ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
shnwiki
https://shn.wikipedia.org/wiki/%E1%81%BC%E1%82%83%E1%82%88%E1%82%81%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%81%E1%82%85%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%82%88
MediaWiki 1.47.0-wmf.17
first-letter
သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ
ၶိုၵ်ႉတွၼ်း
ဢုပ်ႇၵုမ်
ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း
ဢုပ်ႇၵုမ် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
ဢုပ်ႇၵုမ် ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
ၾၢႆႇ
ဢုပ်ႇၵုမ် ၾၢႆႇ
မီႇတီႇယႃႇဝီႇၶီႇ
ဢုပ်ႇၵုမ် မီႇတီႇယႃႇဝီႇၶီႇ
ထႅမ်းပလဵတ်ႉ
ဢုပ်ႇၵုမ် ထႅမ်းပလဵတ်ႉ
လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်
ဢုပ်ႇၵုမ် လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ
ဢုပ်ႇၵုမ် ပိူင်ထၢၼ်ႈ
ၵိူၼ်ႇတူ
တွၼ်ႈဢုပ်ႇ ၵိူၼ်ႇတူ
ပိူင်လိူင်း
ဢုပ်ႇၵုမ် ပိူင်လိူင်း
TimedText
TimedText talk
မေႃႇၵျူး
ဢုပ်ႇၵုမ် မေႃႇၵျူး
Event
Event talk
ထႅမ်းပလဵတ်ႉ:ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်
10
1567
152447
142429
2026-08-28T06:32:36Z
Saimawnkham
5
ဢၢပ်ႉတဵတ်ႉၶေႃႈမုၼ်း
152447
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name = ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်
|title = [[ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်]]
|state = {{{state|autocollapse}}}
|listclass = hlist
|image = [[File:Flag of Bago Division.svg|80px]]<br>[[Image:Burma Bago locator map.png|80px]]
|above = '''ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ''': [[ဝဵင်းပႃႇၵိူဝ်]]
|group1= '''[[ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်|ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ် ပွတ်းဢွၵ်ႇ]]'''
|list1 =
{{Navbox subgroup
|group1= [[ၸႄႈတွၼ်ႈပႃႇၵိူဝ်]]
|list1 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းၵဝ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းပႃႇၵိူဝ်]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းဝေႃး]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းတၼတ်ႉပိၼ်ႇ]]
|group2= [[ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ]]
|list2 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇငူႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းထၢၼ်းတပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ|ၸႄႈဝဵင်းထၢၼ်းတပိၼ်ႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းၽျူး]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းယေႇတႃႇသျေႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းဢူၵ်ႉတႂိၼ်း]]
|group3= [[ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇလေးပိၼ်ႇ]]
|list3 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းၺွင်ႇလေးပိၼ်ႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းတၢႆႉဢူး]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းသူၺ်ႇၵျိၼ်ႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉၵျီး]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉတၵႃး]]
}}
|group2= '''[[ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်|ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ် ပွတ်းတူၵ်း]]'''
|list2 =
{{Navbox subgroup
|group1= [[ၸႄႈတွၼ်ႈပျီႇ]]
|list1 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းပၢၼ်းတွင်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းပွၵ်ႉၶွင်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းပျီႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းသူၺ်ႇတွင်ႇ]]
|group2= [[ၸႄႈတွၼ်ႈသႃႇယႃႇဝတီႇ]]
|list2 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းၵျူဝ်ႉပိၼ်ႇၵွၵ်ႉ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းမိၼ်းလႃႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈသႃႇယႃႇဝတီႇ|ၸႄႈဝဵင်းမိၼ်းလႃႉ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းမူဝ်းၺူဝ်ႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းလႅတ်ႉပတၢၼ်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းသႃႇယႃႇဝတီႇ]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းဢူၵ်ႉၽူဝ်ႇ]]
|group3= [[ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း]]
|list3 =
* [[ၸႄႈဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းၸီးၵူင်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းတႄးၵူင်း]]
* [[ၸႄႈဝဵင်းပွင်းတႄႇ]]
}}
|group3= ဝဵင်း
|list3 =
* [[ဝဵင်းၵၺုတ်ႉၵႂိၼ်း]]
* [[ဝဵင်းၵဝ]]
* [[ဝဵင်းၵေႇတုမတီႇ]]
* [[ဝဵင်းၵျွၵ်ႉၵျီး]]
* [[ဝဵင်းၵျွၵ်ႉတၵႃး]]
* [[ဝဵင်းၵျူဝ်ႉပိၼ်ႇၵွၵ်ႉ]]
* [[ဝဵင်းသႂႃႇ]]
* [[ဝဵင်းၸီးၵူင်း]]
* [[ဝဵင်းၸေႇယဝတီႇ]]
* [[ဝဵင်းၺွင်ႇလေးပိၼ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းတွင်ႇငူႇ]]
* [[ဝဵင်းထၢၼ်းတပိၼ်ႇ (ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ)|ဝဵင်းထၢၼ်းတပိၼ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းတၢႆႉဢူး]]
* [[ဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]]
* [[ဝဵင်းပၢၼ်းတွင်း]]
* [[ဝဵင်းပဵင်းၸလူၵ်ႉ]]
* [[ဝဵင်းပတီးၵူင်း]]
* [[ဝဵင်းပွၵ်ႉၶွင်း]]
* [[ဝဵင်းပွင်းတႄႇ]]
* [[ဝဵင်းပွင်းတလႄႇ]]
* [[ဝဵင်းပႃႇၵိူဝ်]]
* [[ဝဵင်းပႄးၼွႆႇၵူင်း]]
* [[ဝဵင်းပျီႇ]]
* [[ဝဵင်းပျုၼ်ႇတၢၼ်ႇသႃႇ]]
* [[ဝဵင်းၽတူဝ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းၽျူး]]
* [[ဝဵင်းၽယႃးၵျီး]]
* [[ဝဵင်းမိၼ်းလႃႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈသႃႇယႃႇဝတီႇ|ဝဵင်းမိၼ်းလႃႉ]]
* [[ဝဵင်းမႃႉတွၵ်ႉ]]
* [[ဝဵင်းမူဝ်းၺူဝ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းမျူဝ်ႉလႃႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ|ဝဵင်းမျူဝ်ႉလႃႉ]]
* [[ဝဵင်းယေႇတႃႇသျေႇ]]
* [[ဝဵင်းယေႇၼီႇ]]
* [[ဝဵင်းသူၺ်ႇၵျိၼ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းသူၺ်ႇတွင်ႇ]]
* [[ဝဵင်းလႅတ်ႉပတၢၼ်း]]
* [[ဝဵင်းဝေႃး]]
* [[ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလ]]
* [[ဝဵင်းတၼတ်ႉပိၼ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းသႃႇယႃႇဝတီႇ]]
* [[ဝဵင်းတူင်းသႄႇ]]
* [[ဝဵင်းတႄးၵူင်း]]
* [[ဝဵင်းဢိၼ်းတၵေႃႇ]]
* [[ဝဵင်းဢိၼ်းမ]]
* [[ဝဵင်းဢူၵ်ႉတႂိၼ်း]]
* [[ဝဵင်းဢူၵ်ႉၽူဝ်ႇ]]
* [[ဝဵင်းဢုသျိတ်ႉပိၼ်ႇ]]
}}<noinclude>
{{Collapsible option}}
[[Category:ထႅမ်းပလဵတ်ႉ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]]
</noinclude>
8ltgcml1tg2zvpeeuzuzpgwhx7roeuk
မိူင်းၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶွင်ႇၵူဝ်ႇ
0
17510
152442
66252
2026-08-28T00:20:11Z
InternetArchiveBot
2342
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
152442
wikitext
text/x-wiki
{{short description|မိူင်း ဢၼ်မီးတီႈ ဢႃႇၾရိၵ ပွတ်းၵၢင်}}
{{Infobox country
| conventional_long_name = မိူင်းၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶွင်ႇၵူဝ်ႇ
| native_name = {{Plainlist|
* {{native name|fr|République du Congo|fontsize=100%}}
* {{native name|ln|Republíki ya Kongó|fontsize=100%}}
* {{native name|mkw|Repubilika ya Kôngo|fontsize=100%}}
}}
| common_name = ၶွင်ႇၵူဝ်ႇ
| image_flag = Flag of the Republic of the Congo.svg
| flag_type = [[Flag of the Republic of the Congo|Flag]]
| image_coat = Coat of arms of the Republic of the Congo.svg
| symbol_type = [[Coat of arms of the Republic of the Congo|Coat of arms]]
| national_motto = {{native phrase|fr|"Unité, Travail, Progrès"|italics=off|nolink=on}}<br />({{Langx|en|"Unity, Work, Progress"}})
| image_map = {{Switcher|[[File:Republic of the Congo (orthographic projection).svg|frameless]]|Show globe|[[File:Location Republic of the Congo AU Africa.svg|upright=1.15|frameless]]|Show map of Africa|default=1}}
| map_caption =
| national_anthem = {{native name|fr|"[[La Congolaise]]"|italic=no|nolink=on}}<br />{{native name|kg|Besi Kôngo}}<br />({{Langx|en|"The Congolese"}})<div style="padding-top:0.5em;">{{center|[[File:National anthem of the Republic of the Congo.oga|center]]}}</div>
| official_languages = [[French language|French]]<ref name=Digitheque >{{cite web |url=https://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |language=fr |title=Constitution de 2015 |work=Digithèque matériaux juridiques et politiques, Jean-Pierre Maury, Université de Perpignan |access-date=2 January 2021 |archive-date=13 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313042001/http://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |url-status=live }}</ref>
| national_languages = {{hlist|[[Kituba language|Kituba]]|[[Lingala]]}}
| demonym = {{plainlist|
* [[Demographics of the Republic of the Congo|Congolese]]
* [[Demographics of the Republic of the Congo|Congo]]<ref name="CIAWFB" />
}}
| ethnic_groups =
| capital = [[Brazzaville]]
| coordinates = {{Coord|4|16|S|15|17|E|type:city}}
| largest_city = capital
| government_type = [[Unitary state|Unitary]] [[Semi-presidential system|semi-presidential]] [[republic]] under a [[Dominant-party system|dominant-party]] [[authoritarian]] state<ref>{{Cite news |last=Tampa |first=Vava |date=2021-04-10 |title=Sassou rules like an emperor while Congolese die from extreme poverty |url=https://www.theguardian.com/global-development/2021/apr/10/denis-sassou-nguesso-rules-like-an-emperor-while-congolese-die-from-extreme-poverty-congo-brazzaville |access-date=2024-01-04 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref><ref>{{Cite web |title=Elections in Congo-Brazzaville |url=https://www.dw.com/en/sassou-nguesso-clings-to-power-in-congo-brazzaville/a-19127711 |access-date=2024-01-04 |website=DW |date=2016-03-18 |language=en |archive-date=4 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240104170339/https://www.dw.com/en/sassou-nguesso-clings-to-power-in-congo-brazzaville/a-19127711 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-03-23 |title=Congo Brazzaville's Sassou Nguesso re-elected with more than 88% of vote, early results show |url=https://www.france24.com/en/africa/20210323-congo-brazzaville-s-sassou-nguesso-re-elected-with-more-than-88-of-vote-early-results-show |access-date=2024-01-04 |website=France 24 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Clark |first=John Frank |title=The failure of democracy in the Republic of Congo |date=2008 |publisher=L. Rienner |isbn=978-1-58826-555-5 |location=Boulder (Colo.)}}</ref>
| leader_title1 = [[President of the Republic of the Congo|President]]
| leader_name1 = [[Denis Sassou Nguesso]]
| leader_title2 = [[Prime Minister of the Republic of Congo|Prime Minister]]
| leader_name2 = [[Anatole Collinet Makosso]]
| legislature = [[Parliament of the Republic of the Congo|Parliament]]
| upper_house = [[Senate (Republic of the Congo)|Senate]]
| lower_house = [[National Assembly (Republic of the Congo)|National Assembly]]
| area_km2 = 342,000
| area_sq_mi = 132,047 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
| area_rank = 64th <!-- Should match [[List of countries and dependencies by area]] -->
| percent_water = 3.3
| population_estimate = 6,228,784<ref>{{Cite web |title=Congo Population (2024) - Worldometer |url=https://www.worldometers.info/world-population/congo-population/ |access-date=2024-05-19 |website=www.worldometers.info |language=en}}</ref>
| population_census = 6,142,180<ref>{{Cite web |last=BOKOLO |first=Guilesse |date=2024-01-08 |title=RESULTATS PRELIMINAIRES |url=https://ins-congo.cg/download/resultats-preliminaires/ |access-date=2024-06-16 |website=INS-CONGO BRAZZAVILLE |language=fr-FR |archive-date=2024-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724133452/https://ins-congo.cg/download/resultats-preliminaires/ |url-status=dead }}</ref>
| population_estimate_year = 2023
| population_estimate_rank = 116th
| population_census_year = 2023
| population_density_km2 = 17.96
| population_density_sq_mi = 46.52 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
| GDP_PPP = {{increase}} $27.994 billion<ref name="IMFWEO.CG">{{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2023/October/weo-report?c=634,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2020&ey=2028&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=World Economic Outlook Database, October 2023 Edition. (Congo) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=IMF.org |date=10 October 2023 |access-date=17 October 2023 |archive-date=18 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240518175028/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2023/October/weo-report?c=634,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2020&ey=2028&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |url-status=live }}</ref>
| GDP_PPP_year = 2023
| GDP_PPP_rank = 150th
| GDP_PPP_per_capita = {{increase}} $5,552<ref name="IMFWEO.CG" />
| GDP_PPP_per_capita_rank = 149th
| GDP_nominal = {{increase}} $14.407 billion<ref name="IMFWEO.CG" />
| GDP_nominal_year = 2023
| GDP_nominal_rank = 142nd
| GDP_nominal_per_capita = {{increase}} $2,857<ref name="IMFWEO.CG" />
| GDP_nominal_per_capita_rank = 138th
| Gini_year = 2011
| Gini_change = <!--increase/decrease/steady-->
| Gini = 40.2 <!--number only-->
| Gini_ref =<ref>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI/|title=GINI index|publisher=World Bank|access-date=12 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150209003326/http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI|archive-date=9 February 2015|url-status=live}}</ref>
| HDI_year = 2022<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year-->
| HDI_change = increase<!--increase/decrease/steady-->
| HDI = 0.593 <!--number only-->
| HDI_ref =<ref>{{Cite web |date=13 March 2024 |title=HUMAN DEVELOPMENT REPORT 2023-24 |url=http://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf |website=[[United Nations Development Programme]] |publisher=United Nations Development Programme |pages=274–277 |language=en |access-date=3 May 2024 |archive-date=1 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240501075007/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf |url-status=live }}</ref>
| HDI_rank = 149th
| sovereignty_type = [[Independence]]
| established_event1 = Republic established
| established_date1 = 28 November 1958
| established_event2 = from France
| established_date2 = 15 August 1960
| currency = [[Central African CFA franc]]
| currency_code = XAF
| time_zone = [[West Africa Time|WAT]]
| utc_offset = +1
| date_format = dd/mm/yyyy
| drives_on = right
| calling_code = [[+242]]
| iso3166code = CG
| cctld = [[.cg]]
| religion = {{ublist |item_style=white-space:nowrap;
|87.1% [[Christianity]]
|8.0% [[Irreligion|no religion]]
|2.7% [[African Traditional Religion|traditional faiths]]
|1.2% [[Islam]]
|1.0% others
}}
| religion_year = 2020
| religion_ref =<ref>{{cite web | url=http://www.globalreligiousfutures.org/countries/republic-of-the-congo#/?affiliations_religion_id=0&affiliations_year=2020®ion_name=All%20Countries&restrictions_year=2016 | title=Religions in Republic of the Congo | PEW-GRF | access-date=8 October 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010060035/http://www.globalreligiousfutures.org/countries/republic-of-the-congo#/?affiliations_religion_id=0&affiliations_year=2020®ion_name=All%20Countries&restrictions_year=2016 | url-status=dead }}</ref>
}}
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist}}
38a4p7446rw67eqtyna55i7oftfrgoj
ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း
0
48337
152446
141072
2026-08-28T06:31:01Z
Saimawnkham
5
ဢၢပ်ႉတဵတ်ႉၶေႃႈမုၼ်း
152446
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox district
|name = ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း
|pushpin_map = မိူင်းမၢၼ်ႈ
|pushpin_label_position =left
|pushpin_map_caption =
|settlement_type = [[ၸႄႈတွၼ်ႈၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈတွၼ်ႈ]]
|image_skyline =
|image_map = Natalin district in Bago region.svg
|map_caption = ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း ၼႂ်း ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်
|subdivision_type = မိူင်း
|subdivision_name = {{ၸွမ်ပိဝ်|မိူင်းမၢၼ်ႈ}}
|subdivision_type1 = [[ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈတိူင်း]]
|subdivision_name1 = {{ၸွမ်ပိဝ်|ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်}}
|subdivision_type2 = [[ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈဝဵင်း]]
|subdivision_name2 = 4
|subdivision_type3 = ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း
|subdivision_name3 = [[ဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]]
|unit_pref = Imperial
|area_total_km2 =
|population =
|population_as_of = 2014
|population_footnotes =
|population_density_km2 = auto
|coordinates = {{coord|18|25|N|95|33|E|region:MM|display = inline,title}}
|timezone = [[လၵ်းၸဵင်ၶၢဝ်းယၢမ်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|MST]]
|utc_offset = +6:30
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}
'''ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း''' ({{Langx|my|နတ်တလင်းခရိုင်}} ; {{Langx|en|Natalin District}}) ၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း [[ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်]] ပွတ်းတႂ်ႈ [[မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]] သေ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် [[ဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]] ယဝ်ႉ။
==ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး==
[[File:Natlin district.svg|thumb|ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း
{{legend|#E31A1C|ၸႄႈဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း}}
{{legend|#0000FF|ၸႄႈဝဵင်းၸီးၵူင်း}}
{{legend|#33a02c|ၸႄႈဝဵင်းပွင်းတႄႇ}}
{{legend|#1f78b4|ၸႄႈဝဵင်းတႄးၵူင်း}}]]
ဝဵင်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်းၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
<ref name=gad>{{cite web|url=https://www.mlis.gov.mm/lsScPop.do?lawordSn=17840|title=ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ ခရိုင်အမည်များ တိုးချဲ့ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခြင်း|access-date=4 July 2022|archive-date=11 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221111045640/https://www.mlis.gov.mm/lsScPop.do?lawordSn=17840}}</ref>
*[[ၸႄႈဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]]
**[[ဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း]]
*[[ၸႄႈဝဵင်းၸီးၵူင်း]]
**[[ဝဵင်းၸီးၵူင်း]]
*[[ၸႄႈဝဵင်းတႄးၵူင်း]]
**[[ဝဵင်းတႄးၵူင်း]]
*[[ၸႄႈဝဵင်းပွင်းတႄႇ]]
**[[ဝဵင်းပွင်းတႄႇ]]
==ပိုၼ်း==
မိူဝ်ႈ ပီ 2022 လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ (30) ၼၼ်ႉ လႆႈမႄႇၶႂၢၵ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမႂ်ႇ တင်းပတ်ႉပိုၼ်ႉမိူင်းယဝ်ႉ။<ref name=new>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/229873|title=နေပြည်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များတွင် ခရိုင် ၄၆ ခရိုင် အသစ်တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းသည့်အတွက် စုစုပေါင်းခရိုင် ၁၂၁ ခရိုင်ရှိလာ}}</ref> လႆႈၸႅၵ်ႇဢွၵ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၼတ်ႉတလိၼ်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၸီးၵူင်း ၵႃႈတီႈ [[ၸႄႈတွၼ်ႈသႃႇယႃႇဝတီႇ]] လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းတႄးၵူင်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းပွင်းတီႃ ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း [[ၸႄႈတွၼ်ႈပျီႇ]] ၼၼ်ႉသေ လႆႈတင်ႈပဵၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈၼတ်ႉတလိၼ်း မႃးယဝ်ႉ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist}}
{{ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်}}
{{Bago-geo-stub}}
{{DEFAULTSORT:ၼတ်ႉတလိၼ်း}}
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]]
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်]]
7ot961c4gxr1df0ag6gbzypgqipmvs2
ၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်း
0
54655
152443
147821
2026-08-28T02:09:57Z
InternetArchiveBot
2342
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
152443
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox district
|name = ၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်း
|pushpin_map =
|pushpin_label_position =left
|pushpin_map_caption =
|settlement_type = [[ၸႄႈတွၼ်ႈၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈတွၼ်ႈ]]
|image_skyline = File:Ann Highway.jpg
|image_caption = သဵၼ်ႈတၢင်းဢၢၼ်း-မိၼ်းပူး
|image_map = Ann district in Rakhine state.svg
|map_caption = ၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်း ၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ
|subdivision_type = [[သဵၼ်ႈမၢႆမိူင်း ဢႃႇၼႃႇပၢၼ်ႇပွင်ၸိုင်ႈမိူင်း|မိူင်း]]
|subdivision_name = {{Flag|မိူင်းမၢၼ်ႈ}}
|subdivision_type1 = [[ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈမိူင်း]]
|subdivision_name1 = {{Flag|ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ}}
|subdivision_type2 = [[ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈဝဵင်း]]
|subdivision_name2 = 1
|subdivision_type3 = ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ
|subdivision_name3 = [[ဝဵင်းဢၢၼ်း]]
|unit_pref = Imperial
|area_total_sq_mi = 2316.88
|population = 124137
|population_as_of = 2023
|population_footnotes = <ref name="gad">{{cite report |author=General Administration Department |date=March 2023 |title=Ann Myone Daethasaingyarachatlatmya |script-title=my:အမ်းမြို့နယ် ဒေသဆိုင်ရာအချက်လက်များ |trans-title=Ann Township Regional Information |url=https://gad.gov.mm/images/localfacts/1715316391Taunggoak%20Township.pdf |access-date=22 December 2024 |archive-date=8 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108173543/https://gad.gov.mm/images/localfacts/1715316391Taunggoak%20Township.pdf |url-status=dead }}</ref>
|population_density_km2 = auto
|coordinates = {{coord|19|51|N|94|00|E|region:MM|display=inline,title}}
|timezone = [[လၵ်းၸဵင်ၶၢဝ်းယၢမ်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]]
|utc_offset = +6:30
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}
'''ၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်း''' ({{langx|my|အမ်းခရိုင်}}, {{langx|en|Ann District}} ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း [[ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ]] ဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်တိုၵ်ႉၶိုၼ်းၽွတ်ႈႁႅၼ်းမႂ်ႇ မိူဝ်ႈ လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ 2022 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
==ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး==
[[File:Ann district.svg|thumb|ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်း
{{legend|#E31A1C|ၸႄႈဝဵင်းဢၢၼ်း}}]]
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈဢၢၼ်းၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။<ref name="gad">{{cite report |author=General Administration Department |date=March 2023 |title=Ann Myone Daethasaingyarachatlatmya |script-title=my:အမ်းမြို့နယ် ဒေသဆိုင်ရာအချက်လက်များ |trans-title=Ann Township Regional Information |url=https://gad.gov.mm/images/localfacts/1715316391Taunggoak%20Township.pdf |access-date=22 December 2024 |archive-date=8 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108173543/https://gad.gov.mm/images/localfacts/1715316391Taunggoak%20Township.pdf |url-status=dead }}</ref>
* [[ၸႄႈဝဵင်းဢၢၼ်း]]
** [[ဝဵင်းဢၢၼ်း]]
** [[ဝဵင်းတတ်ႉတွင်ႇ]]
==ပိုၼ်း==
မိူဝ်ႈ ပီ 2022 လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ (30) ၼၼ်ႉ လႆႈမႄႇၶႂၢၵ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမႂ်ႇ တင်းပတ်ႉပိုၼ်ႉမိူင်းယဝ်ႉ။<ref name=new>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/229873|title=နေပြည်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များတွင် ခရိုင် ၄၆ ခရိုင် အသစ်တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းသည့်အတွက် စုစုပေါင်းခရိုင် ၁၂၁ ခရိုင်ရှိလာ}}</ref> လႆႈဢဝ် ၸႄႈဝဵင်းဢၢၼ်း ဢၼ်မီးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉၽျူႇၼၼ်ႉ တၢင်ႇၸၼ်ႉပဵၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈမႃးယဝ်ႉ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist}}
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ]]
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ]]
5wkredjxaw9isfrwrr7shx48w4lsc7f
ဢုပ်ႇၵုမ်:တူၼ်ၶူးဝႃး ဝိသေသ်
1
57163
152437
150560
2026-08-27T12:13:41Z
P Jurng Kham
5896
/* */ တွပ်ႇၶိုၼ်း
152437
wikitext
text/x-wiki
ႁၼ်မီးဝႆႉ ၸဝ်ႈဝိသဵတ်ႇ လႄႈ တူၼ်ၶူးဝႃး ဝိသေသ် ၼႆသွင်ဢၼ်ၶႃႈၼေႃ။ [[ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:ၸဝ်ႈသြႃႇ ၶၢႆးတူၼ်ႈႁုင်း|ၸဝ်ႈသြႃႇ ၶၢႆးတူၼ်ႈႁုင်း]] ([[ဢုပ်ႇၵုမ် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:ၸဝ်ႈသြႃႇ ၶၢႆးတူၼ်ႈႁုင်း|ဢုပ်ႇ]]) 11:12, 24 ဢေႃးၵၢတ်ႉ 2026 (UTC)
:ၼႆႆႉ ႁဝ်းၶႃႈလူဝ်ႇဢဝ် လိၵ်ႈႁွမ်တွမ် သွင်ဢၼ််ၼၼ်ႉ မႃးႁူမ်ႈၵၼ်ပဵဵၼ််ဢၼ်လဵဝ်ၶႃႈဢေႃႈ။ ၶႅၼ်းတေႃႈ ဢဝ်ၶေႃႈမုၼ်း တီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈမႂ်ႇၼႆႉ ၵႂႃႇၽိူမ်ႉသႂ်ႇပၼ်တီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉသေ၊ ပေႃးယဝ်ႉတူဝ်ႈ ၶႃႈႁဝ်း တေဢဝ် ၼႃႈလိၵ်ႈမႂ်ႇၼႆႉ မွတ်ႇပႅတ်ႈဢေႃႈ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ လိူၵ်ႈဝႃႈ တေၸႂ်ႉၸိုဝ်ႈလႂ်။ ၸဝ်ႈဝိသဵတ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် တူၼ်ၶူးဝႃး ဝိသေသ်။ @[[ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:P Jurng Kham|P Jurng Kham]] ၶဝ်ႈဢုပ်ႇဢူဝ်းပၼ်ၽွင်ႈၶႃႈ။ [[ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:Saimawnkham|Saimawnkham]] ([[ဢုပ်ႇၵုမ် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:Saimawnkham|ဢုပ်ႇ]]) 23:44, 24 ဢေႃးၵၢတ်ႉ 2026 (UTC)
::ဢေႃႈၶႃႈ မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ
::လီၶႃႈဢေႃႈ။ ဢဝ်ႁူမ်ႈၵၼ်ၸိူင်ႉၼၼ် ၶႅမ်ႉယဝ်ႉၶႃႈ။ ၸႂ်ႉတိုဝ်း တူၼ်ၶူးဝႃး ဝိသေသ် ၼၼ်ႉလီၶႃႈဢေႃႈ။ [[ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:P Jurng Kham|P Jurng Kham]] ([[ဢုပ်ႇၵုမ် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း:P Jurng Kham|ဢုပ်ႇ]]) 12:13, 27 ဢေႃးၵၢတ်ႉ 2026 (UTC)
msai7bw4aqg0waf5qrf5vspuo4g6hsv
ၸဝ်ႈသြႃႇ သုမၼႃလင်ၵႃရ
0
57764
152449
151475
2026-08-28T10:12:18Z
ၸဝ်ႈသြႃႇ ၶၢႆးတူၼ်ႈႁုင်း
6650
/* ၸႃႇတိတီႈၵိူတ်ႇလႄႈ ပေႃးမႄႈပီႈၼွင်ႉ - */
152449
wikitext
text/x-wiki
== ၸဝ်ႈသြႃႇ သုမၼႃလင်ၵႃရ ==
=== '''ၸႃႇတိတီႈၵိူတ်ႇလႄႈ ပေႃးမႄႈပီႈၼွင်ႉ -''' ===
'''ၸဝ်ႈသြႃႇ သုမၼႃလင်ၵႃရ''' ([[ၽႃႇသႃႇမၢၼ်ႈ|မၢၼ်ႈ]] : ဘဒ္ဒန္တ သုမနာလင်္ကာရ) ([[ၽႃႇသႃႇဢိင်းၵလဵတ်ႈ|ဢိင်းၵလဵတ်ႈ]] : Venerable Sumanãlaṅkãra) ၼႆႉ ၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈ မိူဝ်ႈပီၵေႃးၸႃႇ '''1327''' ၼီႈ၊ '''လိူၼ်သၢမ်မႂ်ႇ (14) ၶမ်ႈ'''၊ '''ဝၼ်းသုၵ်း''' တီႈ'''ဝၢၼ်ႈလူင်တေႃႉသၢင်ႇ'''၊ '''ဢိူင်ႇတေႃႉသၢင်ႇ'''၊ '''တူင်ႇဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး'''။ ပေႃႈမႄႈ ပဵၼ် '''လုင်းၸၢႆးၸၢမ်ႇထုၼ်း'''+'''ပႃႈၸၢင်းမျၸိင်ႇ''' ၼႆသေ မီးပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉႁႃႈၵေႃႉ။ (1) '''ၼၢင်းၸေႃးတိၼ်ႇ''' (2) '''ၼၢင်းၶိတ်ႉတိၼ်ႇ''' (မေႃသွၼ်) (3) '''ၼၢင်းသူၺ်ႇဢိင်ႇ''' (4) '''ၼၢင်းၶမ်းဢူး''' (Nurse) လႄႈ (5) '''ၸၢႆးတဵင်းဢွင်ႇ''' ၼႆသေ ၸဝ်ႈသြႃႇ ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးၵေႃႉလိုၼ်းသုတ်းယဝ်ႉ။
=== '''ၽွင်းမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ ယွၼ်းပဵၼ်သၢင်ႇ-''' ===
မိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် တီႈတေႃႉသၢင်ႇ တႄႇဢဝ်ၸၼ်ႉငဝ်ႈ တေႃႇထိုင် ၸၼ်ႉႁႃႈ။ မိူဝ်ႈယူႇႁူင်းႁဵၼ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းၺၢၼ်ႇလီလႅတ်းသႅဝ်းလႄႈ မီးၸိုဝ်ႈသဵင်လီတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ မီးၵၢင်ၸႂ်ၶႂ်ႈၼုင်ႈသၢင်ႇ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃးလႄႈ ယွၼ်းဢၶႂၢင်ႉတီႈပေႃႈမႄႈ။ မိူဝ်ႈတႄႇတေႉ ပေႃႈမႄႈ ဢမ်ႇၽွမ်ႉ။ ၵမ်းၵမ်းယွၼ်းတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ၵမ်းလိုၼ်းပေႃႈမႄႈၵေႃႈ ထိုင်တီႈပေႃးလႆႈပွႆႇဝၢင်းၶႂၢင်ႉပၼ် တႃႇလႆႈၼုင်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇယဝ်ႉ။
=== '''ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇပဵၼ်ၸၢင်း သိူပ်ႇယိူင်းဢၢၼ်းထိုင်တီႈ -''' ===
ပီၵေႃးၸႃႇ '''1340''' ၼီႈ၊ '''လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ (11) ၶမ်ႈ'''၊ '''ဝၼ်းသဝ်'''ၼၼ်ႉ '''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင်ၵေႃသလ်လ''' '''ဝတ်ႉမႁႃႇသတိပထၢၼ်ႇၵျွင်းၵၢတ်ႇ''' '''ဝၢၼ်ႈလူင်တေႃႉသၢင်ႇ''' ႁဵတ်းပဵၼ်သြႃႇဢုပၸ်ႉသႄႇသေယဝ်ႉ ပေႃႈမႄႈသွင်ၸဝ်ႈ ပဵၼ်တၵႃႇပၸ်ႉၸေးသီႇပိူင်သေလႄႈ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇ၊ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ "'''သၢင်ႇသုမၼ'''" (သၢင်ႇၸႂ်လီ) ၼႆယဝ်ႉ။
ပီ 1348၊ လိူၼ်ၸဵတ်းလွင်ႈ 13 ၶမ်ႈ၊ ဝၼ်းၸၼ်ၼၼ်ႉ ဢဝ်ၸဝ်ႈမႁႃႇၼႃႇယၵ '''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၸၼ်တေႃꧤႃသ''' (ဢၷ်ၷမႁႃပꧣ်ꩦိတ)၊ ဝတ်ႉမႁႃႇၵၼ်ႇထႃႇရုံ၊ ဝဵင်းဢမရပူႇရ ႁဵတ်းပဵၼ်သြႃႇဢုပၸ်ႉသႄႇသေယဝ်ႉ ႁပ်ႉဢဝ်ပၸ်ႉၸေး သီႇပိူင်တီႈ '''ဢူးဢူင်းၽေႇ'''+'''တေႃႇတိၼ်ႇမေႇ''' (လုၵ်ႈ) '''တေႃႇဢေးမျိၼ်ႉ''' ၶဝ်တင်းႁိူၼ်း ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးသေ လႆႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈရႁၢၼ်းတူၼ်မျၢတ်ႈ ၼႂ်းသိမ်ႇမႁႃႇၵၼ်ႇထႃႇရုံၼၼ်ႉ၊ ၸိုဝ်ႈၸၢင်းႁွင်ႉဝႃႈ "'''ၸၢင်းသုမၼႃလင်ၵႃရ'''"ၼႆယဝ်ႉ။
=== '''သြႃႇသင်ႇသွၼ် ႁႂ်ႈလၵ်းလႅမ် -''' ===
'''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၵေႃသလ်လ''' ဝတ်ႉမႁႃႇသတိပထၢၼ်ႇ ၵျွင်းၵၢတ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈလူင်တေႃႉသၢင်ႇ
'''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ဢုၵ်ၵံသ''' ဝတ်ႉမႁႃႇသတိပထၢၼ်ႇ ၵျွင်းၵၢတ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈလူင်တေႃႉသၢင်ႇ
'''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ပꧣ်ꩦိၸ်ၸ''' ဝတ်ႉသႃသၼႁိတ ၵျွင်းၶမ်း၊ ဝၢၼ်ႈလူင်တေႃႉသၢင်ႇ
'''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၸၼ်ၻေႃꧤႃသ''' (ဢၷ်ၷမႁႃပꧣ်ꩦိတ) '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ဢိၼ်ၻေႃꧤႃသႃꧤိဝံသ''' (ဢꧤိꩪꩡမႁႃရꩦ်ꩧၷုရု) '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵုꧣ်ꩦလႃꧤိဝံသ''' (ဢၷ်ၷမႁႃပꧣ်ꩦိတ) '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ဢၷ်ၷဝံသႃꧤိဝံသ''' (ဢၷ်ၷမႁႃၵꧣ်ꩪဝႃၸၵပꧣ်ꩦိတ) '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ပꧣ်ꩦိတႃꧤိဝံသ''' (ၼႃယၵၶျုၵ်ႈ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်သႃႇသၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း၊ တႃႈၵုင်ႈ) '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ꩡၼပ်ပတိ''' ၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ꩪမ်မပ်ပီယ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵေသရႃလင်ၵႃရႃꧤိဝံသ'''(ဢွင်ႇၶျၢမ်းတႃႇ)၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ပၺ်ၺႃဝံသႃလင်ၵႃရႃꧤိဝံသ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ပၺ်ၺႃသီႁႃလင်ၵႃရႃꧤိဝံသ'''(ပၺ်ႇၸၼိၵႄႇ)'''၊''' '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၺႃꧣေႃꧤႃသႃလင်ၵႃရ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵဝိသႃရႃလင်ၵႃရ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ဝႃယႃမ'''၊ ၸဝ်ႈသြႃႇ ၸဝ်ႈၶူးၶဝ်ၸဝ်ႈ ၼႂ်းၵျွင်းမႁႃႇၵၼ်ထႃရုံ၊ ဝဵင်းဢမရပူရ (1341 - 1349)
'''ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ꩡႃၼေယျႃပုၻ်ꩪီꧤိဝံသ''' (ဢꧤိꩪꩡမႁႃရꩦ်ꩪၷုရု)၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ဢေႃမႃဝီရႃꧤိဝံသ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ဢၷ်ၷၺႃꧣႃꧤိဝံသ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၸၼ်ၻေႃꧤႃသႃꧤိဝံသ'''၊ '''ၸဝ်ႈသြႃႇ ပရမ''' ၵျွင်းၸီႇသျိၼ်ႇ၊ မႁႃႇဝိသုတ်ႉထႃႇရုံ၊ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ (1350 – 1351)
'''ၸဝ်ႈသြႃႇ ၼၼ်ၻေႃꧤႃသႃလင်ၵႃရ''' တိူၵ်ႈသွၼ်ထမ်းသရႅတ်ႉၵူင်း၊ ပွၵ်ႉ 2၊ ဝဵင်းမင်ႇၵလႃႇတုင်ႇ၊ ဝဵင်းလူင်တႃႈၵုင်ႈ (1353- 1355) ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်သြႃႇသင်ႇသွၼ်ဢွၼ်လီ ႁႂ်ႈၸဝ်ႈလႆႈမီးလွင်ႈလၵ်းလႅမ်သႅမ်းၵႃႈ မီးတၢင်းႁုပၺ်ႇၺႃႇ ႁႂ်းမေႃႁဵတ်းၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယဝ်ႉ။
=== '''ၸၼ်ႉလိၵ်ႈဢွင်ႇမႃး လႆႈႁုပႃး -''' ===
1။ ပီ 1342၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉမူႇလလႄႈ ၸၼ်ႉပထမ ၼႂ်းတိူၵ်ႈမႁႃႇၵၼ်ႇထႃႇရုံ
2။ ပီ 1343၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉပထမ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပရိယတ်တိသႃသၼႁိတ (သႃႇမၼေႇၵျေႃႇ) ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
3။ ပီ 1344၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉၻုတိယ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပရိယတ်တိသႃသၼႁိတ (သႃႇမၼေႇၵျေႃႇ) ဝဵင်းလိူဝ်ႇလႄႈ ၸၼ်ႉပထမငႄႇ ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပႃႇလိပထမပျၢၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ
4။ ပီ 1345၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉပထမလၢတ်ႈ ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပႃႇလိပထမပျၢၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ
5။ ပီ 1346၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉ ဝိၼယဢငႄႇတၼ်း ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ဝိၼယ၊ တူင်ႇဝဵင်းဢမရပူရ
6။ ပီ 1347၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉတတိယ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပရိယတ်တိသႃသၼႁိတ (သႃႇသၼေႇၵျေႃႇ) ဝဵင်းလိူဝ်ႈသေ လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး '''ပရိယတ်တိသႃသၼႁိတသႃႇမၼေႇၵျေႃႇ'''၊ ၸဝ်ႈပဵၼ် ၸဝ်ႈဢၼ်လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူးပရိယတ်တိ သႃသၼႁိတ '''သႃႇမၼေႇၵျေႃႇ ပႃးဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၼႂ်းသင်ႇၶၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး'''ယဝ်ႉ။ တႄႇဢဝ်ၼၼ်ႉမႃး လႆႈႁိၵ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ '''သၢင်ႇသုမၼႃလင်ၵႃရ''' ၼႆယဝ်ႉ။)
7။ ပီ 1348၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉပထမၵျီး ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပႃႇလိပထမပျၢၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ
8။ ပီ 1349၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉ သီလၷ်ၶၼ်ထဝၷ်ၷ ပႃလိ ဢꩦ်ꩧၵထႃႇ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈထမ်ႇမႃႇၸရိယ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ
9။ ပီ 1351၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉ ပႃရႃꩡိၵꧣ်ꩦ ပႃလိ ဢꩦ်ꩧၵထႃႇ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈထမ်ႇမႃႇၸရိယ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ
10။ ပီ 1353၊ ဢွင်ႇပူၼ်ႉ ꩪမ်မသင်ၷၼီ ပႃလိ ဢꩦ်ꩧၵထႃႇ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈထမ်ႇမႃႇၸရိယ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေ လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး '''သႃသၼꩪꩡ ꩪမ်မႃၸရိယ''' ယဝ်ႉ။<ref>https://5939ee04-9b51-493b-982e-83b229991a62.filesusr.com/ugd/d10ff9_4f4325a79ba84ddda1629b925fd60d83.pdf</ref>
=== '''ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ တွၼ်ႈတႃႇၽႅၼ်ႇလိၼ်မိူင်း -''' ===
* ပီ 1354၊ လႆႈၸွႆႈသွၼ်လိၵ်ႈပၼ်ၵႃႈတီႈၼႂ်းတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈတယႅတ်ႉၵူင်း၊ မိင်ႇၵလႃႇတူင်ႇ
* ပီ 1355၊ ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ဝꧣ်ၼသိရီ (ၵျွင်းၶူဝ်ဢုင်ၶူဝ်ၶမ်း၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် သံꧠၵရꧣတူင်ႇဝဵင်း၊ ဢေႃးဝႃႇတႃႇၸရိယငဝ်ႈငုၼ်း<ref>ပပ်ႉမၢႆတွင်း၊ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး-ၼႃႈ 208၊ (ပီ2023)</ref>)၊ ၸဝ်ႈသြႃႇၵေႃသလ်လ (ၵျွင်းၼမ်ႉၸဵတ်းလိၼ်း၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈ သင်ႇၶၼႃႇယၵတူင်ႇဝဵင်း)၊ ၸဝ်ႈသြႃႇ သေႃꧤꧣ (ၵျွင်းၵမ်ႇပေႃးၸတႆးၽပွတ်း၊ ၽူႈမၢႆလူင် သင်ႇၶၼႃႇယၵတူင်ႇဝဵင်း)လႄႈ သြႃႇၸဝ်ႈသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်သင်ႇၶၵရꧣ လႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်သေ ပၢင်းဢဝ် ၸဝ်ႈၶူးသုမၼႃလင်ၵႃရ ႁႂ်ႈလႆႈမႃးႁဵတ်းၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ တီႈၼႂ်းတူင်ႇဝဵင်းၵျွၵ်းမႄးၼႆလႄႈ ထိုင်လိူၼ်ၸဵတ်းၼႂ်းပီၼၼ်ႉ လႆႈပၢင်းမႃးတီႈ ၵျွင်းၼမ်ႉၸဵတ်းလိၼ်းသေ ပိုၼ်ႇၽူၺ်ႇတိူၵ်ႈလိၵ်ႈသွၼ်ထမ်း သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးပရိယၢတ်ႈပၼ် ၸဝ်ႈသၢင်ႇသႃႇမၼေႇၶဝ်ယဝ်ႉ။
* ပီ 1357-1382၊ ပဵၼ်ႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် ၽူႈဢွၵ်ႇၶေႃႈထၢမ်ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပရိယတ်တိ လႄႈ ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈသုꩪမ်မႃၼိၵႃယ သႃသၼမူလ တူင်ႇဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး
* ပီ 1362-1366၊ လႆႈႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် ၽူႈဢွၵ်ႇၶေႃႈထမ် (ပုစ္ဆက) မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ၼႂ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပထမပျၢၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ (အစိုးရပါဠိပထမပြန် ပုစ္ဆက၊ ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်း)
* ပဵၼ်ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း၊ ၽူႈၸွႆႈၵၢၼ်လႄႈ ၽူႈပိၼ်ႇꧤႃႇသႃႇ ၼႂ်းငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး <ref>ပပ်ႉမၢႆတွင်း၊ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး-ၼႃႈ 252-4၊ (ပီ2023)</ref>
* လႆႈဢွၼ်ႁူဝ်ပိုတ်ႇႁွင်ႈၵၢၼ်ပိၼ်ႇပိတၵၢတ်ႈပပ်ႉပꩦိသမ်ႇꧤီၻႃမၷ်ၷ<ref>ပပ်ႉမၢႆတွင်း၊ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး-ၼႃႈ 326၊ (ပီ2023)</ref> ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵႂၢမ်းလွႆႈၽႆႇတႆး ဢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး ပၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းမႃးတီႈသင်ႇၶႃႇတူင်ႇဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ပိၼ်ႇယဝ်ႉၵႂႃႇ (100%)
* ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၸုမ်းတႅမ်ႈလၵ်းသုတ်ႇၽႃႇသႃႇပႃႇလိ တွၼ်ႈတႃႇလၵ်းသုတ်ႇမႂ်ႇ (တွၼ်ႈႁူဝ်တီး)
=== '''ထိုင်ယၢမ်းပႄႉမႃႇ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ -''' ===
* ပီ 1356၊ လႆႈႁပ်ႉၼႃႈၵၢၼ် ဝိၼႄးထူဝ်ႇ တူင်ႇဝဵင်း (မြို့နယ်ဝိနည်းဓိုရ်)
* ပီ 1367၊ ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၵေႃသလ်လ လႆႈၶဝ်ႈသူၼ်မၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈၶမ်းၵႂႃႇလႄႈ ၸဝ်ႈၶူးသုမၼႃလင်ၵႃရ လႆႈၶိုၼ်းသိုပ်ႇပုတ်ႈ ပူၵ်းပွင်ၼႃႈၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ ၵျွင်းၼမ်ႉၸဵတ်းလိၼ်း
* ပီ 1366-1377၊ လႆႈႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် သင်ႇၶၼႃႇယၵတူင်ႇဝဵင်း (မြို့နယ်သံဃနာယကအဖွဲ့ဝင်)
* ပီ 1378၊ လႆႈႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် သင်ႇၶၼႃႇယၵမိူင်းတႆး (ရှမ်းပြည်နယ်သံဃနာယကအဖွဲ့ဝင်)
* ပီ 1379-တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ်ႈ လႆႈႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် ၽူႈပွင်ၵၢၼ်သင်ႇၶႃႇၸၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်း (နိုင်ငံတော်ဗဟိုသံဃာ့ဝန်ဆောင်)
* တႄႇဢဝ်လႆႈမႃးႁွတ်ႈထိုင်ၼႂ်းတူင်ႇဝဵင်းၼၼ်ႉ လႆႈၸွႆႈၵၢၼ်ၸုမ်းသင်ႇၶၵရꧣ၊ ပဵၼ်ၽူႈပွင်ၵၢၼ်၊ ပဵၼ်ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ၊ ပဵၼ်ၼႃႇယၵ ႁၢပ်ႇမႃးၼႃႈၵၢၼ်တူင်းဝူင်းသင်ႇၶႃႇ ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်းယူႇယဝ်ႉ။
* ထိုင်ၶၢဝ်းသၢၼ်းၵျၢၼ်ႇၵူႈပီပီ လႆႈပိုတ်ႇပၢင်တြႃးဝိပသ်ႉသၼႃႇ (10) ဝၼ်းသေ ဢဝ်ထမ်ႇမတြႃးယူတ်းယႃပၼ် တပေးတပၢၼ်ႈလႄႈ တၵႃႇယေႃးၵီႇတင်းၼမ်တင်းလၢႆ။
* လႆႈဢွၼ်ႁူဝ်ႁဵတ်းပဵၼ်သိမ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်မႄႈသႃႇသၼႃႇ တႃႇၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇၸဝ်ႈရႁၢၼ်းၶဝ် လၢႆဢွင်ႈလၢႆတီႈ။
* မီးပၢင်ၵုမ်သင်ႇၶႃႇတီႈလႂ် မိူဝ်ႈလႂ်သေမဝ်ဝႃႈ ၵႂႃႇႁႂ်ႈႁွတ်ႈႁႂ်ႈထိုင်သေ ဢုပ်ႇဢူဝ်း ပၼ်ႁႅင်းၸႂ် ႁႂ်ႈသိုပ်ႇၶိုပ်ႈၼႃႈၵွႃႇလႆႈထႅင်ႈ။
* တၵႃႇပၢင်းႁေႃးတြႃး ဢမ်ႇဝႃႈၵၢင်ၼႂ် ၵၢင်ဝၼ်း ၵၢင်ၶမ်ႈ ၵျွႁႂ်ႈႁွတ်ႈသေ ႁေႃးပၼ်ထမ်းတြႃး ဢမ်ႇပၼ်ၶၢတ်ႇ။
* လႆႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်ၽိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထ ဢၼ်ႁဵတ်းတီႈၸေႈလၢၼ်ႉ၊ ထုင်ႉမၢဝ်း မိူဝ်ႈပီ 1357 ၼၼ်ႉသေ ပိုတ်ႇပၢင်သွၼ် ၽိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈ လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၵူႈပီပီ ဢမ်ႇပၼ်လု ဢမ်ႇပၼ်ႁၢမ်း (လိူဝ်သေမိူဝ်ႈမီးၵၢၼ်မိူင်းသုၵ်ႉယူင်ႈလႄႈ ဢမ်ႇသွၼ်လႆႈ။)
* ၵွင်းမူးလူင်ဢၼ်ၵိုၵ်းပိုၼ်းဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး တဵမ် 108 ပီ ႁဵတ်းလွင်ႈတၢင်းမၼ်းသေ လႆႈဢွၼ်ႁူဝ်ႁဵတ်းပဵၼ်ပွႆးသၢင်ႇလွင်း 108 ပႃး ၼႄႁၢင်ႈၽၢင်သၢင်ႇၽိင်ႈထုင်း လွင်ႈပွႆးသၢင်ႇလွင်းတႆး ၼႂ်းဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး မိူဝ်ႈ ပီ 2019၊ လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ 29 ဝၼ်း။ <ref>https://www.mdn.gov.mm/my/keaakmaimiun-rmriuraarngleaangpai-cnnykaasiukmiukcaa-kngp</ref>
ၸဝ်ႈသြႃႇ သုမၼႃလင်ၵႃရ တိုၵ်ႉယူႇသဝ်းတီႈ'''ဝိႁၢၼ်ႇၼမ်ႉၸဵတ်းလိၼ်း၊ သဵၼ်ႈတၢင်းၸဝ်ႈၸၢမ်ႇထုၼ်း၊ ပွၵ်ႉမၢႆသွင်၊ ဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး၊ မိူင်းတႆး(ပွတ်းႁွင်ႇ)'''သေ ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ၊ ၵၢၼ်ၽိင်ႈငႄႈၽိင်ႈထုင်း၊ ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၼႃႈၵၢၼ်ၵျွင်း၊ ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေး၊ လူလွမ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်ႈၽႃႇသႃႇ၊ ၸဵမ်ၵၢၼ်သင်ႇသွၼ်ဢွၼ်လီတၵႃႇ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ဢမ်ႇသူတ်ႈ ဢမ်ႇထွႆ ဢမ်ႇၶၢတ်ႇဢမ်ႇၶွင်ႈယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီ 1368-ၼၼ်ႉ လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၵုၼ်း [[မႁႃၷၼ်ထဝႃၸၵပꧣ်ꩨိတ#သြႃႇၸဝ်ႈ ဢၼ်လႆႈႁပ်ႉတၢင်းလူႇၸုမ်ႈၵုၼ်းၼႆႉ ၸွမ်းပီလႂ်ပီၼၼ်ႉ|မႁႃၷၼ်ထဝႃၸၵပꧣ်ꩨိတ]] တီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျၢၼ်ႇမႃႇယူႇယဝ်ႉ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
js1noj6fm5rkm8unkvzelegf4fm9str
တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ
0
58912
152438
2026-08-27T14:11:01Z
P Jurng Kham
5896
သၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈမႂ်ႇ
152438
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious biography
|background = #FFD068
|name = တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ
|image= တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ.jpg
|caption =
|native_name =
|alias =
|order = ပထမႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းသင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး
|founder = {{unbulleted list|}}
|dharma name =
|monastic_name =
|pen_name =
|other_names = ၸၢႆးၽူဝ်း
|parents = လုင်းလၢႆးႁိူင်း + ပႃႈၶမ်းမုင်ႉ
|birth_date = {{Birth date|1895|01|20}}
|birth_place =ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
|death_date =
|death_place =
|nationality = [[File:Flag of Shan State.svg|25px]] [[ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး|တႆး]]
|religion = [[သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ]]
|school = [[ထေရဝႃတ]]
|lineage =
|title =
|location = {{unbulleted list|ၵျွင်းလူင်ဢွင်ႇမင်ႇၵလႃႇၽူဝ်းတေႃႇ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ}}
|education =
|teacher =
|reincarnation of =
|predecessor =
|successor =
|students =
|spouse =
|children =
|website =
}}
===ၸႃႇတိ===
ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ပီၵိူတ်ႇ===
ၵေႃးၸႃႇ - 1257 (1895 AD)
===ပေႃႈမႄႈ===
လုင်းလၢႆးႁိူင်း + ပႃႈၶမ်းမုင်ႉ
===ပီႈဢၢႆႈ===
လုင်းပၺ်ႇၺႃႇ
===ၼွင်ႉယိင်း===
ပႃႈၼၢင်းဢိင်ႇ
===တီႈပဵၼ်သၢင်ႇ===
ၵျွင်းလူင် ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ===
ၸၢႆးၽူဝ်း
===ပေႃႈၶၢမ်ႇ+မႄႈၶၢမ်ႇ===
လုင်းၵျွင်းၵမ်ႇ+ပႃႈယွတ်ႈသႃႇ၊ ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ပေႃႈၸၢင်း+မႄႈၸၢင်း===
ၸဝ်ႈၾႃႉလူင် ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶႄႇ+ၸဝ်ႈၼၢင်းၶမ်းသႃႇ
===တီႈၶိုၼ်ႈၸၢင်း===
ၵျွင်းသူၺ်ႇတႃး
===တီႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈ===
#ၵျွင်းသူၺ်ႇတႃး၊ ၵျွင်းၽႃသၢင်း၊ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူး၊
#တိူၵ်ႈမူဝ်းထႃး၊ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊
#ၵမ်ႇပေႃးၸႃႉ၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ လႄႈ
#မိူဝ်းပျေႇ
===သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ===
*ၼမ်ႉၵတ်ႉၵႆႉႁေႃးတြႃး
*တႅမ်ႈပပ်ႉသိပ်းၽိုၼ်းၵိုၵ်းၵၼ်
*လၢတ်ႈၵႂၢမ်းဢေႇ
*ၵႆႉဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈ ပပ်ႉဢမ်ႇၽၢတ်ႇမိုဝ်းသေပွၵ်ႈ
*လူင်ႉလႅၼ်ႇၽၢႆႇတႅပ်းတတ်းတြႃး။
===ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ဢွၼ်လီ===
*ပဵၼ်ၵူၼ်းၵႆႉလူႇလိၵ်ႈ ၸင်ႇမီးႁိၵ်ႈၽုင်းဢူ
*ပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇလူလိၵ်ႈ ပဵၼ်ၼမိၵ်ႈၶိူဝ်းႁၢႆ
*လိၵ်ႈႁၢႆၵေႃႈ ၶိူဝ်းတၢႆ သၢႆၸႂ်ၶိူဝ်းပဵၼ်လိၵ်ႈ
*လဵၵ်ႉယႂ်ႇၵေႃႈ ၶိူဝ်းမႂ်ႇ သႂ်ႇၸႂ်ၵူႈယိင်းၸၢႆး
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |title=ပွႆးၶွပ်ႈၶူပ်ႇ (75) ပီၵွၼ်းသႅင်၊ လုင်းဢေႃႈၸေႇယ လႄႈ ၸၢတ်ႈသႅင်းတႆး |date=September 2015 |publisher=မူႇၸုမ်းပရိယတ်တိသၻ်ꩪမ်မပႃလ တူင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ |location=ဝဵင်းလိူဝ်ႇ |pages=2-3}}</ref>
}}
24cssd9bp3z6bkocvmau4btxu925yn5
152439
152438
2026-08-27T14:26:41Z
P Jurng Kham
5896
152439
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious biography
|background = #FFD068
|name = တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ
|image= တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ.jpg
|caption =
|native_name =
|alias =
|order = ပထမႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းသင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး
|founder = {{unbulleted list|}}
|dharma name =
|monastic_name =
|pen_name =
|other_names = ၸၢႆးၽူဝ်း
|parents = လုင်းလၢႆးႁိူင်း + ပႃႈၶမ်းမုင်ႉ
|birth_date = {{Birth date|1895|01|20}}
|birth_place =ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
|death_date =
|death_place =
|nationality = [[File:Flag of Shan State.svg|25px]] [[ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး|တႆး]]
|religion = [[သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ]]
|school = [[ထေရဝႃတ]]
|lineage =
|title =
|location = {{unbulleted list|ၵျွင်းလူင်ဢွင်ႇမင်ႇၵလႃႇၽူဝ်းတေႃႇ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ}}
|education =
|teacher =
|reincarnation of =
|predecessor =
|successor =
|students =
|spouse =
|children =
|website =
}}
===ၸႃႇတိ===
ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ပီၵိူတ်ႇ===
ၵေႃးၸႃႇ - 1257 (1895 AD)
===ပေႃႈမႄႈ===
လုင်းလၢႆးႁိူင်း + ပႃႈၶမ်းမုင်ႉ
===ပီႈဢၢႆႈ===
လုင်းပၺ်ႇၺႃႇ
===ၼွင်ႉယိင်း===
ပႃႈၼၢင်းဢိင်ႇ
===တီႈပဵၼ်သၢင်ႇ===
ၵျွင်းလူင် ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ===
ၸၢႆးၽူဝ်း
===ပေႃႈၶၢမ်ႇ+မႄႈၶၢမ်ႇ===
လုင်းၵျွင်းၵမ်ႇ+ပႃႈယွတ်ႈသႃႇ၊ ပွၵ်ႉၵုင်းၺွင်ႇ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ
===ပေႃႈၸၢင်း+မႄႈၸၢင်း===
ၸဝ်ႈၾႃႉလူင် ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶႄႇ+ၸဝ်ႈၼၢင်းၶမ်းသႃႇ
[[File:သြႃႇၸဝ်ႈလူင် ပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ 04.jpg|thumb|တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ၊ ၵျွင်းလူင်ဢွင်ႇမင်ႇၵလႃႇၽူဝ်းတေႃႇ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]
===တီႈၶိုၼ်ႈၸၢင်း===
ၵျွင်းသူၺ်ႇတႃး
===တီႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈ===
#ၵျွင်းသူၺ်ႇတႃး၊ ၵျွင်းၽႃသၢင်း၊ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူး၊
#တိူၵ်ႈမူဝ်းထႃး၊ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊
#ၵမ်ႇပေႃးၸႃႉ၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ လႄႈ
#မိူဝ်းပျေႇ
[[File:ပပ်ႉထမ်းၸဝ်ႈ2.jpg|thumb|ပပ်ႉထမ်းၸဝ်ႈ ဢၼ်ပႃးႁၢင်ႈ သြႃႇၸဝ်ႈလူင် ပꧣ်ꩨိတႃꧤိꩪꩡ၊ ၵျွင်းလူင်ဢွင်ႇမင်ႇၽူဝ်းတေႃႇ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]
===သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ===
*ၼမ်ႉၵတ်ႉၵႆႉႁေႃးတြႃး
*တႅမ်ႈပပ်ႉသိပ်းၽိုၼ်းၵိုၵ်းၵၼ်
*လၢတ်ႈၵႂၢမ်းဢေႇ
*ၵႆႉဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈ ပပ်ႉဢမ်ႇၽၢတ်ႇမိုဝ်းသေပွၵ်ႈ
*လူင်ႉလႅၼ်ႇၽၢႆႇတႅပ်းတတ်းတြႃး။
===ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ဢွၼ်လီ===
*ပဵၼ်ၵူၼ်းၵႆႉလူႇလိၵ်ႈ ၸင်ႇမီးႁိၵ်ႈၽုင်းဢူ
*ပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇလူလိၵ်ႈ ပဵၼ်ၼမိၵ်ႈၶိူဝ်းႁၢႆ
*လိၵ်ႈႁၢႆၵေႃႈ ၶိူဝ်းတၢႆ သၢႆၸႂ်ၶိူဝ်းပဵၼ်လိၵ်ႈ
*လဵၵ်ႉယႂ်ႇၵေႃႈ ၶိူဝ်းမႂ်ႇ သႂ်ႇၸႂ်ၵူႈယိင်းၸၢႆး
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |title=ပွႆးၶွပ်ႈၶူပ်ႇ (75) ပီၵွၼ်းသႅင်၊ လုင်းဢေႃႈၸေႇယ လႄႈ ၸၢတ်ႈသႅင်းတႆး |date=September 2015 |publisher=မူႇၸုမ်းပရိယတ်တိသၻ်ꩪမ်မပႃလ တူင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ |location=ဝဵင်းလိူဝ်ႇ |pages=2-3}}</ref>
}}
scojjhh2iy6qhnc34vzy5i507wu2po6
တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈသေႃꧤိတ
0
58913
152440
2026-08-27T15:23:13Z
P Jurng Kham
5896
သၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈမႂ်ႇ
152440
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious biography
|background = #FFD068
|name = ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် သေႃꧤိတ
|image= ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) 01.jpg
|caption = တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈသေႃꧤိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)
|native_name =
|alias =
|order =
|founder = {{unbulleted list|}}
|dharma name =
|monastic_name =
|pen_name =
|other_names = ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇဢေး (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇ
|parents = လုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ
|birth_date = {{Birth date and age|1938|09|02}}
|birth_place =ဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ တူင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ
|death_date =
|death_place =
|nationality = [[File:Flag of Shan State.svg|25px]] [[ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး|တႆး]]
|religion = [[သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ]]
|school = [[ထေရဝႃတ]]
|lineage =
|title =
|location = {{unbulleted list|ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ [[ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]}}
|education =
|teacher =
|reincarnation of =
|predecessor =
|successor =
|students =
|spouse =
|children =
|website =
}}
သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢႃႇယု(84)ပီ ဝႃႇၸဝ်ႈ(64)ဝႃႇ သင်ႇၶႃႇၼႂ်းထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈတင်းသဵင်ႈၼႆႉ လႆႈဝႃႈ သီႇလ သမႃႇထိ ပၺ်ၺႃႇ သိၵ်ႈၶႃႇဝႃႇယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၶႃႈယဝ်ႉ။ ၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈမႃးမိူဝ်ႈပီမိူင်း 1300 ၶု၊ လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈ ဝၼ်းသုၵ်း ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးဢတိၸႃႇတ ဢႃႇၸႃႇၼီႇလုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ ယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်းတီႈဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ပွၵ်ႉမွၵ်ႇသႅင်သႂ် (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၸိင်ႇပၢၼ်း (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၶႄႇ၊ မိူဝ်ႈတေမၼ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႆႉ တိုၵ်ႉမီးလင်ႁိူၼ်း(4/5) လင်ၵူၺ်းဝႃႈၼႆ။
ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ပေႃႈမႄႈတၢင်ႇဝႃႈ ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် ပႃႈမုၼ်ပူး ၵုင်းယူမ်း ဝၢၼ်ႈၸိင်း သမ်ႉၶိုၼ်းလၢႆႈတၢင်ႇပၼ်ဝႃႈ ၸၢႆးမွင်ႇဢေး၊ ယႂ်ႇမႃးတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ ႁွင်ႉဝႃႈၸၢႆးမွင်ႇ၊ ထိုင်မႃး ပီမိူင်း1314 ၶု၊ တႃႇတေမီးပိုၼ်ႉႁူႉတၢင်းႁၼ် ပေႃႈမႄႈ မႃးသိုပ်ႇဢၢပ်ႈပၼ်တီႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်းၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉထိင်းသေ ၽဝၵပ်ႉပီႇၵျွင်းၼိုင်ႈပီ၊ ထိုင်မႃးပီမိူင်း 1315 ၶု၊ ဢုတုဝသၼ်ႇတ ၼႂ်းဝႃႇၶၢဝ်းၽူၼ်လိူၼ်ပႅတ်ႇမူၼ်းၼၼ်ႉ သြႃႇၸဝ်ႈလူင်ဝတ်ႉၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ် ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ တၵႃႇၶိင်းၸၢင်းလူး+ၼၢႆးၸၢင်းမၢႆ ဝၢၼ်ႈၵုင်းယူမ်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း သွင်
ပူႇဢွၵ်ႇၽူဝ်မေး ႁဵတ်းပဵၼ်ပေႃႈၶၢမ်ႇမႄႈၶၢမ်ႇ ၵႂႃႇၽႅဝ်မႃးၼႂ်းပၢၼ်ၽဝၸဝ်ႈသၢင်ႇ တၢင်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ သၢင်ႇသေႃးၽိတ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ႁွင်ႉဝႃႈသၢင်ႇမွင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
ပီမိူင်း 1321 ၶု၊ ဢုတုၵိၼ်ႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလၶၢဝ်းမႆႈ မႅၼ်ႈၽွင်း ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း တီႇလၢင်းၽဵဝ်ႈႁႆႈ လႆႈမႃးလိူၼ်ႁူၵ်းမႂ်ႇ(13)ၶမ်ႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်း လူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ၊ တၵႃႇၶိင်းလွႆၵွင်းမူ+ၼၢႆးလွႆၵွင်းမူး ဝၢၼ်ႈၸၢမ်ၵႃး ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်တၵႃႇပတ်ႉၸေး သီႇပိူင် သီႇပႃး ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ရႁၢၼ်းမျၢတ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ(15)ၶမ်ႈ ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃꧤိတ (ႁွင်ႉ) ၸၢင်းသေႃးမွင်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ်သမ်ႉပေႃးတေလူင်ႉလႅင်း ပွင်ႇၵၢၼ်မၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ တဵၼ်းဢၢင်း သြႃႇၸဝ်ႈလူင်သမ်ႉ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းသိုပ်ၶၢဝ်းတၢင်းၵျွႃႉဢဝ်ဝႃႇတီႈၵျွင်း ၵွင်းႁၵ်ႉဝႃႇၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ပီမိူင်း1322ၶု၊ ဢုတုႁေႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလယၢမ်းၵတ်းၶၢဝ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႄႈ ၵူၼ်းထဝ်ႈပဵၼ်ဝတ်း ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေမီးမႃးထႅင်ႈ ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းႁတ်းႁၢၼ် ၶိုၼ်းသိုပ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်းၼႃႈၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၽႅဝ်ႁွတ်ႈၵႂႃႇတီႈဝဵင်းလူင် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းႁူင် ႁွင်ႉဝႃႈဝဵင်းပၢင်လူင် ငဝ်ႈၸိုင်ႈဢၼ်ပဵၼ်တီႈဢိင်ပိုင်ႈၽႃႇသႃႇ သႃႇသၼႃႇႁဝ်းၶႃႈဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ဢမ်ႇၵျုႇဢမ်ႇၵၢတ်ႈ ထိုင်ၵႂုႇမိူဝ်ႈလိူၼ်ၵမ်မႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်သၼ်ႇတ ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ် တၢင်းႁူႉ တၢင်းႁၼ်ပိုၼ်ႉၶၢမ်ႇၼႂ်းလေႃးၵုတ်ႉတြႃႇ လႆႈသွၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိၼၢႆး၊ သၻ်ႉၻႃႇ၊ သၢင်းၷျူဝ်ႇတေႇၵႂႃႇ လၢႆလၢႆၽႃႇသႃႇ လၢႆလၢႆဝိၶျူး သွၼ်ႁူႉမေႃမႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၺၢၼ်ႇၽၢႆ လႅတ်းသႅဝ်းလႄႈႁွတ်ႈမႃးၼႂ်းပီမိူင်း1324ၶု၊ သြႃႇသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ၼႂ်းဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈပၢင်လူင် ယုၵ်ႉယွင်ႈ ဢဝ် ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ(တိူၵ်ႈၵျၢပ်ႈ) မေႃသင်ႇသွၼ်လၢတ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်ၽႂ်ဢူးပၢတ်ႈဢူးလီႇ ဢမ်ႇဝႃႈၵပ်ႉပီႇၸဝ်ႈသၢင်ႇ ဢမ်ႇဝႃႈဢၢင်ႇၶႂၢင်ႇတႆးၵေႃႉတႆးသေႈ မေႃလၢတ်ႈ ယဵၼ်ႇငႄႈသူပ်းဝၢၼ်ၵိုင်ႇထိူၵ်ႈဝႃႈ ႁူဝ်ႈၼႃႈပွင်ၵၢၼ်ၽၢႆႇသႃႇသၼႃႇ မေႃယိပ်းၵမ်ၵႂႃႇၼိမ်သဝ်းတေႉတေႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ပီမိူင်း 1325 ၶု၊ တၢင်းယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် တွၼ်ႈတႃႇပၢၵ်ႈပႅတ်ႈတႃတၼ် ဢၼ်ၶႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵၼ်း ႁူႉႁၼ်ထႅင်ႈ တီႈလႅင်းမီးႁႅင်းတူဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးႁႅင်းၸႂ် တႃႇလုမ်းလႃးသြႃႇသမႃးၸဝ်ႈၵျေးၸူး တၢင်းၼွင်ႈတၢင်းလင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်လႂ်ယဝ်ႉလႄႈ ၶိုၼ်းလႆႈပွၵ်ႈဝၢႆႇပိၼ်ႇၽၢႆႇႁူၼ်လင် ၶိုၼ်းမိူင်း ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ မႃးလုမ်းလႃးတူၺ်းထိုင် ႁၢၼ်ႉတေႃႇၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် ပီမိူင်း1360 ၶု၊ သြႃႇသမႃး ၸဝ်ႈၵျေးၸူးၵေႃႈ လႆႈလွ ၼ်ႇလုၶဝ်ႈၸၢမ်ႇသူၼ်မၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈၶမ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်းၼႂ်းပီၼႆႉ ၶိုၼ်းလႆႈသိုပ်ႇႁပ်ႉပုတ်ႈတိၼ်တၢင်မိုဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်း ဢူးသေႃးၽိတ ဢမ်ႇၼၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇၶိုင်သၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်သမ်ႉပေႃးဢွင်ႇၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူင်းႁဵၼ်းပၵ၊ ၵျွင်းလူင်သၢမ်ၸၼ်ႉ၊ သိမ်ႇ၊ ႁူဝ်ႉဢုတ်ႇတေႇၵႂႃႇ ၼႃႈၵၢၼ်ၽႃႇသႃႇသႃႇသၼႃႇ လၢႆဢၼ်လၢႆလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတႂ်ႈတိၼ်တႂ်ႈမိုဝ်း ပၢၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇဢူးသေႃးၽိတ ႁဝ်းၼႆႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်တေႇတင်ႈသႃႇသၼိၵ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်လႆႈထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇ ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးၽိတႁဝ်း ဢမ်ႇထီႇဢမ်ႇၼဵဝ် ဢမ်ႇဢဝ်တူဝ်လဵဝ်ၸႂ်လဵဝ်ဢွၵ်ႇလွတ်ႈ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ မုၵ်ႇၸုမ်းလုမ်းလၢင်းယႂ်ႇၼမ် ၸမ်တူဝ်ၸမ်ၸႂ် သတ်ႉထႃႇၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ် ဢမ်ႇလိူၵ်ႈ ၵၢၼ်ႇလႂ် ၵျွင်းလႂ်ယၢပ်ႇၼႃႇႁိူဝ်ႉၼႃႇ ၶၢၼ်ၸႂ်ၼႃႇ ဢမ်ႇတွၼ်ႉဝူၼ်ႉလၢႆးသၢၵ်ႈသႃႇသုၼ်ႇတူဝ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉၵူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉလွင်ႈသုၵ်ႉ တိုၼ်းလုၵ်ႉတူင်ႉတိုၼ်ႇ ဢွၼ်ဢဝ်ၵူၼ်းႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်ႁဵင်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢွၼ်ယၢင်ႈဢွၼ်ပႆႁၢၼ်ႉတေႃႇၸင်ႇၼႆႉယၢမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း ပဵၼ်တွၵ်ႇတိူဝ်ႇၺႃႇၼေႃ ၽႃႇသ (ဢၷ်ၷမႁႃႇသၻ်ထမ်ႇမၹေႃးတိၵထၸ) ၵျွင်းၵၢင် ၼမ်ႉလၼ်ႈႁဝ်းၼႆ ၸိူဝ်းၸမ်ဢိၵ်ႇတၢင်းၵႆ တိုၼ်းႁူႉ ၵၼ်ယူႇ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ဢၼ်ထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇသြႃႇၸဝ်ႈဢူးသေႃးၽိတႁဝ်းမႃး လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေး ၼႂ်းၵၢၼ်ႇၼႂ်းၵျွင်း ႁူမ်ႈပွင်းတၵႃႇၶိုၼ်ႈၵျွင်းတင်းသဵင်ႈ ပတ်းၵဵင်ႈဢမ်ႇၵျၢၼ်ႇ ဢၼ်မီးၺၢၼ်ႇယႂ်ႇ ၵႂၢင်ႈၶိုင်သၢင်ပူၵ်းပွင်ယိူင်းဢၢၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးထိုင်ထွင်ပိုၼ်ႉတီႈပိုတ်ႇၵီႈ ၵၢၵ်ႇသေႃးပၼ်ႁႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၸဵမ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇလုၵ်ႈႁဵၼ်း ဢဝ်တဵၼ်းၾႆးပၺ်ႇၺႃႇတိုၵ်းပႅတ်ႈ ၽယႃႇငိုပ်းတၼ် ပၼ်တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်တၵႃႇၽူႈၸၢႆးၵႆႉၶူးၼေႃႇ ဢၼ်ဢဝ်ၶမ်းသေႁေႃႇ (လူႇပျၢၼ်ႇတေႃႇ) ၶူးၼေႃႇၶမ်း လႄႈ ပီႈၸၢႆးပႃႉထုၼ်း ဢၼ်တိုၵ်ႉသိုပ်ႇတႅမ်ႈမေႃႇၵုၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ပဵၼ်ၽူႈၸၢႆးမေႃဢုပ်ႇမေႃလၢတ်ႈ ၵိူတ်ႇၺႃးၼၢၵ်ႈၶၢတ်ႈ(ႁႃႇသ) တိုၵ်ႉမႅၼ်ႈၽွင်းၶဵင်ႇတႃႉၵၢၼ်သုၼ်ႇတူဝ် လႄႈ ၵူၼ်းၼမ်တေႇၵႂႃႇ ဢၼ်ဢမ်ႇလႆႈလၢတ်ႈတူၵ်ႇၸိုဝ်ႈတူၵ်ႇသဵင်သေ ပူၼ်ႉၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးထႅင်ႈတၢင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈလဵဝ် သြႃႇၸဝ်ႈလူင် ဢူးသေႃးၽိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)ႁဝ်းၶႃႈၼႆၵေႃႈ ယူႇလီသုင်းဝၢၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် ၵၼ်ႇထထူရ၊ဝိပသ် သၼႃႇထူႇရဝူၼ်ႉၶွပ်ႈ ဢၼိတ်ႉၸ တုၵ်ႉၶ ဢၼတ်တ လၵ်ႉၶၼႃႇသၢမ်ပႃး ပူဝ်ႉသမဵတ်ႉတႃႇတြႃးပၼ် လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇ တမ်ႈတီႈဝိႁႃရၵျွင်းလူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ တူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းၼႆႉၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်းသူးပၼ် ႁႂ်သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈ ဢႃႇယုယၢဝ်းယိုၼ်းဝၼ်းၶိုၼ်း ႁႂ်ႈႁဝ်းၶႃႈလုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇတင်းသဵင်ႈ လႆႈပိုင်ႈ ႁူမ်ႈပိုင်ႈၽူၺ်း ၵႂႃႇလုၵ်ႈၼွင်ႉတင်းသဵင်ႈလႄႈသြႃႇ ႁႂ်ႈလွတ်ႈၽေးၽယႃႇၵၼ်ၵူႈၵေႃႉသေၵမ်းလူၺ်ႈ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |title=ပပ်ႉမၢႆတွင်း ယႂ်းႁိုၼ်း မၢႆတွင်း ၵေႃႇတင်ႈႁုၼ်ႇႁၢင်ႈမႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိၽြႃးလူင် ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ထူၼ်ႈတဵမ် 100 ပီ။|date=2023 |publisher=ၸုမ်းၵေႃပဵၼ်ပပ်ႉလိၵ်ႈ |pages=79}}</ref>
}}
1hm9uu55iyeryy4xu9venxe7pqgqpph
152441
152440
2026-08-27T15:25:18Z
P Jurng Kham
5896
152441
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious biography
|background = #FFD068
|name = ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် သေႃꧤိတ
|image= ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) 01.jpg
|caption = တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈသေႃꧤိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)
|native_name =
|alias =
|order =
|founder = {{unbulleted list|}}
|dharma name =
|monastic_name =
|pen_name =
|other_names = ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇဢေး (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇ
|parents = လုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ
|birth_date = {{Birth date and age|1938|09|02}}
|birth_place =ဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ တူင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ
|death_date =
|death_place =
|nationality = [[File:Flag of Shan State.svg|25px]] [[ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး|တႆး]]
|religion = [[သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ]]
|school = [[ထေရဝႃတ]]
|lineage =
|title =
|location = {{unbulleted list|ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ [[ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]}}
|education =
|teacher =
|reincarnation of =
|predecessor =
|successor =
|students =
|spouse =
|children =
|website =
}}
သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢႃႇယု(84)ပီ ဝႃႇၸဝ်ႈ(64)ဝႃႇ သင်ႇၶႃႇၼႂ်းထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈတင်းသဵင်ႈၼႆႉ လႆႈဝႃႈ သီႇလ သမႃႇထိ ပၺ်ၺႃႇ သိၵ်ႈၶႃႇဝႃႇယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၶႃႈယဝ်ႉ။ ၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈမႃးမိူဝ်ႈပီမိူင်း 1300 ၶု၊ လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈ ဝၼ်းသုၵ်း ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးဢတိၸႃႇတ ဢႃႇၸႃႇၼီႇလုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ ယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်းတီႈဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ပွၵ်ႉမွၵ်ႇသႅင်သႂ် (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၸိင်ႇပၢၼ်း (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၶႄႇ၊ မိူဝ်ႈတေမၼ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႆႉ တိုၵ်ႉမီးလင်ႁိူၼ်း(4/5) လင်ၵူၺ်းဝႃႈၼႆ။
ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ပေႃႈမႄႈတၢင်ႇဝႃႈ ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် ပႃႈမုၼ်ပူး ၵုင်းယူမ်း ဝၢၼ်ႈၸိင်း သမ်ႉၶိုၼ်းလၢႆႈတၢင်ႇပၼ်ဝႃႈ ၸၢႆးမွင်ႇဢေး၊ ယႂ်ႇမႃးတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ ႁွင်ႉဝႃႈၸၢႆးမွင်ႇ၊ ထိုင်မႃး ပီမိူင်း1314 ၶု၊ တႃႇတေမီးပိုၼ်ႉႁူႉတၢင်းႁၼ် ပေႃႈမႄႈ မႃးသိုပ်ႇဢၢပ်ႈပၼ်တီႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်းၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉထိင်းသေ ၽဝၵပ်ႉပီႇၵျွင်းၼိုင်ႈပီ၊ ထိုင်မႃးပီမိူင်း 1315 ၶု၊ ဢုတုဝသၼ်ႇတ ၼႂ်းဝႃႇၶၢဝ်းၽူၼ်လိူၼ်ပႅတ်ႇမူၼ်းၼၼ်ႉ သြႃႇၸဝ်ႈလူင်ဝတ်ႉၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ် ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ တၵႃႇၶိင်းၸၢင်းလူး+ၼၢႆးၸၢင်းမၢႆ ဝၢၼ်ႈၵုင်းယူမ်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း သွင်
ပူႇဢွၵ်ႇၽူဝ်မေး ႁဵတ်းပဵၼ်ပေႃႈၶၢမ်ႇမႄႈၶၢမ်ႇ ၵႂႃႇၽႅဝ်မႃးၼႂ်းပၢၼ်ၽဝၸဝ်ႈသၢင်ႇ တၢင်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ သၢင်ႇသေႃးၽိတ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ႁွင်ႉဝႃႈသၢင်ႇမွင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
ပီမိူင်း 1321 ၶု၊ ဢုတုၵိၼ်ႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလၶၢဝ်းမႆႈ မႅၼ်ႈၽွင်း ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း တီႇလၢင်းၽဵဝ်ႈႁႆႈ လႆႈမႃးလိူၼ်ႁူၵ်းမႂ်ႇ(13)ၶမ်ႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်း လူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ၊ တၵႃႇၶိင်းလွႆၵွင်းမူ+ၼၢႆးလွႆၵွင်းမူး ဝၢၼ်ႈၸၢမ်ၵႃး ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်တၵႃႇပတ်ႉၸေး သီႇပိူင် သီႇပႃး ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ရႁၢၼ်းမျၢတ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ(15)ၶမ်ႈ ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃꧤိတ (ႁွင်ႉ) ၸၢင်းသေႃးမွင်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ်သမ်ႉပေႃးတေလူင်ႉလႅင်း ပွင်ႇၵၢၼ်မၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ တဵၼ်းဢၢင်း သြႃႇၸဝ်ႈလူင်သမ်ႉ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းသိုပ်ၶၢဝ်းတၢင်းၵျွႃႉဢဝ်ဝႃႇတီႈၵျွင်း ၵွင်းႁၵ်ႉဝႃႇၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ပီမိူင်း1322ၶု၊ ဢုတုႁေႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလယၢမ်းၵတ်းၶၢဝ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႄႈ ၵူၼ်းထဝ်ႈပဵၼ်ဝတ်း ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေမီးမႃးထႅင်ႈ ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းႁတ်းႁၢၼ် ၶိုၼ်းသိုပ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်းၼႃႈၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၽႅဝ်ႁွတ်ႈၵႂႃႇတီႈဝဵင်းလူင် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းႁူင် ႁွင်ႉဝႃႈဝဵင်းပၢင်လူင် ငဝ်ႈၸိုင်ႈဢၼ်ပဵၼ်တီႈဢိင်ပိုင်ႈၽႃႇသႃႇ သႃႇသၼႃႇႁဝ်းၶႃႈဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ဢမ်ႇၵျုႇဢမ်ႇၵၢတ်ႈ ထိုင်ၵႂုႇမိူဝ်ႈလိူၼ်ၵမ်မႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်သၼ်ႇတ ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ် တၢင်းႁူႉ တၢင်းႁၼ်ပိုၼ်ႉၶၢမ်ႇၼႂ်းလေႃးၵုတ်ႉတြႃႇ လႆႈသွၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိၼၢႆး၊ သၻ်ႉၻႃႇ၊ သၢင်းၷျူဝ်ႇတေႇၵႂႃႇ လၢႆလၢႆၽႃႇသႃႇ လၢႆလၢႆဝိၶျူး သွၼ်ႁူႉမေႃမႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၺၢၼ်ႇၽၢႆ လႅတ်းသႅဝ်းလႄႈႁွတ်ႈမႃးၼႂ်းပီမိူင်း1324ၶု၊ သြႃႇသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ၼႂ်းဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈပၢင်လူင် ယုၵ်ႉယွင်ႈ ဢဝ် ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ(တိူၵ်ႈၵျၢပ်ႈ) မေႃသင်ႇသွၼ်လၢတ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်ၽႂ်ဢူးပၢတ်ႈဢူးလီႇ ဢမ်ႇဝႃႈၵပ်ႉပီႇၸဝ်ႈသၢင်ႇ ဢမ်ႇဝႃႈဢၢင်ႇၶႂၢင်ႇတႆးၵေႃႉတႆးသေႈ မေႃလၢတ်ႈ ယဵၼ်ႇငႄႈသူပ်းဝၢၼ်ၵိုင်ႇထိူၵ်ႈဝႃႈ ႁူဝ်ႈၼႃႈပွင်ၵၢၼ်ၽၢႆႇသႃႇသၼႃႇ မေႃယိပ်းၵမ်ၵႂႃႇၼိမ်သဝ်းတေႉတေႉ ၼႆယဝ်ႉ။
[[File:ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) 03.jpg|thumb|ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]
ပီမိူင်း 1325 ၶု၊ တၢင်းယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် တွၼ်ႈတႃႇပၢၵ်ႈပႅတ်ႈတႃတၼ် ဢၼ်ၶႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵၼ်း ႁူႉႁၼ်ထႅင်ႈ တီႈလႅင်းမီးႁႅင်းတူဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးႁႅင်းၸႂ် တႃႇလုမ်းလႃးသြႃႇသမႃးၸဝ်ႈၵျေးၸူး တၢင်းၼွင်ႈတၢင်းလင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်လႂ်ယဝ်ႉလႄႈ ၶိုၼ်းလႆႈပွၵ်ႈဝၢႆႇပိၼ်ႇၽၢႆႇႁူၼ်လင် ၶိုၼ်းမိူင်း ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ မႃးလုမ်းလႃးတူၺ်းထိုင် ႁၢၼ်ႉတေႃႇၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် ပီမိူင်း1360 ၶု၊ သြႃႇသမႃး ၸဝ်ႈၵျေးၸူးၵေႃႈ လႆႈလွ ၼ်ႇလုၶဝ်ႈၸၢမ်ႇသူၼ်မၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈၶမ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်းၼႂ်းပီၼႆႉ ၶိုၼ်းလႆႈသိုပ်ႇႁပ်ႉပုတ်ႈတိၼ်တၢင်မိုဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်း ဢူးသေႃးၽိတ ဢမ်ႇၼၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇၶိုင်သၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်သမ်ႉပေႃးဢွင်ႇၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူင်းႁဵၼ်းပၵ၊ ၵျွင်းလူင်သၢမ်ၸၼ်ႉ၊ သိမ်ႇ၊ ႁူဝ်ႉဢုတ်ႇတေႇၵႂႃႇ ၼႃႈၵၢၼ်ၽႃႇသႃႇသႃႇသၼႃႇ လၢႆဢၼ်လၢႆလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတႂ်ႈတိၼ်တႂ်ႈမိုဝ်း ပၢၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇဢူးသေႃးၽိတ ႁဝ်းၼႆႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်တေႇတင်ႈသႃႇသၼိၵ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်လႆႈထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇ ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးၽိတႁဝ်း ဢမ်ႇထီႇဢမ်ႇၼဵဝ် ဢမ်ႇဢဝ်တူဝ်လဵဝ်ၸႂ်လဵဝ်ဢွၵ်ႇလွတ်ႈ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ မုၵ်ႇၸုမ်းလုမ်းလၢင်းယႂ်ႇၼမ် ၸမ်တူဝ်ၸမ်ၸႂ် သတ်ႉထႃႇၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ် ဢမ်ႇလိူၵ်ႈ ၵၢၼ်ႇလႂ် ၵျွင်းလႂ်ယၢပ်ႇၼႃႇႁိူဝ်ႉၼႃႇ ၶၢၼ်ၸႂ်ၼႃႇ ဢမ်ႇတွၼ်ႉဝူၼ်ႉလၢႆးသၢၵ်ႈသႃႇသုၼ်ႇတူဝ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉၵူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉလွင်ႈသုၵ်ႉ တိုၼ်းလုၵ်ႉတူင်ႉတိုၼ်ႇ ဢွၼ်ဢဝ်ၵူၼ်းႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်ႁဵင်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢွၼ်ယၢင်ႈဢွၼ်ပႆႁၢၼ်ႉတေႃႇၸင်ႇၼႆႉယၢမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း ပဵၼ်တွၵ်ႇတိူဝ်ႇၺႃႇၼေႃ ၽႃႇသ (ဢၷ်ၷမႁႃႇသၻ်ထမ်ႇမၹေႃးတိၵထၸ) ၵျွင်းၵၢင် ၼမ်ႉလၼ်ႈႁဝ်းၼႆ ၸိူဝ်းၸမ်ဢိၵ်ႇတၢင်းၵႆ တိုၼ်းႁူႉ ၵၼ်ယူႇ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ဢၼ်ထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇသြႃႇၸဝ်ႈဢူးသေႃးၽိတႁဝ်းမႃး လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေး ၼႂ်းၵၢၼ်ႇၼႂ်းၵျွင်း ႁူမ်ႈပွင်းတၵႃႇၶိုၼ်ႈၵျွင်းတင်းသဵင်ႈ ပတ်းၵဵင်ႈဢမ်ႇၵျၢၼ်ႇ ဢၼ်မီးၺၢၼ်ႇယႂ်ႇ ၵႂၢင်ႈၶိုင်သၢင်ပူၵ်းပွင်ယိူင်းဢၢၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးထိုင်ထွင်ပိုၼ်ႉတီႈပိုတ်ႇၵီႈ ၵၢၵ်ႇသေႃးပၼ်ႁႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၸဵမ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇလုၵ်ႈႁဵၼ်း ဢဝ်တဵၼ်းၾႆးပၺ်ႇၺႃႇတိုၵ်းပႅတ်ႈ ၽယႃႇငိုပ်းတၼ် ပၼ်တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်တၵႃႇၽူႈၸၢႆးၵႆႉၶူးၼေႃႇ ဢၼ်ဢဝ်ၶမ်းသေႁေႃႇ (လူႇပျၢၼ်ႇတေႃႇ) ၶူးၼေႃႇၶမ်း လႄႈ ပီႈၸၢႆးပႃႉထုၼ်း ဢၼ်တိုၵ်ႉသိုပ်ႇတႅမ်ႈမေႃႇၵုၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ပဵၼ်ၽူႈၸၢႆးမေႃဢုပ်ႇမေႃလၢတ်ႈ ၵိူတ်ႇၺႃးၼၢၵ်ႈၶၢတ်ႈ(ႁႃႇသ) တိုၵ်ႉမႅၼ်ႈၽွင်းၶဵင်ႇတႃႉၵၢၼ်သုၼ်ႇတူဝ် လႄႈ ၵူၼ်းၼမ်တေႇၵႂႃႇ ဢၼ်ဢမ်ႇလႆႈလၢတ်ႈတူၵ်ႇၸိုဝ်ႈတူၵ်ႇသဵင်သေ ပူၼ်ႉၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးထႅင်ႈတၢင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈလဵဝ် သြႃႇၸဝ်ႈလူင် ဢူးသေႃးၽိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)ႁဝ်းၶႃႈၼႆၵေႃႈ ယူႇလီသုင်းဝၢၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် ၵၼ်ႇထထူရ၊ဝိပသ် သၼႃႇထူႇရဝူၼ်ႉၶွပ်ႈ ဢၼိတ်ႉၸ တုၵ်ႉၶ ဢၼတ်တ လၵ်ႉၶၼႃႇသၢမ်ပႃး ပူဝ်ႉသမဵတ်ႉတႃႇတြႃးပၼ် လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇ တမ်ႈတီႈဝိႁႃရၵျွင်းလူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ တူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းၼႆႉၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်းသူးပၼ် ႁႂ်သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈ ဢႃႇယုယၢဝ်းယိုၼ်းဝၼ်းၶိုၼ်း ႁႂ်ႈႁဝ်းၶႃႈလုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇတင်းသဵင်ႈ လႆႈပိုင်ႈ ႁူမ်ႈပိုင်ႈၽူၺ်း ၵႂႃႇလုၵ်ႈၼွင်ႉတင်းသဵင်ႈလႄႈသြႃႇ ႁႂ်ႈလွတ်ႈၽေးၽယႃႇၵၼ်ၵူႈၵေႃႉသေၵမ်းလူၺ်ႈ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |title=ပပ်ႉမၢႆတွင်း ယႂ်းႁိုၼ်း မၢႆတွင်း ၵေႃႇတင်ႈႁုၼ်ႇႁၢင်ႈမႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိၽြႃးလူင် ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ထူၼ်ႈတဵမ် 100 ပီ။|date=2023 |publisher=ၸုမ်းၵေႃပဵၼ်ပပ်ႉလိၵ်ႈ |pages=79}}</ref>
}}
shy32o8h5ohkkp8hprclnt291n9z7g0
152444
152441
2026-08-28T03:59:47Z
P Jurng Kham
5896
152444
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious biography
|background = #FFD068
|name = ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် သေႃꧤိတ
|image= ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) 01.jpg
|caption = တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈသေႃꧤိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)
|native_name =
|alias =
|order =
|founder = {{unbulleted list|}}
|dharma name =
|monastic_name =
|pen_name =
|other_names = ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇဢေး (ႁွင်ႉ) ၸၢႆးမွင်ႇ
|parents = လုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ
|birth_date = {{Birth date and age|1938|09|02}}
|birth_place =ဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ တူင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ
|death_date =
|death_place =
|nationality = [[File:Flag of Shan State.svg|25px]] [[ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး|တႆး]]
|religion = [[သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ]]
|school = [[ထေရဝႃတ]]
|lineage =
|title =
|location = {{unbulleted list|ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ [[ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]}}
|education =
|teacher =
|reincarnation of =
|predecessor =
|successor =
|students =
|spouse =
|children =
|website =
}}
သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢႃႇယု(84)ပီ ဝႃႇၸဝ်ႈ(64)ဝႃႇ သင်ႇၶႃႇၼႂ်းထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈတင်းသဵင်ႈၼႆႉ လႆႈဝႃႈ သီႇလ သမႃႇထိ ပၺ်ၺႃႇ သိၵ်ႈၶႃႇဝႃႇယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၶႃႈယဝ်ႉ။
==ၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈ==
မိူဝ်ႈပီမိူင်း (ပီၵေႃးၸႃႇ) 1300 ၶု၊ လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈ ဝၼ်းသုၵ်း
==ပေႃႈမႄႈ==
ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးဢတိၸႃႇတ ဢႃႇၸႃႇၼီႇလုင်းၶႃႈၼၢၼ်+ၼၢႆးသႃႇ ယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်းတီႈဝၢၼ်ႈသႃႇလိုဝ်းႁူင် ဢၼ်ႁွင်ႉမိူင်းလူင် ဝဵင်းၶမ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ပွၵ်ႉမွၵ်ႇသႅင်သႂ် (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၸိင်ႇပၢၼ်း (ဢမ်ႇၼၼ်) ပွၵ်ႉၶႄႇ၊ မိူဝ်ႈတေမၼ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႆႉ တိုၵ်ႉမီးလင်ႁိူၼ်း(4/5) လင်ၵူၺ်းဝႃႈၼႆ။
==ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ လႄႈ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇ==
ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ပေႃႈမႄႈတၢင်ႇဝႃႈ ၸၢႆးသႅင်ၶဵဝ်၊ ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် ပႃႈမုၼ်ပူး ၵုင်းယူမ်း ဝၢၼ်ႈၸိင်း သမ်ႉၶိုၼ်းလၢႆႈတၢင်ႇပၼ်ဝႃႈ ၸၢႆးမွင်ႇဢေး၊ ယႂ်ႇမႃးတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ ႁွင်ႉဝႃႈၸၢႆးမွင်ႇ၊ ထိုင်မႃး ပီမိူင်း1314 ၶု၊ တႃႇတေမီးပိုၼ်ႉႁူႉတၢင်းႁၼ် ပေႃႈမႄႈ မႃးသိုပ်ႇဢၢပ်ႈပၼ်တီႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်းၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉထိင်းသေ ၽဝၵပ်ႉပီႇၵျွင်းၼိုင်ႈပီ၊ ထိုင်မႃးပီမိူင်း 1315 ၶု၊ ဢုတုဝသၼ်ႇတ ၼႂ်းဝႃႇၶၢဝ်းၽူၼ်လိူၼ်ပႅတ်ႇမူၼ်းၼၼ်ႉ သြႃႇၸဝ်ႈလူင်ဝတ်ႉၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ် ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ တၵႃႇၶိင်းၸၢင်းလူး+ၼၢႆးၸၢင်းမၢႆ ဝၢၼ်ႈၵုင်းယူမ်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း သွင်
ပူႇဢွၵ်ႇၽူဝ်မေး ႁဵတ်းပဵၼ်ပေႃႈၶၢမ်ႇမႄႈၶၢမ်ႇ ၵႂႃႇၽႅဝ်မႃးၼႂ်းပၢၼ်ၽဝၸဝ်ႈသၢင်ႇ တၢင်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ သၢင်ႇသေႃးၽိတ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ႁွင်ႉဝႃႈသၢင်ႇမွင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
==ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸၢင်း==
ပီမိူင်း 1321 ၶု၊ ဢုတုၵိၼ်ႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလၶၢဝ်းမႆႈ မႅၼ်ႈၽွင်း ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း တီႇလၢင်းၽဵဝ်ႈႁႆႈ လႆႈမႃးလိူၼ်ႁူၵ်းမႂ်ႇ(13)ၶမ်ႈ သြႃႇၸဝ်ႈၵျွင်း လူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ဢူးပတ်ႉၸေႇသေ၊ တၵႃႇၶိင်းလွႆၵွင်းမူ+ၼၢႆးလွႆၵွင်းမူး ဝၢၼ်ႈၸၢမ်ၵႃး ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း ႁဵတ်းပဵၼ်တၵႃႇပတ်ႉၸေး သီႇပိူင်သီႇပႃး ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ရႁၢၼ်းမျၢတ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ(15)ၶမ်ႈ ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃꧤိတ (ႁွင်ႉ) ၸၢင်းသေႃးမွင်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ်သမ်ႉပေႃးတေလူင်ႉလႅင်း ပွင်ႇၵၢၼ်မၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ တဵၼ်းဢၢင်း သြႃႇၸဝ်ႈလူင်သမ်ႉ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းသိုပ်ၶၢဝ်းတၢင်းၵျွႃႉဢဝ်ဝႃႇတီႈၵျွင်း ၵွင်းႁၵ်ႉဝႃႇၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
==ၶၢဝ်းတၢင်းသွၼ်ပၺ်ႇၺႃႇ==
ပီမိူင်း1322ၶု၊ ဢုတုႁေႇမၼ်ႇတ ၵႃႇလယၢမ်းၵတ်းၶၢဝ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႄႈ ၵူၼ်းထဝ်ႈပဵၼ်ဝတ်း ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေမီးမႃးထႅင်ႈ ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းႁတ်းႁၢၼ် ၶိုၼ်းသိုပ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်းၼႃႈၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၽႅဝ်ႁွတ်ႈၵႂႃႇတီႈဝဵင်းလူင် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းႁူင် ႁွင်ႉဝႃႈဝဵင်းပၢင်လူင် ငဝ်ႈၸိုင်ႈဢၼ်ပဵၼ်တီႈဢိင်ပိုင်ႈၽႃႇသႃႇ သႃႇသၼႃႇႁဝ်းၶႃႈဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ဢမ်ႇၵျုႇဢမ်ႇၵၢတ်ႈ ထိုင်ၵႂုႇမိူဝ်ႈလိူၼ်ၵမ်မႂ်ႇ(11)ၶမ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်သၼ်ႇတ ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ် တၢင်းႁူႉ တၢင်းႁၼ်ပိုၼ်ႉၶၢမ်ႇၼႂ်းလေႃးၵုတ်ႉတြႃႇ လႆႈသွၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိၼၢႆး၊ သၻ်ႉၻႃႇ၊ သၢင်းၷျူဝ်ႇတေႇၵႂႃႇ လၢႆလၢႆၽႃႇသႃႇ လၢႆလၢႆဝိၶျူး သွၼ်ႁူႉမေႃမႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၺၢၼ်ႇၽၢႆ လႅတ်းသႅဝ်းလႄႈႁွတ်ႈမႃးၼႂ်းပီမိူင်း1324ၶု၊ သြႃႇသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ၼႂ်းဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈပၢင်လူင် ယုၵ်ႉယွင်ႈ ဢဝ် ၸဝ်ႈၸၢင်းသေႃးၽိတႁဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ(တိူၵ်ႈၵျၢပ်ႈ) မေႃသင်ႇသွၼ်လၢတ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်ၽႂ်ဢူးပၢတ်ႈဢူးလီႇ ဢမ်ႇဝႃႈၵပ်ႉပီႇၸဝ်ႈသၢင်ႇ ဢမ်ႇဝႃႈဢၢင်ႇၶႂၢင်ႇတႆးၵေႃႉတႆးသေႈ မေႃလၢတ်ႈ ယဵၼ်ႇငႄႈသူပ်းဝၢၼ်ၵိုင်ႇထိူၵ်ႈဝႃႈ ႁူဝ်ႈၼႃႈပွင်ၵၢၼ်ၽၢႆႇသႃႇသၼႃႇ မေႃယိပ်းၵမ်ၵႂႃႇၼိမ်သဝ်းတေႉတေႉ ၼႆယဝ်ႉ။
==ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈၼင်ႈၵျွင်း==
[[File:ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) 03.jpg|thumb|ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵျွင်းဝၢၼ်ႈၸိင်း (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ) ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ]]
ပီမိူင်း 1325 ၶု၊ တၢင်းယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈႁၼ် တွၼ်ႈတႃႇပၢၵ်ႈပႅတ်ႈတႃတၼ် ဢၼ်ၶႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵၼ်း ႁူႉႁၼ်ထႅင်ႈ တီႈလႅင်းမီးႁႅင်းတူဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးႁႅင်းၸႂ် တႃႇလုမ်းလႃးသြႃႇသမႃးၸဝ်ႈၵျေးၸူး တၢင်းၼွင်ႈတၢင်းလင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်လႂ်ယဝ်ႉလႄႈ ၶိုၼ်းလႆႈပွၵ်ႈဝၢႆႇပိၼ်ႇၽၢႆႇႁူၼ်လင် ၶိုၼ်းမိူင်း ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ မႃးလုမ်းလႃးတူၺ်းထိုင် ႁၢၼ်ႉတေႃႇၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် ပီမိူင်း1360 ၶု၊ သြႃႇသမႃး ၸဝ်ႈၵျေးၸူးၵေႃႈ လႆႈလွၼ်ႇလုၶဝ်ႈၸၢမ်ႇသူၼ်မၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈၶမ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်းၼႂ်းပီၼႆႉ ၶိုၼ်းလႆႈသိုပ်ႇႁပ်ႉပုတ်ႈတိၼ်တၢင်မိုဝ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ဝိႁၢၼ်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ထုင်ႉၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်း ဢူးသေႃးၽိတ ဢမ်ႇၼၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇၶိုင်သၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်သမ်ႉပေႃးဢွင်ႇၵႂႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူင်းႁဵၼ်းပၵ၊ ၵျွင်းလူင်သၢမ်ၸၼ်ႉ၊ သိမ်ႇ၊ ႁူဝ်ႉဢုတ်ႇတေႇၵႂႃႇ ၼႃႈၵၢၼ်ၽႃႇသႃႇသႃႇသၼႃႇ လၢႆဢၼ်လၢႆလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတႂ်ႈတိၼ်တႂ်ႈမိုဝ်း ပၢၼ်ၸဝ်ႈသြႃႇဢူးသေႃးၽိတ ႁဝ်းၼႆႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
==ပွင်ၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ==
ၼႂ်းၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်တေႇတင်ႈသႃႇသၼိၵ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်လႆႈထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇ ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးၽိတႁဝ်း ဢမ်ႇထီႇဢမ်ႇၼဵဝ် ဢမ်ႇဢဝ်တူဝ်လဵဝ်ၸႂ်လဵဝ်ဢွၵ်ႇလွတ်ႈ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ မုၵ်ႇၸုမ်းလုမ်းလၢင်းယႂ်ႇၼမ် ၸမ်တူဝ်ၸမ်ၸႂ် သတ်ႉထႃႇၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ် ဢမ်ႇလိူၵ်ႈ ၵၢၼ်ႇလႂ် ၵျွင်းလႂ်ယၢပ်ႇၼႃႇႁိူဝ်ႉၼႃႇ ၶၢၼ်ၸႂ်ၼႃႇ ဢမ်ႇတွၼ်ႉဝူၼ်ႉလၢႆးသၢၵ်ႈသႃႇသုၼ်ႇတူဝ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉၵူဝ် လွင်ႈတုၵ်ႉလွင်ႈသုၵ်ႉ တိုၼ်းလုၵ်ႉတူင်ႉတိုၼ်ႇ ဢွၼ်ဢဝ်ၵူၼ်းႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်ႁဵင်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢွၼ်ယၢင်ႈဢွၼ်ပႆႁၢၼ်ႉတေႃႇၸင်ႇၼႆႉယၢမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း ပဵၼ် [[တူၼ်ၶူး ၸဝ်ႈၺႃႇၼေႃးၽႃႇသ]] ([[ဢၷ်ၷမႁႃသၻ်ꩪမ်မꩡေႃတိၵꩪꩡ]]) ၵျွင်းၵၢင် ၼမ်ႉလၼ်ႈႁဝ်းၼႆ ၸိူဝ်းၸမ်ဢိၵ်ႇတၢင်းၵႆ တိုၼ်းႁူႉၵၼ်ယူႇ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ဢၼ်ထႅမ်သၢင်ႈပႃႇရမီႇ သြႃႇၸဝ်ႈသေႃꧤိတႁဝ်းမႃး လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေး ၼႂ်းၵၢၼ်ႇၼႂ်းၵျွင်း ႁူမ်ႈပွင်းတၵႃႇၶိုၼ်ႈၵျွင်းတင်းသဵင်ႈ ပတ်းၵဵင်ႈဢမ်ႇၵျၢၼ်ႇ ဢၼ်မီးၺၢၼ်ႇယႂ်ႇ ၵႂၢင်ႈၶိုင်သၢင်ပူၵ်းပွင်ယိူင်းဢၢၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးထိုင်ထွင်ပိုၼ်ႉတီႈပိုတ်ႇၵီႈ ၵၢၵ်ႇသေႃးပၼ်ႁႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၸဵမ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇလုၵ်ႈႁဵၼ်း ဢဝ်တဵၼ်းၾႆးပၺ်ႇၺႃႇတိုၵ်းပႅတ်ႈ ၽယႃႇငိုပ်းတၼ် ပၼ်တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်တၵႃႇၽူႈၸၢႆးၵႆႉၶူးၼေႃႇ ဢၼ်ဢဝ်ၶမ်းသေႁေႃႇ (လူႇပျၢၼ်ႇတေႃႇ) ၶူးၼေႃႇၶမ်း လႄႈ ပီႈၸၢႆးပႃႉထုၼ်း ဢၼ်တိုၵ်ႉသိုပ်ႇတႅမ်ႈမေႃႇၵုၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ပဵၼ်ၽူႈၸၢႆးမေႃဢုပ်ႇမေႃလၢတ်ႈ ၵိူတ်ႇၺႃးၼၢၵ်ႈၶၢတ်ႈ(ႁႃႇသ/ပျၢၵ်ႈ) တိုၵ်ႉမႅၼ်ႈၽွင်းၶဵင်ႇတႃႉၵၢၼ်သုၼ်ႇတူဝ် လႄႈ ၵူၼ်းၼမ်တေႇၵႂႃႇ ဢၼ်ဢမ်ႇလႆႈလၢတ်ႈတူၵ်ႇၸိုဝ်ႈတူၵ်ႇသဵင်သေ ပူၼ်ႉၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးထႅင်ႈတၢင်းၼမ်တင်းလၢႆၶႃႈယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈလဵဝ် သြႃႇၸဝ်ႈလူင် သေႃꧤိတ (ၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးမွင်ႇ)ႁဝ်းၶႃႈၼႆၵေႃႈ ယူႇလီသုင်းဝၢၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် ၵၼ်ႇထထူရ၊ ဝိပသ်သၼႃႇထူႇရဝူၼ်ႉၶွပ်ႈ ဢၼိတ်ႉၸ တုၵ်ႉၶ ဢၼတ်တ လၵ်ႉၶၼႃႇသၢမ်ပႃး ပူဝ်ႉသမဵတ်ႉတႃႇတြႃးပၼ် လုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇ တမ်ႈတီႈဝိႁႃရၵျွင်းလူင်ၵုင်းၼိဝ်ႉဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ တူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းၼႆႉၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်းသူးပၼ် ႁႂ်သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈ ဢႃႇယုယၢဝ်းယိုၼ်းဝၼ်းၶိုၼ်း ႁႂ်ႈႁဝ်းၶႃႈလုၵ်ႈၼွင်ႉတပေးတၵႃႇတင်းသဵင်ႈ လႆႈပိုင်ႈ ႁူမ်ႈပိုင်ႈၽူၺ်း ၵႂႃႇလုၵ်ႈၼွင်ႉတင်းသဵင်ႈလႄႈသြႃႇ ႁႂ်ႈလွတ်ႈၽေးၽယႃႇၵၼ်ၵူႈၵေႃႉသေၵမ်းလူၺ်ႈ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |title=ပပ်ႉမၢႆတွင်း ယႂ်းႁိုၼ်း မၢႆတွင်း ၵေႃႇတင်ႈႁုၼ်ႇႁၢင်ႈမႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိၽြႃးလူင် ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ ထူၼ်ႈတဵမ် 100 ပီ။|date=2023 |publisher=ၸုမ်းၵေႃပဵၼ်ပပ်ႉလိၵ်ႈ |pages=79}}</ref>
}}
rbfb2zep2cjwnhniy1784ne950v2w13
ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ်
0
58914
152445
2026-08-28T06:30:18Z
Saimawnkham
5
ၵေႃႇသၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈဝႆႉ တင်း "{{Infobox district |name = ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ် |pushpin_map = မိူင်းမၢၼ်ႈ |pushpin_label_position =left |pushpin_map_caption = |settlement_type = [[ၸႄႈတွၼ်ႈၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈတွၼ်ႈ]] |image_skyline = |image_map = Teedim district in Chin state.svg |ma..."
152445
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox district
|name = ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ်
|pushpin_map = မိူင်းမၢၼ်ႈ
|pushpin_label_position =left
|pushpin_map_caption =
|settlement_type = [[ၸႄႈတွၼ်ႈၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈတွၼ်ႈ]]
|image_skyline =
|image_map = Teedim district in Chin state.svg
|map_caption = ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ် ၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း
|subdivision_type = မိူင်း
|subdivision_name = {{ၸွမ်ပိဝ်|မိူင်းမၢၼ်ႈ}}
|subdivision_type1 = [[ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈမိူင်း]]
|subdivision_name1 = {{ၸွမ်ပိဝ်|ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း}}
|subdivision_type2 = [[ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|ၸႄႈဝဵင်း]]
|subdivision_name2 = 4
|subdivision_type3 = ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း
|subdivision_name3 = [[ဝဵင်းတိတိမ်]]
|unit_pref = Imperial
|area_total_km2 = 2,459.7
|population = 87,623
|population_as_of = 2014
|population_footnotes =
|population_density_km2 = auto
|coordinates = {{coord|23|23|N|93|42|E|type:adm2nd|display=inline,title}}
|timezone = [[လၵ်းၸဵင်ၶၢဝ်းယၢမ်းမျၢၼ်ႇမႃႇ|MST]]
|utc_offset = +6:30
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}
'''ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ်''' ({{Langx|my|တီးတိန်ခရိုင်}} ; {{Langx|en|Tedim District}}) ၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း [[ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း]]၊ [[မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]] သေ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် [[ဝဵင်းတိတိမ်]] ယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈမႂ်ႇ ဢၼ်ၽွတ်ႈပဵၼ်မႃး မိူဝ်ႈ ပီ 2022 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
==ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး==
[[File:Tedim district.svg|thumb|ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ်
{{legend|#E31A1C|ၸႄႈဝဵင်းတိတိမ်}}
{{legend|#0000ff|ၸႄႈဝဵင်းတူၼ်းၸင်}}]]
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ်ၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။<ref name="chn">{{cite web|url=https://mlis.gov.mm/lsScPop.do?lawordSn=17845|title=ချင်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ ခရိုင်အမည်များ တိုးချဲ့ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခြင်း|access-date=22 June 2022|archive-date=5 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240305052852/https://mlis.gov.mm/lsScPop.do?lawordSn=17845}}</ref>
*[[ၸႄႈဝဵင်းတိတိမ်]]
**[[ဝဵင်းတိတိမ်]]
**[[ဝဵင်းၶၢႆၵၢမ်း]]
*[[ၸႄႈဝဵင်းတူၼ်းၸင်]]
**[[ဝဵင်းတူၼ်းၸင်]]
**[[ဝဵင်းၵျီၶႃး]]
==ပိုၼ်း==
မိူဝ်ႈ ပီ 2022 လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ (30) ၼၼ်ႉ လႆႈမႄႇၶႂၢၵ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမႂ်ႇ တင်းပတ်ႉပိုၼ်ႉမိူင်းယဝ်ႉ။<ref name=new>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/229873|title=နေပြည်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များတွင် ခရိုင် ၄၆ ခရိုင် အသစ်တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းသည့်အတွက် စုစုပေါင်းခရိုင် ၁၂၁ ခရိုင်ရှိလာ}}</ref> လႆႈၸႅၵ်ႇဢွၵ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းတိတိမ် လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းတူၼ်းၸင် ၵႃႈတီႈ [[ၸႄႈတွၼ်ႈၾလမ်း]] ၼၼ်ႉသေ လႆႈတင်ႈပဵၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈတိတိမ် မႃးယဝ်ႉ။
==ၽိုၼ်ဢိင်==
{{Reflist}}
{{ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း}}
{{Bago-geo-stub}}
{{DEFAULTSORT:တိတိမ်}}
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ]]
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း]]
gp6ddmk961d4blk4aznfpc36e41lahz
ၽြႃးလူင်မႁႃႇမုၼိ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ
0
58915
152448
2026-08-28T08:24:27Z
P Jurng Kham
5896
သၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈမႂ်ႇ
152448
wikitext
text/x-wiki
[[File:ၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ. 01.jpg|thumb|ႁၢင်ႈၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ လင်ၵဝ်ႇ (1286-2008)]]
==ငဝ်ႈႁၢၵ်ႈပိုၼ်းလီ==
ပိုၼ်းၵဝ်ႇ ငဝ်းႁၢၵ်ႈ တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈၼၼ်ႇတိယ(ၸႃႇတိဝၢၼ်ႈပႃႇမႆႉႁူဝ်ၸၢင်ႉ၊ ၸဝ်းၵႂၢၼ်းဝတ်ႉမူလၵျွင်းလူင် တူၼ်ထူၼ်ႈသၢမ်)၊ ပူႇႁဵင်ၵႃႇလိၼ်ႇတ၊ ႁူဝ်ၼႃႈသႃႇသၼႃႇ ပူႇလွႆၶမ်းၶဝ်ၸဝ်ႈ ဢွၼ်ႁူဝ်တိုၵ်းသူၼ်း ၼၢမ်းၼႃႈၵူၼ်ဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းသေ ၵဵပ်းႁွမ်တွင်းလႅင်တွင်းလိူင် ၵႅဝ်ႈသႅင်ၶမ်းငိုၼ်းယဝ်ႉ တႄႇသွၼ်းလေႃႇႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၽြႃးလူင်မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ မိူဝ်ႈ(26/04/1923)၊ လေႃႇသွၼ်းယဝ်ႉမိူဝ်ႈ (29/04/1923)။
လေႃႇသွၼ်းယဝ်ႉၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ႁူဝ် လႄႈ တူဝ်ၸဝ်ႈပႆႇတိတ်းၸပ်းၵၼ်လီၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၼိူဝ်ႉတွင်းၵေႃႈတိုၵ်ႉလူဝ်ႇထႅင်ႈ ဢိတ်းဢွတ်းလႄႈ ၼႂ်းၵႄႈၼႆႉပူႇႁဵင် လႄႈ ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၢမ်းၼႃႈၶဝ် ၸင်ႇၶိုၼ်းႁူၺ်းသေႃႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းယဝ်ႉ ႁွမ်တွင်းထႅင်ႈသေ၊ တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈၼၼ်ႇတိယ ၵေႃႈလူင်းၵႂႃႇဝဵင်းလိူဝ်ႇ၊ ၼိမၼ်ႇတၼၽႄပၢင်းၸၢင်းဢဝ်ၼမ်ႉသုၵ်ႈၼႃႈ ၽြႃးလူင်ရၶႅင်ႇဝဵင်းလိူဝ်ႇ မႃးႁူမ်ႈႁွမ်းၸွမ်းလေႃႇ မႄးၵေႃႇသွၼ်းလႄႈ ၸင်ႇၼၼ်ႁူဝ်လႄႈတူဝ်ၸဝ်ႈ တိတ်းၸပ်းၵၼ် လီငၢမ်းၵႂႃႇ မိူဝ်ႈ(03/05/1923)ယဝ်ႉ ၸင်ႇဢဝ်ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းတင်းလၢႆသေ ယုၵ်ႉဝၢင်းပၢင်းၶိုၼ်ႈပလၢင်ႇ မိူဝ်ႈ (11/05/1923) ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
[[File:ၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ. 02.jpg|thumb|ႁၢင်ႈၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ၊ ၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ လင်ၵဝ်ႇ (1286-2008)]]
မေႃၵေႃႇသွၼ်း ပဵၼ်မေႃမိုဝ်းတႆး ၸိုဝ်ႈ လုင်းၶ လႄႈ လုၵ်ႈၼွင်ႉၵူၼ်းၸွမ်း ဢဵၼ်ႁႅင်း သၢဝ်းၵေႃႉ ဢၼ်ယူႇသဝ်းတီႈ ပွၵ်ႉတႆးတုမ်(သျၢၼ်းၸုယၢတ်ႉ)၊ ဝဵင်းလိူဝ်ႇသေ ၼမ်ႉၼၵ်းတွင်း ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၽြႃးလူင် မီး 800 ၸွႆႉ၊ၵႃႈမေႃမိုဝ်းလေႃႇ သွၼ်း မႅၼ်ႈ 2500 ထႅပ်ႇယူႇယဝ်ႉ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ် ၵေႃႇသၢင်ႈ ဝတ်ႉဝႃး၊ ၵျွင်းတၢၼ်း လႄႈသၢင်ႇဝၢင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းသီႇပီ ၸင်ႇတေယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းယူႇယဝ်ႉ။
==ဝတ်ႉဝႃးလင်ယႂ်ႇ ပၢၼ်မႂ်ႇ==
ဝၢႆးသေ ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၽြႃးလူင် လႄႈ ဝတ်ႉဝႃးၽႃသိူဝ်ႇလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆလွင်ႈယဝ်ႉတူဝ်ႈ ဢွင်ႇမၢၼ်၊ ပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် လုၵ်ႈသိုပ်ႇလၢၼ် ၵဝ်သိုပ်ႇမႂ်း မႂ်းတၢမ်ၵဝ် ၵေႃႇလူႇပူႇၸေႃႇ ၼပ်ႉထိုဝ်ဝႆႈသႃမႃး ႁိုင်ၼၢၼ်းၵႂႃႇ 84 ပီယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၵျွင်းၽြႃးလူင်ၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပဵၼ်ၵျွင်းမႆႉ မုင်းသွတ်ႈဝႆႉၵွၺ်းၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ဢမ်ႇႁဵတ်းမိူဝ်ႈလဵဝ် ဢမ်ႇယဝ်ႉပီလဵဝ်ၵၼ်လႄႈ ၸိၵ်းၸွမ်ႁၢင်းလိၼ်းၼမ်ၼႃႇ ၽူၼ်လၢႆႁႃႇထိုင်မႃး ၼမ်ႉၸိုမ်းၺႃးၵႆႉႁူဝ်ႈၼႃႇလႄႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၸွမ်းၵၢပ်ႈၸွမ်းပၢၼ်သေ ထိုင်ၶၢဝ်းလူဝ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၵိုင်ႇလီယုၵ်ႉၸၼ်ႉ ထိုင်ဝတ်ႉဝႃးလင်ယႂ်ႇလင်မႂ်ႇယဝ်ႉလႄႈၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈသၸ်ႈၸႃႇၼၼ်ႇတ (ၸဝ်ႈၵႂၢၼ်းဝတ်ႉ မူလၵျွင်းလူင် တူၼ်ထူၼ်ႈႁူၵ်း၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈ သင်ႇၶၼႃႇယၵ တူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ) ၸင်ႇဢွၵ်ႇပၢႆးဝူၼ်ႉၶူၼ်ႉမႅၼ်ႈၼင်ႇၼႆ လီငၢမ်း၊ ယၢမ်းၼၼ် ၸင်ႇပူင်ဝၢင်းပၼ်ဢၼုၺၢတ်ႈ သုၼ်ႇၸတ်း ႁဵတ်းလၢတ်ႈၵၢၼ်
ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ (ၽၢႆႇသင်ႇၶႃႇ) တမ်ႈတီႈ တူၼ်ၶူးလူင် Dr.ၺႃႇၼေႃးၽႃႇသ (ၸဝ်ႈၵႂၼ်းဝတ်ႉ ၵျွင်းၵၢင် တူၼ်ထူၼ်ႈသၢမ်၊ ၽူႈၼၢမ်းၼႂ်း သင်ႇၶၼႃႇယၵတူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ)၊ (ၽၢႆႇၵူၼ်းႁိူၼ်း) ပူႇႁဵင် လုင်းၸၢႆးၵျေႃႇလႅင်ႇ၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈသႃႇသၼႃႇ လုင်းၸၢႆးယွၼ်း၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၾၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈ လုင်းၸၢႆးတဵင်းဝိၼ်း ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈ ၽူႈယႂ်ႇထဝ်ႈဝၢၼ်ႈ ထဝ်ႈဝဵင်းၶဝ် ဢွၼ်ႁူဝ်ထူဝ်းၼႃႈ ၵၢင်ႉၵႄႇ11 ပွၵ်ႉ 5 ဝၢၼ်ႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းၼမ်ႉလၼ်ႈ ဢမ်ႇၵႃး၊ ပႃးတင်းလၢႆလၢႆဢိူင်ႇၸိူဝ်းယူႇႁိမ်းႁွမ်း တိတ်းၸပ်းၵၼ် လႄႈ ပီႈၼွင်ႉတီႈၸမ်တီႈၵႆၶဝ်သေယႃႉဝတ်ႉၽြႃးလင်ၵဝ်ႇ ဢၼ်ဢဝ်မႆႉ ႁဵတ်းဝႆႉမႃးၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်းမႄးၵေႃႇသၢင်ႈ ဝတ်ႉၽြႃးလင်မႂ်ႇ ဢၼ်ဢဝ်ဢုတ်ႇႁိၼ်ႁဵတ်းၼၼ်ႉ တူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ၵၼ် မိူဝ်ႈ(14/12/2007) ယဝ်ႉ၊ တႄႇႁႅၵ်ႈ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈ မိူဝ်ႈ(22/ 01/2008) သေ၊ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈ ပိူင်လူင်မၼ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈလႄႈ ၸတ်းႁဵတ်းပဵၼ်ပၢင်ပွႆး တၢင်ႇထီးပီသႅင်မိူဝ်ႈ (29/01/2010) ၼၼ်ႉယူႇမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ၵႃႈၶၼ်ၵၢၼ်ၶိုၼ်းမႄးၵေႃႇသၢင်ႈ ဝတ်ႉၽြႃးလူင် လင်မႂ်ႇၼႆႉ ႁူမ်ႈသဵင်ႈ မႅၼ်ႈငိုၼ်း2800 သႅၼ်ပၢႆ လႆႈမၢႆတွင်း ၽွင်းၼၼ်ႉ မီးၼင်ႇၼႆယူႇယဝ်ႉ။
[[File:ၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ-.jpg|thumb|ၵွင်းမူး လႄႈ ၵျွင်းၽြႃးလူင် မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ၊ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ]]
==ၵွင်းမူးၶမ်းလိူၼ်သီႇ==
ပေႃးၶႆႈလွင်ႈသိူၵ်ႈပိုၼ်းၽြႃးလူင်ၼမ်ႉလၼ်ႈ ၵႃႈလႆႈလၢတ်ႈပႃး လွင်ႈၵွင်းမူးၶမ်းလိူၼ်သီႇ ၸင်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ လီ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ တႃႇတေပဵၼ်မႃးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၽြႃးလူင်ၼၼ်ႉ ပိုၼ်ႉမၼ်းလုၵ်ႉတီႈ ၵွင်းမူးၶမ်းလိူၼ်သီႇမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႈ။
ၵွင်းမူးၶမ်းလိူၼ်သီႇၼႆႉ လႆႈႁႅၵ်ႈၾင်ဢုတ်ႇငိုၼ်းဢုတ်ႇၶမ်းမႃး မိူဝ်ႈ(16/03/1906) ၼၼ်ႉသေ၊ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈ ယဝ်ႉတူဝ်ႈလႄႈ ႁဵတ်းပွႆးတၢင်ႇထီး လူၺ်ႈပွႆးလိူၼ်သီႇ ႁူမ်ႈၵၼ် မိူဝ်ႈၼႂ်းဝၼ်းတီႈ (09/03/1907) ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵွင်းမူးၶမ်းလိူၼ်သီႇၼႆႉ တူၼ်ၶူးလူင် ၸဝ်ႈၼၼ်ႇတိယ ၵေႃႉထူဝ်းၼႃႈၼႄတၢင်း၊ ပူႇႁဵင် ၵႃႇလိၼ်ႇတ ၵေႃႉၸီႉသင်ႇပူင်ဝၢင်း၊ တၵႃႇပူႇလွႆၶမ်း ၵေႃႉၵုမ်းၵႂၢၼ်းသၢင်းလၢင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းသေ တႄႇတင်ႈၾင်ပိုၼ်းဝႆႉ တႃႇၸိူဝ်းၸုပ်ႈလိုၼ်းၶဝ် ယူႇယဝ်ႉ။
ၸႂ် (ꩪႃႇပၼႃႇ) ၵွင်းမူးၶမ်းၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်းၼၵ်ႈၶတ်ႈ ထၢတ်ႈၸႅတ်ႈၸဝ်ႈသိလ်ၸဝ်ႈမျၢတ်ႈ လႄႈ ပွႆးလိူၼ်သီႇၼမ်ႉလၼ်ႈၵေႃႈၵိုၼ်းမႃး၊ ၽူႈလူႇၵူၼ်းဝႆႈၵေႃႈ ၶွၼ်ႈၼမ်မႃးလႄႈ ႁႂ်ႈပေႃးပဵၼ်တီႈၵူၼ်းၼမ်လၢႆၶဝ် လႆႈလိုဝ်ႈ လႆႈလူႇ လႆႈယူႇ လႆႈသႃၼႆသေ ဝၢႆးၵွင်းမူးၶမ်းထိုင် ႁိုင်ထႅင်ႈ17 ပီၼၼ်ႉ ၸင်ႇဢွၵ်ႇလွင်ႈတၢင်း လႆႈလေႃႇလႆႈသွၼ်း ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၽြႃးလူင်ၼမ်ႉလၼ်ႈမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ဝၼ်းတႆး လိူၼ်သီႇလွင်ႈ (8)ၶမ်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းတႄႇတမ်းဢုတ်ႇငိုၼ်းဢုတ်ႇၶမ်း ၵွင်းမူးၶမ်းမႃးလႄႈ ၸင်ႇမၵ်း မၼ်ႈဝၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းၶဝ်ႈပွႆးလိူၼ်သီႇၼမ်ႉလၼ်ႈသေ၊ လိူၼ်သီႇလွင်ႈသိပ်းၶမ်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းယၢတ်ႇၼမ်ႉၶွမ်ႈမူၺ် မႃး ၵူႈပီမိူင်းယူႇယဝ်ႉ။ မၢႆတွင်း 100 ပီ တဵမ် ၵွင်းမူးၶမ်းၵေႃႈလႆႈၸတ်းႁဵတ်းၵိုၵ်းၵၼ် တင်းပွႆးလိူၼ်သီႇၼမ်ႉလၼ်ႈ မိူဝ်ႈပီ 2006 ၼၼ်ႉမႃးယူႇယဝ်ႉ။
==မၢႆတွင်းပွႆး 100 ပီ==
ၽြႃးလူင်မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ တဵမ် 100 ပီလီလီ ၼႂ်းပီ2023 ၼီႈၼႆႉလႄႈ ၸဝ်ႈမုၼ် ဢိၵ်ႇ ၶုၼ် လၢႆသုၼ်တင်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း မူႇယိူင်းၸတ်းႁူင် လၢမ်းလူင်ပွႆးယႂ်ႇ တူၵ်းသႂ်ႇၼႂ်းဝၼ်းတီႈ (11/03/2023 တေႃႇ15/03/2023) ၶၢဝ်းတၢင်း (5)ဝၼ်းလုမ်းလုမ်း ႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်း ၵိုၵ်းပိၼ်းယူႇယဝ်ႉ။
== ၽိုၼ်ဢိင် ==
{{Reflist|
<ref>{{cite book |last1=ပပ်ႉမၢႆတွင်းၽြႃးလူင်မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ 100 ပီတဵမ် |title=ၽြႃးလူင်မႁႃႇမျၢတ်ႈမုၼိ၊ ဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ |date=2023 |publisher=ၸုမ်းၵေႃပွင်ၵၢၼ်ပဵၼ်ပပ်ႉ |location=တႃႈၵုင်ႈ |page=11}}</ref>
}}
pzk5ol9aexx31e1u6qi5rhooarj4hno
သွၼ်းၽႅတ်ႈ သွၼ်းသုၽၼ်း
0
58916
152450
2026-08-28T11:53:42Z
Ingrid Andreessen
6806
ၵေႃႇသၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈဝႆႉ တင်း "{{Infobox musical artist |name=သွၼ်းၽႅတ်ႈ သွၼ်းသုၽၼ်း |image= |caption= |background= solo_singer |birth_name= |alias= |birth_date={{Birth date|df=yes|1949|3|23}} |death_date= {{Death date and age|df=yes|2022|1|8|1949|3|23}} |origin=|instrument=တိင်ႇၵီႇတႃႇ |genre= |occupation=ၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း |years_active=1975–2022 |label= |..."
152450
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox musical artist
|name=သွၼ်းၽႅတ်ႈ သွၼ်းသုၽၼ်း
|image=
|caption=
|background= solo_singer
|birth_name=
|alias=
|birth_date={{Birth date|df=yes|1949|3|23}}
|death_date= {{Death date and age|df=yes|2022|1|8|1949|3|23}}
|origin=|instrument=တိင်ႇၵီႇတႃႇ
|genre=
|occupation=ၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း
|years_active=1975–2022
|label=
|associated_acts=
}}
'''သွၼ်းၽႅတ်ႈ သွၼ်းသုၽၼ်း''' ({{Lang-th|ศรเพชร ศรสุพรรณ}})၊ 23 မတ်ႉၶျ် 1949 – 11 ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ 2022၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸၢႆးၵူၼ်းမိူင်းထႆး ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈသဵင်ၼႂ်းၵႂၢမ်းတႆးပၢႆးၵႂၢမ်းလုၵ်ႇထုင်ႇ။ မၼ်းၸိုဝ်ႈသဵင်ယွၼ်ႉၵၢၼ်ႁွင်ႉၵႂၢမ်းလူၺ်ႈသဵင်သုင်၊ မီးၵႂၢမ်းသဵင်ၵႂၢင်ႈ လႄႈ ၸၢင်ႈႁွင်ႉသဵင်သုင်လႆႈလီ။ မၼ်းထုၵ်ႇယုၵ်ႉယွင်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၼိုင်ႈၵေႃႉ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်ႁွင်ႉသဵင်သုင် လႄႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈၼႂ်းမိူင်းထႆး။<ref>[https://www.bangkokpost.com/life/social-and-lifestyle/2249139/saying-goodbye-to-cultural-giants Saying goodbye to cultural giants]</ref> မၼ်းယင်းမီးၸိုဝ်ႈသဵင်လွင်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၼိမ်၊ ၶဵင်ႇၶႅင်၊ ၵူၼ်းမီးပၵ်းပိူင် လႄႈ ၶႂ်ႈယူႇပႃႈၼႂ်းလွင်ႈပုၼ်ႈၵူဝ်ႇသုၼ်ႇတူဝ်။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူၼ်းၼႂ်းလူမ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၼ်ႇလႄႈ လွင်ႈမူၼ်ႈပျေႃႇၼမ်ၵေႃႉ မီးလွင်ႈၵူဝ်းၵရႃႇမၼ်း လႄႈ ဢမ်ႇႁတ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၸုၵ်းၸမ်သေ ၵပ်းသိုပ်ႇတင်းမၼ်း။<ref>[http://www.maemaiplengthai.com/webboard/viewthread.php?tid=352 จริงหรือไม่ที่"ศรเพชร ศรสุพรรณ"หยิ่ง"]{{Dead link|date=september 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
သွၼ်းၽႅတ်ႈ ၵိူတ်ႇမႃးၼႂ်းၶွပ်ႈၶိူဝ်းၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈသုပၼ်းပူရီႇ။ မၼ်းၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ႁွင်ႉၵႂၢမ်းၶၢဝ်းတႄႇတူၼ်ႈ လူၺ်ႈၶဝ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၼႂ်းဝူင်းတူင်ႇၵွင်ႇၶွင် '''တမ်ႇ တႅၼ်ႇသုပၼ်း'''၊ ဢၼ်လဵၼ်ႈၵႂၢမ်းၼႂ်းပၢႆးရမ်ႇဝူင်း (Ram Wong)။ ၽၢႆႇလင်မႃး မၼ်းႁူပ်ႉႁၼ် '''ၽူဝ်ႇၽိၼ်း ၽွၼ်းသုပၼ်း'''၊ ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၼႂ်းဝူင်းလဵဝ်ၵၼ်။ တင်းသွင်ၵေႃႉႁူမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်းၵႂၢမ်း တႃႇတေတႅမ်ႈသႂ်ႇၼႂ်းၸဵၵ်ႉသႅၼ်း ပဵၼ်ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း။ ၵႂၢမ်းၼၼ်ႉပဵၼ် '''"ၶဝ်ႈမီးဢမ်ႇၶၢႆ"''' ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းပီ 1975။ ၵႂၢမ်းၼႆႉပဵၼ်ၵႂၢမ်းဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈသွၼ်းၽႅတ်ႈ မီးၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇၼႃႇ လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းလႆႈႁပ်ႉရႃႇဝၼ်း '''"သဝ်ႇဢႃႇၵၢတ်ႈၶမ်း"'''၊ ဢၼ်ပဵၼ်ရႃႇဝၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၼိုင်ႈ တႃႇၵူၼ်းၼႂ်းလူမ်းပၢႆးမၢၼ်ႇလႄႈ လွင်ႈမူၼ်ႈပျေႃႇထႆးၼႂ်းၶၢဝ်းၼၼ်ႉ။<ref>[http://www.thaimusicstory.com/index.php?topic=91.0 ชีวประวัติ ศรเพชร ศรสุพรรณ]</ref>
ၽၢႆႇလင်မႃး သွၼ်းၽႅတ်ႈ တႄႇတင်ႈဝူင်းၵႂၢမ်းၶွင်မၼ်းႁင်းၵူၺ်း လႄႈ မၼ်းမီးၵူၼ်းတႅမ်ႈၵႂၢမ်းဢၼ်ႁူမ်ႈၵၢၼ်ၸမ်ၸႂ်တင်းမၼ်း ပဵၼ် [[ၵျီႇ ၶျႃႇလိမ်ႇၶျႆး]] လႄႈ [[ၼွပ်ႉၽၼၼ်း ၶွၼ်းပရႃႇၽႃႇ]]။ ၼႂ်းပီ 1993 မၼ်းၶိုၼ်းမီးၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇမႃးထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ လူၺ်ႈၵႂၢမ်း '''"သေယႃးၼမ်ႉတႃ တီႈၶႃႇၾေး"''' လႄႈ '''"ရၵ်ႉမႃးႁႃႈပီ"'''၊ ဢၼ်ပဵၼ်ၵႂၢမ်းဢၼ်တႅမ်ႈလူၺ်ႈၵူၼ်းတႅမ်ႈၵႂၢမ်းသွင်ၵေႃႉၼၼ်ႉ။<ref>[https://www.thepeople.co/culture/music/53107 เกียรติ เฉลิมชัย]</ref>
မၼ်းၶူပ်းၶိူဝ်းသၢမ်ၵမ်း လႄႈ မီးလုၵ်ႈၸၢႆးလုၵ်ႈယိင်းႁူမ်ႈၵၼ်တင်းမူတ်းပႅတ်ႇၵေႃႉ။<ref>[https://www.thairath.co.th/news/local/central/2283731 จัดใหญ่งานศพ "ศรเพชร ศรสุพรรณ" วัดบ้านเกิด 7 คืน คอหวยแห่ซื้อเลขอายุ]</ref>
ၼႂ်းပီ 2021 သွၼ်းၽႅတ်ႈ မီးလွင်ႈၸဵပ်းပဵၼ်ႁႅင်း လႄႈ လႆႈၵႂႃႇယူတ်းယႃတီႈႁူင်းယႃလၢႆပွၵ်ႈ။ ထိုင်မႃးဝၼ်းထီႉ 11 ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ 2022 မၼ်းလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼိမ်သိူဝ်း မိူဝ်ႈဢႃႇယုမီး 72 ပီ။ ပၢင်ၽိတ်ႈၽဝ်းတူဝ်မၼ်း လႄႈ ပွႆးၸႃႇပၼႃႇၶွင်မၼ်း ၸတ်းႁဵတ်းၶိုၼ်းၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈဝူင်ႈဝၢႆးလင်မၼ်းလူႉသဵင်ႈ။<ref>[https://www.bangkokbiznews.com/news/981580 เผยกำหนดการรดน้ำศพ "ศรเพชร ศรสุพรรณ" หลังสิ้นตำนานนักร้องลูกทุ่ง]</ref>
== ၽိုၼ်ဢိင် ==
{{Reflist}}
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:မိူင်းထႆး]]
[[ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸၢႆး]]
g8xu6d7bvtybsmajzvcmi099gkko42p
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸၢႆး
14
58917
152451
2026-08-28T11:54:12Z
Ingrid Andreessen
6806
ၵေႃႇသၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈဝႆႉ တင်း "ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸၢႆး"
152451
wikitext
text/x-wiki
ၵူၼ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸၢႆး
kvxzth3dn1pqkmimf4758ijdg7u8e0q