विकिपीडिया sawiki https://sa.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0%E0%A4%AE%E0%A5%8D MediaWiki 1.47.0-wmf.12 first-letter माध्यमम् विशेषः सम्भाषणम् सदस्यः सदस्यसम्भाषणम् विकिपीडिया विकिपीडियासम्भाषणम् सञ्चिका सञ्चिकासम्भाषणम् मीडियाविकि मीडियाविकिसम्भाषणम् फलकम् फलकसम्भाषणम् साहाय्यम् साहाय्यसम्भाषणम् वर्गः वर्गसम्भाषणम् प्रवेशद्वारम् प्रवेशद्वारसम्भाषणम् TimedText TimedText talk पटलम् पटलसम्भाषणम् Event Event talk गाम्बिया 0 1404 499856 480227 2026-07-24T23:52:42Z InternetArchiveBot 31833 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 499856 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | conventional_long_name = Republic of the Gambia | common_name = The Gambia | image_flag = Flag of The Gambia.svg | flag_link = Flag of the Gambia | image_coat =Coat_of_arms_of_The_Gambia.svg | image_map = Location Gambia AU Africa.svg | map_caption = {{map caption |countryprefix= |location_color=dark blue |region=Africa |region_color=dark grey |subregion=the [[African Union]] |subregion_color=light blue}} | national_motto = "Progress, Peace, Prosperity" | national_anthem = "[[For The Gambia Our Homeland]]" | official_languages = English | languages_type = [[National language]]s | languages = {{hlist |[[Mandinka language|Mandinka]] |[[Fula language|Fula]] |[[Wolof language|Wolof]] |[[Serer language|Serer]] |[[Jola languages|Jola]]}} | demonym = Gambian | ethnic_groups = {{unbulleted list | 42% [[Mandinka people|Mandinka]] | 18% [[Fula people|Fula]] | {{nowrap|16% [[Wolof people|Wolof]]{{\}}[[Serer people|Serer]]}} | 10% [[Jola people|Jola]] | 9% [[Soninke people|Serahuli]] | 4% other Africans | 1% non-African }} | ethnic_groups_year = 2003 | capital = [[Banjul]] | latd=13 |latm=28 |latNS=N |longd=16 |longm=36 |longEW=W | largest_city = [[Serekunda]] | government_type = [[Presidential republic]] | leader_title1 = [[President of the Gambia|President]] | leader_name1 = [[Yahya Jammeh]] | leader_title2 = [[Vice President of the Gambia|Vice-President]] | leader_name2 = [[Isatou Njie-Saidy]] | legislature = [[National Assembly of the Gambia|National Assembly]] | area_rank = 164th | area_magnitude = 1 E10 | area_km2 = 10,689 | area_sq_mi = 4,007 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 11.5 | population_estimate = | population_estimate_rank = | population_estimate_year = | population_census = 1,882,450 | population_census_year = 2013 Census | population_density_km2 = 176.1 | population_density_sq_mi = 425.5 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = 74th | GDP_PPP = $3.403 billion<ref name="imf2">{{cite web |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2013/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=23&pr.y=11&sy=2009&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=648&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a= |title=The Gambia |publisher=International Monetary Fund |accessdate=17 April 2013}}</ref> | GDP_PPP_year = 2012 | GDP_PPP_per_capita = $1,864<ref name="imf2" /> | GDP_nominal = $918 million<ref name="imf2" /> | GDP_nominal_year = 2012 | GDP_nominal_per_capita = $502<ref name="imf2" /> | sovereignty_type = Independence | established_event1 = from the [[United Kingdom]] | established_date1 = 18 February 1965 | established_event2 = [[Gambian republic referendum, 1970]] | established_date2 = 24 April 1970 | Gini_year = 1998 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 50.2 <!--number only--> | Gini_ref = | Gini_rank = | HDI_year = 2013<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = steady <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.441 <!--number only--> |HDI_ref = <ref name="HDI">{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf |title=2014 Human Development Report Summary |date=2014 |accessdate=27 July 2014 |publisher=United Nations Development Programme | pages=21-25}}</ref> | HDI_rank = 172nd | currency = [[Gambian dalasi|Dalasi]] | currency_code = GMD | country_code = | time_zone = [[Greenwich Mean Time|GMT]] | utc_offset = | time_zone_DST = | utc_offset_DST = | drives_on = right | calling_code = [[+220]] | iso3166code = GM | cctld = [[.gm]] }} '''गाम्बिया''' अफ्रीका-महाद्वीपे देश: अस्‍ति. ==टिप्पणी== {{reflist}} ==बाह्यसम्पर्कतन्तुः== ; Government * [http://www.statehouse.gm/ State House and Office of the President] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091229013144/http://www.statehouse.gm/ |date=2009-12-29 }} * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-g/gambia-the.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091026201741/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-g/gambia-the.html |date=2009-10-26 }} ; General information * [http://www.accessgambia.com/information/ Gambia Guide] – Comprehensive information * [http://www.gambianow.com/ Gambia Now] – Daily News about the Gambia * [http://www.gambia.dk/press/ Gambia Daily news] – Daily news from the Gambia through various media sources * [http://www.gambia.dk/gam.html The Gambia] – A comprehensive website about the Gambia * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/gambia.htm The Gambia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080607084848/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/gambia.htm |date=2008-06-07 }} from ''UCB Libraries GovPubs'' * {{dmoz|Regional/Africa/Gambia}} * [http://www.bbc.co.uk/news/world-africa-13376517 The Gambia] from the [[BBC News]] * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=GM Key Development Forecasts for the Gambia] from [[International Futures]] ;Health * [http://www.unfpa.org/sowmy/resources/docs/country_info/profile/en_Gambia_SoWMy_Profile.pdf The State of the World's Midwifery – Gambia Country Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207110017/http://www.unfpa.org/sowmy/resources/docs/country_info/profile/en_Gambia_SoWMy_Profile.pdf |date=2013-12-07 }} ; Tourism * [http://www.gambiabirdguide.net Birdwatching in the Gambia] – Website about Birdwatching in the Gambia including photo galleries of Gambian birds ;Trade * [http://wits.worldbank.org/CountryProfile/Country/GMB/Year/2011/Summary Gambia 2011 Trade Summary Statistics] [[वर्गः:आफ्रिकाखण्डस्य राष्ट्राणि]] [[वर्गः:विभिन्नदेशसम्बद्धाः स्टब्स्]] [[वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः]] rvoz2xz7pv8u4cuh8o6fzzpr8iwvjvb विकिपीडिया:सभा 4 2179 499855 499622 2026-07-24T12:24:56Z MediaWiki message delivery 10391 /* Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) */ नवीनविभागः 499855 wikitext text/x-wiki __NEWSECTIONLINK__ {{तलं गच्छतु}} {{पुरालेखाः|auto=yes|search=yes}} == <span lang="hi" dir="ltr">नई अमूर्त विकिपीडिया परियोजना का नाम तय करने में हमारी सहायता करें</span> == <div lang="hi" dir="ltr"> <section begin="function1"/> {{int:Hello}}। कृपया अमूर्त विकिपीडिया विकि परियोजना के लिए एक नया नाम चुनने में सहायता करें। यह परियोजना होगी एक ऐसा विकि जो सदस्यों को [[:f:|विकिफ़ंक्शन्स]] से फ़ंक्शन्स और विकिडेटा से डेटा को साथ मिलाकर किसी भी समर्थित भाषा में प्राकृतिक भाषा के वाक्य उत्पन्न करने देगा। इन वाक्यों का फिर किसी भी विकिपीडिया द्वारा (या कहीं और) उपयोग किया जा सकेगा। मतदान के दो दौर होंगे, जिसके बाद उम्मीदवारों की कानूनी समीक्षा होगी; मतदान 20 अक्टूबर और 17 नवंबर को शुरू होंगे। हमारा लक्ष्य है दिसंबर 2025 के बीच तक परियोजना को एक निर्णायक नाम देना। अगर आप भाग लेना चाहेंगे तो कृपया मेटा-विकि पर '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|अधिक जानें और मतदान करें]]'''। {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function1"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) ११:४३, २० अक्टोबर् २०२५ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29432175 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Sannita (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == <span lang="hi" dir="ltr">आंदोलन की कई समितियों में सम्मिलित होने के लिए स्वयंसेवकों की खोज</span> == <div lang="hi" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> प्रत्येक वर्ष, आमतौर पर अक्टूबर से दिसंबर तक, आंदोलन की कई समितियाँ नए स्वयंसेवकों की खोज करती हैं। समितियों के बारे में उनके मेटा-विकी पृष्ठों पर अधिक पढ़ें: * [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|संबद्धता समिति (AffCom)]] * [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|ओम्बड्स कमीशन (OC)]] * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|केस रिव्यू कमेटी (CRC)]] समितियों के लिए आवेदन ३० अक्टूबर २०२५ को खुलेंगे। संबद्धता समिति, लोकपाल आयोग और केस समीक्षा समिति के लिए आवेदन ११ दिसम्बर २०२५ को बंद होंगे। [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|मेटा-विकी पर अपॉइंटमेंट पेज पर जाकर]] आवेदन करने का तरीका जानें। अपने किसी भी प्रश्न के लिए बातचीत पृष्ठ पर पोस्ट करें या cst[[File:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org को ईमेल करें। समिति की सहायता टीम के लिए, <section end="announcement-content" /> </div> -[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] १४:१३, ३० अक्टोबर् २०२५ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29517125 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:MKaur (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == विकिपीडिया जम्बुद्वीपीयमासः २०२५ == [[File:WAM logo without text.svg|right|200px|]] :'''[[विकिपीडिया:WAM2025|विकिपीडिया जम्बुद्वीपीयमासः]]''' कश्चन ऑनलाइन-एडिट-ए-थान-कार्यक्रमः वर्तते। जम्बुद्वीपीय-विकिपीडिया-समुदायेषु विशेषसामञ्जस्यं वर्धेत इति एतस्य उद्देश्यम्। २०१९ तमस्य वर्षस्य सम्पूर्णं नवम्बर-मासं यावत् एषः कार्क्रमः भवति। <nowiki>[यूष्माकं भाषायाम्]</nowiki> उच्चगुणवत्तायुक्तानाम्, अधिकाधिकानां च लेखानां निर्माणं स्यादिति संस्कृत-विकिपीडिया-जम्बुद्वीपीय-मासस्य उद्देशः अस्ति। ते लेखाः <nowiki>[यूष्माकं देशं विहाय]</nowiki> अन्यजम्बुद्वीपीयानां देशानां विषये भवेयुः। न्यूनातिन्यूनं चतुर्ण्णां (४) लेखानाम् अथवा अधिकानां लेखानां निर्माणं ये सदस्याः करिष्यन्ति, ते विभिन्न-विकिपीडिया-समुदायेषु मित्रता-प्रतीकरूपेण अन्यप्रतियोगिभिः देशैः विशिष्टतया सज्जीकृतानि विकिपीडिया-प्रेषकपत्राणि (postcard) प्राप्स्यन्ति। प्रत्येकं विकिपीडिया-जालस्य ये विकिपीडिया-सदस्याः सर्वाधिकान् लेखान् रचयिष्यन्ति, ते “विकिपीडिया-जम्बुद्वीपीय-राजदूतः“ इति पुरस्कृताः भविष्यन्ति। कृपया भागम् ऊह्यताम्।-- [[User:Suyash.dwivedi|सुयश द्विवेदी ]] ([[User talk:Suyash.dwivedi|चर्चा]]) १९:२४, १४ नवेम्बर् २०२५ (UTC) == <span lang="hi" dir="ltr">अनुस्मारक: नई अमूर्त विकिपीडिया परियोजना का नाम तय करने में हमारी सहायता करें</span> == <div lang="hi" dir="ltr"> <section begin="function2"/> {{int:Hello}}। अनुस्मारक: कृपया नई अमूर्त विकिपीडिया विकि परियोजना के लिए एक नाम चुनने में सहायता करें। निर्णायक मतदान आज शुरू हो रहा है। नाम के निर्णायक प्रतिभागी हैं: <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki</span>। अगर आप भाग लेना चाहेंगे तो कृपया मेटा-विकि पर '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|अधिक जानें और मतदान करें]]'''। {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function2"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) १४:२२, २० नवेम्बर् २०२५ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29583860 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Sannita (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|चर्चा]]) १३:२१, १८ जनवरी २०२६ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Tiven2240@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == <span lang="hi" dir="ltr">सार्वभौमिक आचार संहिता और प्रवर्तन के दिशानिर्देशों की वार्षिक समीक्षा</span> == <div lang="hi" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> मैं आपको यह बताना चाहता हूँ कि सार्वभौमिक आचार संहिता और प्रवर्तन के दिशानिर्देशों की वार्षिक समीक्षा की अवधि शुरू हो चुकी है। आप 9 फरवरी 2026 तक बदलावों के सुझाव दे सकते हैं। यह वार्षिक समीक्षा के कई चरणों का पहला चरण है। [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|मेटा के UCoC पृष्ठ पर अधिक जानकारी पाएँ और जुड़ने के लिए वार्तालाप खोजें]]। [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|सार्वभौमिक आचार संहिता समन्वयन समिति]] (U4C) एक वैश्विक समिति है जो UCoC का साम्यिक और सुसंगत कार्यान्वयन करने को समर्पित है। यह वार्षिक समीक्षा U4C द्वारा योजित और लागू की गई है। अधिक जानकारी तथा U4C की ज़िम्मेदारियों के लिए [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|आप U4C चार्टर की जाँच कर सकते हैं]]। कृपया जहाँ भी उचित हो, अपने समुदाय के दूसरे सदस्यों के साथ यह जानकारी साझा करें। -- U4C के साथ समन्वय में, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|वार्ता]])<section end="announcement-content" /> </div> २१:०१, १९ जनवरी २०२६ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Keegan (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> <em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em> Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier. If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation. There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki. To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. <section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]</bdi> २१:५९, २३ जनवरी २०२६ (UTC) (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-01-26_Wikipedias&oldid=29972868 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:ABreault (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|चर्चा]]) ००:५८, २६ एप्रिल् २०२६ (UTC) </bdi> (This message was sent to [[:विकिपीडिया:Community Portal]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Codename Noreste@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश --> == २०२६ U4C निर्वाचने अधुना मतदानं कुर्वन्तु == <section begin="announcement-content" /> योग्याः मतदातारः २०२६ सार्वभौमिकाचारसंहितासमन्वयसमितेः (U4C) निर्वाचने सहभागित्वाय आमन्त्र्यन्ते। अधिका सूचना-यत्र योग्यतापरीक्षणम्, मतदानप्रक्रियायाः विवरणम्, अभ्यर्थिनां सूचना, मतदानस्य संयोजनम् च अन्तर्भवति-मेटा-माध्यमे २०२६ निर्वाचनसूचनापृष्ठे उपलब्धा अस्ति। मतदानप्रक्रिया [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC] समये २ जून् २०२६ दिनाङ्के समाप्तिं गमिष्यति। यदि भवतः/भवत्याः सदस्यखातं योग्यं भवति तर्हि कृपया मतदानं कुर्वन्तु। परिणामाः १४ जून् २०२६ दिनाङ्कपर्यन्तं उपलब्धाः भविष्यन्ति।<section end="announcement-content" /> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) १७:१४, २७ मे २०२६ (UTC) (यह संदेश [[:विकिपीडिया:Community Portal]] को भेजा गया था मगर अनुप्रेषण के कारण यहाँ पर पोस्ट किया जा रहा है।) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 पर मौजूद सूची का प्रयोग करके User:Keegan (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया संदेश --> == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|सम्भाषणम्]])</bdi> १७:११, २३ जून् २०२६ (UTC) (यह संदेश [[:विकिपीडिया:Community Portal]] को भेजा गया था मगर अनुप्रेषण के कारण यहाँ पर पोस्ट किया जा रहा है।) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 पर मौजूद सूची का प्रयोग करके User:Codename Noreste@metawiki द्वारा भेजा गया संदेश --> == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) १३:३०, २५ जून् २०२६ (UTC) (यह संदेश [[:विकिपीडिया:Community Portal]] को भेजा गया था मगर अनुप्रेषण के कारण यहाँ पर पोस्ट किया जा रहा है।) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 पर मौजूद सूची का प्रयोग करके User:Sannita (WMF)@metawiki द्वारा भेजा गया संदेश --> == Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) १२:२४, २४ जुलै २०२६ (UTC) </bdi> (यह संदेश [[:विकिपीडिया:Community Portal]] को भेजा गया था मगर अनुप्रेषण के कारण यहाँ पर पोस्ट किया जा रहा है।) <!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 पर मौजूद सूची का प्रयोग करके User:DreamRimmer@metawiki द्वारा भेजा गया संदेश --> nfdfaa386t3vm456frif3udf4erxf3s शृङ्गेरी 0 12554 499859 481820 2026-07-25T07:18:41Z InternetArchiveBot 31833 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 499859 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = शृङ्गेरी | native_name = ಶೃಂಗೇರಿ | native_name_lang = kn | other_name = | nickname = | settlement_type = उपमण्डलम् | image_skyline = Vidyashankara Temple at Shringeri.jpg | image_alt = | image_caption = विद्याशन्कर् मन्दिरम्(१३४२ क्रि. श.) शृङ्गेर्याम् | latd = 13.42 | latm = | lats = | latNS = N | longd = 75.25 | longm = | longs = | longEW = E | subdivision_type = राष्ट्रम् | subdivision_name = {{flag|भारतम्}} | subdivision_type1 = राज्यानि | subdivision_name1 = [[कर्णाटकराज्यम्]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = [[चिक्कमगलूरु मण्डलम्]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | leader_title = एम्.एल्.ए | leader_name = डी. एन्. जीवरज्. | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = 672 | population = 4253 | population_as_of = 2001 | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = भाषाः | demographics1_title1 = अधिक्र्त | demographics1_info1 = [[कन्नडभाषा]] | timezone1 = भारतीय सामान्यकालमानम् | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = पत्रालयकूटसंख्या | postal_code = 577139 | area_code_type = दूरवाणीकूटसंख्या | area_code = 08265 | registration_plate = KA-18 | website = | footnotes = }} [[Image:Sharadamba Temple.jpg|200px|thumb|right|शारदाम्बामन्दिरम्]] '''शृङ्गेरी''' (Sringeri) [[कर्णाटकम्|कर्णाटकराज्य]]स्य [[चिक्कमगळूरुमण्डलम्|चिक्कमगलूरुमण्डले]] विद्यमानं किञ्चन प्रसिद्धं तीर्थक्षेत्रम् । [[तुङ्गा]]तीरे स्थितं श्रृङ्गेरीक्षेत्रं मलेनाडुप्रदेशस्थं सुन्दरं स्थानम् अस्ति । एतत् क्षेत्रं '''शृङ्गगिरिः''' इत्यपि जनाः कथयन्ति । पौराणिकदृष्ट्या [[ऋष्यशृङ्गः|ऋष्यश्रृङ्गमुनेः]] [[विभाण्डकः|विभाण्डकमुनेः]] च तपोभूमिः । [[शङ्कराचार्यः|आदिशङ्कराचार्यैः]] अष्टमे शतके एव अत्र वेदान्तज्ञानपीठं शारदापीठं च स्थापितम् आसीत् । [[पुरी]] [[बदरीनाथः|बदरी]] [[द्वारका]] [[उज्जैन|उज्जयिनी]]पीठानि इव अत्रापि तपस्विनां विदुषां च केन्द्रं निर्मितम् आसीत् । अत्र विद्यमानस्य [[श्रीचक्रम्|श्रीचक्रस्य]] शारदाम्बामूर्तेः च प्रतिष्ठापनं च शङ्कराचार्यैः एव कृतमस्ति । चन्दनदारुशिल्पमयी मूर्तिः एषा [[जम्मूकाश्मीरराज्यम्|काश्मीरतः]] आनीता इति श्रूयते । अत्र श्रीमातरं [[ब्राहमी]] [[माहेश्वरी]] [[वैष्णवी]] [[इन्द्राणी]] [[चामुण्डा]] [[राजराजेश्वरी]] इति च पूजयन्ति । देशस्य शक्तिदेवतासु शारदाम्बाऽपि अन्यतमा अस्ति । १४ शतके निर्मितः विद्याशङ्करदेवालयः पूर्णतया शिलानिर्मितः कलारत्नः विभिन्नशैलीमिश्रणरुपश्च । विजयनगरशिल्पमपि अत्र पश्यामः । देवालयस्य द्वादशस्तम्भाः [[राशिविज्ञानम्|द्वादशराशीन्]] सूचयन्ति । प्रति[[मासाः|मासं]] [[सूर्यः|सूर्यस्य]] प्रथमकिरणं निर्दिष्टे स्तम्भे पतति । [[नवरात्रम्|नवरात्रिपर्व]] अत्र विशेषेण प्रचलति । विद्यादानम् अन्नदानं ज्ञानदानं च सर्वदा अत्र प्रचलन्ति । [[तुङ्गा]]नदीतीरे श्रृङ्गेरीपीठस्य पूर्वतनयतीनां मूर्तयः सभामण्डपाः उद्यानं च निर्मितानि सन्ति । [[वेदः|वेदा]]ध्ययनं वेदघोषः [[शास्त्रम्|शास्त्रा]]ध्ययनं च अविरतं प्रचलति । [[Image:Profile of the Vidyashankara Temple at Shringeri during monsoon.jpg|thumb|right|श्रीविद्याशङ्करदेवालयः]] ==मार्गः== :[[बेङ्गळूरु]]तः ३२६ कि.मी. :[[मङ्गळूरु]]तः २०६ कि.मी. :[[चिक्कमगळूरु]]तः ९० कि.मी :[[कर्णाटक]]स्य सर्वप्रदेशतः लोकयानव्यवस्था अस्ति । :रेलयानेन [[बीरूरु]], [[कडूरु]] निस्थानपर्यन्तं गमनं शक्यम् । ==वासव्यवस्था== श्रीमठे वासस्थलं भोजनं च काल्पितं भवति । दूरभाषा- ०८२६५-५०१२३ ==बाह्यानुबन्धाः== *[http://www.sringerisharadapeetham.org शृङ्गेरीशारदापीठम्] *[http://www.holekoppa.weebly.com होळेकोप्प ] *[http://www.chickmagalur.nic.in/htmls/tour_sgeri.htm#step सर्वकारपृष्ठम्] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150508193146/http://www.chickmagalur.nic.in/htmls/tour_sgeri.htm#step |date=2015-05-08 }} *[http://www.karnatakatourism.com/coastal/sringeri/index.htm प्रवासोद्यमविभागस्य पृष्ठम्] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181215121950/http://www.karnatakatourism.com/coastal/sringeri/index.htm |date=2018-12-15 }} *[http://www.templenet.com/Karnataka/sringeri.html विद्याशङ्करदेवालयस्य विषये] *[http://www.dreamroutes.org/western/sirimanefalls.html सिरिमनेजलपातम्] *[https://www.myoksha.com/sringeri-temple/ उसेफ़ुल् त्रवेल् इन्फ़ोर्मतिओन्] *[http://www.dreamroutes.org/western/np.html नरसिंहपर्वतः] *[http://www.udupipages.com/temples/sringeri.php उडुपीपृष्ठेषु शृङ्गेरीविषयः] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120223053159/http://www.udupipages.com/temples/sringeri.php |date=2012-02-23 }} *[http://www.fallingrain.com/world/IN/19/Sringeri.html शृङ्गेर्याः भौगोलिकविवरणम्] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090523063352/http://www.fallingrain.com/world/IN/19/Sringeri.html |date=2009-05-23 }} {{कर्णाटकस्य तीर्थक्षेत्राणि}} [[वर्गः:कर्णाटकराज्यस्य प्रेक्षणीयस्थलानि]] [[वर्गः:चतुराम्नायपीठानि]] [[वर्गः:कर्णाटकस्य तीर्थस्थानानि]] [[वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया]] [[वर्गः:कर्णाटकराज्यसम्बद्धाः स्टब्स्]] [[वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः]] ofqy6onjc6n5ih8nnbs5m7pka0a6wi0 दीपावलिः 0 13643 499857 489696 2026-07-25T00:50:54Z InternetArchiveBot 31833 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 499857 wikitext text/x-wiki {{Infobox holiday |holiday_name = Deepawali |observedby = [[हिंदू]], [[बुद्ध]], [[जैन]], [[सिख]] च |image = The Rangoli of Lights.jpg |caption = रंगोलीका (रंगीत चुरणेन कृत) भवति प्रसिद्धम् दीपावल्ये |nickname = दीपावली, दीवाली, Thee Vazhi, प्रकाशोत्सवम् |longtype = धार्मिकम् |begins = [[धनत्रयोदशीवासरे]], दीपावल्या द्वेदिनपार्श्वे |ends = [[Bhau-beej|Bhai Dooj]], 2 days after Diwali |date = Decided by the Hindu [[Lunisolar calendar]] |celebrations = [[Diya (light)|Diya]] and Lighting, Home decoration, Shopping, Fireworks, [[Puja (Hinduism)|Puja]] (Prayers), Gifts, Feast and Sweets |type = हिंदू |date2014 = 23 October (Thursday)<ref>[http://india.gov.in/calendar/2014-10 Holiday Calendar] Government of India</ref> |date2015 = 11 November (Wednesday) |date2016 = 30 October (Sunday) |date2017 = 19 October (Thursday) |date2018 = 7 November (Wednesday) |date2019 = 28 October (Sunday) |date2020 = 15 November (Saturday) |date2021 = 4 November (Thursday) |date2022 = 25 October (Tuesday) |date2023 = 29 November (Sunday) |date2024 = 30 November (Monday) |relatedto = [[Kali Puja]], [[Diwali (Jainism)]], [[Bandi Chhor Divas]] }} [[File:Diwali lamp.jpg|thumb|'''तमसो मा ज्योतिर्गमय अस्योदाहरणम् दीपावली''']] दीपावलिः भारतवर्षस्य एकः महान् उत्सवः अस्त्ति । दीपावलि इत्युक्ते दीपानाम् आवलिः । अयम् उत्सवः कार्तिकमासस्य अमावस्यायां भवति । [[कार्त्तिकमासः|कार्त्तिकमासस्य]] कृष्णपक्षस्य त्रयोदशीत: आरभ्य कार्त्तिकशुद्धद्वितीयापर्यन्तं ५ दिनानि यावत् आचर्यते एतत् पर्व । सायंकाले सर्वे जनाः दीपानां मालाः प्रज्वालयन्ति । दीपानां प्रकाशः अन्धकारम् अपनयति । एतत्पर्वावसरे गृहे, देवालये, आश्रमे, मठे, नदीतीरे, [[समुद्रः|समुद्रतीरे]] एवं सर्वत्रापि दीपान् ज्वालयन्ति । प्रतिगृहं पुरत: [[आकाशदीपः|आकाशदीप:]] प्रज्वाल्यते । दीपानां प्रकाशेन सह स्फोटकानाम् अपि प्रकाश: भवति । पुरुषाः स्त्रियः बालकाः बालिकाः च नूतनानि वस्त्राणि धारयन्ति आपणानां च शोभां द्रष्टुं गच्छन्ति । रात्रौ जनाः लक्ष्मीं पूजयन्ति मिष्टान्नानि च भक्षयन्ति । सर्वे जनाः स्वगृहाणि स्वच्छानि कुर्वन्ति, सुधया लिम्पन्ति सुन्दरैः च चित्रैः भूषयन्ति । ते स्वमित्रेभ्यः बन्धुभ्यः च मिष्टान्नानि प्रेषयन्ति । बालकाः बालिकाः च क्रीडनकानां मिष्टान्नानां स्फोटकपदार्थानां च क्रयणं कुर्वन्ति । अस्मिन् दिवसे सर्वेषु विद्यालयेषु कार्यालयेषु च अवकाशः भवति । भारतीयाः इमम् उत्सवम् प्रतिवर्षं सोल्लासं समायोजयन्ति । एवं सर्वरीत्या अपि एतत् पर्व दीपमयं भवति । अस्य पर्वण: दीपालिका, दीपोत्सव:, सुखरात्रि:, सुखसुप्तिका, यक्षरात्रि:, कौमुदीमहोत्सव: इत्यादीनि नामानि अपि सन्ति । अस्मिन्नवसरे न केवलं देवेभ्य: अपि तु मनुष्येभ्य: प्राणिभ्य: अपि दीपारतिं कुर्वन्ति । [[File:Diwali Ganesh Laxmi Puja 001.jpg|thumb|श्री गणेश-लक्ष्मी पूजा ]] इदं कथ्यते यत् अस्मिन् दिवसे रावणं हत्वा रामः सीतया लक्ष्मणेन च सह अयोध्यां प्रत्यागच्छत् । तदा अयोध्यायाः जनाः अतीव प्रसन्नाः अभवन् । अतः ते स्वानि गृहाणि दीपानां मालाभिः आलोकयन् । ततः प्रभृति प्रतिवर्षम् तस्मिन् एव दिवसे एषः उत्सवः भवति । :'''नीराजयेयुदेर्वांस्तु विप्रान् गावतुरङ्गमान् ।''' :'''ज्येष्ठान्पूज्यान् जघन्यां मातृमुख्या योषित: ॥''' इति उक्तम् अस्ति । दीप: ज्ञानस्वरूप:, सर्वविद्यानां कलानां च मूलरूप: । '''सत्तामात्रं निर्विशेषं निरीहं स त्वं साक्षात् [[विष्णुः|विष्णु]]रध्यात्मदीप: ।''' इति वदति [[भागवतम्]] । '''हृदयकमलमध्ये दीपवद्वेदसारम्''' इति उच्यते गुरुगीतायां [[स्कन्दपुराणम्|स्कान्दपुराणे]] च । यद्यपि दीपावली सर्वैरपि आचर्यते तथापि विशेषतया वैश्यपर्व इति उच्यते । एतदवसरे धनदेवताया: महा[[लक्ष्मीः|लक्ष्म्या:]], धनाध्यक्षस्य [[कुबेरः|कुबेरस्य]] च पूजां कुर्वन्ति । :'''पूजनीया तथा लक्ष्मीर्विज्ञेया सुखसुप्तिका ।''' :'''सुखरायां प्रदोषे तु कुबेरं पूजयन्ति हि ॥''' एतत् केवलं धनसम्बद्धं पर्व न । अत्र महालक्ष्मी: केवलं धनदेवता न । श्रेयस: सर्वाणि अपि रूपाणि लक्ष्मीस्वरूपाणि एव । सा धर्मलक्ष्मी: मोक्षलक्ष्मी: अपि । वैश्या: तद्दिने लक्ष्मीपूजां कृत्वा नूतनगणनाया: आरम्भं कुर्वन्ति । [[तमिळुनाडुराज्यम्|तमिळुनाडुराज्ये]] चतुर्दशीदिनं दीपावली इति, [[कर्णाटके|कर्णातके]] चतुर्दशी-प्रतिपत् च दिनद्वयं दीपावली इति वदन्ति । त्रयोदश्यां सायङ्काले स्नानगृहं तत्रत्यानि पात्राणि च स्वच्छीकृत्य शुद्धं [[जलम्|जलं]]पूरयन्ति । तत् जलपूरणपर्व इति वदन्ति । तद्दिने रात्रौ अपमृत्युनिवारणाय [[यमः|यम]]धर्मराजस्य सन्तोषाय च गृहस्य बहिर्भागे दीप: प्रज्वालनीय: इति वदति स्कान्दपुराणम् । तस्य दीपस्य नाम एव यमदीप: इति । :'''कार्त्तीकस्यासिते पक्षे त्रयोदश्यां निशामुखे ।''' :'''यमदीपं बहिर्दद्यात् अपमृत्युर्विनश्यति ॥''' (स्कान्दपुराणम्) :'''मृत्युना पाशदण्डाभ्यां कालेन श्यामया सह ।''' :'''त्रयोदश्यां दीपदानात् सूर्यज: प्रियतां मम ॥''' (स्कान्द-[[पद्मपुराणम्|पद्म]]-पुराणे) चतुर्दश्यां प्रात:काले सर्वेपि अभ्यङ्गस्नानं कुर्वन्ति । एतद्दिने एव श्री[[कृष्णः|कृष्ण:]] [[नरकासुरः|नरकासुरं]] संहृत्य प्रात: अभ्यङ्गं कृतवान् आसीत् । अनेन स्नानेन नरकान्तक: नारायण: सन्तुष्ट: भवति । नरकभीति: निवार्यते । तद्दिने प्रात:काले [[तैलम्|तैले]] लक्ष्मी:, [[जलम्|जले]] च [[गङ्गा]] निवसत: इति । तैलजलयो: उपयोगं कृत्वा य: स्नाति स: यमलोकं न गच्छति, तस्य अलक्ष्मीपरिहार: अपि भवति इति विश्वसन्ति । :'''”तैले लक्ष्मीर्जले गङ्गा दीपावल्याचतुर्दशीम् ।''' :'''प्रात:काले तु य: कुर्यात् यमलोकं न पश्यति ॥“''' (पद्मपुराणम् - ४-१२४) :'''”अलक्ष्मीपरिहारार्थम् अभ्यङ्गस्नानमाचरेत् ।”''' (नारदसंहिता) तद्दिने विभिन्नानां चतुर्दशशाकानां भक्षणपद्धति: अपि कुत्रचित् अस्ति । :'''”अत्र आचारात् चतुर्दशशाकभक्षणं च कर्तव्यम् ॥''' इति उक्तिरपि श्रूयते । रात्रौ च ज्वलन्तम् आलातं गृहीत्वा पित्रृभ्य: मार्गदर्शनम् अपि कुर्वन्ति । [[File:Diwalicha pharal.JPG|thumb|'''दीपावलीभक्ष्यानि''']] :'''यमाय धर्मराजाय मृत्यवे चान्तकाय च ।''' :'''वैवस्वताय कालाय सर्वभूतक्षयाय च ॥''' :'''औदुम्बराय दध्नाय नीलाय परमेष्ठिने ।''' :'''वृकोदराय चित्राय चित्रगुप्ताय वै नम: ॥''' इति यमधर्मराजस्य चतुर्दशनामानि वदन्त: तस्मै [[तिलः|तिल]]तर्पणं समर्पयन्ति । तद्दिने रात्रौ नरकपरिहाराय देवालयेषु, मठेषु, वृन्दावनेषु, गृहेषु, गृहात् बहि: प्राङ्गणे, आयुधशालासु, नदीतीरे, दुर्गेषु, कूपसमीपे, [[अश्वः|अश्व]]शालासु, [[गजः|गज]]शालासु मुख्यमार्गेषु च दीपान् ज्वालयन्ति । नरकासुरस्य स्मरणार्थं वर्त्तिकाचतुष्टययुक्तम् एकं दीपम् अपि ज्वालयन्ति । महाविष्णुं, [[शिवः|शिवं]], महारात्रिदेवता: च पूजयित्वा रात्रौ केवलं भोजनं कुर्वन्ति । मधुरभक्ष्याणां वितरणम् अपि कुर्वन्ति । अमावास्यायाम् अपि प्रात:काले अभ्यङ्गस्नानं कृत्वा लक्ष्मीपूजां कुर्वन्ति । ल्क्ष्म्या: पूजनेन दारिद्य्रं दौर्भाग्यं च नश्यति इति । अभ्यङ्गस्नानस्य जले [[उदुम्बरः|उदुम्बर]]-[[अश्वत्थः|अश्वत्थ]]-[[आम्रः|आम्र]]-[[वटः|वट]]-[[प्लक्षः|प्लक्ष]]वृक्षाणां त्वगपि योजयन्ति । स्नानानन्तरं महिला: पुरुषाणाम् आरतिं कुर्वन्ति । नरकासुरेण बन्धने स्थापिता: १६ सहस्रं कन्या: बन्धमुक्ता: सन्त्य: कृतज्ञतासमर्पणरूपेण कृष्णस्य आरतिं कृतवत्य: आसन् एतद्दिने । देवपूजया सह पितृपूजाम् अपि कुर्वन्ति । तद्दिने गृहे सर्वत्र दीपान् ज्वालयन्ति । नृत्य-गीत-वाद्यै: सन्तोषम् अनुभवन्ति । नूतनानि वस्त्राभरणानि धरन्ति । रात्रौ जागरणं कुर्वन्ति । तद्दिने अलक्ष्मी: निद्रारूपेण आगच्छति इति [[भेरिः|भेरि]] [[पणवानकः|पणवानकै:]] महाशब्दं कुर्वन्ति निद्रानिवारणाय । अस्मिन् दिने वणिज: गणनापुस्तकस्य पूजां कृत्वा ग्राहकेभ्य: मधुरभक्ष्याणि [[ताम्बूलम्|ताम्बूलं]] च वितरन्ति । लक्ष्म्या सह धनाध्यक्षं [[कुबेरः|कुबेरम्]] अपि पूजयन्ति । [[File:Cows decorated for Diwali.jpg|thumb|'''गोपूजापर्व''']] कार्त्तीकशुद्धप्रतिपत् एव [[बलिः|बलि]]पूजादिनम् । दीपावलीपर्वणि एतत् प्रमुखं दिनम् । तद्दिने स्वातिनक्षत्रम् अस्ति चेत् अत्यन्तं प्रशस्तम् इति उच्यते । तद्दिने अपि प्रात:काले अभ्यङ्गस्नानं कुर्वन्ति । रात्रौ बलिपूजां कुर्वन्ति । बलिचक्रवर्तिन: चित्रं ५ वर्णै: लिखन्ति अथवा तस्य विग्रहस्य प्रतिष्ठापनं कुर्वन्ति । तस्य राज्ञ्या: विन्ध्यावल्या:, परिवारस्य, बाण-कूष्माण्ड-मुरनामकानां राक्षसानाम् अपि चित्राणि लिखन्ति । कर्णकुण्डलकिरीटै: शोभमानं बलिं विभिन्नै: [[कमलम्|कमल]]पुष्पै:, गन्ध-धूप-दीप-नैवेद्यै: पूजयन्ति । स्वर्णेन अथवा स्वर्णवर्णपुष्पै: तस्य पूजां कुर्वन्ति । :'''”बलिराज नमस्तुभ्यं विरोचनसुत प्रभो ।''' :'''भविष्येन्द्र सुराराते विष्णुसान्निध्यदो भव ॥“''' पूजेयं प्रतिगृह्यताम् इति प्रार्थयन्ति । एतद्दिने महादानी बलिचक्रवर्ती [[वामनावतारः|वामनावतारिण:]] [[विष्णुः|विष्णो:]] सकाशात् प्राप्तस्य वरस्य अनुगुणं भूलोकं द्रष्टुम् आगच्छति इति । अत: बलिम् उद्दिश्य तद्दिने यानि दानानि दीयन्ते तानि अक्षयफलदायकानि भवन्ति, नारायणस्य सन्तोषम् अपि जनयन्ति इति वदति [[भविष्योत्तरपुराणम्]] । :'''”बलिमुद्दिश्य दीयन्ते बलय: कुरुनन्दन ।''' :'''यानि तान्यक्षयाण्याहु: मय्येवं सम्प्रदर्शितम् ॥“''' (भविष्योत्तरपुराणम् - १४०-५७) एतद्दिने पार्वतीशिवौ द्यूतं कीडितवन्तौ । तत्र [[पार्वती|पार्वत्या]] जय: प्राप्त: इति वदति [[ब्रह्मपुराणम्]] । तस्य स्मरणार्थं तद्दिने द्यूतम् अपि क्रीडन्ति कुत्रचित् । तत्र य: जयं प्राप्नोति स: वर्षपूर्णं जयं प्राप्नोति इति विश्वास: । :'''”तस्मात् द्यूतं प्रकर्तव्यं प्रभाते तत्र मानवै: ।''' :'''तस्मिन् द्यूते जयो यस्य तस्य संवत्सर: शुभ: ॥“''' एतद्दिने एव श्रीकृष्ण: [[गोवर्धनपर्वतः|गोवर्धनपर्वतम्]] उन्नीय गोकुलस्य रक्षणं कृतवान् इति । अत: तस्य दिनस्य स्मरणार्थं गोपूजाम् आचरन्ति । तद्दिने गोवृषभेभ्य: विश्रान्तिं यच्छन्ति । गोवृषभान् स्नापयित्वा अलङ्कुर्वन्ति । तेषां पूजां कृत्वा नैवेद्यं समर्पयन्ति । गोवर्धनपर्वतस्य गोपालकृष्णस्य च पूजां कुर्वन्ति । पर्वतं गन्तुम् अशक्ता: तस्य विग्रहं, चित्रं वा पूजयन्ति । गोवर्धनपूजाम् अन्नकूट: इति वदन्ति । गोपालेभ्य: नैवेद्यरूपेण अन्नसन्तर्पणं व्यवस्थापयन्ति च एतद्दिने । अग्रिमं दिनम् अस्ति कार्त्तीकशुद्धद्वितीया । एतद्दिनं भ्रातृद्वितीया, यमद्वितीया, भगिनीद्वितीया इति अपि वदन्ति । :'''”यमं च यमुनां चैव चित्रगुप्तं च पूजयेत् ।''' :'''अर्घ्यात्र प्रदातव्यो यमाय सहजद्वयै: ॥“''' [[File:Lanterns-at-Durpan-stores.gif|thumb|'''आकाशदीपौ सुशोभिते स्त.''']] एतद्दिने एव यमदेव: भगिन्या: [[यमुना|यमुनादेव्या:]] गृहं गत्वा आतिथ्यं प्राप्तवान् इति । अत: पुरुषा: सर्वे यमाय यमुनादेव्यै च अर्घ्यं समर्प्य भगिनीनां गृहं गच्छन्ति भोजनार्थम् । भगिनीभ्य: उपायनानि दत्त्वा ता: सन्तोषयन्ति च । [[मार्कण्डेयः|मार्कण्डेयादीनां]] चिरञ्चीवीणां स्तोत्रं कुर्वन्ति । तद्दिने विशेषतया यमुनानद्यां स्नात्वा तां पूजयन्ति । एतत् दिनं दीपावलीपर्वण: अन्तिमं दिनम् । एवं ५ दिनानि आचरन्ति दीपावलीपर्व । :'''”उपशमित मेघनादं प्रज्वलित दशाननं रमितरामम् ।''' :'''रामायणमिव सुभगं दीपदिनं हरतु वो दुरितम् ॥“''' (भविष्योत्तरपुराणम् - १४० - ७१) [[रामायणम्|रामायणे]] [[मेघनादः|मेघनाद:]] (इन्द्रजित्) यथा शान्त: तद्वत् एतत् पर्वावसरे मेघ: शान्त: जात: भवति । रामायणे दशमुख[[रावणः|रावण:]] यथा दग्ध: भवति तथा अस्मिन् पर्वणि दशामुखं (वर्त्तिका) दहति । रामायणे [[रामः|राम:]] यथा रमते तद्वत् अस्मिन् पर्वणि सर्वे जना: रमन्ते । एवं रामायणमिव रमणीयं दीपावलीपर्व अस्माकं पापानि नाशयतु इति वदति अयं श्लोकः । ==बाह्यसम्पर्कतन्तुः== {{Commonscat|Dipavali|दीपावलिः}} * [http://kids.nationalgeographic.com/kids/stories/peopleplaces/diwali/ Diwali] National Geographic Kids * [http://orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/2013/nov/engpdf/19-20.pdf Diwali in Odisha] Government of Odisha, Odisha Review Magazine * [http://mea.gov.in/articles-in-foreign-media.htm?dtl/22417/Diwali+does+not+end+when+the+lights+go+out Diwali] Ministry of External Affairs, Government of India * [http://hinducouncil.com.au/deepavali/deepavali-2012/ Deepavali in Australia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903024236/http://hinducouncil.com.au/deepavali/deepavali-2012/ |date=2014-09-03 }} Hindu Council of Australia * [http://diwalifest.ca/about-us/ Diwali in Canada] Diwalifest - Diwali Celebration Society, Canada * [http://www.leicester.gov.uk/your-council-services/lc/events/major-events/diwali2012/ Diwali in United Kingdom] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141031235348/http://www.leicester.gov.uk/your-council-services/lc/events/major-events/diwali2012/ |date=2014-10-31 }} Leicester City Council, The largest celebration of Diwali in UK * [http://www.yokohamajapan.com/things-to-do/events/diwali/ Diwali in Yokohama] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140827152911/http://www.yokohamajapan.com/things-to-do/events/diwali/ |date=2014-08-27 }} The largest Indian festival in Japan observed every year, hosted by City of Yokohama (in [http://www.diwaliyokohama.org/ Japanese] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141020034131/http://www.diwaliyokohama.org/ |date=2014-10-20 }}) * [http://www.yoursingapore.com/content/traveller/en/browse/whats-on/festivals-and-events/deepavali.html Deepavali] Public Holiday and Local Celebrations, Singapore * [https://msnews18.com/festivals/diwali-2024/ दीपावली 2024] msnew18 * [http://chicago.baps.org/events/tours-2/ Diwali Mahotsav in Chicago] BAPS Temple, Chicago, United States * [http://www.deepavali.net/ Deepavali 2014] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131102064145/http://www.deepavali.net/ |date=2013-11-02 }} Deepavali Festival Worldwide {{भारतीयपर्वाणि}} [[वर्गः:हिन्दु-उत्सवाः]] qcfupa51jc42dua4fl6j7tttnyyvxfv सदस्यः:Pushkar Singh 2 92338 499858 499736 2026-07-25T03:59:10Z Pushkar Singh 31522 /* */ 499858 wikitext text/x-wiki नमस्कारः! 👋 अहं विकिमीडिया-परियोजनासु सामान्यः योगदानकर्ता अस्मि। अद्य, २०२६ तमस्य वर्षस्य जुलाईमासस्य ८ दिनाङ्कात्, संस्कृतविकिपीडियायां मम योगदानस्य आरम्भः अभवत्। हिन्दीविकिपीडियायां, आङ्ग्लविकिपीडियायां तथा अन्यासु विकिमीडिया-परियोजनासु तु अहं बहुवर्षेभ्यः योगदानं करोमि। {{Userbox |id=२०२६ |info=अयं सदस्यः २०२६ तमवर्षात् संस्कृतविकिपीडियायां योगदानं करोति। |category=Active Wikipedians }} {{Userbox |id=📚 |info=अयं सदस्यः मुक्तज्ञानस्य समर्थकः अस्ति। }} {{Userbox |id=WD |info=अयं सदस्यः विकिडेटायां सम्पादनं करोति। }} {{Userbox |id=हि |info=अयं सदस्यः हिन्दीभाषायाः प्रेमी अस्ति। }} {{Userbox |id=🇮🇳 |info=अयं सदस्यः भारतीयः अस्ति। }} {{Userbox |id=🥗 |info=अयं सदस्यः शाकाहारी अस्ति। }} {{Userbox |id=सं |info=अयं सदस्यः संस्कृतभाषायाः प्रेमी अस्ति। }} 3iir3sqe0sqdblz9la65sz5w0r83xfg