> <references /> qn891ez98atk6tgujq84tgvuntkho9a Sula Matovu 0 15917 131483 121068 2026-05-29T15:54:07Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131483 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Sula Matovu.jpg|thumb|Sula Matovu]] '''Sula Matovu''' (wavutse ku ya 17 Nyakanga 1992) ni umukinnyi ukina [[Umupira w’amaguru|umupira w'amaguru]] ukomoka muri [[Ubugande|Uganda]], ukina nka rutahizamu akaba n'umukinnyi wo hagati muri Al-Orouba SC muri shampiyona ya Oman Professional League ndetse n'ikipe [[Imisambi ya Uganda|y'igihugu ya Uganda]] . <ref>{{Cite web |date=24 February 2014 |title=Cranes Squad for Zambia friendly named |url=http://www.fufa.co.ug/cranes-squad-for-zambia-friendly-named/ |access-date=24 February 2014 |publisher=fufa.co.ug}}</ref> [[Dosiye:Sula- St. George F.C.jpg|thumb|Sula Matovu]] == Umwuga wa ikipe == === Umwuga wo hambere === Matovu yatangiye umwuga wo gukina akiri mu ishuri mbere yo kwinjira mu ishuri ry'umupira w'amaguru rya Proline FC mu 2007. Igihe yari muri iryo shuri yerekanye ubushobozi budasanzwe n’imikorere ikomeye maze yinjira muri Nalubaale Buikwe <ref>{{Cite web |title=Nalubaale v Police: Battle of left-footers |url=http://www.newvision.co.ug/D/8/30/715380 |access-date=6 April 2010 |publisher=newvision.co.ug}}</ref> muri shampiyona ya Uganda Super League . Nyuma y'igihembwe kimwe yinjiye muri Proline FC aho yatsindaga buri gihe muri Uganda, kubera ubuhanga bwe bukomeye, nu muvuduko mwinshi ubwo yakuyemo abo bahanganye, gutsinda neza no kwambuka umupira, kugenzura neza umupira, kugenzura no gutambuka ndetse no kwerekana neza m'umikino y'umupira w'amaguru yashimishije umutoza w'ikipe y'umupira w'amaguru wa Uganda, Bobby Williamson wamuhamagaye mu ikipe y'umupira w'amaguru ya Uganda. Yagaragaye kandi mu ikipe y'umupira w'amaguru ya batarengeje imyaka 20 ya Uganda <ref>{{Cite web |title=U-21 team strong, says Coach Anyau |url=http://www.newvision.co.ug/PA/8/30/750052/ |access-date=24 March 2011 |publisher=newvision.co.ug}}</ref> ndetse n'ikipe y'igihugu ya 23 ya Uganda. <ref>{{Cite web |date=24 February 2014 |title=Cranes Squad for Zambia friendly named |url=http://www.fufa.co.ug/cranes-squad-for-zambia-friendly-named/ |access-date=24 February 2014 |publisher=fufa.co.ug}}</ref> <ref>{{Cite web |title=FROM THE DUGOUT: Why Cranes need professionals in Tanzania fro |url=http://www.monitor.co.ug/Sports/SportsColumnists/AllanSsekamatte/-/805420/1061036/-/w6hise/-/index.html |access-date=27 November 2010 |publisher=monitor.co.ug}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Cranes will qualify-Bobby Williamson |url=http://www.newvision.co.ug/PA/8/30/720471 |access-date=23 May 2010 |publisher=newvision.co.ug}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Sula Matovu |url=http://www.goal.com/en-ng/people/uganda/85133/sula-matovu/national |access-date=24 February 2013 |publisher=goal.com}}</ref> === Mutagatifu George FC (Inguzanyo) === Muri Mutarama 2011, Matovu yimukiye mu ikipe ya Saint George FC yo muri [[Etiyopiya]] yatojwe na Giuseppe Dossena ku masezerano y'inguzanyo y'amezi 6. <ref>{{Cite web |date=31 December 2010 |title=Ethiopia Premier League: Sula Matovu of Uganda joins Saint George F.C on Loan |url=http://www.ethiosports.com/2011/01/31/ethiopia-premier-league-sula-matovu-of-uganda-joins-st-george-on-loan |publisher=Ethiosports}}</ref> === Erbil SC === Muri Kanama 2012, Matovu yarangije kwimuka umwaka umwe muri Erbil SC. <ref>{{Cite web |title=Erbil vs. Kelantan 5 – 1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2012/09/18/asia/afc-cup/arbil/kelantan-fc/1292726/ |access-date=18 September 2012 |publisher=int.soccerway.com}}</ref> Ku ya 25 Nzeri 2012, mu mukino wa kabiri wa kimwe cya kane kirangiza muri [[Aziya]], Matovu yatsinze Erbil SC igitego cya mbere mu minota 37 ku munota wa 1 na Kelantan bituma Erbil SC ikomeza muri kimwe cya kabiri kirangiza. <ref>{{Cite web |title=Kelantan vs. Erbil 1 – 1 |url=https://int.soccerway.com/matches/2012/09/25/asia/afc-cup/kelantan-fc/arbil/1292730/ |access-date=25 September 2011 |publisher=int.soccerway.com}}</ref> Ku ya 3 Ugushyingo 2012, yaje asimbuye ku munota wa 46 ku mukino wa nyuma w'igikombe cya Aziya yakinnye na Al Kuwait maze Erbil SC ikomeza gutsindwa ibitego 4–0. <ref>{{Cite web |title=Erbil vs. Al Kuwait 0 – 4 |url=https://int.soccerway.com/matches/2012/11/03/asia/afc-cup/arbil/al-kuwait-sc/1292732/ |access-date=3 November 2012 |publisher=int.soccerway.com}}</ref> Ku ya 24 Ugushyingo 2012, Matovu yatsinze igitego cya mbere cya shampiyona yo muri [[Irake|Iraki]] hamwe na Kurdish ku minota wa 7 yatsinze Al Sulimaniya ibitego 3-2. <ref>{{Cite web |title=Al Sulimaniya vs. Erbil 2 – 3 |url=https://int.soccerway.com/matches/2012/11/24/iraq/iraqi-league/al-sulimaniya/arbil/1414098/ |access-date=4 November 2012 |publisher=int.soccerway.com}}</ref> === BK Häcken === Nyuma y'igihembwe gishimishije hamwe na Erbil SC yo muri Iraki, ikipe ya BK Häcken [[Suwede|yo muri Suwede]] Allsvenskan yamutumiye mu igeragezwa by'ibyumweru 3 <ref>{{Cite web |title=Häcken förstärker |url=http://www.gp.se/sport/fotboll/1.2156808-hacken-forstarker |access-date=28 October 2013 |publisher=gp.se/sport/fotboll}}</ref> aho yashimishije iyi kipe ya tekinike maze aba umukinnyi wihuta cyane m'umateka y'ikipe maze arasinya. <ref>{{Cite web |title=Matovu links up with Mutumba in Sweden |url=http://www.monitor.co.ug/Sports/Soccer/Matovu-links-up-with-Mutumba-in-Sweden-/-/690266/2080320/-/84jo3dz/-/index.html |access-date=20 November 2013 |publisher=monitor.co.ug |archive-date=24 November 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131124020300/http://www.monitor.co.ug/Sports/Soccer/Matovu-links-up-with-Mutumba-in-Sweden-/-/690266/2080320/-/84jo3dz/-/index.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Sula Matovu Completes Sweden Switch |url=http://www.redpepper.co.ug/sula-matovu-completes-sweden-switch/ |access-date=19 November 2013 |publisher=redpepper.co.ug |archive-date=26 November 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131126145928/http://www.redpepper.co.ug/sula-matovu-completes-sweden-switch/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Sula Matovu klar för BK Häcken |url=http://www.fotbolltransfers.com/site/news/35831 |access-date=16 November 2013 |publisher=fotbolltransfers.com |archive-date=24 June 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160624162901/http://www.fotbolltransfers.com/site/news/35831 |url-status=dead }}</ref> Yatsinze igitego cya mbere kuri BK Häcken itsinze FC Dallas <ref>{{Cite web |title=Seger i returen |url=http://www.bkhacken.se/matcher/match/?idp=537 |access-date=10 February 2014 |publisher=bkhacken.se}}</ref> mu mukino wa mbere wa shampiyona kuva yatangira kuba umukinnyi ucyenewe mu ikipe ya Gothenburg BK Häcken. === Abayobozi ba Kaizer === Nyuma yo kumara 2014 mu ikipe ya BK Häcken yo muri Suwede ya Allsvenskan, yahujwe no kwerekeza mu ikipe ya Kaizer Chiefs muri shampiyona [[Afurika y’Epfo|yo muri Afurika yepfo]] ku ya 20 Kamena 2015. <ref>{{Cite web |date=20 June 2015 |title=Ugandan Winger Linked With Chiefs |url=http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/ugandan-winger-sula-matovu-linked-with-kaizer-chiefs/212102 |access-date=20 June 2015 |publisher=soccerladuma.co.za |archive-date=24 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924115814/http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/ugandan-winger-sula-matovu-linked-with-kaizer-chiefs/212102 |url-status=dead }}</ref> Yatangiye imyitozo hamwe na Kaizer Chiefs ku ya 24 Kamena 2015 <ref>{{Cite web |date=24 June 2015 |title=Matovu Training With Chiefs |url=http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/ugandan-sula-matovu-training-with-kaizer-chiefs/212329 |access-date=24 June 2015 |publisher=soccerladuma.co.za |archive-date=10 July 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150710155304/http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/ugandan-sula-matovu-training-with-kaizer-chiefs/212329 |url-status=dead }}</ref> nyuma asinyana amasezerano y’amezi atandatu ku ya 8 Nyakanga 2015. Sula yatsinze igitego cya kane yatsinze 4–0 yatsinze Volcan de Moroni wa [[komore]] muri 2016 marushanwa ya CAF . <ref>{{Cite web |date=8 July 2015 |title=PSL transfer news: Chiefs confirm Matovu signing |url=http://www.kickoff.com/news/56991/psl-transfer-news-chiefs-confirm-matovu-signing |access-date=8 July 2015 |publisher=kickoff.com |archive-date=10 July 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150710062015/http://www.kickoff.com/news/56991/psl-transfer-news-chiefs-confirm-matovu-signing |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Sula Matovu: Ugandan midfielder joins SA's Kaizer Chiefs |url=http://www.newvision.co.ug/news/670750-sula-matovu-ugandan-midfielder-joins-sa-s-kaizer-chiefs.html |access-date=9 July 2015 |publisher=newvision.co.ug}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Chiefs sign Ugandan Winger |url=http://www.kaizerchiefs.com/kc_articles.asp?id=3087524 |access-date=8 July 2015 |publisher=kaizerchiefs.com |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304094551/http://www.kaizerchiefs.com/kc_articles.asp?id=3087524 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=8 July 2015 |title=Chiefs Confirm Matovu Signing |url=http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/kaizer-chiefs-have-confirmed-the-signing-of-sula-matovu/213166 |access-date=8 July 2015 |publisher=soccerladuma |archive-date=10 July 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150710143658/http://www.soccerladuma.co.za/news/articles/categories/south-africa/kaizer-chiefs-have-confirmed-the-signing-of-sula-matovu/213166 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Chiefs capture Ugandan winger |url=http://www.supersport.com/football/absa-premiership/news/150709/Chiefs_capture_Ugandan_winger |access-date=9 July 2015 |publisher=supersport.com}}</ref> <ref>{{Cite web |date=15 February 2016 |title=Volcan de Moroni vs Kaizer Chiefs CAF Champions League highlights |url=http://www.kickoff.com/news/62805/-volcan-de-moroni-vs-kaizer-chiefs-caf-champions-league-highlights |access-date=15 February 2016 |publisher=kickoff.com |archive-date=17 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160217055645/http://www.kickoff.com/news/62805/-volcan-de-moroni-vs-kaizer-chiefs-caf-champions-league-highlights |url-status=dead }}</ref> == Icyubahiro == === ikipe === == Reba == {{Reflist|30em}} [[Ikiciro:Umukinnyi wa Uganda]] kkr1oxmzzm2dnpp59cc5h79t4bpvnb5 Ronald Mukiibi 0 15997 131481 94170 2026-05-29T14:54:54Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131481 wikitext text/x-wiki '''Ronald Mukiibi''' (wavutse ku ya 16 Nzeri 1991) ni umukinnyi ukomoka mu gihugu cya Uganda, ufite ubwenegihugu bwa Suwede ukina [[umupira w'amaguru]] ukina nka myugariro mu ikipe ya Degerfors . yagaragaye mu ikipe y'igihugu y'umupira w'amaguru ya Uganda ku rwego mpuzamahanga kandi afite pasiporo ya Suwede. == Umwuga wa ikipe == Ikipe ye ya mbere yakiniye ya Allsvenskan yari BK Häcken . <ref>{{Cite web |title=Officiellt: Jeremejeff och Mukiibi till BK Häcken |url=http://www.fotbolltransfers.com/site/news/35174 |access-date=30 September 2014 |publisher=Fotbolltransfers |archive-date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715123034/http://fotbolltransfers.com/site/news/35174 |url-status=dead }}</ref> Nyuma yaje kumara imyaka myinshi muri upstarts Östersunds FK . Mu mpeshyi yo muri 2021 yararekuwe, gusa agaruka muri Nzeri, uwo mwaka nyuma yo kunanirwa kubona indi kipe. Nyuma yi gihembwe cyo muri 2021 yongeye kurekurwa. Ku ya 31 Mutarama 2022, Mukiibi yasinyanye amasezerano y'imyaka ibiri na Degerfors . == Umwuga mpuzamahanga == Mukiibi yahamagawe mu [[Imisambi ya Uganda|ikipe y'igihugu y'umupira w'amaguru ya Uganda]] mu gikombe cy'Afurika cyo muri 2017, ariko yanga kwitabira. <ref>{{Cite web |title=Mukiibi lämnar Ugandas landslagstrupp: "Runnit över" |url=https://www.fotbollskanalen.se/allsvenskan/mukiibi-lamnar-ugandas-landslagstrupp-runnit-over/ |website=fotbollskanalen}}</ref> Icyakora, yemeye guhamagarwa muri 2019 ubwo yongeye guhamagarwa mu ikipe ibanza y’igikombe cy’Afurika cyo muri 2019, <ref>[https://www.independent.co.ug/afcon-desabre-names-29-in-cranes-preliminary-squad/ AFCON: Desabre names 28 in Cranes preliminary squad] [[The Independent (Uganda)|The Independent]]. 21 May 2019. </ref> nyuma akaza guhamagarwa mu bakinnyi 23 ba nyuma ku ya 11 Kamena. <ref>{{Cite web |date=11 June 2019 |title=Uganda Cranes Squad To AFCON Finals In Egypt Released |url=https://www.fufa.co.ug/uganda-cranes-squad-afcon-finals-egypt-released/ |access-date=11 June 2019 |website=[[KFUFA]]}}</ref> Yatangiye umukino wa mbere yatsinze kote Divuwari igitego 1-0 ku ya 15 Kamena 2019. <ref>[https://int.soccerway.com/matches/2019/06/15/world/friendlies/cote-divoire/uganda/3023798/ Côte d'Ivoire vs. ]</ref> == Imibare yumwuga == === Mpuzamahanga === {| class="wikitable" style="text-align:center" | colspan="3" |[[Imisambi ya Uganda|Ikipe y'igihugu ya Uganda]] |- ! Umwaka ! Porogaramu ! Intego |- | 2019 | 2 | 0 |- ! Igiteranyo ! 2 ! 0 |} == Reba == {{Reflist}} [[Ikiciro:Umukinnyi wa Uganda]] 6p6isydtcfsc9tnbee5j3uxvu4seidf Mariana Mahitiko 0 16888 131474 114841 2026-05-29T12:13:08Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131474 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:2018-03-17 Mariana Ximenes 01.JPG|thumb|mariama mahitiko]] == Mariana Mahitiko, n'imfura mu bana bane, yarose kuba umwamikazi, umukinnyi wa filime, umunyamakuru, cyangwa umuganga. Yavutse 2000, izo nzozi zarahindutse ashaka kwigenga mu bijyanye n'amafaranga kugirango abone ibibatunga n'umuryango we. Iyo nzira yigenga yagaragaye kuva akiri ingimbi igihe yatangizaga imishinga mito cyangwa akabona akazi. Ariko, ntiyatinze kubona ko yahisemo cyane kuba nyir'ubucuruzi kuko ibyo byatumaga adashobora gukoresha igihe cye gusa ahubwo akanashiraho akazi. Mariana akora cyane kandi yuzuye icyifuzo, Mariana afite ibyifuzo byo gutsinda isi muri [[Afurika]].<ref>https://msmeafricaonline.com/anzisha-prize-unveils-top-30-young-african-entrepreneurs/</ref><ref>https://swalanyeti.co.ke/education-career/article/5452/two-kenyans-feature-in-anzisha-top-30-young-african-entrepreneurs-for-2022</ref> == == Amateka == Maison de Coutoure Mariana Reyel ashushanya kandi agurisha imyenda y'abagabo n'abagore muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya [[Kongo|Kongo.]] Imyenda ikozwe cyane mubitambaro byo muri [[Afurika]], ariko kandi ikoresha indi myenda. Imyambarire yabo itera imbaraga mumyambarire gakondo yo muri afrika hamwe nuburyo bugezweho butuma umugabo numugore wo muri Afrika ya kijyambere bumva ko ari moda kandi icyarimwe bakabona imizi n'amateka yabo mumyambarire yabo. Maison de Coutoure Mariana Reyel kugurisha imyenda haba mububiko ndetse no kumurongo bigatuma imyenda yabo iboneka muri DRC ndetse no kwisi yose. Ubucuruzi bwifuza kumenyekanisha no kwagura imideli nyafurika muri metaverse binyuze kumurongo werekana imideli. Hamwe nubucuruzi bushaka kwaguka, bategereje gushora imari mumahugurwa yo gushushanya azabafasha kuzamuka.<ref>{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/mariana-mahitiko/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-10 |archive-date=2023-06-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230610063132/https://anzishaprize.org/fellows/mariana-mahitiko/ |url-status=dead }}</ref> == Indanganturo == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Kongo]] [[Ikiciro:Iterambere rya Afurica]] [[Ikiciro:Rwiyemezamirimo]] [[Ikiciro:Ubukungu bw’Afurika]] [[Ikiciro:Ubucuruzi]] [[Ikiciro:Imibereho myiza]] evpnj5qwemjmg5rnqnrgvvvuy7sb0ad Vanessa Zommi 0 17143 131492 114508 2026-05-29T19:04:06Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131492 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Victoire Tomégah-Dogbé - P060895-274846.jpg|thumb|vanessa]] Vanessa yavukiye mu muryango w'abantu batandatu. Kuva yatangira amasomo ye ya mbere yo kwihangira imirimo, igitekerezo cyo kuba rwiyemezamirimo wabaye intego nyamukuru. Icyifuzo cye ni ukuba rwiyemezamirimo uzirikana kugaruka muri sosiyete. Ibi byamuteye kwitabira inama zuburezi na gahunda zubushakashatsi ashingiye kumyigire ye izamwongerera impamyabumenyi.<ref>{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618184853/https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |url-status=dead }}</ref> Vanessa Zommi, numwe m'urubyiruko rufite ibitekerezo byiza muri [[Kameruni]]. Yari afite imyaka 17 gusa ubwo yatangiraga umushinga we Emerald Moringa Icyayi, igicuruzwa kigamije kurwanya diyabete mu kugabanya isukari mu maraso. Nyina amaze gufatwa n'indwara, Vanessa yiyemeje gushaka umuti uhendutse ariko ufite akamaro, maze awusanga mu giti cya Moringa. Iki giti kidasanzwe kizwiho ibyiza byo kuvura, hamwe nibibabi byacyo birimo antioxydants ituma bivura ubwoko butandukanye bwa diyabete no kongera ubudahangarwa bw'umubiri. <ref>https://www.africa.com/top-young-african-entrepreneurs/</ref><ref>{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618184853/https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618184853/https://anzishaprize.org/fellows/vanessa-zommi/ |url-status=dead }}</ref> Vanessa yatangiye gutunganya ikibabi no kugipakira muburyo bwicyayi kugirango byoroshye kandi bishimishije. Ikimutera kwagura ubucuruzi bwe ni uko ibicuruzwa bye bituma umuryango we ugira ubuzima bwiza, kandi bigakemura ikibazo cya diyabete idakira mu gihugu cye. == Ibishya == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Iterambere rya Afurica]] [[Ikiciro:Rwiyemezamirimo]] [[Ikiciro:Ubukungu bw’Afurika]] [[Ikiciro:Abagore mu bucuruzi]] 693silicyopyhp3prvmrxpmb0e55vhs Victoire Bakunzi 0 17156 131493 121828 2026-05-29T19:07:50Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131493 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Victoire Tomégah-Dogbé - P060895-274846.jpg|thumb|victoire bakunzi]] Victoire Bakunzi ni [[rwiyemezamirimo]] ukiri muto ukomoka i [[Goma]] mu burasirazuba bwa [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]] (DRC).<ref>{{Cite web |url=https://nnn.ng/tag/victoire-bakunzi-democratic/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618223101/https://nnn.ng/tag/victoire-bakunzi-democratic/ |url-status=dead }}</ref> Amaze kubona intambara n’urugomo kuva akiri muto, Victoire yiyemeje kwerekana ko urubyiruko nka we rushobora gutsinda kandi rukabera abandi urugero. Bitewe n'ubukomezi bw'abamukikije, imyizerere ya Victoire ku bushobozi bw'urubyiruko yatumye akunda imyambarire kandi bituma agira uruhare mu kwihangira imirimo. Ubu afite imyaka 23, urukundo rwa Victoire kumugabane rugaragara binyuze mumyenda ye yimyenda Baruvi itanga ibishushanyo mbonera byabigenewe bituma abakiriya be bumva ari beza kandi beza.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/victoire-bakunzi/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618224603/https://anzishaprize.org/fellows/victoire-bakunzi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://padmpme.cd/copa/2023/04/21/goma-baruvi-22-ans-taille-patron |title=Archive copy |access-date=2023-06-18 |archive-date=2023-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618224603/https://padmpme.cd/copa/2023/04/21/goma-baruvi-22-ans-taille-patron |url-status=dead }}</ref> == Amateka == Muri 2018, yatangiye ubucuruzi bwe, Baruvi ikora amakoti yo muri afurika yambaye amakanzu. Arimo kuzamura ikizere cyimyenda nyafurika binyuze mubishushanyo bye. Nka sosiyete, Baruvi aha agaciro umwuka wubuhanzi no guhanga kurwego rwibanze. Iremeza neza. Victoire yizeye kubona Baruvi yaguka mu tundi turere hirya no hino muri DRC hanyuma amaherezo akura akaba ikirango mpuzamahanga kizwi.<ref name=":0" /> == Indanganturo == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Kongo]] [[Ikiciro:Ikoranabuhanga mu itumanaho n'isakazabumenyi mu majyambere]] [[Ikiciro:Rwiyemezamirimo]] [[Ikiciro:Iterambere rya Afurica]] hg84mgj3yjarvlo7dg5y55h6v3w40mr Mustapha Zeroual 0 17158 131478 96443 2026-05-29T13:02:08Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131478 wikitext text/x-wiki Mustapha Zeroul akomoka mu cyaro cyo mu majyepfo ya [[Maroke|Maroc]]. Yabonye impamyabumenyi y'amashuri yisumbuye mu bumenyi n'imibare mu 2016. Nyuma yakurikiranye amasomo yisumbuye hanyuma abona impamyabumenyi ijyanye na mudasobwa.<ref>{{Cite web |url=https://anzishaprize.org/fellows/mustapha-zeroual/ |title=Archive copy |access-date=2023-06-19 |archive-date=2023-06-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230619050201/https://anzishaprize.org/fellows/mustapha-zeroual/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://fpt-usmba.academia.edu/MustaphaZeroual</ref><ref>https://copainsdavant.linternaute.com/p/mustapha-zeroual-8259220</ref> == Amateka == Urugendo rwe rwo kwihangira imirimo rwatangiye ubwo yubakaga isosiyete ye ya mbere yitwa SARL, yari inzobere mu bucuruzi bwa e-bucuruzi no kwamamaza hakoreshejwe ikoranabuhanga. Kubwamahirwe, SARL ntabwo yagenze neza kandi isosiyete yahombye nyuma yo gukora mugihe gito. Nyuma yuburambe, Mustapha yahisemo kongera ubuhanga bwe mubuhanga kugirango yitegure neza umushinga we utaha. Yakomeje yiga sisitemu ihuriweho yizeye kunguka ubumenyi muri urwo rwego nka injeniyeri. Mustapha yisobanura nk'umuntu wahoze afite umwuka wo kwihangira imirimo; uyu mwuka wamusunikiraga gukora ubucuruzi bwe bwa kabiri bushya IA4YOU. == Ishakiro == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Maroke]] [[Ikiciro:Rwiyemezamirimo]] [[Ikiciro:Iterambere rya Afurica]] [[Ikiciro:Ubukungu bw’Afurika]] 947k9rr3w7fvdlwce2zz5ew4489a6hl Personal transporter 0 17716 131480 121612 2026-05-29T14:31:07Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131480 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Ordnungspolizei auf Segway Personal Transporter Fulda Juni 2012.JPG|thumb|personal transport]] [[Dosiye:Paris_without_cars_2015_Unicycles.jpg|thumb| Kuringaniza amagare muri 2015|300x300px]] [[Dosiye:Steh-Elektroroller Nürnberg DSCF2843.jpg|thumb|310x310px|Steh-Elektroroller Nürnberg]] '''personal transporter''' '''(''' <ref>{{Cite web |date=13 July 2020 |title=Powered transporters |url=https://www.gov.uk/government/publications/powered-transporters/information-sheet-guidance-on-powered-transporters |access-date=2021-06-16 |website=UK Department of Transport}}</ref> ni igikoresho gifite '''imbaraga''' gitwara abantu, gusa ibyo ntibirenga birenga 25 km / h . Harimo ni nka mapine ariki y'amashanyarazi, kuringaniza amagare hamwe na [[Segway|Segways]], hamwe na moteri ikoresha na lisansi ikoreshwa na moteri cyangwa skatebo, ubusanzwe ikoresha moteri z'ibice bibiri bitarenze 49 cc. <ref name="UK-DOT">{{Cite web |date=December 2015 |title=Information Sheet - Guidance on Powered Transporters |url=https://www.gov.uk/government/publications/powered-transporters/information-sheet-guidance-on-powered-transporters |publisher=Department for Transport}}</ref> <ref name="VTPU">{{Cite web |date=25 January 2017 |title=Managing Personal Mobility Devices (PMDs) on Nonmotorized Facilities |url=http://www.vtpi.org/man_nmt_fac.pdf |website=Victoria Transport Policy Institute}}</ref> Impapuro nyinshi nshyashya zikoresha mu terambere rya vuba muri bateri y'imodoka hamwe na tekinoroji yo kugenzura moteri. Baragenda biyongera mubyamamare, kandi abashingamategeko bari murwego rwo kumenya uburyo ibyo bikoresho bigomba gushyirwa mubikorwa, kugenzurwa no kubakira mugihe cyo guhanga udushya. == Amateka == Dean Kamen yasabye ipatanti ya mbere ku umuntu utwara abantu, Segway PT, muri 1994. Ibyo byakurikiwe n’ibindi byifuzo by’ipatanti mbere y’ibicuruzwa byatangijwe mu mpera za 2001 no kugeza ku ncuro ya mbere abakiriya mu ntangiriro za 2002. <ref>{{Cite web |title=Segway Patent Information |url=http://www.segway.com/patents.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170721124219/http://www.segway.com/patents.pdf |archive-date=2017-07-21 |access-date=2017-07-06 |publisher=Segway Inc.}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Machrone |first=Bill |date=3 December 2001 |title=Ginger Unveiled-It's a Scooter! |url=http://www.extremetech.com/article2/0,1697,97229,00.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080424051557/http://www.extremetech.com/article2/0,1697,97229,00.asp |archive-date=24 April 2008 |access-date=11 March 2009 |publisher=Extremetech.com}}</ref><gallery mode="packed" heights="140px"> Dosiye:Autoped_1919_Ever_Ready_engine.jpg|alt=Engine of an Autoped, made 1915–1922|Moteri yaAutoped, muri 1915–1922 Dosiye:Red_twike_active_in_front_of_tree.JPG|alt=Red Twike Active|Iyu mutuku Dosiye:Motoboard.jpg|alt=MotoBoard combustion engine skateboard, mid 2010s| MotoBoard yaka moteri muri 2010 </gallery> == Amagambo == Ijambo ryibi bikoresho ntabwo rihagaze neza nkuko itangazamakuru n’abashingamategeko baganira ku byiciro by’ibinyabiziga bigenda byihuta kandi bifitanye isano n’amategeko ajyanye n’ibindi bikoresho bitwara abantu, harimo [[Mobility aid|amagare]] y’amashanyarazi n’ibindi bifasha abamugaye zigendanwa nka scooters. <ref name="Verge2017">{{Cite web |date=31 December 2017 |title=2017 will be an important year for personal electric vehicles of all sizes |url=https://www.theverge.com/2016/12/31/14134924/electric-skateboards-boosted-bikes-vehicles-hoverboards |website=The Verge |quote=These are things you can expect to hear touted in 2017 by the companies that make what we at The Verge call electric rideables — an imperfect catch-all term that covers everything from electric skateboards to hoverboards to whatever...}}</ref> <ref name="VTPU"/> Amagambo akoreshwa cyane muri ibi bikoresho bishya arimo: '''Itangazamakuru:''' ''kugendagenda'' '','' ''['' <ref>{{Cite web |title='Rideables' could be the future of urban mobility – if only they were legal |url=https://www.citymetric.com/transport/rideables-could-be-future-urban-mobility-if-only-they-were-legal-3006 |website=City Metric |access-date=2024-01-22 |archive-date=2018-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180525204647/https://www.citymetric.com/transport/rideables-could-be-future-urban-mobility-if-only-they-were-legal-3006 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=7 August 2015 |title=A Tiny Personal Transporter That Looks Like a MacBook You Can Ride |url=https://gizmodo.com/a-tiny-personal-transporter-that-looks-like-a-macbook-y-1722720141 |website=Gizmodo images}}</ref> ''igare ry'amashanyarazi'' '','' <ref>{{Cite web |title=All you need to know about owning an electric scooter or unicycle in Singapore |url=https://www.stuff.tv/sg/features/all-you-need-know-about-owning-electric-scooter-or-unicycle-in-singapore |website=stuff.tv |quote=Whether Personal Electric Vehicles are legal, where you can ride them, and more |access-date=2024-01-22 |archive-date=2017-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170721215551/https://www.stuff.tv/sg/features/all-you-need-know-about-owning-electric-scooter-or-unicycle-in-singapore |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=No car, no problem: 17 of the slickest electric rides |url=https://www.engadget.com/2015/05/16/17-of-the-slickest-electric-rides/ |website=Engadget |quote=these electric rideables help save time and fossil fuels}}</ref> <ref name="Verge2017"/> <ref>{{Cite web |title=Electrify your commute |url=https://www.cnet.com/news/electric-scooters-are-amazing-last-mile-transportation/ |website=[[CNET]] |quote=Could a portable electric vehicle get you the rest of the way}}</ref> ''ibinyabiziga bigendanwa'' <ref>{{Cite web |title=Immotor GO:The Most Portable Personal Vehicle EVER |url=https://www.indiegogo.com/projects/immotor-go-the-most-portable-personal-vehicle-ever-smart-electric#/ |website=Indegogo}}</ref> '''Amategeko''' : ''igikoresho'' b''igendanwa'' <ref>{{Cite web |date=7 April 2017 |title=New Regulations on the Use of Personal Mobility Devices in Singapore |url=http://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=92ed72aa-0a1c-4854-820f-498a4242dac0}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Certification for Next Generation Personal e-Mobility |url=http://www.ul.com/hoverboards/ |publisher=Underwriters Laboratory}}</ref> <ref name="VTPU"/> ''_'' ''_ ibinyabiziga'' (Umuryango w’ubumwe bw’ibihugu by’i [[Burayi]]), <ref>{{Cite web |date=19 January 2016 |title=EU Safety Standard for 'Segway's' To Come |url=http://www.bike-eu.com/laws-regulations/nieuws/2016/1/eu-safety-standard-for-segways-to-come-10125466 |website=Bike Europe}}</ref> ''ibikoresho bikoresha amashanyarazi bifasha kugendagenda'' ( leta ya Washington muri Amerika), <ref>{{Cite web |date=24 July 2015 |title=Electronic personal assistive mobility devices -- One-wheeled self-balancing devices |url=http://lawfilesext.leg.wa.gov/biennium/2015-16/Pdf/Bills/Session%20Laws/House/1884.SL.pdf |access-date=11 July 2017}}</ref> ''abatwara amashanyarazi'' (UK). <ref name="UK-DOT"/> '''Izindi ndimi:''' ''Abakozi'' lit. ''Engins de déplacement'' ([[Igifaransa]]), <ref name="BRSI">{{Cite web |title=BIVV : New urban mobility |url=http://www.brsi.be/en/road-safety/publication-details/new-urban-mobility/}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Trottinette électrique, gyropode, monocycle, etc |url=https://www.quechoisir.org/decryptage-trottinette-electrique-gyropode-monocycle-etc-panorama-des-engins-de-deplacement-personnel-n8827/ |language=French}}</ref> ). == Ubwoko == === Ikinyabiziga gifite moteri === Urugero rwa mbere rwibinyabiziga bifite moteri, cyangwa ikinyabiziga gihagaze gifite moteri yaka imbere, hari muri1915 Autoped, yakozwe muri Amerika kugeza 1919 no mu [[Ubudage|budage]] kugeza 1922.<gallery mode="packed" heights="140px" caption="amako"> Dosiye:Boy_riding_Solowheel.jpg|alt=Boy riding an electric unicycle|Umuhungu ugenda ku igare rya рам Dosiye:Autoped_1919_Ever_Ready_1.jpg|alt=Gasoline-fueled 155 cc (9.5 cu in) four-stroke single Autoped Ever Ready| Benzine yongerewe 155  bitandukanye YikoraYire Dosiye:Female_rider_on_Egret_One_eScooter.jpg|alt=Electric kick scooter in use| Scooter Dosiye:Culoz-FR-01-équilibriste_aventureux.jpg|alt=A self-balancing hoverboard| Kwishyira hamwe </gallery><gallery mode="packed" heights="160px"> Dosiye:13-03-30-praha-by-RalfR-107.jpg|alt=Tourists on Segways in Prague, March 2013|Ba mukerarugendo kuri kuri Segways i Prague, muri 2013 Dosiye:Klárov,_strážník_na_segwayi.jpg|alt=Prague Municipal Police officer on Segway|Umupolisi wo mu Prague kuri Segway Dosiye:Segway_Trans_Hospital_(03).jpg|alt=Ambulance Segway PT is used by the small private rescue service Trans Hospital from Řevnice, Czech Republic, since 2014. It is intended for use at festivals, concerts and similar events.|Imbagukiragutabara ya Segway PT ntoya,[[Cekiya|muri Repubulika ya Ceki]], muri 2014 </gallery> [[Dosiye:Steh-Elektroroller_Nürnberg_DSCF2843.jpg|thumb| [[Segway|Segways]] mu Budage ifite itara ry'umutuku hamwe n'icyapa cyo kwandikisha imodoka ye]] ==== Ubudage ==== Mu Budage kwishyiriraho ibibayobora ntibyemewe mu mihanda nyabagendwa. <ref>{{Cite web |title=Straßenzulassung für das self balancing board? (MOT approval for the self balancing board?) |url=http://self-balancing-board.de/strassenzulassung-self-balancing-board/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160802234843/http://self-balancing-board.de/strassenzulassung-self-balancing-board/ |archive-date=2016-08-02 |access-date=2015-12-04 |website=Self Balancing Board |language=German}}</ref>   == Reba kandi == * Ubundi buryo bwo gukoresha imodoka * Amategeko yamagare yamashanyarazi * Imodoka yoroheje * Ubwikorezi rusange * Gutambuka byihuse * Imashanyarazi ya Batiri (BEV) == Reba == {{Reflist|refs=<ref name="nbcbayarea_363702931">{{cite web |url=http://www.nbcbayarea.com/news/local/New-Hoverboard-Laws-Coming-to-California-on-January-1-363702931.html |title=New Hoverboard Rules Coming to California on January 1 |website=NBC Bay Area|date=29 December 2015 }}</ref> <ref name="bbc_7360662">{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/uk_politics/7360662.stm |title=Politics &#124; MPs want Segways allowed on roads |publisher=BBC News |date=22 April 2008 |access-date=11 March 2009}}</ref> <ref name="bbc_10630143">{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-south+yorkshire-10630143 |title=Barnsley Segway scooter commuter in 'legal first' |date=16 July 2010 |access-date=3 August 2010 |publisher=BBC News}}</ref> <ref name="bbc_12215326">{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/uk-england-south-yorkshire-12215326 |title=Segway Motor Scooter Commuter Loses Legal Challenge |date=18 January 2011 |publisher=BBC News}}</ref> <ref name="bailli_2032">{{cite web | url=http://www.bailii.org/ew/cases/EWHC/Admin/2011/2032.html | title=Coates v Crown Prosecution Service (2011) EWHC 2032 (Admin) | publisher=British and Irish Legal Information Institute | date=29 July 2011 | access-date=1 August 2011}}</ref>}} == Ihuza ryo hanze == * [http://www.din.de/en/getting-involved/standards-committees/nasport/european-committees/wdc-grem:din21:191006031 CEN / TC 354 / WG 4 Imodoka zoroheje z'amashanyarazi n'ibinyabiziga biringaniza] (DIN.de) * [https://web.archive.org/web/20241114133841/https://standards.cen.eu/dyn/www/f?p=204:7:0::::FSP_ORG_ID:616722&cs=196AD34039D496159F550E47311C9FC49 CEN / TC 354 - Imodoka idafite moteri yemewe yemewe yo gutwara abantu nibicuruzwa nibikoresho bifitanye isano] * * [https://web.archive.org/web/20170706080043/https://standards.cen.eu/BP/616722.pdf Gahunda yubucuruzi CEN / TC 354 Ubwoko butemewe bwimodoka ifite moteri yoroheje yo gutwara abantu nibicuruzwa nibikoresho bifitanye isano] [[Ikiciro:Ubu]] [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Ubumuga]] 08fzo74y0gaco9q2kfcv1jwvghexm7o Valentine Mukase 0 18175 131491 131407 2026-05-29T18:54:22Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131491 wikitext text/x-wiki Valentine MUKASE, ni Umunyarwandakazi w' umunyapolitiki wavukiye mu [[Rwanda]], akaba umuyobozi w' akarere ka Karongi yasimbuye MUKARUTESI Vestine wegujwe na njyanama imishinja kutanoza inshingano. <ref>{{Cite web |url=https://umuryango.rw/index.php?page=print&id_article=76091 |title=Archive copy |access-date=2024-03-30 |archive-date=2024-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240330225458/https://umuryango.rw/index.php?page=print&id_article=76091 |url-status=dead }}</ref> == Imirimo yakoze == mukase Valentine yabaye umuyobozi wungirije ushinzwe imibereho myiza y' abaturage mu karere ka [[Akarere ka Karongi|karongi]] mbere yuko atorerwa kuyobora ako karere muri 2023.<ref>{{Cite web |url=https://www.ktpress.rw/2020/10/karongi-district-borrowing-projects-from-neighboring-districts-pac/ |title=Archive copy |access-date=2024-03-30 |archive-date=2024-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240330225458/https://www.ktpress.rw/2020/10/karongi-district-borrowing-projects-from-neighboring-districts-pac/ |url-status=dead }}</ref> == Amashuri == == Amashakiro == dse0omj6vgx9gei9r8wit6d45tz5848 Uruganda Rukora Imashini Zihinga 0 19163 131490 117252 2026-05-29T18:28:01Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131490 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Gisovu tea factory.jpg|thumb]] '''Uruganda Rukora Imashini Zihinga''' ni uruganda ruri mu [[Akarere ka Bugesera|karere ka Bugesera]] mu [[Intara y'Uburengerazuba|intara y'iburengerazuba]] aho harateganywa Kubakwa Uruganda Rukora Imashini ariko zihinga mu mirima.<ref>{{Cite web |url=https://kiny.taarifa.rw/bugesera-harateganywa-kubakwa-uruganda-rukora-imashini-zihinga/ |title=Archive copy |access-date=2024-08-16 |archive-date=2024-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714230256/https://kiny.taarifa.rw/bugesera-harateganywa-kubakwa-uruganda-rukora-imashini-zihinga/ |url-status=dead }}</ref> == Uruganda == Akarere ka Bugesera gakungahaye ku biyaga k’uburyo ubuhinzi bwa kijyambere bushobora kuhakorerwa kandi bukazamura imibereho myiza y’abahatuye, niyo mpamvu ikigo cy’Abadage gikora imodoka kitwa Volkswagen baganira ku mishinga gifite mu Rwanda  irimo no kubaka ikigo gikora imashini zihinga kandi zikoresha amashanyarazi. == Amashakiro == [[Ikiciro:Icyaro]] [[Ikiciro:Ubu]] tn5s3p97kputup27ir6dfrbmy4db4w4 Uruganda RWANDABEV Ltd 0 19207 131489 117376 2026-05-29T18:26:13Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131489 wikitext text/x-wiki '''uruganda RWANDABEV Ltd''' ni uruganda rusanzwe rutanga ibinyobwa aho rutunganya ikinyobwa kizwi nka Umuneza''',''' Rwenga inzoga y’umwimerere w’iwacu mu rutoki aho rukorera mu [[Akarere ka Bugesera|Karere ka Bugesera]] Umurenge wa Ntarama mu [[Intara y'Iburasirazuba|intara y'iburasirazuba]] bw'igihugu cyu [[Rwanda]] .<ref>{{Cite web |url=https://igisabo.rw/2022/01/05/rib-yafunze-abantu-batanu-barimo-abakora-nabaranguza-inzoga-yumuneza/ |title=Archive copy |access-date=2024-08-22 |archive-date=2024-08-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240822131507/https://igisabo.rw/2022/01/05/rib-yafunze-abantu-batanu-barimo-abakora-nabaranguza-inzoga-yumuneza/ |url-status=dead }}</ref> == Uruganda == uruganda RWANDABEV Ltd '''ni''' uru ruganda rwashinzwe mu rwego rwo kwiteza imbere dore ko uwarushinze hari muri gahunda y'igihugu cyacu gishishikariza abantu kwihangira umurimo, kikaba gishyigikiye ibikorerwa mu Rwanda by’akarusho igihugu gishyigikiye iterambere ry’abari n'abategarugori. == amashakiro == [[Ikiciro:Icyaro]] [[Ikiciro:Ubu]] [[Ikiciro:Bugesera]] kdf6h7kdn1b839039x9eifx9d1a1s9z Rwanda Defence Forces Army Band 0 19407 131482 117848 2026-05-29T15:02:48Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131482 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:RDF_Army_Band.jpg|thumb| Itsinda rya RDF.]] '''Rwanda defences forces army band''' ni Umutwe wa Gisirikare w’ingabo z’u Rwanda ufite mushingano zawo kuririmba aho wagiye ukora filimi zitandukanye, ni itsinda rinini rikorera Leta na Gisirikare. Nubwo ihagarariye ingabo ndetse ugengwa n’umuyobozi mukuru w’ingabo. Kuva mu 2009 Itsinda rya Gisirikare rya RDF riyobowe na Liyetona Koloneli Gilbert Ndayisabye. Itsinda rya RDF rigizwe n'abayobozi bakuru hamwe na bane: * HQ / ishami ryamahugurwa y'umuziki na mahugurwa * Itsinda rya Harmony * Umuringa * Itsinda ry'imihango * Itsinda rya Jazz (abaririmbyi, ababyinnyi n'ingoma) Iri tsinda rikora muri [[Rwanda|Repubulika yu Rwanda]] no ku mugabane munini [[Afurika|wa Afurika]] . Benshi mu baririmbyi bayo boherejwe mu myaka yashize mu bikorwa byo kubungabunga amahoro muri Rwanda. <ref>{{Cite web |title=A Rwandan military band performs Oct. 20, 2007, at the Kigali International Airport, Rwanda, for Rwandan soldiers returning home in a U.S. Air Force C-17 Globemaster III transport after an eight-month deployment to the Darfur region of Sudan. Airmen from Ramstein Air Base, Germany, and Charleston Air Force Base, S.C., are providing airlift support to the African Union effort in Darfur. Photo by Capt. Erin Dorrance, USAF |url=https://www.defense.gov/observe/photo-gallery/igphoto/2001091303/}}</ref> == Amateka == Itsinda rya gisirikare rya RDF ryashinzwe muri 1992 mu gihe cy’intambara yo Kwibohoza mu 1990 kugeza 1994 kandi ryatangiye gukora ku ya 8 Werurwe 1992 ahitwa Mulindi FPR na RPA HQ ubwo ryari rifite abanyamuryango 40 gusa. Nyuma y’intambara yo muri 1994, yongeye gushyirwaho n’abanyamuryango 120 bahuguwe n’umutwe wa gisirikare wa Gana wari mu ngabo z’amahoro ziyobowe na UNAMIR ( United Nation Mission mu Rwanda ). Muri 2005, Liyetona Koloneli Lemuel Kayumba yagizwe umuyobozi mukuru w'itsinda ryashyizweho na Major Gilbert Ndayisabye. Ku buyobozi bwe, iryo tsinda ryatangije imyitozo n’ubusabane n’andi mashuri y’umuziki ya gisirikare y’amahanga. Mu mwaka wa 2008, ingabo za RDF zohereje itsinda rya mbere ry’abacuranzi 20 bitabiriye amasomo y’umuziki wa Gisirikare ya Afurika yepfo, yatanzwe n’ingabo za Afurika yepfo Band Cape Town babifashijwemo na kaminuza ya Stellenbosch . <ref>{{Cite web |last=Kidz |first=Cool Classic |date=Feb 4, 2011 |title=The Rwandan Defence Force Military Band receive training from the SA Army Band in Cape Town |url=https://saarmybandcapetown.wordpress.com/2011/02/04/the-rwandan-defence-force-army-band-receive-training-from-the-sa-army-band-cape-town/ |access-date=Sep 6, 2019 |website=SA Army Band Cape Town}}</ref> Umwaka umwe, abanyamuryango 29 bagize iryo tsinda bitabiriye amahugurwa yakozwe nitsinda ry’ingabo z’ingabo z’igihugu cya Uganda mu ishuri rya gisirikare ry’u Rwanda i [[Akarere ka Musanze|Nyakinama]] . == Ibirori byo Kwibohoza == [[Dosiye:Musical_band.jpg|thumb| Itsinda rya RDF ryambaye imyenda yuzuye.]] Iri tsinda riririmbira parade ngarukamwaka kuri [[Stade Amahoro]] mugihe cyo kwizihiza umunsi wo kwibohora . Bambaye imyenda isanzwe itukura nicyatsi, bakora [[Indirimbo y’igihugu|indirimbo yubahiriza igihugu]], ''[[Rwanda Nziza|u Rwanda Nziza]]'' kimwe no kwerekana ibyerekanwa. Bakora kandi ingendo za gisirikare gakondo numuziki kavukire nkindirimbo [[Igiswahili|yigiswahiri]] ''Sisi Wenyewe'' . <ref>{{Cite web |date=4 July 2019 |title=Kwibohora 25: Pomp and Pageantry as Rwanda Marks 25 Years of Liberation |url=https://www.ktpress.rw/2019/07/kwibohora-25-pomp-and-pageantry-as-rwanda-marks-25-years-of-liberation/}}</ref> Iri tsinda ryasohoye alubumu nshya yitwa ''Ubudasa'' mu rwego rwo kwizihiza isabukuru yimyaka 25 yo kwibohora muri 2019. <ref>{{Cite web |last=Eric |first=Niyonkuru |title=VIDEOS: RDF Military Band basohoye Album nshya y'amashusho bise 'Ubudasa' mu rwego rwo kwizihiza umunsi wo #Kwibohora25 - Inyarwanda.com |url=https://inyarwanda.com/inkuru/90789/video-rdf-military-band-basohoye-album-nshya-yamashusho-bise-ubudasa-mu-rwego-rwo-kwizihiz-90789.html |access-date=6 May 2023 |website=inyarwanda.com}}</ref> == Ibindi byabaye == Itsinda ryayo rya jazz ryitabiriye ibitaramo hamwe nabasivili ba jazz. <ref>{{Cite web |date=2 February 2020 |title=Patriotism and fun at Heroes Day celebration night |url=https://www.newtimes.co.rw/entertainment/patriotism-and-fun-heroes-day-celebration-night}}</ref> Yakoranye n’amatsinda menshi y’amahanga, icyamenyekanye cyane muri zo ni Ingabo z’Amerika zirwanira mu kirere mu Burayi . <ref>{{Cite web |title=USAFE Band connects cultures during African Partnership Flight Rwanda |url=https://www.usafe.af.mil/News/Article-Display/Article/1781088/usafe-band-connects-cultures-during-african-partnership-flight-rwanda/https%3A%2F%2Fwww.usafe.af.mil%2FNews%2FArticle-Display%2FArticle%2F1781088%2Fusafe-band-connects-cultures-during-african-partnership-flight-rwanda%2F |access-date=6 May 2023 |website=U.S. Air Forces in Europe & Air Forces Africa}}</ref> Yabanje kwitabira Tattoo ya Gisirikare ya Cape Town muri 2010. <ref>{{Cite web |date=14 January 2017 |title=Roll Call: Rwanda Defence Force Army Band |url=https://tattoomemories.wordpress.com/roll-call-rwanda-defence-force-army-band/}}</ref> Abagize Urban Boyz (itsinda rya Afropop muri Rwanda) hamwe nitsinda rya jazz ryitwaye neza mu birori byo gutangiza ku mugaragaro imikino ya gisirikare mu 2017. <ref>{{Cite web |title=Urban Boyz, Tom Close na Army Jazz Band baririmbye mu birori byo gutangiza imikino ya gisirikare &#124; Eachamps Rwanda |url=https://m.eachamps.rw/article/2574/Urban-Boyz-,-Tom-Close-na-Army-Jazz-Band-baririmbye-mu-birori-byo-gutangiza-imikino-ya-gisirikare}}</ref> == Itsinda rya Gisirikare Amasomo Yumuziki Yibanze == Uyu mutwe uyobora amasomo ya muzika ya Gisirikare Yibanze Yumuziki mu kigo cya Gisirikare cya Kanombe. Amasomo arimo ibi bikurikira: <ref>{{Cite web |title=RDF SOLDIERS GRADUATE IN MILITARY BAND BASIC MUSIC COURSES |url=https://www.mod.gov.rw/news-detail/rdf-soldiers-graduate-from-military-band-basic-music-courses |access-date=2024-09-11 |archive-date=2023-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230219061432/https://www.mod.gov.rw/news-detail/rdf-soldiers-graduate-from-military-band-basic-music-courses |url-status=dead }}</ref> * Amasomo Yibanze Yumuziki * Amasomo ya Majoro * Imyitozo Yimyitozo * Inshingano Abigisha == Reba kandi == * Itsinda rya Kenya * Amatsinda yingabo zigihugu cya Uganda == Inkomoko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Ubu]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Filime nyarwanda]] pxn7q2gtudfy4c7wif75lxwnqr1q90m Umubari 0 20250 131487 123536 2026-05-29T17:27:16Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131487 wikitext text/x-wiki '''Umubari''' ni agace gaherereye mu [[Intara y'Iburasirazuba|ntara y'Uburasirazuba]] bw’u [[Rwanda]], kari mu gice cy’icyanya cy’[[Pariki y'Akagera|Akagera]] (parike y'Akagera). Amateka y’iki gice yerekana ko hari hasanzwe hatuwe n’igihugu cyigenga cyayoborwaga n’Umwami Biyoro n’umugabekazi Nyirabiyoro. U Rwanda rwaje kwigarurira agace k'Umubari ku ngoma y'umwami [[Kigeli III Ndabarasa|Kigeri III Ndabarasa]], nyuma y’aho se [[Cyilima II Rujugira|Cyirima II Rujugira]] yari yohereje umuhungu we kuhigarurira. Nyuma y’icyo gikorwa, Umubari wagiye ucengera buhoro buhoro mu Rwanda, n’ubwo wakomeje kugira ubwigenge kugeza mu ntangiriro z’ikinyejana cya 20, nyuma y’Intambara ya Mbere y’Isi Yose.<ref name=":0">https://www.rwandaheritage.gov.rw/index.php?eID=dumpFile&t=f&f=107508&token=094570bd10a5b80ae08bf2409b1cd97ce3a0f6c2</ref><ref>https://www.igihe.com/umuco/amateka/article/inkomoko-y-izina-remera-ryitiriwe-imisozi-n-udusozi-twinshi-mu-rwanda</ref> == Amateka == Ku ngoma y'umwami [[Kigeli III Ndabarasa]], Umubari wigaruriwe n’ingabo z’u Rwanda zari ziyobowe na Kamari ka Gahurira. Hari ibitekerezo bitandukanye bivuga ko [[Kigeli III Ndabarasa]] ashobora kuba yarigaruriye Umubari akiri igikomangoma, ibindi nabyo bikavuga ko ashobora kuba yarawigruriye amaze kuba umwami. Nyuma y’ifatwa ry’Umubari abaturage baho batangiye kwimuka, u Rwanda ruragenda rwibagirwa Umubari kugeza igihe cy’ubukoloni.<ref name=":0" /><ref name=":1">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mateka/Inteko-y-umuco-yashyize-Itongo-rya-Nyirabiyoro-mu-hantu-ndangamateka</ref><ref>https://www.veritasinfo.fr/2014/12/inkomoko-y-igihugu-cy-u-rwanda-n-abanyarwanda-igice-cya-mbere.html</ref><ref>https://bangambiki.wordpress.com/2011/03/19/amateka-yu-rwanda-izindi-ngoma-zabaye-mu-rwanda/</ref> == Ibitekerezo nyemvugo bivugwa ku Mubari == === Ibimanuka === Mu myemerere y’Abanyarwanda, bivugwa ko [[GIHANGA NGOMIJANA|Gihanga]] [[GIHANGA NGOMIJANA|Ngomijana]], wahanze u [[Rwanda]], akomoka ku [[Ibimanuka|bimanuka]] byamanutse mu ijuru bigwa mu Mubari. Ibyo bimanuka ni Sabizeze (Kigwa), ''',''' Mututsi''',''' na Nyampundu. Bitwa ibimanuka kuko bakomotse ku Mana y’ijuru (Nkuba). Bivugwa ko mu gihe ibimanuka byamanukaga aribyo byazanye amatungo, imbuto, n’imyuga ine yahoze ari ingenzi mu Rwanda ariyo ububaji, ubucuzi, ubukannyi, n'ubuhigi, bityo Umubari ukitwa inkomoko y’umuco n’ubwami bw’u Rwanda.<ref name=":0" /><ref>https://igihe.com/umuco/umurage/article/ese-koko-u-rwanda-rwatuwe-n-ibimanuka</ref><ref>https://www.newtimes.co.rw/article/19614/opinions/debunking-the-myth-the-true-origins-of-ibimanuka-vs-abasangwabutaka-in-rwanda</ref><ref>https://mobile.igihe.com/umuco/amateka/article/abasangwabutaka-n-ibimanuka-inyito-ndangatandukaniro-zabiciye-bigacika-mu</ref> === Nyirabiyoro === Nyirabiyoro yari [[umugabekazi]] wo mu Mubari. Amateka ye akunze gushingirwaho mu buhanuzi n’amateka y’ingoma ya [[Kigeli III Ndabarasa|Kigeri]] [[Kigeli III Ndabarasa|III Ndabarasa]]. Nyirabiyoro yahunze ubwo ingabo za Ndabarasa zafataga Umubari, nyuma akaza gufatirwa aho yari yarahungiye i Karagwe agasubizwa i Rwanda aho yishwe n’Ingabo za Ndabarasa. Azwi cyane mu mateka y’ubuhanuzi yagiye ahanura ku Rwanda ibikunze kwitwa indagu za Nyirabiyoro.<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref>https://igihe.com/amakuru/mu-mateka/article/ibyo-wamenya-ku-gihugu-cy-i-gisaka-kimwe-mu-by-ibihangange-byabayeho-mbere-y-u</ref><ref>https://umuco.centreforelites.com/indagu-za-nyirabiyoro-ubuhanuzi-budasanzwe/</ref><ref>{{Cite web |url=http://jkanya.free.fr/nyirabiyoro |title=Archive copy |access-date=2025-07-25 |archive-date=2020-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200211070136/http://jkanya.free.fr/nyirabiyoro |url-status=dead }}</ref><ref>https://umuco.centreforelites.com/indagu-za-nyirabiyoro-ubuhanuzi-budasanzwe/</ref> === Nyirarucyaba === Nyirarucyaba yari umukobwa wa [[GIHANGA NGOMIJANA|Gihanga]]. Yamenyekanye mu mateka y’imiryango migari y’ubwami bw’u [[Rwanda]], by’umwihariko mu kwitirirwa inkomoko y’ubwoko bw'Abacyaba. Inkuru ye ivuga uburyo yishe mukase (Nyirampirangwe) akamumena inda yari atwite, maze agahunga akajya gutura mu Mubari, aho yabyaye abana maze batandukanwa ku nkomoko ya se maze bitirirwa nyina haba havutse ubwoko bw'Abacyaba.<ref name=":0" /><ref>https://www.newtimes.co.rw/article/20420/opinions/the-legacy-of-princess-nyirarucyaba-rwandas-first-daughter-and-pioneer-of-cattle-domestication</ref><ref>https://igihe.com/serivisi/special-pages/mpinganzima/inkuru/article/nyirarucyaba-imbanza-mu-bihangange-by-abagore-b-i-rwanda</ref><ref>https://artsandculture.google.com/story/the-myth-of-nyirarucyaba-and-the-origin-of-cows-in-rwanda-rwanda-cultural-heritage-academy/7AVxx0kMcuqDPQ?hl=en</ref><ref>https://igihe.com/umuco/amateka/article/byinshi-ku-muryango-mugari-w-abacyaba-babarirwa-mu-banyiginya-bakomoka-ku</ref><ref>{{Cite web |url=https://rwandatribune.com/uko-nyirarucyaba-yabaye-inkomoko-yinka-mu-rwanda_-igitekerezo/ |title=Archive copy |access-date=2025-07-25 |archive-date=2022-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517034506/https://rwandatribune.com/uko-nyirarucyaba-yabaye-inkomoko-yinka-mu-rwanda_-igitekerezo/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.rwandamagazine.com/umuco/article/umugore-wabaye-intwari-ikomeye-kurusha-abandi-mu-mateka-y-u-rwanda</ref><ref>https://ijambo.net/content/Byinshi-ku-musozi-wa-Kabuye-ubumbatiye-amateka-harimo-niriba-rya-Nyirarucyaba.php</ref> == Inyandiko zifashishijwe == <references /> hgtgemwi9cdfa43h3f2qirz3qknc8wu Mubarak Muganga 0 20360 131476 123808 2026-05-29T12:38:28Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131476 wikitext text/x-wiki '''Jenerali MK MUBARAKH''' yavutse mu mwaka 1967, agirwa Umugaba Mukuru w’Ingabo (Chief of Defence Staff – CDS) ku wa '''05 Kamena 2023'''. Mbere yaho, yari Umugaba w’Ingabo za RDF. Afite uburambe burenze imyaka 30 mu gisirikare, Jenerali MK MUBARAKH yabaye Umugaba wa Divisiyo ya 4 kuva 2008–2012, Umugaba wa Divisiyo ya 3 kuva 2013–2015, Umugaba wa Divisiyo ya 1 kuva 2016–2021 (akanaba n’Umuyobozi w’Inama y’Ubutegetsi y’Iduka ry’Ingabo).<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.mod.gov.rw/rdf/leaders |title=Archive copy |access-date=2025-08-31 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114180441/https://www.mod.gov.rw/rdf/leaders |url-status=dead }}</ref> Jenerali MK MUBARAKH afite impamyabumenyi ya Kaminuza (A0) mu '''Mibereho myiza n’Imicungire y’Abaturage (Public Administration)'''.<ref name=":0" /> == Amashuri yize == Amasomo ya gisirikare yize arimo:<ref name=":0" /> * Amasomo y’Abasirikare bato (Cadet Officer Course), 1988–1989 i Jinja, muri Uganda; * Amasomo ya Grade 3 Staff Course, kuri CSC Nyakinama, mu Rwanda; * Command and Staff Course, mu 2005, kuri Defence Services Command and Staff College, muri Zambiya; * Amasomo ya Defense and Strategic Studies, mu 2012, kuri National Defense University of PLA, mu Bushinwa; * Managing Defence in a Democracy Course, mu 2006, kuri Peace Support Training Centre, Karen, muri Kenya; * International Peace Support Operations, Senior Mission Leaders Course, mu 2007, muri Peace Support Training Centre, Kenya; * International Symposium Course, mu 2007, kuri National University of China; * African Strategy Course, mu 2008, kuri Nasser Higher Military Academy, High War College – Cairo, Misiri; * Leadership Science & Strategic Management, mu 2012, kuri Tsinghua University, mu Bushinwa; * African Cooperation for Decision Maker Course, mu 2016, muri Misiri. == Ibihembo yahawe == Jenerali MK MUBARAKH yahawe ibihembo bikurikira: * Umudali w’Ukubohoza Igihugu (National Liberation Medal), * Umudali wo kurwanya Jenoside (Campaign against Genocide Medal), * Umudali w’Intambara yo mu mahanga (Foreign Campaign Medal), * Umudali w’Irahira rya Perezida (Presidential Inauguration Medal), * Umudali w’Intambara (Combat Action Ribbon), * Umudali w’Akazi ka Gisirikare (Combat Service Ribbon), * Umudali w’Ibikorwa by’Umuryango (Community Service Ribbon). == Amashakiro == oqi5yddcy71nv4ofcmjclkhoj4at2l4 Ubumuga muri Gineya-Bissau 0 20794 131486 124913 2026-05-29T16:54:00Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131486 wikitext text/x-wiki '''Ubumuga muri Gineya-Bissau''' bivuga ibibazo bifitanye isano n’abafite [[ubumuga]] muri [[Gineya-Biso|Gineya-Bissau]] . == Amateka == Gineya-Bissau yemeje Amasezerano yerekeye uburenganzira bw’abafite ubumuga ku ya 24 Nzeri 2014. <ref>{{Cite web |date=8 December 2015 |title=Closure of UNIOGBIS |url=https://uniogbis.unmissions.org/en/confederation-people-disabilities-demands-integration-and-inclusion-people-disabilities |access-date=22 September 2023 |website=UNIOGBIS |archive-date=11 June 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160611055821/http://uniogbis.unmissions.org/en/confederation-people-disabilities-demands-integration-and-inclusion-people-disabilities |url-status=dead }}</ref> == Imibare == Kugeza mu mwaka wa 2021, hari abantu 11,584 bo muri Gineya-Bissau bafite ubumuga butandukanye. <ref>{{Cite web |date=9 August 2021 |title=Launch of database of persons with disabilities in Guinea-Bissau |url=https://www.undp.org/guinea-bissau/news/launch-database-persons-disabilities-guinea-bissau |access-date=22 September 2023 |website=UNDP}}</ref> == Reba kandi == * Gineya-Bissau muri Paralympique == Reba == {{Reflist}}{{Disability by country}} pa6h9ozqqjnf2kgmi92aokfskag8ll5 Tazti 0 20941 131484 125619 2026-05-29T16:00:40Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 131484 wikitext text/x-wiki   '''Tazti''' ni porogaramu yo kumenyekanisha imvugo yatunganijwe kandi igurishwa nikigo cya Voice Tech Group, Inc. kuri mudasobwa bwite ya Windows . Porogaramu iheruka ni verisiyo 3.2, <ref>{{Cite web |last=voicetechgroup.com |date=2007-06-20 |title=Voice Recognition Software &#124; Speech Recognition Software |url=https://www.tazti.com/ |access-date=2013-12-31 |publisher=Tazti |archive-date=2012-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120213161257/http://www.tazti.com/ |url-status=dead }}</ref> ishyigikira Windows 10, Windows 8.1, Windows 8 na Windows 7 <ref>{{Cite web |last=voicetechgroup.com |date=2007-06-20 |title=Downloads &#124; Tazti &#124; Voice Recognition Software &#124; Speech Recognition Software |url=https://www.tazti.com/downloads.php |access-date=2013-12-31 |publisher=tazti |archive-date=2014-01-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140101062937/http://www.tazti.com/downloads.php |url-status=dead }}</ref> 64-bit. Ubusanzwe verisiyo ya Tazti yashyigikiraga Windows Vista na Windows XP . Ibintu by'ibanze bya Tazti ni ugukina imikino ya videwo ya PC mu majwi, kugenzura porogaramu za PC mu majwi, no gushyiraho amategeko yo kuvuga kugira ngo ushakishe mugufungura urubuga, cyangwa gukurura sisitemu y'imikorere ya Windows kugira ngo ufungure dosiye, ububiko cyangwa porogaramu. Ubusanzwe verisiyo ya Tazti yarimo uburyo bwa Dictation bwakuweho muri verisiyo iheruka. == Ibiranga == ikoranabuhanga rya Tazti Speech Recognition ifite ibice bine byibanze byimikorere: # Kina imikino ya PC ukoresheje ijwi, <ref>{{Cite web |last=Events |date=2010-09-04 |title=Tazti Brings Voice Recognition to PC Games |url=http://thegamefanatics.com/2010/09/04/tazti-brings-voice-recognition-to-pc-games |access-date=2011-11-04 |publisher=The Game Fanatics}}</ref> # Kugenzura porogaramu ishingiye kuri PC na porogaramu ukoresheje ijwi, <ref>{{Cite web |last=Events |date=2013-11-06 |title=Control your PC with these 5 speech recognition programs |url=http://www.pcworld.com/article/2055599/control-your-pc-with-these-5-speech-recognition-programs.html |access-date=2013-12-30 |publisher=PC World}}</ref> # Fungura amadosiye, ububiko hamwe nurubuga mugukora amategeko yihariye yo kuvuga no kuyahuza na dosiye, ububiko cyangwa URL y'urubuga. # Koresha porogaramu zirimo ibipimo byumurongo bishobora kuba birimo isazi zicyiciro kugirango ushire Tazti kuri robo, robotike, porogaramu zurubuga, cyangwa desktop cyangwa izindi gahunda zitari igice cya Tazti. <ref>{{Cite web |last= |date=2009-12-15 |title=Lego Mindstorm NXT 2 Robot controlled by Tazti speech recognition |url=https://www.youtube.com/watch?v=sviNw4GUk6E |access-date=2011-11-04 |publisher=YouTube}}</ref> <ref>{{Cite web |last= |date=2009-04-23 |title=Lost in Space robot, voice recognition |url=https://www.youtube.com/watch?v=jqyH7eiMJIA |access-date=2011-11-04 |publisher=YouTube}}</ref> <ref>{{Cite web |date= |title=Possible voice recognition software for RS Media |url=http://www.robocommunity.com/forum/thread/16820/Possible-voice-recognition-software-for-RS-Media/ |access-date=2011-11-04 |publisher=RoboCommunity |archive-date=2011-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110929203020/http://www.robocommunity.com/forum/thread/16820/Possible-voice-recognition-software-for-RS-Media/ |url-status=dead }}</ref> Tazti ikoresha interineti ntyeya. kurugero, umukoresha avuga imvugo yamagambo agaragara muri kumurongo wumukoresha wa interineti nkuko byavuzwe byemerera umukoresha kwemeza nukureba ubuziranenge bwo kuvuga. {| class="wikitable" !Inyandiko ! Itariki yo gusohora ! Sisitemu y'imikorere ishyigikiwe |- | 1.0 | Gicurasi 2007 | XP / XP Pro, Vista |- | 1.1.1 | Kamena 2008 | XP / XP Pro, Vista |- | 1.1.2 | Werurwe 2009 | XP / XP Pro, Vista |- | 2.0.0 | Gicurasi 2010 | XP / XP Pro, Vista, Windows 7 |- | 2.0.2 | Mutarama 2011 | XP / XP Pro, Vista, Windows 7 |- | 2.4 | Ugushyingo 2011 | XP / XP Pro, Vista, Windows 7 |- | 2.4.1 | Gashyantare 2012 | XP / XP Pro, Vista, Windows 7 |- | 3.0 | Nyakanga 2013 | Windows 7, Windows 8, Windows 8.1 |- | 3.2 | Mutarama 2016 | Windows 7, Windows 8, Windows 8.1, Windows 10 |} == Reba kandi == * Urutonde rwa software imenyekanisha == Amashakiro == r2odn9rr9dr38139swxf8t4tch5mbqz