විකිපීඩියා
siwiki
https://si.wikipedia.org/wiki/%E0%B6%B8%E0%B7%94%E0%B6%BD%E0%B7%8A_%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B7%94%E0%B7%80
MediaWiki 1.47.0-wmf.5
first-letter
මාධ්යය
විශේෂ
සාකච්ඡාව
පරිශීලක
පරිශීලක සාකච්ඡාව
විකිපීඩියා
විකිපීඩියා සාකච්ඡාව
ගොනුව
ගොනුව සාකච්ඡාව
මාධ්යවිකි
මාධ්යවිකි සාකච්ඡාව
සැකිල්ල
සැකිලි සාකච්ඡාව
උදවු
උදවු සාකච්ඡාව
ප්රවර්ගය
ප්රවර්ග සාකච්ඡාව
ද්වාරය
ද්වාරය සාකච්ඡාව
MOS
MOS talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය
0
6999
793377
792653
2026-06-10T04:27:07Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793377
wikitext
text/x-wiki
{{Multiple issues|{{primary sources}}
{{COI}}}}
{{තොරතුරුකොටුව සංවිධානය
| name = මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය
| native_name = '''අමරපුර ශ්රී කළ්යාණිවංශ නිකායික<br> මහමෙව්නාව මහා සංඝ සභාව'''
| image =
| size = 200px
| caption = මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ නිල ලාංඡනය
| abbreviation = මහමෙව්නාව
| motto = ගෞතම බුදුසසුන තුළ සනාතන රැකවරණය ලබමු
| type = සෙනසුන් සංවිධානයකි
| purpose = පිරිසිදු ථේරවාද ශ්රී සද්ධර්මය ලොව පුරා ප්රචාරය සහ ආධ්යාත්මික දියුණුව
| headquarters = [[පොල්ගහවෙල]], [[ශ්රී ලංකාව]]
| location =දේශිය ශාඛා 80+ <br>විදේශීය ශාඛා 50+ <br>සමස්ත ශාඛා 130+
| region_served = ලොව පුරා
| membership = බොදු මඟෙහි හැසිරෙන්නන්
| leader_title = නිර්මාතෘ
| leader_name = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|අතිපූජ්ය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| leader_title2 = ප්රධාන අනුශාසක
| leader_name2 = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|අතිපූජ්ය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| leader_title3 = මහෝපාධ්යාය
| leader_name3 = ●අමරපුර ශ්රී කළ්යාණිවංශ නිකායේ මහානායක ස්ථවිර<br>↳<small>දොඩම්පහල චන්ද්රසිරි උත්තරීතර මහානායක හිමි<br>(2004 - 2022)</small><br>↳<small>දෙවිනුවර සිරිසුනන්ද මහානායක හිමි<br>(2024 සිට)</small><br>
●හිනිදුම නන්දරතන නාහිමි<br><small> (2022 සිට)</small>
| leader_title4 = නිකාය
| leader_name4 = [[ශ්රී ලංකා අමරපුර මහා නිකාය|අමරපුර ශ්රී කළ්යාණිවංශ මහා නිකාය]]
| formation = 1999 අගෝස්තු 14
| website = Sinhala-{{URL|https://www.mahamevnawa.lk/}}<br>
English-{{URL|https://www.mahamevnawa.org/}}<br>
Hindi-{{URL|https://www.buddharashmi.in/}}<br>
Tamil-{{URL|https://www.tamilbuddhist.com/}}
}}
'''මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය''' යනු [[ගෞතම බුදුන් වහන්සේ|ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ]] ඉගැන්වීම් ඇසුරින් ආධ්යාත්මික දියුණුව ළඟා කර ගැනීම උදෙසා [[ථේරවාදය|ථෙරවාදී]] දර්ශනය පදනම් කරගෙන පිහිටුවන ලද සෙනසුන් සංවිධානයකි. ඔවුන්ගේ අභිප්රාය වන්නේ (අසීමිත විමුක්තිය වන) [[නිවන|නිවන් සුව]] ළඟා කර ගැනීමට අවශ්ය ලෙස මිනිස් සිත පිරිසිදු කර ගැනීමට ආධ්යාත්මික වශයෙන් සහය වීම යි.<ref>[https://mahamevnawa.lk/ නිල වෙබ් අඩවිය - මහමෙව්නාව බොදු සෙනසුනෙහි] (පරිවර්තනයකි)</ref>
මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය ශ්රී ලංකාවේ සේම ලෝකය පුරාම විසිරුණු බුදු දහම පැතිරවීම සඳහා වන අසපු ශාඛා 130 කට ආසන්න පමාණයකින් සමන්විත වේ. එය ලොව පුරා පැතිරුණු ලෝකයේ විශාලතම ථේරවාද බෞද්ධ ධර්මායතන වලින් එකක් ලෙස ද සලකනු ලබයි. මූලස්ථානය [[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව|පොල්ගහවෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]] වන අතර ප්රධාන භික්ෂු පුහුණු මධ්යස්ථානය සහ උපසම්පදා විනය කර්මය සිදුකරන ප්රධාන අසපුව වන්නේ අක්කර ගණනාවක් පුරා පැතිරුණු මාතර අපරැක්ක මහමෙව්නාව මහා විහාරය යි.
[[File:mahamewnawa polgahawela.jpg|thumb|center|150px|පොල්ගහවෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපු මූලස්ථානයේ සුපුහිටි සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව ]]
මහමෙව්නාව අසපු සංචිතය සහ මහමෙව්නාව මහා සංඝ සභාවේ නිර්මාතෘ මෙන්ම ප්රධාන අනුශාසක ධුරය හොබවන්නේ ද, බුදු දහමේ එකම ඉලක්කය වන: සියළු දුකින් අත් මිදීම (හෙවත් අමා මහ නිවන) පිළිබඳ සැම විටම අවධාරණය කරමින්, දේශීය මෙන්ම විදේශීය වශයෙන් [[බුදු දහම]] තත්ය ලෙස පැතිරවීමෙහි නියුතු වී සිටින [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|අතිපූජනීය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද ස්වාමීන්වහන්සේ]] ය.
==මහමෙව්නා අසපු ශාඛාවන්==
===දේශීය අසපු ශාඛාවන්===
පහත දැක්වෙන්නේ දේශීය අසපු ශාඛා ලැයිස්තුවකි.<ref>{{උපන්යාස වෙබ් |title=දේශීය මහමෙව්නාව භාවනා අසපු ශාඛාවන් |url=https://mahamevnawa.lk/mahamevnawa-local-branches/ |date= |access-date=2025-08-03 |website=මහමෙව්නාව}}</ref>
==== '''වයඹ පළාත''' ====
*[[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව|පොල්ගහවෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපු මූලස්ථානය]]
*ආනමඩුව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ඉබ්බාගමුව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*උයන්දන මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ගිරිබාව මහමෙව්නාව තිසරණ සරණ සමාධි භාවනා අසපුව
*තඹකන්ද මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*පොතුහැර මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*පොල්පිතිගම මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*[[ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය| බෝවත්ත ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑ විහාරය]]
*මහව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*දඹදෙණිය මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*මාස්පොත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
[[ගොනුව:AngulimalaSeya.jpg|thumb|right|200px|බෝවත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුවේ සුපිහිටි <br>ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය]]
==== '''බස්නාහිර පළාත''' ====
*[[මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව|මාළඹේ මහමෙව්නාව බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය]]
*කඩුවෙල මහමෙව්නාව බෝධිඤාණ භාවනා අසපුව -[[ශ්රද්ධා රූපවාහිනිය | ශ්රද්ධා මාධ්ය ජාලයේ මූලස්ථානය]]
*අවිස්සාවේල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*කොච්චිකඩේ මහමෙව්නාව තිසරණ භාවනා අසපුව(මහමෙව්නාව බුද්ධගයා මහා විහාරය)<ref group="විස්තර">හිනිදුම නන්දරතන විහාරාධිපති ස්ථවිර යටතේ පවතින ශාඛාවකි.</ref>
*කෝට්ටේ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ගම්පහ,නැදුන්ගමුව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*බුලත්සිංහල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*සේරුපිට මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*හුණුමුල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*හොරණ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*නිට්ටඹුව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*කලුතර මහමෙව්නාව චිත්ත විවේක සෙනසුන (බෝඹුවල මහමෙව්නාව ගිලන් භික්ෂු රෝහල)
*සියඹලාපේ මාවරමණ්ඩිය සිරි ගෞතම විහාරය<ref group="විස්තර">පොල්පිටිමූකලානේ පඤ්ඤාසිරි විහාරාධිපති ස්ථවිර යටතේ පවතින ශාඛාවකි.</ref>
*අගලවත්ත මහමෙව්නාව නිධන්ගල ආරණ්ය සේනාසනය
==== '''දකුණු පළාත''' ====
*[[මහමෙව්නාව මහා විහාරය, අපරැක්ක|මාතර මහමෙව්නාව මහා විහාරය]]
*ගාල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ඇල්පිටිය මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව (ශ්රී රාහුල මහා සෑ විහාරය)
*වළස්මුල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*සූරියවැව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*හිනිඳුම තලංගල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*තිස්සමහාරාමය මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*බෙලිඅත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
[[File:Mahamevnawa maha viharaya 3.jpg|thumb|right|200x|මාතර මහමෙව්නාව මහා විහාරයේ ධර්ම ශාලාවෙහි තැන්පත් කර ඇති සමාධි බුද්ධ ප්රථිමාව]]
==== '''මධ්යම පළාත''' ====
*කුණ්ඩසාල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*මාතලේ මඩවල උල්පත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*රත්තොට මහමෙව්නාව සාරිපුත්ත ආරණ්ය සේනාසනය
*නුවරඑළිය මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ශ්රී මහාසේන මහමෙව්නාව වන සෙනසුන-මොරගහකන්ද
*ලග්ගල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*පොරමඩුල්ල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*පූඬලුඔය මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
==== '''ඌව පළාත''' ====
*කතරගම මහමෙව්නාව අමාසිසිල භාවනා අසපුව
*[[කුඹල්වෙල අසපුව|කුඹල්වෙල ශ්රී සත්බුදු මහා සෑ විහාරය (ඇල්ල කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව බෝධිගිරි වනසෙනසුන)]]
*බිබිල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*බුත්තල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*මහියංගණය මහමෙව්නාව ශ්රී මහා සුමන භාවනා අසපුව
*මාරිඅරාව මහමෙව්නාව දහරකිනා කන්ද ආරණ්ය සේනාසනය
*මුල්ලේගම මහමෙව්නාව රන්පහන වන සෙනසුන
*මොණරාගල මහමෙව්නාව තඹලවින්නආර තපෝවනය
*වැලිමඩ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
[[File:Kumbalwela,_Mahamevnawa_Buddhist_Monastery,_2025-07_CN-01.jpg|thumb|right|200px|කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුවේ සුපිහිටි<br> ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය ඇතුලු සත්බුදු මන්දිරය]]
==== '''උතුරුමැද පළාත''' ====
*අනුරාධපුර මහමෙව්නාව ධම්මචේතිය භාවනා අසපුව
*අනුරාධපුර සිරි වාසව භාවනා උද්යානය
*මිහින්තලේ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*ගල්නෑව ශ්රී ආනන්ද මහා සෑ විහාරය
*පොළොන්නරුව මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*හබරණ මහමෙව්නාව ශ්රී බෝධිරාජ භාවනා අසපුව
*කැබිතිගොල්ලෑව මහමෙව්නාව භාතියගිරි ආරණ්ය සේනාසනය (භාතියගිරි රජමහා විහාරය)
*කහටගස්දිගිලිය මහමෙව්නාව ධම්මගිරි ආරණ්ය සේනාසනය
*ගලෙන්බිඳුණුවැව මහමෙව්නාව සදහම් සෙනසුන භාවනා අසපුව
==== '''සබරගමුව පළාත''' ====
*එරත්න මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*කහවත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*බලංගොඩ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*සිරිපාගම මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
*පින්නවල මහමෙව්නාව අමාදහර භාවනා අසපුව
*කුකුළේගම මහමෙව්නාව වන සෙනසුන
==== '''නැගෙනහිර පළාත''' ====
*අම්පාර මහමෙව්නාව ශ්රී සද්ධාතිස්ස භාවනා අසපුව
*කන්තලේ මහමෙව්නාව ධම්මගිරි භාවනා අසපුව
*[[සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය|සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර සෝමාවතී රජ මහා විහාරය (විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය)]]
*[[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය|සේරුවිල මංගල රජ මහා විහාරය]](අනුබද්ධිත)<ref group="විස්තර">මහමෙව්නාව අසපු සංචිතයේ ශාඛාවක් ලෙස ක්රියාත්මක නොවේ,අලුදෙණියේ සුබෝධි විහාරාධිපති ස්ථවිර යටතේ පවතින මහමෙව්නාව අසපු සංචිතයට අනුබද්ධිත විහාරයක් පමණි.විහාරයේ පරිපූර්ණ පරිපාලනය අමරපුර ශ්රී කලයාණිවංශ පාර්ශවය සතු වේ.</ref>
*පදියතලාව මහමෙව්නාව සදහම් මන්දිරය-පොහෝදා සීල භාවනා ශාලාව
[[File:wilgamwehera somawathi stupa.jpg|thumb|right|200px|මහමෙව්නාව විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරයේ සුපිහිටි සේරුවිල පැරණි සෝමාවතිය මහා සෑය]]
===විදේශීය අසපු ශාඛාවන්===
පහත දැක්වෙන්නේ විදේශීය අසපු ශාඛා ලැයිස්තුවකි.<ref>https://mahamevnawa.org/worldwide-mahamevnawa-branches/</ref>
==== '''කැනඩාව''' ====
*ටොරොන්ටෝ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
*විනිපෙග් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
*සස්කැටූන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
*එඩ්මන්ටන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
*වැන්කොවුවර් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
*ඇක්ටන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, කැනඩාව
==== '''ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය''' ====
*වොෂින්ටන්, ඩී.සී. මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*නිව් ජර්සි මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*කැලිෆෝනියා මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*ෆ්ලොරීඩා මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*නිව් යෝර්ක් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*ටෙක්සාස් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
*ඇට්ලාන්ටා මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
==== '''ඕස්ට්රේලියාව සහ නවසීලන්තය''' ====
*ඇඩ්ලේඩ් (Adelaide) මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*මෙල්බර්න් නුවර මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*බටහිර මෙල්බර්න් නුවර මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*මෙල්බර්න් මහමෙව්නාව ජේතවන භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*පර්ත් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*සිඩ්නි මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*බ්රිස්බන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, ඕස්ට්රේලියාව
*ඕක්ලන්ඩ් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව, නවසීලන්තය
==== '''යුරෝපය''' ====
[[File:Mahamevnawa London.jpg|right|thumb|ලන්ඩන් අසපුව]]
*බැසිල්ඩන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව- එක්සත් රාජධානිය
*ලිවර්පූල්/වොරිංටන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව- උතුරු එංගලන්තය, එක්සත් රාජධානිය
*ස්ටැන්මෝර් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව(ලන්ඩන් අසපුව)-එංගලන්තය,එක්සත් රාජධානිය
*සවුත් වේල්ස් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-එක්සත් රාජධානිය
*ඩන්ඩී(Dundee) මහමෙව්නාව ජාත්යන්තර භාවනා අසපුව-ස්කොට්ලන්තය,එක්සත් රාජධානිය
*එෂර්(Esher) මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-එංගලන්තය,එක්සත් රාජධානිය
*එක්ස්බිරිජ්(Axbridge)මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-එංගලන්තය,එක්සත් රාජධානිය
*පහළ ක්ලිෂන්රෝ(Kilshanroe Downs)මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-ක්ලිෂන්චෝ(Kilshanchoe), අයර්ලන්තය
*නිකෝෂියා මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-සයිප්රස්
*ලිමැසෝල් (Limassol) මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව-සයිප්රස්
*මහමෙව්නාව ථේරවාද බෞද්ධ භාවනා මධ්යස්ථානය- ප්රංශය
*මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව- ජර්මනිය
*මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව- ඉතාලිය
*මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව- නෙදර්ලන්තය
===='''ඉන්දියානු උප මහද්වීපය'''====
*බුද්ධගයා මහමෙව්නාව බුදුනුවණ භාවනා අසපුව - ගයාව,බිහාර්
*නාග්පූර් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - මහාරාෂ්ඨ
*බ්හිවුකුණ්ඩ් මහමෙව්නාව බුද්ධ රශ්මි ථේරවාද බෞද්ධ පුහුණු මධ්යස්ථානය - මහාරාෂ්ඨ
*දිල්ලි මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - දිල්ලිය
*ගාසියාබාත් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - මහාරාෂ්ඨ
*බුල්දානා මහමෙව්නාව බෞද්ධ ආරාමය - මහාරාෂ්ඨ
===='''නැගෙනහිර ආසියානු කලාපය'''====
*අන්සාන් මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - දකුණු කොරියාව
*දීඝු (Daegu) මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - දකුණු කොරියාව
*ගිම්හේ මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව - දකුණු කොරියාව
*ඔසාකා මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව(ඔසාකා මහා විහාරය) - ඔසාකා නගරය,ජපානය
*ඉබරකි මහමෙව්නාව බෞද්ධ ආරාමය - කසමා,ඉබරකි නගරය,ජපානය
===='''ආරාබි අර්ධද්වීපය(මධ්යය ආසියානු කලාපය)'''====
*[[මහමෙව්නාව බෞද්ධ විහාරය - ඩුබායි]],එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්යය
[[File:Mahamevnawa Dubai.jpg|thumb|250px|මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව ඩුබායි]]
===මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපු ශාඛාවන්===
පහත දැක්වෙන්නේ අනගාරිකා අසපු ශාඛා ලැයිස්තුවකි.<ref>{{Cite web |title=මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව |url=https://mahamevnawa.lk/anagarika-asapuwa/ |access-date=2026-03-18 |website=Mahamevnawa Bhawana Asapuwa}}</ref>
'''දේශීය මහමෙව්නාව අනාගරිකා භාවනා අසපු ශාඛා'''
*දඹදෙණිය මුතුගල මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව (අනගාරිකා අසපු මූලස්ථානය)
*[[සිරි යශෝධරා මහා සෑය|උඩුපිල සිරි යශෝධරා මහා සෑ විහාරය (උඩුපිල මහමෙව්නාව අනගාරිකා භාවනා අසපුව)]]
*කොළඹ මහමෙව්නාව අනගාරිකා භාවනා අසපුව
*නුගේගොඩ මහමෙව්නාව අනගාරිකා භාවනා අසපුව
*වරකාපොල මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*කිඹුලාපිටිය මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*හක්මන මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*අනුරාධපුර මහමෙව්නාව ස්වර්ණමාලී අනගාරිකා අසපුව
*හලාවත මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*මාවතගම මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*කඩුගන්නාව මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව
*කුලියාපිටිය මහමෙව්නාව අනාගරිකා අසපුව
'''විදේශීය මහමෙව්නාව අනාගරිකා භාවනා අසපු ශාඛා'''
*ටොරොන්ටෝ මහමෙව්නාව අනාගරිකා අසපුව,කැනඩාව
*මෙල්බර්න් මහමෙව්නාව අනාගරිකා අසපුව,ඕස්ට්රේලියාව
===මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාල ශාඛා===
අතිපූජනීය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද ස්වාමීන් වහන්සේගේ ආශිර්වාදය මත මහා සඝරුවනේ අවවාද අනුශාසනා මැද යහපත් දරුවකු රට ලෝකයට දායාද කරනු වස් '''මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාල''' අර්ධ රාජ්ය පෞද්ගලික පාසල් ලෙස ආරම්භ විය. මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාලය නිදහසෙන් පසුව ශ්රී ලංකාව තුල බිහි වූ ප්රථම බෞද්ධ පාසල් ජාලය වේ.මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාල ජාලයේ ශාඛා පහත දැක්වේ.
*දෙල්ගොඩ,දෙමාළගම මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාලය
*සඳලංකාව මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාලය
*වැලිමඩ මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාලය
*මාළඹේ මහමෙව්නාව බෞද්ධ විද්යාලය
==මහමෙව්නාව මහා සංඝ සභාව==
අමරපුර ශ්රී කලයාණිවංශ පාර්ශවය යටතේ නමුත් ස්වාධීනව ක්රියාත්මක වන සංඝ සභාවකි.මහමෙව්නාව අසපු සංචිතයේ 1000 කට අධිකව වැඩසිටින භික්ෂූන් වහන්සේලා මෙම සංඝ සභාවේ සාමාජිකත්වය දරනු ලබයි.මාස 6 කට වරක් පොල්ගහවෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපු මූලස්ථානයේ රැස්වන මෙම සංඝ සභාව මගින් අසපු සංචිතයේ වැදගත් තීරණ ගනු ලබයි.එසේම වෙනත් කිසිදු නිකායක හෝ නිකාය පාර්ශවයක දක්නට නොලැබෙන '''මහා සංඝ මාරුව ''' සිදුවන්නේ ද එසේ රැස්වන දිනයේ දී ය.එහිදී අසපු ශාඛා අතර සංඝයා මාරු කිරීම සිදුවේ.එය මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය තුල පමණක් දක්නට ලැබෙන එයටම ආවේණික වූ දෙයකි.
==දහමෙහි හැසිරීම==
බුදු රජාණන්වහන්සේ ගේ ඉගැන්වීම අනුව මිනිස් උපතක් ලැබීම ම ඉතා දුලබ භාග්යයකි. බුදු දහම ගැන අසන්නට ද ලැබෙන වාසනාවන්තයින් කළ යුත්තේ අවසන් ඉලක්කය වන නිවන අරමුණු කර සිත දියුණු කර ගැනීමයි.
යමෙකු ට නිවන සාක්ෂාත් කර ගත හැක්කේ බුදු දහමට අනුකූලව හැසිරීම්න් අරි අට මග (ආර්ය අෂ්ඨාංගික මාර්ගය) නම් වූ ඒ උතුම් මග සම්පූර්ණ කිරීමෙන් පමණි. ආධ්යාත්මික වර්ධනයේ මුල් පියවරවල්: උදා. සෝවාන් (සෝතාපන්න) හා සකෘදාගාමී (සකදාගාමී), එදිනෙදා ජීවිතයේ වැඩ කටයුතු අතරේ වුව ද ළඟා කර ගත හැක.
දුකින් මිදීම (නිවන සාක්ෂාත් කර ගැනීම) උදෙසා මුල් ම පියවර බුදුන් වදාළ ධර්මය දැන ගැනීම යි. බුදු දහම ඉගැන්වීම, සාකච්ඡා කිරීම සහ එහි හැසිරීම සඳහා අනුබල දිම ආදී ලෙස, ඒ අරබයා මහමෙව්නාවෙන් කෙරෙන කාර්ය භාරය වැදගත් ය.
එමෙන්ම, නිවන් මගෙහි කොටසක් ලෙස ම සිහිය (සති) ප්රගුණ කිරීම ඇසුරින්, සමාධිය හා ප්රඥාව දියුණු කර ගැනීමෙ හි වැදගත් ම කොටස වන භාවනාව වැඩීමට ද මහමෙව්නාවෙන් පහසුකම් සැලසී ඇත.
අවධාරණය කෙරන වැදගත් ම කරුණක් වන්නේ: බුදු දහම හුදෙක් ජීවිතය දුක් සහගත බැව් පැවසීමෙන් නො නැවතී, එයින් මුළුමනින් ම අත් මිදීමේ මාර්ගය ද පෙන්වන බව ය.{{Relevance inline|date=2025-08-16|reason=මෙම කොටස රචනාවක් ලෙස ලියා ඇති අතර ලිපියේ විෂයට අදාළ නොවේ.}}
==දහම පැතිරවීම==
[[File:Mahamevnawa Publications.jpg|thumb|මහමෙව්නාව ප්රකාශන]]{{cquote|''තථාගතප්පවෙදිතො ධම්මවිනයො, භික්ඛවෙ, විවටො විරොචති, නො පටිච්ඡන්නො''<br/>තථාගතයන් වහන්සේ විසින් පනවන ලද ශ්රී සද්ධර්මයත් විනයත් බබළන්නේ විවර වුන විටය, සැඟවුණ විට නොවේ.|300px|50px|පටිච්ඡන්නසුත්තං<ref>[http://www.tipitaka.org/sinh/cscd/s0402m2.mul12.xml#para132 අඞ්ගුත්තරනිකායො→අඞ්ගුත්තරනිකායො→කුසිනාරවග්ගො(භාරංඩුවග්ගො)→පටිච්ඡන්නසුත්තං]</ref>
}}
{{cquote|''චරථ, භික්ඛවෙ, චාරිකං බහුජනහිතාය බහුජනසුඛාය ලොකානුකම්පාය අත්ථාය හිතාය සුඛාය දෙවමනුස්සානං. මා එකෙන ද්වෙ අගමිත්ථ. දෙසෙථ, භික්ඛවෙ, ධම්මං ආදිකල්යාණං මජ්ඣෙකල්යාණං පරියොසානකල්යාණං සාත්ථං සබ්යඤ්ජනං කෙවලපරිපුණ්ණං පරිසුද්ධං බ්රහ්මචරියං පකාසෙථ. සන්ති සත්තා අප්පරජක්ඛජාතිකා , අස්සවනතා ධම්මස්ස පරිහායන්ති, භවිස්සන්ති ධම්මස්ස අඤ්ඤාතාරො.''<br/>පින්වත් මහණෙනි, බොහෝ දෙනාගේ හිත පිණිස ද, බොහෝ දෙනාගේ සැපය පිණිස ද, ලොවට අනුකම්පාවෙන් දෙවි මිනිසුන්ගේ අර්ථය හා හිත සුව පිණිස හැසිරෙන්න. එක මග දෙදෙනෙකු නොම යන්න. පින්වත් මහණෙනි, ඇරඹුම කලණ (යහපත්) වූ, මැද කලණ වූ, අවසන ද කලණ වූ මනා අරුත් සහිත, මනා ව්යවහාර සහිත, මුළුමනින් ම පිරිපුන් වූ, පිරිසිදු නිවන් මග ම පවසන්න. අල්ප වූ රජස් (කෙලෙස්) ඇති සත්වයෝ සිටිත්; ශ්රී සද්ධර්මය ඇසීමට නොලැබුණහොත් ඔවුන් පිරිහී යනු ඇත; සදහම් ඇසුනහොත් ඔවුන් එය අවබොධ කර ගනු ඇත.|300px|50px|මාරකථා<ref>[http://www.tipitaka.org/sinh/cscd/vin02m2.mul0.xml#para32 විනයපිටකෙ→මහාවග්ගපාළි→මහාඛන්ධකො→මාරකථා]</ref>
}}
බුදු රජාණන් වහන්සේගේ සැබෑ ශ්රාවකයෝ ''සාමීචිපටිපන්න'' වෙති. එනම් දුකින් මිදීම උදෙසා ම දහමෙහි හැසිරෙන අතර ම, අන් අය ගැන අනුකම්පාවෙන් ම සද්ධර්මය පතුරවත්. මහමෙව්නාව ඇසුරු කරන ගිහි පැවිදි දෙපිරිසම ඉඩ ලැබෙන සැම විටම මෙලෙස හැසිරෙති.
මහමෙව්නාවේ ස්වාමීන් වහන්සේ ලා දහම් දෙසන්නේ/උගන්වන්නේ බුදු රජාණන් වහන්සේ දේශනා කර වදාළ අන්දමට ය.
{{cquote|යම් භික්ෂුවක් ''රූපය'' ගැන අවබෝධයෙන්ම කළකිරිම (''නිබ්බිදාය '') පිණිස ම, එහි නොඇල්ම පිණිස ම (''විරාගාය ''), එය නිරුද්ධ වීම (''නිරොධාය '') පිණිස ම ශ්රී සද්ධර්මය දේශනා කරයි නම්, 'ධර්ම කථික භික්ෂුවක්' ලෙස හැඳින්විය මනාය...<br/>
යම් භික්ෂුවක් විඳීම (''වේදනා'') ගැන අවබෝධයෙන්ම කළකිරිම පිණිස ම, එහි නොඇල්ම පිණිස ම, එය නිරුද්ධ වීම පිණිස ම ශ්රී සද්ධර්මය දේශනා කරයි නම්, 'ධර්ම කථික භික්ෂුවක්' ලෙස හැඳින්විය මනාය...<br/>
යම් භික්ෂුවක් හඳුනා ගැනීම් (''සඤ්ඤා'') ගැන අවබෝධයෙන්ම කළකිරිම පිණිස ම, එහි නොඇල්ම පිණිස ම, එය නිරුද්ධ වීම පිණිස ම ශ්රී සද්ධර්මය දේශනා කරයි නම්, 'ධර්ම කථික භික්ෂුවක්' ලෙස හැඳින්විය මනාය...<br/>
යම් භික්ෂුවක් චේතනාව තුළ සැකසීම (''සංඛාර'') ගැන අවබෝධයෙන්ම කළකිරිම පිණිස ම, එහි නොඇල්ම පිණිස ම, එය නිරුද්ධ වීම පිණිස ම ශ්රී සද්ධර්මය දේශනා කරයි නම්, 'ධර්ම කථික භික්ෂුවක්' ලෙස හැඳින්විය මනාය...<br/>
යම් භික්ෂුවක් (විශේෂ වූ) දැනීම(''විඤ්ඤාණ'') ගැන අවබෝධයෙන්ම කළකිරිම පිණිස ම, එහි නොඇල්ම පිණිස ම, එය නිරුද්ධ වීම පිණිස ම ශ්රී සද්ධර්මය දේශනා කරයි නම්, 'ධර්ම කථික භික්ෂුවක්' ලෙස හැඳින්විය මනාය...|300px|50px|ධම්මකථිකසුත්තං<ref> [http://www.tipitaka.org/sinh/cscd/s0303m.mul0.xml#para115 සංයුත්තනිකායො→ඛන්ධවග්ගො→ඛන්ධසංයුත්තං→ධම්මකථිකවග්ගො→ධම්මකථිකසුත්තං]</ref>
}}
එනිසා ජීවිතයේ යථාර්තය හෙළිදරවු කරන, දුකින් මිදීමට නොපමා විය යුතු ආකාරය ම අවධාරණය කරන, බුදු රජුන්ගේ මූලික ඉගැන්වීම මත ම පදනම් වූ (පටිගත කළ) දහම් දේශනා සහ දහම් පොත් පත් මහමෙව්නාව ඇසුරු කරන්නන් අතර සංසරණය වෙනු දැකිය හැක.
ආරම්භක ශ්රී ලාංකික පසුබිම නිසා මෙම ප්රකාශන බොහොමයක් ඇත්තේ සිංහලයෙ නි; නමුත් මෙහි නිල වෙබ් අඩවිය ඔස්සේ ඉංග්රීසි සංස්කරණ හෙළි දැක්වෙනු දැන් දැකිය හැක.<ref>{{cite web|url=https://mahamevnawa.lk/en/|title=mahamevnawa.lk}}</ref>
මහමෙව්නාවේ කැනඩා සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපද ශාඛා මඟින් "''අමා සදහම් මණ්ඩපය''"<ref>{{cite web |title=මහමෙව්නාව|publisher=මහමෙව්නාව - ටොරන්ටෝ නුවර |url=http://www.gautamabuddha.ca/Service.aspx |access-date=26 March 2018 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080503053215/http://www.gautamabuddha.ca/Service.aspx |archive-date=3 May 2008}}</ref> නමින් සජීවි සිංහල මාධ්ය අන්තර්ජාල (Internet) ධර්ම සාකච්ඡාවක් මෑතක සිට අරඹා ඇත. ලොව පුරා විසිරී සිටින සිංහල බෞද්ධයන් ට සද්ධර්මය පිළිබඳ ඇති සැක දුරු කරගැනීමට එයින් මග සැළසී ඇත.
==ශ්රද්ධා මාධ්ය ජාලය==
{{වැඩිදුර|ශ්රද්ධා රූපවාහිනිය}}
ලාභනොලබන ආයතනයක් වන මෙය මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ ධර්ම ප්රචාරක කටයුතු සදහා 2012 දී ආරම්භ වූ මෙය ශ්රී ලංකාවේ පැරණිතම බෞද්ධ රූපවාහිනී නාලිකා වලින් එකකි.එසේම ශ්රී ලංකාවේ වැඩිම ආවරණ ජාලයක් හිමි එකම බෞද්ධ නාලිකාවද වේ.ඊට අමතරව ලක්විරු ගුවන්විදුලිය ලෙස ගුවන්විදුලි නාලිකාවක් ද ක්රියාත්මක වේ.මෙම නාලිකා ඔස්සේ පැය 24 පුරාම ශ්රාවකයන් උදෙසා ධර්ම දානය සිදුකරන අතර සෑම ධර්ම දේශනාවක්ම සිදු කරන්නේ මහමෙව්නාව අසපු සංචිතයේ ස්වාමීන් වහන්සේල විසිනි.බොහෝ වැඩසටහන් පටිගත කිරිබත්ගොඩ කඩුවෙල මහමෙව්නාව බෝධිඤාණ භාවනා අසපු පරිශ්රයේ සිදු වේ.
තවද, ශ්රද්ධා මාධ්ය ජාලය මගින් අන්තර්ජාල අවකාශ තුලින් ද ධර්මය ප්රචාරණය කරයි.ශ්රද්ධා රූපවාහිනී YouTube නාලිකාව මේවනවිට ග්රාහක සංඛ්යාව මිලියනය පසු කර ඇති අතර එය බෞද්ධ නාලිකාවක් සතු වැඩිම ග්රාහක සංඛ්යාව වේ.මීට අමතරව මහමෙව්නාව,ලක්විරු ගුවන්විදුලිය ආදී ලෙස සිංහල භාෂාවෙන් ධර්ම ප්රචාරණය කරන යූටියුබ් නාලිකා කිහිපයක් ඇති අතර ,Buddha Rashmi ලෙස හින්දි භාෂාවෙන් ද යූටියුබ් නාලිකා කිහිපයක් ද,Tamil Buddhist,Muniwar ලෙස දෙමළ භාෂාවෙන් නාලිකා කිහිපයක් ද,Buddhism,Colombo Damma Freinds ලෙස ඉංග්රීසී භාෂාවෙන් නාලිකා කිහිපයක් ද ඊට අමතරව චින භාෂාවෙන් සිදුකරන නාලිකාවක් ද පවතී.දැනට වැඩිම භාෂා ගණනකින් ලොව පුරා ධර්ම ප්රචාරණය සිදුකරන එකම බෞද්ධ ධර්මායතනය ද මහමෙව්නාව වේ.
'''මහාමේඝ ප්රකාශකයෝ''' නමින් ප්රකාශන ආයතනයක් ද පවතින අතර මහමෙව්නාව අසපු සංචිතය මගින් නිකුත් කරන සියලු පොත් ඒ හරහා මුද්රණය කර නිකුත් කෙරේ.එසේම "මහාමේඝ" නමින් බෞද්ධ සඟරාවක් ද මාසිකව නිකුත් වේ.
== සවිස්තරාත්මක සටහන් ==
<references group="විස්තර" />
== අමතර අවධානයට ==
* [[බුදු දහම]]
* [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
* [[ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය]]
==මූලාශ්ර==
{{reflist}}
== බාහිර සබැඳි ==
*[https://mahamevnawa.lk/new-publications/ මහමෙව්නාව සදහම් ප්රකාශන]
6mieavsgd2qiyr1ou25a0x9cn85kff1
සැකිල්ල:Documentation/core
10
23809
793366
112217
2026-06-09T13:09:11Z
Lee
85
793366
wikitext
text/x-wiki
<!--
Start of green doc box
--><div id="template-documentation" class="template-documentation iezoomfix"><!--
Add the heading at the top of the doc box:
-->{{#ifeq: {{{heading|¬}}} | <!--Defined but empty-->
| <!--"heading=", do nothing-->
| <div style="padding-bottom: 3px; border-bottom: 1px solid #aaa; margin-bottom: 1ex;">{{
#if: {{{content|}}}
|
| <!--Add the [edit][purge] or [create] links-->
<span class="editsection plainlinks" id="doc_editlinks">{{
#if: {{{doc exist|yes}}}
| [[{{fullurl:{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}|action=edit}} edit]] [{{purge|purge}}]
| <!--/doc doesn't exist-->
[[{{fullurl:{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}| action=edit&preload={{
#ifeq: {{SUBJECTSPACE}} | {{ns:File}}
| Template:Documentation/preload-filespace
| Template:Documentation/preload
}} }} create]]
}}</span>
}} <span style="{{#if: {{{heading-style|}}}
| {{{heading-style|}}}
| {{#ifeq: {{SUBJECTSPACE}} | {{ns:Template}}
| font-weight: bold; font-size: 125%
| font-size: 150%
}}
}}">{{#switch: {{{heading|¬}}}
| ¬ =
<!--"heading" not defined in this or previous level-->
{{#switch: {{SUBJECTSPACE}}
| {{ns:Template}} = [[Image:Template-info.svg|50px|alt=]] Template documentation
| {{ns:File}} = Summary
| #default = Documentation
}}
| #default =
<!--"heading" has data or is empty but defined-->
{{{heading|}}}
}}</span></div>
}}<!--
Load the /doc content:
Note: The line breaks between this comment and the if-case
and between the if-case and the following div are necessary so
"=== Headings ===" at the start and end of docs are interpreted.
-->
{{#if: {{{content|}}}
| {{{content|}}}
| {{#if: {{{doc exist|yes}}}
| {{ {{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}} }}
}}
}}
<div style="clear: both;"></div><!--So right or left floating items don't stick out of the doc box.-->
</div><!--End of green doc box--><!--
Link box below for the doc meta-data:
-->{{#if:
<!--Check if we should show the link box-->
{{#ifeq: {{{link box|}}} | off
|
| {{{doc exist|yes}}}{{
#switch: {{SUBJECTSPACE}}
| {{ns:User}}
| {{ns:Template}} = yes
}}
}}
| {{fmbox
| id = documentation-meta-data
| image = none
| style = background-color: #ecfcf4;
| textstyle = font-style: italic;
| text =
{{#if: {{{link box|}}}
| {{{link box}}} <!--Use custom link box content-->
| {{#if: {{{doc exist|yes}}}
| <!--/doc exists, link to it-->
The above [[Wikipedia:Template documentation|documentation]] is [[Wikipedia:Transclusion|transcluded]] from [[{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}]]. <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}|action=edit}} edit] | [{{fullurl:{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}|action=history}} history])</small> <br>
}}<!--
Add links to /sandbox and /testcases when appropriate:
-->{{#switch: {{SUBJECTSPACE}}
| {{ns:User}}
| {{ns:Template}} =
Editors can experiment in මෙම සැකිල්ලේ {{
#ifexist: {{{sandbox| {{FULLPAGENAME}}/sandbox }}}
| [[{{{sandbox| {{FULLPAGENAME}}/sandbox }}}|sandbox]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl: {{{sandbox| {{FULLPAGENAME}}/sandbox }}} | action=edit }} edit] {{!}} [{{fullurl:Wikipedia:pagediff | withJS={{urlencode:MediaWiki:Common.js/pagediff.js}}&oldpage={{urlencode:{{{template page|{{FULLPAGENAME}}}}}}}&newpage={{urlencode:{{{sandbox|{{FULLPAGENAME}}/sandbox}}}}}}} diff])</small>
| sandbox <small style="font-style: normal">([{{fullurl: {{{sandbox| {{FULLPAGENAME}}/sandbox }}} | action=edit&preload=Template:Documentation/preload-sandbox }} create])</small>
}} and {{
#ifexist: {{{testcases| {{FULLPAGENAME}}/testcases }}}
| [[{{{testcases| {{FULLPAGENAME}}/testcases }}}|testcases]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl: {{{testcases| {{FULLPAGENAME}}/testcases }}} | action=edit }} edit])</small>
| testcases <small style="font-style: normal">([{{fullurl: {{{testcases| {{FULLPAGENAME}}/testcases }}} | action=edit&preload=Template:Documentation/preload-testcases }} create])</small>
}} pages. <br>
}}<!--
Show the cats and interwiki text, but not
if "content" fed or "docname fed" since then it is
unclear where to add the cats and interwikis.
-->{{#if: {{{content|}}} {{{docname fed|}}}
|
| Please add categories and interwikis to the [[{{{docpage|{{FULLPAGENAME}}/doc}}}|/doc]] subpage.
}}<!--
Show the "Subpages" link:
-->{{#switch: {{SUBJECTSPACE}}
| {{ns:File}} = <!--Don't show it-->
| {{ns:Template}} =  [[Special:PrefixIndex/{{{template page|{{FULLPAGENAME}}}}}/|Subpages of this template]].
| #default =  [[Special:PrefixIndex/{{{template page|{{FULLPAGENAME}}}}}/|Subpages of this page]].
}}
}}{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/Print
|</br>A [[Help:Books/for experts#Improving the book layout|print version]] of this template exists at [[/Print]]. If you make a change to this template, please update the print version as well.[[Category:Templates with print versions]]
}}
}}
}}<!--End link box--><!--
Detect and report strange usage:
-->{{#if:
<!--Check if {{documentation}} is transcluded
on a /doc or /testcases page-->
{{#switch: {{SUBPAGENAME}}
| doc
| testcases = strange
}}
<!--More checks can be added here, just return anything
to make the surrounding if-case trigger-->
| <includeonly>[[Category:Wikipedia pages with strange ((documentation)) usage|{{main other|Main:}}{{FULLPAGENAME}}]]<!-- Sort on namespace --></includeonly>
}}<noinclude>
{{pp-template}}
<!-- Add categories and interwikis to the /doc subpage, not here! -->
</noinclude>
9sa8ow2vnudeuk3irp2bgrajiu73qzq
අග්රධරයා (රදගුරු වහන්සේ)
0
26487
793373
715043
2026-06-09T14:15:54Z
Shwetha
6574
සංස්කරණය
793373
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|ඇතැම් ක්රිස්තියානි පල්ලිවල උසස් තනතුරු දරන බිෂොප්}}
{{translate}}
{{Cautious translate}}
{{Catholic Church Hierarchy}}
'''අග්රධරයා''' යනු, සමහරක් ක්රිස්තියානි සභාවන්හී සමහරක් වැදගත් අග්රරාජගුරුප්රසාදීන්වහන්සේලාට ප්රදානය කෙරෙන අභිධානයක් හෝ අනුස්ථාපනයක් හෝ වෙයි. සුවිශේෂ සම්ප්රදායය මත පදනම්ව, මෙය වෙතින් අධිකරණමය අධිකාරියක් ([[නිල නාමය]]) හෝ (සාමාන්යයෙන්) චාරිත්රානුකූල ප්රමුඛත්වයක් ([[විරුදනාමය]]) හෝ අඟවනු ලැබෙයි.
==රෝමානු කතෝලික සභාව==
In the [[Latin Church]], a primate is an [[archbishop]]—or, rarely, a [[suffragan]] or [[Exemption (church)|exempt]] [[Bishop (Catholic Church)|bishop]]—of a specific (mostly metropolitan) [[episcopal see]] (called a ''primatial see'') who has precedence over the bishoprics of one or more [[ecclesiastical province]]s of a particular historical, political or cultural area. Historically, primates of particular sees were granted privileges including the authority to call and preside at national [[synod]]s, jurisdiction to hear appeals from [[metropolitan bishop|metropolitan]] tribunals, the right to crown the sovereign of the nation, and presiding at the [[investiture]] (installation) of archbishops in their sees.<ref name=ce>{{CathEncy|wstitle=Primate}}</ref>
[[File:Template-Patriarch (Latin_Rite) - Primate.svg|left|thumb|කතෝලික අග්රධර (කාදිනල් නොවන) විහ්නය]]
The office is generally found only in older Catholic countries, and is now purely honorific, enjoying no effective powers under [[canon law (Catholic Church)|canon law]]—except for the [[archbishop of Esztergom]] (Gran) in Hungary.<ref name=ce/> Thus, e.g., the [[primate of Poland]] holds no jurisdictional authority over other Polish bishops or their dioceses, but is ''durante munere'' a member of the standing committee of the episcopal conference, and has honorary precedence among Polish bishops (e.g., in liturgical ceremonies). The Holy See has also granted Polish primates the privilege of wearing cardinal's crimson attire, except for the skullcap and [[biretta]], even if they have not been made [[cardinal (Catholic Church)|cardinals]].<ref>{{cite web| url = http://www.newadvent.org/cathen/06590b.htm| title = Joseph Lins, "Gniesen-Posen" in ''The Catholic Encyclopedia'' (New York 1909)}}</ref><ref>{{cite web| url = http://www.newadvent.org/cathen/15555a.htm| title = Aurelio Palmieri, "Archdiocese of Warsaw" in ''The Catholic Encyclopedia'' (New York, 1912)}}</ref>
==මූලාශ්ර==
{{reflist}}
[[ප්රවර්ගය:කතෝලික දහම]]
apsnokirmpvx9dtav0oggqxhfrgotsl
793374
793373
2026-06-09T15:03:34Z
Shwetha
6574
සංස්කරණය
793374
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|ඇතැම් ක්රිස්තියානි පල්ලිවල උසස් තනතුරු දරන බිෂොප්}}
{{translate}}
{{Cautious translate}}
{{Catholic Church Hierarchy}}
'''අග්රධරයා''' යනු, සමහරක් ක්රිස්තියානි සභාවන්හී සමහරක් වැදගත් අග්රරාජගුරුප්රසාදීන්වහන්සේලාට ප්රදානය කෙරෙන අභිධානයක් හෝ අනුස්ථාපනයක් හෝ වෙයි. සුවිශේෂ සම්ප්රදායය මත පදනම්ව, මෙය වෙතින් අධිකරණමය අධිකාරියක් ([[නිල නාමය]]) හෝ (සාමාන්යයෙන්) චාරිත්රානුකූල ප්රමුඛත්වයක් ([[විරුදනාමය]]) හෝ අඟවනු ලැබෙයි.
=={{anchor|කතෝලික}}කතෝලික සභාව==
{{මෙයද බලන්න|කතෝලික සභාවෙහි ධූරාවලිය#අග්රධරයෝ|රදගුරු වහන්සේ (කතෝලික සභාව)#අග්රධරයා}}
In the [[Latin Church]], a primate is an [[archbishop]]—or, rarely, a [[suffragan]] or [[Exemption (church)|exempt]] [[Bishop (Catholic Church)|bishop]]—of a specific (mostly metropolitan) [[episcopal see]] (called a ''primatial see'') who has precedence over the bishoprics of one or more [[ecclesiastical province]]s of a particular historical, political or cultural area. Historically, primates of particular sees were granted privileges including the authority to call and preside at national [[synod]]s, jurisdiction to hear appeals from [[metropolitan bishop|metropolitan]] tribunals, the right to crown the sovereign of the nation, and presiding at the [[investiture]] (installation) of archbishops in their sees.<ref name=ce>{{CathEncy|wstitle=Primate}}</ref>
[[File:Template-Patriarch (Latin_Rite) - Primate.svg|left|thumb|කතෝලික අග්රධර (කාදිනල් නොවන) විහ්නය]]
The office is generally found only in older Catholic countries, and is now purely honorific, enjoying no effective powers under [[canon law (Catholic Church)|canon law]]—except for the [[archbishop of Esztergom]] (Gran) in Hungary.<ref name=ce/> Thus, e.g., the [[primate of Poland]] holds no jurisdictional authority over other Polish bishops or their dioceses, but is ''durante munere'' a member of the standing committee of the episcopal conference, and has honorary precedence among Polish bishops (e.g., in liturgical ceremonies). The Holy See has also granted Polish primates the privilege of wearing cardinal's crimson attire, except for the skullcap and [[biretta]], even if they have not been made [[cardinal (Catholic Church)|cardinals]].<ref>{{cite web| url = http://www.newadvent.org/cathen/06590b.htm| title = Joseph Lins, "Gniesen-Posen" in ''The Catholic Encyclopedia'' (New York 1909)}}</ref><ref>{{cite web| url = http://www.newadvent.org/cathen/15555a.htm| title = Aurelio Palmieri, "Archdiocese of Warsaw" in ''The Catholic Encyclopedia'' (New York, 1912)}}</ref>
==මූලාශ්ර==
{{reflist}}
[[ප්රවර්ගය:කතෝලික දහම]]
n01866uy6iqt9rmrzseuipg8i3mr9wd
මහමෙව්නාව මහා විහාරය, අපරැක්ක
0
55867
793378
791837
2026-06-10T04:27:12Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793378
wikitext
text/x-wiki
{{තොරතුරුකොටුව පන්සල
| name = මහමෙව්නාව මහා විහාරය<br>
| img = Mahamevnawa maha viharaya 5.jpg
| img_size =
| img_capt = මහමෙව්නාව මහා විහාරයේ වූ සමාධි බුද්ධ ප්රථිමා වහන්සේ
| denomination =
| founded =
| founder =
| reverend =
| country = ශ්රී ලංකාව
| coordinates = {{coord|6|0|23|N|80|37|2|E|region:LK_type:landmark|display=inline, title}}
| website = [http://mahamevnawa.lk/mahamevnawa-local-branches/mathara/ mahamevnawa.lk]
}}
[[ශ්රී ලංකාව|ශ්රී ලංකාවේ]] [[දකුණු පළාත, ශ්රී ලංකාව|දකුණු පළාතේ]] [[මාතර දිස්ත්රික්කය]]ට අයත් [[අපරැක්ක]], උඩඅපරැක්කේ පිහිටි<ref>http://mahamevnawa.lk/monasteries/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141119095236/http://mahamevnawa.lk/monasteries/ |date=2014-11-19 }} මහමෙව්නාව</ref> '''මහමෙව්නාව මහා විහාරය''' මෙරට පිහිටුවන ලද සෙනසුන් සංවිධානයක් වූ [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව|පොල්ගහවෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුවට]] අයත් අසපු ශාඛාවකි.<ref>http://wikimapia.org/20750242/Mahamevnawa-Temple-Monastery-Aparekka-Ven-Nawalapitiye-Ariyavansa-Thero-Chief-Monk මහමෙව්නාව ටෙම්පල්</ref>
මහමෙව්නාව සෙනසුන් සංවිධානයේ මුල් පුහුණු සහ සංවර්ධන මධ්යස්ථානයක් ලෙස හා ප්රදේශයේ ධර්ම ප්රචාරක මධ්යස්ථානයක් වශයෙන් ශාසනික සේවාව සිදුකරන මහමෙව්නාව මහා විහාරය, 2008 මැයි 17 වන දින විවෘත කරන ලද්දකි.<ref>http://www.elakiri.lk/forum/showthread.php?t=81170 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307092555/http://www.elakiri.lk/forum/showthread.php?t=81170 |date=2016-03-07 }} මහමෙව්නාව මහා විහාරය, මාතර</ref> විහාරය, ව්යාපාරික තිස්ස ජිනසේන මහතාගේ තනි ධන පරිත්යාගය මත සම්පූර්ණයෙන් ඉදිකොට ඇත.
වර්ථමානය වන විට විහාරයේ භික්ෂූන් වහන්සේලා 100 ක පමණ පිරිසක් වැඩ වාසය කරනු ලබයි.<ref>http://english.mahamevnawa.lk/branches/mahaviharaya/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140302013200/http://english.mahamevnawa.lk/branches/mahaviharaya/ |date=2014-03-02 }} මහමෙව්නාව මහා විහාරය</ref>
==ගැලරිය==
<gallery>
Mahamevnawa maha viharaya 1.jpg|ධර්ම මණ්ඩපය
Mahamevnawa maha viharaya 3.jpg|සමාධි බුද්ධ ප්රථිමාව
Mahamevnawa maha viharaya 2.jpg|විහාරයේ වූ ස්වර්ණමාලී ස්ථූපය
Mahamevnawa maha viharaya 6.jpg|විහාරයේ වූ ස්වර්ණමාලී ස්ථූපය
Mahamevnawa maha viharaya 4.jpg|ධාතූන් වහන්සේලා
</gallery>
==මේවාද බලන්න==
*[[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
*[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]]
==ආශ්රිත==
{{ආශ්රලැයිස්තුව}}
==බාහිර සබැඳි==
*[http://mahamevnawa.lk/ වෙබ් අඩවිය]
775x9d4wwedd09oh13b9tyivskthqz9
කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව
0
86319
793379
791838
2026-06-10T04:27:15Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793379
wikitext
text/x-wiki
{{no footnotes}}
{{More citations needed|date=October 2024}}
{{Infobox religious building
| name =කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව</br>
| native_name =
| image =Kumbalwela,_Mahamevnawa_Buddhist_Monastery,_2025-07_CN-01.jpg
| image_size =
| alt = ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය
| caption = ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය
| map_type = Sri Lanka
| map_size =
| map_alt =
| map_caption = ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටීම
| location =[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]],කුඹල්වෙල,[[ඇල්ල]],[[ශ්රී ලංකාව]]
| coordinates = {{coord|6|52|47.8|N|81|01|40.7|E|display=inline}}
| religious_affiliation = [[ථේරවාද]]
| deity =
| country = [[ශ්රී ලංකාව]]
| functional_status =
| website =[https://mahamewnawa.lk/sri-angulimala-seya/ වෙබ් අඩවිය]
| founded_by = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| year_completed = 2024
| height_max = අඩි 120 කි.
}}
'''කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව''' [[ඇල්ල]] පුරවරයේ කුඹල්වෙල, මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර් 1300 ක් පමණ ඉහළ කඳු මුදුනක පිහිටා ඇත. ශ්රී සත්බුදු මහා සෑ විහාරය ලෙසද හදුන්වන මෙම අසපුව වර්ෂ 2007 දී [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමියන්ගේ]] මඟපෙන්වීම යටතේ මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ තවත් එක් ශාඛාවක් ලෙස ඇරඹුණු අක්කර 48 ක් පුරා පැතිරුණු මේ අසපුවේ වැඩ නිම වන්නේ වර්ෂ 2024 අගෝස්තු මස දීය.<ref>https://mahamevnawa.lk/sri-sathbudu-mahase-viharaya/</ref>
==ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය==
කල්ප සියයක් ඇතළත ලොව පහළ වී වදාල විපස්සී, සීඩී, වෙස්සභු, කකුසඳ, කෝණාගමන, කාශ්යප, ගෞතම යන සත්බුදු රජාණන් වහන්සේල වෙනුවෙන් ලෝකයේ ඉදී වූ එකම සෑය වේ. අඩි 120 ක් වන මෙය පොළව මට්ටමේ සිට අඩි 20 ක විහාර මන්දිරයකින් සහ අඩි 100 ක උස සෑයකින් යුතු වේ.කොතේ උස අඩි 15 කි.වැය වී ඇති සමස්ත ගඩොල් ප්රමාණය; ගඩොල් 18 ලක්ෂය කි.
නමුණුකුල කඳු ප්රධාන කරගත් කඳු යායකින් වට වූ පරිසරයේ පිහිටි මෙය ඌව පළාතේ උසම සෑයක් ලෙස ද සැලකනු ලබයි.(මහියංගණ මහා සෑය ද අඩි 120 ක උසකින් යුතු වන බැවින් මෙම මහා සෑයේ සම්පූර්ණ උස මහියංගණ ස්ථූපයේ උසට සමාන වේ.)
මෙම ස්තූපය ඌව පළාතේ සුපිහිටි මහියංගණ මහා සෑය ඉදිකළ සුමන සමන් දෙවියන්ගේ ශ්රී නාමයේ "සමන්" යන කොටසත්, මුතියංගණ මහා සෑය ඉදිකළ ඉන්දක දෙවියන්ගේ ශ්රී නාමයේ "ඉන්දක" යන කොටසත් යොදා උන්වහන්සේලාගේ ශ්රී නාමයට උපහාර පිණිස '''සිරි ඉන්දක සමන් සත්බුදු මහා සෑය''' ලෙස නම් කර ඇත. හැදින්වීමේ පහසුව තකා වර්තමානයේ ''' ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය''' ලෙස හදුන්වනු ලබයි.
ප්රධාන ධාතු ස්ථූපයක් හා ඒ වටා පරිවාර ස්ථූප 6 කින් සමන්විත වන සේ නිමවා ඇති "ශ්රී සත්බුදු මහා සෑය" සෑදීම සදහා මුල්ගල් තබන්නේ 2011 වර්ෂයේ දී වන අතර විහාර මන්දිරය සහිත ස්ථූපයේ වැඩ නිම වන්නේ 2024 වසරේ දී ය.
ප්රධාන ස්ථූපය ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසාත්, පරිවාර ස්ථූප විපස්සී බුදුරදුන්ගේ සිට කාශ්යප බුදුරදුන් දක්වා වන බුදුරජාණන් වහන්සේලා උදෙසා ඉදිකර ඇත.
[[File:Mahamevnawa Buddhist Monastery 2023-05-05.jpg|Mahamevnawa_Buddhist_Monastery_2023-05-05|thumb|සත්බුදු මහා සෑයෙහි ඉදිකිරීම් අතරතුර ]]
2018 වසරේ නොවැම්බර් මස 18 වන දින ඉරු දින හිමිදිරියේ මහා සංඝරත්නයේ වැඩිවීමෙන්,දහස් ගණන් සැදැහැවතුන්ගේ සාදු නාද මධ්යයේ ත්රිවිධ මංගල්යය, දම්සක් දෙසුම, සමනොළ ගිරි හිස සිරිපා පිහිටුවීම වැනි සම්බුද්ධ චරිතයේ සුවිශේෂ අවස්ථා දැක්වෙන පිළිම නිර්මාණ, සිතුවම් නිර්මාණ, රන්කම්, ලියකම් ආදී නොයෙක් නිර්මාණයන්ගෙන් අලංකෘත සත්බුදු මහා සෑයේ ප්රධාන ධාතු ගර්භය තුළ ශ්රී සර්වඥ ධාතූ මංජුසා, මහරහත් ධාතූ මංජුසා තැන්පත් කොට ගර්භයේ රන් ද්වාර නැවත කිසි දිනක විවෘත කල නොහැකි පරිදි වසා ශක්තිමත් ආරක්ෂාවක් සැලසී ය.
තවද,එක් එක් ස්ථූපයන්ගේ ධාතු ගර්භයන් 7 හිම සහ සතරැස් කොටු 7 හිම සොඳුරු සිතුවම් සහ ඉදිකිරීම් සහිත විහාර මන්දිර 14 ක් නිර්මාණය කර ඇත. එසේම සෑම ස්ථූපථකම සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේලා ද, දඹදිවවැසි, ලංකාවැසි බොහෝ මහරහතන් වහන්සේලාගේ ධාතූන් වහන්සේල බොහෝ ප්රමාණයක් ද, තඹ පත්තිරුවල ලියන ලද ත්රිපිටක ශ්රී සද්ධර්මය ද තැන්පත් කර ඇත.පරිවාර ස්ථූපයන්ගේ ඒ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේලාගේ සම්බුද්ධ චරිතයේ විශේෂ අවස්ථාවන් ද සිතුවම් කර ඇත.<ref>https://mahamevnawa.lk/bandarawela-seya-dhathu-nidhanothsawaya/</ref>
==සත්බුදු මන්දිරය==
අඩි 120 ක් උසැති ස්ථූපයේ පොළොව මට්ටමේ අඩි 20 ක් උසකින් ප්රධාන බුද්ධ මන්දිරය ලෙස මෙම සත්බුදු මන්දිරය නිමවා ඇත.වර්ග අඩි 7000 ක් පුරා පැතිරුණු මෙම සත්බුදු විහාර මන්දිරයේ එක් එක් සත්බුදු රජාණන් වහන්සේල උදෙසා වෙන වෙනම ප්රතිමාවන් ද එම එක් එක් බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් අපගේ මහා බෝසතුන් ගෞතම නමින් සම්බුද්ධත්වයට පත් වීමට නියත විවරණ ගැනීම, බුදුරජාණන් වහන්සේ සමනොළ ගිරි හිස සිරිපා තැබීම, මිහිඳු මහරහතන් වහන්සේ මිහින්තලයට වැඩම වීම ආදී අවස්ථාවන් කැළණි විහාර සිතුවම් සම්ප්රදායට නවීන වර්ණ සංකලනයන් භාවිතයෙන් සිතුවම් කර ඇත.
[[File:SL Ella asv2020-01 img25 View from Little Adams Peak.jpg|SL_Ella_asv2020-01_img25_View_from_Little_Adams_Peak|thumb|කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුවෙහි ඉදිකිරීම් අතරතුර]]
දකින විටම බුද්ධ ගෞරවය ඇතිවන පරිදි ජීවමාන පිළිරුවක් මෙන් ඉදිකර ඇති මෙම සෑම සත්බුදු ප්රතිමාවක ම තායිලන්තයේ ස්වාමීන් වහන්සේල සහ දායක පිරිසක් විසින් එරටින් ගෙනෙන ලද සැබෑ රන් ලෝහ පත්ර ආලේප කර ඇත.
සත්බුදු මන්දිරයේ බිම මොරගහකන්ද ජලාශය ඉදිකරන සමයේ කපා ඉවත් කල කුඹුක් ගස් වල ලෑලි අතුරා ඇති අතර ප්රධාන උළුවස්ස තනි ගසකින් නිර්මාණය කර ඇත.එය ලංකාවේ දෙවැනියට උසම උළුවස්ස ලෙස ද සලකනු ලැබේ.
සත්බුදු මන්දිරයේ සියුම් කැටයම්, ලියකම් නිර්මාණ වලින් හා විවිධ වර්ණ සංකලන සංයෝජනයන් වලින් මෙම සත්බුදු මන්දිරය තව තවත් අලංකාර කොට ඇත.<ref>https://raajatv.lk/2024/10/23/kumbalwelamahamewunaasapuwa/{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
==විශේෂත්වය==
මෙම මහා සෑය ; සත්බුදු රජාණන් වහන්සේලගේ ශ්රී නාමය වෙනුවෙන් ලෝකයේ ඉදිවූ එකම ස්ථූපය වන අතර අක්කර 48 ක් පුරා දිවයන පුදබිමේ බෝධීන් වහන්සේල 1000 නමක් රෝපණය කර ඇත. එම නිසා මෙම කන්ද''' ශ්රී බෝධි පර්වතය''' ලෙස හදුන්වනු ලබයි.
==කුඹල්වෙල වන වගා කලාපය==
මෙම වන වගාව වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන අතර මෙය අක්කර සිය ගණනක් පුරා පැතිරුණු වන වගාවක් වේ.<ref>ඇල්ල මහමෙවුනා අසපු කන්දේ වන වගා ප්රදේශයේ හට ගෙන ඇති ගින්නෙන් අක්කර 10ක් විනාශයි - ITN News දේශීය පුවත් https://share.google/HaO5pxVpd0kzHRxpl</ref> සාමාන්යයෙන් කෑලෑ ගිනි තැබීම් නිසා නිරන්තරයෙන් ගිනි ගැනීමට ලක්වන ස්ථානයකි. 2016 වසරේ ඇතිවුනු ගිනි ගැනීමක් නිසා මෙහි අක්කර 2000 කට ආසන්න ප්රමාණයක වන වගාවන් විනාශ වූ බවට වාර්තා වන අතර 2019 වර්ෂයේ දෙවතාවක්, 2022 වර්ෂයේ එක්වරක් ද ගිනි ගැනීමට ලක්විය. මේ කාලය වනවිට අවසාන වශයෙන් කුඹල්වෙල මහමෙව්නා අසපුව කන්දෙහි වන වගා ප්රදේශය ගිනි ගැනීමට ලක්වූයේ 2024 වසරේ සැප්තැම්බර් මාසයේ දීය. එහි දී ද සැලකිය යුතු හානියක් වන වගා කලාපය වෙත සිදුවිය.<ref>https://www.lankadeepa.lk/news/92/101-658302</ref>
මෙම කඳු මුදුනේ පිහිටා ඇති මහමෙව්නාව අසපුව නිසා මෙම වන වගා කලාපය සහිත කන්ද '''කුඹල්වෙල මහමෙව්නා අසපුව කන්ද''' නැතහොත් '''බෝධි පර්වත කන්ද''' ලෙස බොහෝ දෙනා හදුන්වනු ලබයි. නිරන්තර ගිනි ගැනීම් නිසා වන වගා කලාපයට සිදු වන හානිය අවම කිරීම උදෙසා නිතර ගිනි ගන්නා ඵලදායි නොවන ආක්රමණකාරී ශාකයක් වන ෆයිනස් ගස් වෙනුවට නැවත විශාල ප්රමණයේ කුඹුක්, මී ගස්, නා, කොස්, දෙල්, අලිපේර වැනි දේශීය ශාක සහිත වන වගාවන් සිදු කොට නැවත මේ තත්ත්වයට පත් කිරීමට විශාල වෙහෙසක් අසපුව මගින් දැරීය. ඊට අමතරව මේ කන්ද පුරා බෝ ගස් ම 1000 ක් රෝපණය කර ඇත.
මෙම කන්ද ඉත්තෑවන්, මීයන්, හාවන්, වැලිමීයන්, මීමින්නන්, රිලව් වැනි ක්ෂීරපායින් මෙන්ම පක්ෂීන්, උරගයින්, සමනලුන් ආදී සත්ත්ව විශේෂ කිහිපයකට නිවහන සපයයි.
==වැඩි දුර කියවීම==
*[[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
*[[මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව]]
*[[ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය]]
*[[සිරි යශෝධරා මහා සෑය]]
*[[විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය, සේරුවිල]]
*[[මහමෙව්නාව මහා විහාරය, අපරැක්ක]]
*[[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව]]
==මූලාශ්ර==
f7b2op19njjjrd64gukgdhjg3034dhf
සැකිල්ල:Editnotices/Namespace/සැකිල්ල
10
97044
793367
580766
2026-06-09T13:21:39Z
Lee
85
793367
wikitext
text/x-wiki
{{#switch:{{FULLPAGENAME}}<!-- Add pagenames here where this message should NOT be displayed, ie pages that ARE watched -->
|Template:Template sandbox
|Template:X1
|Template:X2
|Template:X3
|Template:X4
|Template:X5
|Template:X6
|Template:X7
|Template:X8
|Template:X9
|Template:X10
|Template:X11
|Template:X12 = {{Sandbox templates editnotices}}
|#default =<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/doc
|{{editnotice
| text = මෙම සැකිල්ල මත විශාල ප්රමාණයේ වෙනස් කම් සිදු කරන විට අදාළ [[{{FULLPAGENAME}}/doc|උපදෙස් පත්රිකාව]] යාවත්කාලීන කිරීමට කාරුණික වන්න.
| image = [[File:Attention yellow.png|25px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/sandbox
|{{editnotice
| text = සංස්කාරකවරුන් හට මෙම සැකිල්ලේ [[{{FULLPAGENAME}}/sandbox|වැලිපිල්ල]] මත අත්හදා බැලීම් කළ හැකිය <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/sandbox|action=edit}} edit] {{!}} [{{fullurl:Special:ComparePages|page1={{urlencode:{{FULLPAGENAME}}}}&page2={{urlencode:{{{sandbox|{{FULLPAGENAME}}/sandbox}}}}}}} diff])</small> and {{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/testcases
|[[{{FULLPAGENAME}}/testcases|testcases]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit}} edit])</small>
|testcases <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit&preload=Template:Documentation/preload-testcases}} create])</small>
}} pages.
| image = [[File:Sandbox.png|40px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
Load the "You're editing a documentation page" notice for all /Doc, /doc etc subpages.
-->{{#ifeq: {{lc: {{SUBPAGENAME}} }} | doc
| {{editnotice
| text = This is the [[Wikipedia:Template documentation|documentation page]] of the template ''[[Template:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]''.
| class = nopopupnotice
}}
}}
}}<noinclude>{{doc}}</noinclude>
96pnm91x8ociw1li0huw957417slz26
793368
793367
2026-06-09T13:24:45Z
Lee
85
793368
wikitext
text/x-wiki
{{#switch:{{FULLPAGENAME}}<!-- Add pagenames here where this message should NOT be displayed, ie pages that ARE watched -->
|Template:Template sandbox
|Template:X1
|Template:X2
|Template:X3
|Template:X4
|Template:X5
|Template:X6
|Template:X7
|Template:X8
|Template:X9
|Template:X10
|Template:X11
|Template:X12 = {{Sandbox templates editnotices}}
|#default =<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/doc
|{{editnotice
| text = මෙම සැකිල්ල මත විශාල ප්රමාණයේ වෙනස් කම් සිදු කරන විට අදාළ [[{{FULLPAGENAME}}/doc|උපදෙස් පත්රිකාව]] යාවත්කාලීන කිරීමට කාරුණික වන්න.
| image = [[File:Attention yellow.png|25px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/sandbox
|{{editnotice
| text = සංස්කාරකවරුන් හට මෙම සැකිල්ලේ [[{{FULLPAGENAME}}/sandbox|වැලිපිල්ල]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/sandbox|action=edit}} edit] {{!}} [{{fullurl:Special:ComparePages|page1={{urlencode:{{FULLPAGENAME}}}}&page2={{urlencode:{{{sandbox|{{FULLPAGENAME}}/sandbox}}}}}}} diff])</small> සහ {{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/testcases
|[[{{FULLPAGENAME}}/testcases|testcases]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit}} edit])</small>
|testcases <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit&preload=Template:Documentation/preload-testcases}} create])</small>
}} පිටු මත අත්හදා බැලීම් කළ හැකිය.
| image = [[File:Sandbox.png|40px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
Load the "You're editing a documentation page" notice for all /Doc, /doc etc subpages.
-->{{#ifeq: {{lc: {{SUBPAGENAME}} }} | doc
| {{editnotice
| text = This is the [[Wikipedia:Template documentation|documentation page]] of the template ''[[Template:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]''.
| class = nopopupnotice
}}
}}
}}<noinclude>{{doc}}</noinclude>
8vdthe86eol5efv0pkg77ysscngmluy
793369
793368
2026-06-09T13:26:21Z
Lee
85
793369
wikitext
text/x-wiki
{{#switch:{{FULLPAGENAME}}<!-- Add pagenames here where this message should NOT be displayed, ie pages that ARE watched -->
|Template:Template sandbox
|Template:X1
|Template:X2
|Template:X3
|Template:X4
|Template:X5
|Template:X6
|Template:X7
|Template:X8
|Template:X9
|Template:X10
|Template:X11
|Template:X12 = {{Sandbox templates editnotices}}
|#default =<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/doc
|{{editnotice
| text = මෙම සැකිල්ල මත විශාල ප්රමාණයේ වෙනස් කම් සිදු කරන විට අදාළ [[{{FULLPAGENAME}}/doc|උපදෙස් පත්රිකාව]] යාවත්කාලීන කිරීමට කාරුණික වන්න.
| image = [[File:Attention yellow.png|25px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/sandbox
|{{editnotice
| text = සංස්කාරකවරුන් හට මෙම සැකිල්ලේ [[{{FULLPAGENAME}}/sandbox|වැලිපිල්ල]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/sandbox|action=edit}} සංස්කරණය] {{!}} [{{fullurl:Special:ComparePages|page1={{urlencode:{{FULLPAGENAME}}}}&page2={{urlencode:{{{sandbox|{{FULLPAGENAME}}/sandbox}}}}}}} වෙනස])</small> සහ {{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/testcases
|[[{{FULLPAGENAME}}/testcases|ටෙස්ට් කේස්]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit}} සංස්කරණය])</small>
|testcases <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit&preload=Template:Documentation/preload-testcases}} නිර්මාණය])</small>
}} පිටු මත අත්හදා බැලීම් කළ හැකිය.
| image = [[File:Sandbox.png|40px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
Load the "You're editing a documentation page" notice for all /Doc, /doc etc subpages.
-->{{#ifeq: {{lc: {{SUBPAGENAME}} }} | doc
| {{editnotice
| text = This is the [[Wikipedia:Template documentation|documentation page]] of the template ''[[Template:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]''.
| class = nopopupnotice
}}
}}
}}<noinclude>{{doc}}</noinclude>
0q8lfl1cr2rvt7xcq1pg62njpekwmv4
793370
793369
2026-06-09T13:27:19Z
Lee
85
793370
wikitext
text/x-wiki
{{#switch:{{FULLPAGENAME}}<!-- Add pagenames here where this message should NOT be displayed, ie pages that ARE watched -->
|Template:Template sandbox
|Template:X1
|Template:X2
|Template:X3
|Template:X4
|Template:X5
|Template:X6
|Template:X7
|Template:X8
|Template:X9
|Template:X10
|Template:X11
|Template:X12 = {{Sandbox templates editnotices}}
|#default =<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/doc
|{{editnotice
| text = මෙම සැකිල්ල මත විශාල ප්රමාණයේ වෙනස් කම් සිදු කරන විට අදාළ [[{{FULLPAGENAME}}/doc|උපදෙස් පත්රිකාව]] යාවත්කාලීන කිරීමට කාරුණික වන්න.
| image = [[File:Attention yellow.png|25px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
-->{{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/sandbox
|{{editnotice
| text = සංස්කාරකවරුන් හට මෙම සැකිල්ලේ [[{{FULLPAGENAME}}/sandbox|වැලිපිල්ල]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/sandbox|action=edit}} සංස්කරණය] {{!}} [{{fullurl:Special:ComparePages|page1={{urlencode:{{FULLPAGENAME}}}}&page2={{urlencode:{{{sandbox|{{FULLPAGENAME}}/sandbox}}}}}}} වෙනස])</small> සහ {{#ifexist:{{FULLPAGENAME}}/testcases
|[[{{FULLPAGENAME}}/testcases|ටෙස්ට් කේස්]] <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit}} සංස්කරණය])</small>
|ටෙස්ට් කේස් <small style="font-style: normal">([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}/testcases|action=edit&preload=Template:Documentation/preload-testcases}} නිර්මාණය])</small>
}} පිටු මත අත්හදා බැලීම් කළ හැකිය.
| image = [[File:Sandbox.png|40px|alt=|link=]]
}}
}}<!--
Load the "You're editing a documentation page" notice for all /Doc, /doc etc subpages.
-->{{#ifeq: {{lc: {{SUBPAGENAME}} }} | doc
| {{editnotice
| text = This is the [[Wikipedia:Template documentation|documentation page]] of the template ''[[Template:{{BASEPAGENAME}}|{{BASEPAGENAME}}]]''.
| class = nopopupnotice
}}
}}
}}<noinclude>{{doc}}</noinclude>
40zifqkyotsxxt1bvawllrjlfq0dsyl
විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය, සේරුවිල
0
165115
793380
792509
2026-06-10T04:27:19Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793380
wikitext
text/x-wiki
{{distinguish|වෙල්ගම්වෙහෙර විහාරය, ත්රිකුණාමලය|සේරුවිල මංගල රජ මහා විහාරය }}
{{තොරතුරුකොටුව ආගමික ගොඩනැගිල්ල
| building_name =විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය{{smaller|<br>(මහමෙව්නාව භාවනා අසපු ශාඛා)}}<br>
| native_name =
| religious_affiliation = ථේරවාද බුදුදහම
| image = [[File:wilgamwehera somawathi stupa.jpg]]
| alt =
| caption = විල්ගම්වෙහෙර සෝමාවතී ස්ථූපය
| map_type = Sri Lanka
| map_size =
| map_alt =
| map_caption = ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටීම
| coordinates = {{coord|8|23|47.4|N|81|18|49.6|E|display=inline,title}}
| location =තෝප්පූර්,සේරුවාවිල, [[ශ්රී ලංකාව]]
| rite =
| sect = [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය]]
| cercle =
| sector =
| municipality =
| district = [[ත්රිකුණාමල දිස්ත්රික්කය|ත්රිකුණාමලය]]
| territory =
| prefecture =
| state = සේරුවාවිල
| province = [[නැගෙනහිර පළාත]]
| region =
| consecration_year =
| status =
| functional_status =
| heritage_designation = පුරාවිද්යා සංරක්ෂිත ස්ථානය-මුල් අනුරාධපුර යුගය
| leadership = [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය]]
| website = https://mahamevnawa.lk
| architect =
| architecture_type = පුරාණ බෞද්ධ විහාර(පධානඝර-බටහිරාරාම සම්ප්රදාය)
| architecture_style =
| founded_by = ගිරිඅභය නම් සෝමනුවර ප්රාදේශීය රජු(කාවන්තිස්ස මහ රජ සමය)
| general_contractor =
| groundbreaking =
| year_completed = ක්රිස්තු පූර්ව 2 වන සියවස
| construction_cost =
| facade_direction =
| capacity =
| length =
| width =
| width_nave =
| height_max =
| dome_quantity =
| dome_height_outer =
| dome_height_inner =
| dome_dia_outer =
| dome_dia_inner =
| minaret_quantity =
| minaret_height =
| spire_quantity =
| spire_height =
| materials =
| nrhp =
| designated =
| added =
| refnum =
| designation1 =APMSL
| designation1_offname =
| designation1_type =
| designation1_criteria =
| designation1_date =
| designation1_number =
| designation1_free1name =
| designation1_free1value =
| designation1_free2name =
| designation1_free2value =
| image_size =
}}
'''සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය''' මුල් අනුරාධපුර යුගයේදී ඉදිකළ ඉපැරණි බෞද්ධ ආරාම සංකීර්ණයකි.මෙම ආරාම සංකීර්ණය [[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය]] පිහිටි සේරුවිල ප්රදේශයේ සිට 4km ක් පමණ දුරින් තෝප්පූර් ප්රදේශයට ආසන්නව නෙලුම්ගම පිහිටා තිබේ.පධානඝර හෙවත් [[බටහිරාරාම]] විහාර ආරාම සම්ප්රදායට අයත් ලෙස යැයි සලකනු ලැබේ.වර්තමානයේ මෙම විහාරය [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව|මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ]] තවත් එක් ශාඛාවක් ලෙස ක්රියාත්මක වේ.<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=https://vishvaparami.lk/?p=1958 |access-date=2025-04-13 |archive-date=2025-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219211734/https://vishvaparami.lk/?p=1958 }}</ref>
පාලි ධාතුවංශය,සිංහල ධාතුවංශය සහ ජිනකාලමාලී යන පැරණි මුලාශ්ර වලට අනුව සේරු නම් විල කෙළවර ගිරිඅභය නම් ප්රාදේශීය රජෙක් තම බිසවගේ නමින් ගෞතම බුදුරදුන්ගේ දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කරවා "සෝමවතී ස්තූපය" නම් ස්ථූපය කරවීය.දකුණු දළදා නිධාපිත එම සෝමවතී සෑය යනු වර්තමානයේ විල්ගම්වෙහෙර ලෙස හදුන්වන මෙම ස්තූපය විය හැකි බව ශ්රී ලංකා පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුව සහ මධ්යම සංස්කෘතික අරමුදල 2020 වර්ෂයේ අගෝස්තු මස මාධ්ය සාකච්ඡාවක් මගින් ප්රකාශයට පත්කර තිබේ.<ref>https://www.lankadeepa.lk/sunday/rasawitha/57-577511</ref><ref>https://sinhala.newsfirst.lk/sinhala/2020/07/18</ref> ඒ මත අනුව සේරුවිල විල් කෙළවර දකුණු දළදා වහන්සේ තැන්පත් කර සෑදූ එම ස්ථූපය "විල්ගම්වෙහෙර සෝමාවතිය මහා සෑය" ලෙස හැඳුන්වා දිය හැක.
== ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සතර දළදා වහන්සේලා ==
මහාපරිනිබ්බාන සූත්රයට අනුව මේ ලෝකයේ ඇත්තේ දළදා වහන්සේලා 4 නමක් පමණයි.ඒවා නම් උඩු වම් දළදා වහන්සේ ,යටි වම් දළදා වහන්සේ, උඩු දකුණු දළදා වහන්සේ,යටි දකුණු දළදා වහන්සේ. මක්නිසාද යත්, සතර දළදා වහන්සේලා හැර ඉතිරි දළදා වහන්සේලා 36, කේශ ධාතු සහ ලෝම ධාතු රාශියක් බුදුන් වහන්සේගේ මහා පරිනිර්වාණයෙන් පසුව ආදාහනය කරන අවස්ථාවේ එක් එක් සක්වලින් පැමිණි දෙවිවරුන් විසින් රැගෙන ගිය බැවිනි. මූලාශ්රවලට අනුව එක් සක්වලකට රැගෙන ගියේ එක් ධාතුන් වහන්සේ නමක් පමණි.
මහාපරිනිබ්බාන සූත්රයට අනුව ඒවායේ පිහිටීම පහත පරිදි වේ.
{| class="wikitable sortable" style="background:#ffffff;" width="70%"
! align="left" style="background:#ffdead;" |දළදා නාමය
! align="left" style="background:#ffdead;" | පෙර ස්ථානය
! align="left" style="background:#ffdead;" | වත්මන් ස්ථානය
|-
| යටි වම් දළදා වහන්සේ
| කාලිංග (ඓතිහාසික කලාපය) රාජධානිය, ඉන්දියාව
| ශ්රී ලංකාවේ [[මහනුවර]] [[ශ්රී දළදා මාළිගාව|දළදා මාලිගාව]]
|-
| උඩු වම් දළදා වහන්සේ
| [[ගාන්ධාර|ගන්ධාර]] - වර්තමාන වයඹදිග පකිස්ථානයේ සහ ඊසානදිග ඇෆ්ගනිස්ථානයේ
| නිශ්චිතව හඳුනාගෙන නොමැත
|-
| දකුණු දළදා වහන්සේ
| තව්තිසා දෙව්ලොව සිළුමිණි ස්තූපය
| තව්තිසා දෙව්ලොව සිළුමිණි ස්තූපය
|-
| දකුණු දළදා වහන්සේ
| ජයසේන නා රජුගේ නාග භවන
| සෝමාවතිය ස්තූපය {{small|(සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර සෝමාවතිය ස්තූපය හෝ [[සෝමාවතිය විහාරය|පොලොන්නරුව සෝමාවති ස්ථූපය]] විය හැක)}}
|}
== ඉතිහාසය ==
=== දකුණු දළදා වහන්සේ - ශ්රී ලංකාවේ සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර සෝමාවතී ස්තූපයේ දළදා වහන්සේ ===
භාග්යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑ බව අසා නාග ලෝකයේ ජයසේන නාරජු අතිශයින් ශෝකයට පත් වී “මම අවසන් වරට බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක වන්දනා කරන්නෙමි” යි සිතූහ. ධාතු බෙදීමේදී ද්රෝණ බමුණා අනෙක් දකුණු දළදාව බිම හෙළා තම පාදයෙන් වසාගත් අයුරු ජයසේන නාරජු දුටුවේය.ඔහු ද්රෝණ බමුණාට නොදැනෙන ලෙස ඉර්ධියෙන් දළදා වහන්සේ ගෙන නාගභවනට ගෙන ගොස් නාග පුරය මැද මැණික් ස්තූපයක් තනා දකුණු දළඳා එහි තැන්පත් කර මහා පූජාවන් කළේය. ලක්දිව කාවන්තිස්ස රජ දවස මහාදේව මහරහතන් වහන්සේගේ ශිෂ්යයකු වූ මහා මහින්ද මහරහතන් වහන්සේගේ නාග භවනට ගොස් භාග්යවතුන් වහන්සේගේ දකුණු දළදාව රැගෙන ලක්දිවට වැඩම කර,සෝමනුවර පාලනය කළ ගිරි අභය නම් ප්රාදේශීය රජුට ස්ථුපයක් කරවීම පිණිස ලබාදුන්නාහ. රජුගේ මෙහෙසිය වන සෝමාදේවිය නමින් කළ එම ස්තූපය "සෝමාවතිය ස්තූපය" නම් වේ.
== පුරාවිද්යාත්මක සාධක ==
දකුණු දළදා සෑය පිළිබඳ ඓතිහාසික කරුණු සියල්ල සලකා බැලීමේදී එය පිහිටා තිබිය යුත්තේ සේරුවිල ලලාට ධාතු ස්ථූපයේ සිට කි.මී. 05 ක පමණ වපසරියක සේරු වැවේ අනෙක් කෙළවර ය. ඒ අනුව ඓතිහාසික භූ විද්යාත්මක කරුණු සියල්ල සපුරමින් නටබුන් වූ එක් විශාල ස්ථූපයක් ඇත. මෙම ස්තූපය හැර එම ප්රදේශයේ වෙනත් පෞරාණික මහා ස්තූපයක් නොමැත. එය 1 වේ [[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය|සේරුවිල මංගල මහා සෑයේ]] සිට කි.මී. තොප්පූර් මුස්ලිම් ගම්මානයට මායිම්ව සේරු නම් විල කෙළවර උතුරු කෙළවරට කිලෝමීටර් 04 ක් පමණ දුරින් නටබුන් වූ පුරාණ ස්ථූපයක් තිබුනේය,එය වර්තමානයේ විල්ගම්වෙහෙර ලෙස හැඳින්වේ. ඉහත කී විල්ගම්වෙහෙර ඓතිහාසික සෝමාවතිය ස්තූපයවිය හැකි බව දැන් හඳුනාගෙන ඇත.
දකුණු දළදා වහන්සේ නිදන් කළ සෝමාවතී ස්තූපය පිළිබඳ ‘පාලි ධාතුවංශය, සිංහල ධාතුවංශය සහ ජිනකාලමාලි’ ග්රන්ථවල ඇතුළත් සියලුම ඓතිහාසික කරුණු සහ භූගෝලීය සාධක සමඟ මෙම ස්තූපය සැසදෙයි.විල්ගම්වෙහෙර චෛත්යයේ පුරාවිද්යා කැණීම්වලදී ක්රිස්තු පූර්ව දෙවැනි සියවසට අයත් පූර්ව බ්රාහ්මී අක්ෂර සහිත ගඩොල් කැණීමේදී හමුවූ අතර එම යුගයට අයත් චෛත්යවල පවතින ශෛලමය චත්රය සහ යූප ස්ථම්භය ද හමුවී ඇත.එම යුගයේ ලක්ෂණ සහිත සිරිපතුල් ගල් හා ශෛලමය පද්ම ද මළුවේ තිබී හමුවිය.තවද අනුරාධපුර මුල් යුගයේ ලක්ෂණ පෙන්වන ඉපැරණි ඇත් පවුරක් ද හමුවිය.මෙම චෛත්යය; යුග කිහිපයක් පුරා ප්රතිසංස්කරණය කරන ලද දැවැන්ත ව්යුහයක් වන අතර එහි මුල් ඉදිකිරීම් ක්රිස්තු පූර්ව 2 වැනි සියවසේ බව තහවුරු වී ඇත.
මෙම විල්ගම්වෙහෙර පිහිටා ඇත්තේ සේරුවිලට නුදුරින් පිහිටි තොප්පූර් මුස්ලිම් නගරය ආසන්නයේය. ක්රිස්තු වර්ෂ 16 සහ 17 වැනි සියවස් වල සිට එම ප්රදේශයේ පදිංචිව සිටි මුස්ලිම්වරුන්ගේ වාග් ව්යවහාරය අනුව සෝම්පුර > සෝම්පූර් > තෝම්පූර් > තෝප්පුර් ලෙස විකාශනය වී ඇති බව වාග් විද්යාඥයන්ගේ මතයයි. ථූපපුර > තෝප්පුර් යන්න තවත් මතයකි.මේ මත වඩාත් තහවුරු වේ.
මෙම විල්ගම්වෙහෙර විහාරස්ථානය දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ සෝමාවතිය විහාරස්ථානය ලෙස පිළිගනිමින් ජ්යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය එම්. ඩබ්ලිව්. විමල් විජේරත්න මහතා විසින් රචිත "සේරුවවිල තිස්ස මහා විහාරවංශය" ([[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය|සේරුවිල මංගල රජමහා විහාරය]] පිළිබඳ) නම් වූ ශාස්ත්රීය පර්යේෂණ (ආචාර්ය) ග්රන්ථය හොඳම සිංහල ස්වාධීන බහු-විනය ශාස්ත්රීය පර්යේෂණ ග්රන්ථය සඳහා වන රාජ්ය සාහිත්ය සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබීය (2012 වසර). මේ පිළිබඳ වැඩිදුර තොරතුරු ඉහත කී මහාචාර්යවරයා විසින් රචිත “ශ්රී දකුණු දළදා වහන්සේ විසින් නිධන් කර ඇති ඓතිහාසික සෝමනුවර සහ සෝමාවතී විහාරය හඳුනාගැනීම” නමැති ග්රන්ථය පරිශීලනය කිරීමෙන් තහවුරු කරගත හැකිය.
එමෙන්ම 2020 වසරේ ශ්රී ලංකා පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුව සහ මධ්යම සංස්කෘතික අරමුදල විල්ගම්වෙහෙර මහා සෑය පිහිටි ස්ථානයේ පැවති මාධ්ය හමුවකදී කියා සිටියේ විල්ගම්වෙහෙර මහා සෑය පැරණි සෝමාවතී මහා සෑය විය හැකි බවට කරුණු තහවුරු වී ඇති බවයි.<ref>https://www.hirunews.lk/245888</ref><ref>https://sinhala.adaderana.lk/news.php?nid=140502</ref>
සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර විහාරය දෙතිස්ඵලරුහ බෝධීන් වහන්සේ නමක් රෝපණය කළ විහාරස්ථානයක් ලෙස ද ඇතැමුන් සලකනු ලබන්නේ;බෝධි වංශයේ "සේරුවිල නයින්ගේ විල්ගම්වෙහෙර" ලෙසින් සඳහන් වන බැවිනි.නමුත් සමහර විද්වතුන් මෙම බෝධීන් වහන්සේ මීට නුදුරුව පිහිටා තිබුණු කිලිවෙඩ්ඩි ශ්රී වර්ධන බෝධිය බවට ද මත පල කරයි.එම බෝධීන් වහන්සේ අද දක්නට නොමැත.
==ස්මාරක සහ පුරාවිද්යාත්මක කැණීම්==
===වාස්තු විද්යා ලක්ෂණ===
===ස්ථූපය සහ ස්ථූප මළුව===
===වෙනත් පුරාවිද්යාත්මක සාධක===
==අභිලේඛන==
==පූර්ව වාර්තා==
==වර්තමාන සංරක්ෂණය==
===2020 අගෝස්තු මස පැවති පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුවේ මාධ්ය සාකච්ඡාව===
==වෙනත් ලිපි==
* [[සෝමාවතිය විහාරය]]
* [[ගෞතම බුදුන්ගේ ධාතූන්]]
* [[වෙල්ගම් වෙහෙර]]
* [[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය|සේරුවිල මංගල රජ මහා විහාරය]]
== මූලාශ්ර ==
{{ආශ්රලැයිස්තුව}}
== වැඩිදුර කියවීම ==
* සේරුවාවිල තිස්ස මහා විහාරවංශය ශාස්ත්රීය පර්යේෂණ ග්රන්ථය - ජ්යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය එම්.ඩබ්ලිව්.විමල් විජේරත්න
* ශ්රී දකුණු දළදාවෙහි නිධන් කර ඇති ඓතිහාසික සෝමනුවර සහ සෝමාවතී ස්තූපය හඳුනාගැනීම පිළිබඳ පර්යේෂණ ග්රන්ථය - මහාචාර්ය විමල් විජේරත්න
== බාහිර සබැඳි ==
*[https://sinhala.adaderana.lk/news.php?nid=140502 බුදුහිමියන්ගේ දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ බවට සැලකෙන ස්ථූපයක්]
*[https://www.hirunews.lk/245888/ සේරුවිලෙන් හමු වූ දළදා පුරණය ]
*[https://sinhala.newsfirst.lk/sinhala/2020/07/18 Sirasa News] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250124001531/https://sinhala.newsfirst.lk/sinhala/2020/07/18 |date=2025-01-24 }}
*[https://www.lankadeepa.lk/News/101-576610 බුදුන්ගේ දකුණු දළදාව ඇත්තේ විල්ගම්වෙහෙරේ]{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{Buddhism in Sri Lanka}}
[[ප්රවර්ගය:Coordinates not on Wikidata]]
[[ප්රවර්ගය:Buddhist temples in trincomalee district]]
[[ප්රවර්ගය:Tooth relics of buddha]]
[[ප්රවර්ගය:රජමහා විහාර]]
6sbwra82q0e39lisgev4tmvsg0qo1hc
ගුණසේන ගලප්පත්ති
0
168681
793376
753511
2026-06-09T15:21:31Z
~2026-33876-90
79415
/* */
793376
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" |<div class="fn">ගුණසේන '''ගලප්පත්ති'''</div>
|-
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Gunasena_Galappatty.jpg|frameless]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |උපත
| class="infobox-data" |1927 ජුනි 7<br /><div class="birthplace" style="display:inline">[[Matara, Sri Lanka|මතර, ශ් රී ලංකාව]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |මියගිය
| class="infobox-data" |1984 නොවැම්බර් 27 <span style="display:none">(1984-11-27)</span> (57 හැවිරිදි) <br /><div class="deathplace" style="display:inline">[[Nugegoda|නූගෝඩ]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |ජාතිකත්වය
| class="infobox-data category" |[[Sri Lanka|ශ් රී ලංකා]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |අධ් යාපනය
| class="infobox-data" |මයික්වෙල්ලා මධ් යම විද් යාලය, [[Rahula College|රාහුලා විද් යාලය]] මාතර, [[University of Ceylon|සිලෝන් විශ්ව විද් යාලය]][[Yale University|යේල් විශ්වවිද් යාලය]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |වෘත්තිය (වෘත්තිය)
| class="infobox-data role" |වේදිකා අධ් යක්ෂ, ගුරුවරයා, පරිවර්තකයා
|-
! class="infobox-label" scope="row" |බිරිඳ
| class="infobox-data" |සුමාන අබේසිංහ
|-
! class="infobox-label" scope="row" |දරුවන්
| class="infobox-data" |දීප්ති සාගරික ගලාපත්තිය, චන්නකියා තාරංග ගලාපට්ටිය, සම්පත්තිය ගලාපතුවිය
|}
'''ගුණසේන ගලප්පත්ති''' (උපත ජූනි 7, 1927, [[මාතර|ශ්රී ලංකාවේ මාතර]] දික්වැල්ල ප්රදේශයේ) [[ශ්රී ලංකාව|ශ්රී ලංකාවේ]] [[නාට්ය රචක|නාට්යකරුවෙක්]], අධ්යක්ෂකවරයෙක්, නිෂ්පාදකයෙක් සහ [[ශ්රී ලාංකීය සාහිත්යය|සිංහල ගුවන්විදුලි නාට්ය රචකයෙක්,]] ශ්රී ලංකාවේ සස්පෙන්ස් නාට්යයේ පුරෝගාමියා ලෙස සැලකේ. <ref name="hirdeyesouthasia">{{Cite news|url=http://thirdeyesouthasia.blogspot.com/2009/07/gunasena-galappatty-was-one-of-greatest.html|title=Gunasena Galappatty, was one of the greatest dramatists|work=hirdeyesouthasia}}</ref>
== අධ්යාපනය ==
ගලප්පත්ති දික්වැල්ල මධ්ය මහා විද්යාලයට සහ මාතර රාහුල විද්යාලයට ඇතුළත් විය. 1952 දී ඔහු ආර්ථික විද්යාව පිළිබඳ උපාධියක් හැදෑරීම සඳහා [[ලංකා විශ්වවිද්යාලය|පේරාදෙණිය මණ්ඩපයේ ලංකා විශ්වවිද්යාලයට]] ඇතුළත් විය. පේරාදෙණියේදී ඔහු මහාචාර්ය [[එදිරිවීර සරච්චන්ද්ර]] සහ චාල්ස් සිල්වා ඇසුරු කිරීමට පටන් ගෙන නාට්ය කලාවේ නිරත විය.
ඔහුගේ ප්රථම නිෂ්පාදනය වූයේ 1957 <ref>{{Cite news|url=http://sundaytimes.lk/021201/plus/7.html|title=Sandakinduru: Reviving folk melodies and dance|work=[[The Sunday Times (Sri Lanka)]]|access-date=2 September 2010}}</ref> [[සොකරි නාටකය|ජන නාට්ය]] ''සඳකිඳුරු'' වන අතර එහි ඔහු ජන නාට්යය නූතන [[Sinhalese music|සිංහල සංගීතය]] සමඟ මුසු කළේය. මෙය සාර්ථක වූ අතර එක්සත් ජනපදයේ යේල් විශ්ව විද්යාලයේ පර්යේෂණාත්මක රංග කලාව හැදෑරීම සඳහා ඔහුට ෆුල්බ්රයිට් ශිෂ්යත්වයක් පිරිනමන ලදී.
1955 දී කෝට්ටේ [[ආනන්ද ශාස්ත්රාලය, කෝට්ටේ|ආනන්ද ශාස්ත්රාලයේ]] ගුරුවරයකු වූ ඔහු ඊළඟට රාජ්ය භාෂා දෙපාර්තමේන්තුවේ පරිවර්තකයකු ලෙස ටික කලකට සම්බන්ධ වී නැවත ගුරුවරයකු ලෙස කටයුතු කළේය. <ref name="sundaytimes">{{Cite news|url=http://sundaytimes.lk/050522/tv/1.html|title=Jayalal Rohana: A man of many parts|work=The Sunday Times (Sri Lanka)}}</ref>
== වෘත්තීය ==
යේල් සිට, ඔහු 1959 දී [[බ්රෝඩ්වේ රංග පීඨය|බ්රෝඩ්වේ]] වෙත ගියේය, එහි මෙන්ම බ්රෝඩ්වේ නිෂ්පාදනවල සේවය කළ පළමු ශ්රී ලාංකිකයා ද විය. මෙම කාලය තුළ, ඔහු කොන්ස්ටන්ටින් ස්ටැනිස්ලාව්ස්කිගේ රංගනය සහ වේදිකා ශිල්පයේ ප්රවේශයේ ඇමරිකානු ශාඛාව වන ක්රම පාසලේ බලපෑමට යටත් විය. ඔහු [[Herbert Berghoff|හර්බට් බර්ගෝෆ්]] සහ උටා හේගන් යන කීර්තිමත් ගුරුවරුන් දෙදෙනෙකු යටතේ සේවය කළේය. ඔහු බ්රෝඩ්වේ නාට්ය දෙකක රඟපෑවා සහ සම-නිෂ්පාදනය කළා, ''තේ හවුස් ඔෆ් ද ඔගස්ට් මූන්'' සහ ''ද මැරේජ්-ගෝ-රවුන්ඩ්'' .
ඉන්පසු ඔහු ස්පාඤ්ඤය, ජපානය, රුසියාව ඇතුළු රටවල් රැසකට ගොස් විවිධ නාට්ය ශෛලීන් සහ ක්රමවේද හැදෑරීය. ඔහු ස්පාඤ්ඤයේ Federico García Lorca අගය කළ අතර ''Yerma'' වැනි Lorca නිෂ්පාදන අත්විඳීමට සති කිහිපයක් ගත කළේය. ජපානයේදී ඔහු සම්ප්රදායික ''[[කබුකි]]'' නාට්ය හැදෑරූ අතර ජනප්රිය නිෂ්පාදනයක් වන ''ද ෆාදර්'' සඳහා සම්බන්ධ විය.
1961 දී නැවත ශ්රී ලංකාවට පැමිණි ගලප්පත්ති නැවත සිය නාට්ය කටයුතු ආරම්භ කළේය. චාල්ස් සිල්වා සහ ''නාඩගමයේ'' සරචන්ද්ර ස්ඵටිකීකරණය ආදර්ශයට ගත් ඔපෙරා ආකෘතිය අත්හැර දමා, ඔහු බ්රෝඩ්වේ හි ඔහු කාවැද්දූ අභ්යන්තර අධ්යක්ෂණය කරන ලද රංගන විලාසය ස්වාභාවික නොවන ස්වදේශික සම්ප්රදාය සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමට උත්සාහ කළ නව රේඛාවක් මත අතු බෙදී ගියේය. 1962 දී ඔහු සාම්ප්රදායික ශෛලීය රංග ශාලාව බටහිර යථාර්ථවාදී තාක්ෂණය සමඟ ඉතා ඵලදායි ලෙස මුසු කළ හැකි බව පෙන්වමින් ශ්රී ලාංකේය නාට්යයේ සන්ධිස්ථානයක් ''වන මුදුපුත්තු'' (මුහුදු පුත්රයෝ) නිෂ්පාදනය කළේය. මෙයින් පසු ඔහු ශ්රී ලාංකේය නාට්ය ක්ෂේත්රයේ ඉදිරියෙන්ම සිටි අතර ඔහුගේ නිෂ්පාදන බොහෝ දක්ෂ නළුවන්ගේ වෘත්තීය ජීවිතය දියත් කළේය. එක්සත් ජාතීන්ගේ සමුළු සහ අනෙකුත් ජාත්යන්තර ක්රියාකාරකම් සඳහා ශ්රී ලංකාව නියෝජනය කිරීමට ඔහුට ආරාධනා කරන ලදී.
{|
| valign="top" |
* 1955 ''රත්තරන්'' (පිටපත [[එදිරිවීර සරච්චන්ද්ර]] විසිනි)
* 1956 ''සත්ත්ව කරුණාව'' (කෝට්ටේ [[ආනන්ද ශාස්ත්රාලය, කෝට්ටේ|ආනන්ද ශාස්ත්රාලයේ]] සිසුන් සමඟ)
* 1957 ''සඳ කිඳුරු'' (කෝට්ටේ [[ආනන්ද ශාස්ත්රාලය, කෝට්ටේ|ආනන්ද ශාස්ත්රාලයේ]] සිසුන් සමඟ පළමු නිෂ්පාදනය) <ref>{{Cite news|url=https://archives.sundayobserver.lk/2007/10/07/spe04.asp|title=Returns to cinema after a sojourn|work=Sunday Observer|access-date=2011-01-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20100821113558/http://www.sundayobserver.lk/2007/10/07/spe04.asp|archive-date=2010-08-21}}</ref>
* 1962 ''වලහෙන්දිය'' ( [[ඇන්ටන් චෙකෝව්|ඇන්ටන් චෙකොව්ගේ]] වලහා අනුවර්තනය වීම)
* 1962 ''මුහුදු පුත්තු'' ( ෆෙඩරිකෝ ගාර්ෂියා ලෝර්කාගේ යෙර්මාගේ අනුවර්තනය) <ref>{{Cite news|url=http://www.nation.lk/2008/01/13/eyefea3.htm|title=Enthralling young minds|work=The Nation}}<br /><br />- {{Cite news|url=http://www.island.lk/2004/02/07/satmag01.html|title=Dhamma Jagoda remembered|work=Island}}</ref>
| style="width:50px;" |
| valign="top" |
* 1963 ''දේවතා එලි'' ( [[බර්ටෝල් බ්රෙෂ්ට්|Bertolt Brecht]] ගේ ''The Good Woman of Setzuan'' හි අනුවර්තනය)
* 1965 ''මහ හේනේ රීරියක'' (කතාව [[එස්.ඩබ්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක|එස්.ඩබ්ලිව්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක]] )
* 1966 ''ලිය තඹර'' <ref name="thesundayleader">{{Cite news|url=http://www.thesundayleader.lk/archive/20060611/review.htm|title=Science College doing great things -Multi-talented|work=The Sunday Leader|access-date=2024-09-09|archive-date=2019-12-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20191219225246/http://www.thesundayleader.lk/archive/20060611/review.htm|url-status=dead}}<br /><br />- {{Cite news|url=http://www.dailynews.lk/2003/04/24/fea09.html|title=Malini Fonseka - from stage to screen|work=Daily News.|access-date=2011-01-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20121018122052/http://www.dailynews.lk/2003/04/24/fea09.html|archive-date=2012-10-18}}</ref>
* 1969 ''තතා'' (පරිවර්තනය ආරිය රාජකරුණා)
* 1976 ''දෙස නිසා''
|}
== තිර රචනය ==
* 1972 ''දෙස නිසා''
== ගුවන්විදුලි වාදනය ==
* 1963 ''කාලි යකින්න''
== යොමු කිරීම් ==
<references responsive="0"></references>
{{ආශ්රලැයිස්තුව|2}}{{අධිකාරී පාලනය}}
[[ප්රවර්ගය:1984 මරණ]]
[[ප්රවර්ගය:1927 උපත්]]
tuho7blzgliu6mlmr9keniywfvrw24t
ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය
0
173415
793381
791834
2026-06-10T04:27:23Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793381
wikitext
text/x-wiki
{{More citations needed|date=October 2024}}
{{no footnotes}}
{{Infobox religious building
| name = ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය {{smaller|{{smaller|<br>(බෝවත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව)}}}}<br>
| native_name =
| image = ගොනුව:AngulimalaSeya.jpg
| image_size =
| alt = ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය
| caption = ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය
| map_type = Sri Lanka
| map_size =
| map_alt =
| map_caption = ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටීම
| location = [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]], බෝවත්ත,[[ශ්රී ලංකාව]]
| coordinates = {{coord|7|35|36.9|N|79|58|03.5|E|display=inline}}
| religious_affiliation = [[ථේරවාද]]
| deity =
| country = [[ශ්රී ලංකාව]]
| functional_status =
| website = [https://angulimalaseya.lk/ වෙබ් අඩවිය (anguliamalaSeya.lk) ]
| founded_by = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| year_completed = 2020
| height_max = අඩි 112(ආසන්නව අඩි 120ක්)
}}[https://angulimalaseya.lk/]
'''ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය''' යනු [[හලාවත]] බෝවත්ත ප්රදේශයේ පිහිටා ඇති සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේලා අට නමක් හා අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේගේ ධාතූන් වහන්සේල දහස් නමක් වැඩසිටින [[ශාරීරික චෛත්යය |ශාරීරික ධාතු මහා සෑයකි]].<ref>https://mahamevnawa.lk/gallery/angulimala-seya-construction-progress-22/</ref> ඒ අනුව ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑ රජුන් තුන්ලෝකයේම අංගුලිමාල මහරහත් මුනිඳුන්ගේ වැඩිම ධාතූන් වහන්සේල ප්රමාණයක් නිධාපිත සෑ රජුන් වේ<ref>https://mahamevnawa.lk/angulimala-seya-punyanumodana/</ref>.මෙම මහා සෑය [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව|මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ]] තවත් එක් ශාඛාවක් වන බෝවත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව තුළ පිහිටා තිබේ.
==ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය ඉදිවීම==
ප්රථමයෙන්ම 2019 වර්ෂයේ මාර්තු මස 18 වන දින අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේගේ ශ්රී ධාතූන් වහන්සේලා වැඩමවා සෑය ඉදිවන බෝවත්ත මහමෙව්නාව භාවනා අසපු පරිශ්රයේ සොදුරු මණ්ඩපයක වඩා හිදුවා අරහන්ත වන්දනාවක් සිදුකෙරුණු අතර සෑ භූමියේ පළමු පස් පිඩැල්ල කපමින් 2019 වර්ෂයේ මාර්තු මස 29 දින භූමිය සැකසීම ආරම්භ විය. 2019 අප්රේල් මස 18 වන දින සෑ රජුන් උදෙසා මුල්ගල තැබීම සිදු වූ අතර එසේ ඉදිවුණ අංගුලිමාල සෑ රජුන්ගේ හතරැස් කොටුවෙහි ශ්රී සර්වඥ ධාතු නිධානය සිදු වූයේ 2020 වසරේ මැයි මස 07 වන දින,එනම් වෙසක් පුන් පොහෝ දිනදී ය. එම වෙසක් මසම 16 වන දින කොත් පැළදීම<ref>https://mahamevnawa.lk/koth-peladaweema/</ref> සිදු වූ අතර අංගුලිමාල මහ රහතන් වහන්සේගේ ශ්රීමත් ධාතූන් වහන්සේල නිධානය 2020 වර්ෂයේ ජූලි මස 04 වන දින, එනම් ඇසළ පුන් පොහෝදා රාත්රියේ එදින රැස්ව සිටි මහමෙව්නාවේ 700 නමකට අධික පින්වත් සඟරුවනේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුවිය.<ref>https://agamya.lk/thoughts/stories/31266-2022-03-19-08-00-47</ref>
සෑ රජුන් පරිවාර කොට ඇති ධර්ම ශාලා,සෙවණ මණ්ඩප,හේවිසි මණ්ඩප,දාන ශාලා,බෝධි මණ්ඩප,සංඝාවාස සහිත ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑ විහාරය සකල විහාරාංග සහිතව ව්යාවහාර වර්ෂ 2025 මැයි මස 12 වන දින එනම් ශ්රී බුද්ධ වර්ෂ 2569 වන වෙසක් මස 12 වන වෙසක් පොහෝ දින ගෞතම සම්බුද්ධ ශාසනය වෙත පූජා කිරීම සිදුවිය.<ref>https://mahamegha.lk/2025/05/04/angulimala-se-radun/</ref>
==ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑයේ විශේෂත්වය==
පළමු පේසාවේ සිට උස අඩි 112 කින් යුක්තව නිල්වන් කුඹුරුයාය මැද දිදුලන ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑ රජුන් සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේල 8 නමක් හා අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේගේ ශ්රීමත් ධාතූන් වහන්සේල 1000 නමක් වැඩසිටින මහා සෑයකි. අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේගේ ධාතූන් වහන්සේලා වැඩිම ප්රමාණයක් නිධාන එකම සෑ රජුන් වන්නේ ද 'ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය'යි.<ref>https://mahamegha.lk/2025/05/04/angulimala-se-radun/</ref>
==ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑ රජුන් වන්දනා ගාථාව==
{{Blockquote
|text='''සිරීමතෝ ලෝකනාථස්ස-ධාතුජ්ජලිත මුද්ධනී<br>ජිනපුත්තංගුලිමාලස්ස-ධාතුගබ්භේ පතිට්ඨිතං<br>තං තේජමානං දද්දල්ලමානං-
'''වන්දාමහං අංගුලිමාල ථූපං'''
}}
{{Blockquote
|text='''සිරිමත් ලෝ නා මුනි රජිඳුන්නේ- ධාතූන් සෑ මුදුනෙහි වැඩ ඉන්නේ<br>උතුම් අඟුල්මල් මහ තෙරිඳුන්නේ-ධාතූන් සෑ ගැබ මැද වැඩ ඉන්නේ<br>බුදුගුණ මූණි ගුණ තෙද පැතිරෙන්නේ-අංගුලිමාල මහ සෑ බබළන්නේ<br>
'''සාදු සාදු මහ සෑය වඳින්නේ'''
}}
==වෙනත් ලිපි==
*[[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව]]
*[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]]
*[[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
*[[සිරි යශෝධරා මහා සෑය]]
*[[මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව]]
==මූලාශ්ර==
{{reflist}}
== බාහිර සබැඳි ==
*[https://mahamegha.store/shop/books/pirith-vandana-books/angulimala-se-vandanawa/ ''පහන් සිතින් අංගුලිමාල මහා සෑ රජුන් වන්දනා කරමු''] - වන්දනා ග්රන්ථය
*[https://agamya.lk/thoughts/stories/31266-2022-03-19-08-00-47 අංගුලිමාල මහ සෑ රජුන්] - අතිපූජනීය කිරිබත්ගොඩ ඤණානන්ද ස්වාමින්වහන්සේගේ දහම් පොතක් ඇසුරින් සැකසූ ලිපියක්
{{Buddhism in Sri Lanka}}
0i9a6oj7n5nyc1ktxqun546658xo676
සිරි යශෝධරා මහා සෑය
0
176163
793382
791839
2026-06-10T04:27:27Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793382
wikitext
text/x-wiki
{{Multiple issues|
{{Notability|Org|date=September 2022}}
{{Primary sources|date=September 2022}}
{{Unreliable sources|date=September 2022}}
{{COI}}
}}
{{Infobox religious building
| name = සිරි යශෝධරා මහා සෑය {{smaller|{{smaller|<br>(උඩුපිල මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව)}}}}
| native_name =
| image =
| image_size =
| alt = සිරි යශෝධරා මහා සෑය
| caption = සිරි යශෝධරා මහා සෑය
| map_type = Sri Lanka
| map_size =
| map_alt =
| map_caption = ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටීම
| location =[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව|මහමෙව්නාව අනගාරිකා භාවනා අසපුව]], උඩුපිල, [[ශ්රී ලංකාව]]
| coordinates ={{coord|7|00|31.6|N|80|00|17.3|E|display=inline}}
| religious_affiliation = [[ථේරවාද]]
| deity =
| country = [[ශ්රී ලංකාව]]
| functional_status =
| website =[https://siriyasodaraseya.com/වෙබ් අඩවිය]
| founded_by = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|අතිපූජනීය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| year_completed = 2014
| height_max = ආසන්නව අඩි 70
}}
'''සිරි යශෝධරා මහා සෑය''' යනු දෙල්ගොඩ, උඩුපිල ප්රදේශයේ පිහිටා ඇති [[යශෝධරා|යශෝධරා රහත් තෙරණියගේ]] ශාරීරික ධාතූ නිධාපිත ලෝකයේ එකම සෑ රජුන් වේ.<ref>https://siriyasodaraseya.com/about/</ref> සිරි යශෝධරා මහා සෑයේ භාරකාරත්වය [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව|මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය]] යටතේ ක්රියාත්මක මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපු සංචිතය සතු වේ.
==සිරි යශෝධරා මහා සෑය ඉදිවීම==
කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමිගේ මැදිහත් වීමෙන් වර්ෂ 2013 මාර්තු 17 වන දින මුල්ගල තබා සෑය ඉදිකිරීම ආරම්භ කල අතර, 2014 ජුනි 14 වන දින දහස් සංඛ්යාත සැදැහැවතුන් මධ්යයේ මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයට හිමි වූ [[යශෝධරා]] මහරහත් උත්තමාවියගේ ධාතූන් වහන්සේලා නිධන් කර වැඩ නිමකොට ගෞතම බුදුසසුනට පූජා කර වන්දනාව පිණිස විවර කර ඇත.
==යශෝධරා මහා සෑයේ විශේෂත්වය==
පළමු පේසාවේ සිට උස අඩි 70 කින් යුක්තව රබර් වත්තක් මැද ඇති සිරි යශෝධරා මහා සෑ රජුන් [[යශෝධරා]] මහරහත් උත්තමාවියේ ධාතූන් වහන්සේල නිධාන ලෝකයේ එකම සෑ රජුන් වේ. එසේම එතුමියගේ ශ්රී නාමයට ඉදිව ලොව පවතින එකම සෑයද වේ.<ref>{{cite web | url=https://siriyasodaraseya.com/about/ | title=මහමෙව්නාව අනගාරිකා අසපුව - උඩුපිල }}{{primary source inline|date=October 2024}}</ref>
==යශෝධරා මහරහත් තෙරණියගේ ප්රතිමාව==
සෑ රජුන් සසුනට පූජා කොට වර්ෂ 6 කට පමණ පසු එනම් 2020 මාර්තු 04 වන දින යශෝධරා මහරහත් උත්තමාවියගේ සුන්දර ප්රතිමා වහන්සේ අසපුවේ සොඳුරු තෙරණි මණ්ඩපය තුළ වඩා හිඳුවන ලදී.මෙම සොඳුරු ප්රතිමා වහන්සේ සැලකෙනුයේ යශෝධරා මහරහත් තෙරණි වන්දනාවේ,යශෝධරා මහරහත් තෙරණියගේ ප්රතිමා නිර්මාණයේ මූලාරම්භය ලෙසයි...
==යශෝධරා මහරහත් තෙරණිය වන්දනා ගාථාව==
{{Blockquote
|text='''යා අභිරූපා දස්සනීයා-භික්ඛුනීසංඝ සෝභනී<br>සා ආසවා පරික්ඛීනා-වීතරාගා මහිද්ධිකා<br>
'''තං මහාපුඤ්ඤවතිං-පරිනිබ්බුතිං<br>
'''වන්දාමි රාහුලමාතා-යශෝධරා'ති'''
}}
{{Blockquote
|text='''ඉතා මනහර රූ ඇති-දැකුම්කළු වූ පෙනුමැති<br>යම් තෙරණියක් භික්ෂුණී-සඟරුවන හොබනී ද<br>කෙලෙසුන් නසා ඕ-වීතරාගී මහා ඉර්ධිය ඇත්තී<br>මහා පින් ඇති පිරිනිවන් වැඩි ඒ<br>
'''රාහුලමාතා යශෝධරා-සාදරයෙන් වඳිමි මම්'''
}}<ref>{{cite web | url=https://siriyasodaraseya.com/enlightened-nuns-yashodhara-theri-5/ | title=යසෝදරා මහ රහත් තෙරණින් වහන්සේගේ
}}{{primary source inline|date=October 2024}}</ref>
==මූලාශ්ර==
{{reflist}}
*[https://siriyasodaraseya.com/rahula-matha-yashodhara-wandana-book-1/''රාහුල මාතා යශෝධරා උත්තමාවිය'']-යශෝධරා මහරහත් තෙරණි චරිතාපදාන ග්රන්ථය
*[https://siriyasodaraseya.com/rahula-matha-yashodhara-wandana-book-2/''රාහුලමාතා යශෝධරා මහරහත් තෙරණි වන්දනාව'']-වන්දනා ග්රන්ථය
==වෙනත් ලිපි==
*[[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව]]
*[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]]
*[[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
*[[ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය]]
*[[මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව]]
t6kmn8e6jwioer5fxceuvmjfuo2k2n4
මාළඹේ බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය
0
180200
793383
792271
2026-06-10T04:27:30Z
CommonsDelinker
157
[[:c:COM:VRT|No permission]] since 2 June 2026, හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Krd|Krd]] විසින් [[c:File:Logo_of_mahamevnawa.jpg|Logo_of_mahamevnawa.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.
793383
wikitext
text/x-wiki
{{mi|{{notability}}{{COI}}{{Cleanup bare URLs}}}}
{{Infobox religious building
| name =මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව-බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය</br>
| native_name =
| image =
Damsak-mandiraya.jpg
| image_size =
| alt = ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑය සහ බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය
| caption = ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑය සහ
බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය
| map_type = Sri Lanka
| map_size =
| map_alt =
| map_caption = ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටීම
| location =[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]],පිට්ටුගල,මාළඹේ,[[ශ්රී ලංකාව]]
| coordinates = {{coord|6|54|33.2|N|79|58|13.6|E|display=inline}}
| religious_affiliation = [[ථේරවාද]]
| deity =
| country = [[ශ්රී ලංකාව]]
| functional_status =
| website =[https://mahamewnawa.lk/වෙබ් අඩවිය]<br>[https://grandtemplebpa.lk/වෙබ් අඩවිය]
| founded_by = [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
| year_completed = 2025
| height_max = අඩි 160 ක් පමණ.
}}
'''මාළඹේ මහමෙව්නාව අමාවතුර භාවනා අසපුව''' පිට්ටුගල යන ප්රදේශයේ පිහිටා ඇත. '''බුදු පසේබුදු අරහන්තක මහා විහාරය''' ලෙස ද හඳුන්වන මෙම අසපුව වර්ෂ 2001 දී [[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි|අතිපූජනීය කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද ස්වාමීන් වහන්සේගේ]] මඟපෙන්වීම යටතේ [[මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය|මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතයේ]] තවත් එක් ප්රධාන ශාඛාවක් ලෙස ඇරඹි මෙහි වැඩ කොටස් කොටස් ලෙස සිදුකල අතර සම්පූර්ණ වශයෙන්න්නේ වැඩ නිමවා ගෞතම බුදු සසුන වෙත පූජා කිරීම වර්ෂ 2025 අප්රේල් මස 12 වන දින එනම් ශ්රී බුද්ධ වර්ෂ 2568 ක් වූ බක් පුර පසළොස්වක පොහෝ දීන උත්සවශ්රීයෙන් සිදුවිය.<ref>https://mahamevnawa.lk/bpamv/</ref>
මෙම අසපුවේ පවතින පස් මහල් විහාර මන්දිරය නිසා මේ අසපුව "බුදු පසේබුදු අරහන්තක විහාරය" ලෙස හදුන්වන අතර එහි පලමු මහල හෙවත් බිම් මහලේ සංඝයාගේ පරිහරණය උදෙසා වන කුටි,සංඝාවාසය සහ දාන ශාලාවන්ගෙන් සමන්විත අතර, දෙවන මහලේ අරහන්තක මන්දිරය ද,තෙවන මහලේ පසේබුදු මන්දිරය ද,සිව්වන මහලේ සත්බුදු මන්දිරය ද හා ආකාශ බොධි මණ්ඩපය ද,පස්වන මහල හෙවත් ඉහළ මහලේ ඝටීකාර මහා සෑය ද පවතී.මෙම පස්මහල් විහාර මන්දිරය බුදු,පසේබුදු,අරහන්තක යන තුන් පිරිස උදෙසා ඉදිකල පළමු විහාරය වන අතර එබැවින් මෙය ප්රථම තුන්තරා බෝධි විහාරය ලෙස ද සලකනු ලබයි.<ref>https://www.budusarana.lk/budusarana/2008/08/24/tmp.asp?ID=news06</ref><ref>https://www.lankadeepa.lk/provincial_news/%E0%B6%B8%E0%B7%84%E0%B6%B8%E0%B7%80%E0%B6%B1%E0%B7%80-%E0%B7%80%E0%B7%83%E0%B6%9A-%E0%B7%83%E0%B6%BB%E0%B6%BA%E0%B6%B1-%E0%B6%B6%E0%B6%B6%E0%B7%85%E0%B6%BA/59-314202</ref><ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=https://www.lifie.lk/2018/06/27/27-calm-temples-around-colombo/ |access-date=2025-04-12 |archive-date=2025-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412155621/https://www.lifie.lk/2018/06/27/27-calm-temples-around-colombo/amp/ }}</ref>
එසේම මහාමේඝ පුවත් සඟරාව, මහාමේඝ බුද්ධ භූමි වන්දනා හා තාවතිංස යාත්රා යන සංවිධාන පවත්වාගෙන යනුලබන්නේ ද මාළඹේ අසපුව ප්රධාන කොට ගෙනය.<ref>https://mahamegha.lk/mahamegha-dharmadana/</ref>
==ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑය==
කාශ්යප බුදු සසුනේ අග්ර උපාසක ධුරය දරා හිඳ අනාගාමී ඵලයට පත්ව, බඹ ලොව පහළ වුණු එසේම ගෞතම බුදු සසුනේ ද ශ්රාවකත්වය දරා වැඩසිටින හා සම්බුදු සසුන සුරකින්නට බොහෝ උපකාර කරන ඝටීකාර බ්රහ්ම රජුගේ ශ්රී නාමය උපහාර පිණිස ඉදිවූ ලොව එකම ස්ථූපය වේ.
පරිවාර ස්ථූප 8 කින් ද සමන්විත වන මේ මහා සෑයේ වැඩකටයුතු 2011 දී ඇරඹුණු අතර මල්කම්,ලියකම් වලින් අලංකාරවත් කරන ලද සුවඳවත් සතරැස් කොටුවේ සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේලා හා අරහන්තක ධාතූන් වහන්සේල නිධන් කිරීම 2014 සැප්තැම්බර් මස සිදුවිය.<ref>https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%B8%E0%B7%84%E0%B6%B8%E0%B7%99%E0%B7%80%E0%B7%8A%E0%B6%B1%E0%B7%8F-%E0%B6%B8%E0%B7%84-%E0%B7%83%E0%B7%91%E0%B6%BA-%E0%B7%80%E0%B6%B1-%E0%B6%B4%E0%B7%83-%E0%B6%B8%E0%B6%BD%E0%B7%92%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%AF%E0%B7%94%E0%B6%B8%E0%B7%8A-%E0%B6%BD%E0%B6%B6%E0%B6%BA%E0%B7%92/1-281371</ref><ref>https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%85%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%94%E0%B6%BB-%E0%B6%BB%E0%B6%A7%E0%B6%A7-%E0%B6%85%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B7%80-%E0%B6%B4%E0%B6%AD%E0%B6%BA%E0%B7%92/1-287862</ref>
===ශ්රී පිලින්දිවච්ඡ සුගන්ධ කුටිය===
ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑයේ ප්රධාන ධාතු ගර්භයේ වැඩකටයුතු 2023 දී ආරම්භ වුණු අතර අලංකාරවත් සිතුවම්,මල්කම්,ලියකම් සහිතව ඉදිකල එහි ප්රධාන ධාතු නිධානෝත්සවය 2025 වසරේ බක් පුන් පොහෝ දින සිදුවිය.
එහි ප්රධාන ධාතු කරඬුව රන් ආලේපිත අතර එය විචිත්ර කැටයම් සහිත සුවඳවත් දැවමය ධාතු ආසනයක් මත තැන්පත් කර තිබේ.ඒ වටා රන් ආලේප ලෝහමය සම්බන්ධ ප්රතිමා,අරහන්තක ප්රතිමා සහ ස්තූප අනුරූ තැන්පත් කර තිබේ.ධාතු කරඩුව තුල ශ්රී සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේල 4 නමක් සහ පිලින්දිවච්ඡ මහරහතන් වහන්සේගේ ශාරීරික ධාතූන් වහන්සේල 60 නමක් වඩා හිදුවා තිබේ.එම නිසා මෙම ධාතු මන්දිරය "ශ්රී පිලින්දිවච්ඡ සුගන්ධ කුටිය" ලෙස හදුන්වනු ලැබේ.ඊට අමතරව ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑය ද ඒ හේතුවෙන් '''ශ්රී පිලින්දිවච්ඡ මහා සෑය , ශ්රී ඝටීකාර පිලින්දිවච්ඡ මහා සෑය''' යන නම් වලින්ද හදුන්වනු ලැබේ.ඒ අනුව මෙම මහා සෑය පිලින්දිවච්ඡ මහරහතන් වහන්සේගේ වැඩි ප්රමාණයක් ධාතු නිධපිත ලෝකයේ එකම ස්ථූපය ද වේ.
ප්රධාන ධාතු කරඩුවට ඉහලින් කැටයම් කරන ලද රන් ආලේපිත වෘත්තාකාර ලෝහමය වාහලයකින් සමන්විත වන අතර කරඩුව වටා ධාතූන් වහන්සේල වන්දනා කිරීමට පැමිණෙන ඝටීකාර බ්රහ්ම රාජයා ප්රධාන බඹ පිරිස හා සක්දෙව් රජු,සුසීම දෙව්රජු,විස්කම් දෙව්රජු,සතරවරම් දෙව්රජවරු ආදී දෙවිවරු ජීවමාන අයුරින් සිතුවම් කර තිබේ.
ඊට අමතරව ස්ථූප මලුවේ ඇති ප්රකාර බැම්ම අඩි 160 ක පමණ අලංකාරවත් පෙරහැර කැටයමකින් අලංකාර කර තිබේ.
ස්ථූපය වටා වාහල්කඩ සතරක් පවතින අතර එක් එක් වාහල්කඩ දෙපස ද්වාර 2 බැගින් සම්පූර්ණ ද්වාර 8 කින් ප්රධාන ධාතු ගර්භය තුලට පිවිසිය හැකි ලෙස නිර්මාණය කර තිබේ.මෙම ප්රධාන ධාතු ගර්භය දැකගැනීමට සෑම විටම විවෘත කර නොතිබෙන වසරකට වරක් පමණක් එය ප්රදර්ශනය කෙරේ.
<ref>https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%85%E0%B6%B8-%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B6%BB-%E0%B6%AD%E0%B6%B1%E0%B6%AD%E0%B6%BB-%E0%B6%B6%E0%B6%B0%E0%B6%BA/1-265734</ref>
==ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑ වන්දනා ගාථාව==
<blockquote>
'''කස්සප දසබල මුණිණෝ<br>අග්ඝෝ පට්ඨාය ඝං ඉඳ<br>අනාගාමි උපාසකං<br>බ්රහ්මලෝකූපගංවරං<br>සප්පුරිෂ බ්රහ්මරාජස්ස<br>තස්ස නාමේන කාරිතං<br>ඝටීකාරං නාම ථූපං<br>වන්දාමි සාදරේමහං'''</blockquote>
==ශ්රී සත්බුදු මන්දිරය==
කල්ප සියයක් ඇතළත ලොව පහල වී වදාල විපස්සී,සිඛී,වෙස්සභූ,කකුසඳ,කෝණාගමන,කාශ්යප හා ගෞතම යන සත්බුදුරජාණන් වහන්සේල උදෙසා මේ විහාර මන්දිරය ඉදිකර ඇත.මෙම විහාර මන්දිරයේ වැඩකටයුතු වසරේ ඇරඹුණු අතර 2022 වසරේ දී වැඩ නිමවීය.
මෙහි මධ්යයේ ආසනයේ ජීවමාන අයුරින් නිරූපණය වන සේ ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසා ඉදිකල හිඳි බුද්ධ ප්රතිමාවක් පවතින අතර එය ධ්යාන මුද්රාව සහිත වේ.ඒ වටා ප්රදක්ෂිණ පථයක් පවතින අතර ප්රදක්ෂිණ පථය වටා විපස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සිට කාශ්යප බුදුරජාණන් වහන්සේ දක්වා වන බුදුරජාණන් වහන්සේල සය නම උදෙසා හිටි බුද්ධ ප්රතිමා නිර්මාණය කර තිබේ.
මේ සත්බුදු මන්දිරය තුලින් ම ආකාශ බෝධි මණ්ඩපය වෙත පිවිසිය හැකිමුත් මේ වන විට එහි බෝධීන් වහන්සේ වර්ධනය වන විට ඇති වන ගැටලු මත පහල භූමියේ වෙනම බෝධි මණ්ඩපයක් ඉදිකර රෝපණය කර තිබේ.
==ශ්රී පසේබුදු මන්දිරය==
බුද්ධ ශාසන දෙකක් අතර කාලේ පහළවන පසේබුදු රජාණන් වහන්සේල උදෙසා මේ විහාර මන්දිරය ඉදිකර තිබේ.පසේබුදු රජාණන් වහන්සේල උදෙසා ලෝකයේ ඉදිකර ඇති ප්රථම හා එකම විහාර මන්දිරය මෙය වන අතර මෙහි පසේබුදුවරු 8 නමක් නිරූපණය කරමින් පච්චේක බුද්ධ ප්රතිමා 8 නමක් නිර්මාණය කර තිබේ.
එසේම ත්රිපිටක ග්රන්ථ තුල සදහන් වන පරිදි උන්වහන්සේල වැඩසිටින ගන්ධමානව නම් පර්වතය පාමුල ඇති "මණ්ජූස්රක වෘක්ෂය" ද නිර්මාණය කර තිබේ.පසේ බුදු රජාණන් වහන්සේ නමක් ලොව පහළ වූ බව එහි සිටින අනෙක් පසේබුදු රජාණන් වහන්සේල දැනගන්නා විශාල ප්රමාණයක් රේණු සහිත රන්මල් ද වෘක්ෂය පුරා නිර්මාණය කර තිබේ.තවද ත්රිපිටක ග්රන්ථ තුල පසේබුදුවරු තනි අඟකින් යුතු කගවේනකුට උපමා කර ඇති අතර එය නිරූපණය කිරීමට මෙම මන්දිරය පුරා තනි අඟකින් යුතු කගවේන රූප මන්දිරය පුරාවට කැටයම් කර ඇත.
ඊට අමතරව මේ මන්දිරය ස්වාමීන් වහන්සේලා උදෙසා බවුන් වැඩීමට භාවනා ශාලාවකින් ද සමන්විත වේ.
==ශ්රී අරහන්තක මන්දිරය==
[[File:Sariputta-statue.jpg|alt=Mahamevnawa Buddhist Monastery|thumb|අරහන්තක මන්දිරයේ සාරිපුත්ත මහරහත් ප්රතිමාව]]
බුද්ධ ශාසනයක පහළ වන නික්ලේශී අරහත් උතුමන් උදෙසා ඉදිකර ඇති මෙම විහාර මන්දිරයේ වැඩ ආරම්භ වන්නේ වසරේ දී වන අතර වසරේ දී වැඩ නිමවිය.
මෙයට ඇතුලු වන විටම ප්රධාන බුද්ධ ප්රතිමා වහන්සේ දර්ශනය වන අතර එම ප්රතිමාව දෙපස සාරිපුත්ත-මොග්ගල්ලාන අග්රශාවක ප්රතිමාව නිර්මාණය කර තිබේ.මන්දිරය වටා මහාකාශ්යප,ආනන්ද,බක්කුල,අංගුලිමාල ආදී දඹදිව මහරහතන් වහන්සේලා රාශියකගේ ද,මිහිඳු මහරහතන් වහන්සේගේ,කුජ්ජතිස්ස-මහාව්යග්ග මහරහතන් වහන්සේලාගේ(ධර්මාශෝක රජුගේ හා දේවානම්පියතිස්ස රජුගේ අවසන් ජීවිතය ලෙස මහාවංශය තුල වේ),කැලණි ප්රදේශයේ සිටි කැලණිතිස්ස මහරහතන් වහන්සේගේ හා ලක්වැසි මලියදේව මහරහතන් වහන්සේගේ ද මහරහත් ප්රතිමා නිර්මාණය කර තිබේ.
මීට අමතරව සම්බන්ධ ධාතු මන්දිරය සහ දම්සක් මන්දිරය යනුවෙන් තවත් මන්දිර දෙකක් නිර්මාණය කර ඇති අතර දම්සක් මන්දිරය තුල සිංහල-පාලි ත්රිපිටකය ද,ඉංග්රීසි-පාලි ත්රිපිටකය ද තැන්පත් කර ඇත.
==විශේෂත්වය==
*මෙම විහාරය; බුදු,පසේබුදු,මහරහත් උතුමන් යන තුන් පිරිස උදෙසාම එකම තැනක ඉදිවූ ලොව ප්රථම තුන්තරා බෝධි විහාරය වේ.
*ඉහල මහලේ වැඩ සිටින ශ්රී ඝටීකාර මහා සෑය,කාශ්යප බුදු සසනේ අග්ර උපස්ථායකව සිට බඹ ලොව පහළ වූ ගෞතම බුදු සසුනේද ශ්රාවක වූ ඝටීකාර මහ බඹුගේ නාමයෙන් ඉදි වූ ලොව එකම ස්ථූපය වේ.
*එසේම,ගෞතම බුදු සසුනේ මහා ශ්රාවක වූ පිලින්දිවච්ඡ මහරහතන් වහන්සේගේ ධාතූන් වහන්සේල වැඩිම ප්රමාණයක් නිධන් කර ඇති එකම ස්ථූපය වේ.එබැවින් පිලින්දිවච්ඡ මහරහතන් වහන්සේ උදෙසා ඉදි වූ ස්ථූපය ලෙසද සැලකේ.
*තවද,මෙම විහාරයේ ඇති පසේබුදු මන්දිරය;පසේබුදු රජාණන් වහන්සේල උදෙසා ඉදිවූ ලොව එකම හා ප්රථම විහාරය වේ.
==මූලාශ්ර==
{{Reflist}}
== බාහිර සබැඳි ==
*[[මහමෙව්නාව භාවනා අසපු සංචිතය]]
*[[කිරිබත්ගොඩ ඤාණානන්ද හිමි]]
*[[කුඹල්වෙල මහමෙව්නාව භාවනා අසපුව]]
*[[සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය]]
*[[සේරුවාවිල මංගල රජ මහා විහාරය]]
*[[ශ්රී අංගුලිමාල මහා සෑය]]
*[[සිරි යශෝධරා මහා සෑය]]
*[[සිරි ගෞතම සම්බුද්ධරාජ මාළිගාව]]
4tlnona4gq7e6f7kwml6ohg76upccn6
සැකිලි සාකච්ඡාව:Wikidata image
11
192837
793362
787721
2026-06-09T12:39:58Z
Danny Benjafield (WMDE)
65945
/* Edit request: Update Template:Wikidata image to close null operation loop */ Reply
793362
wikitext
text/x-wiki
== Edit request: Update Template:Wikidata_image to close null operation loop ==
''(Apologies for posting in English)''
Hello everyone,
This is a notice regarding this Template that is used in many pages. The template contains operations that have no output; despite having no result, the operation is still processed.
As this Template is used on millions of pages across the Wikimedia Projects, this creates a significant but unnecessary additional load on Wikimedia servers: we would like to reduce this.
'''// The change //'''
Currently, the template performs a series of functions, some of which have no output (known as a null operation loop). These functions can be removed without changing or harming the template’s functionality.
'''// What you need to do //'''
Please update the local template code of Template:Wikidata_image with this version we have created, available here: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Template_Optimisation#Suggested_Change|Suggested edit for Template:Wikidata_image]], and it is also pasted below, for you convenience:
<syntaxhighlight lang=lua>
{{ #if:{{NAMESPACE}}||
{{ #if:{{{1|}}}
|
|
{{ #if:{{{2|}}}
|
| {{ #if:{{#property:P18}}
| [[Category:No local image but image on Wikidata]]
|
}}
}}
}}
}}<noinclude>
{{doc}}
</noinclude>
</syntaxhighlight>
'''Note:''' The '''<nowiki>[[Category:No local image but image on Wikidata]]</nowiki>''' name is often locally translated, please check what is in the previous version and replace if needed.
Let me know if you have any questions about this change or need assistance to make the edit. Thank you for your help! – [[User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]]) 08:38, 20 අප්රේල් 2026 (යූටීසී)
:I imported the latest code from English Wikipedia. That fixes the issue mentioned here; right? -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 08:53, 21 අප්රේල් 2026 (යූටීසී)
::Hello @[[පරිශීලක:Lee|Lee]], sorry for such a late reply. Yes the empty operation loops should be closed with the enwiki version, but please note they have included a 3rd parameter for tracking category, you can read about it here: [[:en:w:Template_talk:Wikidata_image#Add_parameter_for_tracking_category?|3rd param]], thanks a lot! --[[User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]]) 12:39, 9 ජූනි 2026 (යූටීසී)
hk43eh4a7fb2n1ki5uefp4ajbsss5lk
793365
793362
2026-06-09T12:56:51Z
Lee
85
/* Edit request: Update Template:Wikidata image to close null operation loop */ Reply
793365
wikitext
text/x-wiki
== Edit request: Update Template:Wikidata_image to close null operation loop ==
''(Apologies for posting in English)''
Hello everyone,
This is a notice regarding this Template that is used in many pages. The template contains operations that have no output; despite having no result, the operation is still processed.
As this Template is used on millions of pages across the Wikimedia Projects, this creates a significant but unnecessary additional load on Wikimedia servers: we would like to reduce this.
'''// The change //'''
Currently, the template performs a series of functions, some of which have no output (known as a null operation loop). These functions can be removed without changing or harming the template’s functionality.
'''// What you need to do //'''
Please update the local template code of Template:Wikidata_image with this version we have created, available here: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Template_Optimisation#Suggested_Change|Suggested edit for Template:Wikidata_image]], and it is also pasted below, for you convenience:
<syntaxhighlight lang=lua>
{{ #if:{{NAMESPACE}}||
{{ #if:{{{1|}}}
|
|
{{ #if:{{{2|}}}
|
| {{ #if:{{#property:P18}}
| [[Category:No local image but image on Wikidata]]
|
}}
}}
}}
}}<noinclude>
{{doc}}
</noinclude>
</syntaxhighlight>
'''Note:''' The '''<nowiki>[[Category:No local image but image on Wikidata]]</nowiki>''' name is often locally translated, please check what is in the previous version and replace if needed.
Let me know if you have any questions about this change or need assistance to make the edit. Thank you for your help! – [[User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]]) 08:38, 20 අප්රේල් 2026 (යූටීසී)
:I imported the latest code from English Wikipedia. That fixes the issue mentioned here; right? -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 08:53, 21 අප්රේල් 2026 (යූටීසී)
::Hello @[[පරිශීලක:Lee|Lee]], sorry for such a late reply. Yes the empty operation loops should be closed with the enwiki version, but please note they have included a 3rd parameter for tracking category, you can read about it here: [[:en:w:Template_talk:Wikidata_image#Add_parameter_for_tracking_category?|3rd param]], thanks a lot! --[[User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]]) 12:39, 9 ජූනි 2026 (යූටීසී)
:::@[[පරිශීලක:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]], thanks for the info. It seems we are already using the same tracking category, I guess everything is OK. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 12:56, 9 ජූනි 2026 (යූටීසී)
f47uoi43g3gkfpgxqwnt3nd329oqldj
CAT:NOIMAGE
0
195316
793363
2025-10-07T20:02:14Z
en>Casablanca Rock
0
Create redirect
793363
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Category:No local image but image on Wikidata]]
{{Rcatshell|
{{R to category}}
{{R from shortcut}}
}}
ec3dg4bzyfyx6x8czgujzzl5ef1vq6l
793364
793363
2026-06-09T12:47:59Z
Lee
85
[[:en:CAT:NOIMAGE]] වෙතින් එක් සංශෝධනයක්
793363
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Category:No local image but image on Wikidata]]
{{Rcatshell|
{{R to category}}
{{R from shortcut}}
}}
ec3dg4bzyfyx6x8czgujzzl5ef1vq6l
සැකිල්ල:Rcatshell
10
195317
793371
2025-07-25T18:00:28Z
en>MusikBot II
0
Changed protection settings for "[[Template:Rcatshell]]": [[Wikipedia:High-risk templates|High-risk template or module]]: 2516 transclusions ([[User:MusikBot II/TemplateProtector|more info]]) ([Edit=Require extended confirmed access] (indefinite) [Move=Require extended confirmed access] (indefinite))
793371
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Template:Redirect category shell]]
{{Redirect category shell|
{{R to redirect template}}
{{Redirect from shorter name}}
{{Redirect from template shortcut}}
}}
24z0wa13odohpzlkd1mzfsmvfysf4ip
793372
793371
2026-06-09T13:28:54Z
Lee
85
[[:en:Template:Rcatshell]] වෙතින් එක් සංශෝධනයක්
793371
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Template:Redirect category shell]]
{{Redirect category shell|
{{R to redirect template}}
{{Redirect from shorter name}}
{{Redirect from template shortcut}}
}}
24z0wa13odohpzlkd1mzfsmvfysf4ip
History of democracy
0
195318
793375
2026-06-09T15:21:12Z
~2026-34190-48
79414
'PRAJATHANTHRAWADAYA ITHHASAY' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි
793375
wikitext
text/x-wiki
PRAJATHANTHRAWADAYA ITHHASAY
arh38uhhwqn7l0b1it0hwmit6imzjxa
දිනෙත් දෙනුවන්
0
195319
793384
2026-06-10T11:20:02Z
~2026-22211-14
78481
'{{short description|Sri Lankan cricket player (born 2008)}} {{Infobox person | name = දිනෙත් දෙනුවන් | image = | alt = Dineth in 2021 | native_name = Dineth Denuwan | birth_name = ජෙරමාහේවගේ දිනෙත් දෙනුවන් සිල්වා | birth_date = {{birth date and age|2008|10|14|df=y}} | birth_place = [[කොළඹ]] | education = ශ්රී ස...' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි
793384
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Sri Lankan cricket player (born 2008)}}
{{Infobox person
| name = දිනෙත් දෙනුවන්
| image =
| alt = Dineth in 2021
| native_name = Dineth Denuwan
| birth_name = ජෙරමාහේවගේ දිනෙත් දෙනුවන් සිල්වා
| birth_date = {{birth date and age|2008|10|14|df=y}}
| birth_place = [[කොළඹ]]
| education = [[ශ්රී සුමංගල විද්යාලය, පානදුර]]
| occupation = {{Hlist|Student|Cricket Player}}
| years_active = 2022 – present
| known_for = {{Ubl |[[ශ්රී ලංකාවේ ක්රිකට්]] ''[[Neera (film)|Neera]]''|''[[Moda Tharindu (film)|Moda Tharindu]]''|[[බැඩ්මින්ටන්]]}}
| mother = [[නිසංසලා සිල්වා]]
| father =
| relatives = [[රොනාල් ප්රනාන්දු]] (actor)
}}
ewxi6qowxbasu5bnsxyk9w8i00smxg6
793385
793384
2026-06-10T11:20:28Z
~2026-22211-14
78481
793385
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Sri Lankan cricket player (born 2008)}}
{{Infobox person
| name = දිනෙත් දෙනුවන්
| image =
| alt = Dineth in 2021
| native_name = Dineth Denuwan
| birth_name = ජෙරමාහේවගේ දිනෙත් දෙනුවන් සිල්වා
| birth_date = {{birth date and age|2008|10|14|df=y}}
| birth_place = [[කොළඹ]]
| education = [[ශ්රී සුමංගල විද්යාලය, පානදුර]]
| occupation = {{Hlist|Student|Cricket Player}}
| years_active = 2022 – present
| known_for = {{Ubl |[[ශ්රී ලංකාවේ ක්රිකට්]]}}
| mother = [[නිසංසලා සිල්වා]]
| father =
| relatives = [[රොනාල් ප්රනාන්දු]] (actor)
}}
fbaxyy16n6m5wzoxjk7mfavy863c0q6
793386
793385
2026-06-10T11:21:11Z
~2026-22211-14
78481
793386
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Sri Lankan cricket player (born 2008)}}
{{Infobox person
| name = දිනෙත් දෙනුවන්
| image =
| alt = Dineth in 2021
| native_name = Dineth Denuwan
| birth_name = ජෙරමාහේවගේ දිනෙත් දෙනුවන් සිල්වා
| birth_date = {{birth date and age|2008|10|14|df=y}}
| birth_place = [[කොළඹ]]
| education = [[ශ්රී සුමංගල විද්යාලය, පානදුර]]
| occupation = {{Hlist|Student|Cricket Player}}
| years_active = 2022 – present
| known_for = {{Ubl |[[ශ්රී ලංකාවේ ක්රිකට්]]}}
| mother = [[නිසංසලා සිල්වා]]
| father =
| relatives = [[රොනාල් ප්රනාන්දු]] (actor)
}}
i7vtoas6sjg7ew70dipd29mf1fflmja
793387
793386
2026-06-10T11:23:41Z
~2026-22211-14
78481
793387
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Sri Lankan cricket player (born 2008)}}
{{Infobox person
| name = දිනෙත් දෙනුවන්
| image =
| alt = Dineth in 2021
| native_name = Dineth Denuwan
| birth_name = ජෙරමාහේවගේ දිනෙත් දෙනුවන් සිල්වා
| birth_date = {{birth date and age|2008|10|14|df=y}}
| birth_place = [[කොළඹ]]
| education = [[ශ්රී සුමංගල විද්යාලය, පානදුර]]
| occupation = {{Hlist|Student|Cricket Player}}
| years_active = 2022 – present
| known_for = {{Ubl |[[ශ්රී ලංකාවේ ක්රිකට්]]}}
| mother = [[නිසංසලා සිල්වා]]
| father =
| relatives = [[රොනාල් ප්රනාන්දු]] (actor)
}}
දිනෙත් දෙනුවන් ( Dineth Denuwan ) ලාංකික ක්රිකට් ක්රීඩකයෙකි. ප්රධාන වශයෙන් පාසලේ හා පෞද්ගලික ආයතන යටතේ කටයුතු කරයි.. තම ස්වකීය උත්සාහයෙන් ක්රීඩාවට පිවිසි ඔහු තම හැකියාව තම අනුගාමිකයන් හට මනාව පෙන්වා දී ඇත. ඔහු සමාජ මාධ්ය ක්රියාකරුවෙකු ලෙසත් වඩාත් ජනප්රිය වී ඇත. ඔහු තම යූටියුබ් පිටුව හරහා බොහෝ දෑ තම අනුගාමිකයන්ට ලබා දෙන අතර සමාජ මාධ්ය තුළ නොමැකෙන සලකුණක් වී ඇත.
ffli68x9wxukthkj925pd1cdv8yl573