ᱣᱤᱠᱤᱯᱤᱰᱤᱭᱟ satwiki https://sat.wikipedia.org/wiki/%E1%B1%A2%E1%B1%A9%E1%B1%AC%E1%B1%A9%E1%B1%9B_%E1%B1%A5%E1%B1%9F%E1%B1%A6%E1%B1%B4%E1%B1%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.3 first-letter ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱟᱥᱚᱠᱟᱭ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱣᱤᱠᱤᱯᱤᱰᱤᱭᱟ ᱣᱤᱠᱤᱯᱤᱰᱤᱭᱟ ᱨᱚᱲ ᱨᱮᱫ ᱨᱮᱫ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱣᱤᱠᱤ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱣᱤᱠᱤ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱪᱷᱟᱸᱪ ᱪᱷᱟᱸᱪ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱜᱚᱸᱲᱚᱸ ᱜᱚᱸᱲᱚᱸ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱛᱷᱚᱠ ᱛᱷᱚᱠ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ TimedText TimedText talk ᱢᱳᱰᱩᱞ ᱢᱳᱰᱩᱞ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ Event Event talk ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ ᱵᱟᱱᱱᱟ 0 25831 192305 137139 2026-05-24T19:24:28Z Symphonicallyu 10592 192305 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system|name=ᱠᱩᱨᱠᱩᱠᱷ ᱵᱟᱱᱱᱟ|languages=[[ᱠᱩᱨᱠᱩᱠᱷ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱠᱩᱨᱠᱩᱠᱷ]]|type=[[ᱟᱵᱩᱜᱤᱫᱟ]]|time=᱑᱙᱙᱑ – ᱱᱤᱛ ᱦᱟᱹᱵᱤᱡ|sample=Kurukh Banna.png|caption=|imagesize=250px|unicode=|iso15924=|iso15924 note=|footnotes=|note=ᱱᱳᱴ ᱠᱚ}} '''ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ ᱵᱟᱱᱱᱟ''' ᱫᱚ ᱑᱙᱙᱑ ᱨᱮ ᱵᱷᱟᱨᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱳᱲᱤᱥᱟ ᱨᱮᱱ ᱵᱟᱥᱩᱫᱮᱵᱽ ᱨᱟᱢ ᱠᱷᱟᱞᱠᱷᱳ ᱫᱟᱨᱟᱭ ᱛᱮ [[ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ]] ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱢᱤᱫᱴᱟᱝ ᱚᱵᱩᱜᱤᱫᱟ ᱦᱚᱨᱚᱯ ᱠᱟᱱᱟ᱾ ᱳᱲᱤᱥᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ [[ᱥᱩᱱᱫᱚᱨᱜᱚᱰ ᱡᱤᱞᱞᱟᱹ|ᱥᱩᱱᱫᱚᱨᱜᱚᱲ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮ ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ ᱵᱟᱱᱱᱟ ᱫᱚ ᱠᱩᱨᱩᱠᱷ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱟᱨ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱦᱩᱭᱩᱜᱼᱟ᱾ ᱯᱷᱚᱱᱴ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱦᱩᱭ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱟᱨ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱱᱚᱶᱟ ᱫᱚ ᱯᱚᱛᱚᱵ, ᱯᱟᱛᱷᱟᱢ ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱮᱴᱟᱜ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱰᱷᱮᱨ ᱠᱚ ᱵᱮᱣᱦᱟᱨᱮᱫ ᱚᱴᱠᱟᱱᱟ᱾ <ref>{{Cite web |last=Mandal |first=Biswajit |title=Kurukh Banna |url=https://omniglot.com/writing/kurukhbanna.htm |website=Omniglot}}</ref>, [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]],[[ᱡᱷᱟᱨᱠᱷᱚᱸᱰ]] ᱟᱨ [[ᱟᱥᱟᱢ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ ᱳᱨᱟᱶ ᱦᱚᱲᱠᱚ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱱᱚᱣᱟ ᱦᱚᱨᱚᱯ ᱵᱮᱣᱦᱟᱨ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱠᱟᱱᱟ᱾ ==ᱭᱩᱱᱤᱠᱳᱰ== ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱒᱐᱒᱓ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱱᱚᱣᱟ ᱦᱚᱨᱚᱯ ᱫᱚ ᱭᱩᱴᱤᱭᱩᱵ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱨᱫᱟᱥ ᱦᱩᱭ ᱟᱠᱟᱱᱟ᱾ <ref>{{cite web |last=Mandal |first=Biswajit |title=Preliminary Proposal to Encode the Kurux Banna in UCS |date=2023-05-05 |access-date=2023-12-16 |url=https://www.unicode.org/L2/L2023/23223-kurux-banna.pdf}}</ref> ==ᱵᱟᱨᱦᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== [[ᱛᱷᱚᱠ: ᱪᱤᱠᱤ]] [[ᱛᱷᱚᱠ: ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱪᱤᱠᱤ]] ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== jf5rqpce4t1twj617s7qgtcp7a9bgg0 ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ 0 36048 192306 192206 2026-05-25T02:53:20Z MT731 2184 192306 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.615439|N|87.078502|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 3.01 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 809090 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱒᱓ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ'''<br/>MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ<br/>ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black <!-- make the subject of the article stand out with black colors --> |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ]] (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱫᱚ {{coord|23.615439|N|87.078502|E |source:yahoomaps_region:IN-WB |format=dms}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱱᱚᱣᱟ ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ ᱫᱚ [[ᱫᱟᱢᱚᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ|ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ]] ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱜᱚᱲᱚ ᱜᱟᱰᱟ ᱱᱩᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱰᱟ ᱟᱲᱮ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱟᱢᱠᱳᱞᱟ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ''ᱱᱟᱞᱞᱟᱦ'' ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ ᱵᱟᱰᱟᱭᱚᱜ ᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱦᱩᱰᱤᱧ ᱢᱟᱪᱷᱟ ᱰᱟᱦᱟᱨ ᱫᱚ ᱱᱩᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱰᱟ ᱥᱟᱶ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱛᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ ᱫᱚ ᱞᱟᱛᱟᱨ ᱦᱟᱥᱟ ᱵᱮᱰᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱚᱱᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱟᱨ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱫᱚ ᱫᱟᱜ ᱛᱮ ᱜᱷᱮᱨᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱞᱟᱛᱟᱨ ᱩᱥᱩᱞ ᱢᱟᱪᱷᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱩᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱰᱟ ᱯᱟᱨᱚᱢ ᱠᱟᱛᱮ ''ᱵᱮᱨ'' ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱨᱟᱹᱥᱠᱟᱹ ᱧᱟᱢ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ, ᱢᱤᱫ ᱜᱟᱡᱟᱲ ᱫᱟᱨᱮ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱡᱚ ᱾ [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱚᱱ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ, [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] ᱟᱨ [[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] ᱫᱚ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱪᱮ ᱟᱨ ᱮᱛᱚᱢ ᱥᱮᱫ ᱨᱮ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱞᱚᱥᱴᱚᱨ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟ ᱾ ᱵᱟᱸᱥᱨᱟ ᱟᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] ᱫᱚ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf |title= Census of India 2011, West Bengal: District Census Handbook, Barddhaman |work = Map of Raniganj CD Block, page 215| publisher= Directorate of Census Operations, West Bengal |access-date = 31 August 2018}}</ref> ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱕,᱔᱔᱕ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱒,᱙᱒᱘ (᱕᱔%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱒,᱕᱑᱗ (᱔᱖%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱗᱙᱓ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱮ ᱓,᱒᱓᱙ ᱦᱚᱲ ᱜᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱖᱙.᱖᱓% ᱠᱟᱱᱟ ᱠᱚ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱨᱤ ᱜᱩᱴ (UA) ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱒᱔᱓,᱔᱑᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱩᱞᱴᱤ, [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱟᱨ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱠᱚ ᱵᱮᱜᱚᱨ, ᱚᱠᱚᱭ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱢᱭᱩᱱᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱚᱨᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱱᱚᱣᱟ ᱜᱩᱴ ᱨᱮ ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ, [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]], [[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]], [[ᱵᱷᱟᱱᱳᱣᱟᱨᱟ]], [[ᱫᱳᱢᱳᱦᱟᱱᱤ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱢᱟᱡᱤᱭᱟᱲᱟ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱱᱥᱮᱥ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱦᱟᱹᱴᱤᱧ [[ᱪᱚᱨᱚᱱᱯᱩᱨ]] ᱦᱚᱸ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite web | url = http://censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_4_PR_UAs_1Lakh_and_Above_Appendix.pdf | title = Constituents of Urban Agglomerations having population 1 lakh and above| work= Provisional Population Total, Census of India 2011| publisher = Government of India |access-date = 27 August 2018}}</ref><ref name=2015notification/> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟ ᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕,᱙᱓᱖ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱕᱙% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱔᱑% ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱮ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱕᱘% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱜᱮᱭᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱖᱗% ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓᱓% ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱑᱑% ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱠᱚ ᱾ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ ᱨᱚᱲᱟ ᱾ ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱦᱚᱸ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱟᱹᱰᱤ ᱱᱟᱯᱟᱭ ᱜᱮᱭᱟ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱦᱟᱱᱰᱵᱩᱠ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱓.᱐᱑ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱕᱘ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱸᱜᱷᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱱᱟᱞᱤ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱯᱲᱟᱣ ᱨᱮ ᱚᱵᱷᱟᱨᱦᱮᱰ ᱴᱮᱸᱠ, ᱴᱤᱭᱩᱵᱽᱣᱮᱞ, ᱵᱚᱨᱣᱮᱞ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱘᱗᱗ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱟᱨ ᱔᱔ ᱥᱚᱸᱡᱷᱮ ᱢᱟᱨᱥᱟᱞ (ᱯᱚᱭᱮᱱᱴ) ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱰᱤᱥᱯᱮᱱᱥᱟᱨᱤ/ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱮᱜᱟᱨᱟ ᱨᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱤᱰᱮᱞ ᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ [[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] ᱨᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱛᱮ ᱢᱟᱲᱟᱝ ᱛᱮ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱟᱠᱟᱱ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱫᱷᱚᱱ, ᱡᱚ ᱡᱟᱝ, ᱩᱛᱩ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱠᱷᱟᱫᱟᱱ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱤᱥᱴᱟᱨᱱ ᱠᱚᱭᱞᱟᱯᱷᱤᱞᱰᱥ ᱞᱤᱢᱤᱴᱤᱰ ᱥᱟᱶ ᱡᱚᱲᱟᱣ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱤᱱᱰᱤᱭᱟ ᱞᱤᱢᱤᱴᱤᱰ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱜᱚᱲᱚ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱾ ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱟᱨ ᱥᱩᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱱᱤᱢᱪᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ ᱫᱚ ᱤᱥᱴᱟᱨᱱ ᱠᱚᱞᱯᱷᱤᱞᱰ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱴᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱞᱟᱛᱟᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱤ ᱥᱤ ᱮᱞ ᱣᱮᱵᱽᱥᱟᱭᱤᱴ ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱱᱚᱢᱵᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱒᱐᱑᱘ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱪᱟᱹᱞᱩ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱠᱷᱟᱫᱟᱱ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱠᱟᱱᱟ: ᱪᱟᱯᱩᱭ ᱠᱷᱟᱥ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱡᱮ ᱠᱮ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ, ᱡᱮᱢᱮᱦᱟᱨᱤ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱠᱟᱞᱤᱰᱟᱥᱯᱩᱨ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ, ᱠᱩᱣᱟᱨᱰᱤ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱱᱤᱢᱪᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱯᱤᱭᱚᱨ ᱥᱤᱭᱟᱨᱥᱚᱞ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ ᱟᱨ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱤᱱᱠᱞᱟᱭᱤᱱ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.easterncoal.gov.in/contactus/cugtel/sripur.pdf | title = Area wise Closed User Group (CUG) Telephone Numbers | work =Sripur Area | publisher = Eastern Coalfields Limited | access-date = 11 August 2018}}</ref> ==ᱥᱟᱜᱟᱲᱚᱢ== ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱟᱭᱢᱟ ᱢᱤᱱᱤ ᱵᱟᱥ ᱦᱚᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ – (i) ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ), ᱱᱤᱢᱪᱟ, (ii) ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱠᱷᱚᱱ [[ᱵᱟᱦᱩᱞᱟ]] ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱢᱟᱝᱜᱟᱞᱯᱩᱨ, (iii) ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱢᱨᱤᱛᱱᱚᱜᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱵᱤᱨᱤᱛ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], ᱱᱤᱢᱪᱟ, (iv) ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱤᱨᱠᱩᱞᱴᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱟᱢᱨᱤᱛᱱᱚᱜᱚᱨ, ᱨᱟᱹᱱᱤᱥᱟᱜᱚᱨ, [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱾<ref>[http://www.bardhaman.nic.in/mv/pr_mb_1_100.pdf Minbus Permit Register] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927062443/http://www.bardhaman.nic.in/mv/pr_mb_1_100.pdf |date=2007-09-27 }}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱯᱨᱟᱭᱢᱮᱨᱤ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>[http://bardhaman.gov.in/education/schudir.asp 7th All-India School Education Survey] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927042635/http://bardhaman.gov.in/education/schudir.asp |date=2007-09-27 }}</ref> ᱟᱢᱠᱚᱞᱟ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱜᱚᱨᱚᱵ ᱮᱢᱟᱭᱟ ᱾ ᱯᱟᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ ᱞᱟᱦᱟ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱩᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱛᱮ ᱫᱟᱬᱟ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟ ᱾ ᱡᱩᱫᱤ ᱦᱚᱸ ᱟᱢᱠᱚᱞᱟ ᱫᱚ ᱱᱤᱛ ᱦᱚᱸ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱟᱹᱠᱷᱤᱭᱟᱹᱛ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱹᱰᱤ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱱᱟᱝᱜᱽᱨᱟᱦᱟ ᱨᱮ ᱟᱭᱢᱟ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱫᱚ ᱢᱟᱱᱚᱛ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱷᱟᱯ ᱠᱚ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱟᱠᱟᱫᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱹᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱮ.ᱮᱢ.ᱭᱩ, ᱟᱞᱤᱜᱚᱲ, ᱵᱤ.ᱮᱪ.ᱭᱩ, ᱵᱟᱱᱟᱨᱟᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, ᱮᱞᱟᱦᱟᱵᱟᱫᱽ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, ᱡᱟᱢᱤᱭᱟ ᱢᱤᱞᱤᱭᱟ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱭᱟ, ᱱᱟᱶᱟ ᱫᱤᱞᱤ, ᱯᱟᱴᱱᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, ᱟᱨ ᱠᱟᱞᱠᱟᱛᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱛᱤᱱᱟᱹᱜ ᱜᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱᱟ ᱠᱚ, ᱟᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱟᱦᱟᱱᱛᱤ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮ ᱨᱮ ᱯᱟᱹᱛᱭᱟᱹᱣ ᱠᱟᱛᱮ ᱾ ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱤ ᱥᱤ ᱮᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ (ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞ ᱟᱨ ᱰᱤᱥᱯᱮᱱᱥᱟᱨᱤ) ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞ (ᱯᱤ ᱳ ᱫᱮᱵᱽᱪᱚᱸᱫᱽᱱᱚᱜᱚᱨ) (᱓᱐ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ (ᱯᱤ ᱳ ᱫᱮᱵᱽᱪᱚᱸᱫᱽᱱᱚᱜᱚᱨ), ᱢᱤᱛᱷᱟᱯᱩᱨ (ᱯᱤ ᱳ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟ), ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱤᱱᱠᱞᱟᱭᱤᱱ (ᱯᱤ ᱳ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ), ᱡᱟᱢᱮᱦᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱥᱮᱢᱩᱨᱤᱰ), ᱡᱟᱢᱮᱦᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱥᱮᱢᱩᱨᱤᱵᱟ), ᱡᱟᱢᱮᱦᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱥᱮᱢᱩᱨᱤᱰ) ᱱᱤᱢᱪᱟ (ᱯᱤ ᱳ ᱱᱤᱢᱪᱟ), ᱟᱢᱠᱚᱞᱟ (ᱯᱤ ᱳ ᱱᱤᱢᱪᱟ), ᱠᱟᱞᱤᱫᱟᱥᱯᱩᱨ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ (ᱯᱤ ᱳ ᱵᱷᱟᱨᱟ ᱠᱟᱞᱤᱵᱟᱲᱤ, ᱢᱮᱡᱤᱭᱟ), ᱡᱚᱨᱟ ᱢᱚᱰ ᱠᱚᱞᱚᱱᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱵᱷᱟᱨᱟ ᱠᱟᱞᱤᱵᱟᱲᱤ, ᱢᱮᱡᱤᱭᱟ), ᱨᱟᱛᱤᱵᱟᱴᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ), ᱠᱩᱟᱨᱰᱤᱦ (ᱯᱤ ᱳ ᱠᱟᱞᱤᱯᱟᱦᱟᱲᱤ), ᱪᱟᱯᱩᱭ ᱠᱟᱥ (ᱯᱤ ᱳ ᱪᱟᱯᱩᱭ), ᱛᱤᱨᱟᱴ (ᱯᱤ ᱳ ᱠᱟᱞᱤᱯᱟᱦᱟᱲᱤ) ᱾<ref>{{cite web | url = https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrxiDIKi8Be4hgAXS67HAx.;_ylu=X3oDMTByYmpmZjA4BGNvbG8Dc2czBHBvcwMzBHZ0aWQDBHNlYwNzcg--/RV=2/RE=1589705610/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.coalindia.in%2fDesktopModules%2fDocumentList%2fdocuments%2fDetails_of_Medical_Facility_in_CIL_and_its_Subsidiaries_05032018.xlsx/RK=2/RS=G5Llg8vcadCbsl1BI.JMH0rETxA- | title = Details of medical facilities in CIL and its subsidiaries | work= ECL| publisher = CIL|access-date = 15 May 2020}}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] pox6k2263jz6m4m8hwcfxqlmi71otmo ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱚᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ 0 36049 192294 192260 2026-05-24T12:41:21Z ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗ 1744 /* */ 192294 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱥᱤᱧᱚᱛᱤᱭᱟᱹ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ}} {{Infobox Indian political party | logo = Cockroach Janta Party logo.svg | logo_size = | name = ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ | abbreviation = ᱥᱤ.ᱡᱮ.ᱯᱤ. | colorcode = #690A22 | leader = [[ᱚᱵᱷᱤᱡᱤᱛ ᱫᱤᱯᱠᱮ]] | founder = [[ᱚᱵᱷᱤᱡᱤᱛ ᱫᱤᱯᱠᱮ]] | foundation = {{Start date and age|2026|05|16|df=y}} | position = [[ᱛᱟᱞᱢᱟ]] | ideology = {{ubl|[[ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱞᱟᱸᱫᱟ]]|[[ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ]]|[[ᱮᱱᱴᱤ-ᱮᱥᱴᱟᱵᱽᱞᱤᱥᱢᱮᱱᱴ]]|[[ᱵᱮᱼᱯᱟᱦᱴᱟᱨᱤ]]|[[ᱥᱟᱶᱛᱟᱨᱤ]]}} | slogan = ''ᱠᱷᱩᱲᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱟᱲᱟᱝ'' | eci = | loksabha_seats = | rajyasabha_seats = | state_seats_name = | state_seats = | state2_seats_name= | state2_seats = | no_states = | website = {{URL|https://cockroachjantaparty.org}} | symbol = }} '''ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ''' ('''ᱥᱤ.ᱡᱮ.ᱯᱤ.''') ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱥᱤᱧᱚᱛᱤᱭᱟᱹ [[ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ]] ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱑᱖ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮ [[ᱚᱵᱷᱤᱡᱤᱛ ᱫᱤᱯᱠᱮ]] ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱓᱐ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨᱟᱱ ᱵᱚᱥᱴᱚᱱ ᱭᱩᱱᱤᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣᱤᱡ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱫᱚ [[ᱟᱢ ᱟᱫᱽᱢᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ]] ᱥᱟᱶᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ᱾<ref name="bt_dipke">{{cite web |title=Who is Abhijeet Dipke? Founder of Cockroach Janta Party |url=https://www.businesstoday.in |website=Business Today |date=18 May 2026 |access-date=21 May 2026}}{{cite web |title=CJI may clarify but Cockroach Janata Party is ready for dissent, one laugh at a time |url=https://www.telegraphindia.com/india/cji-surya-kant-may-clarify-but-cockroach-janata-party-is-ready-for-dissent-one-laugh-at-a-time/cid/2161212 |website=The Telegraph India |date=18 May 2026 |access-date=19 May 2026}}{{cite web |title=Cockroach Janta Party debuts, admits two TMC MPs within 2 days |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cockroach-janta-party-40000-members-mahua-moitra-kirti-azad-gen-z-convention-2913347-2026-05-18 |website=India Today |date=18 May 2026 |access-date=19 May 2026}}{{cite news |title=Indian politics has acquired an unusual mascot: the cockroach |url=https://www.bbc.com/news/articles/cz72y11jjq1o |work=BBC News |date=21 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref><ref name="bbc_news">{{cite news |title=Indian politics has acquired an unusual mascot: the cockroach |url=https://www.bbc.com/news/articles/cz72y11jjq1o |work=BBC News |date=21 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱚ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱤᱱᱤᱡ [[ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱩᱨᱭᱚ ᱠᱟᱱᱛ]] ᱟᱜ ᱑᱕ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱛᱮᱞᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚ "ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ" ᱟᱨ "ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱨᱟᱥᱟᱭᱤᱴ" ᱢᱮᱱᱛᱮᱭ ᱢᱮᱱ ᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ᱾ ᱨᱤᱯᱳᱨᱴ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱦᱚᱫᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ [[ᱵᱤᱦᱟᱨ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱵᱟᱸᱠᱤᱯᱩᱨ ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ]] [[by-election|ᱩᱯᱚ-ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ]] ᱨᱮ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚ ᱩᱭᱦᱟᱹᱨ ᱮᱫᱟ᱾<ref name="boom">{{cite web |title=The Cockroach Janta Party: How A CJI Comment Became A Movement |url=https://www.boomlive.in/explainers/the-cockroach-janta-party-how-a-cji-comment-became-a-movement-31586 |website=BOOM Fact Check |date=18 May 2026 |access-date=19 May 2026}}</ref> ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱫᱤᱱ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱨᱮᱜᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱨᱮ ᱓᱕᱐,᱐᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱨᱮ ᱑᱖ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱠᱚ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ᱾<ref>{{cite news |title=Cockroach Janta Party explodes online after top judge's remark; CJP gains 3.7 million followers in 24 hours |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/cockroach-janta-party-top-judges-comment-sparks-viral-satire-protest/ |work=The Tribune |date=20 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱫᱚ ᱚᱯᱷᱞᱟᱭᱤᱱ ᱨᱮ ᱦᱚᱸ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱵᱷᱚᱞᱮᱱᱴᱤᱭᱟᱨ ᱠᱚ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱦᱚᱨᱚᱜ ᱠᱟᱛᱮ ᱯᱨᱚᱴᱮᱥᱴ ᱟᱨ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱠᱚ᱾ ᱱᱤᱛᱚᱜ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱠᱚᱢᱤᱥᱚᱱ]] ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱟᱝ ᱨᱮᱡᱤᱥᱴᱟᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ᱾ == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ == ᱑᱕ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮ [[ᱥᱩᱯᱨᱤᱢ ᱠᱳᱨᱴ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱟᱸᱡᱚᱢ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ [[ᱥᱩᱨᱭᱚ ᱠᱟᱱᱛ]] ᱮ ᱢᱮᱱ ᱞᱮᱫᱟ: "ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱠᱚᱫᱚ ᱪᱮᱫ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱦᱚᱸ ᱵᱟᱠᱚ ᱧᱟᱢᱮᱫᱟ ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱹᱱᱩᱜ ᱛᱟᱠᱚᱣᱟ᱾ ᱩᱱᱠᱩ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟᱱ ᱫᱚ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ, ᱟᱫᱷᱟᱱ ᱫᱚ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ, [[ᱟᱨ.ᱴᱤ.ᱟᱭᱤ]] ᱮᱠᱴᱤᱵᱷᱤᱥᱴ ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱮᱠᱴᱤᱵᱷᱤᱥᱴ ᱠᱚ ᱵᱮᱱᱟᱣᱜ ᱠᱟᱱᱟ ᱟᱨ ᱩᱱᱠᱩ ᱡᱚᱛᱚ ᱦᱚᱲ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱦᱟᱢᱞᱟ ᱠᱚ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱮᱫᱟ᱾" ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱦᱤᱞᱚᱜ, ᱚᱵᱷᱤᱡᱤᱛ ᱫᱤᱯᱠᱮ [[ᱮᱠᱥ]] (ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱴᱣᱤᱴᱚᱨ) ᱨᱮ "ᱥᱟᱱᱟᱢ 'ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ' ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱢᱤᱫ ᱯᱞᱮᱴᱯᱷᱚᱨᱢ" ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮ ᱞᱟᱹᱭ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱠᱮᱫᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱚᱨᱛᱚ ᱫᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ: ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ, ᱠᱷᱩᱲᱭᱟᱹ, ᱡᱟᱣᱜᱮ ᱚᱱᱞᱟᱭᱤᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱᱤᱡ, ᱟᱨ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱱᱟᱞ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱨᱟᱜᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱫᱟᱲᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱ ᱢᱟ᱾<ref name="nationalherald">{{cite web |title=Laugh if you like but cockroaches uniting, joining 'Cockroach Janta Party' in droves |url=https://www.nationalheraldindia.com/national/laugh-if-you-want-but-cockroaches-uniting-joining-cockroach-janata-party-in-droves |website=National Herald |date=18 May 2026 |access-date=19 May 2026}}</ref> ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱣᱮᱵᱽᱥᱟᱭᱤᱴ, ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ,<ref>{{cite web |title=Cockroach Janta Party |url=http://cockroachjantaparty.org}}</ref> ᱑᱖ ᱢᱮ ᱨᱮ ᱞᱟᱭᱤᱵᱷ ᱮᱱᱟ "ᱠᱷᱩᱲᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱟᱲᱟᱝ" ᱴᱮᱜᱽᱞᱟᱭᱤᱱ ᱥᱟᱶᱛᱮ᱾ ᱔᱘ ᱴᱟᱲᱟᱝ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱨᱮ, ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱨᱮ ᱔᱐,᱐᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱥᱚᱦᱮᱫ ᱠᱚ ᱨᱮᱡᱤᱥᱴᱟᱨ ᱠᱮᱫᱟ, ᱟᱨ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮᱱᱟᱜ ᱨᱤᱯᱳᱨᱴ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱗᱐,᱐᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱚᱸ ᱯᱟᱨᱚᱢ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="timesnow">{{cite web |title=What Is Cockroach Janta Party? Manifesto Creates Buzz |url=https://www.timesnownews.com/viral/cockroach-janta-party-5-point-manifesto-creates-buzz-mahua-moitra-kirti-azad-reacts-abhijeet-dipke-article-154349051 |website=Times Now |date=19 May 2026 |access-date=19 May 2026}}</ref> ᱒᱑ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱛᱮ, ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱤᱱᱥᱴᱟᱜᱽᱨᱟᱢ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱨᱮ ᱑᱖ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱠᱚ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ᱾<ref>{{cite web |title=Cockroach Janta Party |url=https://www.instagram.com/cockroachjantaparty |website=www.instagram.com}}—ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱫᱤᱱ ᱠᱷᱚᱱ ᱑,᱔᱐᱐% ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ—ᱟᱨ ᱮᱠᱥ ᱨᱮ ᱒᱐᱐,᱐᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱠᱚ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ᱾{{cite web |title=Cockroach Janta Party |url=https://x.com/CJP_2029 |website=X.com}}</ref> ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱗᱘ ᱴᱟᱲᱟᱝ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱨᱮ, ᱤᱱᱥᱴᱟᱜᱽᱨᱟᱢ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱓ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱮ ᱯᱟᱨᱚᱢ ᱠᱮᱫᱟ ᱟᱨ ᱢᱚᱬᱮ ᱫᱤᱱ ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱚᱸ ᱠᱚᱢ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱑᱐ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱯᱟᱨᱚᱢ ᱠᱟᱛᱮ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ [[ᱵᱷᱟᱨᱚᱛᱤᱭᱚ ᱡᱚᱱᱚᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ]] ᱟᱜ ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱦᱮᱱᱰᱮᱞ ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱚᱸᱭ ᱞᱟᱦᱟ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="it_celebs">{{cite web |last=Kateel |first=Avinash |date=21 May 2026 |title=Cockroach party beats BJP on the 'gram with 10 million followers in 5 days |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cockroach-janta-party-10-million-followers-on-instagram-bjp-followers-cji-remarks-genz-youth-2914805-2026-05-21 |website=India Today |access-date=21 May 2026}}</ref> ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱟᱹᱵᱤ ᱭᱮᱫᱟᱭ ᱡᱮ ᱚᱱᱞᱟᱭᱤᱱ ᱯᱷᱚᱨᱢ ᱛᱟᱞᱟᱛᱮ ᱓᱕᱐,᱐᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱥᱚᱦᱮᱫ ᱠᱚ ᱨᱮᱡᱤᱥᱴᱟᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ᱾<ref name="theprint_bhatia">{{cite web |title=Hotmail co-founder Sabeer Bhatia backs Cockroach Janta Party, says supports movement '100 per cent' |url=https://theprint.in/feature/sabeer-bhatia-hotmail-cockroach-janta-party/2936233/ |website=ThePrint |date=20 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱫᱚ ᱚᱯᱷᱞᱟᱭᱤᱱ ᱨᱮ ᱦᱚᱸ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱵᱷᱚᱞᱮᱱᱴᱤᱭᱟᱨ ᱠᱚ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱦᱚᱨᱚᱜ ᱠᱟᱛᱮ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟ ᱟᱨ ᱯᱨᱚᱴᱮᱥᱴ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="bbc_news"/> ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱮᱞᱮᱠᱟ [[ᱵᱤᱦᱟᱨ]], [[ᱢᱚᱫᱷᱭᱚ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ]], [[ᱩᱛᱛᱚᱨ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ]], [[ᱡᱟᱹᱢᱢᱩ ᱟᱨ ᱠᱟᱹᱥᱢᱤᱨ]], ᱟᱨ [[ᱦᱤᱢᱟᱪᱚᱞ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ]]᱾<ref name="aljazeera">{{cite news |date=20 May 2026 |title=Cockroach Janata Party: Top Indian judge's comment sparks satire protest |url=https://www.aljazeera.com/features/2026/5/20/cockroach-janata-party-top-indian-judges-comment-sparks-satire-protest |work=Al Jazeera |access-date=20 May 2026}}</ref> == ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱜ ᱛᱮᱞᱟ == ᱵᱤᱨᱩᱫᱷ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱨᱭᱚ ᱠᱟᱱᱛ ᱑᱖ ᱢᱮ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱥᱯᱚᱥᱴᱤᱠᱚᱨᱚᱬ ᱮ ᱮᱢ ᱠᱮᱫᱟ, ᱢᱮᱱ ᱠᱟᱛᱮ ᱡᱮ ᱩᱱᱤᱭᱟᱜ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱫᱚ ᱵᱷᱩᱞ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ᱾ ᱩᱱᱤ ᱢᱮᱱ ᱠᱮᱫᱟᱭ ᱡᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱠᱷᱟᱥ ᱠᱟᱛᱮ ᱩᱱᱠᱩ ᱦᱚᱲ ᱮ ᱨᱚᱲᱮᱫ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ [[ᱱᱚᱠᱚᱞ ᱟᱨ ᱵᱚᱜᱚᱥ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ]] ᱵᱮᱵᱷᱟᱨ ᱠᱟᱛᱮ ᱞᱤᱜᱟᱞ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱵᱚᱞᱚ ᱟᱠᱟᱱᱟ, ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱤᱱ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚᱫᱚ ᱵᱟᱝ᱾ "ᱤᱧ ᱫᱚ ᱟᱵᱚᱣᱟᱜ ᱱᱤᱛᱚᱜᱟᱜ ᱟᱨ ᱦᱤᱡᱩᱜ ᱠᱟᱱ ᱦᱤᱭᱩᱢᱮᱱ ᱨᱤᱥᱳᱨᱥ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱜᱚᱨᱚᱵᱽ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱛᱤᱧᱟ, ᱟᱨ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱜᱮ ᱤᱧ ᱠᱚ ᱩᱫᱽᱜᱟᱹᱣ ᱤᱧᱟ᱾ ᱤᱧ ᱩᱱᱠᱩ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱤᱱ ᱠᱷᱩᱱᱴᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱧ ᱧᱮᱞᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ," ᱢᱮᱱᱛᱮᱭ ᱢᱮᱱ ᱞᱮᱫᱟ᱾<ref name="boom"/> ᱫᱤᱯᱠᱮ ᱮᱠᱥ ᱨᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱮᱞᱟ ᱮᱢ ᱠᱟᱛᱮᱭ ᱢᱮᱱ ᱠᱮᱫᱟ, "ᱯᱤᱮᱢ ᱥᱟᱶ ᱤᱧᱟᱜ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱢᱚᱛ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜ-ᱟ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱤᱧ ᱯᱟᱹᱛᱭᱟᱹᱣᱜ-ᱟᱹᱧ ᱡᱮ ᱥᱤᱡᱮᱟᱭᱤ ᱟᱜ ᱩᱱᱤ ᱚᱯᱚᱢᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱠᱟ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱦᱚᱸ ᱵᱟᱹᱱᱩᱜ-ᱟ᱾ ᱢᱤᱫ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱱᱮᱛ ᱫᱚ ᱱᱚᱶᱟ ᱵᱟᱝ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱮ ᱚᱠᱚᱭ ᱦᱚᱸ ᱟᱡ ᱨᱤᱱ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ 'ᱯᱟᱨᱟᱥᱟᱭᱤᱴ' ᱮ ᱢᱮᱛᱟ ᱠᱚᱣᱟ᱾"<ref name="boom"/> ᱩᱱᱤ ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱤᱱᱰᱤᱭᱟ ᱴᱩᱰᱮ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱤᱱᱴᱟᱨᱵᱷᱤᱭᱩ ᱨᱮᱭ ᱢᱮᱱ ᱠᱮᱫᱟ ᱡᱮ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱜ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱫᱚ ᱟᱹᱰᱤ ᱫᱩᱠᱷᱟᱹᱞᱤ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱪᱮᱫᱟᱜ ᱥᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱫᱚ ᱥᱚᱝᱵᱤᱫᱷᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹᱣᱤᱡ ᱴᱷᱮᱱ ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱮᱡ ᱞᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱨᱚᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱡᱟᱫᱤ ᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱮᱢ ᱟᱠᱟᱱᱟᱭ: "ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱟᱵᱚᱣᱟᱜ ᱨᱚᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱡᱟᱫᱤ ᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹᱭ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱢᱮᱱᱟᱭᱟ, ᱩᱱᱤ ᱜᱮ ᱟᱵᱚᱣᱟᱜ ᱢᱚᱛ ᱮᱢ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱟᱨ ᱯᱟᱨᱟᱥᱟᱭᱤᱴ ᱥᱟᱶᱮ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱭᱮᱫ ᱵᱚᱱᱟ᱾ ᱡᱩᱫᱤ ᱱᱚᱶᱟ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱮᱴᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱮ ᱢᱮᱱ ᱠᱮᱭᱟ... ᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱤᱱᱟᱹᱜ ᱫᱚ ᱵᱟᱝ ᱵᱤᱨᱩᱫᱷ ᱠᱚᱜ-ᱟ᱾"<ref name="it_celebs"/> == ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱮᱴᱠᱮᱴᱚᱬᱮ ᱠᱚ == ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱚ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ [[ᱥᱩᱨᱭᱚ ᱠᱟᱱᱛ]] ᱟᱜ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱛᱮᱞᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱞᱮᱱᱟ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱥᱤᱧᱚᱛᱤᱭᱟᱹ ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱞᱟ ᱨᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱚᱜᱚᱱ ᱦᱟᱨᱟᱜ ᱫᱚ ᱠᱚᱢᱮᱱᱴᱮᱴᱚᱨ ᱟᱨ ᱮᱱᱟᱞᱤᱥᱴ ᱠᱚ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱ ᱜᱟᱹᱦᱤᱨ ᱮᱴᱠᱮᱴᱚᱬᱮ ᱠᱚᱭ ᱥᱚᱫᱚᱨᱮᱫᱟ᱾<ref name="newsaz">{{cite web |title='Cockroach Janta Party': Indian judge's remark sparks massive movement |url=https://news.az/news/cockroach-janta-party-indian-judges-remark-sparks-massive-movement |website=News.az |date=19 May 2026 |access-date=20 May 2026}}</ref> === ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ === ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱨᱮᱡᱩᱣᱮᱴ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱒᱙.᱑ ᱥᱟᱭᱠᱚᱲᱟ ᱠᱟᱱᱟ—ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱚᱥᱲᱟ ᱵᱟᱝ ᱥᱮᱱ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱨᱮ ᱜᱩᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱜᱮᱭᱟ᱾ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱮ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱯᱤᱪᱷᱤ ᱘ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱜᱨᱮᱡᱩᱣᱮᱴ ᱠᱚ ᱚᱰᱚᱠᱚᱜ ᱠᱟᱱᱟ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱤᱠᱳᱱᱳᱢᱤ ᱩᱱᱠᱩ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱡᱚᱛᱷᱟᱛ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱵᱟᱭ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜ ᱠᱟᱱᱟ᱾<ref name="newsaz"/> ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱥᱚᱨᱛᱚ ᱨᱮ ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜ-ᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱫᱚᱨᱠᱟᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱡᱮ ᱟᱯᱞᱤᱠᱮᱱᱴ ᱠᱚᱫᱚ “ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ—ᱡᱚᱨ ᱛᱮ, ᱠᱩᱥᱤ ᱛᱮ, ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱱᱤᱭᱚᱢ ᱛᱮ” ᱠᱚ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱢᱟ᱾<ref name="dailyjagran">{{cite web |title=Cockroach Janta Party: Millions Of 'Parasites' Unite For Satirical Movement Of The 'Democratic And Lazy' |url=https://www.magzter.com/stories/dhnews/Jagran+English/Cockroach+Janta+Party-Millions-Of-Parasites-Unite-For-Satirical-Movement-Of-The-Democratic-And-Lazy-newsid-n712959262 |website=The Daily Jagran |date=20 May 2026 |access-date=20 May 2026}}</ref> === ᱵᱤᱱᱤᱰ ᱥᱟᱠᱟᱢ ᱞᱤᱠ === ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱵᱮᱨᱮᱫᱚᱜ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱦᱟᱯᱛᱟ ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱨᱮ, ᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱮᱞᱤᱡᱤᱵᱤᱞᱤᱴᱤ ᱠᱚᱢ ᱮᱱᱴᱨᱟᱱᱥ ᱴᱮᱥᱴ (NEET-UG) [[ᱱᱤᱴ ᱒᱐᱒᱖ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱞᱤᱠ|ᱥᱟᱠᱟᱢ ᱞᱤᱠ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱨᱚᱯ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱵᱟᱹᱛᱤᱞ ᱮᱱ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱜᱚᱴᱟ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱮ ᱯᱨᱚᱴᱮᱥᱴ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱞᱮᱱᱟ᱾ ᱵᱤᱱᱤᱰ ᱫᱚ ᱒᱑ ᱡᱩᱱ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮ ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱫᱚᱦᱚ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="mathrubhumi">{{cite web |title='Haan Main Hoon Cockroach': Viral NEET paper leak protest song sparks buzz as 'CJP' trends |url=https://english.mathrubhumi.com/news/india/cockroach-janta-party-neet-2026-protest-song-wdolda0z |website=Mathrubhumi English |date=19 May 2026 |access-date=20 May 2026}}</ref> ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱯᱨᱚᱴᱮᱥᱴ ᱥᱮᱨᱮᱧ "ᱦᱟᱸ ᱢᱮᱸ ᱦᱩᱸ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ" ᱮ ᱨᱤᱞᱤᱡᱽ ᱠᱮᱫᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱥᱤᱫᱷᱟᱹ ᱱᱤᱴ ᱥᱟᱠᱟᱢ ᱞᱤᱠ, ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱯᱨᱮᱥᱟᱨ, ᱟᱨ ᱵᱤᱱᱤᱰ ᱥᱤᱥᱴᱚᱢ ᱵᱤᱨᱩᱫᱷ ᱨᱮ ᱨᱟᱹᱜᱤᱭ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱞᱮᱫᱟ᱾<ref name="mathrubhumi"/> ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱱᱤᱯᱷᱮᱥᱴᱳ ᱨᱮ ᱢᱮᱱ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱡᱮ ᱩᱱᱠᱩ ᱫᱚ "ᱱᱤᱴ ᱟᱨ ᱥᱤᱵᱤᱮᱥᱤ ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱵᱤᱱᱤᱰ ᱯᱷᱨᱚᱰ ᱨᱤᱱ ᱥᱤᱠᱟᱹᱨ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱥᱟᱶ ᱠᱚ ᱛᱤᱸᱜᱩ ᱟᱠᱟᱱᱟ᱾"<ref name="nationalherald"/> === ᱠᱤᱥᱟᱹᱬ ᱵᱷᱮᱜᱮᱫ ᱟᱨ ᱠᱨᱚᱱᱤ ᱠᱮᱯᱤᱴᱟᱞᱤᱡᱚᱢ === ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮ ᱠᱤᱥᱟᱹᱬ ᱵᱷᱮᱜᱮᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱜᱮᱭᱟ, ᱟᱨ ᱠᱨᱤᱴᱤᱠ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱢᱮᱱ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱯᱟᱨᱚᱢᱮᱱ ᱜᱮᱞ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱠᱟᱹᱣᱰᱤᱟᱹᱨᱤ ᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱟᱨ ᱫᱚ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ [[ᱜᱚᱣᱛᱚᱢ ᱟᱫᱟᱱᱤ]] ᱟᱨ [[ᱢᱩᱠᱮᱥ ᱟᱢᱵᱟᱱᱤ]] ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱤᱱᱰᱟᱥᱴᱨᱤᱭᱟᱞᱤᱥᱴ ᱠᱚ ᱜᱮᱭ ᱯᱷᱟᱭᱫᱟ ᱟᱠᱟᱫ ᱠᱚᱣᱟ᱾<ref name="rahul">{{cite web |title=A ferocious economic storm will hit ordinary people, small biz: Rahul Gandhi |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/a-ferocious-economic-storm-will-hit-ordinary-people-small-biz-rahul-gandhi/articleshow/131209132.cms |website=The Economic Times |date=19 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref> ᱮᱠᱴᱤᱵᱷᱤᱥᱴ-ᱩᱠᱤᱞ [[ᱯᱨᱚᱥᱟᱱᱛ ᱵᱷᱩᱥᱚᱱ]], ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱮ ᱥᱚᱯᱚᱴ ᱞᱮᱫᱟ, ᱢᱮᱱ ᱠᱮᱫᱟᱭ ᱡᱮ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ "ᱤᱠᱳᱱᱳᱢᱤ ᱟᱨ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱫᱚ ᱟᱢᱵᱟᱱᱤ ᱟᱨ ᱟᱫᱟᱱᱤ ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱠᱨᱚᱱᱤ ᱠᱮᱯᱤᱴᱟᱞᱤᱥᱴ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱯᱷᱟᱭᱫᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱢᱟᱭᱟᱢ ᱡᱚᱨᱚᱜ ᱠᱟᱱᱟ᱾"<ref name="newsaz"/> ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱟᱜ ᱢᱮᱱᱤᱯᱷᱮᱥᱴᱳ ᱨᱮ ᱟᱫᱟᱱᱤ ᱜᱨᱩᱯ ᱟᱨ ᱨᱤᱞᱟᱭᱟᱱᱥ ᱤᱱᱰᱟᱥᱴᱨᱤᱡᱽ ᱟᱜ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱦᱟᱣᱩᱥ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱟᱭᱥᱮᱱᱥ ᱵᱟᱹᱛᱤᱞ ᱟᱨ "ᱜᱳᱫᱤ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱮᱸᱠᱚᱨ ᱠᱚᱣᱟᱜ" ᱵᱮᱸᱠ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱛᱚᱞᱟᱥ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱷᱚᱡᱽ ᱢᱮᱱᱟᱜ-ᱟ᱾ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱚ ᱟᱨᱦᱚᱸᱭ ᱢᱮᱱ ᱟᱠᱟᱫᱟ ᱡᱮ ᱩᱱᱠᱩ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱵᱟᱝ ᱵᱟᱰᱟᱭᱚᱜ ᱫᱟᱱ ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱤᱞᱮᱠᱴᱚᱨᱟᱞ ᱵᱚᱸᱰ ᱵᱟᱠᱚ ᱦᱟᱛᱟᱣᱟ᱾<ref name="nationalherald"/> === ᱦᱤᱡᱩᱜ ᱠᱟᱱ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ === ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮ, ᱨᱤᱯᱳᱨᱴ ᱠᱚ ᱩᱫᱩᱜ ᱠᱮᱫᱟ ᱡᱮ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱚᱱᱞᱟᱭᱤᱱ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱦᱚᱫᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ ᱵᱤᱦᱟᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱟᱸᱠᱤᱯᱩᱨ ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ ᱩᱯᱚ-ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱨᱮ ᱟᱠᱚᱣᱟᱜ ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱠᱮᱱᱰᱤᱰᱮᱴ ᱮᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚ ᱩᱭᱦᱟᱹᱨ ᱮᱫᱟ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱠᱮᱱᱰᱤᱰᱮᱪᱟᱨ ᱫᱚ [[ᱵᱷᱟᱨᱚᱛᱤᱭᱚ ᱡᱚᱱᱚᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ]] ᱟᱨ ᱡᱚᱱ ᱥᱩᱨᱟᱡᱽ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱠᱚ ᱵᱤᱨᱩᱫᱷ ᱨᱮ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱢᱮᱱᱛᱮ ᱵᱟᱰᱟᱭᱚᱜ ᱠᱟᱱᱟ᱾<ref name="aljazeera"/> == ᱟᱭᱰᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤ ᱟᱨ ᱴᱷᱟᱶ == ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱫᱚ ᱟᱡ ᱛᱮ "ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚᱣᱟᱜ, ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ, ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ—[[ᱥᱮᱠᱭᱩᱞᱟᱨ]], [[ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞᱤᱥᱴ]], [[ᱰᱮᱢᱚᱠᱨᱮᱴᱤᱠ]], ᱟᱨ ᱠᱷᱩᱲᱭᱟᱹ" ᱢᱤᱫ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱷᱨᱚᱸᱴ ᱢᱮᱱᱛᱮᱭ ᱞᱟᱹᱭᱚᱜ-ᱟ᱾<ref name="boom"/> [[ᱫᱤᱯᱠᱮ]] ᱢᱮᱱ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ ᱡᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱠᱮᱢᱯᱮᱱ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱴᱨᱟᱰᱤᱥᱚᱱᱟᱞ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱵᱮᱱᱟᱣᱜ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱩᱭᱦᱟᱹᱨ ᱵᱟᱹᱱᱩᱜ ᱛᱟᱭᱟ ᱟᱨ ᱢᱟᱨᱮ ᱨᱟᱡᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ ᱯᱞᱮᱴᱯᱷᱚᱨᱢ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱪᱮᱫ ᱨᱩᱪᱤ ᱦᱚᱸ ᱵᱟᱹᱱᱩᱜ-ᱟ᱾<ref name="it_celebs"/> ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱨᱩᱯ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱ ᱨᱮᱦᱚᱸ, ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱢᱚᱬᱮ-ᱯᱚᱭᱮᱸᱴ ᱢᱮᱱᱤᱯᱷᱮᱥᱴᱳᱭ ᱨᱤᱞᱤᱡᱽ ᱟᱠᱟᱫᱟ:<ref name="telegraph"/><ref name="boom"/><ref name="indiatoday"/> * ᱚᱠᱚᱭ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱤᱪᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱦᱚᱸ ᱨᱤᱴᱟᱭᱟᱨ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱥᱤᱨᱯᱟᱹ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱨᱟᱡᱽᱭᱚᱥᱚᱵᱷᱟ ᱥᱤᱴ ᱵᱟᱠᱚ ᱮᱢᱟᱭᱟ᱾<ref name=":0">{{Cite web |title=CJP |url=https://cockroachjantaparty.org/#manifesto |url-status=live}}</ref> * ᱡᱩᱫᱤ ᱡᱟᱦᱟᱸᱱᱟᱜ ᱵᱷᱮᱞᱤᱰ ᱵᱷᱳᱴ ᱰᱤᱞᱤᱴᱚᱜ-ᱟ, ᱮᱱᱠᱷᱟᱱ [[ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱠᱚᱢᱤᱥᱚᱱᱟᱨ]] [[ᱭᱩᱮᱯᱤᱮ]] ᱛᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮᱠᱚ ᱮᱨᱮᱥᱴ ᱮᱭᱟ, ᱪᱮᱫᱟᱜ ᱥᱮ ᱵᱷᱳᱴ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮᱡ ᱫᱚ "ᱴᱮᱨᱚᱨᱤᱡᱚᱢ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱫᱚ ᱵᱟᱝ ᱠᱟᱱᱟ"᱾<ref name=":0" /> * ᱠᱩᱲᱤ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱠᱚ ᱕᱐% ᱨᱤᱡᱟᱨᱵᱷᱮᱥᱚᱱ (᱓᱓% ᱵᱚᱫᱚᱞ ᱛᱮ) ᱠᱚ ᱧᱟᱢᱟ ᱯᱟᱨᱞᱤᱭᱟᱢᱮᱱᱴ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱴᱨᱮᱸᱛᱷ ᱵᱟᱝ ᱵᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱛᱮ; ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱯᱚᱡᱤᱥᱚᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱕᱐% ᱫᱚ ᱠᱩᱲᱤ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱨᱤᱡᱟᱨᱵᱷ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱᱟ᱾<ref name=":0" /> * [[ᱟᱫᱟᱱᱤ ᱜᱨᱩᱯ]] ᱟᱨ [[ᱨᱤᱞᱟᱭᱟᱱᱥ ᱤᱱᱰᱟᱥᱴᱨᱤᱡᱽ]] ("ᱟᱢᱵᱟᱱᱤ") ᱟᱜ ᱡᱚᱛᱚ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱦᱟᱣᱩᱥ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱟᱭᱥᱮᱱᱥ ᱵᱟᱹᱛᱤᱞᱚᱜ-ᱟ ᱡᱟᱛᱮ ᱤᱱᱰᱤᱯᱮᱱᱰᱮᱱᱴ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱦᱚᱨ ᱵᱮᱱᱟᱣᱜ ᱢᱟ᱾ "[[ᱜᱳᱫᱤ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ]] ᱮᱸᱠᱚᱨ" ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱵᱮᱸᱠ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱛᱚᱞᱟᱥᱚᱜ-ᱟ᱾<ref name=":0" /> * ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱮᱢᱮᱞᱮ ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱮᱢᱯᱤ ᱢᱤᱫ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱠᱷᱚᱱ ᱮᱴᱟᱜ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱛᱮᱭ ᱩᱪᱟᱹᱲᱚᱜ-ᱟ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱟᱨ ᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷᱤᱥ ᱦᱟᱛᱟᱣ ᱠᱷᱚᱱ ᱮ ᱵᱟᱨᱚᱱᱚᱜ-ᱟ᱾<ref name=":0" /> == ᱥᱚᱦᱮᱫ == ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱚᱨᱛᱚ ᱫᱚ ᱡᱟᱱᱤᱡ ᱵᱩᱡᱷᱤᱡ ᱛᱮ ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱨᱩᱯ ᱛᱮᱜᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ-ᱟ:<ref name="boom"/> * ᱵᱮᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ('ᱡᱚᱨ ᱛᱮ, ᱠᱩᱥᱤ ᱛᱮ, ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱱᱤᱭᱚᱢ ᱛᱮ') * ᱠᱷᱩᱲᱭᱟᱹ ('ᱥᱩᱢᱩᱝ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ') * [[ᱡᱟᱣᱜᱮ ᱚᱱᱞᱟᱭᱤᱱ]] ('ᱫᱤᱱᱟᱹᱢ ᱠᱚᱢ ᱥᱮ ᱠᱚᱢ ᱑᱑ ᱴᱟᱲᱟᱝ, ᱵᱟᱛᱷᱨᱩᱢ ᱵᱨᱮᱠ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱟᱛᱮ') * ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱱᱟᱞ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱨᱟᱜᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱫᱟᱲᱮ ('ᱠᱚᱱᱴᱮᱱᱴ ᱫᱚ ᱥᱟᱨᱯ, ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱟᱨ ᱡᱟᱦᱟᱸᱱᱟᱜ ᱡᱟᱹᱨᱩᱲᱟᱱ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱮ ᱩᱫᱩᱜ ᱮᱫ ᱢᱟ') ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱢᱮᱱ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ ᱡᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱯᱨᱚᱥᱮᱥ ᱨᱮ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ, [[ᱡᱟᱹᱛᱤ]], ᱟᱨ ᱡᱟᱱᱟᱝ ᱫᱚ ᱵᱟᱝ ᱧᱮᱞᱚᱜ-ᱟ᱾<ref name="boom"/> == ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱥᱚᱦᱚᱫᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱛᱮᱞᱟ ᱠᱚ == ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱤᱱ ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱟᱨ ᱨᱟᱡᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱫᱷᱮᱭᱟᱱ ᱟᱨ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱮ ᱧᱟᱢ ᱟᱠᱟᱫᱟ᱾<ref name="bbc_news" /> ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱫᱤᱱ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱨᱮ, ᱵᱟᱨᱭᱟ [[ᱵᱷᱟᱨᱚᱛ ᱡᱟᱠᱟᱛ ᱛᱨᱤᱱᱚᱢᱩᱞ ᱠᱚᱝᱜᱽᱨᱮᱥ]] ᱮᱢᱯᱤ—[[ᱢᱚᱦᱩᱣᱟ ᱢᱚᱭᱛᱨᱚ]] ᱟᱨ [[ᱠᱤᱨᱛᱤ ᱟᱡᱟᱫᱽ]]—ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱨᱩᱪᱤ ᱠᱤᱱ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱠᱮᱫᱟ ᱟᱨ ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ ᱟᱜ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱦᱮᱱᱰᱮᱞ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱠᱤᱱ ᱟᱛᱟᱝ ᱫᱟᱨᱟᱢ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="indiatoday"/><ref name="outlook">{{cite web |title=Mahua Moitra, Kirti Azad Join Cockroach Janta Party After CJI Remarks Row |url=https://www.outlookindia.com/national/mahua-moitra-kirti-azad-join-cockroach-janta-party-after-cji-remarks-row |website=Outlook India |date=18 May 2026 |access-date=19 May 2026}}</ref> ᱥᱚᱢᱟᱡᱽᱣᱟᱫᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱯᱨᱮᱥᱤᱰᱮᱱᱴ [[ᱚᱠᱷᱤᱞᱮᱥ ᱭᱟᱫᱚᱵᱽ]] ᱦᱚᱸ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱠᱷᱟᱴᱚ ᱠᱟᱛᱷᱟ "ᱵᱤᱡᱮᱯᱤ ᱵᱚᱱᱟᱢ ᱥᱤᱡᱮᱯᱤ" (BJP vs CJP) ᱯᱳᱥᱴ ᱠᱟᱛᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱴᱨᱮᱱᱰ ᱮ ᱵᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱮᱫᱟ᱾<ref name="ht_akhilesh">{{cite web |title=BJP vs CJP: Akhilesh takes jibe as Cockroach Janta Party takes internet by storm |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/bjp-vs-cjp-akhilesh-takes-jibe-as-cockroach-janta-party-takes-internet-by-storm-101779288974991.html |website=Hindustan Times |date=19 May 2026 |access-date=21 May 2026}}</ref> == ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟ ᱨᱮ ᱟᱴᱠᱟᱣ == ᱒᱑ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ ᱨᱮ, ᱠᱚᱠᱨᱳᱪ ᱡᱚᱱᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱟᱜ ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱮᱠᱥ (ᱢᱟᱬᱟᱝ [[ᱴᱣᱤᱴᱚᱨ]]) ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱞᱤᱜᱟᱞ ᱰᱤᱢᱟᱱᱰ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮ ᱟᱴᱠᱟᱣ ᱮᱱᱟ᱾<ref name="bbc_news"/><ref>{{Cite web |last=Srivastava |first=Pratyaksh |date=21 May 2026 |title=Cockroach Janata Party's X account withheld in India; Instagram disruption claims remain unverified |url=https://www.nationalheraldindia.com/national/cockroach-janata-partys-x-account-withheld-in-india-instagram-disruption-claims-remain-unverified |access-date=21 May 2026 |website=National Herald |language=en}}</ref><ref name="sharma">{{Cite web |last=Sharma |first=Nikita |date=21 May 2026 |title=X withholds Cockroach Janata Party account in India, hours after it overtook BJP on Insta |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/cockroach-janta-party-x-twitter-account-withheld-in-india-abhijeet-dipke-shares-photo-101779350031188.html |access-date=21 May 2026 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jeelani |first=Gulam |date=21 May 2026 |title=Cockroach Janta Party’s X account withheld in India, says founder Abhijeet Dipke {{!}} Today News |url=https://www.livemint.com/news/india/cockroach-janta-party-s-x-account-withheld-in-india-says-founder-abhijeet-dipke-11779347781943.html |access-date=21 May 2026 |website=mint |language=en}}</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱟᱴᱠᱟᱣ ᱫᱚ ᱩᱱ ᱚᱠᱛᱚ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱦᱩᱞᱥᱟᱹᱭ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱤᱱᱥᱴᱟᱜᱽᱨᱟᱢ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ [[ᱵᱷᱟᱨᱚᱛᱤᱭᱚ ᱡᱚᱱᱚᱛᱟ ᱯᱟᱨᱴᱤ]] ᱟᱜ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱮᱞ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱘.7 ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱜᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ) ᱯᱟᱨᱚᱢ ᱠᱟᱛᱮ ᱑᱒ ᱢᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱯᱷᱚᱞᱚᱣᱟᱨ ᱮ ᱥᱮᱴᱮᱨ ᱠᱮᱫᱟ᱾<ref name="sharma"/> == ᱱᱚᱶᱟ ᱦᱚᱸ ᱧᱮᱞ ᱢᱮ == [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ]] [[ᱞᱟᱸᱫᱟ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱯᱟᱨᱴᱤ]] == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{reflist}} == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == {{Official website|https://cockroachjantaparty.org}} [[Category:2026 establishments in India]] [[Category:May 2026 in India]] [[Category:Political movements in India]] [[Category:Joke political parties]] [[Category:Indian political satire]] [[Category:Indian youth culture]] [[Category:Youth organisations based in India]] [[Category:Internet memes introduced in 2026]] [[Category:Political parties established in 2026]] nq8mw2xrsvwdk1qb5mkn69l7k0wdvu5 ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ 0 36101 192296 192291 2026-05-24T13:10:25Z MT731 2184 192296 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱩᱯᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.78|N|87.08|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = 94 | population_total = | population_as_of = ᱒᱐᱐᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞᱤᱭᱟᱸᱥ / ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞᱤᱴᱮᱥ/ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞᱵᱟᱥᱤ | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = <!-- [[Postal Index Number|PIN]] --> | postal_code = | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱙᱑ ᱓᱔᱑ | registration_plate = | blank1_name_sec1 = [[ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank1_info_sec1 = [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] | blank2_name_sec1 = [[ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank2_info_sec1 = [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱩᱯ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>[http://www26.brinkster.com/burdwan/home/villages.asp Villages in Bardhaman District] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070205135824/http://www26.brinkster.com/burdwan/home/villages.asp |date=2007-02-05 }}</ref> ==ᱱᱟᱜᱟᱢ== ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱵᱮᱝᱜᱟᱞᱤ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱡᱤ ᱱᱟᱡᱽᱨᱩᱞ ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱟᱜ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱴᱷᱟᱶ ᱟᱨ ᱩᱱᱤ ᱵᱟᱹᱦᱩ ᱯᱨᱟᱢᱤᱞᱟ ᱫᱮᱵᱤ ᱟᱜ ᱡᱤᱨᱟᱹᱣ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱟᱭᱢᱟ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱯᱟᱱᱛᱷᱩᱢ, ᱢᱮᱰᱟᱞ ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱱᱟᱡᱽᱨᱩᱞ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤ ᱨᱮ ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ ᱢᱤᱫ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱟᱡᱽᱨᱩᱞ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱫᱚ ᱑᱙᱕᱘ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱦᱩᱭ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>[http://www.thestatesman.net/page.arcview.php?date=2007-02-08&usrsess=1624163791968&clid=23&id=173669 The Statesman 8 February 2007] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929124120/http://www.thestatesman.net/page.arcview.php?date=2007-02-08&usrsess=1624163791968&clid=23&id=173669 |date=29 September 2007 }}</ref> ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱢᱚᱱᱮ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱮ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱢᱟᱨᱮ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱠᱤᱞᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱑᱖ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱟᱯᱷᱜᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱟᱹᱦᱤᱛ ᱥᱮᱨ ᱠᱷᱟᱱ ᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱯᱟᱲᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>Chattopadhyay, Akkori, ''Bardhaman Jelar Itihas O Lok Sanskriti'' (History and Folk lore of Bardhaman District.), {{in lang|bn}}, Vol I, p 181, Radical Impression. {{ISBN|81-85459-36-3}}</ref> ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱴᱤᱠᱟᱹ ᱨᱮ ᱠᱤᱞᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱷᱩᱜᱟᱹᱜ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱢᱮᱱᱛᱮ ᱵᱟᱛᱟᱣ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱢᱩᱥᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱢᱚᱥᱡᱤᱫᱽ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱟᱨᱠᱴᱤᱠᱪᱟᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱵᱷᱟᱹᱜᱤ ᱫᱟᱹᱭᱠᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>Chattopadhyay, Akkori, p 249</ref> ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ'''<br/>MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ<br/>ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black <!-- make the subject of the article stand out with black colors --> |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟ ᱫᱚ {{coord|23.78|N|87.08|E|}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>[http://www.fallingrain.com/world/IN/28/Churulia.html Falling Rain Genomics, Inc - Churulia]</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱵᱷᱚᱨᱮᱡᱽ ᱮᱞᱤᱣᱮᱴᱤᱡᱽ ᱙᱔ ᱢᱤᱴᱚᱨ (᱓᱑᱑ ᱯᱷᱩᱴ) ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱫᱚ [[ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱛᱚᱢ ᱫᱷᱟᱨᱮ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱘,᱑᱗᱓ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱔,᱒᱐᱓ (᱕᱑%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓,᱙᱗᱐ (᱔᱙%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱒᱘᱖ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔,᱔᱗᱐ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (᱖᱔.᱗᱐% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱫᱚ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱠᱳᱞ ᱢᱟᱭᱱᱤᱝ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱟᱱᱟ, ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱠᱳᱞ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱟᱞᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>Chattopadhyay, Akkori, p 48</ref> ==ᱥᱟᱜᱟᱲᱚᱢ== ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱵᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱢᱤᱱᱤᱵᱟᱥ ᱰᱟᱦᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ - ᱢᱤᱫ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱠᱚᱞᱞᱟ ᱟᱨ ᱫᱳᱢᱚᱦᱟᱱᱤ ᱤᱫᱤ ᱛᱮ ᱟᱨ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ (ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ) ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱟᱨ ᱪᱚᱸᱫᱽᱨᱚᱪᱩᱨ ᱤᱫᱤ ᱛᱮ [[ᱪᱤᱛᱛᱚᱨᱚᱧᱡᱚᱱ]] ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱾<ref>[http://www.bardhaman.nic.in/mv/pr_mb_1_100.pdf Minbus Permit Register] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927062443/http://www.bardhaman.nic.in/mv/pr_mb_1_100.pdf |date=2007-09-27 }}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== [[ᱠᱟᱡᱤ ᱱᱟᱡᱽᱨᱩᱞ ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱢᱟᱦᱟᱵᱤᱫᱭᱟᱞᱚᱭ]] ᱫᱚ ᱑᱙᱘᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱫᱚ ᱠᱟᱡᱤ ᱱᱟᱡᱽᱨᱩᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱥᱟᱶ ᱡᱚᱲᱟᱣ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱵᱟᱝᱞᱟ, ᱦᱤᱱᱫᱤ, ᱤᱝᱞᱤᱥ, ᱱᱟᱜᱟᱢ, ᱚᱛᱱᱚᱜ, ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱟᱨ ᱵᱤ.ᱠᱚᱢ ᱨᱮ ᱚᱱᱚᱨᱥ ᱠᱚᱨᱥ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱫᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://knim.org/ | title = Kazi Nazrul Islam Mahavidyalaya | publisher = KNIM | access-date = 2 March 2017 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170303201153/https://knim.org/ | archive-date = 3 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | title = Health & Family Welfare Department | work = Health Statistics – Primary Health Centres | publisher = Government of West Bengal | access-date = 12 May 2020 | archive-date = 21 April 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180421215645/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | url-status = dead }}</ref> ==ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱧᱮᱞ ᱢᱮ== *[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱡᱤ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ]] ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== * {{Wikivoyage-inline|ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ}} * [http://www.maplandia.com/india/west-bengal/birbhum-situri/churulia/ ᱥᱟᱴᱮᱞᱟᱭᱤᱴ ᱧᱮᱞ] {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱛᱩ ᱠᱚ]] dnxe2o6bstz26d1bzz4zn4zjgu8pht6 ᱯᱩᱨᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ 0 36103 192295 192293 2026-05-24T12:44:35Z ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗ 1744 /* */ 192295 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱢᱩᱨᱟᱹᱭᱤᱭᱟᱹ}} [[File:تجلیل_از_پوری_سلطانی_(cropped).jpg|thumb|upright|᱒᱐᱑᱒ ᱨᱮ ᱯᱩᱨᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ]] '''ᱯᱩᱨᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ''' ([[ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ]]: پوری سلطانی) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫᱤᱭᱟᱹᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ "ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤᱭᱟᱱᱥᱤᱯ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱟᱭᱳᱱᱤᱭᱟᱨ" ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱯᱩᱨᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱦᱟᱢᱟᱫᱟᱱ]] ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ,<ref name=":0" /> ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱢᱮᱦᱫᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱥᱤᱨᱟᱡᱤ ᱟᱨ ᱨᱳᱠᱟᱭᱮᱦ ᱠᱷᱟᱱᱳᱢ ᱤᱡ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮᱨᱟᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱒᱒ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱓᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱾ ᱨᱳᱠᱟᱭᱮᱦ ᱠᱷᱟᱱᱳᱢ ᱫᱚ ᱢᱮᱦᱫᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱥᱤᱨᱟᱡᱤ ᱤᱡ ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮᱨᱟᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>https://artebox.org/arte-pedia/purisoltani-01/</ref> ᱢᱤᱫ ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱥᱚᱢᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱤᱠ ᱩᱠᱤᱞ, ᱟᱡ ᱵᱟᱵᱟ ᱫᱚ ᱨᱚᱦᱢᱚᱛ ᱟᱞᱤ ᱥᱟᱦ ᱤᱡ ᱯᱟᱸᱡᱟᱭᱤᱡ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱟᱨ ᱩᱱᱤ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱤᱨᱟᱡᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱛᱮᱭ ᱩᱪᱟᱹᱲ ᱞᱮᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱤᱭᱤᱡ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮᱨᱟ ᱵᱟᱹᱦᱩ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱟᱯᱱᱟᱨ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱟᱨ ᱗ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱠᱚ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{Cite web |title=به یاد پوری سلطانی (در سالروز ازدواجش) |url=https://www.aasoo.org/fa/articles/3457 |access-date=2023-04-13 |website=aasoo |language=fa}}</ref> ᱯᱩᱨᱤ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ ᱯᱷᱮᱠᱟᱞᱴᱤ ᱠᱷᱚᱱ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ ᱨᱮ ᱵᱮᱪᱮᱞᱚᱨ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱟᱭ ᱟᱨ ᱞᱟᱠᱪᱟᱨ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ ᱨᱮᱭ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱯᱩᱨᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱟᱠᱷᱲᱟ ᱨᱮ ᱢᱳᱨᱛᱮᱡᱟ ᱠᱮᱭᱵᱷᱟᱱ, ᱢᱤᱫ ᱚᱱᱚᱬᱦᱤᱭᱟᱹ, ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ ᱥᱚᱢᱟᱞᱚᱪᱚᱠ ᱟᱨ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱠᱟᱜᱚᱡᱽ ᱥᱟᱥᱟᱯᱲᱟᱣᱤᱡ ᱥᱟᱶᱮ ᱧᱟᱯᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱑᱗ ᱡᱩᱱ ᱑᱙᱕᱔ ᱨᱮ ᱩᱱᱠᱤᱱ ᱠᱤᱱ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱓ ᱪᱟᱸᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱩᱱᱠᱤᱱ ᱵᱟᱱᱟᱨ ᱜᱮᱠᱚ ᱜᱤᱨᱟᱹᱯ ᱠᱮᱫ ᱠᱤᱱᱟ ᱟᱨ ᱠᱚᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱴ ᱛᱩᱫᱮᱦ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱤᱱᱟ ᱢᱮᱱᱛᱮ ᱠᱚ ᱫᱳᱥ ᱠᱮᱫ ᱠᱤᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱑᱙᱕᱓ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱩᱯ ᱰᱤ'ᱮᱴᱟᱴ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱵᱮ-ᱟᱹᱭᱤᱱᱟᱱ ᱢᱮᱱᱛᱮ ᱮᱞᱟᱱ ᱞᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱞᱚᱠᱛᱚᱱᱛᱨᱚ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱢᱳᱥᱟᱫᱫᱮᱜᱽ ᱮ ᱚᱪᱚᱜ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>https://iranwire.com/en/women/122607-iranian-influential-women-pouri-soltani-1931-2015/</ref> ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱓ ᱪᱟᱸᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱟᱡ ᱡᱟᱶᱟᱭ ᱫᱚᱠᱚ ᱯᱟᱹᱥᱤ ᱜᱚᱡ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱ ᱮ ᱵᱟᱹᱜᱤᱭᱟᱫᱼᱟ ᱾ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱩᱣᱟᱹᱲ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱜᱟᱶᱛᱟᱭ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱫᱼᱟ, [[ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ ᱮ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱫᱚᱞᱤᱞ ᱠᱚᱨᱮᱱᱟᱜ ᱰᱤᱡᱤᱴᱟᱞᱟᱭᱡᱮᱥᱚᱱ ᱮ ᱧᱮᱞ ᱥᱟᱢᱴᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref name=":0">{{Cite web |date=2015-11-07 |title=پوری سلطانی، پیشگام کتابداری نوین ایران درگذشت |trans-title=Puri Soltani, the pioneer of modern Iranian librarianship, has died |url=https://www.bbc.com/persian/arts/2015/11/151107_l51_pouri_soltani_obit |access-date=2023-04-13 |website=BBC News فارسی |language=fa}}</ref> ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱟᱨ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ ᱨᱮ ᱥᱟᱭᱤᱱᱴᱤᱯᱷᱤᱠ ᱯᱮᱯᱟᱨᱥ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱟᱨ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱥᱟᱨᱵᱷᱤᱥᱮᱥ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱮᱱᱮᱢ ᱮ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱡᱷᱤᱡ ᱞᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱠᱚ ᱱᱟᱶᱟ ᱡᱩᱜᱽ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱨᱮ, ᱟᱥᱚᱠᱟᱭ ᱛᱮ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱟᱨ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱠᱚᱨᱮ, ᱟᱹᱰᱤ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱮᱱᱮᱢ ᱮ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱯᱩᱨᱤ ᱫᱚ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱥᱟᱨᱵᱷᱤᱥᱮᱥ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱨᱥᱮᱛ ᱯᱚᱫᱽ ᱵᱟᱭ ᱟᱯᱱᱟᱨ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱟᱨ, ᱚᱱᱟ ᱵᱚᱫᱚᱞ ᱛᱮ, ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱪᱟᱪᱞᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱮ ᱨᱮᱵᱮᱱ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>https://iranwire.com/en/women/122607-iranian-influential-women-pouri-soltani-1931-2015/</ref> ᱥᱳᱞᱛᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱟᱨ [[ᱤᱱᱯᱷᱚᱨᱢᱮᱥᱚᱱ ᱥᱟᱭᱤᱱᱥ]] ᱱᱟᱶᱟ ᱡᱩᱜᱽ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱟᱹᱱ ᱮ ᱧᱟᱢ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱭ ᱵᱚᱸᱜᱟ ᱛᱟᱞᱟ ᱮᱱᱟ ᱾<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |title=سال اشک پوری؛ روز مرگ سلطانی |url=http://tarikhirani.ir/fa/news/5236/%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B4%DA%A9-%D9%BE%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%85%D8%B1%DA%AF-%D8%B3%D9%84%D8%B7%D8%A7%D9%86%DB%8C |access-date=2023-04-13 |website=tarikhirani.ir |language=fa}}</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱓᱑ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐᱑᱕ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤᱭᱟᱱ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤᱭᱟᱱ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱦᱟᱢᱟᱫᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ]] m838k917dfzrztq2p06z5jvsdef5bsc ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ 0 36104 192297 2026-05-24T14:00:21Z MT731 2184 "{{Infobox settlement | name = ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ | native_name = | native_name_lang = | other_name = ᱪᱮᱞᱚᱫᱽ | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_pos..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192297 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ | native_name = | native_name_lang = | other_name = ᱪᱮᱞᱚᱫᱽ | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.639816|N|87.02769|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 3.93 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 7,471 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱓᱙ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | blank1_name_sec1 = [[ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank1_info_sec1 = [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] | blank2_name_sec1 = [[ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank2_info_sec1 = [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱫᱚᱠᱷᱤᱱ ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱫᱚᱠᱷᱤᱱ]] | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ''' ('''ᱪᱮᱞᱚᱫᱽ''' ᱦᱚᱸ ᱠᱚ ᱢᱮᱛᱟᱜᱼᱟ) ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ'''<br/>MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ<br/>ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black <!-- make the subject of the article stand out with black colors --> |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ]] (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱪᱮᱞᱚᱫᱽ ᱫᱚ {{coord|23.639816|N|87.02769|E|source:yahoomaps_region:IN-WB |format=dms}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ-ᱫᱩᱨᱜᱟᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱞᱮᱴᱮᱨᱟᱭᱤᱴ ᱦᱟᱥᱟ ᱧᱟᱢᱚᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱫᱚ [[ᱫᱟᱢᱚᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ|ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ]] ᱟᱨ [[ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ|ᱚᱡᱚᱭ]] ᱜᱟᱰᱟ ᱠᱚ ᱛᱟᱞᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>Chattopadhyay, Akkori, ''Bardhaman Jelar Itihas O Lok Sanskriti'' (History and Folk lore of Bardhaman District.), {{in lang|bn}}, Vol I, pp 14-15, Radical Impression. {{ISBN|81-85459-36-3}}</ref> [[ᱯᱚᱝᱜᱟᱪᱷᱤᱭᱟᱹ]], [[ᱢᱟᱡᱤᱭᱟᱨᱟ]], [[ᱵᱷᱟᱱᱳᱣᱟᱨᱟ]], [[ᱫᱳᱢᱳᱦᱟᱱᱤ]], [[ᱪᱚᱨᱚᱱᱯᱩᱨ]] (ᱳᱡᱤ), [[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] ᱟᱨ ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱫᱚ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱜᱩᱴ ᱠᱟᱱᱟ ᱟᱨ [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱧᱮ ᱟᱨ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱫᱷᱟᱨᱮ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf |title= Census of India 2011, West Bengal: District Census Handbook, Barddhaman |work = Map of Barabani CD Block, page 167 and Map of Raniganj CD Block, page 215| publisher= Directorate of Census Operations, West Bengal |accessdate = 31 August 2018}}</ref> ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱗,᱔᱗᱑ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱓,᱘᱘᱘ (᱕᱒%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓,᱕᱘᱓ (᱔᱘%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱘᱔᱕ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱮ ᱜᱩᱴ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕,᱐᱘᱕ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱗᱖.᱗᱔%) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | accessdate = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archiveurl=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archivedate=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|accessdate=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱮ ᱗,᱙᱐᱑ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕᱖% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔᱔% ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱕᱗% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱠᱚᱲᱟ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚ ᱖᱘% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚ ᱔᱔% ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱨᱮ ᱑᱒% ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱠᱚ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱦᱮᱱᱰᱵᱩᱠ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱓.᱙᱓ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱑.᱕ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱯᱷᱟᱨᱪᱟ ᱨᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱱᱟᱞᱤ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱮᱣᱟ ᱡᱟᱜᱟ, ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱫᱟᱜ, ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱠᱩᱧ ᱠᱚ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱘᱐᱐ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱟᱨ ᱔᱐ ᱥᱚᱸᱡᱷᱮ ᱢᱟᱨᱥᱟᱞ ᱴᱷᱟᱶ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱰᱤᱥᱯᱮᱱᱥᱟᱨᱤ/ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ, ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱪᱮᱨᱤᱴᱮᱵᱚᱞ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞ/ᱱᱟᱨᱥᱤᱝ ᱦᱚᱢ, ᱟᱨ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱨᱟᱱ ᱫᱚᱠᱟᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱫᱚ ᱯᱮᱭᱟ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱟᱨ ᱥᱩᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] ᱨᱮ ᱑᱓ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱟᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱕ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮ-ᱯᱚᱨᱢᱟᱱᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱥᱟᱨᱵᱷᱟ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱟᱵᱷᱤᱭᱟᱱ)᱾ ᱯᱷᱟᱨᱱᱤᱪᱟᱨ ᱫᱚ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱸᱠ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱪᱟᱸᱜᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |accessdate = 14 May 2020}}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ ᱨᱮ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱨ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱟᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱑᱙᱗᱖ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱛᱮᱥᱟᱨ ᱵᱮᱪ ᱨᱮ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱥᱠᱩᱞ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱟᱪᱮᱛ ᱢᱟᱱᱤᱱᱫᱨᱚ ᱢᱟᱡᱤ ᱟᱜ ᱥᱚᱡᱷᱮ ᱫᱤᱥᱟᱹ ᱛᱮ ᱥᱣᱟᱯᱟᱱ ᱢᱟᱡᱤ, ᱠᱳᱥᱤᱠ ᱢᱟᱡᱤ ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱢᱟᱞᱴᱤ ᱥᱴᱟᱨ ᱴᱮᱞᱮᱱᱴ ᱠᱚ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>[http://bardhaman.gov.in/education/schudir.asp 7th All-India School Education Survey 2003] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927042635/http://bardhaman.gov.in/education/schudir.asp |date=2007-09-27 }}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] ax28l8ktrtpkmwsxev8h69u7t6himw8 ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ 0 36105 192298 2026-05-24T16:46:26Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱢᱩᱥᱞᱤᱢ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ, ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ, ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱚᱨ ᱟᱨ ᱛᱷᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤᱭᱟᱱ}} {{Infobox religious biography | religion = [[ᱤᱥᱞᱟᱢ]] | name = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ | nationality = [[ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ]] | birth_date = {{birth date and age|df=..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192298 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱢᱩᱥᱞᱤᱢ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ, ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ, ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱚᱨ ᱟᱨ ᱛᱷᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤᱭᱟᱱ}} {{Infobox religious biography | religion = [[ᱤᱥᱞᱟᱢ]] | name = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ | nationality = [[ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ]] | birth_date = {{birth date and age|df=y|1965|12|22}} | birth_place = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] | education = [[ᱠᱳᱢ ᱥᱮᱢᱤᱱᱟᱨᱤ]]<br />[[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ([[ᱵᱮᱪᱞᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱟᱨᱴᱥ|ᱵᱤ.ᱮ.]] ᱟᱨ [[ᱢᱟᱥᱴᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱟᱨᱴᱥ|ᱮᱢ.ᱮ.]])<br />[[ᱢᱮᱱᱪᱮᱥᱴᱚᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ([[ᱯᱤᱮᱪ.ᱰᱤ.]]) | website = https://shomali.net/ | other_name = | native_name = محمدعلى شمالى | honorific-prefix = | main_interests = [[ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱤ]], [[ᱛᱷᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤ]], [[ᱮᱛᱷᱤᱠᱥ]] [[ᱯᱷᱤᱠᱷ]], [[ᱩᱥᱩᱞ ᱟᱞ-ᱯᱷᱤᱠᱷ]] | background = #ABE9CC }} '''ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ''' ({{langx|fa|{{nq|محمدعلى شمالى}}}}; ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱒᱒ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱖᱕) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱢᱩᱥᱞᱤᱢ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ, ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ, ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱚᱨ ᱟᱨ [[ᱛᱷᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤᱭᱟᱱ]] ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱨᱮᱸᱠ ᱫᱚ [[ᱦᱩᱡᱽᱡᱚᱛ ᱟᱞ-ᱤᱥᱞᱟᱢ]] ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref name=":0">{{Cite web|title=.:ᱰᱨ. ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱟᱜ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ:.|url=http://www.ic-el.com/en/DrShomali_biography.asp|access-date=2020-08-08|website=www.ic-el.com}}</ref> == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ == ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱠᱳᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ ᱥᱮᱢᱤᱱᱟᱨᱤ ᱨᱮᱭ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱣᱮᱥᱴᱚᱨᱱ ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱤ ᱨᱮ ᱵᱮᱪᱞᱚᱨ ᱟᱨ ᱢᱟᱥᱴᱚᱨ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱯᱩᱨᱟᱹᱣ ᱞᱮᱫᱟᱭ ᱾ ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱢᱮᱱᱪᱮᱥᱴᱚᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱤ ᱨᱮ ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱮᱴ ᱮ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱟ ᱾ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱟᱜ ᱛᱷᱮᱥᱤᱥ ᱫᱚ [[ᱮᱛᱷᱤᱠᱟᱞ ᱨᱤᱞᱮᱴᱤᱵᱷᱤᱡᱚᱢ]] ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱳᱥᱴ-ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱟᱞ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱫᱚ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱜᱩᱡᱩᱜ ᱥᱟᱶ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱮᱛᱷᱤᱠᱟᱞ ᱤᱥᱩ ᱠᱚ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref name=":1">{{Cite web|title=ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ|url=https://www.al-islam.org/person/mohammad-ali-shomali|access-date=2020-08-08|website=Al-Islam.org|language=en}}</ref><ref name=":2">{{Cite web|last=Mosaddeq|first=Alireza|date=2015-02-21|title=ᱢᱩᱦᱟᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ|url=http://ijtihadnet.com/ayatollah-muhammad-shomali/|access-date=2020-08-08|website=Ijtihad Network|language=en-US}}</ref> == ᱯᱚᱫᱽ ᱠᱚ == ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱫᱚ ᱱᱤᱛᱚᱜ ᱟᱭᱢᱟ ᱜᱟᱱ ᱯᱚᱫᱽ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱭᱟ ᱡᱮᱞᱮᱠᱟ: * [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱠᱳᱢ]] ᱨᱮ ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱯᱷᱚᱨ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱰᱤᱡᱽ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱷᱟᱣᱩᱱᱰᱤᱝ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱾<ref>{{Cite web|title=ᱦᱟᱣᱡᱟ ᱤᱞᱢᱤᱭᱟ ᱚᱯᱷ ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ|url=http://www.hawzaengland.com/message.asp|access-date=2020-08-08|website=www.hawzaengland.com}}</ref> * [[ᱤᱢᱟᱢ ᱠᱷᱳᱢᱮᱭᱱᱤ ᱟᱜ ᱮᱰᱩᱠᱮᱥᱱᱟᱞ ᱮᱱᱰ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ]] ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ ᱵᱤᱵᱷᱟᱜᱽ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱾ * ᱢᱮᱥᱮᱡᱽ ᱚᱯᱷ ᱛᱷᱟᱠᱟᱞᱟᱭᱤᱱ ᱡᱚᱨᱱᱟᱞ ᱟᱨ ᱥᱯᱤᱨᱤᱪᱩᱣᱟᱞ ᱠᱣᱮᱥᱴ ᱡᱚᱨᱱᱟᱞ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱮᱰᱤᱴᱚᱨ-ᱤᱱ-ᱪᱤᱯᱷ ᱾<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" /> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐᱑᱔ ᱠᱷᱚᱱ ᱒᱐᱑᱙ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ [[ᱞᱚᱱᱰᱚᱱ]] ᱨᱮ [[ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱮᱥᱤᱰᱮᱱᱴ [[ᱩᱞᱮᱢᱟ|ᱟᱞᱤᱢ]], ᱟᱨ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{cite web|url= https://www.risalatinstitute.com/dr-mohammad-ali-shomali/ |title= ᱰᱨ ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ, ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱯᱷᱚᱨ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱰᱤᱡᱽ ᱟᱨ ᱨᱤᱥᱟᱞᱚᱛ ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱷᱟᱣᱩᱱᱰᱤᱝ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ |publisher= RISALAT }}</ref><ref>{{cite web|url= https://iqna.ir/en/news/3465894/islamic-centre-of-england-hosting-%E2%80%98lessons-from-quran%E2%80%99 |title= ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ 'ᱞᱮᱥᱚᱱᱥ ᱯᱷᱨᱚᱢ ᱠᱩᱨᱟᱱ' ᱥᱟᱯᱲᱟᱣᱚᱜ ᱠᱟᱱᱟ |publisher= International Quran News Agency}}</ref> == ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱚ == ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱫᱚ ᱭᱩ.ᱠᱮ. ᱨᱮ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱭᱩ.ᱮᱥ.ᱮ., ᱠᱟᱱᱟᱰᱟ, ᱟᱨ ᱟᱭᱢᱟ ᱤᱣᱨᱳᱯᱤᱭᱟᱱ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱮᱥᱤᱭᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱠᱚᱨᱮ ᱤᱱᱴᱟᱨᱨᱤᱞᱤᱡᱤᱭᱟᱥ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱥᱮ ᱥᱟᱯᱲᱟᱣ ᱛᱟᱞᱟ ᱛᱮ ᱮᱠᱴᱤᱵᱷ ᱯᱟᱨᱴᱤᱥᱤᱯᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱨᱟᱹᱥᱠᱟᱹ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱛᱟᱭᱟ ᱾<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=islam-today.co.uk/|url=http://islam-today.co.uk/|archive-url=|archive-date=|access-date=2020-08-08|website=|language=en-GB}}</ref> === ᱜᱚᱲᱚ ᱥᱟᱥᱟᱯᱲᱟᱣᱤᱡ === ==== ᱠᱮᱛᱷᱚᱞᱤᱠ-ᱥᱤᱭᱟ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ ᱵᱷᱚᱞᱭᱩᱢ ==== ᱥᱤᱭᱟ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱠᱮᱛᱷᱚᱞᱤᱠ ᱛᱷᱤᱭᱚᱞᱚᱡᱤᱭᱟᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱞᱟ ᱨᱮ [[ᱤᱱᱴᱟᱨᱯᱷᱮᱛᱷ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱮᱠᱴᱤᱵᱷ ᱨᱳᱞ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱝᱠᱟ ᱛᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱢᱚᱱᱟᱥᱴᱤᱠ ᱤᱱᱴᱟᱨᱨᱤᱞᱤᱡᱤᱭᱟᱥ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ]] ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱠᱚ ᱥᱟᱶ ᱢᱤᱫᱩᱱ ᱮ ᱥᱟᱯᱲᱟᱣ ᱞᱮᱫᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱤᱥᱟᱹᱭ ᱥᱟᱫᱷᱩ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱥᱤᱭᱟ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ ᱠᱚ ᱨᱳᱢ (᱒᱐᱑᱑), ᱠᱳᱢ/ᱤᱥᱯᱷᱟᱦᱟᱱ (᱒᱐᱑᱒), ᱟᱥᱤᱥᱤ/ᱨᱳᱢ (᱒᱐᱑᱔), ᱟᱨ ᱠᱳᱢ/ᱢᱟᱥᱦᱟᱫᱽ (᱒᱐᱑᱖) ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱮᱱ ᱠᱚ ᱡᱟᱣᱨᱟ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite journal |last1=Skudlarek, OSB |first1=William |title=ᱨᱤᱯᱳᱴ: ᱢᱚᱱᱟᱥᱴᱤᱠ ᱢᱩᱥᱞᱤᱢ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ ᱠᱮᱱᱤᱭᱟ - ᱰᱤᱟᱭᱮᱢᱮᱢᱟᱭᱰᱤ (DIMMID) |journal=Dilato Corde |date=2017 |volume=7 |issue=2 - July - December |url=https://dimmid.org/index.asp?Type=B_BASIC&SEC={A4F27BA1-CBFC-491B-8F62-858F66F4D014}&DE= |access-date=6 February 2024 |publisher=DIMMID}}</ref> ᱮᱵᱚᱴ ᱰᱨ. ᱛᱤᱢᱚᱛᱷᱤ ᱨᱟᱭᱤᱴ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐᱑᱗ ᱨᱮ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱔ ᱟᱱᱟᱜ ᱣᱟᱨᱞᱰ ᱟᱣᱟᱨᱰ ᱯᱷᱚᱨ ᱵᱩᱠ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ ᱨᱮ ᱥᱯᱮᱥᱟᱞ ᱥᱮᱥᱚᱱ ᱤᱱᱴᱟᱨᱨᱤᱞᱤᱡᱤᱭᱟᱥ ᱰᱟᱭᱞᱚᱜᱽ: ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱮᱱᱰ ᱠᱨᱤᱥᱴᱤᱭᱟᱱᱤᱴᱤ ᱨᱮ ᱵᱩᱠ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ ᱟᱣᱟᱨᱰ ᱮ ᱡᱤᱛᱠᱟᱹᱨ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=bookaward.ir/NotRemove/Downloads/catalog_24th.pdf|url=http://bookaward.ir/NotRemove/Downloads/catalog_24th.pdf|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=}}</ref><ref>{{Cite web|title=ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱣᱟᱨᱞᱰ ᱟᱣᱟᱨᱰ ᱯᱷᱚᱨ ᱵᱩᱠ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ {{!}} جایزه جهانی کتاب سال|url=http://bookaward.ir/NewsDetails-En/1028/Dr--Mohammad-Ali-Shomali|access-date=2021-01-06|website=bookaward.ir}}</ref><ref>{{Cite web|last=Behnegarsoft.com|date=2017-02-08|title=ᱤᱨᱟᱱ ᱟᱜ ᱵᱩᱠ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ ᱣᱟᱨᱞᱰ ᱟᱣᱟᱨᱰ ᱡᱤᱛᱠᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱮ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱠᱮᱫᱟ {{!}} IBNA|url=http://www.ibna.ir/en/tolidi/245083/iran-s-book-of-the-year-world-award-names-winners|access-date=2021-01-08|website=Iran's Book News Agency (IBNA)|language=en}}</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱵᱟᱨᱦᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == * [https://shomali.net/ shomali.net ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱯᱮᱡᱽ (ᱜᱟᱞᱚᱪ ᱟᱨ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚ)] * [https://www.waterstones.com/author/mohammad-ali-shomali/91362 ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱟᱜ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ] * [https://www.thriftbooks.com/a/dr-mohammad-ali-shomali/3680958/ ᱰᱨ. ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱟᱜ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱠᱚ] * [https://www.al-islam.org/person/mohammad-ali-shomali ᱰᱨ. ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ (ᱜᱟᱞᱚᱪ ᱟᱨ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱟᱨ ᱚᱱᱚᱞ ᱠᱚ)] * [https://urd.ac.ir/en/36194/Dr.-Mohammad-Ali-Shomali/ [[ᱭᱩᱱᱤᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱨᱤᱞᱤᱡᱤᱭᱚᱱᱥ ᱮᱱᱰ ᱰᱤᱱᱚᱢᱤᱱᱮᱥᱚᱱᱥ]] ᱨᱮ ᱰᱨ. ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ] * [https://pluriel.fuce.eu/videos/unity-of-god-and-unity-in-god-a-possible-perspective-and-way-of-dialogue-between-the-believers/?lang=en ᱰᱨ. ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱢᱟᱞᱤ ᱥᱟᱶ ᱤᱱᱴᱟᱨᱵᱷᱤᱭᱩ, ᱯᱞᱩᱨᱤᱭᱮᱞ] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱤᱭᱟ ᱠᱞᱮᱨᱤᱠ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱤᱭᱟ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱖᱕ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱮᱱᱪᱮᱥᱴᱚᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ]] p2zeo65qusz6v55zz7a0fygxos5qzql ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ 0 36106 192299 2026-05-24T16:50:25Z AMurmu 8962 "{{short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ (ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱑᱙᱔᱐)}} '''ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ''' ({{langx|fa| قباد شیوا }}, ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱒᱓ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱔᱑ [[ᱦᱟᱢᱟᱫᱟᱱ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮ) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ Fi..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192299 wikitext text/x-wiki {{short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ (ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱑᱙᱔᱐)}} '''ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ''' ({{langx|fa| قباد شیوا }}, ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱒᱓ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱔᱑ [[ᱦᱟᱢᱟᱫᱟᱱ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮ) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ [[File:Ghobad Shiva.jpg|thumb|ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ]] == ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟ == ᱥᱤᱵᱷᱟ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱷᱮᱠᱟᱞᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱯᱷᱟᱭᱤᱱ ᱟᱨᱴᱥ ᱠᱷᱚᱱ ᱮ ᱜᱨᱮᱡᱩᱭᱮᱴ ᱞᱮᱱᱟᱭ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱱᱚᱣᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱟ, ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱑᱙᱘᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱱᱤᱭᱩ ᱭᱚᱨᱠ ᱥᱤᱴᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱨᱮᱴ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱷᱚᱱ ᱢᱟᱥᱴᱚᱨ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱟᱭ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱑᱙᱖᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱰᱤᱭᱳ ᱟᱨ ᱴᱤᱵᱷᱤ ᱟᱨ ᱑᱙᱗᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱥᱳᱨᱳᱥ ᱯᱟᱵᱽᱞᱤᱥᱚᱨ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱟᱨᱴ ᱥᱮᱠᱥᱚᱱ ᱠᱚ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ ᱥᱳᱥᱟᱭᱴᱤ "ᱟᱭᱡᱤᱰᱤᱮᱥ" (IGDS) ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱜᱚᱲᱚ-ᱵᱩᱱᱤᱭᱟᱹᱫᱤᱭᱟᱹ, ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱟᱨᱴ ᱵᱤᱭᱮᱱᱟᱞ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱟᱨᱴᱤᱥᱴ ᱮᱰᱵᱷᱟᱭᱡᱚᱨ ᱟᱨ ᱡᱩᱨᱤ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱦᱚᱸᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱑᱙۷᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱠᱷᱚᱱ [[ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱟᱨᱴ ᱯᱷᱮᱠᱟᱞᱴᱤ ᱠᱚᱨᱮᱭ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱥᱤᱵᱷᱟ ᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱚᱫᱚ [[ᱤᱨᱟᱱ]], ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ, ᱯᱷᱨᱟᱱᱥ, ᱟᱨ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱩᱫᱩᱜ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱚᱫᱚ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱟᱨᱴ ᱯᱮᱨᱤᱭᱚᱰᱤᱠᱟᱞᱥ ᱟᱨ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱠᱚᱨᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱮᱞᱟᱭᱮᱱᱥ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ]] (ᱮᱡᱤᱟᱭ) ᱥᱳᱥᱟᱭᱴᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱟᱨ ᱟᱡᱟᱜ ᱱᱤᱡᱮᱨᱟᱜ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱤᱭᱩᱥᱚᱱ ᱮ ᱪᱟᱪᱞᱟᱣᱮᱫᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱟᱨᱴᱤᱥᱴᱤᱠ ᱢᱮᱱᱮᱡᱽᱢᱮᱱᱴ ᱟᱨ ᱮᱰᱵᱷᱟᱭᱡᱚᱨᱤ ᱥᱟᱨᱵᱷᱤᱥᱮᱥ ᱮᱢᱚᱜ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱮᱱᱵᱷᱟᱭᱨᱚᱱᱢᱮᱱᱴᱟᱞ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴᱥ ᱟᱨ ᱮᱠᱡᱤᱵᱤᱥᱚᱱ ᱮᱨᱤᱭᱟ ᱠᱚᱭ ᱰᱤᱡᱟᱭᱤᱱᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱨᱮᱯᱷᱟᱨᱮᱱᱥ ᱟᱠᱟᱱ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱨᱮᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱜᱮᱞᱟᱝ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱟᱡ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱯᱚᱥᱴᱟᱨ ᱠᱚᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱟᱪᱷᱟᱣ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == * ᱥᱤᱵᱷᱟ, ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱾ ''ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ ᱟᱨᱴ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱮᱱᱰ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ'' ᱾ ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ, ᱤᱨᱟᱱ: ᱱᱟᱡᱟᱨ ᱠᱟᱞᱪᱟᱨᱟᱞ ᱮᱱᱰ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪᱤᱝ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱤᱭᱩᱴ, ᱒᱐᱐᱕ {{ISBN|964-6994-29-6}} ᱾ == ᱵᱟᱨᱦᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == * [http://www.shivadesign.com ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱣᱮᱵᱽᱥᱟᱭᱤᱴ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061004071532/http://shivadesign.com/ |date=2006-10-04 }} * {{in lang|fa}} [http://www.jazirehdanesh.com/find.php?item=19.572.828.fa ᱱᱚᱞᱮᱡᱽ ᱟᱭᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮ ᱜᱷᱳᱵᱟᱫᱽ ᱥᱤᱵᱷᱟ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070630234050/http://www.jazirehdanesh.com/find.php?item=19.572.828.fa |date=2007-06-30 }} [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱔᱐ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱰᱤᱡᱟᱭᱱᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱦᱟᱢᱟᱫᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱮᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱯᱚᱥᱴᱟᱨ ᱟᱨᱴᱤᱥᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱮᱞᱵᱚᱢ-ᱠᱚᱵᱷᱚᱨ ᱟᱨ ᱠᱚᱱᱥᱚᱨᱴ-ᱯᱚᱥᱴᱟᱨ ᱟᱨᱴᱤᱥᱴ ᱠᱚ]] tjr6r1q81bbm1sahh3pvic5f26wsm9y ᱦᱤᱢᱟᱱ ᱥᱟᱦᱟᱵᱤ 0 36107 192300 2026-05-24T17:15:42Z AMurmu 8962 "'''ᱦᱤᱢᱟᱱ ᱥᱟᱦᱟᱵᱤ''' ({{Langx|fa|هیمن شهابی}}) ᱫᱚ [[ᱠᱩᱨᱫᱤᱥᱛᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ (ᱤᱨᱟᱱ)]] ᱨᱮ [[ᱯᱨᱚᱠᱨᱤᱛᱤᱠ ᱥᱚᱢᱯᱚᱛ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{Cite web |title=پروفایل اساتید - دانشکده منابع طبیعی - دانشگاه کردستان |ur..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192300 wikitext text/x-wiki '''ᱦᱤᱢᱟᱱ ᱥᱟᱦᱟᱵᱤ''' ({{Langx|fa|هیمن شهابی}}) ᱫᱚ [[ᱠᱩᱨᱫᱤᱥᱛᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ (ᱤᱨᱟᱱ)]] ᱨᱮ [[ᱯᱨᱚᱠᱨᱤᱛᱤᱠ ᱥᱚᱢᱯᱚᱛ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{Cite web |title=پروفایل اساتید - دانشکده منابع طبیعی - دانشگاه کردستان |url=https://nr.uok.ac.ir/~h.shahabi/home |access-date=2025-11-14 |website=دانشکده منابع طبیعی |language=fa-IR}}</ref><ref>{{Cite web |title=هیمن شهابی |url=https://research.uok.ac.ir/~hshahabi/ |access-date=2025-11-14 |website=research.uok.ac.ir}}</ref> ᱦᱤᱢᱟᱱ ᱥᱟᱦᱟᱵᱤ ᱫᱚ [[ᱨᱤᱢᱚᱴ ᱥᱮᱱᱥᱤᱝ]] (RS) ᱟᱨ [[ᱡᱤᱭᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ ᱤᱱᱯᱷᱚᱨᱢᱮᱥᱚᱱ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ]] (GIS) ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱯᱟᱹᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱮᱯᱞᱟᱭᱮᱰ ᱡᱤᱭᱚᱥᱯᱮᱥᱤᱭᱟᱞ ᱴᱮᱠᱱᱚᱞᱚᱡᱤ ᱨᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱫᱚ ᱮᱰᱵᱷᱟᱱᱥᱰ GIS ᱢᱚᱰᱮᱞᱤᱝ ᱟᱨ ᱨᱤᱢᱚᱴ ᱥᱮᱱᱥᱤᱝ ᱢᱮᱛᱷᱚᱰᱚᱞᱚᱡᱤ ᱠᱚᱨᱮ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱯᱨᱚᱠᱨᱤᱛᱤᱠ ᱵᱤᱯᱚᱫᱽ ᱟᱥᱮᱥᱢᱮᱱᱴ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱡᱩᱨ ᱮ ᱮᱢ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾ ᱥᱟᱦᱟᱵᱤ ᱫᱚ ᱱᱤᱛᱚᱜ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱩᱨᱫᱤᱥᱛᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱷᱮᱠᱟᱞᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱱᱮᱪᱩᱨᱟᱞ ᱨᱤᱥᱚᱨᱥᱮᱥ ᱨᱮ ᱡᱤᱭᱚᱥᱟᱭᱤᱱᱥ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱᱟᱭ—ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ RS ᱟᱨ GIS ᱨᱮ ᱥᱯᱮᱥᱤᱭᱟᱞᱟᱭᱤᱡᱽ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱳᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱞᱤᱣᱤᱥᱮ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ [[ᱥᱤᱞᱮᱥᱤᱭᱟᱱ ᱭᱩᱱᱤᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱴᱮᱠᱱᱚᱞᱚᱡᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱚᱯᱷ ᱯᱷᱤᱡᱤᱠᱥ, ᱰᱤᱵᱷᱤᱡᱚᱱ ᱚᱯᱷ ᱡᱤᱭᱚᱠᱨᱚᱱᱚᱞᱚᱡᱤ ᱟᱨ ᱮᱱᱵᱷᱟᱭᱨᱚᱱᱢᱮᱱᱴᱟᱞ ᱟᱭᱥᱳᱴᱳᱯᱥ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨᱥᱤᱯ ᱛᱟᱞᱟ ᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱡᱮᱜᱮᱛᱟᱹᱨᱤ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱮᱠᱥᱯᱤᱨᱤᱭᱮᱱᱥ ᱦᱚᱸᱭ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{Cite web |title=ORCID |url=https://orcid.org/0000-0001-5091-6947 |access-date=2025-11-14 |website=orcid.org}}</ref> == ᱵᱟᱪᱷᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚ == * {{Cite journal |last=Khosravi |first=Khabat |last2=Pham |first2=Binh Thai |last3=Chapi |first3=Kamran |last4=Shirzadi |first4=Ataollah |last5=Shahabi |first5=Himan |last6=Revhaug |first6=Inge |last7=Prakash |first7=Indra |last8=Tien Bui |first8=Dieu |date=2018-06-15 |title=A comparative assessment of decision trees algorithms for flash flood susceptibility modeling at Haraz watershed, northern Iran |url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969718303085 |journal=Science of the Total Environment |volume=627 |pages=744–755 |doi=10.1016/j.scitotenv.2018.01.266 |issn=0048-9697|url-access=subscription }} == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱵᱟᱨᱦᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == *{{Google Scholar ID|id=XlUdyV0AAAAJ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱮᱪᱮᱫᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱠᱚᱞᱟᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱵᱟᱝ ᱵᱟᱰᱟᱭ (ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ)]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱤᱞᱮᱥᱤᱭᱟᱱ ᱭᱩᱱᱤᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱴᱮᱠᱱᱚᱞᱚᱡᱤ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] n4zyk9jtz7n53a0nydgzd7fq3ge0tiq ᱢᱟᱥᱳᱣᱢᱮᱦ ᱟᱵᱟᱫᱽ 0 36108 192301 2026-05-24T17:45:37Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ}} {{Infobox officeholder | name = ᱢᱟᱥᱳᱣᱢᱮᱦ ᱟᱵᱟᱫᱽ | native_name_lang = | image = Masoumeh Abad 13930327 1526720.jpg | image_size = | alt = | caption = ᱒᱐᱑᱓ ᱨᱮ ᱟᱵᱟᱫᱽ | office = ᱤᱨᱟ..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192301 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ}} {{Infobox officeholder | name = ᱢᱟᱥᱳᱣᱢᱮᱦ ᱟᱵᱟᱫᱽ | native_name_lang = | image = Masoumeh Abad 13930327 1526720.jpg | image_size = | alt = | caption = ᱒᱐᱑᱓ ᱨᱮ ᱟᱵᱟᱫᱽ | office = [[ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱱᱤᱛᱚᱜᱟᱜ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ|ᱯᱷᱤᱱᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ]] | term_start = ᱒᱐᱒᱓ | term_end = ᱒᱐᱒᱔ | predecessor = ᱯᱷᱨᱳᱣᱡᱟᱱᱫᱮᱦ ᱵᱷᱟᱫᱤᱭᱟᱛᱤ | successor = ᱡᱟᱵᱷᱟᱫᱽ ᱟᱜᱷᱟᱡᱟᱫᱮᱦ ᱠᱷᱳᱭ | president = [[ᱤᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢ ᱨᱟᱭᱤᱥᱤ]] | order1 = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱵᱟᱹᱭᱥᱤ|ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱵᱟᱹᱭᱥᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱚᱦᱮᱛ]] | term_start1 = ᱒᱙ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱒᱐᱐᱗ | term_end1 = ᱒᱒ ᱚᱜᱚᱥᱴ ᱒᱐᱑᱗ | birth_date = {{birth year and age|᱑᱙᱖᱒}} | birth_place = [[ᱟᱵᱟᱫᱟᱱ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] | party = [[ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱦᱩᱞ ᱨᱤᱱ ᱵᱷᱚᱠᱛᱚ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱥᱚᱢᱟᱡᱽ]]<ref>{{Cite web|url=http://www.parsine.com/fa/pages/?cid=22152|title=همه مردان "جمعیت ایثارگران"|access-date=29 November 2022}}</ref> | death_date = | death_place = | death_cause = | resting_place = | resting_place_coordinates = | other_names = | citizenship = | alma_mater = [[ᱤᱨᱟᱱ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]]<br />[[ᱥᱟᱦᱤᱫᱽ ᱵᱮᱦᱮᱥᱛᱤ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] | workplaces = | known_for = | influences = | influenced = | awards = | spouse = | partner = | children = | signature = | signature_alt = | footnotes = }} '''ᱢᱟᱥᱳᱣᱢᱮᱦ ᱟᱵᱟᱫᱽ''' ({{langx|fa|معصومه آباد}}; ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱕ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱖᱒) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ, ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ,<ref>{{cite web |url=http://iran-pw.com/?p=22140|title= نقدی بر کتاب من زنده ام/بخش اول |author=|date= |website= |publisher= |access-date=25 August 2015}}</ref> ᱟᱨ [[ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱯᱨᱤᱱᱥᱤᱯᱟᱞᱤᱥᱴ|ᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹᱵᱟᱹᱫᱤ]] ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{cite web|url=http://en.tehran.ir/default.aspx?tabid=77&ArticleId=1541|title=Tehran Managerial Model for Health, Safety and Environment|author=|date=|website=Tehran official web site|publisher=|access-date=25 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20181125080915/http://en.tehran.ir/default.aspx?tabid=77&ArticleId=1541|archive-date=25 November 2018|url-status=dead}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱩᱱᱭᱟᱹ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱥᱤᱴᱤ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱟᱨ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱮᱞᱛᱷ ᱰᱤᱵᱷᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref name="auto">{{cite web|url= http://www.manzendeham.ir/news.aspx?id=258|title= سوابق فعالیت علمی و اجرایی|author= |date= |website= |publisher= |access-date= 25 August 2015|archive-url= https://web.archive.org/web/20141227010235/http://www.manzendeham.ir/news.aspx?id=258|archive-date= 27 December 2014|url-status= dead}}</ref> ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱫᱚ ''[[ᱤᱧ ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱜᱮᱭᱟᱹᱧ (ᱯᱚᱛᱚᱵ)|ᱤᱧ ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱜᱮᱭᱟᱹᱧ]]'' ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱦᱚᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{cite web|url= https://en.rasekhoon.net/article/show/1087369|title= Biography of MASOUMEH ABAD|author= |date= |website= |publisher= |access-date= 25 August 2015|archive-date= 4 March 2016|archive-url= https://web.archive.org/web/20160304091715/https://en.rasekhoon.net/article/show/1087369|url-status= dead}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐᱒᱓ ᱠᱷᱚᱱ ᱒᱐᱒᱔ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱯᱷᱤᱱᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{Cite web |date=2023-06-26 |title=Iran names new female ambassador to Finland |url=https://www.tehrantimes.com/news/486225/Iran-names-new-female-ambassador-to-Finland |access-date=2024-01-07 |website=Tehran Times |language=en}}</ref> == ᱵᱚᱱᱫᱤ == [[ᱤᱨᱟᱱ-ᱤᱨᱟᱠ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ]] ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱫᱚ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱮᱰ ᱠᱨᱮᱥᱮᱱᱴ ᱥᱳᱥᱟᱭᱴᱤ]] (IRCS) ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱦᱟᱥᱯᱟᱛᱟᱞ ᱟᱨ ᱮᱴᱟᱜ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱠᱞᱤᱱᱤᱠ ᱠᱚ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱟᱨ ᱪᱟᱪᱞᱟᱣ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱮᱱᱮᱢ ᱮ ᱦᱟᱛᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web |url= http://al-monitor.com/pulse/originals/2014/07/tehran-mayor-responds-segregation.html|title=Tehran mayor says gender segregation a question of dignity |author=|date= |website= |publisher= |access-date=25 August 2015}}</ref>{{Failed verification|date=September 2016}} ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱮᱦᱚᱵᱚᱜ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱮᱜᱮ-ᱯᱮ ᱢᱟᱦᱟᱸ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱩᱱᱤᱭᱟᱜ ᱩᱢᱮᱨ ᱑᱗ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱵᱟᱫᱽ, ᱯᱷᱟᱛᱮᱢᱮᱦ ᱱᱟᱦᱤᱫᱤ, ᱢᱚᱨᱭᱚᱢ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤ ᱟᱨ ᱦᱟᱞᱤᱢᱮᱦ ᱟᱡᱽᱢᱳᱣᱫᱮᱦ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱠᱤ ᱢᱤᱞᱤᱴᱟᱨᱤ ᱯᱷᱳᱨᱥ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ [[ᱢᱟᱦᱥᱟᱦᱟᱨ]] ᱠᱷᱚᱱ [[ᱟᱵᱟᱫᱟᱱ]] ᱦᱟᱭᱣᱮ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱟᱵ ᱦᱚᱪᱚ ᱞᱮᱱᱟ (᱑᱕ ᱚᱠᱴᱚᱵᱚᱨ ᱑᱙᱘᱐) ᱾<ref>{{cite web|url=https://en.rasekhoon.net/article/show/1087369/biography-of-masoumeh-abad/|title=MASOUMEH ABAD|author=|date=|website=|publisher=|access-date=25 August 2015|archive-date=4 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304072414/https://en.rasekhoon.net/article/show/1087369/biography-of-masoumeh-abad/|url-status=dead}}</ref> ᱩᱱᱠᱩ ᱫᱚ ᱨᱮᱰ ᱠᱨᱮᱥᱮᱱᱴ ᱢᱤᱥᱚᱱ ᱨᱮᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮ, ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱟᱨ ᱟᱡ ᱨᱤᱱ ᱜᱟᱛᱮ ᱠᱚᱫᱚ [[ᱛᱟᱱᱳᱣᱢᱮᱦ]] ᱥᱤᱢᱟᱹ ᱠᱮᱢᱯ ᱛᱮᱠᱚ ᱵᱷᱮᱡᱟ ᱞᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱠᱩ ᱫᱚ ᱮᱥᱛᱮᱠᱷᱵᱟᱨᱟᱛ ([[ᱥᱟᱫᱫᱟᱢ]] ᱟᱜ ᱥᱤᱠᱨᱮᱴ ᱮᱡᱮᱱᱥᱤ) ᱟᱨ [[ᱟᱞ-ᱨᱟᱥᱤᱫᱽ ᱡᱮᱞ|ᱟᱞ-ᱨᱟᱥᱤᱫᱽ]] ᱡᱮᱞ ᱛᱮᱠᱚ ᱵᱷᱮᱡᱟ ᱠᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱛᱤᱱᱟᱹᱜ ᱫᱤᱱ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱟᱨ ᱟᱡ ᱨᱤᱱ ᱜᱟᱛᱮ ᱠᱚᱫᱚ [[ᱢᱳᱥᱩᱞ]] ᱟᱨ [[ᱟᱞ-ᱟᱱᱵᱟᱨ]] ᱠᱮᱢᱯ ᱛᱮᱠᱚ ᱤᱫᱤ ᱠᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱯᱮ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱟᱨ ᱛᱩᱨᱩᱭ ᱪᱟᱸᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱒᱑ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱑᱙᱘᱓ ᱨᱮ, ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱫᱚᱠᱚ ᱟᱲᱟᱜ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{cite web |url=http://bookroom.ir/book/15419|title= من زنده ام |author=|date= |website= |publisher= |access-date=26 August 2015}}</ref> ''[[ᱤᱧ ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱜᱮᱭᱟᱹᱧ (ᱯᱚᱛᱚᱵ)|ᱤᱧ ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱜᱮᱭᱟᱹᱧ]]'' ᱫᱚ ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱢᱮᱢᱳᱭᱟᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ-ᱤᱨᱟᱠ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱡᱟᱜ ᱟᱹᱭᱠᱟᱹᱣ ᱠᱚ ᱵᱤᱥᱛᱟᱹᱨ ᱛᱮ ᱚᱞ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱫᱚ ᱡᱮᱞ ᱨᱮ ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱟᱜ ᱵᱚᱱᱫᱤ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱢᱳᱭᱟᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱫᱚ [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮ ᱑᱖ ᱟᱱᱟᱜ ''ᱠᱮᱛᱟᱵᱽ-ᱮ-ᱥᱟᱞᱮ-ᱫᱮᱯᱷᱟ-ᱢᱳᱜᱷᱟᱫᱟᱥ'' ᱥᱮᱨᱢᱟᱠᱤᱭᱟᱹ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹᱭ ᱧᱟᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web |url=http://www.mashreghnews.ir/fa/news/456014|title=من زنده‌ام هم‌چنان پرچاپ‌ترین کتاب کشور |author=|date=20 August 2015|language=Persian |website=mashreghnews |publisher= |access-date=25 August 2015}}</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱨᱮ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱮᱱᱮᱢ ᱵᱟᱵᱚᱛ ᱛᱮ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url=http://www.farsnews.com/13940526001092|title=من زنده‌ام تا زمانی که غیرت مردان و زنان ایران زنده است |author=|date=|language=Persian |website=farsnews |publisher= |access-date=25 August 2015}}</ref> == ᱥᱮᱪᱮᱫ == ᱟᱵᱟᱫᱽ ᱫᱚ ᱑᱙᱘᱙ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱢᱤᱰᱣᱟᱭᱯᱷᱟᱨᱤ ᱨᱮ ᱵᱤ.ᱮᱥ.ᱥᱤ. ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ,<ref name="auto"/> ᱑᱙۹᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱟᱭᱡᱤᱱ ᱨᱮ ᱮᱢ.ᱮᱥ.ᱥᱤ. ᱟᱨ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱥᱟᱦᱤᱫᱽ ᱵᱮᱦᱮᱥᱛᱤ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱦᱟᱭᱡᱤᱱ ᱨᱮ ᱯᱤ.ᱮᱪ.ᱰᱤ. ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ ᱾<ref>{{cite web|url= http://sci.iauctb.ac.ir/en/contents/faculaty/Biology-en/Biology.html|title= Central Tehran Branch - Islamic Azad University|author= |date= |website= |publisher= |access-date= 25 August 2015|archive-url= https://web.archive.org/web/20160304100837/http://sci.iauctb.ac.ir/en/contents/faculaty/Biology-en/Biology.html|archive-date= 4 March 2016|url-status= dead}}</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == {{commons category}} * [http://www.leader.ir/langs/en/index.php?p=contentShow&id=12000 ᱟᱭᱟᱛᱳᱞᱞᱟᱦ ᱠᱷᱟᱢᱮᱱᱤ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱵᱟᱵᱚᱛ ᱛᱮ “ᱤᱧ ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱜᱮᱭᱟᱹᱧ”] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱤᱱ ᱱᱚᱨᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱖᱒ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱱᱚᱨᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱢᱮᱢᱳᱭᱟᱨᱤᱥᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱟᱦᱤᱫᱽ ᱪᱟᱢᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱟᱦᱵᱷᱟᱡᱽ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱤᱱ ᱵᱚᱱᱫᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱠᱚᱥᱴᱚ ᱧᱟᱢ ᱟᱠᱟᱫ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱦᱚᱞᱤ ᱰᱤᱯᱷᱮᱱᱥ ᱤᱭᱟᱨ ᱵᱩᱠ ᱟᱣᱟᱨᱰ ᱧᱟᱢ ᱟᱠᱟᱫ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱮᱞᱟᱭᱮᱱᱥ ᱚᱯᱷ ᱵᱤᱞᱰᱟᱨᱥ ᱚᱯᱷ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱳᱥᱟᱭᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱰᱤᱵᱷᱳᱴᱤᱡᱽ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱮᱵᱷᱚᱞᱩᱥᱚᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱚᱯᱩᱞᱟᱨ ᱯᱷᱨᱚᱱᱴ ᱚᱯᱷ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱮᱵᱷᱚᱞᱩᱥᱚᱱ ᱯᱷᱳᱨᱥᱮᱥ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ-ᱤᱨᱟᱠ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱤᱱ ᱵᱚᱱᱫᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞᱚᱨ ᱠᱚ ᱒᱐᱑᱓-᱒᱐᱑᱗]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞᱚᱨ ᱠᱚ ᱒᱐᱐᱗-᱒᱐᱑᱓]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱢᱮᱢᱳᱭᱟᱨᱤᱥᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱠ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱥᱟᱵ ᱟᱠᱟᱱ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱵᱚᱱᱫᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ-ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] icsfc6ah7p551u1it8cci9dnqe8bedd ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ 0 36109 192302 2026-05-24T17:49:25Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱤᱨᱟᱱᱚᱞᱚᱡᱤᱥᱴ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ}} {{Infobox writer | name = ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ | image = file:Jaleh Amouzgar.JPG | caption = ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ, ᱒᱐᱑᱓ | birth_date = {{birth date and age|df=y|1939|12..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192302 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱤᱨᱟᱱᱚᱞᱚᱡᱤᱥᱴ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ}} {{Infobox writer | name = ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ | image = file:Jaleh Amouzgar.JPG | caption = ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ, ᱒᱐᱑᱓ | birth_date = {{birth date and age|df=y|1939|12|4}} | birth_name = ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ ᱭᱮᱜᱟᱱᱮᱦ {{lang|fa|ژاله آموزگار یگانه}} | death_date = | occupation = [[ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ]], ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ | awards = [[ᱞᱤᱡᱤᱭᱚᱱ ᱚᱯᱷ ᱚᱱᱚᱨ]] ᱟᱨ [[ᱯᱟᱨᱥᱤᱭᱟᱱ ᱥᱟᱭᱯᱨᱮᱥ ᱟᱣᱟᱨᱰ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱪᱮᱵᱷᱟᱞᱤᱭᱟᱨ<ref>{{cite web |url=http://www.irna.ir/fa/News/82367423/ |title=ایرنا - جایزۀ سرو ایرانی در ایستگاه دوم به ژاله آموزگار اعطا می‌شود |website=www.irna.ir |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161230230834/http://www.irna.ir/fa/News/82367423/ |archive-date=2016-12-30}} </ref> | birth_place = [[ᱠᱷᱳᱭ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] | death_place = }} '''ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ''' {{post-nominal styles|post-noms=[[L.d'H.]]}} ({{langx|fa|ژاله آموزگار}}; ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱔ ᱰᱤᱥᱮմբᱚᱨ ᱑᱙᱓᱙) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ [[ᱤᱨᱟᱱᱚᱞᱚᱡᱤ|ᱤᱨᱟᱱᱚᱞᱚᱡᱤᱥᱴ]], [[ᱢᱤᱰᱤᱞ ᱯᱟᱨᱥᱤᱭᱟᱱ]] ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱟᱹᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱯᱨᱚᱯᱷᱮᱥᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ == ᱡᱤᱭᱚᱱ == ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱᱤᱥᱴᱤᱠᱥ (ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱥᱟᱬᱮᱥ) ᱨᱮ [[ᱥᱚᱨᱵᱳᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ [[ᱯᱷᱤᱞᱚᱥᱚᱯᱷᱤ ᱨᱮ ᱰᱚᱠᱴᱚᱨ|ᱯᱤᱮᱪᱰᱤ]] ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱟᱠᱟᱫᱟᱭ ᱾<ref name=":0">{{cite web|url=http://www.peeters-leuven.be/boekoverz.asp?nr=7248|title=Le cinquième livre du denkard|language=fr|access-date=2010-02-14|archive-date=2016-03-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303170948/http://www.peeters-leuven.be/boekoverz.asp?nr=7248|url-status=dead}}</ref> ᱒᱐᱑᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱨᱮ ᱢᱟᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱞᱟᱠᱪᱟᱨ ᱟᱨ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱤᱵᱷᱟᱜᱽ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱪᱮᱭᱟᱨᱢᱮᱱ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url=http://cws.ut.ac.ir/Publications/WomensResearch/Womensresearch.aspx |title=Center for Women's Studies - the University of Tehran |access-date=2010-02-14 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100225114523/http://cws.ut.ac.ir/Publications/WomensResearch/Womensresearch.aspx |archive-date=2010-02-25 }}</ref> ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ ᱫᱚ [[ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱛᱟᱯᱷᱟᱡᱽᱡᱳᱞᱤ]] ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱥᱟ ᱠᱟᱛᱮ, ᱢᱟᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱟᱨ ᱢᱟᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ ᱱᱟᱜᱟᱢ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱮᱱᱮᱢ ᱮ ᱮᱢ ᱟᱠᱟᱫᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱠᱚᱞᱚᱢᱵᱤᱭᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱨᱮ ''[[ᱮᱱᱥᱟᱭᱠᱞᱳᱯᱤᱰᱤᱭᱟ ᱤᱨᱟᱱᱤᱠᱟ]]'' ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ ᱥᱟᱶ ᱦᱚᱸᱭ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url=http://www.cgie.org.ir/images/Contributions.pdf |title=Archived copy |access-date=2010-02-14 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100217021107/http://www.cgie.org.ir/images/Contributions.pdf |archive-date=2010-02-17 }}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱒᱐᱑᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱪᱮᱵᱷᱟᱞᱤᱭᱟᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱞᱤᱡᱤᱭᱚᱱ ᱚᱯᱷ ᱚᱱᱚᱨ ᱟᱨ ᱯᱟᱨᱥᱤᱭᱟᱱ ᱥᱟᱭᱯᱨᱮᱥ ᱟᱣᱟᱨᱰ (ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱞᱟᱠᱪᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱤᱨᱟᱹᱫᱟᱹᱨᱤ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹ) ᱛᱮ ᱠᱚ ᱢᱟᱹᱱ ᱦᱟᱞᱟᱝ ᱟᱠᱟᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{Cite web |date=2016-07-04 |title=Iranian linguist Jaleh Amuzegar awarded Chevalier of the Legion of Honor |url=https://www.tehrantimes.com/news/404004/Iranian-linguist-Jaleh-Amuzegar-awarded-Chevalier-of-the-Legion |access-date=2024-12-10 |website=Tehran Times |language=en}}</ref><ref name=":0" /> == ᱠᱟᱹᱢᱤᱠᱚ == *''ᱡᱳᱨᱳᱣᱟᱥᱴᱨᱤᱭᱟᱱ ᱢᱟᱭᱛᱷ ᱚᱯᱷ ᱞᱟᱭᱤᱯᱷ'' *''ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ, ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ ᱟᱨ ᱫᱤᱥᱟᱹ-ᱩᱫᱩᱜ'' *''ᱢᱟᱭᱛᱷᱚᱞᱚᱡᱤᱠᱟᱞ ᱦᱤᱥᱴᱨᱤ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ'' *''ᱫᱟ ᱯᱷᱟᱨᱥᱴ ᱥᱮᱢᱯᱚᱞᱥ ᱮᱱᱰ ᱫᱟ ᱯᱷᱟᱨᱥᱴ ᱢᱮᱱ ᱚᱱ ᱞᱮᱡᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱥᱟᱦᱨᱤᱭᱟᱨ'' (ᱛᱚᱨᱡᱚᱢᱟ) *''Le Cinquième Livre Du Denkard'', ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱛᱟᱯᱷᱟᱡᱽᱡᱩᱞᱤ (ᱛᱚᱨᱡᱚᱢᱟᱤᱭᱟᱹ), ᱯᱤᱴᱚᱨᱥ, ᱒᱐᱐᱑-᱐᱑-᱐᱑, {{ISBN|978-2-910640-09-5}} == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{reflist}} == ᱵᱟᱨᱦᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == *[https://web.archive.org/web/20051024093908/http://www.nimrooz.net/iranistics/amouzgar/ ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ ᱟᱜ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ] *[http://www.masoudsoheili.com/IranArt-Writers/JalehAmouzgar.html ᱡᱟᱞᱮᱦ ᱟᱢᱳᱣᱡᱽᱜᱟᱨ ᱟᱜ ᱪᱤᱛᱟᱹᱨ] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱤᱨᱟᱱᱚᱞᱚᱡᱤᱥᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱚᱱᱚᱲᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱮᱨᱤᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱓᱙ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱷᱳᱭ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱷᱨᱟᱱᱥ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱮᱠᱥᱯᱮᱴᱨᱤᱭᱮᱴ ᱠᱚ]] 6uatyszcv0vwkdx4b2h7f6d0ymhnqf3 ᱨᱳᱠᱥᱟᱱᱟ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ 0 36110 192303 2026-05-24T17:57:00Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ}} '''ᱨᱳᱠᱥᱟᱱᱟ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ''' ({{IPAc-en|b|ə|ˌ|r|ɑː|m|ɪ|ˈ|t|ɑː|ʃ}}; {{langx|fa|رکسانا بهرامی‌تاش}};)<ref>{{cite web|title=Bahramitash, Roksana|url=https://viaf.org/viaf/51085532/|publisher=[[Virtual International Authority File]]}}</ref> ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ-..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192303 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ}} '''ᱨᱳᱠᱥᱟᱱᱟ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ''' ({{IPAc-en|b|ə|ˌ|r|ɑː|m|ɪ|ˈ|t|ɑː|ʃ}}; {{langx|fa|رکسانا بهرامی‌تاش}};)<ref>{{cite web|title=Bahramitash, Roksana|url=https://viaf.org/viaf/51085532/|publisher=[[Virtual International Authority File]]}}</ref> ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ-ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ (sociologist) ᱟᱨ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱫᱚ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱟᱨ ᱠᱚᱧᱮ ᱟᱯᱷᱨᱤᱠᱟ ([[MENA]]) ᱨᱮ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱨᱚᱡᱽᱜᱟᱨ ᱟᱨ ᱤᱱᱯᱷᱚᱨᱢᱟᱞ ᱤᱠᱚᱱᱚᱢᱤ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱝ ᱵᱷᱮᱜᱮᱫ ᱟᱨ ᱢᱟᱭᱠᱨᱚ-ᱤᱠᱚᱱᱚᱢᱤᱠᱥ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ [[ᱤᱨᱟᱱ ᱦᱩᱞ|ᱦᱩᱞ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮ]], ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱪᱟᱹᱥᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱟᱨ ᱠᱟᱹᱣᱰᱤᱟᱹᱨᱤ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱠᱚ ᱥᱩᱫᱷᱟᱹᱨ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite web|last=Bahramitash|first=Roksana|title=Gender and Entrepreneurship in Iran Microenterprise and the Informal Sector|url=http://www.palgrave.com/products/title.aspx?pid=675332|work=About the Author|publisher=Palgrave Macmillan}}</ref> == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ == ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱜᱚᱴᱟ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱵᱚᱞᱚᱱ ᱵᱤᱱᱤᱰ ᱨᱮ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱴᱷᱟᱶ ᱮ ᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱚᱨᱮ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱮᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱨᱮ ᱵᱮᱪᱞᱚᱨ ᱟᱨ ᱢᱟᱥᱴᱚᱨ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱯᱩᱨᱟᱹᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱑᱙᱙᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱠᱟᱱᱟᱰᱟ ᱛᱮ ᱦᱮᱡ ᱮᱱᱟᱭ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ, ᱠᱤᱭᱩᱵᱮᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱠᱜᱤᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱷᱚᱱ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱤᱮᱪᱰᱤ ᱯᱩᱨᱟᱹᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱾<ref>{{cite web|last=McQueen|first=Carol|date=October 10, 2002|title=Exploring Female Employment in the Muslim World|url=https://www.concordia.ca/content/dam/concordia/offices/archives/docs/concordia-thursday-report/2002-2003/Thursday-Report-2002-October-10.pdf|publisher=Concordia's Thursday Report|accessdate=April 25, 2021}}</ref> ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱢᱤᱫ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ, ᱠᱟᱱᱟᱰᱟ ᱨᱮᱭ ᱵᱟᱥᱟ ᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱱᱠᱳᱨᱰᱤᱭᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱟᱨ ᱥᱟᱭᱢᱚᱱ ᱯᱷᱨᱮᱡᱚᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱤᱢᱳᱱ ᱰᱤ ᱵᱤᱣᱵᱷᱚᱭᱟᱨ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱨᱮ ᱯᱳᱥᱴ-ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱟᱞ ᱠᱟᱹᱢᱤᱭ ᱠᱚᱨᱟᱣ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | title = Concordia University | url = http://wsdb.concordia.ca/ }}</ref> == ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟ == ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱢᱮᱠᱜᱤᱞ ᱟᱨ ᱠᱚᱱᱠᱳᱨᱰᱤᱭᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱟᱨ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱞᱮᱠᱪᱟᱨ ᱟᱨ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱯᱚᱫᱽ ᱨᱮᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ''ᱵᱤᱭᱚᱱᱰ ᱫᱟ ᱵᱩᱨᱠᱟ'' ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱰᱚᱠᱩᱢᱮᱱᱴᱟᱨᱤ ᱯᱷᱤᱞᱢ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱨᱚᱰᱭᱩᱥᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱟᱯᱷᱜᱟᱱᱤᱥᱛᱟᱱ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱵᱚᱫᱚᱞᱚᱜ ᱠᱟᱱ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱰᱚᱠᱩᱢᱮᱱᱴᱟᱨᱤ ᱯᱷᱤᱞᱢ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | title = Beyond the Bourqa | url = https://www.youtube.com/watch?v=7FfibLb9Irg | publisher = MEHODUDE via YouTube | date = February 11, 2009 }}</ref> ''ᱵᱤᱭᱚᱱᱰ ᱫᱟ ᱵᱩᱨᱠᱟ'' ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱯᱷᱚᱞᱳ-ᱟᱯᱷ ᱯᱷᱤᱞᱢ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱡᱚᱡᱚᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱯᱷᱤᱞᱢ ᱥᱩᱴᱤᱝ ᱫᱚ ᱴᱟᱴᱠᱟ ᱜᱮ ᱵᱚᱸᱫᱽ ᱮᱱᱟ ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱟᱜ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱ ᱴᱷᱟᱶ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱭᱩ.ᱮᱱ. ᱠᱚᱢᱯᱟᱣᱩᱱᱰ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱥᱩᱭᱥᱟᱭᱤᱰ ᱵᱚᱢᱵᱽ ᱵᱞᱟᱥᱴ ᱦᱩᱭ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱵᱤᱯᱚᱫᱽ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱤᱫᱤᱭᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱩᱱᱤ ᱟᱨ ᱟᱡ ᱨᱤᱱ ᱠᱨᱤᱣ (crew) ᱠᱚ ᱟᱯᱷᱜᱟᱱᱤᱥᱛᱟᱱ ᱵᱟᱹᱜᱤ ᱠᱟᱛᱮ ᱪᱟᱞᱟᱣ ᱦᱩᱭ ᱟᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱨᱮ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱟᱨ ᱨᱮᱸᱜᱮᱡ ᱦᱟᱞᱚᱛ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱷᱳᱠᱚᱥ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱮᱞᱤᱱ ᱰᱤ. ᱨᱚᱥ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹ (᱒᱐᱐᱓–᱐᱔) ᱮ ᱡᱤᱛᱠᱟᱹᱨ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite news | last = McQueen | first = Carol | title = Exploring female employment in the Muslim world | work = Concordia's Thursday Report Online | url = http://ctr.concordia.ca/2002-03/Oct_10%20/02-Bahramitash/ | publisher = [[Concordia University]] | date = October 10, 2002 }}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱳᱥᱴ-ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱟᱞ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱫᱚ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱥᱟᱭᱤᱱᱥᱮᱥ ᱮᱱᱰ ᱦᱤᱣᱢᱮᱱᱤᱴᱤᱡᱽ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱠᱟᱱᱟᱰᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱮᱭᱟ ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱥᱚᱨᱮᱥ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ ᱠᱷᱚᱱ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱟᱪᱷᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱒᱐᱐᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱜᱞᱳᱵᱟᱞᱟᱭᱤᱡᱮᱥᱚᱱ, ᱤᱥᱞᱟᱢ ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱯᱨᱚᱡᱮᱠᱴ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ SSHRC ᱠᱷᱚᱱ ᱯᱮ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱜᱨᱟᱱᱴ ᱮ ᱡᱤᱛᱠᱟᱹᱨ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱱ ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱰᱮᱵᱷᱮᱞᱚᱯᱢᱮᱱᱴ ᱮᱡᱮᱱᱥᱤ, ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱰᱮᱵᱷᱮᱞᱚᱯᱢᱮᱱᱴ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱥᱮᱱᱴᱚᱨ, ᱟᱨ ᱭᱩᱱᱟᱭᱴᱮᱰ ᱱᱮᱥᱚᱱᱥ ᱰᱮᱵᱷᱮᱞᱚᱯᱢᱮᱱᱴ ᱯᱨᱚᱜᱨᱟᱢ ᱥᱟᱶ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪᱚᱨ ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱠᱚᱱᱥᱟᱞᱴᱮᱱᱴ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{citation | title = Proactive disclosure for grants and contributions | publisher = [[Social Sciences and Humanities Research Council]] of Canada | date = April 1, 2006 }}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱫᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ''Liberation from Liberalization: Gender and Globalization in Southeast Asia'' ᱾<ref>{{cite book | last = Bahramitash | first = Roksana | title = Liberation from liberalization gender and globalization in Southeast Asia | publisher = Zed Books | location = London New York City | year = 2005 | isbn = 9781842774397 }} (Reprinted by Books for Change in 2008)</ref> ᱱᱚᱶᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱫᱚ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱛᱮ ᱛᱚᱨᱡᱚᱢᱟ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ SAMT ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱱᱤᱛᱚᱜᱟᱜ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱠᱚᱫᱚ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱠᱟᱱᱟ ᱥᱤᱨᱟᱠᱩᱡᱽ ᱭᱩᱱᱤᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ ᱯᱨᱮᱥ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ''Veiled Employment: Islamism and the Political Economy of Women's Employment in Iran'' (᱒᱐᱑᱑, ᱦᱟᱫᱤ ᱮᱥ. ᱮᱥᱯᱷᱟᱦᱟᱱᱤ ᱥᱟᱶ ᱠᱳ-ᱮᱰᱤᱴ ᱟᱠᱟᱱᱟ),<ref>{{cite book | last1 = Bahramitash | first1 = Roksana | last2 = Esfahani | first2 = Hadi Salehi | title = Veiled employment: Islamism and the political economy of women's employment in Iran | publisher = [[Syracuse University Press]] | location = Syracuse, New York | year = 2011 | isbn = 9780815632139 | url-access = registration | url = https://archive.org/details/veiledemployment0000unse }}</ref> ᱟᱨ ᱨᱟᱣᱴᱞᱮᱡᱽ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ''Gender in Contemporary Iran: Pushing the Boundaries'' ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱮᱨᱤᱠ ᱦᱩᱜᱽᱞᱩᱱᱰ ᱥᱟᱶ ᱒᱐᱑᱑ ᱨᱮ ᱠᱳ-ᱮᱰᱤᱴ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite book | last1 = Bahramitash | first1 = Roksana | last2 = Hooglund | first2 = Eric | author-link2 = Eric Hooglund | title = Gender in contemporary Iran pushing the boundaries | publisher = Routledge | location = New York | year = 2011 | isbn = 9780415781015 }}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱱᱤᱛ ᱦᱟᱹᱞᱤ ᱜᱮ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪ ᱰᱟᱭᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | title = Education about Religions & Beliefs: Partners: Canada Research Chair on Islam, Pluralism, and Globalization (CRC-IPG), University of Montreal, Canada | url = http://erb.unaoc.org/canada-research-chair-on-islam-pluralism-and-globalization-crc-ipg-university-of-montreal-canada/ | publisher = [[Alliance of Civilizations|United Nations Alliance of Civilizations]] | date = December 10, 2011 }}</ref> == ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚ == ᱱᱚᱶᱟ ᱫᱚ ᱵᱟᱦᱨᱟᱢᱤᱛᱟᱥ ᱟᱜ ᱵᱟᱪᱷᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ === ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱠᱚ === * {{cite book | last = Bahramitash | first = Roksana | title = Liberation from liberalization gender and globalization in Southeast Asia | publisher = Zed Books | location = London New York City | year = 2005 | isbn = 9781842774397 }} Reprinted by Book for Change in 2008. Translated into Persian in print by SAMT (Iranian University Textbook Publishing House). * {{cite book |editor-last2=Hooglund |editor-first2=Eric |editor-link2=Eric Hooglund |title=Gender in contemporary Iran pushing the boundaries |publisher=Routledge |location=New York |year=2011 |isbn=9780415781015 |editor-last=Bahramitash |editor-first=Roksana}} * {{cite book | last1 = Bahramitash | first1 = Roksana | last2 = Esfahani | first2 = Hadi Salehi | title = Veiled employment: Islamism and the political economy of women's employment in Iran | publisher = [[Syracuse University Press]] | location = Syracuse, New York | year = 2011 | isbn = 9780815632139 | url-access = registration | url = https://archive.org/details/veiledemployment0000unse }} * {{cite book | last = Bahramitash | first = Roksana | title = Gender and entrepreneurship in Iran: microenterprise and the informal sector | publisher = Palgrave Macmillan | location = New York City | year = 2013 | isbn = 9781137342867 }} * {{cite book | last1 = Bahramitash | first1 = Roksana | last2 = Esfahani | first2 = Hadi Salehi | title = Political and Socio-Economic Change in the Middle East and North Africa: Gender Perspectives and Survival Strategies | publisher = Palgrave Macmillan | location = New York City | year = 2016 | isbn=9781349569069 }} === ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱦᱟᱹᱴᱤᱧ ᱠᱚ === * {{cite book | last = Bahramitash | first = Roksana | contribution = Globalization, Islamization, and women's employment in Indonesia | editor-last1 = Tétreault | editor-first1 = Mary Ann | editor-last2 = Denemark | editor-first2 = Robert A. | title = Gods, guns, and globalization: religious radicalism and international political economy | pages = 219–232 | publisher = Lynne Rienner Publishers | location = Boulder, Colorado | year = 2004 | isbn = 9781588262530}} === ᱡᱚᱨᱱᱟᱞ ᱚᱱᱚᱞ ᱠᱚ === * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana | title = Market fundamentalism versus religious fundamentalism: women's employment in Iran | journal = [[Middle East Critique|Critique: Critical Middle Eastern Studies]] | volume = 13 | issue = 1 | pages = 33–46 | publisher = [[Taylor and Francis]] | doi = 10.1080/1066992042000189706 | date = March 2004| s2cid = 220378330 }} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | title = The war on terror, feminist orientalism and orientalist feminism: case studies of two North American bestsellers | journal = [[Middle East Critique|Critique: Critical Middle Eastern Studies]] | volume = 14 | issue = 2 | pages = 221–235 | publisher = [[Taylor and Francis]] | doi = 10.1080/10669920500135512 | date = June 2005| s2cid = 143620434 }} * {{Cite journal | last1 = Bahramitash | first1 = Roksana |author-mask=2 | last2 = Kazemipour | first2 = Shahla | title = Myth and realities of the impact of Islam on women: women's changing marital status in Iran | journal = [[Middle East Critique|Critique: Critical Middle Eastern Studies]] | volume = 15 | issue = 2 | pages = 111–128 | publisher = [[Taylor and Francis]] | doi = 10.1080/10669920600762066 | date = September 2006| s2cid = 145233184 }} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | title = Iranian women during the reform era (1994-2004): a focus on employment | journal = [[Journal of Middle East Women's Studies]] | volume = 3 | issue = 2 | pages = 86–109 | publisher = [[Duke University Press]] | doi = 10.2979/mew.2007.3.2.86 | jstor = 10.2979/mew.2007.3.2.86 | date =Spring 2007 | s2cid = 143059589 |url=http://muse.jhu.edu/login?auth=0&type=summary&url=/journals/journal_of_middle_east_womens_studies/v003/3.2bahramitash.pdf |url-access=subscription}} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | title = Family planning, Islam and women's human rights in Iran | journal = [[International Studies Journal]] | volume = 4 | issue = 1 | pages = 33–50 | date =Summer 2007 | url = http://heinonline.org/HOL/LandingPage?handle=hein.journals/isudijo4&div=7&id=&page= |oclc=775270728 |url-access=subscription }} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | title = Iran: the axis of evil | journal = [[International Feminist Journal of Politics]] | volume = 10 | issue = 1 | pages = 98–101 | publisher = [[Taylor and Francis]] | doi = 10.1080/14616740701747741 | date = March 2008| s2cid = 144793921 }} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | title = Gender, development, interdisciplinary research and international relations | journal = [[International Studies Journal]] | volume = 5 | issue = 4 | pages = 21–25 | date =Spring 2009 |url=http://www.persiangendernetwork.org/Publications/women%20and%20development%20%20in%20Iran.pdf}} * {{Cite journal | last = Bahramitash | first = Roksana |author-mask=2 | others = Deborah Eade (editor) | title = Myths and realities of the impact of political Islam on women: female employment in Iran and Indonesia | journal = Development in Practice | volume = 14 | issue = 4 | pages = 508–520 | publisher = [[Taylor and Francis]] | doi = 10.1080/09614520410001686106 | date = June 2004| s2cid = 145504724 }} == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist|30em}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱟᱱᱟᱰᱟ ᱛᱮ ᱩᱪᱟᱹᱲ ᱟᱠᱟᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱮᱠᱜᱤᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱮᱠᱜᱤᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱚᱱᱠᱳᱨᱰᱤᱭᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱟᱭᱢᱚᱱ ᱯᱷᱨᱮᱡᱚᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠ ᱥᱴᱟᱯᱷ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱟᱱᱟᱰᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱥᱟᱬᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱵᱟᱝ ᱵᱟᱰᱟᱭ (ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ)]] dxe8k1tvcy1nsccpeexxvibgbf8luxf ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ 0 36111 192304 2026-05-24T18:02:05Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ (ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱑᱙᱕᱘)}} {{Infobox person | name = ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ | native_name = شاهین ابراهیم زاده پزشکی | native_name_lang = fa | other_names = ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱯ..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192304 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ (ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱑᱙᱕᱘)}} {{Infobox person | name = ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ | native_name = شاهین ابراهیم زاده پزشکی | native_name_lang = fa | other_names = ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ, ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ | birth_date = ᱮ. ᱑᱙᱕᱘ ᱥᱟᱞ | birth_place = [[ᱢᱟᱥᱦᱟᱫᱽ]], [[ᱨᱟᱡᱟᱵᱷᱤ ᱠᱷᱳᱨᱟᱥᱟᱱ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ]], [[ᱤᱨᱟᱱ]] | occupation = ᱱᱤᱰᱞᱣᱚᱨᱠᱟᱨ, ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ, ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ, ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱟᱨ ᱠᱚᱥᱴᱭᱩᱢ ᱨᱤᱥᱟᱨᱪᱟᱨ, ᱠᱭᱩᱨᱮᱴᱚᱨ, ᱮᱰᱩᱠᱮᱴᱚᱨ, ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱵᱤᱵᱷᱟᱜᱽ ᱢᱩᱬᱩᱛ, ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ }} '''ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ''' ({{Langx|fa|شاهین ابراهیم زاده پزشکی}}; ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱮ. ᱑᱙᱕᱘), ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ [[ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ]], [[ᱱᱤᱰᱞᱣᱚᱨᱠᱟᱨ|ᱱᱤᱰᱞᱣᱚᱨᱠᱟᱨ]] ᱟᱨ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ, ᱨᱤᱥᱟᱨᱪᱟᱨ, ᱠᱭᱩᱨᱮᱴᱚᱨ, ᱮᱰᱩᱠᱮᱴᱚᱨ, ᱟᱨ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{Cite web |last=Malgapu |first=Hans |date=2017-10-19 |title=UST showcases Iranian artist's ethnic dresses - |url=https://www.ust.edu.ph/ust-showcases-iranian-artists-ethnic-dresses/ |access-date=2023-02-21 |language=en-US|website=[[ᱥᱟᱱᱛᱳ ᱴᱳᱢᱟᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] (UST)}}</ref><ref name="UP Asian Center-2017" /><ref name="IBNA-2010">{{Cite web |last= |date=2010-06-10 |title=پاسداري از ميراث و گنجينه گرانبهاي صنايع دستي در منابع مكتوب {{!}} ایبنا |trans-title=Protecting the heritage and precious treasure of handicrafts in written sources |url=https://www.ibna.ir/fa/report/72143/پاسداري-ميراث-گنجينه-گرانبهاي-صنايع-دستي-منابع-مكتوب |access-date=2023-02-21 |website=خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) |language=fa}}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱫᱚ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱴᱨᱟᱰᱤᱥᱚᱱᱟᱞ ᱠᱚᱥᱴᱭᱩᱢ ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱫᱤᱵᱟᱹᱥᱤ ᱠᱚᱥᱴᱭᱩᱢ ᱠᱚ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸᱱᱟ ᱾<ref name="Honar Online">{{Cite web |title=Iran's tribal costumes on display in Tehran |url=https://www.honaronline.ir/Section-fashion-7/169852-iran-tribal-costumes-on-display-in-tehran |access-date=2023-02-21 |website=Honar Online |language=}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-10-13 |title=Philippines Asian Center displays traditional Iranian costumes |url=https://www.tehrantimes.com/news/417541/Philippines-Asian-Center-displays-traditional-Iranian-costumes |access-date=2023-02-21 |website=[[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱴᱟᱭᱤᱢᱥ]] |language=en}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱠᱟᱨᱟᱡᱽ ᱟᱨᱴ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱨᱮ ᱯᱷᱟᱠᱟᱞᱴᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref name="Palapar-2017">{{Cite web |last=Palapar |first=Kathleen Therese A. |date=October 25, 2017 |title=Iranian fashion designer flaunts traditional dresses |url=https://varsitarian.net/circle/20171025/iranian-fashion-designer-flaunts-traditional-dresses |access-date=2023-02-21 |website=Varsitarian |language=en-US}}</ref> == ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ == ᱥᱟᱦᱤᱱ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ ᱫᱚ ᱑᱙᱕᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱢᱟᱥᱦᱟᱫᱽ]], [[ᱨᱟᱡᱟᱵᱷᱤ ᱠᱷᱳᱨᱟᱥᱟᱱ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ]] ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ ᱫᱚ ᱠᱟᱨᱟᱡᱽ ᱟᱨᱴ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, [[ᱠᱟᱨᱟᱡᱽ]], ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱴᱨᱟᱰᱤᱥᱚᱱᱟᱞ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱨᱢᱮᱱᱴᱥ ᱯᱷᱟᱠᱟᱞᱴᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱤᱱ (ᱢᱩᱬᱩᱛ) ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref name="Palapar-2017" /> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱮᱰᱩᱠᱮᱥᱚᱱᱟᱞ ᱨᱮᱰᱤᱭᱳ ᱟᱨ ᱴᱮᱞᱤᱵᱷᱤᱡᱚᱱ ᱟᱨ ᱰᱚᱠᱩᱢᱮᱱᱴᱟᱨᱤ ᱯᱷᱤᱞᱢ ᱨᱮᱦᱚᱸᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱾ ᱢᱤᱫ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ ᱟᱨ ᱱᱤᱰᱞᱣᱚᱨᱠᱟᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱨᱮ ᱟᱭᱢᱟ ᱴᱮᱠᱱᱤᱠ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱡᱮᱞᱮᱠᱟ [[ᱥᱟᱨᱢᱮᱦ ᱮᱢᱵᱽᱨᱚᱭᱰᱟᱨᱤ]], ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱥᱤᱞᱠ ᱮᱢᱵᱽᱨᱚᱭᱰᱟᱨᱤ, ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱢᱚᱴᱤᱯᱷ ᱟᱨ ᱰᱤᱡᱟᱭᱤᱱ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱮᱞᱟᱭ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱟᱶᱟ ᱛᱟᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱾<ref name="UP Asian Center-2017">{{Cite web |date=September 29, 2017 |title=Colors of Diversity: The Ethnic Dresses of Iran |url=https://ac.upd.edu.ph/index.php/news-announcements/1000-colors-diversity-ethnic-dresses-iran-exhibit-lecture |website=[[ᱯᱷᱤᱞᱤᱯᱟᱭᱤᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] (UP), UP Asian Center}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-09-08 |title=درمقاله‌ي شهين پزشكي عنوان شده است: زوال هر يك از شاخه‌هاي هنر سنتي ايران به منزله‌ي از خود بيگانه شدن با هويت ديرينه‌ي خود است |url=https://www.isna.ir/news/8106-03595/درمقاله-ي-شهين-پزشكي-عنوان-شده-است-زوال-هر-يك-از-شاخه-هاي-هنر |access-date=2023-02-21 |website=ᱤᱥᱱᱟ (ISNA) |language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2002-08-30 |title=به بهانه‌ي برپايي نمايشگاه سوزن دوزي در موزه ملي شهين پزشكي: هنر سوزن دوزي جزيي از هنرهاي كاربردي است |url=https://www.isna.ir/news/8106-01928/به-بهانه-ي-برپايي-نمايشگاه-سوزن-دوزي-در-موزه-ملي-شهين-پزشكي |access-date=2023-02-21 |website=ᱤᱥᱱᱟ (ISNA) |language=fa}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱛᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱦᱮᱱᱰᱤᱠᱨᱟᱯᱴ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱭᱢᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱟᱠᱟᱫᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ "طرح هایی برای سوزن دوزی" (ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱛᱮ: ''ᱱᱤᱰᱞᱣᱚᱨᱠ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱰᱤᱡᱟᱭᱤᱱ'') (ᱟᱱᱜᱮᱦ ᱠᱟᱞᱟᱢ ᱯᱟᱵᱽᱞᱤᱥᱤᱝ ᱦᱟᱣᱩᱥ, ᱒᱐᱑᱖) ᱟᱹᱰᱤ ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱᱟ ᱾<ref name="IBNA-2010" /> ᱒᱐᱑᱗ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱮᱵᱽᱨᱟᱦᱤᱢᱡᱟᱫᱮᱦ-ᱯᱮᱡᱮᱥᱠᱤ ᱫᱚ "ᱠᱚᱞᱚᱨᱥ ᱚᱯᱷ ᱰᱟᱭᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ: ᱫᱤ ᱮᱛᱷᱱᱤᱠ ᱰᱨᱮᱥᱮᱥ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ" ᱮᱠᱡᱤᱵᱤᱥᱚᱱ ᱮ ᱠᱭᱩᱨᱮᱴ ᱞᱮᱫᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱢᱟᱱᱤᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱥᱟᱱᱛᱳ ᱴᱳᱢᱟᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] (UST), ᱢᱟᱱᱤᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱨᱤᱡᱟᱞ ᱯᱟᱨᱠ]], ᱟᱨ [[ᱯᱷᱤᱞᱤᱯᱟᱭᱤᱱ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱰᱤᱞᱤᱢᱟᱱ]] ᱨᱮ ᱦᱮᱱᱰᱠᱨᱟᱯᱷᱴ ᱴᱨᱟᱰᱤᱥᱚᱱᱟᱞ ᱠᱟᱯᱚᱲ ᱠᱚᱭ ᱩᱫᱩᱜ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{Cite web |last= |first= |date=2017-10-29 |title=Artist feats traditional Iranian costumes |url=https://www.manilatimes.net/2017/10/29/weekly/expat-diplomats/artist-feats-traditional-iranian-costumes/359430 |access-date=2023-02-21 |website=[[ᱫᱤ ᱢᱟᱱᱤᱞᱟ ᱴᱟᱭᱤᱢᱥ]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=October 14, 2017 |title=Philippines Asian Center displays traditional Iranian costumes |url=https://www.iranart.news/Section-culture-5/11512-philippines-asian-center-displays-traditional-iranian-costumes |access-date=2023-02-21 |website=ᱤᱨᱟᱱ ᱟᱨᱴᱥ |language=en}}</ref> "ᱠᱚᱞᱚᱨᱥ ᱚᱯᱷ ᱰᱟᱭᱵᱷᱟᱨᱥᱤᱴᱤ" ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱕ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱴᱨᱟᱰᱤᱥᱚᱱᱟᱞ ᱠᱟᱯᱚᱲ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ [[ᱥᱤᱥᱛᱟᱱᱤ ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ|ᱥᱤᱥᱛᱟᱱᱤ]] ᱠᱟᱯᱚᱲ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ [[ᱥᱤᱥᱛᱟᱱ ᱮᱢᱵᱽᱨᱚᱭᱰᱟᱨᱤ]] ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ), [[ᱠᱩᱨᱫᱤᱥ ᱠᱟᱯᱚᱲ]], ᱟᱨ [[ᱛᱩᱨᱠᱢᱮᱱᱥ|ᱛᱩᱨᱠᱢᱮᱱ]] ᱠᱟᱯᱚᱲ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref name="Honar Online" /><ref name="Palapar-2017" /> ᱱᱚᱣᱟ ᱮᱠᱡᱤᱵᱤᱥᱚᱱ ᱫᱚ [[ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ]]-ᱢᱟᱱᱤᱞᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱢᱵᱟᱥᱤ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱚ ᱥᱟᱶ ᱢᱤᱫ ᱯᱟᱴᱱᱟᱨᱥᱤᱯ ᱛᱟᱞᱟ ᱛᱮ ᱯᱷᱤᱞᱤᱯᱟᱭᱤᱱ ᱛᱮ ᱟᱹᱜᱩ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name="Palapar-2017" /> ᱒᱐᱑᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱠᱷᱳᱨᱟᱥᱟᱱ ᱨᱟᱡᱟᱵᱷᱤ ᱜᱚᱵᱷᱚᱨᱱᱚᱨᱮᱴ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ "ᱠᱷᱳᱨᱟᱥᱟᱱ ᱨᱟᱡᱟᱵᱷᱤ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱥᱚᱨᱮᱥ ᱠᱷᱚᱸᱫᱽᱨᱚᱫᱤᱭᱟᱹ" ᱢᱟᱹᱱ ᱛᱮᱠᱚ ᱢᱟᱹᱱ ᱦᱟᱞᱟᱝ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{Cite web |title=پژوهشگران برتر سال 90 خراسان رضوی معرفی شدند |url=http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13901008000235 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304221920/http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13901008000235 |archive-date=2016-03-04 |website=[[ᱯᱷᱟᱨᱥ ᱱᱤᱭᱩᱡᱽ]] |language=fa}}</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱕᱘ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱤᱣᱤᱫ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱟᱥᱦᱟᱫᱽ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱥᱮᱪᱮᱫᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤᱠᱥ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱞᱟᱠᱪᱟᱨ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱟᱨᱴ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱠᱭᱩᱨᱮᱴᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱭᱩᱨᱮᱴᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱴᱮᱠᱥᱴᱟᱭᱤᱞ ᱠᱚᱞᱟᱠᱟᱨ ᱠᱚ]] ig6en1t6jft05n4wto4xqnm007ctpxx ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ 0 36112 192307 2026-05-25T03:32:56Z MT731 2184 "{{Infobox settlement | name = ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192307 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.584293|N|87.116954|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 1.67 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,468 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱒᱓ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ/ᱮᱥ.ᱴᱤ.ᱰᱤ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ''' MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ {{coord|23.584293|N|87.116954|E |source:yahoomaps_region:IN-WB |}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱚᱱ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] ᱟᱨ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱪᱮ ᱟᱨ ᱮᱛᱚᱢ ᱥᱮᱦᱮᱫ ᱨᱮ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱞᱚᱥᱴᱚᱨ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟ ᱾ [[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] ᱟᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱚᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] ᱫᱚ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱥᱮᱫ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf |title= Census of India 2011, West Bengal: District Census Handbook, Barddhaman |work = Map of Raniganj CD Block, page 215| publisher= Directorate of Census Operations, West Bengal |access-date = 31 August 2018}}</ref> ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱖,᱔᱖᱘ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱓,᱓᱙᱙ (᱕᱓%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓,᱐᱖᱙ (᱔᱗%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱖᱘᱗ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱔,᱖᱘᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱦᱚᱲ ᱜᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱘᱐.᱙᱕% ᱠᱟᱱᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱨᱤ ᱜᱩᱴ (UA) ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱒᱔᱓,᱔᱑᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱟᱨ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱠᱚ ᱵᱮᱜᱚᱨ, ᱚᱠᱚᱭ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱢᱭᱩᱱᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱚᱨᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱱᱚᱣᱟ ᱜᱩᱴ ᱨᱮ [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]], ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ, [[ᱵᱷᱟᱱᱳᱣᱟᱨᱟ]], [[ᱫᱳᱢᱳᱦᱟᱱᱤ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱢᱟᱡᱤᱭᱟᱲᱟ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱱᱥᱮᱥ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱦᱟᱹᱴᱤᱧ [[ᱪᱚᱨᱚᱱᱯᱩᱨ]] ᱦᱚᱸ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite web | url = http://censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_4_PR_UAs_1Lakh_and_Above_Appendix.pdf | title = Constituents of Urban Agglomerations having population 1 lakh and above| work= Provisional Population Total, Census of India 2011| publisher = Government of India |access-date = 27 August 2018}}</ref><ref name=2015notification/> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱕,᱓᱙᱑ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕᱓% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔᱗% ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱖᱕% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱜᱮᱭᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱖᱑% ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓᱙% ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱑᱐% ᱦᱤᱥ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱑.᱖᱗ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱑᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱸᱜᱷᱟᱨ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱱᱟᱞᱤ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱨᱵᱷᱟᱨ ᱨᱮ ᱵᱟᱝ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱟᱠᱟᱱ ᱥᱚᱛ ᱠᱷᱚᱱ ᱱᱚᱞ ᱫᱟᱜ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱓᱔᱒ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱟᱨ ᱢᱤᱫ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱟᱨ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱯᱷᱚᱨᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱢᱤᱰᱮᱞ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱟᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱚᱱᱟ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱟᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱫᱚ ᱓ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱵᱮ-ᱯᱚᱨᱢᱟᱱᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱥᱟᱨᱵᱟ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱟᱵᱷᱤᱭᱟᱱ) ᱾ ᱥᱟᱶᱛᱟᱨᱤ, ᱨᱚᱢᱚᱡᱽ ᱟᱨ ᱟᱹᱨᱤᱪᱟᱹᱞᱤ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱥᱟᱱᱟᱢ ᱦᱚᱲ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱚᱲᱟᱜ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱸᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱪᱟᱸᱜᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱫᱚ ᱑᱘᱘᱗ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱯᱷᱩᱨᱜᱟᱹᱞ ᱚᱠᱛᱚ ᱱᱚᱣᱟ ᱑᱑,᱗᱖᱐ ᱴᱚᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱮ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱫᱟ ᱾<ref>[http://www.infinityfoundation.com/mandala/t_es/t_es_tiwar_paper_frameset.htm History of Paper Technology in India]</ref><ref>Chattopadhyay, Akkori, pp 494, 664</ref> ᱱᱚᱣᱟ ᱢᱤᱞ ᱫᱚ ᱑᱙᱙᱙ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱱᱫᱚ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>[https://archive.today/20120911164339/http://www.telegraphindia.com/1050609/asp/bengal/story_4845238.asp The Telegraph 9 June 2005]</ref> ᱒᱐᱑᱗ ᱥᱟᱞ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱫᱚ ᱞᱤᱠᱭᱩᱰᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.zaubacorp.com/company/BENGAL-PAPER-MILLS-CO-LTD-/U21012WB1900SGC000590 | title = Bengal Paper Mills Co. Ltd. | publisher = Zauba Corp | access-date = 7 July 2018}}</ref> ᱵᱟᱝ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱟᱹᱜᱩ ᱠᱟᱛᱮ EMTA ᱜᱨᱩᱯ ᱫᱚ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱮᱱᱭᱩᱯᱷᱮᱠᱪᱟᱨᱤᱝ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱫᱚᱦᱚ ᱠᱮᱫᱟ, ᱟᱨ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱫᱚᱦᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱜᱟᱱ ᱠᱚ ᱞᱟᱜᱟᱣ ᱠᱮᱫᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱟᱞ ᱯᱷᱮᱵᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱨᱮ ᱫᱚᱦᱲᱟ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱮ ᱮᱦᱚᱵ ᱠᱮᱫᱟ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.ballavpurpaper.com/index.html | title = Ballavpur Paper Mnfg. Ltd. | publisher = BPML | access-date = 7 July 2018}}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟᱢᱜᱳᱯᱟᱞ ᱥᱚᱨᱚᱯᱷ ᱵᱤᱫᱭᱟᱯᱤᱴᱷ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱮᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱕ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱒ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱑᱑ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱠᱚᱢᱯᱭᱩᱴᱚᱨ, ᱑᱐᱐᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱟᱨ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱠᱷᱮᱞᱚᱸᱰ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000501/ballavpur-r-s-vidyapith.html | title = Ballavpur R.S. Vidyapith | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟ.ᱥᱤ. ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱚᱸᱥᱛᱷᱟᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱟᱥᱲᱟ ᱨᱮ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱘ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000104/ballavpur-r-c-jr-high-school.html | title = Ballavpur R.C.Junior High School | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱵᱮᱝᱜᱚᱞᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱮᱞᱩᱱᱤᱭᱟ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱒, ᱱᱤᱭᱩ ᱢᱟᱫᱟᱱᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱵᱷᱤᱞᱮᱡᱽ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱑, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱵᱮᱥᱤᱠ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱢᱚᱡᱷᱤᱯᱟᱨᱟ ᱥᱤᱥᱩ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱠᱮᱱᱫᱨᱚ), ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱟᱫᱚᱨᱥ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱟᱨ ᱩᱨᱫᱩ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱩᱨᱫᱩ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/west-bengal/barddhaman/raniganj/adarsha-hindi-vidyalaya| title = List of Schools in Adarsh Hindi Vidyalaya Cluster (Bardhaman)| publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱜᱨᱟᱢᱤᱱ ᱦᱟᱥᱯᱟᱛᱟᱞ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱕᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱤ.ᱰᱤ. ᱵᱞᱚᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱞᱚᱠ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱨᱮ ᱒᱕ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱵᱮᱜᱚᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱟᱛ (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱨᱮᱦᱚᱸ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url =https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | title =Health & Family Welfare Department | work =Health Statistics – Rural Hospitals | publisher =Government of West Bengal | access-date =12 May 2020 | archive-date =8 October 2022 | archive-url =https://web.archive.org/web/20221008143352/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | url-status =dead }}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | title = Health & Family Welfare Department | work = Health Statistics – Primary Health Centres | publisher = Government of West Bengal | access-date = 12 May 2020 | archive-date = 21 April 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180421215645/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | url-status = dead }}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] ibw9cfmpvo927mlmdztjuen07616vpj 192308 192307 2026-05-25T06:05:34Z MT731 2184 192308 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.584293|N|87.116954|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 1.67 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,468 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱒᱓ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ/ᱮᱥ.ᱴᱤ.ᱰᱤ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ''' MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ {{coord|23.584293|N|87.116954|E |source:yahoomaps_region:IN-WB |}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱚᱱ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] ᱟᱨ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱪᱮ ᱟᱨ ᱮᱛᱚᱢ ᱥᱮᱦᱮᱫ ᱨᱮ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱞᱚᱥᱴᱚᱨ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟ ᱾ [[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] ᱟᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] ᱫᱚ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱥᱮᱫ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf |title= Census of India 2011, West Bengal: District Census Handbook, Barddhaman |work = Map of Raniganj CD Block, page 215| publisher= Directorate of Census Operations, West Bengal |access-date = 31 August 2018}}</ref> ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱖,᱔᱖᱘ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱓,᱓᱙᱙ (᱕᱓%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓,᱐᱖᱙ (᱔᱗%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱖᱘᱗ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱔,᱖᱘᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱦᱚᱲ ᱜᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱘᱐.᱙᱕% ᱠᱟᱱᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱨᱤ ᱜᱩᱴ (UA) ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱒᱔᱓,᱔᱑᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱟᱨ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱠᱚ ᱵᱮᱜᱚᱨ, ᱚᱠᱚᱭ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱢᱭᱩᱱᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱚᱨᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱱᱚᱣᱟ ᱜᱩᱴ ᱨᱮ [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]], ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ, [[ᱵᱷᱟᱱᱳᱣᱟᱨᱟ]], [[ᱫᱳᱢᱳᱦᱟᱱᱤ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱢᱟᱡᱤᱭᱟᱲᱟ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱱᱥᱮᱥ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱦᱟᱹᱴᱤᱧ [[ᱪᱚᱨᱚᱱᱯᱩᱨ]] ᱦᱚᱸ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite web | url = http://censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_4_PR_UAs_1Lakh_and_Above_Appendix.pdf | title = Constituents of Urban Agglomerations having population 1 lakh and above| work= Provisional Population Total, Census of India 2011| publisher = Government of India |access-date = 27 August 2018}}</ref><ref name=2015notification/> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱕,᱓᱙᱑ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕᱓% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔᱗% ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱖᱕% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱜᱮᱭᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱖᱑% ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓᱙% ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱑᱐% ᱦᱤᱥ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱑.᱖᱗ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱑᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱸᱜᱷᱟᱨ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱱᱟᱞᱤ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱨᱵᱷᱟᱨ ᱨᱮ ᱵᱟᱝ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱟᱠᱟᱱ ᱥᱚᱛ ᱠᱷᱚᱱ ᱱᱚᱞ ᱫᱟᱜ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱓᱔᱒ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱟᱨ ᱢᱤᱫ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱟᱨ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱯᱷᱚᱨᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱢᱤᱰᱮᱞ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱟᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱚᱱᱟ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱟᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱫᱚ ᱓ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱵᱮ-ᱯᱚᱨᱢᱟᱱᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱥᱟᱨᱵᱟ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱟᱵᱷᱤᱭᱟᱱ) ᱾ ᱥᱟᱶᱛᱟᱨᱤ, ᱨᱚᱢᱚᱡᱽ ᱟᱨ ᱟᱹᱨᱤᱪᱟᱹᱞᱤ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱥᱟᱱᱟᱢ ᱦᱚᱲ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱚᱲᱟᱜ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱸᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱪᱟᱸᱜᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱫᱚ ᱑᱘᱘᱗ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱯᱷᱩᱨᱜᱟᱹᱞ ᱚᱠᱛᱚ ᱱᱚᱣᱟ ᱑᱑,᱗᱖᱐ ᱴᱚᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱮ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱫᱟ ᱾<ref>[http://www.infinityfoundation.com/mandala/t_es/t_es_tiwar_paper_frameset.htm History of Paper Technology in India]</ref><ref>Chattopadhyay, Akkori, pp 494, 664</ref> ᱱᱚᱣᱟ ᱢᱤᱞ ᱫᱚ ᱑᱙᱙᱙ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱱᱫᱚ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>[https://archive.today/20120911164339/http://www.telegraphindia.com/1050609/asp/bengal/story_4845238.asp The Telegraph 9 June 2005]</ref> ᱒᱐᱑᱗ ᱥᱟᱞ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱫᱚ ᱞᱤᱠᱭᱩᱰᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.zaubacorp.com/company/BENGAL-PAPER-MILLS-CO-LTD-/U21012WB1900SGC000590 | title = Bengal Paper Mills Co. Ltd. | publisher = Zauba Corp | access-date = 7 July 2018}}</ref> ᱵᱟᱝ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱟᱹᱜᱩ ᱠᱟᱛᱮ EMTA ᱜᱨᱩᱯ ᱫᱚ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱮᱱᱭᱩᱯᱷᱮᱠᱪᱟᱨᱤᱝ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱫᱚᱦᱚ ᱠᱮᱫᱟ, ᱟᱨ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱫᱚᱦᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱜᱟᱱ ᱠᱚ ᱞᱟᱜᱟᱣ ᱠᱮᱫᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱟᱞ ᱯᱷᱮᱵᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱨᱮ ᱫᱚᱦᱲᱟ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱮ ᱮᱦᱚᱵ ᱠᱮᱫᱟ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.ballavpurpaper.com/index.html | title = Ballavpur Paper Mnfg. Ltd. | publisher = BPML | access-date = 7 July 2018}}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟᱢᱜᱳᱯᱟᱞ ᱥᱚᱨᱚᱯᱷ ᱵᱤᱫᱭᱟᱯᱤᱴᱷ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱮᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱕ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱒ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱑᱑ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱠᱚᱢᱯᱭᱩᱴᱚᱨ, ᱑᱐᱐᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱟᱨ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱠᱷᱮᱞᱚᱸᱰ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000501/ballavpur-r-s-vidyapith.html | title = Ballavpur R.S. Vidyapith | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟ.ᱥᱤ. ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱚᱸᱥᱛᱷᱟᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱟᱥᱲᱟ ᱨᱮ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱘ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000104/ballavpur-r-c-jr-high-school.html | title = Ballavpur R.C.Junior High School | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱵᱮᱝᱜᱚᱞᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱮᱞᱩᱱᱤᱭᱟ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱒, ᱱᱤᱭᱩ ᱢᱟᱫᱟᱱᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱵᱷᱤᱞᱮᱡᱽ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱑, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱵᱮᱥᱤᱠ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱢᱚᱡᱷᱤᱯᱟᱨᱟ ᱥᱤᱥᱩ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱠᱮᱱᱫᱨᱚ), ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱟᱫᱚᱨᱥ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱟᱨ ᱩᱨᱫᱩ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱩᱨᱫᱩ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/west-bengal/barddhaman/raniganj/adarsha-hindi-vidyalaya| title = List of Schools in Adarsh Hindi Vidyalaya Cluster (Bardhaman)| publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱜᱨᱟᱢᱤᱱ ᱦᱟᱥᱯᱟᱛᱟᱞ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱕᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱤ.ᱰᱤ. ᱵᱞᱚᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱞᱚᱠ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱨᱮ ᱒᱕ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱵᱮᱜᱚᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱟᱛ (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱨᱮᱦᱚᱸ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url =https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | title =Health & Family Welfare Department | work =Health Statistics – Rural Hospitals | publisher =Government of West Bengal | access-date =12 May 2020 | archive-date =8 October 2022 | archive-url =https://web.archive.org/web/20221008143352/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | url-status =dead }}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | title = Health & Family Welfare Department | work = Health Statistics – Primary Health Centres | publisher = Government of West Bengal | access-date = 12 May 2020 | archive-date = 21 April 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180421215645/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | url-status = dead }}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] fu74o454avw3kctwm6m09x6c8c4xu1m 192309 192308 2026-05-25T06:14:21Z MT731 2184 192309 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.584293|N|87.116954|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 1.67 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,468 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱒᱓ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ/ᱮᱥ.ᱴᱤ.ᱰᱤ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | website = {{URL|paschimbardhaman.co.in/}} | footnotes = }} '''ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ''' MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ]] (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ {{coord|23.584293|N|87.116954|E |source:yahoomaps_region:IN-WB |}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱚᱱ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] ᱟᱨ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱫᱚ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱪᱮ ᱟᱨ ᱮᱛᱚᱢ ᱥᱮᱦᱮᱫ ᱨᱮ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱞᱚᱥᱴᱚᱨ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟ ᱾ [[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] ᱟᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] ᱫᱚ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱥᱮᱫ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf |title= Census of India 2011, West Bengal: District Census Handbook, Barddhaman |work = Map of Raniganj CD Block, page 215| publisher= Directorate of Census Operations, West Bengal |access-date = 31 August 2018}}</ref> ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱖,᱔᱖᱘ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱓,᱓᱙᱙ (᱕᱓%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓,᱐᱖᱙ (᱔᱗%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱖᱘᱗ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱔,᱖᱘᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱦᱚᱲ ᱜᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱘᱐.᱙᱕% ᱠᱟᱱᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱨᱤ ᱜᱩᱴ (UA) ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱒᱔᱓,᱔᱑᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱟᱨ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱠᱚ ᱵᱮᱜᱚᱨ, ᱚᱠᱚᱭ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱢᱭᱩᱱᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱚᱨᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱱᱚᱣᱟ ᱜᱩᱴ ᱨᱮ [[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]], [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]], ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ, [[ᱵᱷᱟᱱᱳᱣᱟᱨᱟ]], [[ᱫᱳᱢᱳᱦᱟᱱᱤ]], [[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]], [[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]], [[ᱢᱟᱡᱤᱭᱟᱲᱟ]], [[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]], [[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]], [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱮᱱᱥᱮᱥ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱦᱟᱹᱴᱤᱧ [[ᱪᱚᱨᱚᱱᱯᱩᱨ]] ᱦᱚᱸ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite web | url = http://censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_4_PR_UAs_1Lakh_and_Above_Appendix.pdf | title = Constituents of Urban Agglomerations having population 1 lakh and above| work= Provisional Population Total, Census of India 2011| publisher = Government of India |access-date = 27 August 2018}}</ref><ref name=2015notification/> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱕,᱓᱙᱑ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕᱓% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔᱗% ᱾ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱖᱕% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱥᱚᱨᱚᱥᱚᱠ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱜᱮᱭᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱖᱑% ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱓᱙% ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱑᱐% ᱦᱤᱥ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱑.᱖᱗ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱑᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱸᱜᱷᱟᱨ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱱᱟᱞᱤ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱨᱵᱷᱟᱨ ᱨᱮ ᱵᱟᱝ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱟᱠᱟᱱ ᱥᱚᱛ ᱠᱷᱚᱱ ᱱᱚᱞ ᱫᱟᱜ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱓᱔᱒ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱟᱨ ᱢᱤᱫ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱟᱨ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱵᱷᱟᱹᱞᱟᱹᱭ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱯᱷᱚᱨᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱢᱤᱰᱮᱞ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱟᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱚᱱᱟ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱟᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱫᱚ ᱓ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱵᱮ-ᱯᱚᱨᱢᱟᱱᱟᱜ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱥᱟᱨᱵᱟ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱟᱵᱷᱤᱭᱟᱱ) ᱾ ᱥᱟᱶᱛᱟᱨᱤ, ᱨᱚᱢᱚᱡᱽ ᱟᱨ ᱟᱹᱨᱤᱪᱟᱹᱞᱤ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱥᱟᱱᱟᱢ ᱦᱚᱲ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱚᱲᱟᱜ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱸᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱪᱟᱸᱜᱟ ᱦᱚᱸ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱫᱚ ᱑᱘᱘᱗ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱯᱷᱩᱨᱜᱟᱹᱞ ᱚᱠᱛᱚ ᱱᱚᱣᱟ ᱑᱑,᱗᱖᱐ ᱴᱚᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱮ ᱛᱮᱭᱟᱨ ᱞᱮᱫᱟ ᱾<ref>[http://www.infinityfoundation.com/mandala/t_es/t_es_tiwar_paper_frameset.htm History of Paper Technology in India]</ref><ref>Chattopadhyay, Akkori, pp 494, 664</ref> ᱱᱚᱣᱟ ᱢᱤᱞ ᱫᱚ ᱑᱙᱙᱙ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱚᱱᱫᱚ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>[https://archive.today/20120911164339/http://www.telegraphindia.com/1050609/asp/bengal/story_4845238.asp The Telegraph 9 June 2005]</ref> ᱒᱐᱑᱗ ᱥᱟᱞ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞᱥ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱫᱚ ᱞᱤᱠᱭᱩᱰᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.zaubacorp.com/company/BENGAL-PAPER-MILLS-CO-LTD-/U21012WB1900SGC000590 | title = Bengal Paper Mills Co. Ltd. | publisher = Zauba Corp | access-date = 7 July 2018}}</ref> ᱵᱟᱝ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱟᱹᱜᱩ ᱠᱟᱛᱮ EMTA ᱜᱨᱩᱯ ᱫᱚ ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱮᱱᱭᱩᱯᱷᱮᱠᱪᱟᱨᱤᱝ ᱞᱤᱢᱤᱴᱮᱰ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱫᱚᱦᱚ ᱠᱮᱫᱟ, ᱟᱨ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱫᱚᱦᱚ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱜᱟᱱ ᱠᱚ ᱞᱟᱜᱟᱣ ᱠᱮᱫᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱟᱞ ᱯᱷᱮᱵᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱨᱮ ᱫᱚᱦᱲᱟ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱥᱚᱱ ᱮ ᱮᱦᱚᱵ ᱠᱮᱫᱟ ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.ballavpurpaper.com/index.html | title = Ballavpur Paper Mnfg. Ltd. | publisher = BPML | access-date = 7 July 2018}}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟᱢᱜᱳᱯᱟᱞ ᱥᱚᱨᱚᱯᱷ ᱵᱤᱫᱭᱟᱯᱤᱴᱷ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱮᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱠᱟᱱᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱕ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱒ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱮ ᱑᱑ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱠᱚᱢᱯᱭᱩᱴᱚᱨ, ᱑᱐᱐᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱟᱨ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱠᱷᱮᱞᱚᱸᱰ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000501/ballavpur-r-s-vidyapith.html | title = Ballavpur R.S. Vidyapith | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱟ.ᱥᱤ. ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱚᱸᱥᱛᱷᱟᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱟᱥᱲᱟ ᱨᱮ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱘ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19093000104/ballavpur-r-c-jr-high-school.html | title = Ballavpur R.C.Junior High School | publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱨᱮ ᱵᱮᱝᱜᱚᱞᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱮᱞᱩᱱᱤᱭᱟ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱒, ᱱᱤᱭᱩ ᱢᱟᱫᱟᱱᱯᱩᱨ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱵᱷᱤᱞᱮᱡᱽ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱭᱩᱱᱤᱴ ᱑, ᱵᱮᱝᱜᱚᱞ ᱯᱮᱯᱟᱨ ᱢᱤᱞ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱵᱮᱥᱤᱠ ᱟᱥᱲᱟ, ᱱᱳᱯᱩᱨ ᱢᱚᱡᱷᱤᱯᱟᱨᱟ ᱥᱤᱥᱩ ᱥᱤᱠᱥᱟ ᱠᱮᱱᱫᱨᱚ), ᱦᱤᱱᱫᱤ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱟᱫᱚᱨᱥ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱟᱨ ᱩᱨᱫᱩ-ᱢᱮᱰᱤᱭᱟᱢ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ (ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱩᱨᱫᱩ ᱯᱷᱨᱤ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ) ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/west-bengal/barddhaman/raniganj/adarsha-hindi-vidyalaya| title = List of Schools in Adarsh Hindi Vidyalaya Cluster (Bardhaman)| publisher = Schools.org.in|access-date = 6 June 2020}}</ref> ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ ᱜᱨᱟᱢᱤᱱ ᱦᱟᱥᱯᱟᱛᱟᱞ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱕᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱥᱤ.ᱰᱤ. ᱵᱞᱚᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ ᱵᱞᱚᱠ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱨᱮ ᱒᱕ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱵᱮᱜᱚᱨ [[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱟᱛ (᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) ᱨᱮᱦᱚᱸ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url =https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | title =Health & Family Welfare Department | work =Health Statistics – Rural Hospitals | publisher =Government of West Bengal | access-date =12 May 2020 | archive-date =8 October 2022 | archive-url =https://web.archive.org/web/20221008143352/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/RH.pdf | url-status =dead }}</ref><ref>{{cite web | url = https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | title = Health & Family Welfare Department | work = Health Statistics – Primary Health Centres | publisher = Government of West Bengal | access-date = 12 May 2020 | archive-date = 21 April 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20180421215645/https://www.wbhealth.gov.in/other_files/PHC.pdf | url-status = dead }}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] 58tnr5ltpx3g2bu3px30d904dkermy5 ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ:ᱠᱟᱡᱮᱢ ᱱᱟᱡᱟᱯᱷᱤ ᱮᱞᱢᱤ 1 36113 192310 2026-05-25T06:32:43Z ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗ 1744 /* ᱜᱟᱵᱟᱱ ᱦᱩᱲᱟᱹᱜ ᱠᱚ ᱥᱩᱫᱷᱨᱟᱹᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱦᱚᱨ */ new section 192310 wikitext text/x-wiki == ᱜᱟᱵᱟᱱ ᱦᱩᱲᱟᱹᱜ ᱠᱚ ᱥᱩᱫᱷᱨᱟᱹᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱦᱚᱨ == ᱡᱚᱦᱟᱨ ᱜᱮ, ᱱᱚᱣᱟ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ '''ᱱᱟᱜᱟᱢ''' ᱛᱷᱚᱠ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱜᱟᱱ ᱜᱟᱵᱟᱱ ᱦᱩᱲᱟᱹᱜ ᱟᱨᱵᱟᱝ ᱮᱴᱟᱜ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱪᱤᱠᱤ ᱛᱮ ᱚᱞ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱚᱱᱟ ᱠᱚ ᱥᱩᱫᱷᱨᱟᱹᱣ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱦᱚᱨ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱟᱱᱟ᱾ [[ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱤᱭᱟᱹ:ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗|ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗]] ([[ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ:ᱥᱟᱹᱜᱩᱱ ᱗|ᱜᱟᱞᱢᱟᱨᱟᱣ]]) ᱐᱖:᱓᱒, ᱒᱕ ᱢᱮ ᱒᱐᱒᱖ (UTC) o4iobta9fmvl1uy8rnremp1vqhv7n1n ᱱᱤᱢᱥᱟ 0 36114 192311 2026-05-25T06:51:18Z MT731 2184 "{{Infobox settlement | name = ᱱᱤᱢᱥᱟ | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚ..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192311 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱱᱤᱢᱥᱟ | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.720131|N|87.209291|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = 4.0266 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 3,549 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = ᱗᱑᱓᱓᱗᱘ | area_code_type = ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱠᱳᱰ | area_code = ᱐᱓᱔᱑ | registration_plate = WB | blank1_name_sec1 = [[ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank1_info_sec1 = [[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱞᱳᱠᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] | blank2_name_sec1 = [[ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ]] ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ | blank2_info_sec1 = [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱤᱫᱷᱟᱱᱥᱚᱵᱷᱟ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] | website = {{URL|bardhaman.gov.in/}} | footnotes = }} '''ᱱᱤᱢᱥᱟ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ|ᱥᱤᱧᱚᱛᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ''' MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=ᱱᱤᱢᱥᱟ (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=[[ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ]] (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ===ᱴᱷᱟᱶ=== ᱱᱤᱢᱥᱟ ᱫᱚ {{coord|23.72519|N|87.199974|E|}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱱᱤᱢᱥᱟ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱓,᱔᱕᱙ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱑,᱘᱑᱓ (᱕᱒%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱑,᱖᱔᱖ (᱔᱘%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱔᱐᱓ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱤᱢᱥᱟ ᱨᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱒,᱐᱗᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱖᱗.᱘᱗% ᱠᱟᱱᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 27 August 2018 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ''᱒᱐᱑᱑ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ'', ᱱᱤᱢᱥᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱔.᱐᱒᱖᱖ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱗ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱸᱜᱷᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱫᱟᱜ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱮᱣᱟ ᱡᱟᱜᱟ, ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱫᱟᱜ ᱟᱨ ᱠᱷᱩᱞᱟᱹ ᱠᱩᱧ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱕᱑᱗ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱟᱨ ᱓᱗ ᱥᱚᱸᱡᱷᱮ ᱢᱟᱨᱥᱟᱞ (ᱯᱚᱭᱮᱱᱴ) ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ, ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱨᱟᱱ ᱫᱚᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱯᱮᱭᱟ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱦᱟᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱟᱨ ᱥᱩᱨ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱫᱚ ᱯᱟᱱᱰᱮᱥᱣᱟᱨ ᱨᱮ ᱘ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱣᱟ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱩᱛᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱟᱨ ᱦᱳᱲᱳ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱣᱮᱵᱽᱥᱟᱭᱤᱴ ᱨᱮ ᱮᱢ ᱟᱠᱟᱱ ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱮᱞ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱒᱐᱑᱘ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱤᱥᱴᱟᱨᱱ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱯᱷᱤᱞᱰ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱠᱮᱱᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱠᱷᱟᱫᱟᱱ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱵᱟᱦᱩᱞᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱪᱚᱨᱟ ᱵᱞᱚᱠ ᱤᱱᱠᱞᱟᱭᱤᱱ, ᱥᱤ ᱟᱭᱤ ᱡᱟᱢᱵᱟᱰ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱪᱚᱨᱟ ᱳᱥᱤ ᱯᱤ, ᱦᱚᱨᱤᱯᱩᱨ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱞᱚᱣᱟᱨ ᱠᱮᱱᱫᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱱᱟᱶᱟ ᱠᱮᱱᱫᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱥᱤᱫᱩᱞᱤ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱮᱥᱠᱮ ᱳᱥᱤᱯᱤ, ᱯᱟᱪᱮ ᱠᱮᱱᱫᱟ ᱳᱥᱤᱯᱤ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.easterncoal.gov.in/contactus/cugtel/kajora.pdf | title = Area wise Closed User Group (CUG) Telephone Numbers | work = Kajora Area | publisher = Eastern Coalfields Limited | access-date = 18 August 2018}}</ref> ==ᱥᱮᱪᱮᱫ== ᱱᱤᱢᱥᱟ ᱠᱷᱳᱴᱟᱰᱤᱦ ᱟᱞᱤᱱᱚᱜᱚᱨ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱚᱸᱥᱛᱷᱟᱱ ᱠᱟᱱᱟ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱦᱩᱭ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱒ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱟᱥᱲᱟ ᱨᱮ ᱑᱐ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱠᱚᱢᱯᱭᱩᱴᱚᱨ ᱟᱨ ᱑᱑᱖ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱥᱟᱶ ᱢᱤᱫ ᱞᱟᱭᱵᱨᱮᱨᱤ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19091202904/nimsha-khottadihi-alinaga-h-s.html| title = Nimsha Khottadih Alinagar High School | publisher = Schools.org.in|access-date = 27 May 2020}}</ref> ᱵᱷᱩᱨᱤ ᱯᱷᱚᱨᱯᱷᱟᱨᱤ ᱮᱥ. ᱡᱩᱱᱤᱭᱚᱨ ᱦᱟᱭ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱵᱮᱝᱜᱚᱞᱤ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱫ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱭᱩᱴ ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱙ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱮ ᱕ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱠᱷᱚᱱ ᱘ ᱪᱟᱱᱚᱪ ᱫᱷᱟᱹᱨᱤᱡ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱮᱵᱚᱥᱛᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/barddhaman/19091201802/bhuri-farfari-s-jr-high-school.html| title = Bhuri Farfari S. Jr. High School | publisher = Schools.org.in|access-date = 27 May 2020}}</ref> ᱱᱚᱣᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱫᱚ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱟᱨ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱢᱤᱰᱤᱭᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱥᱲᱟ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://schools.org.in/west-bengal/barddhaman/jamuria/nimsa-khottadihi-alinagar| title = List of Schools in the Nimsa Khottadihi Alinagar Cluster| publisher = Schools.org.in |access-date = 27 May 2020}}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] c6xpn8kinmt2b4z9g3yvcogsogyyg2g ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ 0 36115 192312 2026-05-25T10:22:08Z MT731 2184 "{{Infobox settlement | name = ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position =..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192312 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ | native_name = | native_name_lang = | other_name = | nickname = | settlement_type = ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱱᱚᱜᱚᱨ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | pushpin_map = India West Bengal#India3 | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ | coordinates = {{coord|23.65|N|87.16|E|display=inline,title}} | subdivision_type = ᱫᱤᱥᱚᱢ | subdivision_name = {{flag|ᱥᱤᱧᱚᱛ}} | subdivision_type1 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name1 = [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] | subdivision_type2 = [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱠᱚ|ᱦᱚᱱᱚᱛ]] | subdivision_name2 = [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ|ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] | established_title = <!-- ᱛᱷᱟᱯᱚᱱ --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 8,894 | population_as_of = ᱒᱐᱑᱑ | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱠᱚ* | demographics1_title1 = ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ | demographics1_info1 = [[ᱵᱟᱝᱞᱟ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱵᱟᱝᱞᱟ]], [[ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱦᱤᱱᱫᱤ]], [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱤᱝᱞᱤᱥ]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +᱐᱕:᱓᱐ | postal_code_type = <!-- [[Postal Index Number|PIN]] --> | postal_code = | registration_plate = WB | website = {{URL|wb.gov.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-WB]] | footnotes = }} '''ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ''' ᱫᱚ [[ᱥᱤᱧᱚᱛ|ᱥᱤᱧᱚᱛᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱨ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱥᱟᱥᱚᱱᱮᱫ ᱮᱞᱟᱠᱟ|ᱯᱚᱱᱚᱛ]] [[ᱯᱚᱪᱷᱤᱢ ᱵᱟᱝᱞᱟ]] ᱨᱮ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] [[ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱥᱤᱰᱤ ᱵᱞᱚᱠ]] ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ==ᱚᱛᱱᱚᱜ== {{OSM Location map | width=430| height=400| zoom=11 | coord={{coord|23|41|0|N|87|5|20|E}}| float=left|caption='''ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱯᱟᱦᱴᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ''' MC: ᱢᱭᱩᱱᱤᱥᱤᱯᱟᱞ ᱠᱚᱨᱯᱳᱨᱮᱥᱚᱱ, CT: ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ, N: ᱟᱰᱮ ᱯᱟᱥᱮ, R: ᱟᱹᱛᱩ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱠᱟᱹᱴᱤᱡ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱴᱷᱟᱶ ᱵᱟᱝ ᱛᱟᱦᱮᱱ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ, ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱱᱟᱠᱥᱟ ᱨᱮ ᱥᱟᱹᱨᱤ ᱴᱷᱟᱶ ᱠᱚ ᱱᱟᱥᱮ ᱵᱷᱮᱜᱟᱨ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ |mark-coord1={{coord|23|39|27|N|87|7|2|E}} | label-pos1=right|label1= Kunustara | numbered1=CT| mark-title1=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱟᱨᱟ]] (CT)|label-color1=#800000 |label-size1=11| mark-size1=12|shape1=l-circle|shape-color1= #A40000|shape-outline1=white|label-offset-x1=2 |mark-coord2={{coord|23|40|5|N|87|7|40|E}} | label-pos2=right|label2= Topsi| numbered2=CT| mark-title2=[[ᱴᱚᱯᱥᱤ]] (CT) |mark-coord3={{coord|23|43|26|N|87|11|57|E}} | label-pos3=right|label3= Nimsa| numbered3=CT| mark-title3=[[ᱱᱤᱢᱥᱟ]] (CT) |mark-coord4={{coord|23|42|58|N|87|11|21|E}} | label-pos4=right|label4= Chinchuria| numbered4=CT| mark-title4=[[ᱪᱤᱸᱪᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (CT) |mark-coord5={{coord|23|40|38|N|87|10|9|E}} | label-pos5=right|label5= Kenda| numbered5=CT| mark-title5=[[ᱠᱮᱱᱫᱟ]] (CT) |mark-coord6={{coord|23|39|10|N|87|9|46|E}} | label-pos6=right|label6= Parasia| numbered6=CT| mark-title6=ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ (CT) |mark-coord7={{coord|23|39|14|N|87|2|9|E}} | label-pos7=left|label7= Ratibati| numbered7=CT| mark-title7=[[ᱨᱚᱛᱤᱵᱟᱛᱤ]] (CT) |mark-coord8={{coord|23|39|40|N|87|2|30|E}} | label-pos8=left|label8= Chapui| numbered8=CT| mark-title8=[[ᱪᱟᱯᱩᱭ]] (CT) |mark-coord9={{coord|23|39|5|N|87|4|11|E}} | label-pos9=top|label9= Jemari |labela9=(Jaykaynagar)| numbered9=CT| mark-title9=[[ᱡᱮᱢᱟᱨᱤ (ᱡᱮ.ᱠᱮ. ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱴᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱯ)]] (CT) |mark-coord10={{coord|23|37|45|N|87|8|22|E}} | label-pos10=right|label10= Banshra| numbered10=CT| mark-title10=[[ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ]] (CT) |mark-coord11={{coord|23|38|5|N|87|3|51|E}} | label-pos11=left|label11= Belebathan| numbered11=CT| mark-title11=[[ᱵᱮᱞᱮᱵᱟᱛᱷᱟᱱ]] (CT) |mark-coord12={{coord|23|38|28|N|87|2|3|E}} | label-pos12=left|label12= Chelad| numbered12=CT| mark-title12=[[ᱪᱮᱞᱟᱫᱽ]] (CT) |mark-coord13={{coord|23|37|29|N|87|4|32|E}} | label-pos13=left|label13= Murgathaul| numbered13=CT| mark-title13=[[ᱢᱩᱨᱜᱟᱛᱷᱳᱞ]] (CT) |mark-coord14={{coord|23|36|57|N|87|5|4|E}} | label-pos14=left|label14= Amkula| numbered14=CT| mark-title14=[[ᱟᱢᱠᱩᱞᱟ]] (CT) |mark-coord15={{coord|23|35|53|N|87|8|30|E}} | label-pos15=right|label15= Baktarnagar| numbered15=CT| mark-title15=[[ᱵᱚᱠᱛᱟᱨᱱᱚᱜᱚᱨ]] (CT) |mark-coord16={{coord|23|36|33|N|87|6|01|E}} | label-pos16=left|label16= Egara| numbered16=CT| mark-title16=[[ᱮᱜᱟᱨᱟ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱮᱜᱟᱨᱟ]] (CT) |mark-coord17={{coord|23|35|21|N|87|6|21|E}} | label-pos17=left|label17= Sahebganj| numbered17=CT| mark-title17= [[ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ|ᱥᱟᱦᱮᱵᱽᱜᱚᱸᱡᱽ]] (CT)|shape-color17=black| label-size17=13|label-color17=black |mark-coord18={{coord|23|35|10|N|87|7|7|E}} | label-pos18=right|label18= Raghunathchak| numbered18=CT| mark-title18=[[ᱨᱚᱜᱷᱩᱱᱟᱛᱷᱪᱚᱠ]] (CT) |mark-coord19={{coord|23|34|50|N|87|7|32|E}} | label-pos19=right|label19= Ballavpur| numbered19=CT| mark-title19=[[ᱵᱚᱞᱞᱚᱵᱷᱯᱩᱨ]] (CT) |mark-coord20={{coord|23|46|48|N|87|4|48|E}} | label-pos20=right|label20= Churulia| numbered20=R| mark-title20=[[ᱪᱩᱨᱩᱞᱤᱭᱟᱹ]] (R)|shape-color20=#C42222 |mark-coord21={{coord|23|41|37|N|87|8|39|E}} | label-pos21=right|label21= Bahadurpur| numbered21=R| mark-title21=[[ᱵᱟᱦᱟᱫᱩᱨᱯᱩᱨ, ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ]] (R)|shape-color21=#C42222 |mark-coord22={{coord|23|42|7|N|87|2|53|E}} | label-pos22=left|label22=ECL Sripur |labela22= Area Office| numbered22=0 | mark-title22=[[ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱨᱤᱯᱩᱨ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size22=12| shape-color22=#AA6666 |mark-coord23={{coord|23|40|53|N|87|4|45|E}} | label-pos23=left|label23=ECL Satgram |labela23= Area Office |numbered23=0| mark-title23=[[ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱥᱟᱛᱜᱨᱟᱢ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size23=12| shape-color23=#AA6666 |mark-coord24={{coord|23|38|50|N|87|7|18|E}} | label-pos24=right|label24=ECL Kunustoria|labela24= Area Office|numbered24=0 | mark-title24=[[ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱩᱱᱩᱥᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size24=12| shape-color24=#AA6666 |mark-coord25={{coord|23|40|0|N|87|13|33|E}} | label-pos25=left|label25=ECL Kenda |labela25= Area Office |numbered25=0| mark-title25=[[ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ|ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱠᱮᱸᱫᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱚᱯᱷᱤᱥ]] (A)| label-size25=12| shape-color25=#AA6666 |mark-coord26={{coord|23|40|44|N|86|57|9|E}} | label-pos26=right|label-color26=#800000| label26=Asansol | numbered26=MC| mark-title26=[[ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ]] (MC)|shape-color26=#800000 |mark-coord27={{coord|23|37|12|N|87|7|48|E}} | label-pos27=left|label27=Raniganj | numbered27=N| mark-title27= [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] (N)|shape-color27=#C42222 |mark-coord28={{coord|23|42|50|N|87|4|48|E}} | label-pos28=left|label28=Jamuria | numbered28=N| mark-title28= [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] (N)|shape-color28=#C42222 |mark-coord29={{coord|23.612489|87.032854}}| label29=ᱫᱟᱢᱳᱫᱚᱨ ᱜᱟᱰᱟ| label-color29 = #77A1CB| label-angle29=28| label-pos29=top| label-size29=10| mark-size29=0| mark-title29 =none |mark-coord30={{coord|23.749367|87.157333}}| label30=ᱚᱡᱚᱭ ᱜᱟᱰᱟ| label-color30 = #77A1CB| label-angle30=0| label-pos30=right| label-size30=10| mark-size30=0| mark-title30 =none}} ==ᱴᱷᱟᱶ== ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱫᱚ {{coord|23.65|N|87.16|E|}} ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ===ᱥᱚᱦᱚᱨᱤᱭᱟᱹ=== ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱚᱫᱚᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱤᱱ ᱘᱓.᱓᱓% ᱦᱚᱲ ᱫᱚ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱨᱤᱱ ᱟᱨ ᱑᱖.᱖᱗% ᱫᱚ ᱟᱹᱛᱩ ᱨᱤᱱ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |url = http://wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |title = District Statistical Handbook 2014 Burdwan |work = Table 2.2, 2.4(a) |publisher = Department of Statistics and Programme Implementation, Government of West Bengal |accessdate = 4 September 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20190121045803/http://www.wbpspm.gov.in/publications/District%20Statistical%20Handbook |archive-date = 21 January 2019 |url-status = dead }}</ref> ᱒᱐᱑᱕ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ, [[ᱠᱩᱞᱴᱤ]], [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱟᱨ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱚᱜᱚᱨᱯᱟᱞᱤᱠᱟ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱠᱚ ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱱᱟᱜᱟᱨ ᱱᱤᱜᱟᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=2015notification>{{cite web | url = https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | title = The Kolkata Gazette | work = Notification No. 335/MA/O/C-4/1M-36/2014 dated 3 June 2015 | publisher = Department of Municipal Affairs, Government of West Bengal | accessdate = 4 September 2018 | archive-url = https://web.archive.org/web/20170312033552/https://www.wbdma.gov.in/circulars/249-135-ma_2015-2016.pdf | archive-date = 12 March 2017 | url-status = dead }}</ref> ᱟᱥᱟᱱᱥᱳᱞ ᱥᱟᱫᱟᱨ ᱥᱟᱵᱽᱰᱤᱵᱤᱡᱚᱱ ᱨᱮ ᱒᱖ (+᱑ ᱟᱫᱷᱟ) ᱥᱮᱱᱥᱟᱥ ᱵᱟᱡᱟᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ (ᱥᱟᱶ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱟᱫᱷᱟ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱪᱤᱱᱦᱟᱹ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱡᱟᱭᱜᱟ ᱫᱚ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱥᱠᱨᱤᱱ ᱢᱮᱯ ᱨᱮ ᱡᱩᱲᱟᱹᱣ ᱟᱠᱟᱱᱟ) ᱾ ==ᱰᱮᱢᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤᱠ== ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱒᱐᱑᱑ ᱥᱟᱞ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱡᱚᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱤᱱ ᱜᱩᱴ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱘,᱘᱙᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱚᱱᱟ ᱢᱩᱸᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱔,᱗᱙᱔ (᱕᱔%) ᱠᱚᱲᱟ ᱟᱨ ᱔,᱑᱐᱐ (᱔᱖%) ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱑,᱑᱙᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱚᱞᱚᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕,᱑᱔᱖ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ (ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱷᱮᱨ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱖᱖.᱘᱓% ᱠᱟᱱᱟ) ᱾<ref name=census3-2011>{{cite web| url = http://censusindia.gov.in/pca/pcadata/Houselisting-housing-WB.html |title = 2011 Census – Primary Census Abstract Data Tables | work= West Bengal – District-wise |publisher= Registrar General and Census Commissioner, India | access-date = 18 February 2017 }}</ref> <small>*ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱵᱟᱵᱚᱫᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ ᱵᱚᱱᱚᱛ|ᱡᱟᱢᱩᱨᱤᱭᱟᱹ (ᱥᱟᱶᱛᱟ ᱩᱛᱱᱟᱹᱣ ᱵᱚᱱᱚᱛ)#ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱟᱨ ᱫᱷᱚᱨᱚᱢ]] ᱧᱮᱞ ᱢᱮ</small> ᱒᱐᱐᱑ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱤᱧᱚᱛ ᱦᱚᱲ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ,<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref> ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱘᱖᱘᱔ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱠᱚᱲᱟ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱕᱖% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱞᱮᱠᱷᱟ ᱫᱚ ᱔᱔% ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱕᱕% ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱚᱥᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱕᱙.᱕% ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱠᱟᱱᱟ: ᱠᱚᱲᱟ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱖᱕% ᱟᱨ ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱫᱚᱨ ᱫᱚ ᱔᱒% ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮ ᱑᱔% ᱦᱚᱲ ᱮᱞ ᱫᱚ ᱖ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱷᱚᱱ ᱠᱚᱢ ᱩᱢᱮᱨ ᱢᱮᱱᱟᱜ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ==ᱤᱱᱯᱨᱟᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱚᱨ== <!--Please do not disturb the referenced text. If you want to add information, add it separately, with reliable reference. --> ᱡᱤᱞᱟ ᱡᱚᱛᱚᱱ ᱯᱚᱛᱚᱵ ᱒᱐᱑᱑ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱵᱟᱨᱫᱷᱟᱢᱟᱱ, ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱚᱥᱟᱨ ᱵᱤᱥᱟᱹᱨ ᱫᱚ ᱔.᱔᱙ ᱜᱟᱺᱴ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱟᱜᱟᱨᱤᱭᱟᱹ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱔ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱚᱲᱚᱠ, ᱥᱮᱵᱟ ᱡᱟᱜᱟ ᱥᱟᱶ ᱨᱟᱠᱷᱟ ᱫᱟᱜ ᱥᱟᱨᱵᱷᱟᱨ ᱟᱨ ᱵᱟᱝ ᱥᱟᱯᱷᱟ ᱟᱠᱟᱱ ᱥᱚᱛ ᱠᱷᱚᱱ ᱱᱚᱞ ᱫᱟᱜ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱚᱱᱰᱮ ᱗᱒᱙ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮ ᱵᱤᱡᱽᱞᱤ ᱡᱚᱯᱲᱟᱣ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱨᱮ ᱯᱮᱭᱟ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ, ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱢᱤᱰᱮᱞ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱕ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ ᱵᱷᱳᱞᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ, ᱟᱨ ᱥᱤᱱᱤᱭᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱠᱩᱞ ᱫᱚ ᱑᱐ ᱠᱤᱞᱚᱢᱤᱴᱚᱨ ᱥᱟᱺᱜᱤᱧ ᱨᱮ [[ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ]] ᱨᱮ ᱥᱩᱨ ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱠᱟᱴᱷᱟ ᱠᱟᱹᱢᱤ, ᱤᱴᱟᱹ ᱟᱨ ᱥᱤᱢᱮᱱᱴ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱸᱰᱮ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱸᱠ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱪᱟᱸᱜᱟ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://www.censusindia.gov.in/2011census/DCHB/DCHB_A/19/1909_PART_A_DCHB_BARDDHAMAN.pdf| title = District Census Handbook Barddhaman, Census of India 2011, Series 20, Part XII A | work= Section II Town Directory, Pages 1179-1210; Statement I: Status and Growth History, Page 1179; Statement II: Physical Aspects and Location of Towns, Page 1188; Statement III: Civic and other Amenities, Page 1191; Statement IV: Medical Facilities, Page 1196; Statement V: Educational, Recreational and Cultural Facilities, Page 1200; Statement VI: Industry and Banking, Page 1209 | publisher = Directorate of census Operations V, West Bengal |access-date = 14 May 2020}}</ref> ==ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱟᱹᱨᱤ== ᱤᱥᱤᱮᱞ ᱣᱮᱵᱽᱥᱟᱭᱤᱴ ᱨᱮ ᱴᱮᱞᱤᱯᱷᱚᱱ ᱱᱚᱢᱵᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ, ᱒᱐᱑᱘ ᱥᱟᱞ ᱨᱮ ᱤᱥᱴᱟᱨᱱ ᱠᱚᱞ ᱯᱷᱤᱞᱰ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱠᱚᱭᱞᱟ ᱠᱷᱟᱫᱟᱱ ᱠᱚ ᱫᱚ ᱦᱩᱭᱩᱜ ᱠᱟᱱᱟ: ᱟᱢᱨᱤᱛᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱟᱢᱨᱟᱥᱚᱴᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱵᱮᱞᱵᱟᱭᱰ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱢᱟᱦᱟᱵᱤᱨ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱠᱚᱧᱮ ᱥᱤᱭᱟᱨᱥᱚᱞ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ, ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱖ ᱟᱨ ᱗ ᱤᱱᱠᱞᱟᱭᱤᱱ ᱟᱨ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱳᱥᱤᱯᱤ ᱾<ref>{{cite web | url = http://www.easterncoal.gov.in/contactus/cugtel/kunustoria.pdf | title = Area wise Closed User Group (CUG) Telephone Numbers | work = Kunustoria Area | publisher = Eastern Coalfields Limited | access-date = 18 August 2018}}</ref> ==ᱦᱚᱲᱢᱚ ᱥᱟᱶᱟᱨ== ᱤ ᱥᱤ ᱮᱞ ᱨᱮᱭᱟᱜ ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱢᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱥᱩᱵᱤᱫᱷᱟ ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞ (᱕᱐ ᱵᱮᱰ ᱥᱟᱶᱛᱮ) (ᱵᱟᱸᱥᱲᱟ), ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ), ᱵᱮᱞᱵᱮᱰ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱯᱟᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱹ), ᱠᱩᱱᱩᱥᱛᱳᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱴᱚᱯᱚᱥᱤ), ᱠᱚᱧᱮ ᱥᱤᱭᱟᱨᱥᱚᱞ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱵᱤᱡᱽᱯᱩᱨ), ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ), ᱢᱟᱦᱟᱵᱤᱨ ᱠᱚᱞᱤᱭᱟᱨᱤ (ᱯᱤ ᱳ ᱨᱟᱱᱤᱜᱚᱸᱡᱽ) ᱨᱮ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite web | url = https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrxiDIKi8Be4hgAXS67HAx.;_ylu=X3oDMTByYmpmZjA4BGNvbG8Dc2czBHBvcwMzBHZ0aWQDBHNlYwNzcg--/RV=2/RE=1589705610/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.coalindia.in%2fDesktopModules%2fDocumentList%2fdocuments%2fDetails_of_Medical_Facility_in_CIL_and_its_Subsidiaries_05032018.xlsx/RK=2/RS=G5Llg8vcadCbsl1BI.JMH0rETxA- | title = Details of medical facilities in CIL and its subsidiaries | work= ECL| publisher = CIL|access-date = 15 May 2020}}</ref> ==ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ== {{ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ}} ==ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ== {{ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ}} [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱵᱚᱨᱫᱷᱚᱢᱟᱱ ᱦᱚᱱᱚᱛ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱟᱨ ᱱᱚᱜᱚᱨ ᱠᱚ]] jplni9r2ps2croprb8qzxdwlopzt80x ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ 0 36116 192313 2026-05-25T10:41:17Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴ ᱟᱨ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ}} ᱥᱟᱨ '''ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ''' {{post-nominals|country=GBR|KCMG}} (᱒᱐ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱑᱐ - ᱓ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱗᱙) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴ, ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ [[ᱡᱟᱹᱛᱤ ᱜᱟᱫᱮᱞ]] ᱨᱤᱱᱤ..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192313 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴ ᱟᱨ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ}} ᱥᱟᱨ '''ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ''' {{post-nominals|country=GBR|KCMG}} (᱒᱐ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱑᱐ - ᱓ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱗᱙) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴ, ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ [[ᱡᱟᱹᱛᱤ ᱜᱟᱫᱮᱞ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱮᱯᱨᱮᱡᱮᱱᱴᱮᱴᱤᱵᱷ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ == ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ == ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱒᱐ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱑᱐ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]] ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{Cite book|title=ᱱᱤᱭᱩ ᱭᱚᱨᱠ ᱤᱥᱴᱮᱴ, ᱯᱮᱥᱮᱧᱡᱚᱨ ᱮᱱᱰ ᱠᱨᱤᱣ ᱞᱤᱥᱴᱥ, ᱑᱙᱑᱗-᱑᱙᱖᱗|last=Hamzavi|first=Abdol Hossein|date=10 January 1959|website=Ancestry.com}}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱯᱨᱟᱭᱢᱟᱨᱤ ᱟᱨ ᱥᱮᱠᱮᱱᱰᱟᱨᱤ ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱮ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱠᱮᱫ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ [[ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱥᱟᱶᱦᱮᱫ]] ᱯᱟᱲᱦᱟᱣᱜ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱜᱨᱮᱴ ᱵᱨᱤᱴᱮᱱ ᱛᱮᱭ ᱩᱪᱟᱹᱲ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱥᱤᱵᱷᱤᱞ ᱥᱟᱨᱵᱷᱤᱥ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱵᱚᱞᱚᱱ ᱫᱚ ᱩᱱ ᱡᱚᱠᱷᱚᱡ ᱮᱦᱚᱵ ᱮᱱᱟ ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱩᱱᱤ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱢᱵᱟᱥᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ [[ᱠᱟᱞᱪᱟᱨᱟᱞ ᱟᱴᱟᱪᱮ]] ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱮᱱᱟ,<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=N0vODQAAQBAJ&dq=abdol+hossein+hamzavi&pg=PA1181|title=ᱫᱟ ᱤᱥᱴᱮᱴᱥᱢᱮᱱᱥ ᱤᱭᱟᱨ-ᱵᱩᱠ: ᱤᱥᱴᱟᱴᱤᱥᱴᱤᱠᱟᱞ ᱮᱱᱰ ᱦᱤᱥᱴᱳᱨᱤᱠᱟᱞ ᱮᱱᱩᱣᱟᱞ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱥᱴᱮᱴᱥ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱣᱟᱨᱞᱰ ᱯᱷᱚᱨ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ ᱑᱙᱔᱒|last=Epstein|first=Mortimer|publisher=MacMillan and Co., Ltd.|year=2016|location=London, England|pages=1181|isbn=9780230270718}}</ref> ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱵᱮᱯᱟᱨ ᱨᱮ ᱫᱟᱹᱭᱵᱷᱟᱨ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱠᱟᱞᱪᱟᱨᱟᱞ ᱮᱰᱵᱷᱟᱭᱡᱚᱨ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱟᱨ [[ᱟᱞᱟᱭᱮᱱᱥ|ᱟᱞᱟᱭᱮᱰ ᱯᱷᱟᱹᱫᱽ]] ᱠᱚ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱫᱚᱠᱷᱚᱞ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ [[ᱮᱠᱥᱤᱥ ᱯᱟᱣᱟᱨᱥ]] ᱵᱤᱨᱩᱫᱷ ᱨᱮ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱡᱤᱛᱠᱟᱹᱨ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱤᱨᱟᱱ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱛᱟᱞᱢᱟ ᱴᱷᱟᱶ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱯᱨᱚᱢᱳᱴ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱟᱲᱮᱭ ᱞᱟᱜᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱟᱯᱟᱵ ᱟᱨ ᱦᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨ ᱤᱫᱤ-ᱟᱹᱜᱩ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱟᱜ ᱨᱳᱞ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱫᱚ "ᱯᱳᱞ-ᱮ ᱯᱤᱨᱳᱣᱡᱤ" ᱥᱮ "ᱫᱟ ᱵᱷᱤᱠᱴᱨᱤ ᱵᱨᱤᱡᱽ" ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱩᱯᱨᱩᱢ ᱮᱢᱚᱜ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱯᱨᱚᱥᱛᱟᱵᱽ ᱫᱚ ᱩᱱᱤ ᱜᱮᱭ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱠᱳᱨᱴ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱯᱳᱠᱥᱢᱮᱱ, ᱰᱮᱯᱩᱴᱤ ᱯᱨᱟᱭᱤᱢ ᱢᱤᱱᱤᱥᱴᱟᱨ, ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱵᱮᱯᱟᱨ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱮᱯᱩᱴᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ, ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱮᱰᱤᱭᱳ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱟᱨ [[ᱡᱟᱹᱛᱤ ᱜᱟᱫᱮᱞ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱮᱯᱨᱮᱡᱮᱱᱴᱮᱴᱤᱵᱷ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{Cite book|title=ᱯᱟᱨᱢᱟᱱᱮᱱᱴ ᱢᱤᱥᱚᱱᱥ ᱴᱩ ᱫᱟ ᱭᱩᱱᱟᱭᱴᱮᱰ ᱱᱮᱥᱚᱱᱥ, ᱤᱥᱩᱡᱽ ᱑᱑᱕-᱑᱑᱘|publisher=United Nations, Diplomatic and Consular Service|year=1960|location=New York City|pages=54, 62}}</ref> ᱭᱩ.ᱮᱱ. ᱨᱮ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱟᱜ ᱢᱤᱫ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱠᱟᱜᱚᱡᱽ ᱠᱚᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ, "ᱛᱤᱨᱞᱟᱹ ᱠᱚᱫᱚ ᱫᱩᱞᱟᱹᱲ, ᱢᱟᱹᱱ ᱟᱨ ᱵᱟᱹᱲᱤᱡ ᱡᱤᱱᱤᱥ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱧᱪᱟᱣ ᱫᱚᱦᱚ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟ -- ᱡᱮᱞᱮᱠᱟ ᱵᱷᱳᱴ ᱮᱢᱚᱜ ᱾"<ref>{{Cite news|url=https://newspaperarchive.com/yuma-sun-dec-29-1959-p-10/|title=ᱠᱳᱴᱮᱵᱚᱞ ᱠᱳᱴᱥ|date=December 29, 1959|work=The Sun Newspaper, Yuma, Arizona, USA}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱵᱨᱟᱡᱤᱞ]] ᱟᱨ [[ᱛᱷᱟᱭᱞᱮᱱᱰ]], [[ᱢᱟᱞᱮᱥᱤᱭᱟ]] ᱟᱨ [[ᱞᱟᱣᱳᱥ]] ᱨᱮ [[ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ]] ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{Cite book|title=ᱤᱨᱟᱱ ᱴᱨᱤᱵᱩᱱ: ᱟᱭᱴᱤ., ᱤᱥᱩᱡᱽ ᱗᱘-᱘᱒; ᱤᱥᱩᱡᱽ ᱘᱕-᱘᱗|year=1971|pages=8}}</ref> ᱟᱨ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱨᱮ ᱫᱚ [[ᱡᱟᱯᱟᱱ]] ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱮ ᱯᱩᱨᱟᱹᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{Cite book|title=ᱫᱟ ᱥᱳᱠᱟ ᱜᱟᱠᱠᱟᱭᱤ ᱱᱤᱭᱩᱡᱽ, ᱤᱥᱩᱡᱽ ᱕᱔-᱑᱐᱗|last=Gakkai|first=Sōka|year=1977|pages=104}}</ref> ᱑᱙᱔᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱞᱮᱞᱞᱟ ᱢᱟᱨᱜᱟᱨᱮᱴ ᱠᱨᱮᱸᱠᱥᱚ ᱥᱟᱶᱮ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱞᱮᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱚᱵᱷᱚᱨᱱᱢᱮᱱᱴ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞᱤᱴᱤ ᱯᱷᱚᱸᱰ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱮᱠᱨᱮᱴᱟᱨᱤ (᱑᱙᱒᱙-᱑᱙᱔᱙) [[ᱮᱨᱤᱠ ᱱᱚᱨᱢᱟᱱ ᱥᱯᱮᱱᱥᱟᱨ ᱠᱨᱮᱸᱠᱥᱚ|ᱥᱟᱨ ᱮᱨᱤᱠ ᱱᱚᱨᱢᱟᱱ ᱥᱯᱮᱱᱥᱟᱨ ᱠᱨᱮᱸᱠᱥᱚ]] ᱤᱡ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮᱨᱟᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref name="The Tatler Bio">{{cite news|title=ᱮᱴ ᱫᱟ ᱠᱳᱨᱴ ᱚᱯᱷ ᱥᱮᱱᱴ ᱡᱮᱢᱥ'ᱥ|publisher=The Tatler|date=23 June 1948|location=London, England}}</ref> ᱱᱩᱠᱤᱱ ᱡᱩᱨᱤ-ᱯᱟᱹᱨᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱠᱩᱲᱤ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱡᱟᱥᱢᱤᱱᱟ ᱦᱤᱞᱴᱚᱱ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱮᱠᱴᱨᱮᱥ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱟᱨ ᱦᱚᱨᱚᱨ ᱯᱷᱤᱞᱢ [[ᱫᱟ ᱵᱷᱚᱞᱴ ᱚᱯᱷ ᱦᱚᱨᱚᱨ (ᱯᱷᱤᱞᱢ)#cast|''ᱫᱟ ᱵᱷᱚᱞᱴ ᱚᱯᱷ ᱦᱚᱨᱚᱨ'']] ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱨᱳᱞ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref name="Jasmina Hilton on IMDB">{{cite web|title=ᱡᱟᱥᱢᱤᱱᱟ ᱦᱤᱞᱴᱚᱱ, ᱮᱠᱴᱨᱮᱥ|url=https://www.imdb.com/name/nm0385265/#actress|website=Internet Movie Database|access-date=1 April 2018}}</ref> ᱡᱟᱥᱢᱤᱱᱟ ᱫᱚ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱮᱠᱴᱤᱝ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱫᱚ ᱟᱡᱟᱜ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨ ᱠᱟᱛᱮᱭ ᱮᱦᱚᱵ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ ᱚᱱᱟ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ [[ᱚᱨᱥᱚᱱ ᱣᱮᱞᱮᱥ]] ᱤᱡ ᱯᱨᱳᱴᱮᱡᱤ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ,<ref>{{Cite news|title=ᱣᱟᱞᱴᱟᱨ ᱥᱠᱚᱴᱥ ᱯᱟᱨᱥᱳᱱᱟᱞᱤᱴᱤ ᱯᱮᱨᱮᱰ|last=Hamzavi|first=Jasmina|date=March 17, 1963|work=The Independent-Press Telegram, Long Beach, California, USA}}</ref> ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱮ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨ ᱠᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱓ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙۷᱙ ᱨᱮ ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮᱭ ᱵᱚᱸᱜᱟ ᱛᱟᱞᱟ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{Cite book|title=ᱤᱝᱞᱮᱱᱰ ᱮᱱᱰ ᱣᱮᱞᱥ, ᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱯᱨᱳᱵᱮᱴ ᱠᱮᱞᱮᱱᱰᱟᱨ, ᱑᱘᱕᱘-᱑᱙᱖᱖, ᱑᱙᱗᱓-᱑᱙᱙᱕|last=Hamzavi|first=Sir Abdol Hossein|publisher=Ancestry.com|year=1979|location=United Kingdom|pages=3543}}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱥᱮᱵᱟ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ, ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱟᱨ ᱵᱤᱫᱮᱥᱤ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹᱭ ᱧᱟᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ [[ᱚᱨᱰᱟᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱞᱟᱭᱚᱱ ᱮᱱᱰ ᱫᱟ ᱥᱚᱱ|ᱚᱨᱰᱟᱨ ᱚᱯᱷ ᱦᱳᱢᱟᱭᱩᱱ]] (ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱠᱞᱟᱥ) ᱟᱨ ᱜᱨᱮᱴ ᱵᱨᱤᱴᱮᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱟᱭᱤᱴ ᱠᱚᱢᱟᱱᱰᱟᱨ ᱚᱯᱷ ᱥᱮᱱᱴ ᱢᱟᱭᱠᱮᱞ ᱮᱱᱰ ᱥᱮᱱᱴ ᱡᱚᱨᱡᱽ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾<ref>{{cite magazine|url= https://www.newyorker.com/magazine/1956/05/12/plenipotentiary-3 | title= ᱯᱞᱮᱱᱤᱯᱳᱴᱮᱱᱥᱤᱭᱟᱨᱤ | magazine = The New Yorker }}</ref> == ᱵᱤᱵᱽᱞᱤᱭᱳᱜᱽᱨᱟᱯᱷᱤ == ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱫᱚ ᱘᱐᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱹᱲᱛᱤ ᱚᱱᱚᱞ ᱮ ᱚᱞ ᱟᱠᱟᱫᱼᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱞᱟᱛᱟᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ: * ''ᱦᱮᱱᱥᱯᱷᱳᱨᱛᱷ ᱤᱨᱟᱱ'', ᱑᱙᱓᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ * ''ᱯᱟᱨᱥᱤᱭᱟ ᱮᱱᱰ ᱫᱟ ᱯᱟᱣᱟᱨᱥ: ᱮᱱ ᱮᱠᱟᱣᱩᱱᱴ ᱚᱯᱷ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴᱤᱠ ᱨᱤᱞᱮᱥᱚᱱᱥ ᱑᱙᱔᱑-᱑᱙᱔᱖'', ᱑᱙᱔᱖ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱮ.ᱮᱪ. ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ * ''ᱞᱮᱱᱰ ᱨᱤᱯᱷᱳᱨᱢ ᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱ: ᱮ ᱠᱚᱱᱴᱨᱤ ᱤᱱ ᱢᱮᱴᱟᱢᱳᱨᱯᱷᱳᱥᱤᱥ'', ᱑᱙᱗᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ * ''ᱫᱟ ᱯᱨᱳᱯᱷᱮᱴᱤᱠ ᱞᱟᱭᱤᱴ'', ᱑᱙᱗᱗ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ * ''ᱤᱨᱟᱱ ᱮᱱᱰ ᱫᱟ ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱠᱚᱱᱯᱷᱟᱨᱮᱱᱥ'', ᱤᱱᱴᱟᱨᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱟᱯᱷᱮᱭᱟᱨᱥ, ᱚᱠᱥᱯᱷᱳᱨᱰ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱾ == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱯᱷᱮᱰᱟᱛ ᱠᱚ == * ''ᱫᱟ ᱯᱨᱳᱯᱷᱮᱴᱤᱠ ᱞᱟᱭᱤᱴ'', ᱡᱚᱱ ᱣᱮᱫᱟᱨᱦᱤᱞ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱯᱨᱟᱭᱵᱷᱮᱴ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱟᱠᱟᱱᱟ, ᱴᱳᱠᱤᱭᱳ, ᱤᱱᱠ ᱯᱟᱵᱽᱞᱤᱠᱮᱥᱚᱱ, ᱑᱙᱗᱗ * [[:fr:Abdol-Hossein Hamzavi|ᱯᱷᱨᱮᱸᱪ ᱣᱤᱠᱤᱯᱤᱰᱤᱭᱟ ᱨᱮ ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ]] == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == * [https://www.abebooks.com/book-search/author/a-h-hamzavi/#abe-top ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ ᱟᱜ ᱮᱴᱟᱜ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱠᱚᱨᱮᱱᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ] * [https://hyperleap.com/topic/Abdol_Hossein_Hamzavi ᱟᱵᱽᱫᱳᱞ ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱦᱟᱢᱡᱟᱵᱷᱤ - ᱦᱟᱭᱯᱟᱨᱞᱤᱯ] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱑᱐ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱗᱕ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱰᱤᱯᱞᱳᱢᱮᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱚᱱᱚᱞᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] r8o8ao7wscqbyqkdkjv5r2twxwkjb04 ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ 0 36117 192314 2026-05-25T10:44:36Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ (᱑᱘᱘᱕-᱑᱙᱓᱗)}} {{Infobox officeholder | honorific_prefix = | name = ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ | honorific_suffix = | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|علی‌اکبر داور}}}} | native_name_lang = fa | image = AliAkbar Davar Justice Minister 1306.jpg | caption = | order..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192314 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ (᱑᱘᱘᱕-᱑᱙᱓᱗)}} {{Infobox officeholder | honorific_prefix = | name = ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ | honorific_suffix = | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|علی‌اکبر داور}}}} | native_name_lang = fa | image = AliAkbar Davar Justice Minister 1306.jpg | caption = | order = [[ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ|ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | term_start = ᱑᱓ ᱡᱩᱱ ᱑᱙᱒᱖ | term_end = ᱑᱘ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱓᱓ | monarch = [[ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ]] | prime_minister = [[ᱢᱳᱥᱛᱳᱣᱯᱷᱤ ᱳᱞ-ᱢᱟᱢᱟᱞᱮᱠ|ᱦᱟᱥᱟᱱ ᱢᱳᱥᱛᱳᱣᱯᱷᱤ]] [[ᱢᱮᱦᱫᱤ ᱠᱳᱞᱤ ᱦᱮᱫᱟᱭᱟᱛ]] | predecessor = [[ᱵᱷᱳᱥᱩᱜᱽ ᱮᱰ ᱰᱳᱣᱞᱮᱦ]] | successor = [[ᱢᱚᱦᱥᱮᱱ ᱥᱟᱫᱨ]] | office3 = [[ᱵᱟᱹᱱᱤᱡ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ (ᱤᱨᱟᱱ)|ᱥᱮᱪᱮᱫ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | term_start3 = ᱑ ᱱᱚᱵᱷᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱕ | term_end3 = ᱑᱓ ᱡᱩᱱ ᱑᱙᱒᱖ | monarch3 = [[ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ]] | prime_minister3 = [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱣᱜᱷᱤ]] | predecessor3 = | successor3 = | birth_date = ᱑᱘᱘᱕ | birth_place = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]], [[ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱵᱞᱟᱭᱤᱢ ᱤᱥᱴᱮᱴ]] | death_date = {{death date and age|1937|2|10|1885|01|01|df=y}} | death_place = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]], [[ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱢᱨᱟᱡᱽᱭᱚ]] | alma_mater = | party = | relatives = | signature = | signature_alt = | spouse = | children = | website = }} '''ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ''' ({{langx|fa|علی‌اکبر داور}}, '''ᱢᱤᱨᱡᱟ ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱠᱷᱟᱱ-ᱮ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ''' ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮᱦᱚᱸ ᱵᱟᱰᱟᱭᱚᱜᱼᱟ ({{lang|fa|میرزا علی‌اکبرخان داور}})‎; ᱑᱘᱘᱕ – ᱑᱐ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱓᱗) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ [[ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱦᱚᱲ|ᱤᱨᱟᱱᱤ]] ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱡᱚᱡᱽ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱟᱦᱟᱜ [[ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ|ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱵᱩᱱᱤᱭᱟᱹᱫᱤᱭᱟᱹ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ == ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱑᱘᱘᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ<ref name=irano>[http://www.iranicaonline.org/articles/davar-ali-akbar DĀVAR, ʿALĪ-AKBAR] Iranica Online</ref><ref name=":0">{{Cite book|title=Iran and the rise of Reza Shah: from Qajar collapse to Pahlavi rule|author=Sīrūs Ghani|date=1998|publisher=I.B. Tauris|isbn=1860642586|location=London|oclc=40517452}}</ref> ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱟᱡ ᱵᱟᱵᱟ, ᱠᱟᱞᱵᱟᱞᱤ ᱠᱷᱟᱱ ᱠᱷᱟᱡᱮᱱ ᱟᱞ ᱠᱷᱟᱞᱵᱷᱟᱛ ᱫᱚ [[ᱢᱳᱡᱟᱯᱷᱷᱟᱨ ᱟᱫᱽ-ᱫᱤᱱ ᱥᱟᱦ ᱠᱟᱡᱟᱨ]] ᱟᱜ ᱥᱟᱥᱚᱱ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱦᱩᱰᱤᱧ ᱠᱳᱨᱴ ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref name=":0"/> ᱑᱙᱐᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱢᱮᱰᱤᱥᱤᱱ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱫᱟᱨ ᱩᱞ-ᱯᱷᱩᱱᱩᱱ (ᱯᱟᱨᱥᱤᱭᱟ)|ᱫᱟᱨ ᱩᱞ-ᱯᱷᱩᱱᱩᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱞᱤᱴ ᱟᱥᱲᱟ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟᱭ;<ref name=":0"/> ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱵᱚᱫᱚᱞ ᱠᱟᱛᱮ ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱨᱮᱭ ᱦᱮᱡ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱑᱙᱐᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱡᱮᱱᱮᱵᱷᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱨᱮ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱠᱟᱛᱮᱭ ᱜᱨᱮᱡᱩᱭᱮᱴ ᱮᱱᱟ ᱾<ref name=":0"/><ref>{{cite thesis|author=Amir Poursadigh|title=The Determinants of the Revolutionary Disintegration of the State in Iran|url=http://urn.fi/urn:isbn:951-44-5641-6|location=University of Tampere|page=53|degree=PhD|date=2003}}</ref> == ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟ == ᱑᱙᱐᱙ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱤᱨᱟᱱ]] ᱨᱮ ᱯᱨᱚᱫᱮᱥᱤᱭᱟᱹ ᱠᱳᱨᱴ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱡᱚᱡᱽ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟᱭ ᱮᱦᱚᱵ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref name=":0" /> ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱟᱹᱰᱤ ᱩᱥᱟᱹᱨᱟ ᱛᱮᱭ ᱞᱟᱦᱟ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱑᱙᱑᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱯᱨᱚᱥᱤᱠᱭᱩᱴᱚᱨ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref name=":0" /> ᱤᱱᱟᱹ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱥᱩᱭᱡᱟᱨᱞᱮᱱᱰ]] ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱮ ᱥᱮᱱ ᱮᱱᱟ ᱾{{Citation needed|reason=Cyrus Ghani's book Iran and the Rise of Reza Shah mentiones that Davar finished his law degree in Tehran, so more research on this fact is needed|date=July 2019}}<ref>ᱟᱡᱟᱜ ᱨᱮᱰᱤᱭᱳ ᱯᱨᱮᱡᱮᱱᱴᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮ ([http://americanradioworks.publicradio.org/features/iran/htmlversion/sega.html 2]), ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ (ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱤᱡ ᱜᱚᱲᱚᱢ ᱠᱩᱲᱤ) ᱮ ᱞᱟᱹᱭ ᱟᱠᱟᱫᱟ ᱡᱮ ᱒᱔ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱨᱚᱥᱤᱠᱭᱩᱴᱚᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱩᱱᱤ ᱮ ᱞᱟᱹᱭ ᱟᱠᱟᱫᱟ ᱡᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱨᱮ ᱥᱩᱭᱡᱟᱨᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱚᱫᱚᱞ ᱛᱮ, ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ [[ᱵᱮᱞᱡᱤᱭᱚᱢ]] ᱨᱮ ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱮ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾</ref> ᱑᱙᱒᱑ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱛᱮᱭ ᱨᱩᱣᱟᱹᱲ ᱦᱮᱡ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ "ᱨᱮᱰᱤᱠᱟᱞ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ" (''ᱦᱮᱡᱽᱵᱽ-ᱮ ᱨᱮᱰᱤᱠᱟᱞ'') ᱮ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ''[[ᱢᱟᱨᱫᱽ-ᱮ ᱟᱡᱟᱫᱽ]]'' ("ᱫᱟ ᱯᱷᱨᱤ ᱢᱮᱱ") ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱠᱟᱜᱚᱡᱽ ᱦᱚᱸᱭ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱫᱤᱱᱟᱹᱢ ᱜᱮ ᱠᱚᱢᱮᱱᱴ ᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱯᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱵᱷᱟᱨᱟᱢᱤᱱ]] ᱟᱨ [[ᱯᱷᱟᱨᱥ ᱯᱚᱱᱚᱛ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱞᱟᱨ, ᱤᱨᱟᱱ|ᱞᱟᱨ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱨᱮᱯᱨᱮᱡᱮᱱᱴᱮᱴᱤᱵᱷ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱔ ᱟᱱᱟᱜ, ᱕ ᱟᱱᱟᱜ ᱟᱨ ᱖ ᱟᱱᱟᱜ [[ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱠᱚᱱᱥᱚᱞᱴᱮᱴᱤᱵᱷ ᱟᱥᱮᱢᱵᱽᱞᱤ|ᱢᱟᱡᱽᱞᱮᱥ]] ᱨᱮᱭ ᱵᱟᱪᱷᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ [[ᱟᱵᱽᱫᱳᱞᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱛᱮᱭᱢᱳᱣᱨᱛᱟᱥ]] ᱟᱨ [[ᱯᱷᱟᱨᱢᱟᱱ ᱯᱷᱟᱨᱢᱟᱭᱟᱱ]] ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱥᱚᱢᱚᱠᱟᱞᱤᱱ ᱠᱚ ᱥᱟᱶᱛᱮ, ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱚᱱᱟ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱨᱳᱞ ᱮ ᱦᱟᱛᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱠᱚᱫᱚ [[ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽᱵᱚᱝᱥᱚ]] ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱵᱷᱳᱴ ᱠᱚ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ [[ᱦᱟᱥᱟᱱ ᱛᱟᱠᱤᱡᱟᱫᱮᱦ|ᱥᱟᱭᱮᱫᱽ ᱦᱟᱥᱟᱱ ᱛᱟᱠᱤᱡᱟᱫᱮᱦ]], [[ᱦᱟᱥᱟᱱ ᱢᱳᱫᱟᱨᱮᱥ|ᱥᱟᱭᱮᱫᱽ ᱦᱟᱥᱟᱱ ᱢᱳᱫᱟᱨᱮᱥ]], [[ᱭᱟᱦᱭᱟ ᱫᱳᱣᱞᱟᱛᱟᱵᱟᱫᱤ]] ᱟᱨ [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱢᱳᱥᱟᱫᱽᱫᱮᱜᱽ]] ᱞᱮᱠᱟᱱ ᱯᱟᱨᱞᱟᱢᱮᱱᱴᱟᱨᱤᱭᱟᱱ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱵᱤᱨᱳᱫᱷ ᱮ ᱠᱚᱨᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱑᱙᱒᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱣᱜᱷᱤ|ᱯᱷᱳᱨᱳᱣᱜᱷᱤ]] ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱨᱮ ᱵᱟᱹᱱᱤᱡ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱢᱤᱫ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ [[ᱢᱳᱥᱛᱳᱣᱯᱷᱤ ᱳᱞ-ᱢᱟᱢᱟᱞᱮᱠ]] ᱟᱜ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱨᱮ ᱱᱮᱭᱟᱭᱤᱠ ᱵᱮᱯᱟᱨ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱮᱱᱟᱭ ᱾ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱒᱖ ᱨᱮ, ᱯᱟᱨᱞᱟᱢᱮᱱᱴ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ ᱥᱟᱶᱛᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱩᱨᱟᱹ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ ᱮ ᱵᱷᱟᱝᱜᱚᱲ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ [[ᱯᱷᱨᱟᱱᱥ|ᱯᱷᱨᱮᱸᱪ]] ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱯᱟᱹᱨᱩᱠᱷᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱜᱚᱲᱚ ᱛᱮ ᱢᱤᱫ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱨᱤᱥᱴᱨᱚᱠᱪᱟᱨᱤᱝ ᱟᱨ ᱳᱵᱷᱟᱨᱦᱳᱞᱤᱝ ᱨᱤᱯᱷᱚᱨᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ঢেউ ᱮ ᱮᱦᱚᱵ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ [[File:Ali Akbar Davar 1.jpg|thumb|165px|left|ᱡᱩᱣᱟᱹᱱ ᱟᱞᱤ-ᱟᱠᱵᱚᱨ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱾]] ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱟᱦᱟᱜ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ ᱫᱚ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱑᱙᱒᱗ ᱨᱮ ᱖᱐᱐ ᱱᱟᱶᱟ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱟᱠᱟᱱ ᱡᱚᱡᱽ ᱠᱚ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱮᱦᱚᱵ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱤᱱᱟᱹ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱒᱕᱐ ᱡᱚᱡᱽ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱴᱨᱮᱱᱤᱝ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱫ ᱯᱨᱚᱜᱨᱟᱢ ᱛᱟᱞᱟ ᱛᱮ ᱱᱟᱶᱟ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱴᱟᱜ ᱥᱚᱦᱚᱨ ᱠᱚᱨᱮ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱮ ᱠᱩᱨᱩᱢᱩᱴᱩ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱓᱖ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱟᱡᱽᱞᱮᱥ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱵᱤᱞ ᱮ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟᱱ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱥᱟᱶ ᱢᱤᱫ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱠᱚᱱᱴᱨᱟᱠᱴ ᱮ ᱥᱤᱞ ᱠᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱱᱚᱶᱟ ᱵᱤᱞ ᱫᱚ ᱵᱨᱤᱴᱤᱥ ᱟᱨ ᱨᱟᱥᱤᱭᱟᱱ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱟᱹᱰᱤ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱵᱤᱨᱳᱫᱷ ᱨᱮ ᱦᱮᱡ ᱞᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱟᱜ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱡᱩᱨ ᱯᱨᱮᱥᱟᱨ ᱮ ᱮᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ == ᱜᱩᱨ == ᱑᱐ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱓᱗ ᱨᱮ, ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱮ ᱜᱚᱡ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱩᱱᱤᱭᱟᱜ ᱥᱩᱭᱥᱟᱭᱤᱰ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱫᱚ ᱨᱟᱡᱽᱜᱟᱲ, ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱛᱩᱯᱷᱟᱱ ᱞᱮᱠᱟ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱱᱚᱝᱠᱟᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ ᱯᱟᱥᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱡᱮ ᱵᱟᱨ ᱫᱤᱱ ᱢᱟᱬᱟᱝ ᱨᱮ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ [[ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ]] ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱯᱨᱟᱭᱵᱷᱮᱴ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱡᱩᱨ ᱠᱚ ᱨᱚᱦᱤᱫ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱟᱨ ᱵᱚᱛᱚᱨ ᱠᱚ ᱩᱫᱩᱜ ᱟᱫᱮᱭᱟ ᱾ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱠᱷᱚᱵᱚᱨ ᱠᱟᱜᱚᱡᱽ ᱠᱚᱨᱮ ᱚᱞ ᱞᱮᱱᱟ ᱡᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱦᱟᱨᱴ ᱮᱴᱮᱠ ᱛᱮᱭ ᱜᱚᱡ ᱟᱠᱟᱱᱟ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ ᱮᱴᱟᱜ ᱠᱚᱫᱚ ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱭ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱡᱮ ᱩᱱᱤᱭᱟᱜ ᱜᱩᱨ ᱫᱚ ᱢᱟᱡᱽᱞᱤᱥ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱨᱚᱥᱛᱟᱵᱤᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟᱱ ᱵᱤᱞ ᱥᱟᱶ ᱡᱚᱲᱟᱣ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱚᱯᱤᱭᱚᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱳᱵᱷᱟᱨᱰᱳᱡᱽ ᱛᱮᱭ ᱜᱚᱡ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱢᱮᱱᱛᱮ ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱭᱟ ᱾<ref name=irano/> ᱯᱩᱱ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱢᱟᱬᱟᱝ, ᱑᱙᱓᱓ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱫᱚ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱤᱡ ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱥᱩᱨ ᱜᱟᱛᱮ ᱛᱮᱭᱢᱳᱣᱨᱛᱟᱥ ᱮ ᱜᱤᱨᱟᱹᱯ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾ ᱛᱮᱭᱢᱳᱣᱨᱛᱟᱥ ᱫᱚ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱫᱤᱱ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱡᱮᱞ ᱨᱮᱭ ᱜᱚᱡ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱟᱭᱢᱟ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱞᱟᱹᱭᱟ ᱡᱮ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱟᱜ ᱦᱩᱠᱩᱢ ᱛᱮ ᱡᱮᱞ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱟᱠᱴᱚᱨ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱵᱤᱥ ᱮᱢᱟᱫᱮ ᱛᱮᱠᱚ ᱜᱚᱡ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ—ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱩᱱ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨᱚᱜ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ == ᱞᱤᱜᱟᱥᱤ == ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱟᱜ ᱟᱭᱢᱟ ᱟᱪᱤᱵᱷᱢᱮᱱᱴ ᱠᱚ ᱢᱩᱫᱽ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ "ᱵᱤᱣᱨᱳ ᱚᱯᱷ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱟᱯᱷᱮᱭᱟᱨᱥ" (''ᱮᱫᱟᱨᱮᱦ-ᱭᱮ ᱥᱟᱵᱽᱛ-ᱮ ᱟᱦᱵᱷᱟᱞ'') ᱵᱮᱨᱮᱫ, "ᱫᱟ ᱞᱚ ᱚᱯᱷ ᱰᱚᱠᱭᱩᱢᱮᱱᱴᱮᱥᱚᱱ ᱨᱮᱡᱤᱥᱴᱨᱮᱥᱚᱱ" (''ᱠᱟᱱᱩᱱ-ᱮ ᱥᱟᱵᱽᱛ-ᱮ ᱟᱥᱱᱟᱫᱽ''), "ᱫᱟ ᱞᱚ ᱚᱯᱷ ᱯᱨᱚᱯᱚᱨᱴᱤ ᱨᱮᱡᱤᱥᱴᱨᱮᱥᱚᱱ" (''ᱠᱟᱱᱩᱱ-ᱮ ᱥᱟᱵᱽᱛ-ᱮ ᱟᱢᱞᱟᱠ''), ᱟᱨ "ᱫᱟ ᱞᱚ ᱚᱯᱷ ᱢᱮᱨᱮᱡᱽ ᱮᱱᱰ ᱰᱟᱭᱵᱷᱳᱨᱥ" (''ᱠᱟᱱᱩᱱ-ᱮ ᱮᱡᱽᱫᱮᱵᱷᱟᱜᱽ ᱵᱷᱟ ᱛᱟᱞᱟᱠ'') ᱮᱦᱚᱵ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱢᱮᱱᱟᱜᱼᱟ ᱾ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱣᱜᱷᱤ]] ᱟᱜ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱨᱮ ᱠᱟᱹᱣᱰᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱨᱤᱯᱷᱚᱨᱢ ᱦᱚᱸᱭ ᱞᱟᱹᱜᱩ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ [[ᱢᱟᱦᱢᱩᱫᱽ ᱡᱟᱢ]] ᱟᱜ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱯᱚᱱᱚᱛ [[ᱵᱤᱢᱟ]] ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ ᱦᱚᱸᱭ ᱵᱮᱨᱮᱫ ᱞᱮᱫᱼᱟ, [[ᱴᱮᱠᱥ]] ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱠᱚ ᱵᱚᱫᱚᱞ ᱠᱟᱛᱮ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱫᱚ ᱵᱮᱝᱠᱨᱟᱯᱴᱥᱤ ᱠᱷᱚᱱ ᱵᱟᱧᱪᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱞᱟᱹᱠᱛᱤᱭᱟᱱ ᱠᱟᱹᱢᱤᱦᱚᱨᱟᱭ ᱦᱟᱛᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱫᱚ ᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱴᱩᱢᱩᱞᱴᱩᱣᱟᱥ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱚᱨᱮ ᱡᱚᱛᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱯᱨᱚᱰᱟᱠᱴᱤᱵᱷ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱷᱚᱱ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱢᱟᱱᱟᱣᱚᱜᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱥᱤᱥᱴᱮᱢ ᱨᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱨᱤᱯᱷᱚᱨᱢ ᱮ ᱠᱚᱨᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱟᱜ ᱫᱤᱥᱟᱹ ᱨᱮ, ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱫᱚ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱵᱤᱵᱷᱟᱜᱽ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱠᱚᱭ ᱢᱮᱛᱟᱫ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ: ''"ᱛᱤᱥ ᱦᱚᱸ ᱟᱞᱚᱢ ᱩᱭᱦᱟᱹᱨᱟ ᱡᱮ ᱟᱢ ᱫᱚ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟ ᱱᱟᱯᱟᱭ ᱮᱢ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜᱼᱟ, ᱥᱩᱢᱩᱝ ᱟᱡᱟᱜ ᱪᱮᱭᱟᱨ ᱨᱮ ᱫᱩᱲᱩᱵ ᱠᱟᱛᱮ ᱾"''<ref>ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱵᱟᱱᱤ ᱾ (᱒᱐᱐᱕) ᱾ ''ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱱ ᱦᱤᱥᱴᱨᱤ ᱮᱴ ᱮ ᱜᱞᱟᱱᱥ'', ᱟᱞᱦᱳᱫᱟ ᱭᱩ.ᱠᱮ. ᱾ ({{ISBN|9789644390050}}), «ᱫᱟ ᱯᱳᱥᱴ-ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱮᱨᱟ», ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱒᱙᱑ ᱾</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱢᱮ == * ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ, ''ᱢᱟᱭ ᱱᱮᱢ ᱤᱡᱽ ᱤᱨᱟᱱ: ᱮ ᱢᱮᱢᱳᱭᱟᱨ'' (ᱦᱮᱱᱨᱤ ᱦᱳᱞᱴ ᱮᱱᱰ ᱠᱳ., ᱱᱤᱭᱩ ᱭᱚᱨᱠ, ᱒᱐᱐᱗) ᱾ {{ISBN|0-8050-7920-3}}, {{ISBN|978-0-8050-7920-3}} ᱾ == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == * [https://web.archive.org/web/20050305171014/http://www.iranjudiciary.org/ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱵᱤᱵᱷᱟᱜᱽ] * [http://www.irjpr.com/ ᱤᱥᱞᱟᱢᱤᱠ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱤᱨᱟᱱ ᱡᱩᱰᱤᱥᱤᱭᱟᱨᱤ ᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱨᱤᱞᱮᱥᱚᱱᱥ ᱵᱤᱣᱨᱳ] * [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=1626512 ᱮᱱ.ᱯᱤ.ᱟᱨ. ᱨᱮ ᱫᱟᱵᱷᱚᱨ ᱤᱡ ᱜᱚᱲᱚᱢ ᱠᱩᱲᱤ] == ᱱᱚᱶᱟ ᱚᱱᱚᱞ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱵᱮᱵᱷᱟᱨ ᱟᱠᱟᱱ ᱯᱷᱮᱰᱟᱛ == * 'ᱟᱞᱤ ᱨᱤᱡᱟ ᱟᱣᱥᱟᱛᱤ (عليرضا اوسطى), ''ᱤᱨᱟᱱ ᱤᱱ ᱫᱟ ᱯᱟᱥᱴ ᱛᱷᱨᱤ ᱥᱮᱱᱪᱩᱨᱤᱡᱽ'' (''ᱤᱨᱟᱱ ᱫᱟᱨ ᱥᱮ ᱠᱟᱨᱱ-ᱮ ᱜᱳᱡᱟᱥᱛᱮᱦ'' – ايران در سه قرن گذشته), ᱵᱷᱚᱞᱭᱩᱢ. ᱒ (ᱯᱟᱠᱛᱟᱵᱽ ᱯᱟᱵᱽᱞᱤᱥᱤᱝ – انتشارات پاکتاب, ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ, ᱤᱨᱟᱱ, ᱒᱐᱐᱓) ᱾ {{ISBN|964-93406-5-3}} ᱾ [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱘᱘᱕ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱓᱗ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱯᱨᱚᱥᱤᱠᱭᱩᱴᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱱᱮᱥᱱᱟᱞ ᱠᱚᱱᱥᱚᱞᱴᱮᱴᱤᱵᱷ ᱟᱥᱮᱢᱵᱽᱞᱤ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱱᱮᱭᱟᱭ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱟᱨᱤ, ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱨᱤᱵᱷᱟᱭᱵᱷᱟᱞ ᱯᱟᱨᱴᱤ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱡᱮᱱᱮᱵᱷᱟ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ]] b17cyligi6nvik9t12zljm4ht4h780u ᱟᱞᱤᱜᱷᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ 0 36118 192315 2026-05-25T10:47:03Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ (᱑᱙᱐᱐-᱑᱙᱘᱖)}} {{Infobox officeholder | name = ᱟᱞᱤᱜᱷᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|علیقلی اردلان}}}} | native_name_lang = fa | image = | office = [[ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ (ᱤᱨᱟᱱ)|ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | ter..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192315 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ (᱑᱙᱐᱐-᱑᱙᱘᱖)}} {{Infobox officeholder | name = ᱟᱞᱤᱜᱷᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|علیقلی اردلان}}}} | native_name_lang = fa | image = | office = [[ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ (ᱤᱨᱟᱱ)|ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | term_start = ᱘ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱑᱙᱕᱕ | term_end = ᱑᱙᱕᱙ | prime_minister = [[ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱟᱞᱟ']] [[ᱢᱟᱱᱳᱣᱪᱮᱦᱮᱨ ᱮᱜᱷᱵᱟᱞ]] | birth_date = {{birth date|1900|01|25|df=y}} | death_date = {{death date and age|1986|08|02|1900|01|25|df=y}} | birth_place = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]], [[ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱵᱽᱞᱟᱭᱤᱢ ᱤᱥᱴᱮᱴ]] | office2 = [[ᱨᱟᱡᱽᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | term_start2 = ᱗ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱗᱘ | term_end2 = ᱑᱑ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۷᱙ | office3 = [[ᱨᱤᱡᱮᱱᱥᱤ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞ (ᱤᱨᱟᱱ)|ᱨᱤᱡᱮᱱᱥᱤ ᱠᱟᱣᱩᱱᱥᱤᱞ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱚᱦᱮᱛ]] | term_start3 = ᱑᱓ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۷᱙ | term_end3 = ᱒᱒ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۷᱙ | appointer3 = [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ]] | allegiance = | predecessor = | predecessor2 = [[ᱟᱢᱤᱨ-ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱦᱳᱵᱷᱮᱭᱫᱟ]] }} '''ᱟᱞᱤᱜᱷᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ''' ({{langx|fa|علیقلی اردلان}}; '''ᱟᱞᱤᱠᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ''' ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱦᱚᱸ [[ᱨᱳᱢᱟᱱᱟᱭᱤᱡᱽ]] ᱟᱠᱟᱱᱟ; ᱒᱕ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱐᱐ – ᱒ ᱚᱜᱚᱥᱴ ᱑᱙᱘᱖) ᱫᱚ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱤᱲᱷᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱱᱰᱟᱥᱴᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ, ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱵᱮᱯᱟᱨ ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱟᱨ [[ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ]], [[ᱥᱳᱵᱷᱤᱭᱮᱛ ᱭᱩᱱᱤᱭᱚᱱ]], ᱟᱨ [[ᱯᱟᱪᱮ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱᱤ]] ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱮᱛᱚᱢ ᱤᱨᱟᱱ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱥᱩᱱᱩᱢ ᱠᱚᱢᱯᱟᱹᱱᱤ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱮᱱᱮᱡᱤᱝ ᱰᱟᱭᱨᱮᱠᱴᱚᱨ ᱦᱚᱸᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web|title=علیقلی اردلان|url=http://www.magiran.com/npview.asp?ID=1911172|website=Magiran|access-date=2 August 2018}}</ref> == ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱠᱟᱛᱷᱟ == ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ ᱫᱚ ᱒᱕ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱐᱐ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮᱭ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref name=iich/> ᱑᱙᱒᱔ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱙᱒᱗ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱚᱨᱞᱤᱱ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱢᱵᱟᱥᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱮᱯᱩᱴᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱷᱨᱮᱰᱮᱨᱤᱠ ᱣᱤᱞᱦᱮᱞᱢ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, ᱵᱚᱨᱞᱤᱱ (ᱱᱤᱛᱚᱜ [[ᱦᱟᱢᱵᱳᱞᱰᱴ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱵᱚᱨᱞᱤᱱ]]) ᱠᱷᱚᱱ ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱮᱴ ᱮ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ 'ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱠᱟᱹᱣᱰᱤᱟᱹᱨᱤ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱴᱷᱟᱶ' (᱒᱓ ᱱᱚᱵᱷᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱙ ᱨᱮ) ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱛᱷᱮᱥᱤᱥ ᱟᱹᱰᱤ ᱱᱟᱯᱟᱭ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱛᱮᱭ ᱚᱞ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱓᱐ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱟᱞᱚᱭ ᱨᱮᱭ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱮᱱᱟ, ᱟᱨ [[ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱰᱤ.ᱥᱤ. ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱟᱨᱮ ᱮᱢᱵᱟᱥᱤ|ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱰᱤ.ᱥᱤ. ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱢᱵᱟᱥᱤ]] ᱨᱮ ᱯᱚᱞᱤᱴᱤᱠᱟᱞ ᱚᱯᱷᱤᱥᱟᱨ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱑᱔ ᱢᱮ ᱑᱙᱕᱘ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱖ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱖᱐ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref name=iich>{{cite web|title=عليقلي اردلان|url=http://iichs.org/index.asp?id=1856&doc_cat=7|website=Iichs}}</ref> ᱚᱱᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱥᱳᱵᱷᱤᱭᱮᱛ ᱭᱩᱱᱤᱭᱚᱱ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱚ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{cite journal|page=440|author=Roham Alvandi|title=The Shah's détente with Khrushchev: Iran's 1962 missile base pledge to the Soviet Union|journal=[[Cold War History (journal)|Cold War History]]|year=2014|volume=14|issue=3|doi=10.1080/14682745.2014.890591}}</ref> ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ ᱫᱚ [[ᱨᱮᱭᱟᱲ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ]] ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫᱴᱟᱹᱝ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱟᱡᱟᱜ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱡᱟᱹᱛᱤ ᱜᱟᱫᱮᱞ, ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱟᱨ ᱢᱚᱥᱠᱚ ᱨᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱ, ᱯᱷᱨᱮᱸᱪ, ᱤᱝᱞᱤᱥ, ᱠᱩᱨᱫᱤᱥ ᱟᱨ [[ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ|ᱯᱷᱟᱨᱥᱤ]] ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ ᱛᱮᱭ ᱨᱚᱲ ᱫᱟᱲᱮᱭᱟᱜ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite book |title=Qajar Studies VI: Entertainment in Qajar Persia |date=2006 |publisher=Barjesteh van Waalwijk van Doorn & Co Uitgeversmaatschappij |page=218}}</ref> == ᱱᱤᱡᱮᱨᱟᱜ ᱡᱤᱭᱚᱱ == ᱑᱙᱓᱙ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ ᱫᱚ ᱢᱮᱦᱨᱤ ᱮᱥᱯᱷᱟᱱᱫᱤᱭᱟᱨᱤ ᱥᱟᱶᱮ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱞᱮᱱᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱟᱭᱢᱟ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ [[ᱢᱟᱡᱽᱞᱤᱥ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱯᱟᱨᱥᱮᱛ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱ [[ᱦᱟᱡᱽ ᱢᱳᱦᱛᱟᱥᱟᱢ ᱥᱟᱞᱛᱟᱱᱮᱦ ᱮᱥᱯᱷᱟᱱᱫᱤᱭᱟᱨᱤ]] ᱤᱡ ᱜᱚᱲᱚᱢ ᱠᱩᱲᱤᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱠᱤᱱ ᱨᱤᱱ ᱫᱚ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱠᱚᱲᱟ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱠᱤᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ: ᱢᱟᱱᱳᱣᱪᱮᱦᱮᱨ ᱟᱨ ᱥᱟᱭᱨᱟᱥ ᱾ == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == {{commons category}} [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱐᱐ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱘᱖ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱯᱟᱪᱮ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱᱤ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱩᱨᱠᱤ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱳᱵᱷᱤᱭᱮᱛ ᱭᱩᱱᱤᱭᱚᱱ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱨᱮᱭᱟᱲ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱤᱱ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ ᱠᱚ]] hoj64zns6isu6b28zt9gtg1h4lfecyz ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ 0 36119 192316 2026-05-25T10:51:27Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱟᱨ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ (᱑᱘᱙᱑–᱑᱙᱗᱔)}} {{Infobox officeholder | honorific_prefix = ᱛᱤᱢᱥᱟᱨ | name = ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ | native_name = امان‌الله جهانبانی | native_name_lang = fa | image = Am Djanhanbani.jpg | caption = ᱟᱢᱟᱱ..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192316 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱟᱨ ᱱᱟᱜᱟᱢᱤᱭᱟᱹ (᱑᱘᱙᱑–᱑᱙᱗᱔)}} {{Infobox officeholder | honorific_prefix = ᱛᱤᱢᱥᱟᱨ | name = ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ | native_name = امان‌الله جهانبانی | native_name_lang = fa | image = Am Djanhanbani.jpg | caption = ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ | office = ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱥᱴᱟᱯᱷ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱬᱩᱛ | monarch = [[ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱥᱟᱦ ᱠᱟᱡᱟᱨ]]<br />[[ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ]] | prime_minister = | term_start = ᱒᱒ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱒ | term_end = ᱑᱒ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱒᱗ | predecessor = ''ᱚᱯᱷᱤᱥ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ'' | successor = ᱦᱟᱵᱤᱵᱳᱞᱞᱟᱦ ᱥᱮᱭᱵᱟᱱᱤ | office1 = ᱥᱚᱲᱚᱠ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ | monarch1 = [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ]] | prime_minister1 = [[ᱟᱞᱤ ᱢᱟᱱᱥᱩᱨ]]<br />[[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱜᱷᱤ]] | term_start1 = ᱔ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱔᱑ | term_end1 = ᱑᱓ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱔᱑ | predecessor1 = ᱥᱟᱭᱤᱫᱽ ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱥᱟᱡᱽᱡᱟᱫᱤ | successor1 = ᱭᱟᱫᱳᱞᱞᱟᱦ ᱟᱡᱽᱫᱤ | office2 = ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ | monarch2 = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ | prime_minister2 = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱜᱷᱤ | term_start2 = ᱒᱑ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱔᱑ | term_end2 = ᱔ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱔᱑ | predecessor2 = ᱡᱟᱵᱷᱟᱫᱽ ᱟᱢᱮᱨᱤ | successor2 = ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱟᱢᱤᱨ-ᱟᱦᱢᱟᱫᱤ | office3 = ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ | monarch3 = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ | prime_minister3 = ᱟᱞᱤ ᱥᱳᱦᱮᱭᱞᱤ ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱠᱟᱵᱷᱟᱢ | term_start3 = ᱙ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱔᱒ | term_end3 = ᱑᱐ ᱚᱜᱚᱥᱴ ᱑᱙᱔᱒ | predecessor3 = ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱟᱞᱤ ᱯᱷᱳᱨᱳᱜᱷᱤ | successor3 = ᱟᱦᱢᱚᱫᱽ ᱠᱟᱵᱷᱟᱢ | office4 = ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱥᱤᱱᱮᱴ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱚᱦᱮᱛ | term_start4 = ᱑᱙ ᱚᱜᱚᱥᱴ ᱑᱙᱕᱑ | term_end4 = ᱑ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۷᱔ | birth_name = | birth_date = ᱑᱘᱙᱑ | birth_place = ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ, ᱤᱨᱟᱱ | death_date = {{death date and age|df=yes|1974|02|01|1891|01|01}} | death_place = ᱨᱳᱵᱟᱛ ᱠᱟᱨᱤᱢ, ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ, ᱤᱨᱟᱱ | alma_mater = | party = | other_party = | spouse = ᱦᱮᱞᱮᱱ ᱠᱟᱥᱢᱤᱱᱥᱠᱤ | children = ᱢᱟᱥᱩᱫᱽ ᱢᱤᱨᱡᱟ, ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱢᱤᱨᱡᱟ, ᱦᱟᱢᱤᱫᱽ ᱢᱤᱨᱡᱟ, ᱱᱟᱫᱮᱨ, ᱢᱟᱡᱤᱫᱽ, ᱯᱟᱨᱵᱷᱤᱡᱽ, ᱢᱟᱦᱢᱩᱫᱽ, ᱠᱷᱚᱥᱨᱳᱣ, ᱢᱮᱦᱨ ᱢᱳᱱᱤᱨ | occupation = | profession = | cabinet = | signature = | awards = | website = | allegiance = {{flag|Qajar Iran}} (᱑᱙᱐᱒–᱑᱙᱒᱕)<br />{{flag|Pahlavi Iran}} (᱑᱙᱒᱕–᱑᱙᱓᱗) | branch = ᱤᱢᱯᱮᱨᱤᱭᱟᱞ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱯᱷᱟᱹᱫᱽ | service_years = ᱑᱙᱐᱒–᱑᱙᱓᱗ | rank = [[File:Imperial Iran-Army-OF-8.svg|30px]] ᱞᱮᱯᱷᱴᱮᱱᱟᱱᱴ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ | unit = | commands = | battles = | footnotes = }} '''ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ''' ({{langx|fa|امان ‌الله جهانبانى}}; ᱑᱘᱙᱑ – ᱑ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱗᱔) ᱫᱚ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽᱵᱚᱝᱥᱚ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱟᱨ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱤᱫ ᱥᱤᱱᱤᱭᱚᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱥᱮᱪᱮᱫ == ᱑᱘᱙᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱟᱠᱟᱱ, ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱢᱤᱨᱡᱟ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱤᱡ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱟᱨ ᱩᱱᱤ ᱛᱟᱞᱟ ᱛᱮ ᱯᱷᱟᱛᱮᱦ-ᱟᱞᱤ ᱥᱟᱦ ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱤᱡ ᱜᱚᱲᱚᱢ ᱠᱚᱲᱟᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾<ref>{{cite web|title=Centers of Power in Iran|url=http://2001-2009.state.gov/documents/organization/70712.pdf|work=CIA|accessdate=5 August 2013|date=May 1972}}</ref> ᱑᱐ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱥᱮᱱᱴ ᱯᱤᱴᱚᱨᱥᱵᱚᱨᱜᱽ ᱠᱚ ᱵᱷᱮᱡᱟ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱦᱟᱭᱞᱚᱵᱷᱥᱠᱤ ᱟᱨᱴᱤᱞᱟᱨᱤ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱟᱨ ᱱᱤᱠᱚᱞᱟᱭᱮᱵᱷᱥᱠᱤ ᱣᱟᱨ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤ ᱨᱮᱭ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱯᱩᱭᱞᱩ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱨᱮᱸᱠ ᱟᱠᱟᱱ ᱢᱤᱞᱤᱴᱟᱨᱤ ᱚᱯᱷᱤᱥᱚᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱮ ᱨᱩᱣᱟᱹᱲ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ == ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱦᱚᱨᱟ == ᱤᱣᱨᱳᱯ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱯᱩᱨᱟᱹᱣ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱠᱳᱥᱟᱠ ᱯᱷᱟᱹᱫᱽ ᱨᱮᱭ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱮᱱᱟ ᱟᱨ ᱢᱮᱡᱚᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾<ref name=ash12>{{cite journal|author=Ahmed S. Hashim|title=The Iranian Armed Forces in Politics, Revolution and War: Part One|journal=Middle East Policy|date=Summer 2012|volume=XIX|issue=2|page=112|doi=10.1111/j.1475-4967.2012.00538.x|url=https://doi.org/10.1111/j.1475-4967.2012.00538.x|url-access=subscription}}</ref> ᱖ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱑ ᱨᱮ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱠᱳᱥᱟᱠ ᱰᱤᱵᱷᱤᱡᱚᱱ ᱵᱷᱟᱝᱜᱚᱲ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱡᱮᱱᱰᱟᱨᱢᱮᱨᱤ ᱦᱮᱰᱠᱩᱣᱟᱴᱚᱨ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱠᱚᱢᱟᱱᱰᱟᱨ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱚ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref name=ash12/> ᱑᱙᱒᱐ ᱜᱮᱞᱟᱝ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱨᱤᱜᱮᱰᱤᱭᱚᱨ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱨᱮᱸᱠ ᱥᱟᱶ ᱪᱤᱯᱷ ᱚᱯᱷ ᱥᱴᱟᱯᱷ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱚ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{cite book|author=Stephanie Cronin|title=Tribal Politics in Iran: Rural Conflict and the New State, 1921-1941|url=https://books.google.com/books?id=Zy75pASpaHkC&pg=PA62|year=2006|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-13801-2|page=62}}</ref> ᱑᱙᱒᱕ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱢᱤᱞᱤᱴᱟᱨᱤ ᱮᱠᱟᱰᱮᱢᱤ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱬᱩᱛ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite thesis|author=Hooshmand Mirfakhraei|title=The Imperial Iranian Armed Forces and the Revolution of 1978-1979|url=https://www.proquest.com/docview/303350420|location=State University of New York at Buffalo|page=62|degree=PhD|date=1984|id={{ProQuest|303350420}}}}</ref> ᱑᱙᱒᱘ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱤᱨᱳᱫᱷ ᱠᱚ ᱠᱚᱱᱴᱨᱚᱞ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱵᱟᱞᱩᱪᱤᱥᱛᱟᱱ ᱦᱟᱢᱞᱟ ᱨᱮ ᱯᱷᱟᱹᱫᱽ ᱮ ᱟᱹᱭᱩᱨ ᱞᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾<ref>{{cite book|author=Naseer Dashti|title=The Baloch and Balochistan: A Historical Account from the Beginning to the Fall of the Baloch State|url=https://books.google.com/books?id=T0Jg3q33mkgC&pg=PA280|year=2012|publisher=Trafford Publishing|isbn=978-1-4669-5897-5|page=280}}</ref> ᱟᱡᱟᱜ ᱥᱟᱠᱥᱮᱥ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱰᱟᱦᱟᱨ ᱑᱙᱓᱘ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱪᱟᱞᱟᱣ ᱮᱱᱟ, ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱦᱚᱛᱮᱛᱮ ᱠᱟᱥᱚᱨ ᱡᱮᱞ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱥᱟᱢᱵᱟᱣ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{cite book|author=Ervand Abrahamian|title=Tortured Confessions: Prisons and Public Recantations in Modern Iran|url=https://books.google.com/books?id=ucTdH9sh1O0C&pg=PA46|year=1999|publisher=University of California Press|isbn=978-0-520-92290-7|page=46}}</ref> ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ, ᱑᱙᱔᱑ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱚ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾<ref>{{cite book|author=Mohammad Gholi Majd|title=August 1941: The Anglo-Russian Occupation of Iran and Change of Shahs|url=https://books.google.com/books?id=0Cdm5MRQ5lMC&pg=PA360|year=2012|publisher=University Press of America|isbn=978-0-7618-5940-6|page=360}}</ref> ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱞᱟᱹᱲᱦᱟᱹᱭ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱫᱚ ᱨᱟᱡᱽᱜᱟᱹᱫᱤ ᱵᱟᱹᱜᱤ ᱦᱩᱭ ᱟᱫᱮᱭᱟ, ᱩᱱ ᱡᱚᱠᱷᱚᱡ ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱥᱟᱦ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱟᱜ ᱥᱟᱥᱚᱱ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱥᱤᱱᱮᱴ ᱨᱮ ᱠᱚ ᱵᱟᱦᱟᱞ ᱠᱮᱫᱮᱭᱟ ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱢᱚᱬᱮ ᱫᱷᱟᱣ ᱞᱮᱛᱟᱲ ᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref>{{cite book|author=James A. Bill|title=The Eagle and the Lion. The Tragedy of American-Iranian Relations|date=1988|publisher=Yale University Press|location=New Haven and London|isbn=978-0-300-04412-6|url=https://doi.org/10.2307/1963329|page=99|doi=10.2307/1963329|jstor=1963329 |s2cid=142331831 }}</ref> == ᱟᱯᱱᱟᱨᱟᱜ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱟᱨ ᱜᱩᱨ == ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱵᱟᱨ ᱫᱷᱟᱣ ᱮ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱞᱮᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱨᱤᱱ ᱡᱚᱛᱚ ᱛᱮ ᱟᱨᱮ ᱜᱚᱴᱟᱝ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ ᱠᱚ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱵᱟᱹᱦᱩ ᱦᱮᱞᱮᱱ ᱠᱟᱥᱢᱤᱱᱥᱠᱤ ᱥᱟᱶ ᱯᱩᱱᱭᱟᱹ ᱜᱤᱫᱽᱨᱟᱹ: ᱱᱟᱫᱮᱨ, ᱯᱟᱨᱵᱷᱤᱡᱽ, ᱠᱷᱚᱥᱨᱳᱣ, ᱟᱨ ᱢᱮᱦᱨ ᱢᱳᱱᱤᱨ ᱾ ᱱᱟᱫᱮᱨ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱤᱢᱯᱮᱨᱤᱭᱟᱞ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱮᱭᱟᱨ ᱯᱷᱳᱨᱥ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱰᱮᱯᱩᱴᱤ ᱦᱮᱰ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ, ᱯᱟᱨᱵᱷᱤᱡᱽ ᱫᱚ ᱤᱢᱯᱮᱨᱤᱭᱟᱞ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱢᱮᱨᱤᱱᱥ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱚᱯᱷᱤᱥᱚᱨ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ, ᱟᱨ ᱠᱷᱚᱥᱨᱳᱣ ᱫᱚ ᱨᱟᱡᱽᱠᱩᱢᱟᱨᱤ ᱥᱟᱦᱱᱟᱡᱽ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱤᱡ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱡᱟᱶᱟᱭ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱟᱢᱟᱱᱩᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚ ᱠᱮᱯᱴᱮᱱ ᱱᱟᱥᱨᱳᱞᱞᱟᱦ ᱟᱢᱟᱱᱯᱳᱣᱨ ᱤᱡ ᱦᱚᱧᱦᱟᱨ ᱵᱟᱵᱟ ᱟᱨ CNN ᱠᱷᱚᱵᱚᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱨᱤᱥᱴᱤᱭᱟᱱ ᱟᱢᱟᱱᱯᱳᱣᱨ ᱤᱡ ᱠᱟᱠᱟᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>[http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=8410300143 News] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141221210357/http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=8410300143 |date=21 December 2014 }} Fars News</ref> ᱑᱙۷᱔ ᱥᱟᱞᱮ ᱨᱮ ᱘᱓ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱫᱚᱭ ᱵᱚᱸᱜᱟ ᱛᱟᱞᱟ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ "ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱥᱳᱞᱡᱟᱨ: ᱢᱤᱱᱤᱝ ᱚᱯᱷ ᱣᱟᱴᱚᱨ ᱮᱱᱰ ᱥᱚᱭᱮᱞ" (Iranian Soldier: Meaning of Water and Soil) ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱛᱮ ᱢᱤᱫ ᱚᱴᱚᱵᱟᱭᱚᱜᱨᱟᱯᱷᱤ ᱚᱞ ᱞᱮᱫᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ ᱒᱐᱐᱑ ᱨᱮ ᱟᱡᱤᱡ ᱦᱚᱯᱚᱱ ᱯᱟᱨᱵᱷᱤᱡᱽ ᱡᱟᱦᱟᱱᱵᱟᱱᱤ ᱟᱜ ᱜᱚᱲᱚ ᱛᱮ ᱯᱟᱨᱥᱟᱞ ᱞᱮᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web|url=http://vista.ir/book/682523/%D8%B3%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85-%D8%A2%D8%A8-%D9%88-%D8%AE%D8%A7%DA%A9-%28%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%86%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C%29|title="Iranian Soldier: Meaning of Water and ground"}}</ref> == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist|33em}} == ᱮᱴᱟᱜ ᱯᱷᱮᱰᱟᱛ ᱠᱚ == * 'ᱟᱞᱤ ᱨᱤᱡᱟ ᱟᱣᱥᱟᱛᱤ (عليرضا اوسطى), ''ᱤᱨᱟᱱ ᱤᱱ ᱫᱟ ᱯᱟᱥᱴ ᱛᱷᱨᱤ ᱥᱮᱱᱪᱩᱨᱤᱡᱽ'' (''Irān dar Se Qarn-e Goz̲ashteh'' - ايران در سه قرن گذشته), ᱵᱷᱚᱞᱭᱩᱢ ᱑ ᱟᱨ ᱒ (ᱯᱟᱠᱛᱟᱵᱽ ᱯᱟᱵᱽᱞᱤᱥᱤᱝ - انتشارات پاکتاب, ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ, ᱤᱨᱟᱱ, ᱒᱐᱐᱓) ᱾ {{ISBN|964-93406-6-1}} (Vol. 1), {{ISBN|964-93406-5-3}} (Vol. 2). [[ᱛᱷᱚᱠ:᱒᱐ ᱟᱱᱟᱜ ᱥᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱨᱤᱱ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱘᱙᱕ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:᱑᱙᱗᱔ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱵᱷᱤᱛᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱥᱟᱢᱟᱝ ᱟᱡᱟᱨᱵᱟᱭᱡᱟᱱ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱨᱤᱱ ᱜᱚᱵᱷᱚᱨᱱᱚᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱤᱢᱯᱮᱨᱤᱭᱟᱞ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱯᱷᱟᱹᱫᱽ ᱞᱮᱯᱷᱴᱮᱱᱟᱱᱴ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱨᱟᱥᱤᱭᱟ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱᱤ ᱮᱠᱥᱯᱮᱴᱨᱤᱭᱮᱴ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱢᱤᱞᱤᱴᱟᱨᱤ ᱤᱱᱡᱤᱱᱤᱭᱟᱨᱤᱝ-ᱴᱮᱠᱱᱤᱠᱟᱞ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱨᱤᱱ ᱯᱟᱹᱴᱷᱩᱣᱟᱹ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱠᱟᱡᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽᱠᱩᱢᱟᱨ ᱠᱚ]] [[ᱛᱷᱚᱠ:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] jwhiy94jd3l9hdlqnqnn9ayudlrg58w ᱟᱨᱫᱮᱥᱤᱨ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ 0 36120 192317 2026-05-25T10:57:22Z AMurmu 8962 "{{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ (᱑᱙᱒᱘–᱒᱐᱒᱑)}} {{Infobox officeholder | name = ᱟᱨᱫᱮᱥᱤᱨ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ | honorific_suffix = [[ᱨᱚᱭᱟᱞ ᱵᱷᱤᱠᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱱ ᱚᱨᱰᱚᱨ|GCVO]] | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|اردشیر زاهدی}}}} | native_name_lang..." ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱥᱟᱦᱴᱟ ᱵᱮᱱᱟᱣᱟᱠᱟᱱᱟ 192317 wikitext text/x-wiki {{Short description|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ (᱑᱙᱒᱘–᱒᱐᱒᱑)}} {{Infobox officeholder | name = ᱟᱨᱫᱮᱥᱤᱨ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ | honorific_suffix = [[ᱨᱚᱭᱟᱞ ᱵᱷᱤᱠᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱱ ᱚᱨᱰᱚᱨ|GCVO]] | native_name = {{No bold|{{Script/Nastaliq|اردشیر زاهدی}}}} | native_name_lang = fa | image = Amb.Zahedi.jpg | caption = ᱑᱙᱖᱘ ᱨᱮ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ | order = | office = [[ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ|ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ]] | term_start = ᱑᱒ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۶᱖ | term_end = ᱑᱒ ᱥᱮᱯᱴᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱗᱑ | prime_minister = [[ᱟᱢᱤᱨ-ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱦᱚᱵᱷᱮᱭᱫᱟ]] | lieutenant = | president = | taoiseach = | chancellor = | predecessor = [[ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱟᱨᱟᱢ]] | successor = [[ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱟᱞᱤ ᱠᱷᱟᱞᱟᱛᱵᱟᱨᱤ]] | office2 = [[ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ|ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ]] | term_start2 = ᱗ ᱢᱟᱨᱪ ᱑᱙᱗᱓ | term_end2 = ᱑᱑ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑۹᱗᱙ | deputy = | lieutenant2 = | monarch2 = | president2 = | taoiseach2 = | chancellor2 = | predecessor2 = [[ᱟᱢᱤᱨ ᱟᱥᱞᱟᱱ ᱟᱯᱷᱥᱟᱨ]] | successor2 = [[ᱢᱮᱦᱫᱤ ᱦᱟᱭᱮᱨᱤ ᱭᱟᱡᱽᱫᱤ]] | constituency = | majority = | term_start3 = ᱑᱖ ᱢᱟᱨᱪ ᱑۹᱖᱐ | term_end3 = ᱓ ᱢᱟᱨᱪ ᱑۹᱖᱒ | predecessor3 = ᱟᱞᱤ ᱜᱷᱳᱞᱤ ᱟᱨᱫᱟᱞᱟᱱ | successor3 = [[ᱦᱚᱥᱮᱭᱤᱱ ᱜᱷᱳᱰᱥ-ᱱᱟᱠᱷᱟᱭᱤ]] | office4 = [[ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱤᱝᱰᱚᱢ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱠᱚᱣᱟᱜ ᱛᱟᱹᱞᱠᱟᱹ|ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱤᱝᱰᱚᱢ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ]] | term_start4 = ᱑۹᱖᱒ | term_end4 = ᱑۹۶᱖ | predecessor4 = [[ᱢᱚᱦᱥᱮᱱ ᱨᱟᱭᱤᱥ]] | successor4 = [[ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱟᱨᱟᱢ]] | birth_date = {{birth date|1928|10|16|df=y}}<ref>{{Cite web |url=http://www.ardeshirzahedi.org/bio.htm |title=Web Page Under Construction |access-date=19 April 2018 |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126045340/http://www.ardeshirzahedi.org/bio.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.rulers.org/indexz.html|title = Index Z}}</ref> | birth_place = [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]], [[ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱ]] | death_date = {{death date and age|2021|11|18|1928|10|16|df=y}} | death_place = [[ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱠᱥ]], [[ᱥᱩᱭᱡᱟᱨᱞᱮᱱᱰ]] | party = | spouse = {{marriage|[[ᱥᱟᱦᱱᱟᱡᱽ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ]]|1957|1964|reason=div}} | partner = | parents = [[ᱯᱷᱟᱡᱽᱞᱳᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ]]<br />ᱠᱷᱟᱫᱤᱡᱮᱦ ᱯᱤᱨᱱᱤᱭᱟ | children = ᱡᱟᱦᱨᱟ ᱢᱟᱦᱱᱟᱡᱽ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ<ref>{{cite web|url=https://rc.majlis.ir/fa/law/show/90870?keyword=%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%AA%20%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C|title=Exemption from court fees in lawsuits against the heirs and relatives of the deceased king|work=Islamic Parliament Research Center of The Islamic Republic of IRAN|accessdate=21 April 2021|language=Persian|archive-date=18 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211118201737/https://rc.majlis.ir/fa/law/show/90870?keyword=%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%AA%20%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C|url-status=dead}}</ref> | alma_mater = [[ᱩᱴᱟᱦ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] | occupation = | profession = | signature = }} '''ᱟᱨᱫᱮᱥᱤᱨ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ''' [[ᱨᱚᱭᱟᱞ ᱵᱷᱤᱠᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱱ ᱚᱨᱰᱚᱨ|GCVO]] ({{langx|fa|اردشیر زاهدی}}; ᱑᱖ ᱚᱠᱴᱚᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱘ – ᱑᱘ ᱱᱚᱵᱷᱮᱢᱵᱚᱨ ᱒᱐᱒᱑) ᱫᱚ ᱢᱤᱫ ᱧᱩᱛᱩᱢᱟᱱ [[ᱤᱨᱟᱱ|ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ]] ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱟᱨ ᱰᱤᱯᱞᱚᱢᱮᱴ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱖ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱙᱗᱑ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱟᱨ ᱑᱙᱖᱐ ᱟᱨ ᱑᱙᱗᱐ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱮᱞᱟᱝ ᱨᱮ [[ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ]] ᱟᱨ [[ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱤᱝᱰᱚᱢ]] ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱑᱙᱗᱙ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱦᱩᱞ]] ᱟᱨ [[ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ ᱨᱟᱡᱽᱵᱚᱝᱥᱚ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱟᱹᱲᱩᱵ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱟᱡᱟᱜ ᱯᱚᱫᱽ ᱠᱷᱚᱱ ᱮ ᱡᱤᱨᱟᱹᱣ (resign) ᱞᱮᱱᱟ ᱾ == ᱮᱛᱚᱦᱚᱵ ᱡᱤᱭᱚᱱ == ᱑᱖ ᱚᱠᱴᱚᱵᱚᱨ ᱑᱙᱒᱘ ᱨᱮ ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱞᱮᱱᱟᱭ,<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OCHSChKWNFEC&q=اردشیر+زاهدی+۲۴+مهر+۱۳۰۷ |title = روزشمارى انقلاب اسلامى|year=1997| publisher=حوزه هنرى، |isbn=9789644712678}}</ref> ᱟᱡ ᱵᱟᱵᱟ ᱫᱚ ᱡᱮᱱᱮᱨᱟᱞ [[ᱯᱷᱟᱡᱽᱞᱳᱞᱞᱟᱦ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ]] ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ, ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ [[᱑᱙᱕᱓ ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱠᱩᱯ ᱰᱤ'ᱮᱴᱟᱴ|ᱥᱤ.ᱟᱭ.ᱮ ᱟᱹᱭᱩᱨ ᱠᱩᱯ]] ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫᱚᱜ ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱫᱚ [[ᱢᱚᱦᱚᱢᱢᱚᱫᱽ ᱢᱳᱥᱟᱫᱫᱮᱜᱽ]] ᱟᱜ ᱯᱟᱹᱲᱩᱵ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱨᱚᱱ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱞᱮᱱᱟ, ᱟᱨ ᱟᱡ ᱟᱭᱳ ᱫᱚ ᱠᱷᱟᱫᱤᱡᱮᱦ ᱯᱤᱨᱱᱤᱭᱟ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ<ref name=az>{{cite web|title=Biography|url=http://www.ardeshirzahedi.org/main.html|publisher=Ardeshir Zahedi|access-date=6 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121127042031/http://www.ardeshirzahedi.org/main.html|archive-date=27 November 2012|url-status=dead}}</ref> ᱡᱟᱦᱟᱸᱭ ᱫᱚ [[ᱢᱳᱡᱟᱯᱷᱯᱷᱟᱨ ᱟᱫᱽ-ᱫᱤᱱ ᱥᱟᱦ ᱠᱟᱡᱟᱨ]] ᱤᱡ ᱜᱚᱲᱚᱢ-ᱠᱩᱲᱤᱭ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱑᱙᱕᱐ ᱨᱮ [[ᱩᱴᱟᱦ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱪᱟᱥᱵᱟᱥ ᱨᱮ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱼᱟᱭ,<ref>[http://www.usu.edu/greats/alumni/index.cfm?article=19028 USU Alumni= Great Success] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927042328/http://www.usu.edu/greats/alumni/index.cfm?article=19028 |date=27 September 2011 }} Utah State University</ref> ᱡᱟᱦᱟᱸ ᱨᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱠᱟᱯᱯᱟ ᱥᱤᱜᱽᱢᱟ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱚᱦᱮᱛ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟᱭ ᱾ ᱮᱭᱟᱭ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱛᱟᱭᱚᱢ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱢᱩᱦᱟᱢᱢᱚᱫᱽ ᱨᱮᱡᱟ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ|ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱥᱟᱦ]] ᱟᱨ ᱤᱡᱤᱯᱴ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱨᱟᱡᱟ ᱤᱡ ᱵᱷᱟᱹᱪᱤ, [[ᱥᱟᱦᱱᱟᱡᱽ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ|ᱨᱟᱡᱽᱠᱩᱢᱟᱨᱤ ᱥᱟᱦᱱᱟᱡᱽ ᱯᱟᱦᱞᱟᱵᱷᱤ]] ᱥᱟᱶ ᱮ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱮᱱᱟ; ᱱᱚᱶᱟ ᱵᱟᱯᱞᱟ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱔ ᱨᱮ ᱥᱟᱠᱟᱢ-ᱚᱲᱮᱡ ᱛᱮ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱮᱱᱟ ᱾ == ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱡᱤᱭᱚᱱ == [[Image:Ardeshir zahedi.jpg|thumb|left|᱑᱙᱖᱙ ᱨᱮ [[ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ]] ᱨᱮ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱜᱚᱢᱠᱮ [[ᱨᱤᱪᱟᱨᱰ ᱱᱤᱠᱥᱚᱱ]] ᱥᱟᱶ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ]] ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱑᱙᱖᱐ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱙᱖᱒ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱟᱨ ᱑᱙᱖᱒ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱙᱖᱖ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱤᱝᱰᱚᱢ ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟᱭ ᱾<ref>{{cite news|title=State Intelligence|url=http://www.london-gazette.co.uk/issues/44249/pages/1713|access-date=29 November 2013|newspaper=London Gazette (Issue 44249)|date=14 February 1967}}</ref> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱑᱙۶᱖ ᱠᱷᱚᱱ ᱑᱙᱗᱑ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ [[ᱟᱢᱤᱨ ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱦᱚᱵᱷᱮᱭᱫᱟ]] ᱟᱜ [[ᱟᱢᱤᱨ-ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱦᱚᱵᱷᱮᱭᱫᱟ ᱟᱜ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨ (᱑᱙᱖᱕-᱑᱙᱖᱗)|ᱠᱮᱵᱤᱱᱮᱴ]] ᱨᱮ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱞᱮᱫᱼᱟᱭ ᱾ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱑᱙᱗᱓ ᱠᱷᱚᱱ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙᱗᱙ ᱨᱮ [[ᱤᱨᱟᱱᱤᱭᱟᱹ ᱦᱩᱞ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱪᱩᱲᱟᱹ ᱫᱷᱟᱹᱵᱤᱡ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱮ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱮᱱᱟ ᱾ ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱫᱚᱥᱟᱨ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱟᱹᱰᱤ ᱠᱷᱚᱨᱪᱟ ᱦᱚᱲ (extravagance) ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱧᱩᱛᱩᱢ ᱮ ᱦᱟᱢᱮᱴ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱑᱙᱗᱐ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱮᱞᱟᱝ ᱛᱟᱞᱟ ᱨᱮ, ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟᱱ ᱮᱠᱴᱨᱮᱥ [[ᱮᱞᱤᱡᱟᱵᱮᱛᱷ ᱴᱮᱞᱚᱨ]] ᱤᱡ ᱜᱟᱛᱮ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮᱭ ᱵᱟᱰᱟᱭᱚᱜ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾<ref>{{cite book|author=Ellis Cashmore|title=Elizabeth Taylor: A Private Life for Public Consumption|url=https://books.google.com/books?id=e29yCwAAQBAJ|date=25 February 2016|publisher=Bloomsbury Publishing|isbn=978-1-62892-067-3|page=194}}</ref> ᱑۹᱗᱗ ᱨᱮ ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱯᱷᱮᱰᱮᱨᱟᱞ ᱵᱤᱞᱰᱤᱝ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[᱑᱙᱗᱗ ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ, ᱰᱤ.ᱥᱤ., ᱟᱴᱮᱠ ᱟᱨ ᱦᱚᱥᱴᱮᱡᱽ ᱴᱮᱠᱤᱝ|ᱦᱟᱱᱟᱯᱷᱤ ᱥᱤᱡᱽ]] ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱟᱨ ᱢᱩᱥᱞᱤᱢ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱨᱤᱱ ᱮᱴᱟᱜ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱫᱚ ᱦᱚᱥᱴᱮᱡᱽ ᱦᱟᱛᱟᱣ ᱟᱠᱟᱫ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱥᱟᱶ ᱨᱚᱯᱚᱲ ᱠᱟᱛᱮ ᱩᱱᱠᱩ ᱥᱚᱨᱮᱱᱰᱚᱨ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱠᱚ ᱢᱟᱱᱟᱣ ᱞᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱟᱨ ᱑᱔᱙ ᱦᱚᱥᱴᱮᱡᱽ ᱠᱚ ᱟᱲᱟᱜ ᱞᱮᱫ ᱠᱚᱣᱟ ᱾ ᱑᱙᱗᱘ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱮ, ᱠᱤᱪᱷᱩ ᱴᱚᱴᱷᱟ ᱨᱮ ᱱᱚᱶᱟ ᱨᱤᱯᱚᱨᱴ ᱞᱮᱱᱟ ᱡᱮ ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱥᱟᱦ ᱮ ᱢᱮᱛᱟᱫᱮᱭᱟ ᱡᱮ ᱟᱹᱰᱤ ᱩᱥᱩᱞ ᱯᱚᱫᱽ ᱨᱤᱱ ᱚᱯᱷᱤᱥᱤᱭᱟᱞ ᱠᱚ ᱡᱮᱞᱮᱠᱟ ᱟᱢᱤᱨ ᱟᱵᱽᱵᱟᱥ ᱦᱚᱵᱷᱮᱭᱫᱟ (ᱩᱱ ᱚᱠᱛᱚ ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱢᱟᱨᱟᱝ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ) ᱟᱨ [[ᱥᱟᱵᱷᱟᱠ]] ᱰᱤᱨᱮᱠᱴᱚᱨ [[ᱱᱮᱢᱟᱛᱳᱞᱞᱟᱦ ᱱᱟᱥᱤᱨᱤ]] ᱠᱚ ᱥᱟᱥᱛᱤ ᱮᱢ ᱠᱟᱛᱮ ᱨᱟᱹᱜᱤ ᱟᱠᱟᱱ ᱦᱚᱲ ᱠᱚ ᱥᱟᱱᱛᱚ ᱠᱚᱢᱟ ᱾ ᱡᱚᱠᱷᱚᱱ ᱥᱟᱦ ᱑᱙᱗᱙ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱮ ᱵᱟᱹᱜᱤᱭᱟᱫᱼᱟ, ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱨᱮ ᱨᱟᱡᱽᱫᱩᱛ ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱜᱮᱭ ᱠᱟᱹᱢᱤ ᱠᱟᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ, ᱢᱮᱱᱠᱷᱟᱱ [[ᱠᱷᱳᱢᱮᱭᱱᱤ]] ᱥᱟᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱦᱮᱡ ᱥᱟᱶᱛᱮ ᱩᱱᱤ ᱫᱚᱭ ᱡᱤᱨᱟᱹᱣ (resigned) ᱮᱱᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱨᱩᱣᱟᱹᱜ ᱠᱟᱱ ᱥᱟᱦ ᱟᱨ ᱨᱟᱡᱽ ᱜᱷᱟᱨᱚᱸᱡᱽ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ [[ᱯᱟᱱᱟᱢᱟ]], [[ᱢᱮᱠᱥᱤᱠᱳ]], [[ᱢᱚᱨᱚᱠᱠᱳ]] ᱟᱨ ᱢᱩᱪᱟᱹᱫ ᱨᱮ [[ᱤᱡᱤᱯᱴ]] ᱨᱮ [[ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤ ᱟᱥᱨᱚᱭ]] ᱧᱟᱢ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱹᱰᱤ ᱡᱩᱨ ᱮ ᱪᱮᱥᱴᱟ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱑᱙᱘᱐ ᱨᱮ [[ᱠᱟᱭᱨᱳ]] ᱨᱮ ᱥᱟᱦ ᱟᱜ ᱜᱩᱨ ᱵᱮᱰ ᱟᱨ ᱵᱟᱱᱫᱟᱯᱚᱱ ᱨᱮ ᱥᱮᱴᱮᱨ ᱮ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾ == ᱛᱟᱭᱚᱢ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱠᱚ == ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱠᱥ, ᱥᱩᱭᱡᱟᱨᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮ ᱨᱤᱴᱟᱭᱟᱨᱰ ᱡᱤᱭᱚᱱ ᱮ ᱠᱷᱟᱸᱰᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾<ref name=az/> ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱩᱴᱟᱦ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ, [[ᱴᱮᱠᱥᱟᱥ ᱮ ᱮᱱᱰ ᱮᱢ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ-ᱠᱚᱢᱚᱨᱥ|ᱤᱥᱴ ᱴᱮᱠᱥᱟᱥ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱠᱮᱱᱴ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱥᱮᱱᱴ ᱞᱩᱭᱤᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ (ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ)|ᱥᱮᱱᱴ ᱞᱩᱭᱤᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱴᱮᱠᱥᱟᱥ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱢᱚᱱᱴᱟᱱᱟ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ]], [[ᱣᱮᱥᱴᱢᱤᱱᱥᱴᱟᱨ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ (ᱢᱤᱥᱳᱨᱤ)|ᱣᱮᱥᱴᱢᱤᱱᱥᱴᱟᱨ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ]], [[ᱦᱟᱨᱵᱷᱟᱨᱰ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], [[ᱥᱤᱭᱳᱞ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱪᱩᱝ-ᱟᱝ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ]], ᱟᱨ [[ᱯᱮᱨᱩ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱞᱤᱢᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱯᱚᱞᱤᱴᱤᱠᱟᱞ ᱟᱨ ᱥᱳᱥᱤᱭᱟᱞ ᱥᱟᱭᱤᱱᱥ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ]] ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱹᱭᱤᱱ ᱟᱨ ᱦᱤᱣᱢᱮᱱᱤᱴᱤᱡᱽ ᱨᱮ ᱚᱱᱚᱨᱟᱨᱤ ᱰᱚᱠᱴᱚᱨᱟᱞ ᱰᱤᱜᱽᱨᱤ ᱧᱟᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟᱭ ᱾ ᱰᱤᱥᱮᱢᱵᱚᱨ ᱑᱙᱗᱖ ᱨᱮ, ᱣᱟᱥᱤᱝᱴᱚᱱ ᱰᱤ.ᱥᱤ. ᱨᱮ ᱥᱟᱯᱲᱟᱣ ᱞᱮᱱ ᱢᱤᱫ ᱟᱠᱷᱲᱟ ᱨᱮ, ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ ᱠᱟᱯᱯᱟ ᱥᱤᱜᱽᱢᱟ ᱯᱷᱨᱮᱴᱟᱨᱱᱤᱴᱤ 'ᱢᱮᱱ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱤᱭᱟᱨ' ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹ ᱛᱮᱠᱚ ᱢᱟᱹᱱ ᱦᱟᱞᱟᱝ ᱞᱮᱫᱮᱭᱟ ᱾ ᱒᱐᱐᱒ ᱨᱮ, ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱩᱴᱟᱦ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱡᱮᱜᱮᱛ ᱵᱤᱨᱫᱟᱹᱜᱟᱲ ᱠᱚᱞᱮᱡᱽ ᱚᱯᱷ ᱮᱜᱽᱨᱤᱠᱚᱞᱪᱟᱨ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱮᱞᱩᱢᱱᱤ ᱦᱚᱞ ᱚᱯᱷ ᱚᱱᱚᱨ ᱨᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱞᱮᱱᱟᱭ ᱾ ᱟᱡᱟᱜ ᱦᱤᱣᱢᱮᱱᱤᱴᱟᱨᱤᱭᱟᱱ ᱥᱮᱵᱟ ᱟᱨ ᱡᱮᱜᱮᱛᱟᱹᱨᱤ ᱵᱮᱯᱟᱨ ᱨᱮ ᱨᱮᱠᱚᱨᱰ ᱠᱷᱟᱹᱛᱤᱨ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱜᱚᱴᱟ ᱫᱷᱟᱹᱨᱛᱤ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱫᱤᱥᱚᱢ ᱠᱚ ᱠᱷᱚᱱ ᱟᱭᱢᱟ ᱥᱤᱨᱯᱷᱟᱹ ᱟᱨ ᱢᱟᱹᱱ ᱮ ᱧᱟᱢ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ ᱑᱘ ᱱᱚᱵᱷᱮᱢᱵᱚᱨ ᱒᱐᱒᱑ ᱨᱮ ᱙᱓ ᱥᱮᱨᱢᱟ ᱩᱢᱮᱨ ᱨᱮ ᱥᱩᱭᱡᱟᱨᱞᱮᱱᱰ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱢᱚᱱᱴᱨᱤᱭᱚᱠᱥ ᱨᱮ ᱟᱡᱟᱜ ᱵᱟᱥᱟ ᱚᱲᱟᱜ ᱨᱮᱭ ᱵᱚᱸᱜᱟ ᱛᱟᱞᱟ ᱮᱱᱟ ᱾<ref>[https://www.radiofarda.com/a/death-of-ambassador-ardeshir-zahedi/31567862.html اردشیر زاهدی، وزیر خارجه پیشین ایران، درگذشت] Radio Farda. {{in lang|fa}}</ref><ref>{{cite news|title=Zahedi, playboy Iran ambassador to US under shah, dies at 93|url=https://apnews.com/3202cef3b9d6a47a2a72436541ec0627|work=AP News|date=18 November 2021}}</ref><ref>{{cite news |title=Ardeshir Zahedi obituary |url=https://www.thetimes.com/uk/article/ardeshir-zahedi-obituary-23vbdfw8m |access-date=25 November 2021 |work=[[The Times]] |date=25 November 2021}}</ref> ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱟᱜ ᱯᱮᱯᱟᱨᱥ ᱫᱚ [[ᱦᱩᱵᱷᱟᱨ ᱤᱱᱥᱴᱤᱴᱤᱭᱩᱥᱚᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱠᱟᱞᱮᱠᱥᱚᱱ ᱨᱮ ᱫᱚᱦᱚ ᱟᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite web |title=Ardashīr Zāhidī papers |url=https://oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/c81n86hm/ |website=Online Archive of California |publisher=Hoover Institution Library & Archives |access-date=11 July 2022}}</ref> === ᱩᱭᱦᱟᱹᱨ ᱠᱚ === ᱢᱮ ᱒᱐᱐᱖ ᱨᱮ ᱢᱤᱫ ᱤᱱᱴᱟᱨᱵᱷᱤᱭᱩ ᱨᱮ, ᱡᱟᱦᱮᱫᱤ ᱫᱚ [[ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱱᱤᱭᱩᱠᱞᱤᱭᱟᱨ ᱯᱨᱚᱜᱨᱟᱢ]] ᱮ ᱥᱚᱯᱚᱴ ᱞᱮᱫᱼᱟ, ᱟᱨ ᱱᱚᱶᱟ ᱫᱚ [[ᱴᱨᱤᱴᱤ ᱚᱱ ᱫᱟ ᱱᱚᱱ-ᱯᱨᱚᱞᱤᱯᱷᱮᱨᱮᱥᱚᱱ ᱚᱯᱷ ᱱᱤᱭᱩᱠᱞᱤᱭᱟᱨ ᱣᱮᱯᱚᱱᱥ|ᱱᱤᱭᱩᱠᱞᱤᱭᱟᱨ ᱱᱚᱱ-ᱯᱨᱚᱞᱤᱯᱷᱮᱨᱮᱥᱚᱱ ᱴᱨᱤᱴᱤ]] ᱞᱮᱠᱟᱛᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ "ᱚᱦᱚ ᱨᱮᱡᱚᱜ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤ" ᱢᱮᱱᱛᱮᱭ ᱞᱟᱹᱭ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱾ ᱩᱱᱤ ᱫᱚ [[ᱵᱷᱚᱭᱮᱥ ᱚᱯᱷ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ]] ᱮ ᱢᱮᱛᱟᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱡᱮ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱫᱚ ᱑᱙᱗᱐ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱜᱮᱞᱟᱝ ᱨᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ $᱕᱐ ᱵᱤᱞᱤᱭᱚᱱ ᱱᱤᱭᱩᱠᱞᱤᱭᱟᱨ ᱯᱨᱚᱜᱨᱟᱢ ᱮᱦᱚᱵ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱟᱹᱭᱫᱟᱹᱨᱤᱭ ᱮᱢ ᱞᱮᱫ ᱛᱟᱦᱮᱸᱫ ᱾ ᱟᱥᱚᱠᱟᱭ ᱛᱮ ᱵᱟᱨᱭᱟ ᱰᱚᱠᱭᱩᱢᱮᱱᱴ, ᱒᱒ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱑᱙᱗᱕ ᱟᱨ ᱒᱐ ᱮᱯᱨᱤᱞ ᱑᱙᱗᱖ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱫᱮᱠᱷᱟᱣᱮᱫᱼᱟ ᱡᱮ ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱯᱚᱱᱚᱛ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱟᱨ ᱤᱨᱟᱱ ᱫᱚ ᱱᱤᱭᱩᱠᱞᱤᱭᱟᱨ ᱯᱨᱚᱜᱨᱟᱢ ᱪᱮᱛᱟᱱ ᱨᱮ ᱨᱚᱯᱚᱲ ᱠᱚ ᱠᱚᱨᱟᱣ ᱞᱮᱫᱼᱟ ᱟᱨ ᱟᱢᱮᱨᱤᱠᱟ ᱫᱚ [[ᱤᱣᱨᱮᱱᱤᱭᱚᱢ ᱮᱱᱨᱤᱪᱢᱮᱱᱴ]] ᱟᱨ ᱯᱷᱩᱭᱮᱞ ᱨᱤᱯᱨᱚᱥᱮᱥᱤᱝ ᱯᱷᱮᱥᱤᱞᱤᱴᱤ ᱠᱚ ᱵᱮᱱᱟᱣ ᱠᱟᱛᱮ ᱤᱨᱟᱱ ᱜᱚᱲᱚ ᱮᱢᱚᱜ ᱞᱟᱹᱜᱤᱫ ᱮ ᱨᱮᱵᱮᱱ ᱛᱟᱦᱮᱸ ᱠᱟᱱᱟ ᱾<ref>{{cite news |author=Dafna Linzer |url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/articles/A3983-2005Mar26.html |title=Past Arguments Don't Square With Current Iran Policy |newspaper=[[The Washington Post]] |date=27 March 2005 |access-date=13 September 2012}}</ref> == ᱢᱟᱹᱱ ᱠᱚ == === ᱡᱟᱹᱛᱤᱭᱟᱹᱨᱤ ᱢᱟᱹᱱ === * [[File:Order_of_Crown_Ribbon_Bar_-_Imperial_Iran.svg|50px]] [[ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱠᱨᱟᱣᱱ (ᱤᱨᱟᱱ)|ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱠᱨᱟᱣᱱ]], ᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱠᱞᱟᱥ (ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱢᱨᱟᱡᱽᱭᱚ) * [[File:Order_of_the_Lion_and_the_Sun_(Iran)._Sash.gif|50px]] [[ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱞᱟᱭᱚᱱ ᱮᱱᱰ ᱫᱟ ᱥᱚᱱ|ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱦᱩᱢᱟᱭᱳᱱ]], ᱑ ᱟᱱᱟᱜ ᱠᱞᱟᱥ (ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱥᱟᱢᱨᱟᱡᱽᱭᱚ) === ᱵᱤᱫᱮᱥᱤ ᱢᱟᱹᱱ === * [[File:UK Royal Victorian Order ribbon.svg|50px]] ᱥᱮᱞᱮᱫ ᱠᱤᱝᱰᱚᱢ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱨᱚᱭᱟᱞ ᱵᱷᱤᱠᱴᱳᱨᱤᱭᱟᱱ ᱚᱨᱰᱚᱨ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱚᱱᱚᱨᱟᱨᱤ ᱱᱟᱭᱤᱴ ᱜᱨᱟᱱᱰ ᱠᱨᱚᱥ (GCVO){{citation needed|date=August 2020}} * [[ᱯᱟᱪᱮ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱᱤ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱢᱮᱨᱤᱴ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱯᱷᱮᱰᱮᱨᱟᱞ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ ᱚᱯᱷ ᱡᱟᱨᱢᱟᱱᱤ|ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱢᱮᱨᱤᱴ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱯᱷᱮᱰᱮᱨᱟᱞ ᱨᱤᱯᱚᱵᱽᱞᱤᱠ]] (᱒᱗ ᱢᱮ ᱑᱙᱖᱗) * [[ᱛᱷᱟᱭᱞᱮᱱᱰ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱢᱳᱥᱴ ᱮᱠᱥᱟᱞᱴᱮᱰ ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱦᱣᱟᱭᱤᱴ ᱮᱞᱤᱯᱷᱮᱱᱴ]] (᱒᱒ ᱡᱟᱱᱩᱣᱟᱨᱤ ᱑᱙۶᱘) * [[File:Order_of_Loyalty_to_the_Crown_of_Malaysia_-_SSM.svg|50px]] ᱢᱟᱞᱮᱥᱤᱭᱟ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱞᱚᱭᱟᱞᱴᱤ ᱴᱩ ᱫᱟ ᱠᱨᱟᱣᱱ ᱚᱯᱷ ᱢᱟᱞᱮᱥᱤᱭᱟ#ᱜᱨᱟᱱᱰ ᱠᱚᱢᱟᱱᱰᱟᱨ|ᱢᱳᱥᱴ ᱮᱥᱴᱤᱢᱰ ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱞᱚᱭᱟᱞᱴᱤ ᱴᱩ ᱫᱟ ᱠᱨᱟᱣᱱ ᱚᱯᱷ ᱢᱟᱞᱮᱥᱤᱭᱟ]] (SSM) ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱚᱱᱚᱨᱟᱨᱤ ᱜᱨᱟᱱᱰ ᱠᱚᱢᱟᱱᱰᱟᱨ (᱑᱙۶᱘)<ref>{{cite web |url=http://www.istiadat.gov.my/index.php/component/semakanlantikanskp/|title=Semakan Penerima Darjah Kebesaran, Bintang dan Pingat}}</ref> * [[ᱡᱟᱯᱟᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱥᱮᱠᱨᱮᱰ ᱴᱨᱮᱡᱟᱨ]] (᱑᱙᱖۹) * [[ᱥᱩᱭᱰᱮᱱ]] ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱨᱚᱭᱟᱞ ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱵᱷᱟᱥᱟ]] ᱨᱤᱱᱤᱡ ᱜᱨᱟᱱᱰ ᱠᱨᱚᱥ (᱑᱙᱗᱑) * ᱢᱮᱠᱥᱤᱠᱳ ᱨᱮᱱᱟᱜ [[ᱢᱮᱠᱥᱤᱠᱟᱱ ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱫᱟ ᱟᱡᱽᱴᱮᱠ ᱤᱜᱚᱞ]] (᱑᱙᱗᱕) * [[ᱥᱳᱵᱷᱮᱨᱮᱱ ᱢᱤᱞᱤᱴᱟᱨᱤ ᱦᱚᱥᱯᱤᱴᱟᱞᱟᱨ ᱚᱨᱰᱚᱨ ᱚᱯᱷ ᱥᱮᱱᱴ ᱡᱚᱱ ᱚᱯᱷ ᱡᱮᱨᱩᱡᱟᱞᱮᱢ, ᱚᱯᱷ ᱨᱳᱰᱥ ᱮᱱᱰ ᱚᱯᱷ ᱢᱟᱞᱴᱟ]] (᱒᱔ ᱯᱷᱮᱵᱽᱨᱩᱣᱟᱨᱤ ᱒᱐᱑᱖) == ᱥᱟᱹᱠᱷᱭᱟᱹᱛ == {{Reflist}} == ᱟᱨᱦᱚᱸ ᱯᱟᱲᱦᱟᱣ ᱢᱮ == * Ardeshir Zahedi, ''The Memoirs of Ardeshir Zahedi: Volume One [English Language]'', (ِIbex Publishers). {{ISBN|978-1-58814-073-9}}. * Ardeshir Zahedi, ''The Memoirs of Ardeshir Zahedi: Volume Two [English Language]'', (ِIbex Publishers). {{ISBN|978-1-58814-099-9}}. * Ardeshir Zahedi (اردشیر زاهدی), ''The Memoirs of Ardeshir Zahedi: Volume One [Persian Language]'' (''Khaterat-e Ardeshir Zahedi'' -خاطرات اردشیر زاهدی), (ِIbex Publishers). {{ISBN|978-1-58814-038-8}}. * Ardeshir Zahedi (اردشیر زاهدی), ''The Memoirs of Ardeshir Zahedi: Volume Two [Persian Language]'' (''Khaterat-e Ardeshir Zahedi'' -خاطرات اردشیر زاهدی), (ِIbex Publishers). {{ISBN|978-1-58814-065-4}}. * 'Alí Rizā Awsatí (عليرضا اوسطى), ''Iran in the past three centuries'' (''Irān dar Se Qarn-e Goz̲ashteh'' - ايران در سه قرن گذشته), Volumes 1 and 2 (Paktāb Publishing - انتشارات پاکتاب, Tehran, Iran, 2003). {{ISBN|964-93406-6-1}} (Vol. 1), {{ISBN|964-93406-5-3}} (Vol. 2). * Fereydoun Hoveyda, ''The Fall of the Shah'', translated by Roger Liddell (Wyndham Books, New York, 1980). {{ISBN|0-671-61003-1}}, {{ISBN|978-0-671-61003-6}}. * {{cite news|title=The 38 Hours: Trial by Terror |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,946751,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20070930121922/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,946751,00.html|url-status=dead|archive-date=30 September 2007|date=21 March 1977|magazine=[[Time (magazine)|Time]]}} == ᱵᱟᱦᱨᱮ ᱡᱚᱱᱚᱲ == {{wikisource|works=or}} *{{Commons-inline}} *[https://oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/c81n86hm/ Register of the Ardashir Zahidi papers] [[Category:᱑᱙᱒᱘ ᱨᱮ ᱡᱟᱱᱟᱢ ᱠᱚ]] [[Category:᱒᱐᱒᱑ ᱨᱮ ᱜᱩᱨ ᱠᱚ]] [[Category:ᱛᱮᱦᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱨᱟᱡᱽᱟᱹᱨᱤᱭᱟᱹ ᱠᱚ]] [[Category:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱥᱚᱨᱠᱟᱨᱤ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] [[Category:ᱤᱨᱟᱱ ᱨᱤᱱ ᱵᱤᱫᱮᱥ ᱢᱚᱱᱛᱨᱤ ᱠᱚ]] lmlqm9p1o1f7skp00321pbhe9sjw9tf