Биики_Домох sahwikiquote https://sah.wikiquote.org/wiki/%D0%A1%D2%AF%D1%80%D2%AF%D0%BD_%D1%81%D0%B8%D1%80%D1%8D%D0%B9 MediaWiki 1.47.0-wmf.16 first-letter Миэдьийэ Аналлаах Ырытыы Кыттааччы Кыттааччы ырытыыта Wikiquote Wikiquote ырытыыта Билэ Билэ ырытыыта MediaWiki MediaWiki-ни ырытыы Халыып Халыыбы ырытыы Көмө Көмөнү ырытыы Категория Категорияны ырытыы TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk Тыл (өс) 0 268 8620 8383 2026-08-20T06:50:39Z Ojkhol 893 /* Тылга сыһыаннаах өс хоһоонноро */ 8620 wikitext text/x-wiki быралыйар == Тылга сыһыаннаах өс хоһоонноро == * Аҕыйах тыл минньигэс, элбэх тыл сымсах. * Быhах сытыыта, тыл чобуота ордук. * Киһи тыла – ох * Киһи тыла уоттааҕар абытай. * Киһи кэпсэтэн, сылгы кистэһэн, ынах маҥыраһан билсэр. * Кэһиллибэт кэс тыл. * Кыһыл тыл - байҕалы оломнуур. * Кыыс оҕо ырыатыгар кыттыспыт, уол оҕо тойугар холбоспут. * Кулгаах ырааҕы истэр, харах чугаһы көрөр. * Өс хоһооно - өбүгэ номоҕо. * Өһө тэстэр суола. * Саха оҕуһун мииннэ да ырыаһыт. * Сиэрдээх тылы утарар кытаанах. * Тыл барда – бас барда * Тылы тыалга бырахпаттар. * Тыл уҥуоҕа суох. * Үтүө ат биир кымньыылаах, үтүө киһи биир тыллаах. * Үтүө тыл баайдааҕар күндү * Устар ууну сомоҕолуур уус тыллаах. * Хоммут уоһа хоҥунна, өрөөбүт уоһа өһүлүннэ. * Эппит эйэҕэс тылыҥ үтүөнэн эргиллэн кэлиэҕэ. * Элбэх тылтан элбэх сыыһа тахсар. * Эр киһи тыла биир. * Эппит тыллааҕар эппэтэх тыл ордук. * Эн эппэтэҕиҥ – таҥара эппитэ буоллун. * Этиллибит тыл иһиллибэт буолбат. * Этэр тыл эҕэлээх, саҥарар тыл салалталаах. ===Омук өһүн хоһоонноро=== {{Q|Биир тылы билэр киһи — соҕотох киһи, үс тылы билэр — үс киһи.|Ааптар=Цхьа мотт ховр цьха саг ва, кхоъ мотт ховр кхоъ саг ва. [[Ингуш өһүн хоһооно]]}} ==Сомоҕо домохтор== *тыл ааҕыс *тыла айаҕар баппат, атаҕа суолга баппат *тыла бара турар *тыла бөлүөһүннэ (булдьуйда) *тыла кыһыйар *тыла өҕүллүбэт *тыла-өһө тобуллар *тыла өһүлүннэ (сөлүннэ) *тыла суох барда *тыла суох ыыт *тыла тарпыт *тыла тахсыбат *тыла тиийэр *тыла уҥуохтана илик *тыла уһуктаммыт *тыла халыҥ *тылбай-өспөй буол *тылбытын аҥардаһыах *тылга иҥнэр (түбэһэр) *тылга киллэр *тылга олорт *тылгар тур *тылга тиис *тылгын тылбыылаа == Хоһоонтон быһа тардыылар == {{Q|Сүүрбэһис үйэ муммут Куһун оҕотун Санатар ийэ тылын Сүтэрбит киһи.|Ааптар=[[Умсуура]]}} {{Q| Тэйэ-тэлэһийэ, ыраата түстэрбин эрэ, Атын дойдуга, атын эйгэҕэ өөр буолларбын эрэ — Соҕотох тылбын, төрөөбүт тылбын бүтэйдии ахтабын. Сахалыы сыыйа, наллаан сэһэргэһии минньигэһин, Урааҥхайдыы уран, уус тыл уйанын, хатанын, Ийэ тыл эккэ киирэн ититэрин, имэҥирдэрин Санаан кэллэрбин эрэ — санньы-курус уостабын, умуллабын. Майгым-сигилим маратыйа уларыйар. [[Ыарыы]] суоҕар [[ыарыы]] ынчыгынан тыынабын. Тылбын, төрөөбүт тылбын, сахалыы саҥабын суохтуубун.|Ааптар=[[Сиэн Кынат]]}} {{Q|Куту-сүрү кууһар тылы, Сүрэхтэри аһар тылы, Иэйии буолан иҥэр тылы Ис дууһаҕын аһан саҥар.|Ааптар=К.Васильева}} {{Q| Уу устар, уларыйар Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат.|Ааптар=[[Алампа]]}} == Тыл туһунан бэргэн этиилэр == {{Q|Өскө төрүт тылгын умнуоҥ — Өнүйбэккэ ииниэҥ-хатыаҥ, Силис тардыах сиргин тумнуоҥ — Симэлийэн сүтэн барыаҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Руфов]]}} * Ханнык тыл этиллибитэ суолтата суох, ол тыл хайдах этиллибитэ суолталааҕа кырдьык эбит. * Бэл диэтэр, туох да кэтэх санаата суох алҕас төлө ыһыктыллыбыт тыл саҕа сытыы, ыарыылаах туох баар үһүө. * Оо, дьон киһи сүрэҕин саамай уйан бааһын холуон тылынан таарыйаргытыттан тоҕо сэрэммэккит буолуой? * Дарбааннаах тыл бэрт дөбөҥнүк этиллэр даҕаны, ол курдук бэрт дөбөҥнүк күдэн кэриэтэ көтөр даҕаны. * Ардах уута хотоол сиргэ мустарын кэриэтэ, тыл хонноҕуна хонон барааччы. * {{Q|Өйдөммүт өй, этиллибит тыл барыта туолан истэр, орто дойду олоҕо олус да судургу буолуох этэ. |Ааптар=[[Софрон Данилов]]}} {{Q|Уу устар, уларыйар, Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат. |Ааптар=[[Алампа]]}} {{Q|Төрөөбүт тылы таптааһын төрөөбүт норуоту таптааһыны, киниэхэ ис сүрэхтэн бэриниилээх буолууну кытта быстыспат ситимнээх. Күүстээх,көдьүүстээх тыл кэмигэр,сөпкө,ис сүрэхтэн этиллиэн наада.Оннук тыл кулгаахха иһиллибэт,сүрэххэ иҥмэт буолуон сатаммат.Кини судургу,туруору буолааччы. Дьулааннаах суол туһунан саҥарары киһи хойутата сатыыр үгэстээх. Киһи үөрүүтүнээҕэр эрэйин ордук сатаан кэпсиир.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} {{Q|Ийэ тылгыттан абыралы булуоҥ, Кини баай байҕалыгар тиксэҥҥин Баай дууһаланыаҥ, Өлбөт өйдөнүөҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Данилов]]}} {{Q|Наассыйа бастыҥ бас билиитэ - кини тыла |Ааптар=[[Иосиф Бродскай]]}} {{Q|Саха тыла! Саха омук тылын сүмэтэ — Кулаковскай, Ойуунускай тыллара! Түҥ былыргы соҕурууҥҥу уордаах сахтары уонна хоту тымныы-тыйыс дьыбарын бииргэ ыпсаран сатаан холбообут, ону ойуулаан-оһуордаан, уустаан-ураннаан хомоҕой хоһоон, ыллам ырыа, кэрэ кэпсээн гыммыт мин төрөөбүт сахам тыла кэнэҕиһин-кэнэҕэс кэхтэн-эстэн хаалбакка, аан дойду норуоттарын муудараһыгар кыттыстар, киһи аймах культуратын фондатыгар аналлаах миэстэтин буолар...|Ааптар=[[Далан]]}} === Тыл туһунан этиилэр === {{Q|Этэр тыл эриэккэһэ уонна сүрэх иэйиитин эрчимэ тус-туспа төрүттээх буолуохтарын сатаммат.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} Киһи тылын олус ылыннарыан баҕардаҕына,ардыгар,тыла-өһө мөлтөөн-сыппаан хаалааччы.Софрон Данилов. Туора киһи баарыгар кэпсэтии атын,итэҕэйсэр бэйэ дьонун ыккардыгар атын.Н.Лугинов. Киһи дьиҥнээхтик сөбүлүүр,ытыктыыр,эрэнэр киһитигэр эрэ кичэм санаатын кэпсиэн сөп.Софр.Данилов. == Эбии маны көр == * [[Саха тыла]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар алпаабытынан]] 92pds22qgyzqhc2ruvl34cjw8whg1vv 8621 8620 2026-08-20T06:51:14Z Ojkhol 893 Ojkhol [[Тыл]] сирэй аатын маннык [[Тыл (өс)]] уларыппыт 8620 wikitext text/x-wiki быралыйар == Тылга сыһыаннаах өс хоһоонноро == * Аҕыйах тыл минньигэс, элбэх тыл сымсах. * Быhах сытыыта, тыл чобуота ордук. * Киһи тыла – ох * Киһи тыла уоттааҕар абытай. * Киһи кэпсэтэн, сылгы кистэһэн, ынах маҥыраһан билсэр. * Кэһиллибэт кэс тыл. * Кыһыл тыл - байҕалы оломнуур. * Кыыс оҕо ырыатыгар кыттыспыт, уол оҕо тойугар холбоспут. * Кулгаах ырааҕы истэр, харах чугаһы көрөр. * Өс хоһооно - өбүгэ номоҕо. * Өһө тэстэр суола. * Саха оҕуһун мииннэ да ырыаһыт. * Сиэрдээх тылы утарар кытаанах. * Тыл барда – бас барда * Тылы тыалга бырахпаттар. * Тыл уҥуоҕа суох. * Үтүө ат биир кымньыылаах, үтүө киһи биир тыллаах. * Үтүө тыл баайдааҕар күндү * Устар ууну сомоҕолуур уус тыллаах. * Хоммут уоһа хоҥунна, өрөөбүт уоһа өһүлүннэ. * Эппит эйэҕэс тылыҥ үтүөнэн эргиллэн кэлиэҕэ. * Элбэх тылтан элбэх сыыһа тахсар. * Эр киһи тыла биир. * Эппит тыллааҕар эппэтэх тыл ордук. * Эн эппэтэҕиҥ – таҥара эппитэ буоллун. * Этиллибит тыл иһиллибэт буолбат. * Этэр тыл эҕэлээх, саҥарар тыл салалталаах. ===Омук өһүн хоһоонноро=== {{Q|Биир тылы билэр киһи — соҕотох киһи, үс тылы билэр — үс киһи.|Ааптар=Цхьа мотт ховр цьха саг ва, кхоъ мотт ховр кхоъ саг ва. [[Ингуш өһүн хоһооно]]}} ==Сомоҕо домохтор== *тыл ааҕыс *тыла айаҕар баппат, атаҕа суолга баппат *тыла бара турар *тыла бөлүөһүннэ (булдьуйда) *тыла кыһыйар *тыла өҕүллүбэт *тыла-өһө тобуллар *тыла өһүлүннэ (сөлүннэ) *тыла суох барда *тыла суох ыыт *тыла тарпыт *тыла тахсыбат *тыла тиийэр *тыла уҥуохтана илик *тыла уһуктаммыт *тыла халыҥ *тылбай-өспөй буол *тылбытын аҥардаһыах *тылга иҥнэр (түбэһэр) *тылга киллэр *тылга олорт *тылгар тур *тылга тиис *тылгын тылбыылаа == Хоһоонтон быһа тардыылар == {{Q|Сүүрбэһис үйэ муммут Куһун оҕотун Санатар ийэ тылын Сүтэрбит киһи.|Ааптар=[[Умсуура]]}} {{Q| Тэйэ-тэлэһийэ, ыраата түстэрбин эрэ, Атын дойдуга, атын эйгэҕэ өөр буолларбын эрэ — Соҕотох тылбын, төрөөбүт тылбын бүтэйдии ахтабын. Сахалыы сыыйа, наллаан сэһэргэһии минньигэһин, Урааҥхайдыы уран, уус тыл уйанын, хатанын, Ийэ тыл эккэ киирэн ититэрин, имэҥирдэрин Санаан кэллэрбин эрэ — санньы-курус уостабын, умуллабын. Майгым-сигилим маратыйа уларыйар. [[Ыарыы]] суоҕар [[ыарыы]] ынчыгынан тыынабын. Тылбын, төрөөбүт тылбын, сахалыы саҥабын суохтуубун.|Ааптар=[[Сиэн Кынат]]}} {{Q|Куту-сүрү кууһар тылы, Сүрэхтэри аһар тылы, Иэйии буолан иҥэр тылы Ис дууһаҕын аһан саҥар.|Ааптар=К.Васильева}} {{Q| Уу устар, уларыйар Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат.|Ааптар=[[Алампа]]}} == Тыл туһунан бэргэн этиилэр == {{Q|Өскө төрүт тылгын умнуоҥ — Өнүйбэккэ ииниэҥ-хатыаҥ, Силис тардыах сиргин тумнуоҥ — Симэлийэн сүтэн барыаҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Руфов]]}} * Ханнык тыл этиллибитэ суолтата суох, ол тыл хайдах этиллибитэ суолталааҕа кырдьык эбит. * Бэл диэтэр, туох да кэтэх санаата суох алҕас төлө ыһыктыллыбыт тыл саҕа сытыы, ыарыылаах туох баар үһүө. * Оо, дьон киһи сүрэҕин саамай уйан бааһын холуон тылынан таарыйаргытыттан тоҕо сэрэммэккит буолуой? * Дарбааннаах тыл бэрт дөбөҥнүк этиллэр даҕаны, ол курдук бэрт дөбөҥнүк күдэн кэриэтэ көтөр даҕаны. * Ардах уута хотоол сиргэ мустарын кэриэтэ, тыл хонноҕуна хонон барааччы. * {{Q|Өйдөммүт өй, этиллибит тыл барыта туолан истэр, орто дойду олоҕо олус да судургу буолуох этэ. |Ааптар=[[Софрон Данилов]]}} {{Q|Уу устар, уларыйар, Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат. |Ааптар=[[Алампа]]}} {{Q|Төрөөбүт тылы таптааһын төрөөбүт норуоту таптааһыны, киниэхэ ис сүрэхтэн бэриниилээх буолууну кытта быстыспат ситимнээх. Күүстээх,көдьүүстээх тыл кэмигэр,сөпкө,ис сүрэхтэн этиллиэн наада.Оннук тыл кулгаахха иһиллибэт,сүрэххэ иҥмэт буолуон сатаммат.Кини судургу,туруору буолааччы. Дьулааннаах суол туһунан саҥарары киһи хойутата сатыыр үгэстээх. Киһи үөрүүтүнээҕэр эрэйин ордук сатаан кэпсиир.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} {{Q|Ийэ тылгыттан абыралы булуоҥ, Кини баай байҕалыгар тиксэҥҥин Баай дууһаланыаҥ, Өлбөт өйдөнүөҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Данилов]]}} {{Q|Наассыйа бастыҥ бас билиитэ - кини тыла |Ааптар=[[Иосиф Бродскай]]}} {{Q|Саха тыла! Саха омук тылын сүмэтэ — Кулаковскай, Ойуунускай тыллара! Түҥ былыргы соҕурууҥҥу уордаах сахтары уонна хоту тымныы-тыйыс дьыбарын бииргэ ыпсаран сатаан холбообут, ону ойуулаан-оһуордаан, уустаан-ураннаан хомоҕой хоһоон, ыллам ырыа, кэрэ кэпсээн гыммыт мин төрөөбүт сахам тыла кэнэҕиһин-кэнэҕэс кэхтэн-эстэн хаалбакка, аан дойду норуоттарын муудараһыгар кыттыстар, киһи аймах культуратын фондатыгар аналлаах миэстэтин буолар...|Ааптар=[[Далан]]}} === Тыл туһунан этиилэр === {{Q|Этэр тыл эриэккэһэ уонна сүрэх иэйиитин эрчимэ тус-туспа төрүттээх буолуохтарын сатаммат.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} Киһи тылын олус ылыннарыан баҕардаҕына,ардыгар,тыла-өһө мөлтөөн-сыппаан хаалааччы.Софрон Данилов. Туора киһи баарыгар кэпсэтии атын,итэҕэйсэр бэйэ дьонун ыккардыгар атын.Н.Лугинов. Киһи дьиҥнээхтик сөбүлүүр,ытыктыыр,эрэнэр киһитигэр эрэ кичэм санаатын кэпсиэн сөп.Софр.Данилов. == Эбии маны көр == * [[Саха тыла]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар алпаабытынан]] 92pds22qgyzqhc2ruvl34cjw8whg1vv 8623 8621 2026-08-20T06:51:55Z Ojkhol 893 /* Эбии маны көр */ 8623 wikitext text/x-wiki быралыйар == Тылга сыһыаннаах өс хоһоонноро == * Аҕыйах тыл минньигэс, элбэх тыл сымсах. * Быhах сытыыта, тыл чобуота ордук. * Киһи тыла – ох * Киһи тыла уоттааҕар абытай. * Киһи кэпсэтэн, сылгы кистэһэн, ынах маҥыраһан билсэр. * Кэһиллибэт кэс тыл. * Кыһыл тыл - байҕалы оломнуур. * Кыыс оҕо ырыатыгар кыттыспыт, уол оҕо тойугар холбоспут. * Кулгаах ырааҕы истэр, харах чугаһы көрөр. * Өс хоһооно - өбүгэ номоҕо. * Өһө тэстэр суола. * Саха оҕуһун мииннэ да ырыаһыт. * Сиэрдээх тылы утарар кытаанах. * Тыл барда – бас барда * Тылы тыалга бырахпаттар. * Тыл уҥуоҕа суох. * Үтүө ат биир кымньыылаах, үтүө киһи биир тыллаах. * Үтүө тыл баайдааҕар күндү * Устар ууну сомоҕолуур уус тыллаах. * Хоммут уоһа хоҥунна, өрөөбүт уоһа өһүлүннэ. * Эппит эйэҕэс тылыҥ үтүөнэн эргиллэн кэлиэҕэ. * Элбэх тылтан элбэх сыыһа тахсар. * Эр киһи тыла биир. * Эппит тыллааҕар эппэтэх тыл ордук. * Эн эппэтэҕиҥ – таҥара эппитэ буоллун. * Этиллибит тыл иһиллибэт буолбат. * Этэр тыл эҕэлээх, саҥарар тыл салалталаах. ===Омук өһүн хоһоонноро=== {{Q|Биир тылы билэр киһи — соҕотох киһи, үс тылы билэр — үс киһи.|Ааптар=Цхьа мотт ховр цьха саг ва, кхоъ мотт ховр кхоъ саг ва. [[Ингуш өһүн хоһооно]]}} ==Сомоҕо домохтор== *тыл ааҕыс *тыла айаҕар баппат, атаҕа суолга баппат *тыла бара турар *тыла бөлүөһүннэ (булдьуйда) *тыла кыһыйар *тыла өҕүллүбэт *тыла-өһө тобуллар *тыла өһүлүннэ (сөлүннэ) *тыла суох барда *тыла суох ыыт *тыла тарпыт *тыла тахсыбат *тыла тиийэр *тыла уҥуохтана илик *тыла уһуктаммыт *тыла халыҥ *тылбай-өспөй буол *тылбытын аҥардаһыах *тылга иҥнэр (түбэһэр) *тылга киллэр *тылга олорт *тылгар тур *тылга тиис *тылгын тылбыылаа == Хоһоонтон быһа тардыылар == {{Q|Сүүрбэһис үйэ муммут Куһун оҕотун Санатар ийэ тылын Сүтэрбит киһи.|Ааптар=[[Умсуура]]}} {{Q| Тэйэ-тэлэһийэ, ыраата түстэрбин эрэ, Атын дойдуга, атын эйгэҕэ өөр буолларбын эрэ — Соҕотох тылбын, төрөөбүт тылбын бүтэйдии ахтабын. Сахалыы сыыйа, наллаан сэһэргэһии минньигэһин, Урааҥхайдыы уран, уус тыл уйанын, хатанын, Ийэ тыл эккэ киирэн ититэрин, имэҥирдэрин Санаан кэллэрбин эрэ — санньы-курус уостабын, умуллабын. Майгым-сигилим маратыйа уларыйар. [[Ыарыы]] суоҕар [[ыарыы]] ынчыгынан тыынабын. Тылбын, төрөөбүт тылбын, сахалыы саҥабын суохтуубун.|Ааптар=[[Сиэн Кынат]]}} {{Q|Куту-сүрү кууһар тылы, Сүрэхтэри аһар тылы, Иэйии буолан иҥэр тылы Ис дууһаҕын аһан саҥар.|Ааптар=К.Васильева}} {{Q| Уу устар, уларыйар Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат.|Ааптар=[[Алампа]]}} == Тыл туһунан бэргэн этиилэр == {{Q|Өскө төрүт тылгын умнуоҥ — Өнүйбэккэ ииниэҥ-хатыаҥ, Силис тардыах сиргин тумнуоҥ — Симэлийэн сүтэн барыаҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Руфов]]}} * Ханнык тыл этиллибитэ суолтата суох, ол тыл хайдах этиллибитэ суолталааҕа кырдьык эбит. * Бэл диэтэр, туох да кэтэх санаата суох алҕас төлө ыһыктыллыбыт тыл саҕа сытыы, ыарыылаах туох баар үһүө. * Оо, дьон киһи сүрэҕин саамай уйан бааһын холуон тылынан таарыйаргытыттан тоҕо сэрэммэккит буолуой? * Дарбааннаах тыл бэрт дөбөҥнүк этиллэр даҕаны, ол курдук бэрт дөбөҥнүк күдэн кэриэтэ көтөр даҕаны. * Ардах уута хотоол сиргэ мустарын кэриэтэ, тыл хонноҕуна хонон барааччы. * {{Q|Өйдөммүт өй, этиллибит тыл барыта туолан истэр, орто дойду олоҕо олус да судургу буолуох этэ. |Ааптар=[[Софрон Данилов]]}} {{Q|Уу устар, уларыйар, Үрэх сүүрүгүрэр, сүүдүйэр, Киһи кэхтэр, кэбэлийэр, Тыл сытыйбат, сыттаммат, Сурук сууйуллубат, суодуйбат. |Ааптар=[[Алампа]]}} {{Q|Төрөөбүт тылы таптааһын төрөөбүт норуоту таптааһыны, киниэхэ ис сүрэхтэн бэриниилээх буолууну кытта быстыспат ситимнээх. Күүстээх,көдьүүстээх тыл кэмигэр,сөпкө,ис сүрэхтэн этиллиэн наада.Оннук тыл кулгаахха иһиллибэт,сүрэххэ иҥмэт буолуон сатаммат.Кини судургу,туруору буолааччы. Дьулааннаах суол туһунан саҥарары киһи хойутата сатыыр үгэстээх. Киһи үөрүүтүнээҕэр эрэйин ордук сатаан кэпсиир.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} {{Q|Ийэ тылгыттан абыралы булуоҥ, Кини баай байҕалыгар тиксэҥҥин Баай дууһаланыаҥ, Өлбөт өйдөнүөҥ. |Ааптар=[[Сэмэн Данилов]]}} {{Q|Наассыйа бастыҥ бас билиитэ - кини тыла |Ааптар=[[Иосиф Бродскай]]}} {{Q|Саха тыла! Саха омук тылын сүмэтэ — Кулаковскай, Ойуунускай тыллара! Түҥ былыргы соҕурууҥҥу уордаах сахтары уонна хоту тымныы-тыйыс дьыбарын бииргэ ыпсаран сатаан холбообут, ону ойуулаан-оһуордаан, уустаан-ураннаан хомоҕой хоһоон, ыллам ырыа, кэрэ кэпсээн гыммыт мин төрөөбүт сахам тыла кэнэҕиһин-кэнэҕэс кэхтэн-эстэн хаалбакка, аан дойду норуоттарын муудараһыгар кыттыстар, киһи аймах культуратын фондатыгар аналлаах миэстэтин буолар...|Ааптар=[[Далан]]}} === Тыл туһунан этиилэр === {{Q|Этэр тыл эриэккэһэ уонна сүрэх иэйиитин эрчимэ тус-туспа төрүттээх буолуохтарын сатаммат.|Ааптар=[[Амма Аччыгыйа]]}} Киһи тылын олус ылыннарыан баҕардаҕына,ардыгар,тыла-өһө мөлтөөн-сыппаан хаалааччы.Софрон Данилов. Туора киһи баарыгар кэпсэтии атын,итэҕэйсэр бэйэ дьонун ыккардыгар атын.Н.Лугинов. Киһи дьиҥнээхтик сөбүлүүр,ытыктыыр,эрэнэр киһитигэр эрэ кичэм санаатын кэпсиэн сөп.Софр.Данилов. == Эбии маны көр == * [[Саха тыла]] * [[Тыл (анатомия)]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар]] [[Категория:Тиэмэлээх ыстатыйалар алпаабытынан]] 3sw0rf7bs9czpi5sxeob6flv7wp45ed Уруу алгыһа 0 1546 8618 7397 2026-08-20T06:37:39Z Ojkhol 893 8618 wikitext text/x-wiki <poem>Күндү оҕолорбут, Бүгүн бу дьоллоох күҥҥэ, Орто туруу-бараан дойдугутугар Күндүр күөх халлаан анныгар Күөх кырыска күөлэһийэ оонньообут Оҕо сааскыт ааһа охсон, Үрдүк Айыылартан ыйдаарбыт Ытык ыйааххытынан Ытык аналгытын толорунан, Ытык иэскэтин төлүүр — Ыал буолар дьоллоох түгэҥҥит Бу тиийэн кэллэ. Дьэ, оҕолорум, Саха дьон олоҕо Саргыланар салалтатынан, Урааҥхай дьон олоҕо Уйгуланар оҥоһуутунан Алта кырыылаах Алтан сэргэни анньан кэбиһиҥ, Аҕыс кырыылаах Алтан холумтаны арыйа тардан Аал уоккутун оттон кэбиһиҥ, Алаһа дьиэҕитин арчылааҥ, Иэримэ дьиэҕитин иччилээҥ дуу! Дьоллоох хоноххут анныгар Уон оҕонон уруйданыҥ, Сылаас хоойгут иһигэр Кыыс оҕонон айхалланыҥ. Сыһыы-сыһыы аайытын Сыспай сиэллээххит сырыстын, Хонуу-хонуу аайытын Хороҕор муостааххыт хонойдун дуу. Унаар күөх буруоҕут Унаар манан халлааҥҥа Уһун үйэлэргэ унаарыйа устан Уруу-аймах дьоҥҥутун Угуйар, ыҥыра туруохтун дуу. Аймах- хаан дьоҥҥут Ата от курдук анньа туруохтун, Уруу-хаан дьоҥҥут Үнүр сүүрэн курдук Уста — мустан иһиэхтин дуу. Үрдүк Айыыларгыт үтүө санаалара Алгыс сылаас тыына буолан Айаҥҥыт аартыгар Өрүү сайа сылдьыахтан. Дьонноох — сэргэлээх, Доҕордоох — атаастаах Дьоллоох олоҕу олоруоҥ дуу, Оҕолорум барахсаттар...</poem> Барҕа санаам эм, сүбэ тылым / [бэчээккэ бэлэмнээтилэр В. Н. Луковцев, Т. И. Андросов, Н. П. Андросова]. - Дьокуускай : Бичик, 2005.-224с. Стр 216 == Сигэлэр == [[Категория:Мандар Уус]] [[Категория:Алгыс]] 530e2z5m1iapa4roqby0qad0qmmb4ej 8619 8618 2026-08-20T06:41:36Z Ojkhol 893 8619 wikitext text/x-wiki * <poem>Аал уоккутун оттуҥ, Алаһа дьиэҕитин тэриниҥ, Алтан сэргэҕитин анньыҥ. Орто дойду Ортотун тутуһан Олоххутун оҥостуҥ!</poem> * <poem>Ийэ ууһа буолан тэнийиҥ, Аҕа ууһа буолан барҕарыҥ, Уол оҕолонон уруйданыҥ, Кыыс оҕонон айхалланыҥ. Үс үйэ тухары Үллэ турар үптэниҥ, Аҕыс үйэ тухары Алла турар баайданыҥ! Уруй-айхал! Күөгэл-нусхал! Күлүм-мичил!</poem> * <poem>Күндү оҕолорбут, Бүгүн бу дьоллоох күҥҥэ, Орто туруу-бараан дойдугутугар Күндүр күөх халлаан анныгар Күөх кырыска күөлэһийэ оонньообут Оҕо сааскыт ааһа охсон, Үрдүк Айыылартан ыйдаарбыт Ытык ыйааххытынан Ытык аналгытын толорунан, Ытык иэскэтин төлүүр — Ыал буолар дьоллоох түгэҥҥит Бу тиийэн кэллэ. Дьэ, оҕолорум, Саха дьон олоҕо Саргыланар салалтатынан, Урааҥхай дьон олоҕо Уйгуланар оҥоһуутунан Алта кырыылаах Алтан сэргэни анньан кэбиһиҥ, Аҕыс кырыылаах Алтан холумтаны арыйа тардан Аал уоккутун оттон кэбиһиҥ, Алаһа дьиэҕитин арчылааҥ, Иэримэ дьиэҕитин иччилээҥ дуу! Дьоллоох хоноххут анныгар Уон оҕонон уруйданыҥ, Сылаас хоойгут иһигэр Кыыс оҕонон айхалланыҥ. Сыһыы-сыһыы аайытын Сыспай сиэллээххит сырыстын, Хонуу-хонуу аайытын Хороҕор муостааххыт хонойдун дуу. Унаар күөх буруоҕут Унаар манан халлааҥҥа Уһун үйэлэргэ унаарыйа устан Уруу-аймах дьоҥҥутун Угуйар, ыҥыра туруохтун дуу. Аймах- хаан дьоҥҥут Ата от курдук анньа туруохтун, Уруу-хаан дьоҥҥут Үнүр сүүрэн курдук Уста — мустан иһиэхтин дуу. Үрдүк Айыыларгыт үтүө санаалара Алгыс сылаас тыына буолан Айаҥҥыт аартыгар Өрүү сайа сылдьыахтан. Дьонноох — сэргэлээх, Доҕордоох — атаастаах Дьоллоох олоҕу олоруоҥ дуу, Оҕолорум барахсаттар...</poem> Барҕа санаам эм, сүбэ тылым / [бэчээккэ бэлэмнээтилэр В. Н. Луковцев, Т. И. Андросов, Н. П. Андросова]. - Дьокуускай : Бичик, 2005.-224с. Стр 216 == Сигэлэр == [[Категория:Мандар Уус]] [[Категория:Алгыс]] 1n172z1hd7il73w3zsldjciltgzdf2a Тыл 0 1821 8622 2026-08-20T06:51:14Z Ojkhol 893 Ojkhol [[Тыл]] сирэй аатын маннык [[Тыл (өс)]] уларыппыт 8622 wikitext text/x-wiki #утаарыы [[Тыл (өс)]] l8loz76oh4ovcpnqv5y8l7bjjle8hje