Wikipedia rwwiki https://rw.wikipedia.org/wiki/Intangiriro MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Itangazamakuru Ibidasanzwe Ibiganiro Umukoresha Ibiganiro by'umukoresha Wikipedia Ibiganiro kuri Wikipedia Dosiye Ibiganiro kuri dosiye MediyaWiki Ibiganiro kuri MediyaWiki Inyandikorugero Ibiganiro ku nyandikorugero Ubufasha Ibiganiro ku bufasha Ikiciro Ibiganiro ku byiciro TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Single and Married 0 9356 134712 118919 2026-09-08T15:22:58Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134712 wikitext text/x-wiki '''''Single and Married''''' ni filimi isekeje yasohotse muri 2012 ikorerwa muri [[Gana|Ghana]] na [[Nigeriya|Nigeria]]<ref>https://www.talkafricanmovies.com/single-married-complicated/</ref> , yakozwe na Yvonne Nelson afatanyije na Pascal Amanfo. Irimo Yvonne Nelson, Chris Attoh, Nadia Buari, Tana Adelana, Kofi Adjorlolo, Eddie Watson na Jane 'Efya' Awindor <ref>https://www.bellanaija.com/2014/06/yvonne-nelson-presents-star-packed-single-married-complicated-view-the-trailer/</ref>. Filime "yibanze ku ikinamico, amayeri n'amabanga mato yanduye y'inshuti eshatu z'abagabo, ubuzima bwabo bw'imibonano mpuzabitsina, kuba ingaragu cyangwa bashakanye<ref>https://clipkulture.com/single-and-married-ghana-movie/</ref>. Iyi filime yahawe ibihembo icumi muri Gana Movie Awards 2012 kandi yegukana ibihembo bine muri ibyo birori, birimo Ishusho Nziza, Ubuyobozi Bwiza (Ururimi [[Icyongereza|rw'Icyongereza]]), Umukinnyi mwiza mu ruhare rwo gushyigikira ([[Icyongereza]]), na Sinema nziza<ref>https://www.modernghana.com/entertainment/19130/yvonne-nelson-outdoors-single-married-movie-with.html</ref>. Urukurikirane, ''Ingaragu, Yubatse kandi rugoye'', rwasohotse mu 2014<ref>https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Yvonne-Nelson-storms-Nollywood-with-Single-Married-Complicated-321199</ref>. == Umugambi == Jay ( Chris Attoh ), casanova, yatunguye inshuti ze, arasaba umukunzi we Kimora (Yvonne Nelson). Inshuti ya Jay, Raymond ( Kweku Elliot ) casanova ubu nawe yashakanye n'umwe mu nshuti za Kimora, Paula ( Nadia Buari ), ntabyitayeho<ref>https://www.nydjlive.com/pictures-from-yvonne-nelsons-star-studded-movie-single-married-and-complicated/</ref>. Andy (Eddie Watson), "mubi" muri batatu, atekereza ko Jay ari hafi gufungwa ubuzima bwe bwose<ref>https://www.vanguardngr.com/2014/08/waiting-yvonne-nelsons-complicated-single-married-flick/</ref>. Umwaka umwe nyuma yubukwe, Jay araryamana na Judith (Jane Awindor ), kandi ahora abeshya Kimora<ref>https://allafrica.com/view/group/main/main/id/00019397.html</ref>. Jay amaherezo aratandukana na we, kuko yamutunze cyane; asohoka mu nzu ye, Jay yikubita kuri Raymond, na we usohoka mu nzu ya nyirabuja, bityo amenya amabanga ya mugenzi we<ref>{{Cite web |url=https://guardian.ng/life/marriage-is-not-an-achievement-yvonne-nelson/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113063408/https://guardian.ng/life/marriage-is-not-an-achievement-yvonne-nelson/ |url-status=dead }}</ref>. Ikigaragara ni uko Paula, umunyamategeko, ahora ahugiye mu kazi kandi ntajya abona umwanya wa Raymond, mu gihe Kimora na we yanze guha Jay. Paula ahura Raymond na Yolanda (Itz Tiffany), inshuti ye ishaje, maze Raymond atangira gukundana nawe<ref>{{Cite web |url=https://www.glitzafrica.com/yvonne-nelson-to-cast-yvonne-okoro-jackie-appiah-in-next-feature-film/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113063417/https://www.glitzafrica.com/yvonne-nelson-to-cast-yvonne-okoro-jackie-appiah-in-next-feature-film/ |url-status=dead }}</ref>. == Abakinnyi == * Yvonne Nelson nka Kimora * Chris Attoh nka Jay * Nadia Buari nka Paula * Tana Adelana nka Vida * Kofi Adjorlolo nka Ranesh * Eddie Watson nka Andy * Anita Erskin nka Ruby * Kweku Elliot nka Raymond * Jane Awindor nka Yudita * Lisa Raymond nka Sandy * Michelle McKinney Hammond nk'umujyanama * Itz Tiffany nka Yolanda == Kurekura == Iyi filime yerekana filime yasohotse kuri YouTube ku ya 25 Nyakanga 2012, kuri ubu ikaba imaze kubona miliyoni zigera ku icumi, ikaba imwe mu zerekanwa cyane na Nollywood<ref>{{Cite web |url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/single-married-and-complicated-yvonne-nelsons-movie-is-full-of-humour/3zf2phf |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113064916/https://www.pulse.ng/entertainment/movies/single-married-and-complicated-yvonne-nelsons-movie-is-full-of-humour/3zf2phf |url-status=dead }}</ref>. Yasohotse muri [[Gana]] ku ya 22 Nzeri 2012, yerekanwe bwa mbere muri Sinema ya Silverbird, Ikirwa cya Victoria, Lagos ku ya 28 Nzeri 2012<ref>{{Cite web |url=https://www.correctng.com/enjoyable-kissing-yvonne-nelson-film-single-married-every-time-run-chris-attoh/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113063409/https://www.correctng.com/enjoyable-kissing-yvonne-nelson-film-single-married-every-time-run-chris-attoh/ |url-status=dead }}</ref>. === Ibihembo === '''''Single and Married i'''''fite ibihembo icumi muri [[Gana]] Movie Awards 2012, harimo Umukinnyi witwaye neza mu ruhare runini ([[Icyongereza]]) kuri Nelson, Umukinnyi mwiza mu nshingano zunganira ([[Icyongereza]]) kuri Attoh, Ishusho nziza - Ubufatanye bwa [[Afurika]], Guhindura neza, Ubuhanzi bwiza n'umuziki mwiza (Indirimbo y'umwimerere)<ref>{{Cite web |url=https://concise.ng/chris-attoh-says-enjoyed-kissing-yvonne-nelson-new-movie/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113063408/https://concise.ng/chris-attoh-says-enjoyed-kissing-yvonne-nelson-new-movie/ |url-status=dead }}</ref>. Amaherezo yatsindiye Ishusho Nziza, Kuyobora neza (Ururimi rw'icyongereza), Umukinnyi mwiza mu nshingano zunganira ([[Icyongereza]]), na Sinema nziza<ref>http://biography.hi7.co/yvonne-nelson-564418ea5bb1c.html</ref>. == references == <references /> [[Ikiciro:Filimi zo muri Gana]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] ojo86f9ddsqwr3dfy6brsl7hb3u35rf Salute! (film) 0 9432 134710 101481 2026-09-08T14:42:24Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134710 wikitext text/x-wiki '''''Ndabaramukije!''''', ni Sinema ya Namibiya yasohotse muri 2017 iyobowe na Philippe Talavera kandi yakozwe nka firime ya Ombetja Yehinga (OYO)<ref>https://letterboxd.com/film/salute-2019-1/</ref>. Irimo Adriano Visagie, Odile Muller, David Ndjavera mu nshingano zabo hamwe na Monray Garoëb<ref>{{Cite web |url=https://namibinsider.wordpress.com/2018/08/08/salute-nominated-for-amvca-8-questions-with-director-philippe-talavera/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115094326/https://namibinsider.wordpress.com/2018/08/08/salute-nominated-for-amvca-8-questions-with-director-philippe-talavera/ |url-status=dead }}</ref> . Iyi filime yibanze ku buzima bwa Carlito 'Kado', wakatiwe igifungo cy’imyaka itatu kubera uburiganya, asiga umukobwa w’umukobwa utwite kugira ngo yirwaneho ku isi.<ref>https://www.imdb.com/title/tt15056864/</ref><ref>https://www.ombetja.org/news/salute</ref> Filime yerekanwe bwa mbere mu Kwakira 2017 mu nzu yububiko. Filime yakiriwe neza kandi yegukana ibihembo byinshi mubirori mpuzamahanga bya firime.<ref>{{Cite web |url=https://www.rapidlion.co.za/film2021-1/philippe-talavera |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115095829/https://www.rapidlion.co.za/film2021-1/philippe-talavera |url-status=dead }}</ref> Ku ya 30 Ugushyingo 2019 muri Canal Olympia Ouaga 2000, i Ouagadougou, [[Burukina Faso|Burkina]] Faso, umukinnyi wa mbere Adriano Visagie yatsindiye igihembo cya Sotigui nk'umukinnyi witwaye neza muri [[Afurika y’Epfo|Afurika]] y'Epfo<ref>{{Cite web |url=https://www.paff.org/films/kapana/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109191928/https://www.paff.org/films/kapana/ |url-status=dead }}</ref>. Yatowe kandi nka filime nziza muri [[Afurika y’Epfo|Afurika]] yepfo muri 2018 Afurika Magic Viewers Choice Awards (AMVCA) ndetse no gutoranywa muri sida 2018 i Amsterdam<ref>https://neweralive.na/en/posts/amsterdam-beckons-salute</ref>.<ref>{{Cite web |url=https://economist.com.na/35522/after-hours/locally-produced-film-to-get-international-exposure-at-aids-conference-in-amsterdam/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115112845/https://economist.com.na/35522/after-hours/locally-produced-film-to-get-international-exposure-at-aids-conference-in-amsterdam/ |url-status=dead }}</ref> == Abakinnyi == * Adriano Visagie nka Carlito 'Kado' * Odile Muller Gertze * David Ndjavera * Monray Garoëb * Dawie Engelbrecht * Desmond Kamericka * Sakanombo Kasoma * Yeremiya Yeremiya * Dennis! Kharuchab * Bruno Caldeira == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika y’Epfo]] [[Ikiciro:Afurika]] 4v7xpgqg8fv96zubwkit5f9ld3pq9ie Tony Elumelu 0 9960 134717 124182 2026-09-08T16:45:23Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134717 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Jutta Urpilainen & Tony Elumelu - 2023.jpg|thumb|tony onyemaechi elumelu]] '''Tony Onyemaechi Elumelu''' (yavutse ku ya 22 Werurwe 1963) ni umuhanga mubijyanye n'ubukungu muri Nijeriya, akaba n'umugiraneza. Afite ubucuruzi, yise [[Heirs Holdings]]<ref>{{Cite web |url=https://time.com/collection/100-most-influential-people-2020/5888413/tony-elumelu/ |title=Archive copy |access-date=2022-02-01 |archive-date=2022-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220201064043/https://time.com/collection/100-most-influential-people-2020/5888413/tony-elumelu/ |url-status=dead }}</ref> [[:en:Transnational_Corporation_of_Nigeria|Transcorp]] niwe washinze Fondasiyo ya Tony Elumelu<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/The_Tony_Elumelu_Foundation</ref> ('''[[:en:The_Tony_Elumelu_Foundation|Tony Elumelu Foundation]]''' (TEF). [[Dosiye:Tony_Elumelu_-_2020_(cropped).jpg|thumb|Tony Elumelu, founder of Tony Elumelu Foundation <!-- Anthony Onyemaechi Elumelu Yavutse 22 March 1963 ( 59) Jos, Plateau, Nigeria Ubwenegihugu Nigerian Alma mater Ambrose Alli University, University of Lagos Ibyo akora: Founder of The Tony Elumelu Foundation Years active 1987–present Yamenyekanye nka nyiri The Tony Elumelu Foundation Umugore we Dr. Awele Elumelu (m. 1993) Abana be 7 -->|452x452px]] == Ubuzima bwe bwite == === Ubuto bwe n'umuryango === Elumelu yavukiye i [[:en:Jos|Jos]], Plateau<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Plateau_State</ref>, muri Nijeriya, ku ya 22 Werurwe 1963, avuka kuri Suzanne na Dominic Elumelu ukomoka muri Onicha-Ukwu muri Aniocha y'Amajyaruguru y’akarere ka Leta ya [[:en:Delta_State|Delta]]<ref>https://theeagleonline.com.ng/gov-okowa-eulogises-tony-elumelu-at-55/</ref><ref>{{Cite web |url=https://guardian.ng/life/tony-elumelu-the-quintessential-leader/ |title=Archive copy |access-date=2022-02-01 |archive-date=2022-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220201064045/https://guardian.ng/life/tony-elumelu-the-quintessential-leader/ |url-status=dead }}</ref> Yakuranye na barumuna be bane, umwe muri bo ni Ndudi Elumelu, umuyobozi muto mu nteko ishinga amategeko ya Nigeriya ('''Nigerian Federal House of Representatives)'''<ref>https://encomium.ng/20-things-about-tony-elumelu-man-of-means-who-donates-billions/</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.nassnig.org/mps/single/10 |title=Archive copy |access-date=2022-02-01 |archive-date=2020-11-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201125142312/https://www.nassnig.org/mps/single/10 |url-status=dead }}</ref> === Uburezi (Education) === Yize ibijyanye n'ubukungu muri kaminuza ya Leta ya Bendel (ubu ni [[:en:Ambrose_Alli_University|kaminuza ya Ambrose Alli]]) ahabwa impamyabumenyi ya BSc na Master of Science in Economics yakuye muri kaminuza ya Lagos.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Lagos</ref> == Umwuga == === Umwuga we wa mbere === Elumelu yakoze muri Banki y’ubumwe ya Banki ya Nijeriya (Nigerian Bank Union Bank) nk'umunyamuryango w’Urubyiruko muri National youth Service Corps mu 1985 mbere yo gutangira umwuga we wo gucuruza. Muri 2005 Elumelu yaguze imigabane muri banki za leta zose, nyuma aguze na Banki yunze ubumwe ya Afrika (UBA).[[Dosiye:Photograph_of_Tony_Elumelu.jpg|thumb|Tony Elumelu]] Mu mwuga we wa mbere, yagize ati;<blockquote>Natangiye umwuga wanjye w'ubucuruzi, ngurisha copi z'impapuro kugira ngo mbe umwihariko,nari muto kandi nshonje, ndetse nkora cyane, ariko ikigaragara ni uko nari umwe gusa mu bihumbi by’abasore barangije muri Nijeriya, bose bifuzaga gutsinda<ref>https://www.thecable.ng/years-of-spreading-luck-everyone-needs-a-little-help/</ref>.</blockquote> [[Dosiye:Tony Elumelu, Chairman, Heirs Holdings and United Bank for Africa, speaking at the UK-Africa Investment Summit in London, 20 January 2020 20200120142321 GMCB9742 (49419848012).jpg|thumb|Ifoto ya Tony Elumelu]] Mu 1997, Elumelu yayoboye itsinda rito ry'abashoramari, ahita ashyiraho banki yitwa (struggling crystal bank) nyuma yigihe gito bayihindurira izina bayita (Standard Trust Bank). Yahinduye inyungu mu myaka mike maze muri 2005 ahita azamurwa mu intera nini mu rwego rw’amabanki muri Afurika yo munsi y’ubutayu bwa Sahara agura Banki yunze ubumwe ya Afurika (UBA)<ref>https://www.proshareng.com/news/Capital-Market/Elumelu-is-MD-of-UBA---Merger-of-UBA-STB/111</ref><ref>https://www.forbes.com/sites/mfonobongnsehe/2014/12/01/nigerian-billionaire-tony-elumelu-commits-100-million-to-create-10000-african-entrepreneurs-in-10-years/?sh=3570539b2d47</ref>. Nyuma y’ihuzwa rya Standard Trust Bank na Banki yunze ubumwe ya Afurika muri 2005, Elumelu yayoboye iyi sosiyete nk'umuyobozi ushinzwe amatsinda kuva mu itsinda ry’amabanki yo mu gihugu kimwe kugeza muri banki ya Afurika ifite amashami mu bihugu 20 bya Afurika, Ubufaransa, Amerika n'Ubwongereza kugera igihe yeguriye k'ubutegetsi muri 2010, nyuma yo kuva muri board ya UBA yahise ashora imari ye ashyiraho umuryango mugari uzwi nka [[Heirs Holdings]] abikorana n'ibikorwa by'urukundo binyuze mu muryango '''The Tony Elumelu Foundation'''<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/The_Tony_Elumelu_Foundation</ref> <ref>https://www.forbes.com/sites/mfonobongnsehe/2014/12/01/nigerian-billionaire-tony-elumelu-commits-100-million-to-create-10000-african-entrepreneurs-in-10-years/?sh=3570539b2d47</ref>muri 2010 nyuma yo kujya muzabukuru, kugera uyu munsi uyu muryango uracyakora ibikorwa by'urukundo kuko ufasha urubyiruko guteza imbere imishinga yabo y'ubucuruzi<ref>https://books.google.com/books?id=JgdZDwAAQBAJ&dq=TONY+ELUMELU+AFRICAPITALISM&pg=PR3</ref>. == Ubuzima bwe bwite == Elumelu mu 1993 yashakanye na Awele Vivien Elumelu, ukora umwuga w' ubuganga. Babyarane abana barindwi<ref>https://www.pressreader.com/nigeria/thisday/20160109/281775628146766</ref> == Ibihembo n'Ishimwe yahawe == Elumelu yakiriye ibihembo bitandukanye ashimirwa uruhare rwe mubucuruzi no kwihangira imirimo. * Mu 2003 leta ya Nijeriya yahaye Elumelu izina ry'umunyamuryango w'iteka rya Repubulika (title of Member of the Order of the Federal Republic(MFR),nk'icyubahiro cy'igihugu<ref>https://www.thecable.ng/tony-elumelu-making-business-ambassador</ref> * Mu mwaka wa 2012, yahawe igihembo cy’icyubahiro cy’igihugu cy’umuyobozi w’itegeko rya Nigeriya (CON) kubera uruhare yagize mu guteza imbere imishinga yigenga<ref>https://web.archive.org/web/20150518090635/http://www.thisdaylive.com/articles/adenuga-bags-gcon/124579/</ref> * Yahawe igihembo cyitwa 'Daily Times, umugabo w’umwaka wa Nigeriya muri 2016<ref>https://dailytimes.ng/elumelu-won-daily-times-nigeria-man-year-2016/</ref> * Muri 2018 na 2019 yahawe igihembo cya All-Africa Business Leaders 'Awards (AABLA) Philanthropist of the Year Award <ref>{{Cite web |url=https://techeconomy.ng/2018/11/all-africa-business-leaders-awards-announce-2018-west-african-finalists/ |title=Archive copy |access-date=2022-02-01 |archive-date=2022-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220201064057/https://techeconomy.ng/2018/11/all-africa-business-leaders-awards-announce-2018-west-african-finalists/ |url-status=dead }}</ref> * Muri 2019 Kaminuza ya Bayero Kano (BUK) yahaye Elumelu - Impamyabumenyi y'ikirenga y'icyubahiro mu bucuruzi <ref>https://www.premiumtimesng.com/business/333636-buk-to-honour-tony-elumelu-with-an-honorary-doctorate-degree.html/</ref> * Yahawe igihembo cyigihugu cyo gutanga umusaruro wicyubahiro muri 2019 <ref>https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/11/27/elumelu-to-receive-national-award/</ref> * Ikinyamakuru IGIHE (Time Magazine) cyasize Elumelu kurutonde rw'abantu 100 Bakomeye Muri 2020<ref>{{Cite web |url=https://time.com/collection/100-most-influential-people-2020/5888413/tony-elumelu/ |title=Archive copy |access-date=2022-02-01 |archive-date=2022-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220201064043/https://time.com/collection/100-most-influential-people-2020/5888413/tony-elumelu/ |url-status=dead }}</ref>. == Amashakiro (Indanganturo) == {{Reflist}} [[Ikiciro:Abikorera]] [[Ikiciro:Imiryango idaharanira inyungu]] [[Ikiciro:Abaterankunga]] [[Ikiciro:Afurika]] ajnihdogk56ntqyfqcw9is19wd05zgm Mukaruliza Monique 0 10519 134708 133992 2026-09-08T12:00:16Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134708 wikitext text/x-wiki '''Mukaruliza Monique''' ni umunyapolitikikazi wo mu [[Rwanda]] wabaye Umujyanama mu Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane Mpuzamahanga (MINAFETT) y'u [[Rwanda]]. Mukaruliza kandi yanabaye mu buyobozi bwa Banki ya Kigali aho yakoze nk’umugenzuzi w’imari, nyuma aba umuyobozi mukuru w’imari mu kigo cy’impfubyi, Village d’Enfants SOS Kinderdolf International-Rwanda. <ref>{{Cite web |title=Amb Mukaruliza appointed strategic advisor in MINAFETT |url=https://en.igihe.com/news/article/amb-mukaruliza-appointed-strategic-advisor-in-minafett |access-date=2021-11-13 |website=IGIHE |language=en}}</ref> Yitabye Imana kuwa 30 [[Werurwe]] 2024 aguye i Bruxelle mu [[Bubiligi]] aho yari amaze [[Icyumweru|ibyumweru]] bibiri arwariye.<ref>https://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/ambasaderi-mukaruriza-monique-yitabye-imana</ref> == Amashuri Yize == Monique Mukaruliza yari umunyapolitiki w’Umunyarwandakazi wize amasomo ajyanye n’ubucuruzi n’imicungire y’imari, harimo '''ibaruramari (Accounting)''' n’'''imari (Finance)'''. Yari afite impamyabumenyi za kaminuza mu by’ubucuruzi n’imicungire, zamufashije gukora mu nzego zitandukanye z’ubuyobozi mu Rwanda no mu rwego mpuzamahanga<ref>[https://rushyashya.net/abayobozi-bashya-bumujyi-wa-kigali-bamenyekanye/?utm_source=chatgpt.com https://rushyashya.net/abayobozi-bashya-bumujyi-wa-kigali-bamenyekanye]</ref><ref>[https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Ambasaderi-Monique-Mukaruliza-witabye-Imana-yari-muntu-ki?utm_source=chatgpt.com https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Ambasaderi-Monique-Mukaruliza-witabye-Imana-yari-muntu-ki?utm_source]</ref> == Umwuga == Mbere yuko ashingwa cyangwa ashyirwaho, '''Mukaruliza''' yari yagizwe uwahoze ari Ambasaderi w'u [[Rwanda]] muri [[Zambiya]] . <ref>{{Cite web |title=The Cabinet appointed Ambassador Monique Mukaruliza as the strategic advisor in the Ministry of Foreign Affairs and International |url=https://www.icnl.org/wp-content/uploads/CabinetCom.pdf |url-status=live}}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://umuryango.rw/index.php?page=print&id_article=29265 |access-date=2021-11-13 |website=umuryango.rw |title=Archive copy |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112253/https://umuryango.rw/index.php?page=print&id_article=29265 |url-status=dead }}</ref> Yabaye umuyobozi w'umujyi wa [[Kigali]] mu mwaka wa 2016 Kugeza mu mwaka wa 2017, Umuyobozi wa gatatu w’umugore kuva mu mwaka 1996. <ref>{{Cite web |date=2016-02-29 |title=Monique Mukaruliza is new Kigali City mayor |url=https://www.newtimes.co.rw/section/read/197529 |access-date=2021-11-13 |website=The New Times {{!}} Rwanda |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Monique Mukaruliza is new Kigali City mayor |url=https://theprepaideconomy.com/post/140213093278/monique-mukaruliza-is-new-kigali-city-mayor |access-date=2021-11-13 |website=The Prepaid Economy: African Edition |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112700/https://theprepaideconomy.com/post/140213093278/monique-mukaruliza-is-new-kigali-city-mayor |url-status=dead }}</ref> Yabaye kandi umuyobozi wa [[Ishyaka FPR-Inkotanyi|FPR]] mu [[Kigali|Mujyi wa Kigali]] <ref>{{Cite web |title=Mukaruliza is the new RPF Chairperson in City of Kigali |url=https://rpfinkotanyi.rw/index.php?id=187&tx_news_pi1%5Bnews%5D=301&tx_news_pi1%5Bcontroller%5D=News&tx_news_pi1%5Baction%5D=detail&cHash=f2d811e2e6c17c72cdd56ebaec161101 |access-date=2021-11-13 |website=rpfinkotanyi.rw}}</ref> kandi yahoze ari Minisitiri wa mbere w’umuryango [[Umuryango w’Ibihugu by’Iburasirazuba bw’Afurika|w’ibihugu by’Afurika y’iburasirazuba]] minisiteri yitwa(MINEAC). <ref>{{Cite web |title=THREE EALA MEMBERS SWORN-IN - EAC Repository |url=http://repository.eac.int/bitstream/handle/11671/365/397-three-eala-members-sworn-in-.pdf?sequence=1&isAllowed=y |url-status=dead |access-date=2022-05-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112253/http://repository.eac.int/bitstream/handle/11671/365/397-three-eala-members-sworn-in-.pdf?sequence=1&isAllowed=y }}</ref> <ref>{{Cite web |date=2013-07-18 |title=EAC minister to focus on implementation of regional projects |url=https://www.newtimes.co.rw/section/read/67580 |access-date=2021-11-13 |website=The New Times {{!}} Rwanda |language=en}}</ref> '''Monique''' yatangiye imirimo nka minisitiri wa MINEAC mu mwaka wa 2008 kugeza ku taliki ya 25 Gashyantare mu mwaka wa 2013. <ref>{{Cite web |title=Rwanda's EAC Minister Sworn in as EALA Member —East African Legislative Assembly |url=https://www.eala.org/index.php/media/view/rwandas-eac-minister-sworn-in-as-eala-member |access-date=2021-11-13 |website=www.eala.org}}</ref> <ref>{{Cite web |title=MFA Press Statement Call On Rwanda President Paul Kagame by Senior Minister Of State For Foreign Aff |url=http://www.mfa.gov.sg/Newsroom/Press-Statements-Transcripts-and-Photos/2008/03/MFA-Press-Statement-Call-On-Rwanda-President-Paul-Kagame-by-Senior-Minister-Of-State-For-Foreign-Aff |access-date=2021-11-13 |website=www.mfa.gov.sg |language=en}}</ref> Mbere yuko agirwa minisitiri muri minisiteri ya MINEAC, '''Mukaruliza''' yari ahagarariye Umuryango w’ubumwe bw’Afurika muri [[Sudani]] kandi yabaye umuyobozi wungirije w’umuyobozi wa komisiyo y'Ubumwe bwa Afurika AU muri Sudani hagati yu mwaka wa 2005 nu mwaka wa 2008. '''<ref>{{Cite web |title=Sudan: AU welcomes inauguration of Darfur transitional authority - Sudan |url=https://reliefweb.int/report/sudan/sudan-au-welcomes-inauguration-darfur-transitional-authority |access-date=2021-11-13 |website=ReliefWeb |language=en}}</ref>''' <ref>{{Cite web |title=Rwanda: La ministre rwandaise Monique Mukaruliza annonce l'adhésion du Sud-Soudan à la Communauté est-africaine — Rwandinfo_FR |url=https://rwandinfo.com/fr/rwanda-la-ministre-rwandaise-monique-mukaruliza-annonce-ladhesion-du-sud-soudan-a-la-communaute-est-africaine/ |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112909/https://rwandinfo.com/fr/rwanda-la-ministre-rwandaise-monique-mukaruliza-annonce-ladhesion-du-sud-soudan-a-la-communaute-est-africaine/ |url-status=dead }}</ref> Yagize kandi uruhare mu ishyirwaho n’ivugurura ryakurikiyeho mu [[Ikigo cy'u Rwanda gishinzwe Imisoro n'Amahoro|kigo cy’imisoro n’u Rwanda]] igihe yakoraga nka komiseri ushinzwe ubuziranenge cyangwa (Ubugenzuzi bw’imbere niterambere mu Gihugu). Afite uburambe muri serivisi z’amabanki kuko yabaye Komiseri w’imisoro yo mu Gihugu, Ushinzwe gusesengura imari muri [[Banki ya Kigali]] hagati yu mwaka wa 1998 nu mwaka wa 2001. <ref>{{Cite web |title=New Kigali mayor briefs |url=https://en.igihe.com/news/new-kigali-mayor-briefs |access-date=2021-11-13 |website=IGIHE |language=en |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112302/https://en.igihe.com/news/new-kigali-mayor-briefs |url-status=dead }}</ref> == Amashakiro == {{Reflist}} [[Ikiciro:Umugore]] [[Ikiciro:Politiki y'urwanda]] 4bozggbdlojy1lz8na89g1t25r48dt0 Rugigana Evariste 0 17431 134709 132527 2026-09-08T14:19:44Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134709 wikitext text/x-wiki  '''Rugigana Evariste''' ( yavutse ku ya 17 Mata 1982 ) ni [[Abanyarwanda|umunyarwanda]], akaba impuguke mu bukungu akaba ari umunyapolitiki . Kuva ku ya 3 Nzeri 2023, Evariste yabaye umuyobozi mukuru w'ikigo gishinzwe kugenzura ibikorwa rusange by'u Rwanda ( RURA ). ni Itegeko [[Rwanda|ry’u Rwanda]] n ° 09/2013 ryo ku wa 01/03/2013 kugenzura ibikorwa rusange birimo gushyiraho umurongo ngenderwaho wo gushyira mu bikorwa amategeko n'amabwiriza akurikizwa no kwemeza ko ibikorwa rusange byubahirizwa n'ibiteganywa n'amategeko n'amabwiriza agenga amategeko agenga mirenge muburyo bufite intego, buboneye kandi butavangura. <ref>https://www.ohchr.org/sites/default/files/Documents/Issues/CulturalRights/ConsultationImpactAdvertising/Rwanda_NHRI.pdf</ref> <ref name=":0">{{Cite web |last=Ashimwe |first=Edwin |date=2023-09-04 |title=Kagame appoints new Western Province governor, heads of govt institutions |url=https://www.newtimes.co.rw/article/10499/news/politics/kagame-appoints-new-western-province-governor-heads-of-govt-institutions |access-date=2023-09-16 |website=The New Times |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Adigun |first=Olalekan |date=2023-09-05 |title=President Kagame Announces Appointments of Western Province Governor and Government Institution Heads |url=https://bnn.network/politics/president-kagame-announces-appointments-of-western-province-governor-and-government-institution-heads/ |access-date=2023-09-16 |website=BNN Breaking |language=en-US |archive-date=2023-09-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230905064755/https://bnn.network/politics/president-kagame-announces-appointments-of-western-province-governor-and-government-institution-heads/ |url-status=dead }}</ref> Mbere yo gushyirwaho yabaye umuyobozi w’inama [[Inama y’Abaminisitiri|y’abaminisitiri mu Rwanda]] ku biro bya Minisitiri w’intebe, [[Édouard Ngirente|Edouard Ngirente]] kuva muri Mata 2018 kugeza muri Nzeri 2023. <ref>{{Cite web |date=April 10, 2018 |title=New Prime Minister's Office appointees take office |url=https://en.igihe.com/news/new-prime-minister-s-office-appointees-take |access-date=September 16, 2023 |website=Igihe.com |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026071536/https://en.igihe.com/news/new-prime-minister-s-office-appointees-take |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=Tabaro |first=Jean de la Croix |date=2018-04-06 |title=President Kagame Reshuffles Cabinet |url=https://www.ktpress.rw/2018/04/president-kagame-reshuffles-cabinet/ |access-date=2023-09-16 |website=KT PRESS |language=en-US}}</ref> [[Category:Articles with hCards]] == Ubuzima bwambere n'uburere == Evariste yavutse ku ya 17 Mata 1982 i Mbarara, mu burengerazuba bwa [[Ubugande|Uganda]] . Nyuma yo kwiga amashuri abanza aho Evariste yinjiye mu ishuri ryisumbuye rya Makerere arangiza impamyabumenyi y'amashuri yisumbuye. Nyuma yinjiye muri kaminuza ya Makerere, [[Ubugande|muri Uganda]] aho yarangirije afite impamyabumenyi ihanitse mu by'ubukungu yakuye muri icyo kigo mu 2006. Mu mwaka wa 2011, Evariste yongeye kwiyandikisha mu mpamyabumenyi y'icyiciro cya kabiri cya kaminuza mu igenamigambi ry'imicungire n'imicungire y'ishuri rya Maastricht School of Management, [[Ubuholandi|mu Buholandi]], arangiza muri uwo mwaka. Mu 2013, yabonye impamyabumenyi ihanitse mu by'ubukungu yakuye mu kigo cy'igihugu gishinzwe impamyabumenyi ya Politiki, Tokiyo, mu [[Ubuyapani|Buyapani]]. <ref>{{Cite web |last=Kagire |first=Edmund |date=2023-09-04 |title=New Appointments: Western Province, RURA, Water & Energy Utilities Get New Heads |url=https://www.ktpress.rw/2023/09/new-appointments-western-province-rura-water-energy-utilities-get-new-heads/ |access-date=2023-09-16 |website=KT PRESS |language=en-US}}</ref> == Umwuga == Evariste yatangiye umwuga we wungirije umwarimu muri [[Kaminuza y'u Rwanda|kaminuza yu Rwanda]] muri 2007. Mu 2009 yimukiye kuba umuyobozi ushinzwe imisoro mu [[Ikigo cy'u Rwanda gishinzwe Imisoro n'Amahoro|Rwanda Revenue Authority]] kugeza muri 2010. Mu mwaka wa 2010, Evariste yagizwe umusesenguzi wa politiki y’ubukungu mu biro by’u Rwanda bya Minisitiri w’intebe [[Bernard Makuza]] kugeza mu Kwakira 2013, yazamuwe mu ntera n’inama y’abaminisitiri y’u Rwanda muri 2014 kugira ngo abere umujyanama w’ubukungu wa Minisitiri w’intebe icyo gihe Pierre Damien Habumuremyi hanyuma nyuma Anastase Murekezi kugeza muri Kamena 2016. <ref>{{Cite web |last=Remy |first=Dusingizimana |title=Perezida Kagame yashyizeho Guverineri mushya w'Intara y'Iburengerazuba n'abayobozi b'ibigo bikomeye mu Rwanda |url=https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/politiki/article/perezida-kagame-yashyizeho-guverineri-mushya-w-intara-y-iburengerazuba-n |access-date=2023-09-17 |website=Umuryango.rw |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Siborurema |title=Ibyemezo by'inama y'abaminisitiri yo kuwa gatanu tariki ya 10 Kanama 2012 {{!}} Rwandinfo-Kinyarwanda |url=https://rwandinfo.com/kinya/ibyemezo-byinama-yabaminisitiri-yo-kuwa-gatanu-tariki-ya-10-kanama-2012/ |access-date=2023-09-17 |language=en-US |archive-date=2023-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026071531/https://rwandinfo.com/kinya/ibyemezo-byinama-yabaminisitiri-yo-kuwa-gatanu-tariki-ya-10-kanama-2012/ |url-status=dead }}</ref> Evariste yakoze muri USAID umwaka umwe kuva muri Kamena 2016 kugeza Gicurasi 2017 nk'uhagarariye igihugu cy'u Rwanda muri Afurika y'Iburasirazuba Ubucuruzi n'ishoramari Hub, umushinga w’ibendera rya [[Leta Zunze Ubumwe z’Amerika|leta zunze ubumwe za Amerika]] ( 2014–2019 ) muri gahunda ya perezida w’ubucuruzi muri Afurika, wagize uruhare mu kuzamura ubucuruzi bw’Amerika na Afurika ndetse ishoramari, kwishyira hamwe kwakarere, no guhangana.<ref>{{Cite web |title=USAID East Africa Trade and Investment Hub {{!}} Trade for Development News |url=https://trade4devnews.enhancedif.org/en/usaid-east-africa-trade-and-investment-hub |access-date=2023-09-17 |website=trade4devnews.enhancedif.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-07-05 |title=East Africa exports to the US hit $1bn in the year to September 2018 |url=https://www.theeastafrican.co.ke/tea/business/east-africa-exports-to-the-us-hit-1bn-in-the-year-to-september-2018--1409510 |access-date=2023-09-17 |website=The East African |language=en |archive-date=2023-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026071525/https://www.theeastafrican.co.ke/tea/business/east-africa-exports-to-the-us-hit-1bn-in-the-year-to-september-2018--1409510 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Jackson |first=Tom |date=2017-10-12 |title=GroFin secures $10m USAID grant to back East African agribusinesses |url=https://disrupt-africa.com/2017/10/12/grofin-secures-10m-usaid-grant-to-back-east-african-agribusinesses/ |access-date=2023-09-17 |website=Disrupt Africa |language=en-GB}}</ref> Muri Kamena 2017 , Evariste yagarutse ku biro bya minisitiri w’intebe, akora nk'umujyanama mukuru mu by'ubukungu mbere yuko ashyirwaho na perezida [[Paul Kagame]] muri Mata 2018 nk'umuyobozi w’ibikorwa [[Inama y’Abaminisitiri|by’inama y’abaminisitiri]] mu Rwanda mu biro bya Minisitiri w’intebe [[Édouard Ngirente|Edouard Ngirente]], akora kugeza muri Nzeri 2023. <ref>{{Cite web |date=2023-09-04 |title=BREAKING: Perezida Kagame yashyize abayobozi mu myanya itandukanye |url=https://radiotv10.rw/perezida-kagame-yashyize-abayobozi-mu-myanya-itandukanye/ |access-date=2023-09-17 |website=RADIOTV10 |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2023-07-18 |title=Prime Minister Nabbanja meets her Rwandan counterpart Dr Edouard Ngirente – Pearl Fm Uganda |url=https://pearlfmuganda.com/prime-minister-nabbanja-meets-her-rwandan-counterpart-dr-edouard-ngirente/ |access-date=2023-09-17 |language=en-US |archive-date=2023-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026071525/https://pearlfmuganda.com/prime-minister-nabbanja-meets-her-rwandan-counterpart-dr-edouard-ngirente/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Amb.Gatete Claver yagizwe Minisitiri w'Ibikorwa Remezo asimbura Musoni James - Inyarwanda.com |url=https://inyarwanda.com/inkuru/81354/abayobozi-81354.html |access-date=2023-09-16 |website=inyarwanda.com |language=en}}</ref> Ku ya 3 Nzeri 2023, Evariste yongeye kugenwa na perezida [[Paul Kagame]] nk'umuyobozi mukuru w'ikigo gishinzwe kugenzura ibikorwa rusange by’u Rwanda (RURA), ikigo mpuzamahanga gishinzwe kugenzura ibikorwa bya guverinoma y'u Rwanda ku rwego mpuzamahanga mu bijyanye na ICT, serivisi z’amaposita, ingufu, amazi, isuku, [[Transport mu Rwanda|ubwikorezi]], Kurinda Imirase . <ref name=":0"/> <ref>{{Cite web |title=Rwanda Utilities Regulatory Authority (RURA) guidelines – Policies |url=https://www.iea.org/policies/7995-rwanda-utilities-regulatory-authority-rura-guidelines |access-date=2023-09-17 |website=IEA |language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Jd |first=Tuyizere |date=2023-09-26 |title=Twakoraga nk'abashaka amafaranga gusa: Umuyobozi wa RURA - Bwiza.com |url=https://bwiza.com/?Twakoraga-nk-abashaka-amafaranga-gusa-Umuyobozi-wa-RURA |access-date=2023-09-26 |website=bwiza.com |language=en-US}}</ref> Ni umwe mu bagize Inama Nyobozi y’ishyirahamwe rishinzwe kugenzura ingufu muri Afurika y’iburasirazuba ( EREA ). <ref>{{Cite web |title=Executive Council |url=https://energyregulators.org/executive-committee/ |access-date=2023-09-22 |language=en-GB}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [https://web.archive.org/web/20231026071526/https://www.rura.rw/index.php?id=23 RURA] * Ishyirahamwe rishinzwe ingufu muri Afrika yuburasirazuba == Reba == <references /> [[Ikiciro:Umuyobozi]] ft1vl0uy9l2glak4grwuuajwv6h0w7p The Action Foundation-TAF 0 17749 134716 130842 2026-09-08T16:23:40Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134716 wikitext text/x-wiki '''The Action Foundation (TAF)''' ni umuryango uyobowe n’abaturage wanditswe muri [[Kenya]] ukora ibishoboka byose kugira ngo ukumirwa, ivangura, n’ihohoterwa rikorerwa abana, [[Umugore|abagore]], n’abakobwa bafite ubumuga mu miryango itishoboye.<ref>{{Cite web |url=https://theactionfoundationkenya.org/ |title=Archive copy |access-date=2024-01-23 |archive-date=2023-11-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231117070635/https://theactionfoundationkenya.org/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://absfoundation.org/grants/disability-inclusion/the-action-foundation/</ref><ref>{{Cite web |url=https://philanthropycircuit.org/features/the-action-foundation-creating-societal-impact-via-creative-empowerment-for-disabled-women-and-girls/ |title=Archive copy |access-date=2024-01-23 |archive-date=2024-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240123125905/https://philanthropycircuit.org/features/the-action-foundation-creating-societal-impact-via-creative-empowerment-for-disabled-women-and-girls/ |url-status=dead }}</ref> == Intego == Gukora kugirango ugere kure cyane kugutanga serivisi n'amahirwe mugukorana n'abarezi b'abafite ubumuga hamwe n'abaturage babakikije. Ibi bifasha ayo matsinda atishoboye kwiyubakira ubuzima bwiza, gukura imbaraga, no gutsimbataza impinduka zirambye.<ref>https://www.idealist.org/en/nonprofit/bce22742edc94a83b286f6ccf5db54d9-the-action-foundation-nairobi</ref><ref>https://www.segalfamilyfoundation.org/portfolio-items/actionfoundation/</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.masanawaafrika.org/grantee/the-action-foundation |title=Archive copy |access-date=2024-01-23 |archive-date=2024-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240123125904/https://www.masanawaafrika.org/grantee/the-action-foundation |url-status=dead }}</ref> == Inshingano == Ni ukubaka imiryango ihuriweho kandi ihamye aho abana, abagore, nabakobwa bafite ubumuga bashobora gutera imbere. Turatekereza [[Afurika]] yuzuye aho abana, abagore, nabakobwa bafite ubumuga bashobora kumenya ubushobozi bwabo. Mu myaka yashize, TAF yahinduye ibikorwa byayo ku bagenerwabikorwa binyuze mu bikorwa by’abaturage, guhanga udushya, no guhanga ibikorwa hamwe nitsinda rigamije.<ref>https://www.oneworldchildrensfund.org/updates/2020/7/1/the-action-foundation-kenya</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.amplifygirls.org/media/the-action-foundation-communities-driving-change-for-the-inclusivity-for-children-with-disabilities |title=Archive copy |access-date=2024-01-23 |archive-date=2024-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240123125904/https://www.amplifygirls.org/media/the-action-foundation-communities-driving-change-for-the-inclusivity-for-children-with-disabilities |url-status=dead }}</ref> == Amateka == Action Foundation ikorera mu midugudu minini idasanzwe ya [[Nairobi]], [[umurwa]] mukuru wa [[Kenya]], ni ukuvuga Kibera, Mukuru, Mathare, na Kawangware, kandi ifatanya n'amashuri n'abaturage bo mu turere umunani twose muri Kenya.<ref>{{Cite web |url=https://smartmile.eu/the-action-foundation/ |title=Archive copy |access-date=2024-01-23 |archive-date=2024-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240123125904/https://smartmile.eu/the-action-foundation/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.educationaboveall.org/our-partners/action-foundation</ref> == Indanganturo == <references /> [[Ikiciro:Kenya]] [[Ikiciro:Isi]] [[Ikiciro:Ubumuga]] [[Ikiciro:Uburenganzira bwa muntu]] [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Africa knowledge initiative]] giwb810tr1uzh2opbfh03k6sic00hq0 Sharangabo Mbabazi Philbert Aimé 0 19410 134711 118766 2026-09-08T15:11:44Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134711 wikitext text/x-wiki '''Sharangabo Mbabazi Philbert Aimé''' ( yavutse muri 1990 ), ni umukinnyi wa firimi ukomoka mu [[Rwanda]] . <ref>{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo at IFFR |url=https://iffr.com/en/persons/philbert-aim%C3%A9-mbabazi-sharangabo |access-date=14 October 2020 |publisher=IFFR |archive-date=8 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211108201407/https://iffr.com/en/persons/philbert-aim%C3%A9-mbabazi-sharangabo |url-status=dead }}</ref> Yakoze firimi ngufi zamamaye cyane zirimo, ''Abibohoza'', ''Imirongo'' na ''Nabonye Ibintu Byanjye Ibumoso'' . <ref>{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo biography |url=https://www.swissfilms.ch/en/film_search/filmdetails/-/id_person/D65B483687DD431EBF8BF24262B0FD36 |access-date=14 October 2020 |publisher=swissfilms}}</ref> == Ubuzima bwite == Philbert Aimé Mbabazi yavutse 1990 mu [[Kigali]], mu Rwanda. == Umwuga == Mbabazi yabonye impamyabumenyi y'icyiciro cya kabiri cya kaminuza mu ishami rya sinema yakuye muri kaminuza y’ubuhanzi n’ubushakashatsi i Geneve (UMUTWE - Genève, Haute école d'art et de design) i Geneve . <ref name="fusovideoarte">{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo: Rwanda |url=https://fusovideoarte.com/en/profile/philbert-aime-mbabazi-sharangabo/ |access-date=14 October 2020 |publisher=fusovideoarte |archive-date=1 December 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201201020355/https://fusovideoarte.com/en/profile/philbert-aime-mbabazi-sharangabo/ |url-status=dead }}</ref> Mugihe cyishuri, yakoze firime ebyiri ''The Liberators'' na ''Versus'' . Filime zombi zerekanwe mu birori byinshi bya firime harimo Vision du Réel Nyon, Internationale Kurzfilmtage Winterthur, Tampere, Oberhausen na Uppsala Festival Festival. <ref name="torinofilmlab">{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo: Scriptwriter, Film Director |url=http://www.torinofilmlab.it/people/6566-philbert-aime-mbabazi-sharangabo |access-date=14 October 2020 |publisher=Torino Film Lab}}</ref> Amaze kubona impamyabumenyi muri 2017, yasubiye mu Rwanda. Muri 2019, yayoboye filime ngufi ''Nabonye Ibintu byanjye n'ibumoso'' yatsindiye igihembo kinini mu iserukiramuco mpuzamahanga rya firime rya Oberhausen . Iyi filime yerekanwe mu iserukiramuco rya firime rirenga 20 nk'Iserukiramuco mpuzamahanga rya Filimi rya Rotterdam, International Kurzfilmtage Winterthur, Go Short Nijmegen, Indie Lisboa na ISFF Hamburg, FIFF Namur n'ibindi <ref name="torinofilmlab"/> <ref>{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo: (Rwanda / Switzerland) |url=https://www.locarnofestival.ch/pardo/Locarno-Young/Locarno-Academy/critics-academy/past-editions/Critics-2019/philbert-aime-mbabazi.html |access-date=14 October 2020 |publisher=Locarno Festival |archive-date=19 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201019133915/https://www.locarnofestival.ch/pardo/Locarno-Young/Locarno-Academy/critics-academy/past-editions/Critics-2019/philbert-aime-mbabazi.html |url-status=dead }}</ref> Yatangije isosiyete ikora firime yitwa 'Imitana Productions' ifite icyicaro i Kigali, mu Rwanda. Nyuma yaje gukora filime ye yambere yumukobwa ''Republika'' ( Spectrum ). <ref name="torinofilmlab"/> <ref name="fusovideoarte"/> == Amashusho == {| class="wikitable" !Umwaka ! Filime ! Uruhare ! Ubwoko ! |- | 2012 | ''Ruhago'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2012 | ''Ruhago Destiny FM'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2014 | ''Umujyi'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2014 | ''Akaliza Keza'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2014 | ''Umujyi wa Mageragere'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2016 | ''Gutegereza'' | Umuyobozi | Filime ngufi | |- | 2016 | ''Abibohoza'' | Umuyobozi, umwanditsi, umwanditsi, producer, amajwi avanze | Filime ngufi | |- | 2016 | ''Ibinyuranye'' | Umuyobozi, umwanditsi, umwanditsi, casting, produce, kuvanga amajwi | Filime ngufi | |- | 2018 | ''Keza Lyn'' | Umuyobozi, umwanditsi, produce | Filime ngufi | <ref>{{Cite web |title=Philbert Aimé Mbabazi Sharangabo, Keza Lyn : École du soir: Six Films, from Rwanda and Beyond |url=https://www.e-flux.com/video/330918/philbert-aim-mbabazi-sharangabo-nbsp-keza-lyn/ |access-date=14 October 2020 |publisher=e-flux}}</ref> |- | 2018 | ''Nabonye Ibintu Byanjye Nsigaye'' | Umuyobozi, umwanditsi, gukina | Filime ngufi | <ref>{{Cite web |title=I Got My Things And Left |url=http://www.maaff.net/i-got-my-things-and-left-2/ |access-date=14 October 2020 |publisher=maaff |archive-date=1 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201001190445/http://www.maaff.net/i-got-my-things-and-left-2/ |url-status=dead }}</ref> |- | 2020 | ''Igikombe cy'amafi'' | Produce | Filime ngufi | |} == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Ubu]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Filime nyarwanda]] 18404uojk6mul0oop22c8ojcgeqm9hk Ibiganiro:Akarere ka Kayonza 1 19577 134713 118853 2026-09-08T15:51:45Z ~2026-48589-81 18881 /* Itorero uryange kayonza */ new section 134713 wikitext text/x-wiki == Muraho neza nitwa Ntawuhiganayo innocent ntuye mukarange ndi umusizi ndi umunyamateka y'Urwanda nagirango bishoboka muzadushyirireho gahunda y'Uburyo bwoguteza imbere abasizi bitwo ikinyarwanda n'Umuco wacu ugakomeza gusagamba ubu mfite abana nigisha ubusizi 'Nubuvanganzo ibyivugo amahamba kuyobora ubukwe MC no kubyina amaraba nibindi mudufashije twazateza iimbere akarere kacu nimero yange ni 0780449881 murakoze == [[Ibidasanzwe:Contributions/2A0D:3344:128B:2810:6892:2544:3B68:8C40|2A0D:3344:128B:2810:6892:2544:3B68:8C40]] 07:36, 28 Ugushyingo 2024 (UTC) == Itorero uryange kayonza == Uruyange ni itorero ribungabunga umuco amateka by'Urwanda [[Ibidasanzwe:Contributions/~2026-48589-81|~2026-48589-81]] ([[Ibiganiro by'umukoresha:~2026-48589-81|talk]]) 15:51, 8 Nzeri 2026 (UTC) stom8dhnbrp6113r0v3guiclykpis3m 134714 134713 2026-09-08T15:57:37Z ~2026-48589-81 18881 /* URUYANGE */ new section 134714 wikitext text/x-wiki == Muraho neza nitwa Ntawuhiganayo innocent ntuye mukarange ndi umusizi ndi umunyamateka y'Urwanda nagirango bishoboka muzadushyirireho gahunda y'Uburyo bwoguteza imbere abasizi bitwo ikinyarwanda n'Umuco wacu ugakomeza gusagamba ubu mfite abana nigisha ubusizi 'Nubuvanganzo ibyivugo amahamba kuyobora ubukwe MC no kubyina amaraba nibindi mudufashije twazateza iimbere akarere kacu nimero yange ni 0780449881 murakoze == [[Ibidasanzwe:Contributions/2A0D:3344:128B:2810:6892:2544:3B68:8C40|2A0D:3344:128B:2810:6892:2544:3B68:8C40]] 07:36, 28 Ugushyingo 2024 (UTC) == Itorero uryange kayonza == Uruyange ni itorero ribungabunga umuco amateka by'Urwanda [[Ibidasanzwe:Contributions/~2026-48589-81|~2026-48589-81]] ([[Ibiganiro by'umukoresha:~2026-48589-81|talk]]) 15:51, 8 Nzeri 2026 (UTC) == URUYANGE == Itorero uruyange Rikeneye Amaboko Mbese abaritera inkunga naryo rigakura Rigasagamba Rigakomeza Kwanda kandi n'urwanda rukaguma Gukuza umuco warwo hari Umugireneza wadufasha yaduhamagara kuri 0780449881 ni Innocent NTAWUHIGANAYO URUYANGE rukorera MU KARERE KA KAYONZA MUKARANGE BWIZA KINYEMERA KUCYIGO CY'AMASHYURI CYITWA PRD FUTURE ACADEMY KAYONZA MURAKOZE CYANE!! [[Ibidasanzwe:Contributions/~2026-48589-81|~2026-48589-81]] ([[Ibiganiro by'umukoresha:~2026-48589-81|talk]]) 15:57, 8 Nzeri 2026 (UTC) ayf4un5s0gwpyyn07x6gpyo73fgwmg1 Umuzinga 0 19860 134719 132828 2026-09-08T18:22:22Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134719 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Umutiba.jpg|thumb|Umuzinga]] '''Umuzinga''' ni igikoresho cya [[Ikinyarwanda|kinyarwanda]] kuva kera aho kiba kiboshye nkimeze nk'igitebo ariko gifunze hose, nkikaba gifite gifite utwenge tubiri twitwa [[AMASO|amaso]], aho inzuki zisohokera cyangwa zikinjira.<ref>{{Cite web |url=https://bwiza.rw/ibyiza-10-byo-gukoresha-ubuki-ku-mikorere-y-umubiri-no-ku-buzima-muri-rusange/ |title=Archive copy |access-date=2025-03-12 |archive-date=2025-03-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250312124608/https://bwiza.rw/ibyiza-10-byo-gukoresha-ubuki-ku-mikorere-y-umubiri-no-ku-buzima-muri-rusange/ |url-status=dead }}</ref> == Umuzinga == Umuzinga ubundi bawumanika mu biti kugirango inzuki zize zinjyemo, ariko cyane cyane mu giti cy'umuvumu. umuzinga ukaba ukoze mu mu biti bitandukanye harimo umbatura, imbingo, imigano, umuhurura n'ibindi . == Amashakiro == [[Ikiciro:Umuco]] [[Ikiciro:Umuco w' U Rwanda]] [[Ikiciro:Rwanda]] im5eov4bql7vmvi4cxkcf4x9y189iix Ubumuga muri Macau 0 20797 134718 133481 2026-09-08T17:21:31Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134718 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Macau_LRT_Wheelchair_Restraint.jpg|thumb|Ahantu hateganyirijwe intebe z’imikandara mu Macau LRT]] '''Ubumuga muri Macau''' bivuga ibibazo bifitanye isano nabafite [[ubumuga]] i [[Makawo|Macau]], [[Ubushinwa|mu Bushinwa]] . == Amategeko == [[Ubushinwa]], harimo na [[Makawo|Macau]], bwashyize umukono ku masezerano y’uburenganzira bw’abafite ubumuga . Amategeko ya Macau avuga ko kubuza ivangura rishingiye ku bumuga mu burezi, ku kazi, mu kwivuza cyangwa kugera ku zindi serivisi rusange. <ref>{{Cite web |title=Macau &#124; Culture, Facts & Travel &#124; - CountryReports |url=http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |access-date=2025-10-08 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725063320/http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |url-status=dead }}</ref> == Bije == Guhuza no gutera inkunga gahunda zifasha abaturage bafite ubumuga bashinzwe na Biro ishinzwe imibereho myiza. <ref>{{Cite web |title=Macau &#124; Culture, Facts & Travel &#124; - CountryReports |url=http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |access-date=2025-10-08 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725063320/http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |url-status=dead }}</ref> === Inyungu === Ku ya 11 Ukwakira 2017, guverinoma yongereye umubare w'inkunga ebyiri z’abafite ubumuga ku baturage bahoraho hiyongereyeho 6.67% ku nkunga isanzwe y’ubumuga na 7.14% ku nkunga idasanzwe y’ubumuga. <ref>{{Cite web |date=12 October 2015 |title=Government increases disability subsidies &#124; Macau Business |url=http://www.macaubusiness.com/government-increases-disability-subsidies-2/ |access-date=8 October 2025 |archive-date=3 December 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251203165029/https://www.macaubusiness.com/government-increases-disability-subsidies-2/ |url-status=dead }}</ref> == Ibikoresho rusange == === Ubwikorezi === Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Macau n’ibibuga by’imodoka z’amato biragerwaho n’abantu bafite ubumuga bafashijwe n’abakozi. Ibiro bishinzwe imibereho myiza itanga kandi ingendo zitishyurwa zijya ku bitaro n’ibigo by’ubuvuzi hifashishijwe bisi ya Rehabilitation. Gutwara abantu na serivisi z'ubukerarugendo ku bamugaye nazo ziraboneka na Macau Barrier Ubukerarugendo bwubuntu. Abanyamaguru muri rusange bafite ibimenyetso byumvikana kandi bazamutse-bakandagira. Aho abantu bafite ubumuga bashobora guhagarara hateganywa '''ahantu hatandukanye mu''' '''bibuga by’imodoka''' rusange. <ref>{{Cite web |title=Macau &#124; Culture, Facts & Travel &#124; - CountryReports |url=http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |access-date=2025-10-08 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725063320/http://www.countryreports.org/travel/Macau/accessibility.htm |url-status=dead }}</ref> == Reba kandi == * Ubuvuzi muri Macau == Reba == {{Reflist}}{{Disability by country}} 5u1jmmweup6fdquqeu81ik6aqzpewnl Tekno 0 21328 134715 134676 2026-09-08T16:11:26Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134715 wikitext text/x-wiki {{Infobox Musical Artist | name = Tekno | image = Tekno.jpg | image_size = | landscape = <!-- yes, if wide image, otherwise leave blank --> | alt = | caption = Alhaji Tekno chilling at home | birth_name = Augustine Miles Kelechi Okechukwu | alias = {{flatlist| *Golden Boy of Africa *Slim Daddy *Alhaji Tekno }} | birth_date = {{birth date and age|1992|12|17|df=yes}} | birth_place = [[Bauchi (city)|Bauchi]], [[Bauchi State]], Nigeria | origin = <!-- Origin field is not for biological origin --> | death_date = <!-- {{death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (death date 1st) --> | genre = {{flatlist| *[[Afrobeats]] *[[Hip hop music|hip-hop]] *[[R&B]]}} | occupation = {{hlist|Singer|songwriter|producer}} | instrument = {{flatlist| *Vocals *[[Musical keyboard|keyboard]] }} | years_active = 2012–present | label = *[[Island Records|Island]] (Former) *[[Universal Music Group|Universal]] (Former) *Cartel (Current) *Made Men Music Group (Former) *K-Money Entertainment (Former) | associated_acts = * [[Ice Prince]] * [[Davido]] * [[Lola Rae]] * [[Tiwa Savage]] * [[Zlatan]]. * [[Flavour N'abania]] * [[Timaya]] * [[Phyno]] }} Augustine Miles Kelechi Okechukwu (wavutse ku wa 17 Ukuboza 1992), uzwi cyane ku izina rya '''Tekno''', ni umuririmbyi, umwanditsi w’indirimbo ndetse n’utunganya imiziki wo muri Nijeriya. <ref name="ecomium">{{Cite web |last=Fayemi |first=Daniel |date=9 November 2013 |title=I snubbed Jim Iyke, others to join Iyanya's Triple MG, TEKNO reveals |url=http://www.encomium.ng/i-snubbed-jim-iyke-others-to-join-iyanyas-triple-mg-tekno-reveals/ |access-date=15 February 2016 |website=Ecomium Weekly |archive-date=24 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160224040852/http://encomium.ng/i-snubbed-jim-iyke-others-to-join-iyanyas-triple-mg-tekno-reveals/ |url-status=dead }}</ref> Indirimbo ye “Enjoy” niyo film yuruhererekana inyura kuri TV Winning Emmy Ted Lasso (Igice cya gatatu n'igice cya karindwi). == Amavu n'amavuko == Kelechi akomoka mu karere ka Ivo, Intara ya Ebonyi, mu majyepfo y'uburasirazuba bwa [[Nijeriya]] . <ref name="onlinedailys.com">{{Cite web |date=4 November 2015 |title=TOP NIGERIAN MUSICIANS FROM EBONYI Online Dailies |url=http://www.onlinedailys.com/top-nigeria-musicians-ebonyi-state/ |access-date=19 December 2017 |archive-date=22 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171222051727/http://www.onlinedailys.com/top-nigeria-musicians-ebonyi-state/ |url-status=dead }}</ref> Yavukiye muri Leta ya Bauchi mu muryango w'abana batandatu - abahungu batanu n'umukobwa umwe. <ref>{{Cite web |last=O.S |first=Sherif |date=12 June 2016 |title=Tekno Miles Biography Net worth Age Date of Birth |url=https://naijaquest.com/tekno-miles-biography-and-songs/ |access-date=22 December 2017}}</ref> ] <ref>{{Cite web |last=Detect |first=Mind |date=12 November 2022 |title=Tekno Miles Net worth, Biography & More |url=https://www.detectmind.com/tekno-miles-net-worth-biography-age-height-girlfriend-career-songs-more/ |access-date=22 October 2022 |archive-date=22 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230922020616/https://www.detectmind.com/tekno-miles-net-worth-biography-age-height-girlfriend-career-songs-more/ |url-status=dead }}</ref>​​[[Abuja|​]]​Yakuriye mu bice bitandukanye by’igihugu birimo '''Nasarawa State''', '''Kaduna''' ([[umurwa]] mukuru wa Kaduna State), ndetse na '''Abuja''' (umurwa mukuru w’Igihugu cya Nijeriya), kubera ko se yakoraga mu gisirikare cya Nijeriya <ref name="pulse">{{Cite web |last=Okafor |first=Onnaedo |date=23 October 2014 |title=Tekno Miles: 10 Minutes With The 'Dance' Crooner |url=http://www.pulse.ng/celebrities/tekno-miles-10-minutes-with-the-dance-crooner-id3217446.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160224030316/http://pulse.ng/celebrities/tekno-miles-10-minutes-with-the-dance-crooner-id3217446.html |archive-date=24 February 2016 |access-date=15 February 2016 |website=Pulse Nigeria}}</ref> Tekno Miles afite imyaka 8, yiyandikishije mu ishuri ry’umuziki aho yize kandi akaba n'umuhanga wo gucuranga piyano na gitari. <ref name="pulse" /> Ni umuvandimwe mukuru wundi [[Umuhanzi Kamariza|muhanzi]] muri nijeriya witwa spotless <ref>{{Cite web |date=21 April 2017 |title=Meet Spotless, Tekno's younger brother who avoids him because of his success |url=https://www.pulse.ng/tekno-meet-spotless-teknos-younger-brother-who-avoids-him-because-of-his-success/rktvc93 |access-date=6 September 2019 |website=www.pulse.ng |language=en-US |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130102905/https://www.pulse.ng/tekno-meet-spotless-teknos-younger-brother-who-avoids-him-because-of-his-success/rktvc93 |url-status=dead }}{{Dead link|date=August 2025|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> == Umwuga wa muzika == Tekno Miles niwe wambere wasinyishijwe na K-Money Entertainment. Indirimbo ye yise "Holiday",yasohowe ku izina rya Imprint, kandi irimo '''ijwi ry’umuhanzi w’icyamamare [[Davido]]''', "Holiday" yakiriwe neza kandi Ibona amajwi menshi. <ref>{{Cite news |date=18 April 2013 |title=PREMIERE: Tekno ft Davido – Holiday (Prod by Gospel) |url=http://www.notjustok.com/2013/04/18/premiere-tekno-ft-davido-holiday-prod-by-gospelondebeatz/ |access-date=15 February 2016 |work=[[NotJustOk]]}}</ref> Mu mwaka wa 2012, Tekno Miles yagaragaye n’umunyarwenya uzwi cyane wo muri Nijeriya witwa Julius Agwu mu birori byabereye i Abuja, nyuma yuko Tekno Miles yakiriye amashyi menshi nyuma yo gukora indirimbo yise "Onye Ne Kwu", remix ye yise "Oleku". Muri ibyo birori niho yahuye na Iyanya na Ubi Franklin, umuyobozi wa Made Men Music Group maze baba inshuti. Ubi na Iyanya amaherezo bashishikarije Tekno Miles kwimukira i [[:en:Lagos|Lagos]] kugirango ateze imbere umwuga we wa muzika. Ku ya 5 Ukwakira 2013, yasinyanye amasezerano yo gufata amajwi na Made Men Music Group ''(MMMG)'', <ref>{{Cite web |date=18 December 2013 |title=Made Men Music Group Officially Sign Tekno On His Birthday |url=http://www.informationng.com/2013/12/made-men-music-group-officially-sign-tekno-on-his-birthday.html |access-date=15 February 2016 |website=Information Nigeria}}</ref> aho yasohoye indirimbo nka "Dance" na "Anything". Aba baseribateri bamuhesheje igihembo mu cyiciro cya "Best New act of the Year" mu birori byo kwidagadura muri Nigeria 2014 . <ref>{{Cite news |last=Abimboye |first=Micheal |date=31 May 2014 |title=Pop duo, Skuki, reject Nigerian Entertainment Awards nomination |url=http://www.premiumtimesng.com/arts-entertainment/161770-pop-duo-skuki-reject-nigerian-entertainment-awards-nomination.html |access-date=15 February 2016 |work=[[Premium Times]]}}</ref> Ku ya 18 Kamena 2015, Tekno Miles yasohoye indirimbo ye yise "Duro", yakozwe na DJ Coublon . "Duro" yakiriwe neza haba muri Afurika ndetse no muri Amerika. <ref>{{Cite web |title=Will Tekno Be the Next Nigerian Pop Star to Break In North America? |url=http://www.billboard.com/articles/news/7736653/tekno-pana-interview |access-date=10 September 2017 |website=billboard.com}}</ref> Remix yagaragayemo [[:en:Phyno|Phyno]] na [[:en:Flavour_(musician)|Flavour N'abania]] yasohotse ku ya <ref>{{Cite web |date=5 September 2015 |title=Afrobeats Chart: Top 10 (September 2015) |url=http://www.capitalxtra.com/radio/afrobeats/chart/september-2015/ |access-date=15 February 2016 |website=[[Capital XTRA]]}}</ref> <ref>{{Cite web |date=16 November 2015 |title=REVIEW: Wizkid – Final (Baba Nla) + Tekno – Duro (Remix) ft. Flavour & Phyno |url=http://www.videowheels.tv/review-wizkid-final-baba-nla-tekno-duro-remix-ft-flavour-phyno/ |access-date=15 February 2016 |publisher=Video Wheels |archive-date=23 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160223075129/http://www.videowheels.tv/review-wizkid-final-baba-nla-tekno-duro-remix-ft-flavour-phyno/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Song Review: Tekno – Duro |url=https://www.adimsongs.com/music/tekno-duro/ |access-date=23 April 2022 |publisher=Adimsongs |archive-date=19 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220519030138/https://www.adimsongs.com/music/tekno-duro/ |url-status=dead }}</ref> Indirimbo yakozwe na DJ Coublon hamwe na video iyobowe na AJE Filmworks. Ku <ref>{{Cite news |date=3 December 2015 |title=VIDEO: Tekno – Wash |url=http://tooxclusive.com/videodownload/video-tekno-wash/ |access-date=15 February 2016 |work=[[tooXclusive]]}}</ref> Ukuboza 2016, Tekno yagizwe umwe mu mpano icumi za mbere za hip-hop na R&B kureba muri Amerika muri 2017 na Billboard . <ref>{{Cite web |date=27 December 2016 |title=10 Hip-Hop and R&B Artists to Watch In 2017 |url=https://www.billboard.com/music/rb-hip-hop/rb-hip-hop-artists-to-watch-in-2017-7633323/ |access-date=22 April 2022 |website=Billboard}}</ref> tekno izwi kandi nka Pana shobuja yahinduye izina ayita [https://web.archive.org/web/20230801102616/https://xclusivetones.com/tekno-changes-his-stage-name-to-big-tek/ Big Tek] Mu mwaka wa 2016, Elton John yakinnye indirimbo ya Tekno yise 'Diana' kuri kimwe mu bice bye bya radiyo Isaha ya Radio kuri [[:en:Apple_Music|Apple Music]] . <ref>{{Cite web |title=Elton John closes 2016 with Kungs, Desert, Tekno, The xxx and more |url=https://music.apple.com/us/station/the-xx/ra.1187670619 |access-date=22 April 2022 |website=Apple music}}</ref> Icyakora, ku wa 13 Ukwakira 2017, Tekno yagaragaye na DJ Cuppy ku ndirimbo yise ''Green Light'', iyi ikaba yari indirimbo ya mbere ya DJ Cuppy. <ref>{{Cite web |title=Download mp3 DJ Cuppy & Tekno – Green Light |url=https://lenovibes.com/music/dj-cuppy-tekno-green-light/ |access-date=7 September 2021 |publisher=Lenovibes.com |archive-date=7 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210907053905/https://lenovibes.com/music/dj-cuppy-tekno-green-light/ |url-status=dead }}</ref> Ku ya 12 Ukuboza 2017, <ref>{{Cite web |date=12 December 2017 |title=Drake & Tekno Might Have New Music on the Way |url=https://www.billboard.com/music/rb-hip-hop/drake-tekno-new-music-8070323/ |access-date=22 April 2022 |website=Billboard}}</ref> Umuraperi wo muri [[Kanada]] Drake yashyize amashusho ye hamwe na Tekno ku rubuga rwe rwa Instagram, yandikaho ngo "Igi fata igihe " <ref>{{Cite web |date=12 December 2017 |title=Nigerians react to Tekno's meeting with US rapper, Drake |url=https://punchng.com/nigerians-react-to-teknos-meeting-with-us-rapperdrake/ |access-date=22 April 2022 |website=Punch}}</ref> <ref>{{Cite web |date=11 December 2017 |title=Wetin Drake and Tekno dey cook? |url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-42311146 |access-date=22 April 2022 |website=Bbc}}</ref> Ku wa 10 Kanama 2018, <ref>{{Cite web |date=10 August 2018 |title=TEKNO FEATURES IN CIARA’S "FREAK ME" |url=https://guardian.ng/life/music/tekno-features-in-ciaras-freak-me/ |access-date=22 April 2022 |website=Guardian}}</ref> Umuhanzi w’umunyamerika Ciara, yifatanyije na Tekno, mu bufatanye bwiswe "Freak Me." Kuri uyu wa <ref>{{Cite web |date=10 August 2018 |title=Ciara releases new single with Tekno |url=https://punchng.com/ciara-releases-new-single-with-nigerian-singer-tekno/ |access-date=22 April 2022 |website=Punch}}</ref> Tekno yatangaje ko iyi ndirimbo yasohotse kandi agaragaza ibihangano bitwikiriye kuri konte ye ya Instagram @teknoofficial.kuwa gatanu <ref>{{Cite web |title=Tekno Releases New Single, Features American Singer, Ciara |url=https://leadership.ng/tekno-releases-new-single-features-american-singer-ciara/ |access-date=22 April 2022 |website=Leadership}}</ref> Ku wa 15 Kanama 2019, <ref>{{Cite web |date=16 August 2019 |title=Tekno produces 'Won't Be Late,' a new song for Swae Lee and Drake |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/tekno-produces-wont-be-late-a-new-song-for-swae-lee-and-drake/ybx3c4m |access-date=22 April 2022 |website=Pulse Nigeria}}</ref> Tekno yatangajwe nk'umwe mu batunganya 'Won't Be Late' na Swae Lee uafatanyije na Drake Muri Kamena 2018, Tekno yasinyanye amasezerano yo gukwirakwiza na Universal Music Group Nigeriya (UMGN), ishami ry’umuziki wa Universal Music Group ishinzwe Afurika y’iburengerazuba, ndetse n’ikirwa cyitwa Records cyitwa UK. Muri <ref>{{Cite news |date=3 June 2018 |title=Tekno signs deal with Universal Music Group, Island Records |url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/music/270858-tekno-signs-deal-with-universal-music-group-island-records.html |access-date=10 October 2019 |work=premiumtimesng.com}}</ref>, Tekno yagaragaye kuri Beyoncé ' ''[[:en:The_Lion_King:_The_Gift|The Lion King: The gift]]'' y'amajwi y'indirimbo "Don't Jealous Me". <ref>{{Cite web |title=Beyoncé: THE LION KING: THE GIFT (2019) |url=https://beyonce.com/album/thegift/songs/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190720054338/https://www.beyonce.com/album/thegift/songs/ |archive-date=20 July 2019 |access-date=12 August 2020 |website=Beyonce.com}}</ref> Ku wa 6 Ukuboza 2020, Tekno yashyize ahagaragara urutonde rwa alubumu ye ya mbere yari itegerejwe na benshi, ''Old Romance'' . <ref>{{Cite web |last=Leight |first=Elias |date=11 December 2020 |title='Old Romance' Shows Tekno Is Ready for His Spotlight |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/tekno-old-romance-1100820/ |access-date=20 February 2021 |website=Rolling Stone}}</ref> Mu 2022, yagaragaye muri ' '''[[:en:Buga_(song)|Buga]] '''' afataniyije na Kizz Daniel, inzira yabaye injyana ya mbere ya shazamed mu mwaka umwe. <ref>{{Cite web |date=22 June 2022 |title=Kizz Daniel Drops Visuals For Buga Featuring Tekno Miles |url=https://editor.guardian.ng/life/music/kizz-daniel-drops-visuals-to-buga-featuring-tekno-miles/ |access-date=14 August 2022 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=25 June 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220625200306/https://editor.guardian.ng/life/music/kizz-daniel-drops-visuals-to-buga-featuring-tekno-miles/ |url-status=dead }}</ref> Nanone, muri uwo mwaka, [[Davido]] yerekanye uburyo Tekno yagize uruhare mu kubyutsa umwuga we mu gihe gikomeye cyane ubwo yari akeneye imbaraga nshya. <ref>{{Cite web |last=Silas |first=Don |date=17 April 2022 |title=What Tekno did to me – Davido |url=https://dailypost.ng/2022/04/17/what-tekno-did-to-me-davido/ |access-date=14 August 2022 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> Umuhanzi Tekno wo muri Afro-pop yashyize ahagaragara amashusho yindirimbo ye yise "Puttin". <ref>{{Cite web |title=Tekno Archives |url=https://guardian.ng/tag/tekno/ |access-date=2023-01-23 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> Inyuma ya alubumu ye yamenyekanye cyane mu 2023, The More The Better, igihembo -gutsindira umucuranzi wa producer wo muri Nigeriya akaba na producer, Tekno, yatangije ibihe bishya bya muzika n'indirimbo ye aheruka kwitwa Wayo. Iyi ndirimbo nshya niyambere itanga ubufatanye bwe bushya na emPawa Afrika ya Mr Eazi, izabona Tekno abaye umushoramari nabafatanyabikorwa muri label. <ref>{{Cite web |last=Mamo |first=Heran |date=23 May 2024 |title=Tekno Joins Mr. Eazi’s emPawa Africa as Investor & Partner |url=https://www.billboard.com/business/business-news/tekno-joins-mr-eazi-empawa-africa-investor-partner-1235690241/ |access-date=9 September 2024 |website=Billboard}}</ref> == Ubuzima bwite == Muri Gicurasi 2018, umukunzi wa Tekno yibarutse umwana w'umukobwa. <ref>{{Cite news |date=27 May 2018 |title=Tekno, pretty girlfriend, Lola Rae blessed with baby girl |url=https://www.vanguardngr.com/2018/05/tekno-lola-blessed-baby/amp/ |access-date=10 January 2022 |work=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Muri 2020, Tekno yatangaje ko yimukiye muri Amerika. <ref>{{Cite web |last=Nwosu |first=Annie |date=4 July 2021 |title=Why I relocated to US - Tekno |url=https://dailypost.ng/2021/07/04/why-i-relocated-to-us-tekno/ |access-date=23 November 2021 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> Iki cyari igisubizo ku makuru y’icyifuzo cyatanzwe mu Nteko ishinga amategeko ya Nijeriya yo guhindura izina ry’igihugu muri UAR, kikaba cyari amagambo ahinnye y’igihugu cya Afurika yunze ubumwe cyangwa Repubulika yunze ubumwe ya Alkebulan ku ya 2 Kamena. Muri 2017, Tekno yamenyesheje rubanda ko afite aside irike. Ibintu byari bimaze kuba ingorabahizi kandi amaherezo byagize ingaruka ku ijwi rye. Yagombaga kubagwa kugira ngo akemure icyo kibazo. <ref>{{Cite web |last= |first= |date=19 May 2017 |title=MUSIC: "I have been sick for over a month with Acid Reflux" -Tekno Reveals as He Goes to America for Treatment |url=https://www.bellanaija.com/2017/04/i-have-been-sick-for-over-a-month-with-acid-reflux-tekno-reveals-as-he-goes-to-america-for-treatment/ |access-date=9 January 2022 |website=[[BellaNaija]] |language=en-US}}</ref> == Urutonde rw'indirimbo == '''Album za studio''' * ''Urukundo Rushaje'' (2020) * ''Ibindi Byiza'' (2023) === ku Giti cye === {| class="wikitable sortable" !Year !Track !Album |- | rowspan="2" |2013 |"Holiday" |rowspan="37" {{N/A|Non-album single}} |- |"Onye Ne Kwu"<span style="font-size:85%; ">(featuring Ice Prince)</span> |- | rowspan="7" |2014 |"Dance" |- |"Shoki"<span style="font-size:85%; ">(featuring B-Red)</span> |- |"Go Low" |- |"Mess" |- |"Zima" |- |"Jonzing" |- |"Anything" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Pounds Dollars |url=https://tunesflow.com.ng/tekno-pounds-dollars/ |access-date=14 June 2024 |website=TunesFlow |language=en-US |archive-date=12 November 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112164200/https://tunesflow.com.ng/tekno-pounds-dollars/ |url-status=dead }}</ref> |- | rowspan="3" |2015 |"Duro" |- |"Maria" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Jogodo |url=https://www.pulsebeatz.com/tekno-no-forget/ |access-date=12 March 2021 |website=Pulsebeatz |language=en-US |archive-date=8 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908122611/https://www.pulsebeatz.com/tekno-no-forget/ |url-status=dead }}</ref> |- |"Wash" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Alhaji |url=https://maskahub.com/tekno-alhaji/ |access-date=26 June 2024 |website=MaskaHub |language=en-US |archive-date=15 August 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815082754/https://maskahub.com/tekno-alhaji/ |url-status=dead }}</ref> |- | rowspan="4" |2016 |"Where" |- |"Pana" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Jogodo |url=https://olahitz.com/tekno-jogodo/ |access-date=16 Oct 2024 |website=Olahitz |language=en-US}}</ref> |- |"Rara" |- |"Diana" |- | rowspan="6" |2017 |"Yawa" |- |"Be" |- |"Samantha"<ref>{{Cite web |title=Tekno –Samantha |url=https://www.v100music.com/nigeria/tekno-samantha/ |access-date=21 March 2024 |website=V100music |language=en-US |archive-date=21 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240421094430/https://www.v100music.com/nigeria/tekno-samantha/ |url-status=dead }}</ref> |- |"Go"<ref>{{Cite web |title=Tekno – Gon Gon |url=https://fakazas.co.za/takno-gon-gon/ |access-date=16 November 2022 |website=Fakazas |language=en-US |archive-date=15 August 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815082800/https://fakazas.co.za/takno-gon-gon/ |url-status=dead }}</ref> |- |"Mama"<span style="font-size:85%; ">(featuring [[Wiz kid|Wizkid]])</span> |- |"Only One" |- | rowspan="4" |2018 |"Your Luv" |- |"Jogodo" <ref>{{Cite web |title=Tekno - Pana |url=https://tuneshiphop.com/music/tekno-pana/ |access-date=12 July 2025 |website=TunesHipHop |language=en-US}}</ref> |- |"Choko" <ref>{{Cite web |title=Tekno presents a new song “Choko” |url=https://www.entloaded.com/tekno-presents-a-new-song-choko/ |access-date=24 June 2023 |website=Entloaded |language=en-US |archive-date=24 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230624111639/https://www.entloaded.com/tekno-presents-a-new-song-choko/ |url-status=dead }}</ref> |- |"On You" <ref>{{Cite web |title=Tekno – On You |url=https://www.voxnaija.com/songs/tekno-on-you/ |access-date=8 February 2024 |website=Voxnaija |language=en-US}}</ref> |- | rowspan="5" |2019 |"Woman" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Woman |url=https://www.thexclusivepop.com/music/tekno-woman/ |access-date=26 June 2024 |website=Xclusivepop |language=en-US |archive-date=21 April 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250421142935/https://www.thexclusivepop.com/music/tekno-woman/ |url-status=dead }}</ref> |- |"Uptempo" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Uptempo |url=https://www.val9ja.com/tekno-uptempo/ |access-date=13 March 2021 |website=Val9ja |language=en-US}}</ref> |- |"Skeletun" |- |"Surulere" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Surulere |url=https://www.rap9ja.com/music/nigeria/tekno-suru/ |access-date=9 May 2025 |website=Rap9ja |language=en-US}}</ref> |- |"Agege"<span style="font-size:85%; ">(featuring Zlatan Ibile)</span> |- | rowspan="3" |2020 |"Beh Beh"<span style="font-size:85%; ">(featuring Masterkraft)</span> |- |"PuTTin" <ref>{{Cite web |last=Naijapals |date=6 April 2020 |title=Tekno (Prod. By Phantom) - Kata (With Lyrics) |url=http://www.naijapals.com/music/Kata_Tekno__Prod__By_Phantom_-105709 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200406233107/http://www.naijapals.com/music/Kata_Tekno__Prod__By_Phantom_-105709 |archive-date=6 April 2020 |access-date=6 April 2020 |website=Naijapals : Nigerian Music |language=en-US}}</ref> |- |"Enjoy" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Enjoy |url=https://www.melodyflash.com/songs/tekno-enjoy/ |access-date=14 May 2024 |website=Melodyflash |language=en-US}}</ref> |- | rowspan="3" |2022 |"Mufasa" |- |"JINJA" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Jinja |url=https://buzzmyear.com/tekno-jinja/ |access-date=20 November 2022 |website=Buzzmyear |language=en-US |archive-date=20 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221120212811/https://buzzmyear.com/tekno-jinja/ |url-status=dead }}</ref> |- |"Pay" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Pay |url=https://dopexclusive.com/tekno-pay/ |access-date=20 November 2022 |website=Dopexclusive |language=en-US |archive-date=20 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221120212813/https://dopexclusive.com/tekno-pay/ |url-status=dead }}</ref> |- | rowspan="5" |2023 |"Freetown"<ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2023-02-25 |title=Tekno addresses the State of The Nation on “Freetown” |url=https://www.bellanaija.com/2023/02/tekno-drops-freetown/ |access-date=2024-06-15 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> | rowspan="6" | |- |"Peace Of Mind"<ref>{{Cite web |last=Elmalawx |date=2025-05-10 |title=Tekno - Peace Of Mind (mp3 Download) |url=https://ratedsongs.com/tekno-peace-of-mind-mp3-download/ |access-date=2025-05-10 |language=en-US}}</ref> |- |"Peppermint" <ref>{{Cite web |title=Tekno – Peppermint |url=https://www.xclusivesongs.africa/tekno-peppermint/ |access-date=26 June 2024 |website=Xclusivesongs |language=en-US}}</ref> |- |"So What?" <span style="font-size:85%; ">(featuring Shallipopi)</span> |- |"Away"<ref>{{Cite web |last=Alake |first=Motolani |date=2020-12-15 |title=‘Old Romance’ is a lot of ‘Tekno’ [Pulse Album Review] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/tekno-old-romance-album-review/lx3x4wf |access-date=2024-06-15 |website=Pulse Nigeria |language=en}}</ref> |- |2024 |"Wayo"<ref>{{Cite web |last=Amadi |first=Harrison |date=2024-04-19 |title=Tekno released yet another hit song, “Wayo” |url=https://www.ojapiano.com/entertainment/music/tekno-released-yet-another-hit-song-wayo/ |access-date=2025-02-27 |website=Ojapiano |language=en |archive-date=2025-03-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250325120437/https://www.ojapiano.com/entertainment/music/tekno-released-yet-another-hit-song-wayo/ |url-status=dead }}</ref> |- |2025 |"Ikebe" <ref>{{Cite web |last=Elmalawx |date=2025-03-11 |title=Tekno - Ikebe (Mp3 Download) |url=https://ratedsongs.com/tekno-ikebe/ |access-date=2025-05-10 |language=en-US}}</ref> | |} === Inyandiko zakozwe === {| class="wikitable sortable" !Umwaka ! Umutwe ! Album |- | 2014 | "Erekana" <span style="font-size:85%;">( Victoria Kimani )</span>|rowspan="3" {{N/A|Non-album single}} |- | rowspan="3" |2015 | "Ndakumva" <span style="font-size:85%;">(Rima irimo Tekno)</span> |- | "Sengera" <span style="font-size:85%;">( Lynxxx irimo Tekno)</span> |- | "Boss" <span style="font-size:85%;">( Ice Prince )</span> | ''Jos ku Isi'' |- | 2016 | "Sitasiyo Yanyuma" <span style="font-size:85%;">( Stonebwoy irimo Tekno)</span>|{{N/A|Non-album single}} |- | rowspan="5" | 2017 | "Niba" <span style="font-size:85%;">( [[Davido]] )</span> | ''Igihe Cyiza'' |- | "Gufata" <span style="font-size:85%;">( Flavour )</span> | ''Ijele Umugenzi'' |- | "Silika" <span style="font-size:85%;">(Madee irimo Tekno)</span>|rowspan="6" {{N/A|Non-album single}} |- | "Genda" <span style="font-size:85%;">(Tekno)</span> |- | "Icyatsi kibisi" <span style="font-size:85%;">( DJ Cuppy irimo Tekno)</span> |- | 2018 | "Jogodo" |- | rowspan="2" | 2019 | "Agege" <span style="font-size:85%;">( Zlatan Ibile irimo Tekno)</span> |- | " Ntuzatinda " <span style="font-size:85%;">( Swae Lee arimo Drake )</span> |} "Ikigo cy'Abanyeshuri cya Nijeriya " <span style="font-size:85%;">(Tekno)</span> == Ibihembo == {| class="wikitable" !Umwaka ! Umuhango wo gutanga ibihembo ! Igihembo ! Uwakiriye / Akazi katoranijwe ! Igisubizo ! Réf |- | 2014 | 2014 Nigeriya Imyidagaduro | Igikorwa Cyiza Cyumwaka | We ubwe|{{nom}} | <ref>{{Cite web |last=Deolu |date=3 September 2014 |title=Full List Of Winners For The Nigerian Entertainment Awards 2014 |url=https://www.informationng.com/2014/09/full-list-of-winners-for-the-nigerian-entertainment-awards-2014.html |access-date=6 September 2019 |website=Information Nigeria |language=en-US}}</ref> |- | 2015 | Ibihembo bya 9 bya Nigeria Music Video Awards | Amashusho meza ya pop | rowspan="3" | "Duro"|{{won}} | <ref>{{Cite news |last=Adedayo Showemimo |date=13 September 2016 |title=1 year after, NMVA announce 2015 winners |url=https://thenet.ng/1-year-after-nmva-announce-2015-winners/ |access-date=13 September 2016 |work=[[Nigerian Entertainment Today]]}}</ref> |- | rowspan="3" | 2016 | rowspan="3" | 2016 Nigeriya Imyidagaduro | Bishyushye cyane|{{nom}} | <ref name="bell">{{Cite news |date=16 June 2016 |title=Nominations are Here! Find out who Made the 2016 Nigerian Entertainment Awards Nominees List |url=https://www.bellanaija.com/2016/06/nominations-are-here-find-out-who-made-the-2016-nigerian-entertainment-awards-nominees-list/ |access-date=13 September 2016 |work=[[BellaNaija]]}}</ref> |- | Amashusho meza yumuziki wumwaka|{{nom}} | <ref name="bell" /> |- | Afropop Umuhanzi wumwaka | We ubwe|{{nom}} | <ref name="bell" /> |- | rowspan="“4”" | 2016 | MTV Africa Music Awards 2016 | Amategeko mashya meza | We ubwe|{{Won}} | <ref>{{Cite web |last=Alyssa Klein |date=22 October 2016 |title=The Full List of MTV Africa Music Awards 2016 Winners |url=http://www.okayafrica.com/in-brief/mtv-africa-music-awards-2016-winners-mtvmama2016/ |access-date=15 May 2017 |publisher=OkayAfrica |archive-date=6 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170206021849/http://www.okayafrica.com/in-brief/mtv-africa-music-awards-2016-winners-mtvmama2016/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=23 October 2016 |title=Nigerian Acts Win Big At 2016 MAMA Awards |url=https://www.channelstv.com/2016/10/23/nigerian-acts-win-big-at-2016-mama-awards/ |access-date=22 April 2022 |website=Channels}}</ref> |- | WatsUp TV Afurika Yumuziki Amashusho Yigihembo | Amashusho nyafurika yumwaka<br /><br /><br /><br /> Video nziza yumugabo wumugabo Video nziza yo muri Afrika yuburengerazuba Video nziza ya Afro Pop | Pana | We ubwe|{{nom}} | <ref>{{Cite web |last=Mawuli |first=David |title=WAMVA 2016: Bisa Kdei, Shatta Wale, Sarkodie, Wizkid, Flavour, others nominated |url=http://pulse.com.gh/music/wamva-2016-bisa-kdei-shatta-wale-sarkodie-wizkid-flavour-others-nominated-id5557711.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020124008/http://pulse.com.gh/music/wamva-2016-bisa-kdei-shatta-wale-sarkodie-wizkid-flavour-others-nominated-id5557711.html |archive-date=20 October 2016 |access-date=23 March 2017 |website=pulse.com.gh}}</ref> |- | 2016 | Ibirori byo gutanga amajwi MVP | Indirimbo y'umwaka | We ubwe|{{Won}} | <ref>{{Cite web |date=30 December 2016 |title=Tekno, Wizkid, Yemi Alade, Mr Eazi, Kiss Daniel Crowned @ #SoundcityMVP2016 Full Winners List |url=https://notjustok.com/news/tekno-wizkid-yemi-alade-mr-eazi-kiss-daniel-crowned-soundcitymvp2016-full-winners-list/ |access-date=22 April 2022}}</ref> <ref>{{Cite web |date=30 December 2016 |title=Wizkid, Yemi Alade Named Africa Best At Soundcity Mvp Awards Festival |url=https://dailytrust.com/wizkid-yemi-alade-named-africa-best-at-soundcity-mvp-awards-festival |access-date=22 April 2022 |archive-date=29 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220429172713/https://dailytrust.com/wizkid-yemi-alade-named-africa-best-at-soundcity-mvp-awards-festival |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |date=30 December 2016 |title=WIZKID, YEMI ALADE NAMED AFRICA BEST AT SOUNDCITY MVP AWARDS FESTIVAL |url=https://guardian.ng/life/music/wizkid-yemi-alade-named-africa-best-at-soundcity-mvp-awards-festival/ |access-date=22 April 2022}}</ref> |- | rowspan="2" | 2017 | BET Igihembo 2017 | Amategeko mpuzamahanga meza | We ubwe|{{Nominated}} | <ref>{{Cite web |date=26 June 2017 |title=BET Awards 2017: Complete List of Nominees and Winners |url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/bet-awards-2017-complete-list-of-nominees-winners-w489566/ |access-date=6 September 2019 |website=Us Weekly |language=en-US}}</ref> |- | Ibihembo bya Nigeriya | Umwaka mwiza wumwaka | We ubwe|{{Nominated}} | <ref>{{Cite web |title=Wizkid, Davido, Tiwa Savage, Jidenna and More Nominated For 2017 Nigeria Entertainment Awards |url=https://www.okayafrica.com/nigerian-entertainment-awards-2017-wizkid-davido/ |access-date=22 April 2022}}</ref> |} == Reba kandi == * Urutonde rwabantu Igbo * Urutonde rwabacuranzi ba Nigeriya == Reba == {{Reflist}}{{Authority control}} [[Ikiciro:Short description is different from Wikidata]] 9ju9fmgfiznvduhbkemg7611lx4znfg Urwibutso rwa Jenoside rwa Gisuna 0 22505 134720 133608 2026-09-08T18:49:26Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 134720 wikitext text/x-wiki {{Databox|excludeProperties=Q139397477}}Urwibutso rwa Gisuna ni rumwe mu nzibutso zihariye zishyinguyemo Abatutsi bishwe mu 1994, mu myaka yabanje guhera mu 1959, [[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994|Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994]]<ref name=":0">[[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994]]</ref>Abatutsi batangiye kicwa mu buryo bw’agashinyaguro burimo gutwikirwa amazu,kumeneshwa,babita amazina mabi abatesha agaciro n’ubundi bugizi bwa nabi, batangira kubeshyerwa ko ari ibyitso by[[Ishyaka FPR - Inkotanyi|’Inkotanyi]]; Uyu munsi, uru rwibutso rwa Gisuna rufite uruhare rukomeye mu kubungabunga aya amateka ya Jenoside no kwibutsa abakiriho kuzirikana no kumenya amateka mabi yaranze igihugu cyacu [https://kigalitoday.com/kwibuka/article/nyuma-y-imyaka-30-nta-wari-ukwiye-kwigira-ntibindeba-resirg#:~:text=Ingaruka%20za Jenoside%20n'ibibi%20byayo%2C%20birakomeza%20gutizwa%20umurindi%20n'uburyo ingaruka mbi z’urwango n’ivangura]<ref>https://kigalitoday.com/kwibuka/article/nyuma-y-imyaka-30-nta-wari-ukwiye-kwigira-ntibindeba-resirg#:~:text=Ingaruka%20z'urwango%20rushingiye%20kuri%20jenoside%20si%20iz'uyu,bwazo%20n'ibibi%20byazo%2C%20birakomeza%20gutizwa%20umurindi%20n'uburyo</ref>, hagamijwe kubaka igihugu kirangwa n’ubumwe n’[[amahoro]]. == '''AHO URWIBUTSO RWA GISUNA RUHEREREYE'''<ref>https://igihe.com/amakuru/muri-afurika/u-rwanda/article/ibyo-wamenya-ku-rwibutso-rwa-gisuna-rushyinguwemo-abishwe-nk-ibyitso-mu-1990</ref> == Urwibutso rwa Gisuna ruherereye mu karere ka [[Akarere ka Gicumbi|Gicumbi]], mu murenge wa [[Byumba]], ahahoze ari [[Byumba|Perefegitura ya Byumba]], rukaba rushyinguyemo imibiri y’Abatutsi bakuwe mu turere dutandukanye turimo [[Akarere ka Gatsibo|Gatsibo]], [[Akarere ka Nyagatare|Nyagatare]] na [[Akarere ka Rulindo|Rulindo]], ndetse no mu zahoze ari komine nka Muhura, Ngarama, [[Urwibutso rwa Jenoside rwa Murambi|Murambi]], Muvumba, Kizinga, Buyoga na Tumba<ref>https://umuseke.rw/gicumbi-urwibutso-rwa-gisuna-rushyinguyemo-abishwe-batwitswe-bashinjwa-kuba-ibyitso/</ref>; uru rwibutso rufite amateka akomeye mu kubungabunga amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 mu Rwanda, no gukomeza kwibutsa abanyarwanda bose n'abandi muri rusange kurwanya no kurandura ingengabitekerezo ya Jenoside kugira ngo dukumire burundu [[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994|Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994]] no [https://web.archive.org/web/20231221180730/https://kgm.rw/category/news-posts/page/2/ kubaka ubumwe n’amahoro] burambye. === '''AMATEKA YA JENOSIDE YAKOREWE ABATUTSI MU 1994 MU RWANDA'''<ref>https://igihe.com/amakuru/muri-afurika/u-rwanda/article/ibyo-wamenya-ku-rwibutso-rwa-gisuna-rushyinguwemo-abishwe-nk-ibyitso-mu-1990</ref> === Ubwo Inkotanyi zatangizaga urugamba rwo kubohora igihugu tariki ya 1 Ukwakira 1990<ref name=":0" />, Abatutsi benshi bo mu zahoze ari komini mu Majyaruguru batangiye gutabwa muri yombi bashinjwa kuba ibyitso, bafungirwa ahari urukiko rwa Perefegitura ya Byumba hafi y’igisirikare; ubuhamya bwa bamwe mu barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 mu Rwanda, barimo Mupenzi Joseph, avuga ko kuva tariki ya 3 Ukwakira 1990 hatangiye igikorwa cyo gufata Abatutsi mu mujyi wa Byumba no mu nkengero zawo, bagakorerwa iyicarubozo rikomeye, bakicwa mu buryo bw’agashinyaguro burimo gutemwa, gutwikwa no gutwikirwa, ndetse no gusukwaho ibintu bishyushye,Abatutsi bafashwe bavanywe mu bice bitandukanye nka Murambi, Muhura na Muvumba babita “Inyenzi”, bagashyirwa mu kato bagakorerwa ubugome bukabije aho bamwe bicwaga nyuma yo kujyanwa mu kigo cya gisirikare, abandi bakajugunywa mu byobo ari bazima ndetse n'abandi Batutsi bakorerwaga iyicarubozo, mu gihe Abatutsi bamwe barokotse barekuwe nyuma y’amezi abiri n’akanama kari kagizwe n’abayobozi barimo Superefe na [https://www.google.com/search?q=Burugumesitiri+ubusobanuro+n%27amateka&sca_esv=aaf2d711ebae6c76&sxsrf=ANbL-n7uyO4LePGHAsyGrPbn3hZ8SCSNaQ%3A1776457903015&ei=rpjiaeXbPPeC9u8Pp57vyQw&biw=1366&bih=641&ved=0ahUKEwjl6pCy3fWTAxV3gf0HHSfPO8kQ4dUDCBE&uact=5&oq=Burugumesitiri+ubusobanuro+n%27amateka&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiJEJ1cnVndW1lc2l0aXJpIHVidXNvYmFudXJvIG4nYW1hdGVrYTIFEAAY7wUyBRAAGO8FMggQABiJBRiiBDIFEAAY7wVItpMBUKQCWOSDAXABeACQAQCYAeMCoAGjL6oBBjItMjEuMbgBA8gBAPgBAZgCFqACojHCAgkQABiABBgNGArCAgYQABgeGA3CAgQQABgewgIIEAAYHhgNGArCAgUQIRigAcICBxAhGAoYoAHCAgQQIRgVmAMAiAYBkgcGMi0xOS4zoAexNbIHBjItMTkuM7gHojHCBwYyLTIwLjLIB4kBgAgB&sclient=gws-wiz-serp Burugumesitiri], ariko benshi mu baturukaga mu zindi [https://web.archive.org/web/20260211154129/https://genocidearchiverwanda.org.rw/ITORA_RYA_KOMINI_1967 komini] bagahitanwa n’ubwicanyi bw’indengakamere bwabibasiye bubasanga mu mayira. == AMASHAKIRO == <references /> [[Ikiciro:Inzibutso za jenocide yakorewe abatutsi mu Rwanda]] 3wvg43jrfp56fcy9vnz9syh6im8t7ko