Wikipedia
shiwiki
https://shi.wikipedia.org/wiki/Tasna_Tamzwarut
MediaWiki 1.47.0-wmf.12
first-letter
Midya
Amẓli
Amsawal
Asmras
Amsawal n usmras
Wikipidya
Amsawal n Wikipidya
Afaylu
Amsawal n ufaylu
MidyaWiki
Amsawal n MidyaWiki
Talɣa
Amsawal n talɣa
Tiwisi
Amsawal n twisi
Taggayt
Amsawal n taggayt
Aggur
Amsawal n waggur
TimedText
TimedText talk
Module
Discussion module
Event
Event talk
Aṭlas amẓyan
0
1511
78714
68905
2026-07-28T11:46:58Z
CommonsDelinker
27
Removing [[:c:File:Adad_Medni_3.jpg|Adad_Medni_3.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Wdwd|Wdwd]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Agard Ntguidar|]].
78714
wikitext
text/x-wiki
{{Databox|en=Anti-Atlas}}
Idrarn n '''waṭlas mẓẓiyn''' nɣ d '''Adrar n Iguzuln''' nɣ d '''Adrar n Yibudrarn''' gan idrarn illan ɣ [[Sus]] ɣ [[ⴰⵎⵕⵕⵓⴽ|Lmɣrib]]. Idrarn n waṭlas mẓẓiyn ɣʷin yat tjumma imqqurn ɣ wakal n iffus n tmazirt zɣ ugaraw n Waṭlas ar iffus utaram ar iffus agmuḍan iɣ akkⵯ tzrit tasgiwin n [[Warzazat]] tlkmt tivrmt n [[Tafilalt]] (tumẓ ɣin ma yaⵥn i kra n 500km n uzaru). Ɣ iffus dars iwtta d tnrẓuft (ṣṣḥra). Adrar lli akkⵯ illan ɣ ugmuḍ n idrarn ad iga tt [[adrar n Saɣru]], d iṭṭaf iwtta ɣ ugafa d idrarn n [[Aṭlas mqqurn|waṭlas mqqurn]]. Afa n idrarn ad iga tt [[adrar n Sirwa]] lli yadli igan yan uburkan, tlkm tiɣzi nns 3304 m.
== Idrarn mqqurnin ==
* [[Adrar n Sirwa]] (3300 m)
* [[Adrar n Lkst]] (2374 m)
* [[Adrar Mqqurn]] (2258 m)
* [[Adrar n Azɣaɣ]] (2080 m)
* [[Adrar n Tasslt]] (2000 m)
==Tiwlafin==
===Tiwlafin tinafukin===
<gallery>
Panorama Djebel el Kest.jpg| Tawlaft n afa n udrar n [[Adrar n Lkst|Lkst]]
Antiatlas_westl_nahe_tafraoute.jpg| Tiɣrmt n [[Tafrawt]] lli illan ɣ ammas n idrarn ad
Valley_of_Ammeln.jpg| Tawlaft n idrarn ad d iɣzr n [[Ammln]]
</gallery>
===Tiwlafin tipanaromiyin===
[[Afaylu:Jebel aklim summit panorama1.jpg|thumb|left|Adrar n Alkim|942x942px]]
[[Afaylu:Tltmsn.jpg|thumb|left|Adrar n Cciɣ Sidi Muss u Brahim|946x946px]]
{{Aggur:Tarakalt/Tin imgradn}}
[[Taggayt:Tarakal]]
[[Taggayt:Idrarn n Lmɣrib]]
== Tisaɣulin ==
<references/>
5w4a4r45dpuljff80ajf3ffu1ydjtly
Tamazɣa
0
2126
78713
77826
2026-07-27T22:30:32Z
Naslechat
2295
78713
wikitext
text/x-wiki
{{Gar amla}}
[[Afaylu:Tamazgha_(orthographic_projection).svg|vignette|200x200px]]
'''Tamazɣa''' (s [[Tifinaɣ|tfinaɣ]] : ⵜⴰⵎⴰⵣⵖⴰ) iga yan wawal ar tt tinin imaziɣn iɣ ran ad sawln f [[Tafriqt n ugafa]], yism ad ismun akk tmizar lli ɣ llan imaziɣn ad tnt igan: [[Muṛitanya]], [[Dzayr]], [[Miṣra]] ([[siwa]]), [[Libya]], [[Amṛṛuk|Amurakuc]], [[Tuns]], [[Tigzirin tiknariyin|Tigzirin tiknariyin (Spanya)]]
== Igdudn ==
Dg Ugafa n Tefriqt, imezdaɣen ineṣliyen neɣ imezdaɣen-imenza d [[Imaziɣen]], d nitni ay d amur ameqran ɣ yimezdaɣen n '''Tamazɣa''', xas ma yella aṭas gi-sen ɣass-a i la ttmeslayen [[Taεrabt]] ukk d/neɣ d Tafransist. Imaziɣen egan-ed tilas i wakal d ameqran, yewwet-ed seg wemda n [[siwa]], ɣ Utaram (West) n [[Miṣra]] aramma d Targa Zewwaɣen (tazeggart) d [[Muritanya]], af (ɣef) yiri n ugaraw Atlasi neɣ adrar n watlas.
Akal n Yimaziɣen, seg wakken meqqer aramma ay yewweḍ ɣer wul (tlemmast) n Tefriqt. D [[Imuhaɣ]] neɣ Imucaɣ ay d agdud n Yimaziɣen ay lin (yesɛan) akal meqqren akk gar igduden imaziɣen wiyyaḍ, xas akken ur ttuggtan ara. Akal-nsen d [[Aneɛruf]] (Idurar n Tasili, n Ayer di [[Niger]], atg.). Imaziɣn d imezdaɣ n Tefriqt n Ugafa gar-asent Tagzirt n Sina. D acu kan, Sudan ur telli d aḥric seg Tamazɣa.
==Timizar : ==
== Iɣbula : ==
==Isaɣuln : ==
[[Taggayt:Tafriqt]]
== Tisaɣulin ==
59z769cr1khnccjvxnybteeuffm4qlz
Tasga n Wactukn-Ayt Baha
0
2138
78715
73752
2026-07-28T11:47:01Z
CommonsDelinker
27
Removing [[:c:File:Adad_Medni_3.jpg|Adad_Medni_3.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Wdwd|Wdwd]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Agard Ntguidar|]].
78715
wikitext
text/x-wiki
{{Databox|en=Chtouka Aït Baha Province}}
Tasga n '''Wactukn-Ayt baha''' (s [[tifinaɣ]]: ⵜⴰⵎⵏⴰⴹⵜ ⵏ ⴰⵛⵜⵓⴽⵏ ⴰⵢⵜ ⴱⴰⵀⴰ, s [[Tutlayt Taɛrabt|taɛrabt]]: إقليم شتوكة آيت باها) tga yat tamnaḍt illan ɣ [[Tasga n Sus-masst|tsga n Sus-masst]] ɣ tmazirt n [[Lmɣrib]], tlla iggi wakal n taqbilt n [[Actukn|Wactukn]]. Tamaẓunt nns tga tt tiɣrmt n [[Bigʷra]].
== Tarakalt ==
Ɣ iggi n wakal n Tasga n Wactukn-Ayt baha llan kigan n taganin s yat tjumma n 90,175 <abbr>hiktar</abbr>, gisn 83,830 hiktar ɣar win [[Argan|targant]]. Tasga n Wactukn-Ayt baha, s yat tajumma n 3,523 <abbr>km<sup>2</sup></abbr>, iḥudda tt id:
* Ɣ iẓẓlmḍ tasga n [[Tamnbaḍt n Inzggan-Ayt Mllul|Inzggan-Ayt Mllul]]
* Ɣ ugmuḍ tasga n [[Tamnaḍt n Tarudant|Tarudant]]
* Ɣ iffus tasga n [[Tamnaḍt n Tiznit|Tiznit]]
* Ɣ tagut [[anagraw anaṭlas]]
{{Idɣarn n tama|Agafa=[[Tasga n Inzggan-Ayt Mllul]]</br>([[Tamnaḍt n Sus-masst|Sus-masst]])|Agmuḍ=[[Tasga n Tarudant]]</br>([[Tamnaḍt n Sus-masst|Sus-masst]])|Amalu=[[Agaraw Aṭlasi]]|Taɣiwant=Tasga n Wactukn-Ayt Baha|Anẓul=[[Tasga n Tznit]]</br>([[Tamnaḍt n Sus-masst|Sus-masst]])}}
== Asnmkta ==
Ar ittini usiḍn lli ittyuskarn ɣ usggʷas n 2014 mas<ref>[https://web.archive.org/web/20230702000402/http://rgphentableaux.hcp.ma/ RGPH 2014 - Site HCP]</ref>:
=== Aslmd ===
* Tigmiḍi n taqubbanit (middn lli ur snnin ad aqqran ula ad ttaran): 39.1%
* Tigmiḍi n imzdaɣn lli iɣran ar usinan n usmdi nɣd uggar: 5.7%
=== Tadamsa ===
* Tigmiḍi n imzdaɣn lli llan ɣ isggasn nnsn n twuri: 46.6%
* Tigmiḍi n tarwuri: 9.7%
* Tigmiḍi n imzdaɣn lli swuriynin dar lmxzn (nɣ kantin swurin gis): 4.9%
* Tigmiḍi n imzdaɣn lli swuriynin ɣ wuslig (nɣ kantin swurin gis): 65.4%
== Timdinin nns ==
*[[Ayt Baha]]
* [[Bigʷra]]
* [[Tamdint n Masst|Masst]]
== Tadimugrafit ==
{| class="wikitable"
|-
! Asggʷas n usiḍn !! Imzdaɣn kullutn !! Imzdaɣn n tmdint !! Imzdaɣn n idwarn
|-
| align=center | 1994 || align="center" | 240 092 zdɣ. || align="center" | 25 636 zdɣ. || align="center" | 214 456 zdɣ.
|-
| align=center | 2004 || align="center" | 297 245 zdɣ. || align="center" | 39 694 zdɣ. || align="center" | 257 551 zdɣ.
|-
| align=center | 2014 || align="center" | 371 102 zdɣ. || align="center" | 113 531 zdɣ. || align="center" | 257 571 zdɣ.
|}
== Tigrawin nns ==
{| class="wikitable sortable"
! Ism !! Amsidg !! Anaw !! Tawjiwin !! Imzdaɣn (2004) !! Imzdaɣn ibrraniyn !! Imzdaɣn imɣribiyn
|-
| [[Ayt Baha]] || 163.01.03. || Tigrawin tuɣrimin || 1062 || 4767 || 1 || 4766
|-
| [[Bigʷra]]|| 163.01.11. || Tigrawin tuɣrimin || 6061 || 25928 || 15 || 25913
|-
| [[Ayt Mẓal|Ait Mẓal]] || 163.03.05. || Tigrawin tifarawin || 917 || 4555 || 0 || 4555
|-
| [[Ayt Wadrim]] || 163.03.07. || Tigrawin tifarawin || 1438 || 7366 || 0 || 7366
|-
| [[Awgnz]] || 163.03.09. || Tigrawin tifarawin || 1304 || 5886 || 0 || 5886
|-
| [[Ilaln]] || 163.03.13. || Tigrawin tifarawin || 734 || 3831 || 0 || 3831
|-
| [[Ida Ugniḍif]] || 163.03.15. || Tigrawin tifarawin || 864 || 3151 || 0 || 3151
|-
| [[Sidi Abdallah El Bouchouari|Sidi Abdallah El Boushwari]] || 163.03.25. || Tigrawin tifarawin || 1713 || 9068 || 1 || 9067
|-
| [[Tanalt]] || 163.03.33. || Tigrawin tifarawin || 920 || 3536 || 0 || 3536
|-
| [[Targa n Tucka]]|| 163.03.35. || Tigrawin tifarawin || 1244 || 6552 || 0 || 6552
|-
| [[Tasgdlt]]|| 163.03.37. || Tigrawin tifarawin || 1168 || 6526 || 0 || 6526
|-
| [[Tizi n Takuct]]|| 163.03.39. || Tigrawin tifarawin || 484 || 1951 || 0 || 1951
|-
| [[Ait Milk|Ayt Milk]] || 163.05.03. || Tigrawin tifarawin || 2112 || 11414 || 0 || 11414
|-
| [[Blfaɛ]]|| 163.05.11. || Tigrawin tifarawin || 4370 || 22406 || 2 || 22404
|-
| [[Incadn]]|| 163.05.19. || Tigrawin tifarawin || 4484 || 21542 || 4 || 21538
|-
| [[masst, Morocco|masst]] || 163.05.21. || Tigrawin tifarawin || 3339 || 16526 || 5 || 16521
|-
| [[Sidi Wassay]]|| 163.05.31. || Tigrawin tifarawin || 1682 || 8571 || 25 || 8546
|-
| [[Ayt Ɛmira]]|| 163.07.01. || Tigrawin tifarawin || 10674 || 47458 || 7 || 47451
|-
| [[Imi Mqqurn]]|| 163.07.17. || Tigrawin tifarawin || 2063 || 11748 || 0 || 11748
|-
| [[Wad Ṣṣafa]]|| 163.07.23. || Tigrawin tifarawin || 7796 || 39386 || 7 || 39379
|-
| [[Sidi Bibi]] || 163.07.27. || Tigrawin tifarawin || 5108 || 24639 || 8 || 24631
|-
| [[Sidi Busḥab]]|| 163.07.29. || Tigrawin tifarawin || 1882 || 10438 || 0 || 10438
|-
|}
== Tiwlafin ==
<center><gallery>
Ait Baha seen from north.JPG|Tiɣrmt n [[Ayt Baha]] ittuẓṛan zɣ iẓẓlmḍ.
Tanalt.jpg|Tannayt f [[Tanalt]] d idrarn n [[Aṭlas mẓẓiyn|Waṭlas mẓẓiyn]].
Tafraout2.jpg|Iɣrm n [[Tizurgan]] ɣ [[Ida Ugniḍif]].
</gallery></center>
[[Taggayt:Sus]]
<references />
== Ɣaylli sis izdin ==
{{Commons izddar|Chtouka-Aït Baha Province|Ctuka-Ayt_Baha}}{{Tasga n Sus masst}}{{Amud/Lmɣrib}}
== Tisaɣulin ==
mjtjmwjmzhk74nwpaqi6f8ywwexdq3n