විකිපීඩියා siwiki https://si.wikipedia.org/wiki/%E0%B6%B8%E0%B7%94%E0%B6%BD%E0%B7%8A_%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B7%94%E0%B7%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter මාධ්‍යය විශේෂ සාකච්ඡාව පරිශීලක පරිශීලක සාකච්ඡාව විකිපීඩියා විකිපීඩියා සාකච්ඡාව ගොනුව ගොනුව සාකච්ඡාව මාධ්‍යවිකි මාධ්‍යවිකි සාකච්ඡාව සැකිල්ල සැකිලි සාකච්ඡාව උදවු උදවු සාකච්ඡාව ප්‍රවර්ගය ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව ද්වාරය ද්වාරය සාකච්ඡාව MOS MOS talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 5783 800011 798461 2026-09-22T06:55:01Z ~2026-51342-52 81192 /* පන්සිය පනස් ජාතක පොත බිහිවිම පිළිබද පුවත. */ 800011 wikitext text/x-wiki {{Copyedit}} [[File:Sri Dalada Maligawa 40.JPG|thumb|right]] ==හැදින්වීම.== ජාතක කතා තරම් ජනප්‍රියත්වයට පත් තවත් සාහිත්‍යංගයක් පෙරදිග සාහිත්‍යයෙහි නැති තරමිය. බුදු සමය ලංකාවට පැමිණීමත් සමගම ත්‍රිපිටක පාලියෙහි "ජාතක පාලි" නමි කෘතිය ඔස්සේ ලංකාවට ජාතක කතා පැමිණියේය. ජාතක පාලිය ජාතක කතා සාරය හකුළුවා දැක්වුණු ගාථා වන්ට සීමා වූ කෘතියක් විය. එම ගාථා වන්ට මිහිදු හිමියන් දවස සිංහලෙන් අටුවාවක් ලියවිණි. දැනට පවත්නා ජාතක කතා වන්හි ආරමිභය මෙය ලෙස සලකනු ලැබේ. මෙම සිංහලෙන් ලියන ලද ජාතක අටුවාව අද අප අතර නැතත් මහානාම රජු දවස ලංකාවට පැමිණි බුද්ධඝෝෂ මායිමියන්ගේ අටුවා පාලියට නැගීමේව්‍යාපෘතිය බස්සේ එය පාලියට නැගී අදත් අප අතර "පාලි ජාතකටිඨ කතාව" නමින් පවති. "පන්සිය පනස් ජාතක පොත් වයන්සේ "නමින් සිංහල පාඨක ජනයාගේ ගෞරවයට පාත්‍ර වු සිංහල ජාතක පොත එම පාලි ජාතකටිඨ කතාවේ පරිවර්තනයක් ලෙස අප අතරට පත්ව ඇත. සිංහල ජාතක පොත ලියවෙන්නට පෙර සිටම ජාතක කතා උගෙනීමට සිංහලයන් දැක්වු උනන්දුව පැහැදිලි වන සාධක රැසක්ම හමුවේ.දොගොද්වක සියවසේදී ජාතක අටුවා ගැට පදයක් ලියවුනේත් ජාතක ගාතා සන්නය, වෙසතුරැ දා සන්නය, දස ජාතක සන්නය, අටදා සන්නය ආදිය ලියවුනේත් ධර්ම ප්‍රදීපිකාවේසිට සියලු සිංහල සාහිත්‍ය කෘතීන්හි ජාතක කතා ඇතුලත් වුයේත් මුවදෙවිදාවත, කුසජාතකය,කවි සිළුමිණ, ජාතක කතා වස්තු කොට පද්‍ය කෘති බිහි වුයේ එහි ප්‍රතිපල වශයෙනි. ==පන්සිය පනස් ජාතක පොත බිහිවිම පිළිබද පුවත.== "සොළී රටින් පැමිණි භාෂා විශාරද වු එක් මහ තෙරුන් වහන්සේ කෙනෙකු රාජ ගුරු තන්හි තබා පරාක්‍රමබාහු රජ තෙමේ (1236-1270) උන්වහන්සේගෙන් සියළු ජාතක කතා උගෙන එහි අර්ථ ධාරණය කොට ගෙන පන්සිය පනසක් පමණ වු සියළු ජාතක කතාවන් පාලි භාෂා සිංහල භාෂාවට පෙරලා ත්‍රිපිටකධාරී මහ තෙරවරැන් මැද කියවා පිරිසිදු කොට ලියවා ලක්දිව හැමතැන්හි තැබ්බවිය.යලිත් ඒ ජාතක කතාවන් ස්වකීය ශිෂ්‍ය පරමිපරාවෙන් පාලනය කොට පවත්වනු පිනිස ප්‍රඥා වු මේධංකර නම් තෙර කෙනෙකුන් වහන්සේට පැවරීය." පන්සිය පනස් ජාතක පොතේ කතුවරයා කුරුණෑගල රාජධානි කොට ගත් පණ්ඩිත පරාක්‍රමබාහු මහ රජුය. එසේ වුවද ජාතක පොතෙහිම එන සඳහනෙහි රජතුමන්ගේ නම සඳහන්ව නැත. මහා වංශයෙහි සඳහන් වන පරිදි පරාක්‍රම රජුගේ ආරාධනයෙන් වීරසිංහ ප්‍රතිරාජ ඇමතිවරයාගේ උත්සාහයෙන් අටුවා ස්වාමීන් විසින් සිංහල ජාතක පොත ලියනු ලැබිය. මහා වංශයෙහි සදහනට අනුව ස්විතීය පණ්ඩිත පරාක්‍රමබාහු රජතුමා ජාතක කතා සිංහලයට පරිවර්තනය කොට ඒවා ප්‍රචාරය කරවන්නට ඇත. වර්තමාන ජාතක පොතේ සදහන් වන අන්දමට පසුව ජාතක කතා හා පාලි දැන උගත් කතෘ මණ්ඩලයක් විසින් සම්පාදනය කරන්නට ඇත.ලංකාව ථේරවාදය මුලික කරගත් රටක් වුවද කෙමෙන් මහායාන අදහස් කෙරේ සැලකිලිමත් වු අයුරු මහායාන අදහසින්ම නොවුවත් ජාතක පොත බෝසත් සිරිත මතු කරන්නක් විය.එනම් බෝධිචර්යාවතාරය ආදී කෘතීන්හි එන බෝධිසත්ව චර්යාව මේ ජාතක කතා තුලින් නිරූපනය වන ජාතක කතා සම්පාදනය වී ඇත්තේ, උපදේශ කතා ස්වරූපයෙනි. බෝධසත්ව චරිත ආශ්‍රයෙන් හික්මුණු මිනිස් සමාජයක් බිහිකිරිම එහි අරමුණ විය. මේ කතා සුදන දුදන චරිත ලක්ෂණ පිළිබිබු වන සේ රචනා වී ඇත. ජාතක පොතෙහි ජාතක කතා පන්සිය හතළිස් හතක් ඇත.(547). ජාතක පොතෙහි එන සෑම කතාවක්ම වර්තමාන කතාව, අතීත කතාව, පූර්වාපර සන්ධි ගැලපීම යනුවෙන් අවස්තා තුනක් ඇත. වර්තමාන කතාව ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කාලයට අයත්ය. අතීත කතාව ඉදිරිපත් කර ඇත්තේ අතීතාවලෝකනයෙනි. වර්තමාන අතීත දෙකෙහි සමිබන්ධය බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින්ම දක්වනු ලබයි.ජාතක කතා කරුවාට ආවේනික වූ අපුර්ව ආකෘතිය ජාතක කතා නිර්මානකරුගේ අපුර්ව ප්‍රතිභාව කියා පාන්නක් වේ.ජාතක කතාවන්හි බොහෝ විට උත්සාහ ගෙන ඇත්තේ චරිත වල ආධ්‍යාත්මය දෙසට එබී බැලීමටයි. ජාතක පොතෙහි බස් වහර ගත් විට ජාතක කතා කරුවා තම කෘතිය ව්‍යවහාර භාෂාවට සමීප කරන්නට උත්සාහ ගෙන ඇත. එයට හේතුව කතා කීමේ කලාව පොදු ජනතාවට වඩාත් සමීප වෙමින් කලයුතු යැයි විශ්වාස කිරීම විය යුතුය. මෙම උත්සාහ යන්ගේ ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් ජාතක පොත වැඩි වශයෙන් සිංහලයන් අතර භාවිතයට පැමිණි කෘතිය බවට පත්විය. ==මේ අඩවියත් බලන්න== * [[බුදු දහම]] * [http://www.jathakakatha.org/newhome]පන්සියපනස් ජාතක පොත * '''[[මළපොත]]''' == අඩවි‌යෙන් බැහැර පිටු == * [http://www.damruwana.org damruwana.org- Dhamma Desana in Sinhala, Guide to attain Nibbanic bliss] *[http://www.bswa.org/ Buddhist Society of Western Australia ] *[http://www.metta.lk/ Tipitaka and Articles (SL)] *[http://www.tipitaka.org/sinh/ Complete Tipitaka in Pali] *[https://mindfulnessmeditationcenter.org/c/index_sinhala.shtml Tipitaka Chanting in Pali] *[http://www.dhamma.org International home page of the organizations which offer courses in Vipassana Meditation in the tradition of Sayagyi U Ba Khin as taught by S.N. Goenka ] *[http://www.meditateinlondon.org.uk/about-buddhism.php About Buddhism - the Teachings of Buddha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080331123103/http://www.meditateinlondon.org.uk/about-buddhism.php |date=2008-03-31 }} *[http://www.mkbuddhism.org.uk/ Buddhism Portal for the Milton Keynes area (UK)] *[http://www.e-sangha.com E-Sangha Buddhism Portal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171015191254/http://www.e-sangha.com/ |date=2017-10-15 }} *[http://www.dalailama.com/page.5.htm His Holiness The Dalai Lama teachings on Buddhism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080331102853/http://www.dalailama.com/page.5.htm |date=2008-03-31 }} *[http://hongakujodo.tripod.com/hjcl/ Hongaku Jodo, a major American movement of Pure Land Buddhism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080804025516/http://hongakujodo.tripod.com/hjcl/ |date=2008-08-04 }} *[http://www.accesstoinsight.org/index.html Access to Insight] Readings in Theravada Buddhism. *[http://ashokaedu.net Ashoka the eDharma university] Very high-quality online courses. *[http://www.buddhanet.net BuddhaNet] *[http://www.buddhachat.org/ BuddhaChat.org] - A Buddhist's learning community. *[http://buddhism.about.com/ Buddhism.about.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170218144317/http://buddhism.about.com/ |date=2017-02-18 }} *[http://www.ciolek.com/WWWVL-Buddhism.html Buddhist Studies WWW Virtual Library]: the Internet guide. *[http://www.dharmanet.org/ DharmaNet] *[http://www.buddhaweb.org/ Essentials of Buddhism] *[http://www.dougblane.com/alamy/buddhism Photographic & Tactile exhibition by Doug Blane at The Open University 2006] *[http://www.religionfacts.com/buddhism/contents.htm ReligionFacts.com on Buddhism] facts, glossary, timeline and articles. *[http://www.webspawner.com/users/bodhisattva/index.html Tathagatagarbha Buddhism] five of the main "tathagatagarbha" sutras in full (or in part)[http://ashramaya.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160527221409/http://www.ashramaya.org/ |date=2016-05-27 }} *[http://www.nirvanasutra.org.uk "Nirvana Sutra Buddhhttpism": full text and discussion of the Mahayana Mahaparinirvana Sutra] *[http://www.globalbuddhism.org Journal of Global Buddhism] by Charles S. Prebish, Pennsylvania State University (USA) and Martin Baumann, University of Lucerne (Switzerland) [[Category:බුදු දහම|*]] 2a9nvt7k3raqewqmgss6epgx7rurz84 0 12696 799961 779093 2026-09-21T12:55:45Z WrdSrchSi 55524 Fixed. 799961 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව රාජකීයයා |name=තිස්ස කුමරු |title=සිංහලේ ඔටුන්න හිමි කුමරු |image= |caption= |reign=[[454 BC]] - [[437 BC]] |coronation= |predecessor=[[අභය]] |successor=[[පණ්ඩුකාභය රජ]] |spouse= |issue= |royal House= |royal Capital=[[Upathissa Nuwara]] |father=[[Panduvasdeva]] |mother= |capital=[[උපතිස්ස නුවර]] |date of birth= |place of birth= |date of death= |place of death=[[Tambapanni]] (Sri Lanka) |place of burial= |}} '''තිස්ස''' යනු කි.පෙ. 454 - කි.පෙ. 437 අතරැ උපතිස්ස නුවර (වත්මන් [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලංකාවේ]]) රජු වී. දෙටු බෑ අභය රජු සිහසුනින් නෙරැපුණ, කනිටු අට බෑයන් විසින් හේ regent ලෙස පත් කැරිණි. තම බෑනා වන [[පණ්ඩුකාභය රජ|පණ්ඩුකාභය]] පරදවා රජු ලෙස අභිෂේකය ලැබීමට සිටියත් පණ්ඩුකාභය නොපැරැදී ඉදිරියට ගියෙන් එය සිදු නො විණි. තිස්සත් ඔහු ගේ කනිටු අට බෑයෝත් සටනේ දී නට හ. අභය බේරිණි. අවිවාදයෙන් දිනූ පණ්ඩුකාභය, නැවැත සිහසුන භාර ගන්නැ යි ඔහු මයිල් අභය ගෙන් කළ ඉල්ලීම හේ ඉවත දැමී. ==මෙයද බලන්න== *[[ලක්දිව රාජාවලිය|සිංහල රාජාවලිය]] *[[විජය රාජ වංශය]] *[[මහාවංශය]] *[[History of Sri Lanka]] *[[Place names in Sri Lanka]] ==External links== * [http://www.rootsweb.ancestry.com/~lkawgw/slm-kings.htm History of Sri Lankan Kings] * [http://lakdiva.org/codrington/ Codrington's Short History of Ceylon] {{s-start}} {{s-hou|[[List of monarchs of Sri Lanka|Monarchs of Sri Lanka]]|?|?|?|?|}} {{s-roy|}} {{s-bef|before=[[අභය රජ]]}} {{s-ttl|title=[[සිංහලේ ඔටුන්න හිමි කුමරු]]|years=[[454 BC]]&ndash;[[437 BC]]}} {{s-aft|after=[[පණ්ඩුකාභය රජ]]}} {{end}} {{SriLanka-hist-stub}} {{Monarchs of the Sinhala Kingdom|state=collapsed}} [[ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා]] [[Category:ක්‍රි.පූ. 437]] [[Category:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය]] [[Category:රාජ්‍ය නායකයන් - ශ්‍රී ලංකාව]] [[Category:රජ නොවුනු රාජකීයයන් - ශ්‍රී ලංකාව]] n46d687lcuqj79sn9w64a268h8xo803 0 21645 799981 799742 2026-09-21T16:57:07Z IDB.S 52205 [[Special:Contributions/Gosselpmancu|Gosselpmancu]] ([[User talk:Gosselpmancu|සාකච්ඡාව]]) ගේ සංස්කරණයන් [[User:Botempa|Botempa]] ගේ අවසන් අනුවාදය වෙත ප්‍රතිවර්තනය කෙරිණි 795389 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced}} {{merge|අන්නාසි}} [[Image:Ghana pineapple field.jpg|right|550px]] ==හැදින්වීම== [[Image:Ananas comosus dsc07804.jpg|right|150px]] '''අනනාස් කොමොසස්''' යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හඳුන්වන අන්නාසි බ්‍රොමිලියේසි කුලයට අයත්වේ.මෙහි නිජබිම බ්‍රසීලයයි. ඉදවා අළුත් පළතුරක් ලෙසද ටින්වල අසුරනලද පළතුරක් ලෙස ජෑම් හාකෝඩියල් ආකාරයටද අන්නාසි ආහාරයට ගනුලැබේ. අන්නාසි ඵලයේ හා පත්‍රවල යුෂයෙහි පණුනාශකහැකියාව ඇතිඅතර තවද ඵලයේ ඇති බ්‍රොමිලින් නම් එන්සයිමය නිසා ආහාර දිරවීම පහසුකිරීම මෙහි ඖෂධීයමය ගුණ ලෙස හඳුනාගතහැක. චීනය,පිලිපීනය වැනි රටවල අන්නාසි පත්‍රවලින් ලබාගන්නා කෙඳි රෙදිපිළි නිෂ්පාදනයට ගනුලැබේ. තවද විනාකිරි කර්මාන්තය සඳහා ද අන්නාසි උපයෝගීකරගනුලැබේ. ==අන්නාසි වගාවේ දේශගුණික අවශ්‍යතා== * වර්ශාපතනය - වර්ෂයකට මිලිමීටර්. 1500 – 3000 පමණ. * උෂ්ණත්වය - සෙන්ටිග්‍රේට් අංශක 24– 32 පමණ. ==අන්නාසි වගාබිමෙහි පසෙහි ස්වභාවය== *වගාවට සුදුසු වන්නේ වැලි සහිත ලෝම පසකි. *මැටි හෝ හුණු අධික පස් වගාවට නුසුදුසුය. *හොඳින් පසේ ජලය බැසයාම වගාව සාර්ථකවීමට වැදගත්ය. *පසෙහි පී.එච්. අගය 5.5 – 6 වීම වඩාත් සුදුසුය. ==අන්නාසි ප්‍රබේද== ප්‍රධාන ව‍ශයෙන් වගාකරන ප්‍රබේද දෙකක් ඇත. * මුරුසි ප්‍රබේදය ඉදවා අළුත් පළතුරක් ලෙස වැඩිවශයෙන් පරිබෝජනයකරයි.හොඳින් ඉදුණු ගෙඩියෙන් සුවඳක් හමයි.මාංශලය තද කහ වර්ණයෙන් යුතු අතර ඉතා පැණිරසය.හොඳින් වැඩුණු ගෙඩියක් කිලෝ එකහමාරක් පමණ බරය.මේ ප්‍රබේදයේ පත්‍ර කටු සහිතය.මේ ගසකින් මොරෙයියන් වැඩිප්‍රමාණයක්ද ලබාගත හැක. * කිව් ප්‍රබේදය [[Image:Pineapple and cross section.jpg|left|200px]] මේ ප්‍රබේදය ටින්වල ඇසිරීම සඳහා ගනුලබයි.කිව් ප්‍රබේදය මුරුසි ප්‍රබේදය තරම් පැණිරස නැත.තරමක් ඇඹුල් රසැතිය.මාංශලය සුදු පාටට හුරු ලාකහ පැහැතිය.ඉතා වැඩි යුෂ ප්‍රමාණයක් ඇත.ගෙඩියක් කිලෝ එකහමාරේ සිට කිලෝ තුන පමණ දක්වා වැඩේ.පත්‍රවල කටු අඩු අතර මොරෙයියන් හටගැනීමද අඩුය. ==අන්නාසි වගාවේ රෝපණ ද්‍රව්‍ය== රෝපණ ද්‍රව්‍ය ලෙස විවිධාකාරයේ මොරෙය්යන් වර්ග භාවිතාකළ හැකිය.[[Image:Young Pineapple Plant.jpg|right|200px]] * කරඬුව = ගෙඩිය මුදුනේ ඇති කොටස * නටුමොරෙයියන් = ගෙඩියේ නටුවෙන් මතුවන මොරෙයියන් * අක්ෂිමොරෙයියන් = පත්‍ර අතරින් මතුවන මොරෙයියන් * මුල්මොරෙයියන් = කඳ පාමුළින් මතුවන මොරෙයියන් ==අන්නාසි වගාකිරීම== ===ක්ෂේත්‍රය සැකසීම=== මූලික බිම් සැකසීම ලෙස ට්‍රැක්ටරයකින් පොළව හෑමෙන් පස මෘදුවසකසා දිග,පළල හා ගැඹුර සෙන්ටිමීටර 20 වන කානු සැකසිය යුතුය.බෑවුම් සහිත ඉඩමක නම් කානු දැමියයුත්තේ සමෝච්ච ක්‍රමයටය.කානු කැපීමේදී ඉවත්කරන පස්,බෑවුම ඇති දිසාවේ කුඩා වැටියක් සෑදෙන ආකාරයට දමන්න. ===පැල සිටුවීම=== * දෙපේළි ක්‍රමය සකස්කරගත් ක්ෂේත්‍රයේ කානු දිගේ සෙන්ටිමීටර 20 ක පරතරයෙන් මොරෙය්යන් කෙළින් සිටින පරිදි වැටියට හේත්තුකරන්න.වැටියට විරුද්ධ පැත්තෙන් පස් සූරාගෙන මොරෙය්යන්ගේ පාදස්ථ කොටසින් සෙන්ටිමීටර 10 -15 පමණ වැසෙන සේ පස් දැමියයුතුය.දෙපේළි ක්‍රමය යටතේ පේළි දෙක අතර පරතරය සෙන්ටිමීටර 60 වියයුතුය. * තනිපේළි ක්‍රමය මෙම කමයට පැල සිටුවීමේදී පේළි තුළ පැල අතර පර‍තරය සෙන්ටිමීටර 30 වියයුතුය.තනිපේළි ක්‍රමයේදී පේළි දෙකක් අතර පරතරය මීටර දෙකක් වියයුතුය. ==පොහොර යෙදීම== යූරියා, රොක්පොස්පේට්, මියුරියේට්ඔ‍ෆ්පොටෑෂ් භාවිතාකර සාදාගන්නා එන්.පී.කේ. 11-7-31 පොහොර මිශ්‍රණය අන්නාසි සඳහා නිර්දේශිතය.අන්නාසි සඳහා මූළික පොහොර යෙදීමක් නොකර සිටුවා මසකට පසු ඉහත සඳහන් මිශ්‍රණයෙන් එක පැලයකට ග්‍රෑම් 28 බැගින් යෙදියයුතුය.ඉන්පසු සෑම මාස 3-4 කට වරක් පසේ හොඳින් තෙතමනය ඇති විටදී ඉහත සඳහන් කළ පොහොර ප්‍රමාණයම දැමියයුතුය.පළමු වරට පොහොර යොදන විට පැල ආසන්නයේ පසට යොදන්න ඉන්පසු ගසේ පහළින් ඇති පත්‍ර අතරට පොහොර යොදන්න.ගසේ ගොබයට පොහොර වැටීමට ඉඩනොදෙන්න. ===ජල සම්පාදනය=== වර්ශාව නොමැති වියලි කාලවලදී මසකට වාර 6-7 දක්වා ජල සැපයුම මගින් හොඳ අස්වැන්නක් ලබාගතහැක.පසෙ තෙතමනය සුරැකීමට සෙන්ටිමීටර 20-30 පමණ ඝණකමට කොහුබත් හෝ වෙනත් සුදුසු වසුනක් පැල පේළි අතරට යෙදියයුතුය. ==අන්නාසි වගාවේ වල් පැල මර්දනය== සුළුපරිමාන වගාවන්හි අන්නාසි පත්‍රවලට හානි නොවන සේ උදලුගෑමෙන් වල් මර්දනය කළහැක.වල් මර්දනයට රසායනික වල්නාශකද භාවිත කළහැක.ඩියුරෝන් 80% තෙත්කළහැකි කුඩකි.එය ග්‍රෑම් 2ක් ජලය ලීටර 180- 200 ක මිශ්‍රකර සිටුවා මාසයක් පමණ වූ වගා වල වල්පැල මර්දනයට යෙදියහැක. ==අන්නාසි වගාවට වැළදෙන රෝග== * ගොබය හෙවත් කරඩුව කුණුවීම * පාදස්ථය කුණුවීම හා මුල් කුණුවීම * ගෙඩි කුණුවීම * ගස් මැළවීම ==රෝග ලක්ෂණ හා රෝග පාලනය== ===කරඬුව කුණුවීම හා පාදස්ථ, මුල් කුණුවීම=== රෝග ලක්ෂණ සැළකීමේදී ගොබ කුණුවීම අළුත් වගාවල ඇතිවේ. ගොබයේ ළාබාල පත්‍ර පහසුවෙන් ගැලවී එයි. පාදස්ථ,මුල් කුණුවීමේදී පත්‍ර මැළවේ. ගස් පහසුවෙන් ගැලවී එයි. රෝග පැතිරීම රෝගකාරක දිලීර සහිත පස් හා රෝපණ ද්‍රව්‍ය මගින් සිදුවේ. රෝග පාලනය සඳහා නිරෝගී වගාවකින් මොරෙයියන් ගෙන පැල සිටුවීමට පෙර දිලීරනාශකයක් යොදා පූර්ව ප්‍රතිකාර කර සිටුවියයුතුය. වගා ඉඩමේ ජලවහනය දියුණු කළයුතුය. වර්ශාව අධික තෙත් කාළගුණයක් ඇති විට පැල නොසිටුවීම වැදගත්ය. පැල සිටුවීමේදී ගොබය තුලට පස් නොවැටීමට වගබලා ගතයුතුය. පවතින වගාවක ගොබ කුණුවීමට දලීරනාශකයක් වන මැන්කොසෙබ් 64% , මෙටලැක්සිල් 8% තෙත්කළහැකි කුඩු (රිඩොමිල්) පැලවල ගොබයට යොදන්න. පවතින වගාවක පාදස්ථ කුණුවීම හෝ මුල් කුණුවීම ඇති විට රෝගී ගස්වල පහතින් ඇති පත්‍ර කපා ඉවත්කර ඉහත දැක්වූ දිලීරනාශකයම ගසේ පාමුල සේදීයන සේ වත්කර ගස පාමුළට පස් දමන්න.එවිට අළුත් මුල් වැඩේ. ===ගෙඩි කුණුවීම === රෝග ලක්ෂණ සැළකීමේදී දිලීරය ඇතුල්වී දින දෙකකට පමණ පසු නෙලාගත් ගෙඩියේ නටුව ක්‍රමයෙන් කළු පැහැවීමට පටන්ගනී. පසුව මේ කළුපැහැ වීම නටුව දිගේ ගෙඩිය තුළටද පැතිරේ.රෝග පාලනය කිරීමේදී හානි නොවන සේ ප්‍රවේශමෙන් නෙලාගත් ගෙඩි පිරිසිදු ස්ථානයක ගබඩාකළ යුතුය. රෝගය තදින් ඇත්නම් බෙනොමිල් 80% තෙත්කළහැකි කුඩු ග්‍රෑම් 100 ක් ජලය මිලිලීටර 100 ක දියකළ ද්‍රාවණයක ගෙඩිවල නටුවේ කැපුම්පෘෂ්ඨය ගිල්වා ඉවතට ගෙන ගබඩාකරන්න. ===ගස් මැළවීම=== රෝග ලක්ෂණ සැළකීමේදී රෝගය වැලඳුන ගස්වල පත්‍ර පළමුව රතුවී පසුව රෝස පාටවේ. මේ අවස්ථාවේදී දාරය දිගේ පත්‍රඇතුලට නැමේ.පත්‍ර මැළවුණු ස්වභාවයක් දිස්වේ.රෝගී ගස් ක්‍රමයෙන් මැරීයයි.අන්නාසි ගස් මැළවීම විවිධ හේතු නිසා සිදුවේ.එනම් පාදස්ථ කුණුවීම , මුල් කුණුවීම , පිටිමකුණා මගින් පැතිරෙන වෛරස් රෝගය නිසා ගස් මැළවීම.රෝග පාලනය කිරීමේදී වැදගත් වන්නේ නිරෝගී වගාවකින් ලබාගත් මොරෙයියන් පමණක් සිටුවීමය. පිටිමකුණා පාලනයකරගැනීමද අවශ්‍යවේ. ==කෘතීමව මල් හටගැන්වීම== [[Image:Ananas comosus 002.JPG |right|100px]] අවාරයේ අන්නාසි අස්වනු ලබාගැනීම මෙහි අරමුණවේ. මේ සඳහා එතිෆෝන්, ඉන්ඩෝල්, ඇසිටික් අම්ලය, කැල්සියම් කාබයිඩ් වැනි රසායනික යොදාගනී. වඩාත් කාර්යක්ෂම රසායනිකය එතිෆෝන්ය. මෙහි වෙළඳනාමය එත්‍රල්ය. නිෂ්පාදනයන්ගේ නිර්දේශයන්ට අනුව සාදාගත් ද්‍රාවණයෙන් මිලිලීටර් 40 පමණ අන්නාසි ගසේ මේරූ පත්‍ර 20 ට වැඩි නම් ගොබයට වත්කල යුතුය. ද්‍රාවණය යොදා දින 30 න් රතු පාට මල් හටගනී. ==ගෙඩි විශාල කරගැනීම== ඇල්‍ෆා නැප්තලීන් ඇසිටික් අම්ලය අඩංගු රසායනික ද්‍රව්‍යක් හෝ ඉන්ඩෝල් ඇසිටික් අම්ලය නිර්දේශිත පරිදි ජලයේ දියකර සාදාගත් ද්‍රාවණයේ ලීටරයකට යූරියා ග්‍රෑම් 2ක් මිශ්‍රකර මල් පිපී මසකින් ළපටි ගෙඩි වල‍ට ඉසීමෙන් ගෙඩිවල ප්‍රමාණය විශාල කරගතහැක. ==ගෙඩිවල පැහැය වැඩිකරගැනීම== නෙළාගත් අන්නාසි ගෙඩිවලට එතිෆෝන් යෙදීමෙන් ඒකාකාරී කහ පැහැයක් ලබාගතහැක. ==අස්වනු නෙළීම== අන්නාසි ගෙඩියේ නටුව සෙන්ටිමීටර 20 පමණ දිගට තබා ගෙඩියෙන් 25% පමණ පිටපොත්තේ වර්ණ‍ය කහපැහැවූ පැසුණු අන්නාසි ගෙඩි උදේ වරුවක නෙළිය යුතුය. නෙලූගෙඩි එකගොඩේ ගොඩනොගසා මදක් තුනීකර සෙවනේ තබා ප්‍රවේශමෙන් ප්‍රවාහනය කළයුතුය. ==සාර්ථක අන්නාසි වගාවකට.......== අනවශ්‍ය මොරෙයියන් ඉවත්කිරීම , නිසිකලට පොහොර දැමීම, ජලසම්පාදනය කිරීම, රෝග හා පළිබෝධ පාලනය කිරීම ආදිය කරමින් හොදින් නඩත්තුකරන අන්නාසි වගාවකින් වසර 3ක් පමණ සාර්ථක ලෙස අස්වැන්න ලබාගතහැක. ==ආශ්‍රිත ලිපි== *[[කෘෂිකර්මය]] ==අඩවියෙන් බැහැර පිටු== [http://www.crfg.org/pubs/ff/pineapple.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050516080055/http://www.crfg.org/pubs/ff/pineapple.html |date=2005-05-16 }} [http://faculty.ucc.edu/biology-ombrello/pow/pineapple.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091221093456/http://faculty.ucc.edu/biology-ombrello/pow/pineapple.htm |date=2009-12-21 }} [http://www.stylecraze.com/articles/amazing-health-benefits-of-pineapples/] <!--Categories--> [[ප්‍රවර්ගය:කෘෂිකර්මය]] dd3wnhv1b74mmtv9kfv5j9gpf9a5iar 4 23867 799963 799271 2026-09-21T15:26:39Z MediaWiki message delivery 16264 /* Your feedback wanted: Remove (Language link added:) and similar edits from Special:RecentChanges */ නව ඡේදය 799963 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{Villagepumppages|Miscellaneous|The '''miscellaneous''' section of the කෝපි කඩේ is used to post messages that do not fit into any other category. Please post on the [[Wikipedia:කෝපි කඩේ (policy)|policy]], [[Wikipedia:කෝපි කඩේ (technical)|technical]], or [[Wikipedia:කෝපි කඩේ (proposals)|proposals]] pages, or - for assistance - at the [[Wikipedia:Help desk|help desk]], rather than here, if at all appropriate. For general knowledge questions, please use the [[WP:RD|reference desk]].|WP:VPM}}<!-- -->__NEWSECTIONLINK__<!-- -->{{පරිශීලක:MiszaBot/config |archive = විකිපීඩියා:කෝපි කඩේ (miscellaneous)/Archive %(counter)d |algo = old(26w) |counter = 15 |maxarchivesize = 50T |archiveheader = {{විකිපීඩියා:කෝපි කඩේ/සංරක්ෂිත ශීර්ෂකය}} |minthreadsleft = 20 }}<!-- -->{{cent}}__TOC__ {{Clear}} {{anchor|below_toc}} </noinclude> [[Category:Non-talk pages that are automatically signed]] [[Category:විකිපීඩියා දැන්වීම්පුවරු|{{PAGENAME}}]] == Reusing references: Can we look over your shoulder? == ''Apologies for writing in English.'' The Technical Wishes team at Wikimedia Deutschland is planning to [[m:WMDE Technical Wishes/Reusing references|make reusing references easier]]. For our research, we are looking for wiki contributors willing to show us how they are interacting with references. * The format will be a 1-hour video call, where you would share your screen. [https://wikimedia.sslsurvey.de/User-research-into-Reusing-References-Sign-up-Form-2024/en/ More information here]. * Interviews can be conducted in English, German or Dutch. * [[mw:WMDE_Engineering/Participate_in_UX_Activities#Compensation|Compensation is available]]. * Sessions will be held in January and February. * [https://wikimedia.sslsurvey.de/User-research-into-Reusing-References-Sign-up-Form-2024/en/ Sign up here if you are interested.] * Please note that we probably won’t be able to have sessions with everyone who is interested. Our UX researcher will try to create a good balance of wiki contributors, e.g. in terms of wiki experience, tech experience, editing preferences, gender, disability and more. If you’re a fit, she will reach out to you to schedule an appointment. We’re looking forward to seeing you, [[m:User:Thereza Mengs (WMDE)| Thereza Mengs (WMDE)]] <!-- Message sent by User:Thereza Mengs (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/Technical_Wishes_News_list_all_village_pumps&oldid=25956752 --> == Do you use Wikidata in Wikimedia sibling projects? Tell us about your experiences == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''Note: Apologies for cross-posting and sending in English.'' Hello, the '''[[m:WD4WMP|Wikidata for Wikimedia Projects]]''' team at Wikimedia Deutschland would like to hear about your experiences using Wikidata in the sibling projects. If you are interested in sharing your opinion and insights, please consider signing up for an interview with us in this '''[https://wikimedia.sslsurvey.de/Wikidata-for-Wikimedia-Interviews Registration form]'''.<br> ''Currently, we are only able to conduct interviews in English.'' The front page of the form has more details about what the conversation will be like, including how we would '''compensate''' you for your time. For more information, visit our ''[[m:WD4WMP/AddIssue|project issue page]]'' where you can also share your experiences in written form, without an interview.<br>We look forward to speaking with you, [[m:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[m:User talk:Danny Benjafield (WMDE)|talk]]) 08:53, 5 January 2024 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WD4WMP/ScreenerInvite2&oldid=26055343 --> == Feminism and Folklore 2024 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear Wiki Community, You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition from February 1, 2023, to March 31, 2023 on your local Wikipedia. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2024|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia. You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a generated list of suggested articles. Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project: # Create a page for the contest on the local wiki. # Set up a campaign on '''CampWiz''' tool. # Create the local list and mention the timeline and local and international prizes. # Request local admins for site notice. # Link the local page and the CampWiz link on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|meta project page]]. This year, the Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced two new tools to enhance support for the campaign. These tools include the '''Article List Generator by Topic''' and '''CampWiz'''. The Article List Generator by Topic enables users to identify articles on the English Wikipedia that are not present in their native language Wikipedia. Users can customize their selection criteria, and the tool will present a table showcasing the missing articles along with suggested titles. Additionally, users have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Notably, the CampWiz tool will be employed for the project for the first time, empowering users to effectively host the project with a jury. Both tools are now available for use in the campaign. [https://tools.wikilovesfolklore.org/ '''Click here to access these tools'''] Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Feminism and Folklore 2024|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2024/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance. We look forward to your immense coordination. Thank you and Best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024 International Team]]''' ::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 07:26, 18 ජනවාරි 2024 (යූටීසී) == Wiki Loves Folklore is back! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{int:please-translate}} [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Dear Wiki Community, You are humbly invited to participate in the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2024|Wiki Loves Folklore 2024]]''' an international photography contest organized on Wikimedia Commons to document folklore and intangible cultural heritage from different regions, including, folk creative activities and many more. It is held every year from the '''1st till the 31st''' of March. You can help in enriching the folklore documentation on Commons from your region by taking photos, audios, videos, and [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:UploadWizard&campaign=wlf_2024 submitting] them in this commons contest. You can also [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2024/Organize|organize a local contest]] in your country and support us in translating the [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2024/Translations|project pages]] to help us spread the word in your native language. Feel free to contact us on our [[:c:Commons talk:Wiki Loves Folklore 2024|project Talk page]] if you need any assistance. '''Kind regards,''' '''Wiki loves Folklore International Team''' -- [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 07:26, 18 ජනවාරි 2024 (යූටීසී) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=23942484 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Vote on the Charter for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - voting opens|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - voting opens}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello all, I am reaching out to you today to announce that the voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) Charter is now open. Community members may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter/Voter_information|cast their vote and provide comments about the charter via SecurePoll]] now through '''2 February 2024'''. Those of you who voiced your opinions during the development of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|UCoC Enforcement Guidelines]] will find this process familiar. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|current version of the U4C Charter]] is on Meta-wiki with translations available. Read the charter, go vote and share this note with others in your community. I can confidently say the U4C Building Committee looks forward to your participation. On behalf of the UCoC Project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 18:08, 19 ජනවාරි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=25853527 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Last days to vote on the Charter for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - voting reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - voting reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello all, I am reaching out to you today to remind you that the voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) charter will close on '''2 February 2024'''. Community members may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter/Voter_information|cast their vote and provide comments about the charter via SecurePoll]]. Those of you who voiced your opinions during the development of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|UCoC Enforcement Guidelines]] will find this process familiar. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|current version of the U4C charter]] is on Meta-wiki with translations available. Read the charter, go vote and share this note with others in your community. I can confidently say the U4C Building Committee looks forward to your participation. On behalf of the UCoC Project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 17:00, 31 ජනවාරි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=25853527 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Announcing the results of the UCoC Coordinating Committee Charter ratification vote</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - results|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:wiki/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Announcement - results}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear all, Thank you everyone for following the progress of the Universal Code of Conduct. I am writing to you today to announce the outcome of the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter/Voter_information|ratification vote]] on the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee Charter]]. 1746 contributors voted in this ratification vote with 1249 voters supporting the Charter and 420 voters not. The ratification vote process allowed for voters to provide comments about the Charter. A report of voting statistics and a summary of voter comments will be published on Meta-wiki in the coming weeks. Please look forward to hearing about the next steps soon. On behalf of the UCoC Project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 18:24, 12 පෙබරවාරි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26160150 --> == Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2024: We are back! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:UCDM 2024 general.jpg|180px|right]] {{int:please-translate}} Hello, dear Wikipedians!<br/> [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the forth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2024|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from 1st until 31st March 2024. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contribution in every language! The most active contesters will receive prizes.<br/> We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/UCDM 2024|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:ValentynNefedov (WMUA)|ValentynNefedov (WMUA)]] ([[:m:User talk:ValentynNefedov (WMUA)|talk]]) </div> <!-- Message sent by User:ValentynNefedov (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=26166467 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Report of the U4C Charter ratification and U4C Call for Candidates now available</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – call for candidates| You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello all, I am writing to you today with two important pieces of information. First, the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter/Vote results|report of the comments from the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter ratification]] is now available. Secondly, the call for candidates for the U4C is open now through April 1, 2024. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members are invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Per the charter, there are 16 seats on the U4C: eight community-at-large seats and eight regional seats to ensure the U4C represents the diversity of the movement. Read more and submit your application on [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|Meta-wiki]]. On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 16:25, 5 මාර්තු 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26276337 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Wikimedia Foundation Board of Trustees 2024 Selection</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> : ''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Selection announcement| You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]]'' : ''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Selection announcement}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Dear all, This year, the term of 4 (four) Community- and Affiliate-selected Trustees on the Wikimedia Foundation Board of Trustees will come to an end [1]. The Board invites the whole movement to participate in this year’s selection process and vote to fill those seats. The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections committee|Elections Committee]] will oversee this process with support from Foundation staff [2]. The Board Governance Committee created a Board Selection Working Group from Trustees who cannot be candidates in the 2024 community- and affiliate-selected trustee selection process composed of Dariusz Jemielniak, Nataliia Tymkiv, Esra'a Al Shafei, Kathy Collins, and Shani Evenstein Sigalov [3]. The group is tasked with providing Board oversight for the 2024 trustee selection process, and for keeping the Board informed. More details on the roles of the Elections Committee, Board, and staff are here [4]. Here are the key planned dates: * May 2024: Call for candidates and call for questions * June 2024: Affiliates vote to shortlist 12 candidates (no shortlisting if 15 or less candidates apply) [5] * June-August 2024: Campaign period * End of August / beginning of September 2024: Two-week community voting period * October–November 2024: Background check of selected candidates * Board's Meeting in December 2024: New trustees seated Learn more about the 2024 selection process - including the detailed timeline, the candidacy process, the campaign rules, and the voter eligibility criteria - on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024|this Meta-wiki page]], and make your plan. '''Election Volunteers''' Another way to be involved with the 2024 selection process is to be an Election Volunteer. Election Volunteers are a bridge between the Elections Committee and their respective community. They help ensure their community is represented and mobilize them to vote. Learn more about the program and how to join on this [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024/Election Volunteers|Meta-wiki page]]. Best regards, [[m:Special:MyLanguage/User:Pundit|Dariusz Jemielniak]] (Governance Committee Chair, Board Selection Working Group) [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2021/Results#Elected [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter [3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Minutes:2023-08-15#Governance_Committee [4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles [5] Even though the ideal number is 12 candidates for 4 open seats, the shortlisting process will be triggered if there are more than 15 candidates because the 1-3 candidates that are removed might feel ostracized and it would be a lot of work for affiliates to carry out the shortlisting process to only eliminate 1-3 candidates from the candidate list.<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MPossoupe_(WMF)|MPossoupe_(WMF)]]19:57, 12 මාර්තු 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:MPossoupe (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26349432 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Vote now to select members of the first U4C</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote opens|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote opens}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear all, I am writing to you to let you know the voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is open now through May 9, 2024. Read the information on the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|voting page on Meta-wiki]] to learn more about voting and voter eligibility. The Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members were invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 20:20, 25 අප්‍රේල් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26390244 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Sign up for the language community meeting on May 31st, 16:00 UTC</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="message"/>Hello all, The next language community meeting is scheduled in a few weeks - May 31st at 16:00 UTC. If you're interested, you can [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Wikimedia_Language_engineering/Community_meetings#31_May_2024 sign up on this wiki page]. This is a participant-driven meeting, where we share language-specific updates related to various projects, collectively discuss technical issues related to language wikis, and work together to find possible solutions. For example, in the last meeting, the topics included the machine translation service (MinT) and the languages and models it currently supports, localization efforts from the Kiwix team, and technical challenges with numerical sorting in files used on Bengali Wikisource. Do you have any ideas for topics to share technical updates related to your project? Any problems that you would like to bring for discussion during the meeting? Do you need interpretation support from English to another language? Please reach out to me at ssethi(__AT__)wikimedia.org and [[etherpad:p/language-community-meeting-may-2024|add agenda items to the document here]]. We look forward to your participation! <section end="message"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:22, 14 මැයි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:SSethi (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26390244 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Feedback invited on Procedure for Sibling Project Lifecycle</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Procedure for Sibling Project Lifecycle/Invitation for feedback (MM)|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Procedure for Sibling Project Lifecycle/Invitation for feedback (MM)}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' [[File:Sibling Project Lifecycle Conversation 3.png|150px|right|link=:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Procedure for Sibling Project Lifecycle]] Dear community members, The [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee]] (CAC) of the [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] invites you to give feedback on a '''[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Procedure for Sibling Project Lifecycle|draft Procedure for Sibling Project Lifecycle]]'''. This draft Procedure outlines proposed steps and requirements for opening and closing Wikimedia Sibling Projects, and aims to ensure any newly approved projects are set up for success. This is separate from the procedures for opening or closing language versions of projects, which is handled by the [[:m:Special:MyLanguage/Language committee|Language Committee]] or [[m:Special:MyLanguage/Closing_projects_policy|closing projects policy]]. You can find the details on [[:m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Procedure for Sibling Project Lifecycle#Review|this page]], as well as the ways to give your feedback from today until the end of the day on '''June 23, 2024''', anywhere on Earth. You can also share information about this with the interested project communities you work with or support, and you can also help us translate the procedure into more languages, so people can join the discussions in their own language. On behalf of the CAC,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 02:26, 22 මැයි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26390244 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Announcing the first Universal Code of Conduct Coordinating Committee</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – results|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – results}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello, The scrutineers have finished reviewing the vote results. We are following up with the results of the first [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) election]]. We are pleased to announce the following individuals as regional members of the U4C, who will fulfill a two-year term: * North America (USA and Canada) ** – * Northern and Western Europe ** [[m:Special:MyLanguage/User:Ghilt|Ghilt]] * Latin America and Caribbean ** – * Central and East Europe (CEE) ** — * Sub-Saharan Africa ** – * Middle East and North Africa ** [[m:Special:MyLanguage/User:Ibrahim.ID|Ibrahim.ID]] * East, South East Asia and Pacific (ESEAP) ** [[m:Special:MyLanguage/User:0xDeadbeef|0xDeadbeef]] * South Asia ** – The following individuals are elected to be community-at-large members of the U4C, fulfilling a one-year term: * [[m:Special:MyLanguage/User:Barkeep49|Barkeep49]] * [[m:Special:MyLanguage/User:Superpes15|Superpes15]] * [[m:Special:MyLanguage/User:Civvì|Civvì]] * [[m:Special:MyLanguage/User:Luke081515|Luke081515]] * – * – * – * – Thank you again to everyone who participated in this process and much appreciation to the candidates for your leadership and dedication to the Wikimedia movement and community. Over the next few weeks, the U4C will begin meeting and planning the 2024-25 year in supporting the implementation and review of the UCoC and Enforcement Guidelines. Follow their work on [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Meta-wiki]]. On behalf of the UCoC project team,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 08:15, 3 ජූනි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26390244 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">The final text of the Wikimedia Movement Charter is now on Meta</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Final draft available|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Final draft available}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hi everyone, The final text of the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter|Wikimedia Movement Charter]] is now up on Meta in more than 20 languages for your reading. '''What is the Wikimedia Movement Charter?''' The Wikimedia Movement Charter is a proposed document to define roles and responsibilities for all the members and entities of the Wikimedia movement, including the creation of a new body – the Global Council – for movement governance. '''Join the Wikimedia Movement Charter “Launch Party”''' Join the [[m:Special:MyLanguage/Event:Movement Charter Launch Party|“Launch Party”]] on '''June 20, 2024''' at '''14.00-15.00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1718892000 your local time]). During this call, we will celebrate the release of the final Charter and present the content of the Charter. Join and learn about the Charter before casting your vote. '''Movement Charter ratification vote''' Voting will commence on SecurePoll on '''June 25, 2024''' at '''00:01 UTC''' and will conclude on '''July 9, 2024''' at '''23:59 UTC.''' You can read more about the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Ratification/Voting|voting process, eligibility criteria, and other details]] on Meta. If you have any questions, please leave a comment on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Movement Charter|Meta talk page]] or email the MCDC at [mailto:mcdc@wikimedia.org mcdc@wikimedia.org]. On behalf of the MCDC,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 08:45, 11 ජූනි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26390244 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Voting to ratify the Wikimedia Movement Charter is now open – cast your vote</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Ratification vote opens|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Ratification vote opens}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello everyone, The voting to ratify the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter|'''Wikimedia Movement Charter''']] is now open. The Wikimedia Movement Charter is a document to define roles and responsibilities for all the members and entities of the Wikimedia movement, including the creation of a new body – the Global Council – for movement governance. The final version of the Wikimedia Movement Charter is [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter|available on Meta in different languages]] and attached [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikimedia_Movement_Charter_(June_2024).pdf here in PDF format] for your reading. Voting commenced on SecurePoll on '''June 25, 2024''' at '''00:01 UTC''' and will conclude on '''July 9, 2024''' at '''23:59 UTC'''. Please read more on the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Ratification/Voting|voter information and eligibility details]]. After reading the Charter, please [[Special:SecurePoll/vote/398|'''vote here''']] and share this note further. If you have any questions about the ratification vote, please contact the Charter Electoral Commission at [mailto:cec@wikimedia.org '''cec@wikimedia.org''']. On behalf of the CEC,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 10:52, 25 ජූනි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26989444 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Voting to ratify the Wikimedia Movement Charter is ending soon</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Final reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Final reminder}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello everyone, This is a kind reminder that the voting period to ratify the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter|Wikimedia Movement Charter]] will be closed on '''July 9, 2024''', at '''23:59 UTC'''. If you have not voted yet, please vote [[m:Special:SecurePoll/vote/398|on SecurePoll]]. On behalf of the [[m:Special:MyLanguage/Movement_Charter/Ratification/Voting#Electoral_Commission|Charter Electoral Commission]],<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 03:46, 8 ජූලි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26989444 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">U4C Special Election - Call for Candidates</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – call for candidates|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello all, A special election has been called to fill additional vacancies on the U4C. The call for candidates phase is open from now through July 19, 2024. The [[:m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the [[:foundation:Wikimedia Foundation Universal Code of Conduct|UCoC]]. Community members are invited to submit their applications in the special election for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please review the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|U4C Charter]]. In this special election, according to [[Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter#2. Elections and Terms|chapter 2 of the U4C charter]], there are 9 seats available on the U4C: '''four''' community-at-large seats and '''five''' regional seats to ensure the U4C represents the diversity of the movement. [[Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter#5. Glossary|No more than two members of the U4C can be elected from the same home wiki]]. Therefore, candidates must not have English Wikipedia, German Wikipedia, or Italian Wikipedia as their home wiki. Read more and submit your application on [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election|Meta-wiki]]. In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:03, 10 ජූලි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26989444 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Wikimedia Movement Charter ratification voting results</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Results of the ratification vote|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Movement Charter/Drafting Committee/Announcement - Results of the ratification vote}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello everyone, After carefully tallying both individual and affiliate votes, the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Ratification/Voting#Electoral Commission|Charter Electoral Commission]] is pleased to announce the final results of the Wikimedia Movement Charter voting.   As [[m:Special:MyLanguage/Talk:Movement Charter#Thank you for your participation in the Movement Charter ratification vote!|communicated]] by the Charter Electoral Commission, we reached the quorum for both Affiliate and individual votes by the time the vote closed on '''July 9, 23:59 UTC'''. We thank all 2,451 individuals and 129 Affiliate representatives who voted in the ratification process. Your votes and comments are invaluable for the future steps in Movement Strategy. The final results of the [[m:Special:MyLanguage/Movement Charter|Wikimedia Movement Charter]] ratification voting held between 25 June and 9 July 2024 are as follows: '''Individual vote:''' Out of 2,451 individuals who voted as of July 9 23:59 (UTC), 2,446 have been accepted as valid votes. Among these, '''1,710''' voted “yes”; '''623''' voted “no”; and '''113''' selected “–” (neutral). Because the neutral votes don’t count towards the total number of votes cast, 73.30% voted to approve the Charter (1710/2333), while 26.70% voted to reject the Charter (623/2333). '''Affiliates vote:''' Out of 129 Affiliates designated voters who voted as of July 9 23:59 (UTC), 129 votes are confirmed as valid votes. Among these, '''93''' voted “yes”; '''18''' voted “no”; and '''18''' selected “–” (neutral). Because the neutral votes don’t count towards the total number of votes cast, 83.78% voted to approve the Charter (93/111), while 16.22% voted to reject the Charter (18/111). '''Board of Trustees of the Wikimedia Foundation:''' The Wikimedia Foundation Board of Trustees voted '''not to ratify''' the proposed Charter during their special Board meeting on July 8, 2024. The Chair of the Wikimedia Foundation Board of Trustees, Nataliia Tymkiv, [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Board_noticeboard/Board_resolution_and_vote_on_the_proposed_Movement_Charter|shared the result of the vote, the resolution, meeting minutes and proposed next steps]].   With this, the Wikimedia Movement Charter in its current revision is '''not ratified'''. We thank you for your participation in this important moment in our movement’s governance. The Charter Electoral Commission, [[m:User:Abhinav619|Abhinav619]], [[m:User:Borschts|Borschts]], [[m:User:Iwuala Lucy|Iwuala Lucy]], [[m:User:Tochiprecious|Tochiprecious]], [[m:User:Der-Wir-Ing|Der-Wir-Ing]]<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 17:52, 18 ජූලි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26989444 --> == වික්ෂනරි පරිපාලක ඡන්ද විමසීම == වික්ෂනරිය තුළ, නව පරිපාලක ඡන්ද විමසීම ගැන ඔබ දැනුවත් ද? 2024-07-31 දිනෙන් අවසන් වන ඡන්ද විමසීමක් මේ මොහොතේ දී ක්‍රියාත්මක වෙමින් පවතියි. ඔබට මෙම ව්‍යාපෘතිය තුළ ගිණුමක් පවතියි නම්, හැකි ඉක්මනින් ඡන්ද විමසීම් පිටුව වෙත යන්න. * [[:wikt:si:වික්ෂනරි:පරිපාලකවරු#Lee]] ඔබගේ සහාය හෝ විරුද්ධත්වය ප්‍රකාශ කරන්න. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 07:03, 24 ජූලි 2024 (යූටීසී) :සිහි කැඳවීම: මෙම ඡන්ද විමසීම ක්‍රියාත්මක වන්නේ තව දින තුනක් (3) පමණි. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 03:47, 28 ජූලි 2024 (යූටීසී) == විකිපොත් පරිපාලක ඡන්ද විමසීම == විකිපොත් තුළ, නව පරිපාලක ඡන්ද විමසීම ගැන ඔබ දැනුවත් ද? 2024-07-31 දිනෙන් අවසන් වන ඡන්ද විමසීමක් මේ මොහොතේ දී ක්‍රියාත්මක වෙමින් පවතියි. ඔබට මෙම ව්‍යාපෘතිය තුළ ගිණුමක් පවතියි නම්, හැකි ඉක්මනින් ඡන්ද විමසීම් පිටුව වෙත යන්න. * [[:b:si:විකිපොත්:පරිපාලකවරු#Lee]] ඔබගේ සහාය හෝ විරුද්ධත්වය ප්‍රකාශ කරන්න. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 03:25, 25 ජූලි 2024 (යූටීසී) :සිහි කැඳවීම: මෙම ඡන්ද විමසීම ක්‍රියාත්මක වන්නේ තව දින තුනක් (3) පමණි. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 03:47, 28 ජූලි 2024 (යූටීසී) == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Vote now to fill vacancies of the first U4C</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – voting opens|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – voting opens}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear all, I am writing to you to let you know the voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is open now through '''August 10, 2024'''. Read the information on the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election|voting page on Meta-wiki]] to learn more about voting and voter eligibility. The Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community members were invited to submit their applications for the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, please [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 02:48, 27 ජූලි 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=26989444 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Reminder! Vote closing soon to fill vacancies of the first U4C</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – reminder to vote|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement – reminder to vote}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear all, The voting period for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) is closing soon. It is open through 10 August 2024. Read the information on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024_Special_Election#Voting|the voting page on Meta-wiki to learn more about voting and voter eligibility]]. If you are eligible to vote and have not voted in this special election, it is important that you vote now. '''Why should you vote?''' The U4C is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. Community input into the committee membership is critical to the success of the UCoC. Please share this message with members of your community so they can participate as well. In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 15:31, 6 අගෝස්තු 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27183190 --> == <span lang="en" dir="ltr">Coming soon: A new sub-referencing feature – try it!</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Sub-referencing"/> [[File:Sub-referencing reuse visual.png|{{#ifeq:{{#dir}}|ltr|right|left}}|400px]] Hello. For many years, community members have requested an easy way to re-use references with different details. Now, a MediaWiki solution is coming: The new sub-referencing feature will work for wikitext and Visual Editor and will enhance the existing reference system. You can continue to use different ways of referencing, but you will probably encounter sub-references in articles written by other users. More information on [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|the project page]]. '''We want your feedback''' to make sure this feature works well for you: * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Test|Please try]] the current state of development on beta wiki and [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|let us know what you think]]. * [[m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Sign-up|Sign up here]] to get updates and/or invites to participate in user research activities. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|Technical Wishes]] team is planning to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We will reach out to creators/maintainers of tools and templates related to references beforehand. Please help us spread the message. --[[m:User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[m:User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]]) 10:36, 19 August 2024 (UTC) <section end="Sub-referencing"/> </div> <!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&oldid=27309345 --> == Sign up for the language community meeting on August 30th, 15:00 UTC == Hi all, The next language community meeting is scheduled in a few weeks—on August 30th at 15:00 UTC. If you're interested in joining, you can [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community_meetings#30_August_2024 sign up on this wiki page]. This participant-driven meeting will focus on sharing language-specific updates related to various projects, discussing technical issues related to language wikis, and working together to find possible solutions. For example, in the last meeting, topics included the Language Converter, the state of language research, updates on the Incubator conversations, and technical challenges around external links not working with special characters on Bengali sites. Do you have any ideas for topics to share technical updates or discuss challenges? Please add agenda items to the document [https://etherpad.wikimedia.org/p/language-community-meeting-aug-2024 here] and reach out to ssethi(__AT__)wikimedia.org. We look forward to your participation! [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 23:19, 22 අගෝස්තු 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:SSethi (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27183190 --> == <span lang="en" dir="ltr">Announcing the Universal Code of Conduct Coordinating Committee</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/board-elections@lists.wikimedia.org/thread/OKCCN2CANIH2K7DXJOL2GPVDFWL27R7C/ Original message at wikimedia-l]. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement - results|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Announcement - results}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hello all, The scrutineers have finished reviewing the vote and the [[m:Special:MyLanguage/Elections Committee|Elections Committee]] have certified the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election/Results|results]] for the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024 Special Election|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) special election]]. I am pleased to announce the following individual as regional members of the U4C, who will fulfill a term until 15 June 2026: * North America (USA and Canada) ** Ajraddatz The following seats were not filled during this special election: * Latin America and Caribbean * Central and East Europe (CEE) * Sub-Saharan Africa * South Asia * The four remaining Community-At-Large seats Thank you again to everyone who participated in this process and much appreciation to the candidates for your leadership and dedication to the Wikimedia movement and community. Over the next few weeks, the U4C will begin meeting and planning the 2024-25 year in supporting the implementation and review of the UCoC and Enforcement Guidelines. You can follow their work on [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Meta-Wiki]]. On behalf of the U4C and the Elections Committee,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 14:06, 2 සැප්තැම්බර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27183190 --> == <span lang="en" dir="ltr">Have your say: Vote for the 2024 Board of Trustees!</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Hello all, The voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024|2024 Board of Trustees election]] is now open. There are twelve (12) candidates running for four (4) seats on the Board. Learn more about the candidates by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024/Candidates|reading their statements]] and their [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2024/Questions_for_candidates|answers to community questions]]. When you are ready, go to the [[Special:SecurePoll/vote/400|SecurePoll]] voting page to vote. '''The vote is open from September 3rd at 00:00 UTC to September 17th at 23:59 UTC'''. To check your voter eligibility, please visit the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2024/Voter_eligibility_guidelines|voter eligibility page]]. Best regards, The Elections Committee and Board Selection Working Group<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 12:14, 3 සැප්තැම්බර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27183190 --> == 'Wikidata item' link is moving. Find out where... == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"><i>Apologies for cross-posting in English. Please consider translating this message.</i>{{tracked|T66315}} Hello everyone, a small change will soon be coming to the user-interface of your Wikimedia project. The [[d:Q16222597|Wikidata item]] [[w:|sitelink]] currently found under the <span style="color: #54595d;"><u>''General''</u></span> section of the '''Tools''' sidebar menu will move into the <span style="color: #54595d;"><u>''In Other Projects''</u></span> section. We would like the Wiki communities feedback so please let us know or ask questions on the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Discussion page]] before we enable the change which can take place October 4 2024, circa 15:00 UTC+2. More information can be found on [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|the project page]].<br><br>We welcome your feedback and questions.<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 18:58, 27 සැප්තැම්බර් 2024 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&oldid=27524260 --> == <span lang="en" dir="ltr">Preliminary results of the 2024 Wikimedia Foundation Board of Trustees elections</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Hello all, Thank you to everyone who participated in the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2024|2024 Wikimedia Foundation Board of Trustees election]]. Close to 6000 community members from more than 180 wiki projects have voted. The following four candidates were the most voted: # [[User:Kritzolina|Christel Steigenberger]] # [[User:Nadzik|Maciej Artur Nadzikiewicz]] # [[User:Victoria|Victoria Doronina]] # [[User:Laurentius|Lorenzo Losa]] While these candidates have been ranked through the vote, they still need to be appointed to the Board of Trustees. They need to pass a successful background check and meet the qualifications outlined in the Bylaws. New trustees will be appointed at the next Board meeting in December 2024. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2024/Results|Learn more about the results on Meta-Wiki.]] Best regards, The Elections Committee and Board Selection Working Group <section end="announcement-content" /> </div> [[User:MPossoupe_(WMF)|MPossoupe_(WMF)]] 08:25, 14 ඔක්තෝබර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:MPossoupe (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27183190 --> == <span lang="en" dir="ltr">Seeking volunteers to join several of the movement’s committees</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Each year, typically from October through December, several of the movement’s committees seek new volunteers. Read more about the committees on their Meta-wiki pages: * [[m:Special:MyLanguage/Affiliations_Committee|Affiliations Committee (AffCom)]] * [[m:Special:MyLanguage/Ombuds_commission|Ombuds commission (OC)]] * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Case Review Committee (CRC)]] Applications for the committees open on 16 October 2024. Applications for the Affiliations Committee close on 18 November 2024, and applications for the Ombuds commission and the Case Review Committee close on 2 December 2024. Learn how to apply by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation/Legal/Committee_appointments|visiting the appointment page on Meta-wiki]]. Post to the talk page or email [mailto:cst@wikimedia.org cst@wikimedia.org] with any questions you may have. For the Committee Support team, <section end="announcement-content" /> </div> -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 23:08, 16 ඔක්තෝබර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27601062 --> == 'Wikidata item' link is moving, finally. == Hello everyone, I previously wrote on the 27th September to advise that the ''Wikidata item'' sitelink will change places in the sidebar menu, moving from the '''General''' section into the '''In Other Projects''' section. The scheduled rollout date of 04.10.2024 was delayed due to a necessary request for Mobile/MinervaNeue skin. I am happy to inform that the global rollout can now proceed and will occur later today, 22.10.2024 at 15:00 UTC-2. [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Please let us know]] if you notice any problems or bugs after this change. There should be no need for null-edits or purging cache for the changes to occur. Kind regards, -[[m:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] 11:29, 22 ඔක්තෝබර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&oldid=27535421 --> == Sign up for the language community meeting on November 29th, 16:00 UTC == Hello everyone, The next language community meeting is coming up next week, on November 29th, at 16:00 UTC (Zonestamp! For your timezone <https://zonestamp.toolforge.org/1732896000>). If you're interested in joining, you can sign up on this wiki page: <https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community_meetings#29_November_2024>. This participant-driven meeting will be organized by the Wikimedia Foundation’s Language Product Localization team and the Language Diversity Hub. There will be presentations on topics like developing language keyboards, the creation of the Moore Wikipedia, and the language support track at Wiki Indaba. We will also have members from the Wayuunaiki community joining us to share their experiences with the Incubator and as a new community within our movement. This meeting will have a Spanish interpretation. Looking forward to seeing you at the language community meeting! Cheers, [[User:SSethi (WMF)|Srishti]] 19:54, 21 නොවැම්බර් 2024 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:SSethi (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27746256 --> == Proposal to enable the "Contribute" entry point in Sinhalese Wikipedia == {{Int:Hello}} Sinhalese Wikipedians, Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}. The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called "Contribute" to your Wikipedia. The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia. Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Sinhalese Wikipedia. '''Who can access it''' Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the "Contribute" icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to "view contributions" is also available to access the list of your contributions. [[ගොනුව:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]] [[ගොනුව:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]] For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the "Contributions" option unless they change it to the "Contribute" manually. This feature is available in four Wikipedia (Albanian, Malayalam, Mongolian, and Tagalog). We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the "Contributions" entry point as default.           We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th December 2024. We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the "Contribute" entry point in your Wikipedia. We look forward to your response soon. Thank you! On behalf of the WMF Language and Product Localization team. [[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|talk]]) 04:18, 28 නොවැම්බර් 2024 (යූටීසී) == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28074658 --> == Enabling Dark mode for logged-out users in this Wikipedia == <div lang="en" dir="ltr"> {{int:Hello}} Wikipedians, Apologies, as this message is not written in your native language. {{Int:please-translate}}. The [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]] will be enabling [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|dark mode]] here on your Wikipedia by February 2025 now that pages on your wiki have passed our checks for accessibility and other quality checks. Congratulations! The plan to enable is made possible by the diligent work of editors and other technical contributors in your community who ensured that templates, gadgets, and other parts of pages can be accessible in dark mode. Thank you all for making dark mode available for everybody! For context, the Web team has concluded work on dark mode. If, on some wikis, the option is not yet available for logged-out users, this is likely because many pages do not yet display well in dark mode. As communities make progress on this work, we enable this feature on additional wikis once per month. If you notice any issues after enabling dark mode, please create a page: <code>Reading/Web/Accessibility for reading/Reporting/xx.wikipedia.org</code> in MediaWiki ([[mediawikiwiki:Reading/Web/Accessibility_for_reading/Reporting|like these pages]]), and report the issue in the created page. Thank you! On behalf of the [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]]. </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 22:15, 21 ජනවාරි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_Dark_mode_deployment_list_(February_2025)&oldid=28153450 --> == Universal Code of Conduct annual review: provide your comments on the UCoC and Enforcement Guidelines == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> My apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}. I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 01:11, 24 ජනවාරි 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=27746256 --> == Feminism and Folklore 2025 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear Wiki Community, You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025]]''' writing competition from February 1, 2025, to March 31, 2025 on your local Wikipedia. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia. You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a generated list of suggested articles. Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project: # Create a page for the contest on the local wiki. # Set up a campaign on '''CampWiz''' tool. # Create the local list and mention the timeline and local and international prizes. # Request local admins for site notice. # Link the local page and the CampWiz link on the [[:m:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta project page]]. This year, the Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced two new tools to enhance support for the campaign. These tools include the '''Article List Generator by Topic''' and '''CampWiz'''. The Article List Generator by Topic enables users to identify articles on the English Wikipedia that are not present in their native language Wikipedia. Users can customize their selection criteria, and the tool will present a table showcasing the missing articles along with suggested titles. Additionally, users have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Notably, the CampWiz tool will be employed for the project for the first time, empowering users to effectively host the project with a jury. Both tools are now available for use in the campaign. [https://tools.wikilovesfolklore.org/ '''Click here to access these tools'''] Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Feminism and Folklore 2025|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance. We look forward to your immense coordination. Thank you and Best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]]''' ::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 02:36, 29 ජනවාරි 2025 (යූටීසී) == Wiki Loves Folklore is back! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{int:please-translate}} [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Dear Wiki Community, You are humbly invited to participate in the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore 2025]]''' an international media contest organized on Wikimedia Commons to document folklore and intangible cultural heritage from different regions, including, folk creative activities and many more. It is held every year from the '''1st till the 31st''' of March. You can help in enriching the folklore documentation on Commons from your region by taking photos, audios, videos, and [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:UploadWizard&campaign=wlf_2025 submitting] them in this commons contest. You can also [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Organize|organize a local contest]] in your country and support us in translating the [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Translations|project pages]] to help us spread the word in your native language. Feel free to contact us on our [[:c:Commons talk:Wiki Loves Folklore 2025|project Talk page]] if you need any assistance. '''Kind regards,''' '''Wiki loves Folklore International Team''' --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 02:36, 29 ජනවාරි 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=26503019 --> == Reminder: first part of the annual UCoC review closes soon == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> My apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}. This is a reminder that the first phase of the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines will be closing soon. You can make suggestions for changes through [[d:Q614092|the end of day]], 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. After review of the feedback, proposals for updated text will be published on Meta in March for another round of community review. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:48, 3 පෙබරවාරි 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28198931 --> == <span lang="en" dir="ltr"> Upcoming Language Community Meeting (Feb 28th, 14:00 UTC) and Newsletter</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="message"/> Hello everyone! [[File:WP20Symbols WIKI INCUBATOR.svg|right|frameless|150x150px|alt=An image symbolising multiple languages]] We’re excited to announce that the next '''Language Community Meeting''' is happening soon, '''February 28th at 14:00 UTC'''! If you’d like to join, simply sign up on the '''[[mw:Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community_meetings#28_February_2025|wiki page]]'''. This is a participant-driven meeting where we share updates on language-related projects, discuss technical challenges in language wikis, and collaborate on solutions. In our last meeting, we covered topics like developing language keyboards, creating the Moore Wikipedia, and updates from the language support track at Wiki Indaba. '''Got a topic to share?''' Whether it’s a technical update from your project, a challenge you need help with, or a request for interpretation support, we’d love to hear from you! Feel free to '''reply to this message''' or add agenda items to the document '''[[etherpad:p/language-community-meeting-feb-2025|here]]'''. Also, we wanted to highlight that the sixth edition of the Language & Internationalization newsletter (January 2025) is available here: [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January]]. This newsletter provides updates from the October–December 2024 quarter on new feature development, improvements in various language-related technical projects and support efforts, details about community meetings, and ideas for contributing to projects. To stay updated, you can subscribe to the newsletter on its wiki page: [[:mw:Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter]]. We look forward to your ideas and participation at the language community meeting, see you there! <section end="message"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 08:29, 22 පෙබරවාරි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:SSethi (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28217779 --> == Universal Code of Conduct annual review: proposed changes are available for comment == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> My apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}. I am writing to you to let you know that [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|proposed changes]] to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct (UCoC) Enforcement Guidelines]] and [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter]] are open for review. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|You can provide feedback on suggested changes]]''' through the [[d:Q614092|end of day]] on Tuesday, 18 March 2025. This is the second step in the annual review process, the final step will be community voting on the proposed changes. [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find relevant links about the process on the UCoC annual review page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] 18:51, 7 මාර්තු 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28307738 --> == An improved dashboard for the Content Translation tool == <div lang="en" dir="ltr"> {{Int:hello}} Wikipedians, Apologies as this message is not in your language, {{Int:please-translate}}. The [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization|Language and Product Localization team]] has improved the [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en&to=es Content Translation dashboard] to create a consistent experience for all contributors using mobile and desktop devices. The improved translation dashboard allows all logged-in users of the tool to enjoy a consistent experience regardless of their type of device. With a harmonized experience, logged-in desktop users now have access to the capabilities shown in the image below. [[file:Content_Translation_new-dashboard.png|alt=|center|thumb|576x576px|Notice that in this screenshot, the new dashboard allows: Users to adjust suggestions with the "For you" and "...More" buttons to select general topics or community-created collections (like the example of Climate topic).  Also, users can use translation to create new articles (as before) and expand existing articles section by section. You can see how suggestions are provided in the new dashboard  in two groups ("Create new pages" and "Expand with new sections")-one for each activity.]] [[File:Content_Translation_dashboard_on_desktop.png|alt=|center|thumb|577x577px|In the current dashboard, you will notice that you can't adjust suggestions to select topics or community-created collections. Also, you can't expand on existing articles by translating new sections.]] We will implement [[mw:Special:MyLanguage/Content translation#Improved translation experience|this improvement]] on your wiki '''on Monday, March 17th, 2025''' and remove the current dashboard '''by May 2025'''. Please reach out with any questions concerning the dashboard in this thread. Thank you! On behalf of the Language and Product Localization team. </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 02:56, 13 මාර්තු 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_CX_Unified_dashboard_announcement_list_1&oldid=28382282 --> == Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon. Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 02:04, 4 අප්‍රේල් 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 --> == Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025: Invitation == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:UCDM 2025 general.png|180px|right]] {{int:please-translate}} Hello, dear Wikipedians!<br/> [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the fifth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''14th April''' until '''16th May 2025'''. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design, and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contributions in every language! The most active contesters will receive prizes. If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest. <br/> We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) </div> 16:11, 16 අප්‍රේල් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Hide on Rosé@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> == Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines ("UCoC EG") and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:34, 17 අප්‍රේල් 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 --> == Sub-referencing: User testing == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]] <small>''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''</small> Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further: #'''Try it out and share your feedback''' #:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. #'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs''' #:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''. We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well. Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])</bdi> 15:03, 28 අප්‍රේල් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&oldid=28628657 --> == <span lang="en" dir="ltr">Vote on proposed modifications to the UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter closes on 1 May 2025 at 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community in your language, as appropriate, so they can participate as well. In cooperation with the U4C -- <section end="announcement-content" /> </div> <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 03:41, 29 අප්‍රේල් 2025 (යූටීසී)</div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 --> == <span lang="en" dir="ltr">Call for Candidates for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> The results of voting on the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter is [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|available on Meta-wiki]]. You may now [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|submit your candidacy to serve on the U4C]] through 29 May 2025 at 12:00 UTC. Information about [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|eligibility, process, and the timeline are on Meta-wiki]]. Voting on candidates will open on 1 June 2025 and run for two weeks, closing on 15 June 2025 at 12:00 UTC. If you have any questions, you can ask on [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|the discussion page for the election]]. -- in cooperation with the U4C, </div><section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|සාකච්ඡාව]])</bdi> 22:07, 15 මැයි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 --> == RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)'' Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation. You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 15:27, 22 මැයි 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=28768453 --> == <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 Selection & Call for Questions</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Dear all, This year, the term of 2 (two) Community- and Affiliate-selected Trustees on the Wikimedia Foundation Board of Trustees will come to an end [1]. The Board invites the whole movement to participate in this year’s selection process and vote to fill those seats. The Elections Committee will oversee this process with support from Foundation staff [2]. The Governance Committee, composed of trustees who are not candidates in the 2025 community-and-affiliate-selected trustee selection process (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina and Esra’a Al Shafei) [3], is tasked with providing Board oversight for the 2025 trustee selection process and for keeping the Board informed. More details on the roles of the Elections Committee, Board, and staff are here [4]. Here are the key planned dates: * May 22 – June 5: Announcement (this communication) and call for questions period [6] * June 17 – July 1, 2025: Call for candidates * July 2025: If needed, affiliates vote to shortlist candidates if more than 10 apply [5] * August 2025: Campaign period * August – September 2025: Two-week community voting period * October – November 2025: Background check of selected candidates * Board’s Meeting in December 2025: New trustees seated Learn more about the 2025 selection process - including the detailed timeline, the candidacy process, the campaign rules, and the voter eligibility criteria - on this Meta-wiki page [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[link]]]. '''Call for Questions''' In each selection process, the community has the opportunity to submit questions for the Board of Trustees candidates to answer. The Election Committee selects questions from the list developed by the community for the candidates to answer. Candidates must answer all the required questions in the application in order to be eligible; otherwise their application will be disqualified. This year, the Election Committee will select 5 questions for the candidates to answer. The selected questions may be a combination of what’s been submitted from the community, if they’re alike or related. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[link]]] '''Election Volunteers''' Another way to be involved with the 2025 selection process is to be an Election Volunteer. Election Volunteers are a bridge between the Elections Committee and their respective community. They help ensure their community is represented and mobilize them to vote. Learn more about the program and how to join on this Meta-wiki page [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[link].]] Thank you! [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter [3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024 [4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles [5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ [6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates Best regards, Victoria Doronina Board Liaison to the Elections Committee Governance Committee<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 03:08, 28 මැයි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 --> == <span lang="en" dir="ltr"> Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="message"/> Hello everyone, ''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)'' The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikipedias, including this wiki, during the '''week of June 23rd'''. This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable. The three main features of this extension are: * '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki. * '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''. * '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions. '''Note''': The extension comes with a new user right called '''"Event Organizer"''', which will be managed by administrators on this wiki. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment. The extension is already live on several wikis, including '''Meta, Wikidata, English Wikipedia''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]]) If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout. Thank you! <section end="message"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|සාකච්ඡාව]]) 16:47, 29 මැයි 2025 (යූටීසී)</bdi> <!-- Message sent by User:Udehb-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/deployment_audience&oldid=28803829 --> == Help needed with translating User Interface message strings == Hello Wikimedians I hope this message finds you well! We have some User Interface message strings that need your help to be translated into Sinhala. Right now, they're at 0 percent, and it would be fantastic to get them fully localized. @[[පරිශීලක:BuddhikaW88|BuddhikaW88]], @[[පරිශීලක:IDB.S|IDB.S]] and @[[පරිශීලක:Lee|Lee]], thank you for all your contributions in this Wikipedia. Maybe you are interested in volunteering to translate the message strings, and anyone else interested in jumping in and lending a hand. Below is the link for the message strings on translatewiki: * [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-contenttranslation-automatic-translation&language=si&filter=%21translated&action=translate https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-contenttranslation-automatic-translation&language=el&filter=%21translated&action=translate] If you haven’t used [https://translatewiki.net/ translatewiki.net] before, no worries! Here’s what you need: * A good grasp of both English and Sinhala. * A TranslateWiki account (your wiki account won’t work here, but you can easily create one with your existing Wiki details, so you don’t have to remember anything new). * A willingness to follow some simple instructions! Once you’ve got your account set up, you’ll need to translate a few random messages for the site to authenticate your knowledge of the language. After that, you can dive right into the translations using the links above. Thanks so much for helping! If you have any questions or need help, let me know. [[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|talk]]) 06:34, 7 ජූනි 2025 (යූටීසී) :Last time I tried working with translatewiki, it was 2021-04-08, and I couldn't do it. I asked for help in my talk page, but nobody was there. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 06:39, 7 ජූනි 2025 (යූටීසී) ::Sorry about not getting the help you needed to get started. You can check out [[mediawikiwiki:Help:Extension:Translate/Translation_example|this resource]] and see if it will help. You can also ask a specific person, User: BuddhikaW88, for help directly. Thank you! [[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|talk]]) 23:21, 9 ජූනි 2025 (යූටීසී) :::Thanks. I'll try one more time then. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 06:21, 10 ජූනි 2025 (යූටීසී) :Thank you so much, @[[පරිශීලක:BuddhikaW88|BuddhikaW88]]! I truly appreciate your swift work on this. [[:el:Χρήστης:UOzurumba_(WMF)|UOzurumba (WMF)]] [[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|talk]]) 23:23, 9 ජූනි 2025 (යූටීසී) == Vote now in the 2025 U4C Election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}} Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 23:01, 13 ජූනි 2025 (යූටීසී) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28848819 --> == <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div> Hello all, The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position. This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3] Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election. Best regards, Abhishek Suryawanshi<br /> Chair of the Elections Committee On behalf of the Elections Committee and Governance Committee [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term. [3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 17:44, 17 ජූනි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28866958 --> == <span lang="en" dir="ltr">Sister Projects Task Force reviews Wikispore and Wikinews</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="message"/> Dear Wikimedia Community, The [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee (CAC)]] of the Wikimedia Foundation Board of Trustees assigned [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|the Sister Projects Task Force (SPTF)]] to update and implement a procedure for assessing the lifecycle of Sister Projects – wiki [[m:Wikimedia projects|projects supported by Wikimedia Foundation (WMF)]]. A vision of relevant, accessible, and impactful free knowledge has always guided the Wikimedia Movement. As the ecosystem of Wikimedia projects continues to evolve, it is crucial that we periodically review existing projects to ensure they still align with our goals and community capacity. Despite their noble intent, some projects may no longer effectively serve their original purpose. '''Reviewing such projects is not about giving up – it's about responsible stewardship of shared resources'''. Volunteer time, staff support, infrastructure, and community attention are finite, and the non-technical costs tend to grow significantly as our ecosystem has entered a different age of the internet than the one we were founded in. Supporting inactive projects or projects that didn't meet our ambitions can unintentionally divert these resources from areas with more potential impact. Moreover, maintaining projects that no longer reflect the quality and reliability of the Wikimedia name stands for, involves a reputational risk. An abandoned or less reliable project affects trust in the Wikimedia movement. Lastly, '''failing to sunset or reimagine projects that are no longer working can make it much harder to start new ones'''. When the community feels bound to every past decision – no matter how outdated – we risk stagnation. A healthy ecosystem must allow for evolution, adaptation, and, when necessary, letting go. If we create the expectation that every project must exist indefinitely, we limit our ability to experiment and innovate. Because of this, SPTF reviewed two requests concerning the lifecycle of the Sister Projects to work through and demonstrate the review process. We chose Wikispore as a case study for a possible new Sister Project opening and Wikinews as a case study for a review of an existing project. Preliminary findings were discussed with the CAC, and a community consultation on both proposals was recommended. === Wikispore === The [[m:Wikispore|application to consider Wikispore]] was submitted in 2019. SPTF decided to review this request in more depth because rather than being concentrated on a specific topic, as most of the proposals for the new Sister Projects are, Wikispore has the potential to nurture multiple start-up Sister Projects. After careful consideration, the SPTF has decided '''not to recommend''' Wikispore as a Wikimedia Sister Project. Considering the current activity level, the current arrangement allows '''better flexibility''' and experimentation while WMF provides core infrastructural support. We acknowledge the initiative's potential and seek community input on what would constitute a sufficient level of activity and engagement to reconsider its status in the future. As part of the process, we shared the decision with the Wikispore community and invited one of its leaders, Pharos, to an SPTF meeting. Currently, we especially invite feedback on measurable criteria indicating the project's readiness, such as contributor numbers, content volume, and sustained community support. This would clarify the criteria sufficient for opening a new Sister Project, including possible future Wikispore re-application. However, the numbers will always be a guide because any number can be gamed. === Wikinews === We chose to review Wikinews among existing Sister Projects because it is the one for which we have observed the highest level of concern in multiple ways. Since the SPTF was convened in 2023, its members have asked for the community's opinions during conferences and community calls about Sister Projects that did not fulfil their promise in the Wikimedia movement.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf <nowiki>[1]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 <nowiki>[2]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[3]</nowiki>] Wikinews was the leading candidate for an evaluation because people from multiple language communities proposed it. Additionally, by most measures, it is the least active Sister Project, with the greatest drop in activity over the years. While the Language Committee routinely opens and closes language versions of the Sister Projects in small languages, there has never been a valid proposal to close Wikipedia in major languages or any project in English. This is not true for Wikinews, where there was a proposal to close English Wikinews, which gained some traction but did not result in any action[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews <nowiki>[4]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[5]</nowiki>, see section 5] as well as a draft proposal to close all languages of Wikinews[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? <nowiki>[6]</nowiki>]. [[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Initial metrics]] compiled by WMF staff also support the community's concerns about Wikinews. Based on this report, SPTF recommends a community reevaluation of Wikinews. We conclude that its current structure and activity levels are the lowest among the existing sister projects. SPTF also recommends pausing the opening of new language editions while the consultation runs. SPTF brings this analysis to a discussion and welcomes discussions of alternative outcomes, including potential restructuring efforts or integration with other Wikimedia initiatives. '''Options''' mentioned so far (which might be applied to just low-activity languages or all languages) include but are not limited to: *Restructure how Wikinews works and is linked to other current events efforts on the projects, *Merge the content of Wikinews into the relevant language Wikipedias, possibly in a new namespace, *Merge content into compatibly licensed external projects, *Archive Wikinews projects. Your insights and perspectives are invaluable in shaping the future of these projects. We encourage all interested community members to share their thoughts on the relevant discussion pages or through other designated feedback channels. === Feedback and next steps === We'd be grateful if you want to take part in a conversation on the future of these projects and the review process. We are setting up two different project pages: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] and [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Please participate between 27 June 2025 and 27 July 2025, after which we will summarize the discussion to move forward. You can write in your own language. I will also host a community conversation 16th July Wednesday 11.00 UTC and 17th July Thursday 17.00 UTC (call links to follow shortly) and will be around at Wikimania for more discussions. <section end="message"/> </div> -- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 20:57, 27 ජූනි 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&oldid=28911188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Temporary accounts will be rolled out soon</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="body"/> Hello, we are the Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Product Safety and Integrity]] team. We would like to announce that '''we plan to enable [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] for this wiki in the week of September 1'''. Temporary accounts are successfully live on 30 wikis, including many large ones like German, Japanese, and French. The change they bring is especially relevant to logged-out editors, who this feature is designed to protect. But it is also relevant to community members like mentors, patrollers, and admins – anyone who reverts edits, blocks users, or otherwise interacts with logged-out editors as part of keeping the wikis safe and accurate. '''Why we are building temporary accounts''' Our wikis should be safer to edit by default for logged-out editors. Temporary accounts allow people to continue editing the wikis without creating an account, while avoiding publicly tying their edits to their IP address. We believe this is in the best interest of our logged-out editors, who make valuable contributions to the wikis and who may later create accounts and grow our community of editors, admins, and other roles. Even though the wikis do warn logged-out editors that their IP address will be associated with their edit, many people may not understand what an IP address is, or that it could be used to connect them to other information about them in ways they might not expect. Additionally, our moderation software and tools rely too heavily on network origin (IP addresses) to identify users and patterns of activity, especially as IP addresses themselves are becoming less stable as identifiers. Temporary accounts allow for more precise interactions with logged-out editors, including more precise blocks, and can help limit how often we unintentionally end up blocking good-faith users who use the same IP addresses as bad-faith users. '''How temporary accounts work''' [[File:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]] Any time a logged-out user publishes an edit on this wiki, a cookie will be set in this user's browser, and a temporary account tied with this cookie will be automatically created. This account's name will follow the pattern: <code dir=ltr>~2025-12345-67</code> (a tilde, current year, a number). On pages like Recent Changes or page history, this name will be displayed. The cookie will expire 90 days after its creation. As long as it exists, all edits made from this device will be attributed to this temporary account. It will be the same account even if the IP address changes, unless the user clears their cookies or uses a different device or web browser. A record of the IP address used at the time of each edit will be stored for 90 days after the edit. However, only some logged-in users will be able to see it. '''What does this mean for different groups of users?''' '''For logged-out editors''' * This increases privacy: currently, if you do not use a registered account to edit, then everybody can see the IP address for the edits you made, even after 90 days. That will no longer be possible on this wiki. * If you use a temporary account to edit from different locations in the last 90 days (for example at home and at a coffee shop), the edit history and the IP addresses for all those locations will now be recorded together, for the same temporary account. Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the relevant requirements]] will be able to view this data. If this creates any personal security concerns for you, please contact talktohumanrights at wikimedia.org for advice. '''For community members interacting with logged-out editors''' * A temporary account is uniquely linked to a device. In comparison, an IP address can be shared with different devices and people (for example, different people at school or at work might have the same IP address). * Compared to the current situation, it will be safer to assume that a temporary user's talk page belongs to only one person, and messages left there will be read by them. As you can see in the screenshot, temporary account users will receive notifications. It will also be possible to thank them for their edits, ping them in discussions, and invite them to get more involved in the community. '''For users who use IP address data to moderate and maintain the wiki''' * '''For patrollers''' who track persistent abusers, investigate violations of policies, etc.: Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the requirements]] will be able to reveal temporary users' IP addresses and all contributions made by temporary accounts from a specific IP address or range ([[Special:IPContributions]]). They will also have access to useful information about the IP addresses thanks to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]] feature. Many other pieces of software have been built or adjusted to work with temporary accounts, including AbuseFilter, global blocks, Global User Contributions, and more. (For information for volunteer developers on how to update the code of your tools – see the last part of the message.) * '''For admins blocking logged-out editors''': ** It will be possible to block many abusers by just blocking their temporary accounts. A blocked person won't be able to create new temporary accounts quickly if the admin selects the [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblock]] option. ** It will still be possible to block an IP address or IP range. * Temporary accounts will not be retroactively applied to contributions made before the deployment. On Special:Contributions, you will be able to see existing IP user contributions, but not new contributions made by temporary accounts on that IP address. Instead, you should use Special:IPContributions for this. '''Our requests for you, and next steps''' * If you know of any tools, bots, gadgets etc. using data about IP addresses or being available for logged-out users, you may want to test if they work on [[testwiki:Main_Page|testwiki]] or [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]]. If you are a volunteer developer, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|read our documentation for developers]], and in particular, the section on [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|how your code might need to be updated]]. * If you want to test the temporary account experience, for example just to check what it feels like, go to testwiki or test2wiki and edit without logging in. * Tell us if you know of any difficulties that need to be addressed. We will try to help, and if we are not able, we will consider the available options. * Look at our [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|previous message]] about requirements for users without extended rights who may need access to IP addresses. To learn more about the project, check out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|our FAQ]] – you will find many useful answers there. You may also [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|look at the updates]] (we have just posted one) and [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|subscribe to our new newsletter]]. If you'd like to talk to me (Szymon) off-wiki, you will find me on Discord and Telegram. Thank you!<section end="body" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]</bdi> 21:36, 26 අගෝස්තු 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&oldid=29181713 --> == <span lang="en" dir="ltr">Have your say: vote for the 2025 Board of Trustees</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Hello all, The voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|2025 Board of Trustees election]] is now open. Candidates are running for two (2) seats on the Board. To check your voter eligibility, please visit the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|voter eligibility page]]. Learn more about them by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|reading their application statements and watch their candidacy videos]]. When you are ready, go to the [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll voting page to vote]]. '''The vote is open from October 8 at 00:00 UTC to October 22 at 23:59 UTC.''' Best regards, Abhishek Suryawanshi<br />Chair, Elections Committee<section end="announcement-content" /> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 04:48, 9 ඔක්තෝබර් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29360896 --> == <span lang="en" dir="ltr">Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="function1"/> {{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere). There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function1"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:43, 20 ඔක්තෝබර් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29432175 --> == <span lang="en" dir="ltr">Seeking volunteers to join several of the movement’s committees</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Each year, typically from October through December, several of the movement’s committees seek new volunteers. Read more about the committees on their Meta-wiki pages: * [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Affiliations Committee (AffCom)]] * [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Ombuds commission (OC)]] * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Case Review Committee (CRC)]] Applications for the committees open on October 30, 2025. Applications for the Affiliations Committee, Ombuds commission and the Case Review Committee close on December 11, 2025. Learn how to apply by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|visiting the appointment page on Meta-wiki]]. Post to the talk page or email cst[[File:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org with any questions you may have. For the Committee Support team, <section end="announcement-content" /> </div> -[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 14:13, 30 ඔක්තෝබර් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:MKaur (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29517125 --> == <span lang="en" dir="ltr">Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="function2"/> {{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki</span>. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function2"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:22, 20 නොවැම්බර් 2025 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29583860 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 13:21, 18 ජනවාරි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> </div> 21:01, 19 ජනවාරි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 --> == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> == Scholarship Applications Open for WikiConference India 2026 == Hello everyone, Scholarship applications are now open for WikiConference India 2026. The conference will take place from 4th to 6th September 2026 in Kochi, India. WikiConference India brings together Wikimedians, community organizers, and contributors from across India, South Asia, and beyond. It is a space to connect, learn, share experiences, and collaborate on strengthening the free knowledge movement. If you are an active contributor to Wikimedia projects or involved in community activities, you are encouraged to apply for the scholarship. Detailed announcement is [[diffblog:2026/03/19/namukku-othukoodam-scholarships-now-open-for-wikiconference-india-2026/|'''here''']]. 🙂 Application deadline: [15th April 2026 11:59 p.m. IST] Application link: [[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdA3rR9xX_k31dzJrjM5MTDNYNUIRcAB45S4TflsYCbGJNrzg/viewform?usp=header application link]] More information: [<nowiki/>[[metawiki:WikiConference_India_2026/Scholarship|Meta page link]]] Please feel free to share this announcement with others in your community. Thank you. WikiConference India 2026 Organising Team [[User:Athulvis|Athulvis]] ([[User talk:Athulvis|talk]]) 06:41, 9 අප්‍රේල් 2026 (යූටීසී) == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|talk]]) 00:58, 26 අප්‍රේල් 2026 (යූටීසී) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:14, 27 මැයි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> <em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em> Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier. If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation. There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki. To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. <section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]</bdi> 23:21, 2 ජූනි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:ABreault (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-06-04_Wikipedias&oldid=30626143 --> == ෆිල්මි == ෆිල්මි යන්න පෙරදී මෙම ව්‍යාපෘතිය තුළ භාවිතා වූ යෙදුමක්. එයට අදාළ ප්‍රවර්ග හිස් කොට මකා දැමීම වෙනුවට ඒවා වෙනස් කරන්නේ නම් පැහැදිලි paper trail එකක් ඉතිරි කිරීම අවශ්‍යයි. මෙම වෙනස් කිරීමට අදාළ සාකච්ඡාවක් සිදු වූ ස්ථානය සොයා දිය හැකි ද? -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 04:00, 21 ජූනි 2026 (යූටීසී) :ඔව්. මෙම වෙනස්කිරීමට අදාළ සාකච්ඡාව ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ මෙහි ඇත: :[[:en:Talk:Indian film music#Requested_move_10_May_2026]] :එම සාකච්ඡාවේදී "Filmi" යන්න සමස්ත ඉන්දීය චිත්‍රපට සංගීතය සඳහා භාවිත වන නාමයක් නොවන බවත්, එය බොහෝවිට බොලිවුඩ්/හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය සඳහා භාවිත වන යෙදුමක් බවත් පෙන්වා දෙන ලදී. ඒ අනුව ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ "Filmi" ලිපිය "Indian film music" ලෙස ගෙන යන ලදී. :සිංහල විකිපීඩියාවේ මෙම ප්‍රවර්ගය පැරණි ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා වර්ගීකරණය අනුගමනය කරමින් නිර්මාණය කර තිබූ බව පෙනේ. එබැවින් මෙය ස්වාධීනව ස්ථාපිත වූ දේශීය වර්ගීකරණයක් නොව, ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ වසර ගණනාවක් පැවති නාමකරණ/විෂය පථ දෝෂයක් අනුකරණය කිරීමක් ලෙස මම සලකමි. මගේ වෙනස්කිරීමේ අරමුණ වූයේ එම උරුම වූ දෝෂය නිවැරදි කිරීමයි. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 04:51, 21 ජූනි 2026 (යූටීසී) ::ඒ කියන්නේ සරළව, සිංහල විකිපීඩියාව තුළ අදාළ කරුණ සඳහා සාකච්ඡාවක් සිදු වී නැති බව ද? -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 15:34, 21 ජූනි 2026 (යූටීසී) :::නැත, මෙම වෙනස්කිරීම සම්බන්ධයෙන් සිංහල විකිපීඩියාව තුළ වෙනම සාකච්ඡාවක් සිදු වී නැත. :::කෙසේ වෙතත්, මාගේ අදහස වන්නේ මෙය සිංහල විකිපීඩියාව තුළ ස්වාධීනව සංවර්ධනය වූ වර්ගීකරණයක් නොවන බවයි. ප්‍රවර්ගය නිර්මාණය කළ අවස්ථාවේදී ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ තිබූ වර්ගීකරණය සෘජුව අනුකරණය කර ඇති බව පෙනේ. එබැවින් එම වර්ගීකරණයේ නාමකරණ හෝ විෂය පථ ගැටලුවක් පසුව හඳුනාගෙන නිවැරදි කර ඇත්නම්, එම දෝෂය සිංහල විකිපීඩියාවට පිටපත් වී තිබීම පමණින් එය නිවැරදි වර්ගීකරණයක් බවට පත් නොවේ. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 18:10, 21 ජූනි 2026 (යූටීසී) ::::{{reply to|Lee}} මම [[:ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි]] ගීත ඉවත් කිරීමට උත්සාහ කළේත් මේ හේතුව නිසාමයි. එය ස්වාධීන ප්‍රවර්ගයක් ලෙස පවත්වාගෙන යාමට අවශ්‍ය වෙනස් විෂය පථයක් එයට නොමැත. ::::"ෆිල්මි" යන්න හින්දි/බොලිවුඩ් චිත්‍රපට සංගීතය අදහස් කරන ලෙස ගන්නේ නම්, එය දැනටමත් පවතින [[:ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා චිත්‍රපට සඳහා රචිත ගීත]] සමඟ අතිරික්ත (duplicate) ප්‍රවර්ගයක් වේ. ::::අනෙක් අතට, "ෆිල්මි" යන්න සමස්ත ඉන්දියානු චිත්‍රපට සංගීතය අදහස් කරන ලෙස අර්ථ දක්වන්නේ නම්, එය [[:ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු චිත්‍රපට සඳහා රචිත ගීත]] සමඟ අතිරික්ත වේ. ::::නමුත්, මා කලින් සඳහන් කළ පරිදි, "Filmi" යන්න සමස්ත ඉන්දියානු චිත්‍රපට සංගීතය සඳහා භාවිත වන නාමයක් නොවන බව පසුව ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේද පිළිගෙන එම නාමකරණය නිවැරදි කර ඇත. ඒ අනුව "ෆිල්මි" යන්න එම අර්ථයෙන් භාවිත කිරීම, ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ තිබූ එම පැරණි දෝෂයම නැවත පවත්වාගෙන යාමක් වනු ඇත. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 22:17, 28 ජූනි 2026 (යූටීසී) :::::@[[පරිශීලක:Οἶδα|Οἶδα]], ඔබ එසේ සිතූ පමණින් එය පරම සත්‍ය වන්නේ නැත. මෙම විකිපීඩියාවට වෙනත් විකිපීඩියාවක සාකච්ඡාවක් අදාළ නොවේ. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 14:19, 29 ජූනි 2026 (යූටීසී) ::::::{{reply to|Lee}} එය තරමක් නොසැලකිලිමත් පිළිතුරක් ලෙස මට පෙනේ. විකිපීඩියාවේ අරමුණ වන්නේ විශ්වාසදායක මූලාශ්‍රවලින් තහවුරු වන කරුණු නිවැරදිව නිරූපණය කිරීමයි. වෙනත් විකිපීඩියා ව්‍යාපෘතියක සාකච්ඡාව අපට බැඳීම් ඇති නොකරන බව සැබෑ වුවත්, එයින් එහි ඉදිරිපත් කර ඇති තර්ක හෝ ඒවාට පදනම් වූ මූලාශ්‍ර නොසලකා හැරිය යුතු බවක් අදහස් නොවේ. මෙහි මූලික ප්‍රශ්නය වන්නේ "ෆිල්මි" යන්න විශ්වාසදායක මූලාශ්‍රවල භාවිත වන්නේ කුමන අර්ථයෙන්ද යන්නයි. ඒ ප්‍රශ්නයට පිළිතුරු නොදී "එය වෙනත් විකිපීඩියාවක සාකච්ඡාවක්" යැයි පැවසීමෙන්, නාමකරණයේ නිවැරදිභාවය පිළිබඳ මූලික කරුණ මඟහැරී යයි. ::::::මගේ තර්කය ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ සාකච්ඡාව මත රඳා පවතින්නේ නැහැ. එම සාකච්ඡාව යොමු කළේ "Filmi" යන්න පිළිබඳ ඉදිරිපත් කර ඇති තර්ක සහ මූලාශ්‍ර පෙන්වීම සඳහායි. ප්‍රධාන ප්‍රශ්නය ඉතා සරලයි. "ෆිල්මි ගීත" යන්නෙන් අදහස් කරන්නේ කුමක්ද? එය හින්දි/බොලිවුඩ් චිත්‍රපට ගීත නම්, ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා චිත්‍රපට සඳහා රචිත ගීත දැනටමත් පවතී. එය සමස්ත ඉන්දියානු චිත්‍රපට ගීත නම්, ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු චිත්‍රපට සඳහා රචිත ගීත දැනටමත් පවතී. ඒ අනුව "ෆිල්මි ගීත" යන්න සඳහා ස්වාධීන විෂය පථයක් පෙන්වා දිය නොහැකි නම්, එම ප්‍රවර්ගය අතිරික්ත ප්‍රවර්ගයක් බවට පත්වේ. ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව එය පිළිගත්තද නැද්ද යන්නෙන් එම තර්කයේ වලංගුභාවය වෙනස් නොවේ. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 16:57, 29 ජූනි 2026 (යූටීසී) :::::::@[[පරිශීලක:Οἶδα|Οἶδα]], ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ සාකච්ඡාව අපට අදාළ ද, නැත් ද, යන වග තීරණය කිරීමට සිංහල ව්‍යාපෘතියේ ප්‍රජාවට, තමන් වෙනුවෙන් තීරණය ගැනීමට අයිතියක් ඇත. එය පැහැර ගැනීමට ඔබට කිසිම අයිතියක් නොමැත. කරුණාකර පළමුව ප්‍රජාවෙන් අදාළ සාකච්ඡාව පිළිබඳව විමසා කටයුතු කරන්න. -- [[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 09:53, 30 ජූනි 2026 (යූටීසී) ::::::::{{reply to|Lee}} ප්‍රජාවට මේ පිළිබඳව සාකච්ඡා කර තීරණයක් ගැනීමේ අයිතියක් නැතැයි මා කිසිදු අවස්ථාවක පවසා නැත. එබැවින් මා එවැනි අයිතියක් "පැහැර ගෙන" ඇති බවට කරන ප්‍රකාශය කුමන කරුණක් මත පදනම් වී ඇත්දැයි මට පැහැදිලි නැත. ::::::::මා කළේ, [[විකිපීඩියා:නිර්භීත වන්න]] මාර්ගෝපදේශයට අනුකූලව, අතිරික්ත ප්‍රවර්ගයක් ලෙස මා සැලකූ ප්‍රවර්ගයක් නිවැරදි කිරීමට නිර්භීත සංස්කරණයක් කිරීමයි. මාගේ තර්කය ආරම්භයේ සිටම එකම එකකි: ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි ගීත ස්වාධීන විෂය පථයක් නොමැති අතර, "ෆිල්මි" යන්න කෙසේ අර්ථ දක්වන්නේද යන්න අනුව එය දැනටමත් පවතින ප්‍රවර්ග දෙකෙන් එකක් සමඟ අතිරික්ත වේ. ඔබ එම සංස්කරණය ප්‍රතිවර්තනය කළ බැවින්, එය වැරදි බවට හේතුවක් ඔබ සතුව තිබිය යුතුය. එහෙත් මේ දක්වා ඔබ ඉදිරිපත් කර ඇත්තේ මාගේ තර්කයට පිළිතුරක් නොව, මා නොපැවසූ අදහස් මා වෙත ආරෝපණය කරන ප්‍රකාශ කිහිපයක් පමණි. "ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව අපට අදාළ නොවේ" යන්නෙන් හෝ "ප්‍රජාවට තීරණය කිරීමේ අයිතිය ඇත" යන්නෙන් "ෆිල්මි" යන්න සඳහා ස්වාධීන විෂය පථයක් පවතින බව තහවුරු වන්නේ නැත. එම නිසා, දැන් අවශ්‍ය වන්නේ එවැනි ප්‍රකාශ නොව, "ෆිල්මි" යන්න සමස්ත ඉන්දියානු චිත්‍රපට ගීත සඳහා හෝ දැනට පවතින ප්‍රවර්ගවලින් වෙනස් ස්වාධීන විෂය පථයක් සඳහා භාවිත වන බව පෙන්වන විශ්වාසදායක ප්‍රධාන ධාරාවේ මූලාශ්‍ර ඉදිරිපත් කිරීමයි. එවැනි සාක්ෂි තිබේ නම් ඒවා සලකා බැලීමට මම සූදානම්. එසේ නොමැති නම්, මා ඉදිරිපත් කළ තර්කයට සෘජුව පිළිතුරු දිය යුතුය. මාගේ සැබෑ තර්කය සාකච්ඡා කිරීම වෙනුවට, මා නොපැවසූ අදහස් මා වෙත ආරෝපණය කර ඒවාට පිළිතුරු දීමෙන් අනවශ්‍ය ලෙස මෙම සාකච්ඡාව දිග්ගැස්සෙන අතර, එය සැමගේම කාලය අපතේ යැවීමකි. කරුණාකර එය නතර කර, මා ඉදිරිපත් කළ සැබෑ තර්කයට පිළිතුරු දෙන්න. ඔය ඇති. ::::::::එම සංස්කරණය පිළිබඳව විරුද්ධ අදහසක් මතු වූ බැවින් දැන් ඒ පිළිබඳ සාකච්ඡාව සිදුවෙමින් පවතී. එය විකිපීඩියාවේ සාමාන්‍ය ක්‍රියාදාමයයි. අවසානයේ, මෙම සාකච්ඡාවෙන් ප්‍රතිඵලයක් බලාපොරොත්තු වෙමි. මාගේ සංස්කරණය අභියෝගයට ලක් කර ඇති බැවින්, "ෆිල්මි" යන්නෙහි විෂය පථය සහ මෙම ප්‍රවර්ගයේ අවශ්‍යතාව පිළිබඳව ප්‍රජාව සාකච්ඡා කර නිගමනයකට පැමිණිය යුතුය. අදහස් කිහිපයක් හුවමාරු වී එතැනින්ම කාරණය නතර වීමෙන් ගැටලුව විසඳෙන්නේ නැත. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 16:11, 30 ජූනි 2026 (යූටීසී) {{od}} මාසයකට ආසන්න කාලයක් ගත වී ඇතත්, "ෆිල්මි" යන්න මෙම ප්‍රවර්ගවලින් වෙනස් ස්වාධීන විෂය පථයක් ඇති යෙදුමක් බව පෙන්වන විශ්වාසදායක මූලාශ්‍රයක් හෝ, ඒ පිළිබඳ ඉදිරිපත් කළ තර්කයට සෘජු පිළිතුරක් හෝ තවමත් ඉදිරිපත් වී නොමැත. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 21:35, 27 ජූලි 2026 (යූටීසී) :මාස දෙකකට ආසන්න කාලයක් ගත වී ඇතත්, මා ඉදිරිපත් කළ තර්කයට කිසිදු ප්‍රතිවිරෝධී තර්කයක් හෝ මූලාශ්‍රයක් ඉදිරිපත් වී නැහැ. එසේ තිබියදී මගේ සංස්කරණය ප්‍රතිවර්තනය කර තවදුරටත් එය එසේම පවත්වාගෙන යාමට කිසිදු සාධාරණීකරණයක් ඉදිරිපත් වී නැහැ. Lee මේ වන විට විකි-විවේකයක සිටින බැවින්, මෙම කරුණ විකිපීඩියා ප්‍රතිපත්ති අනුව සලකා බලා නිවැරදි ක්‍රියාමාර්ගයක් ගන්නා ප්‍රජා සාමාජිකයෙකු ඉදිරිපත් වනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු වෙමි. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 20:19, 18 අගෝස්තු 2026 (යූටීසී) ::@[[පරිශීලක:Lee|Lee]]: ඔබ විසින් [[:ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි ගායන ශිල්පීන්]] නිර්මාණය කිරීමෙන් මෙම ගැටලුව විසඳෙන්නේ නැත. මා මුල් සංස්කරණය නැවත සිදු කර, අදාළ ප්‍රවර්ගය මකාදැමීම සඳහා නම් කිරීමෙන් දින දෙකකට පසුව එම උපප්‍රවර්ගය නිර්මාණය කර තිබීමෙන් පෙනී යන්නේ, මා මතු කළ මූලික විරෝධයට පිළිතුරක් ඉදිරිපත් කරනවා වෙනුවට එම විරෝධයට අදාළ වන වර්ගීකරණය තවත් එක් මට්ටමකට පුළුල් කර ඇති බවයි. "ෆිල්මි ගායන ශිල්පීන්" යන්න ස්වාධීන ප්‍රවර්ගයක් වීමට නම්, පළමුව "ෆිල්මි" යන්න එවැනි ගායන ශිල්පීන් හඳුනාගැනීම සඳහා භාවිත වන නිශ්චිත හා මූලාශ්‍රගත වර්ගීකරණ යෙදුමක් බව පෙන්විය යුතුය. එවැනි භාවිතයක් හෝ ස්වාධීන විෂය පථයක් පෙන්වන විශ්වාසදායක මූලාශ්‍රයක් ඉදිරිපත් කර නොමැති තත්ත්වයකදී, "ෆිල්මි ගායන ශිල්පීන්" යන නමින් උපප්‍රවර්ගයක් නිර්මාණය කිරීමෙන් සිදුවන්නේ මා පෙන්වා දී ඇති මූලික ගැටලුවම තවත් ප්‍රවර්ගයකට පුළුල් කිරීම පමණි. එබැවින් මෙම උපප්‍රවර්ගය නිර්මාණය කිරීම, මූලික ප්‍රවර්ගය පවත්වාගෙන යාම සඳහා සාධාරණීකරණයක් නොවන අතර, මා මතු කළ විෂය පථය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයටද පිළිතුරක් නොවේ. මෙහිදී ඔබ සිතාමතාම කරන්නේ කුමක්දැයි පැහැදිලියි; ඔබගේ ස්ථාවරය සාධාරණීකරණය කරන කිසිදු සාක්ෂියක් ඉදිරිපත් නොකර, මතභේදයට ලක්ව ඇති ප්‍රවර්ගය මෙලෙස බලහත්කාරයෙන් පවත්වාගෙන යාම කිසිසේත්ම සුදුසු හෝ පිළිගත හැකි ක්‍රියාමාර්ගයක් නොවේ. [[User:Οἶδα|Οἶδα]] ([[User talk:Οἶδα|talk]]) 19:06, 12 සැප්තැම්බර් 2026 (යූටීසී) == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|සාකච්ඡාව]])</bdi> 17:11, 23 ජූනි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 ජූනි 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> == Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:24, 24 ජූලි 2026 (යූටීසී) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == Daniel Kondo පිළිබඳ පරිශීලක කෙටුම්පත සමාලෝචනය කිරීම == ආයුබෝවන්. මම පරිශීලක අවකාශයේ ලිපි කෙටුම්පතක් සකස් කළෙමි: [[පරිශීලක:Daniel Kondo/Daniel Kondo]]. මෙම විෂයය මා සමඟ සම්බන්ධ බැවින්, ප්‍රධාන ලිපි අවකාශයට කිසිදු ගෙනයාමකට පෙර ස්වාධීන සංස්කාරකයන් විසින් එහි මධ්‍යස්ථභාවය, විශ්වකෝෂීය වැදගත්කම, විශ්වාසනීය මූලාශ්‍ර, උනන්දුවේ ගැටුම සහ ජීවත්වන පුද්ගලයන් පිළිබඳ මාර්ගෝපදේශ සමඟ අනුකූලතාව පරීක්ෂා කර දෙන ලෙස ඉල්ලා සිටිමි. ස්තූතියි. [[User:Daniel Kondo|Daniel Kondo]] ([[User talk:Daniel Kondo|talk]]) 20:46, 29 ජූලි 2026 (යූටීසී) == Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges == ''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)'' Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.<br/> We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader). We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.<br/> Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis. [[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of "Language Link" edits as seen in the Recent Changes feed]] The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why? Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''. Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]] Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 15:26, 21 සැප්තැම්බර් 2026 (යූටීසී) <!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31067433 --> r05xiql8dq020qn6t0ycp2pu6uyh13o 0 24064 799962 564735 2026-09-21T15:23:46Z ~2026-50888-00 81179 /* තාල පදය */ 799962 wikitext text/x-wiki {{හින්දුස්ථානී සංගීතය}} හින්‍දුස්ථානී සංගීතයේ ප්‍රධාන තාල වාද්‍ය භාණ්ඩය තබ්ලාව යි. ==දාදරා තාල - මාත්‍රා 6== [[ගොනුව:Tabla|thumb|'''තබ්ලාව''']] මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 6කින් යුත් සරල තාලයකි. ===තාල=== {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා || <big>X</big> || <big>O</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2 3</big> || <big>4 5 6</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධා ධී න</big> || <big>ධා තූ න</big> || <big>ධා</big> |} මාත්‍රා 3/3 == කෙහෙර්වා තාලය - මාත්‍රා 8 == මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 8කින් යුත් සරල තාලයකි. ===තාල පදය=== {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා || <big>X</big> || <big>O</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2 3 4</big> || <big>5 6 7 8</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධ ගෙ න ති</big> || <big>න ක ධි න</big> || <big>ධ</big> |} මෙම තාලය 4/4 Beat නැතිනම් 4න්4 තාල රටාවට අයත්වේ. == ත්‍රිතාලය - මාත්‍රා 16 == මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 16කින් රාගධාරී තාලයකි. ===තාල පදය=== {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා බ || <big>X</big> || <big>2</big> || <big>O</big> || <big>3</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2 3 4</big> || <big>5 6 7 8</big> || <big>9 10 11 12</big> || <big>13 14 15 16</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධා ධිං ධිං ධා</big> || <big>ධා ධිං ධිං ධා</big> || <big>ධා තිං තිං තා</big> || <big>තා ධිං ධිං ධා</big> || <big>ධා</big> |} 4/4 beat == ජප් තාලය - මාත්‍රා 10 == මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 10කින් යුත් තාලයකි. {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා || <big>X</big> || <big>2</big> || <big>O</big> || <big>3</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2</big> || <big>3 4 5</big> || <big>6 7</big> || <big>8 9 10</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධී නා</big>|| <big>ධී ධී නා</big> || <big>ති නා</big>|| <big>ධී ධී නා</big> || <big>ධී</big> |} == දීප්චන්දි තාලය - මාත්‍රා 14 == මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 14කින් යුත් තාලයකි. ===තාල පදය=== {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා || <big>X</big> || <big>2</big> || <big>O</big> || <big>3</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2 3</big> || <big>4 5 6 7</big> || <big>8 9 10</big> || <big>11 12 13 14</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධා ධිං -</big> || <big>ධා ධා ධිං -</big> || <big>ධා තිං -</big> || <big>තා ධා ධිං -</big> || <big>ධා</big> |} == ලාවණී තාලය - මාත්‍රා 8 == මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 8කින් යුත් තාලයකි. මෙහි ඇති විශේෂත්‍වය නම් [[කෙහෙර්වා තාලය|කෙහෙර්වා තාලයේ]] ඨේකාව ම ලය දෙගුණ කොට වැයීම යි. ===තාල පදය=== {| class="wikitable" |- | තාල සංඥා || <big>X</big> || <big>2</big> || <big>O</big> || <big>3</big> || <big>X</big> |- | මාත්‍රා සංඛ්‍යාව || <big>1 2</big> || <big>3 4</big> || <big>5 6</big> || <big>7 8</big> || <big>1</big> |- | ඨේකාව || <big>ධ ගෙ</big> || <big>න ති</big> || <big>න ක</big> || <big>ධි න</big> || <big>ධ</big> |} [[Category:හින්දුස්ථානි සංගීතය]] [[Category:සංගීතය]] nbtkxh90mfsxj2gmkf9tfvwjd89uwfp 0 24091 800004 799801 2026-09-22T00:56:37Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 800004 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව ක්‍රිකට්ක්‍රීඩකයා චරිතාපදානය | playername = කුමාර් සංගක්කාර | country = ශ්‍රී ලංකාව | country_adj = ශ්‍රී ලංකා | fullname = කුමාර් චොක්ශානද සංගක්කාර | image = Kumar Sangakkara bat in hand.JPG | caption = | nickname = සංගා {{!}} GOAT of Cricket (GOAT යනු Greatest Of All Time එනම් සදාකාලිකවම ශ්‍රේෂ්ඨ) | living = true | dayofbirth = 27 | monthofbirth = 10 | yearofbirth = 1977 | placeofbirth = [[මාතලේ]] | countryofbirth = [[ශ්‍රී ලංකාව]] | height= මීටර් 1.78 | batting = වමත් | bowling = දකුණත් [[පිට දඟ|පා දඟ]] | role = [[කඩුළු රකින්නා]], පිතිකරු | international = true | testdebutdate =ජූලි 20 | testdebutyear = 2000 | testdebutagainst = දකුණු අප්‍රිකාව | testcap = 84 | lasttestdate = ජනවාරි 3-7 | lasttestyear = 2015 | lasttestagainst = නවසීලන්තය | odidebutdate = ජූලි 5 | odidebutyear = 2000 | odidebutagainst = පකිස්ථානය | odicap = 93 | lastodidate = මාර්තු 18 | lastodiyear = 2015 | lastodiagainst = දකුණු අප්‍රිකාව | odishirt = 11 | club1 = [[නොන්ඩෙස්ක්‍රිප්ට්ස් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා සංගමය|එන්සීසී]] | year1 = 1997–වර්තමානය | club2 = [[කිංග්ස් XI පංජාබ්]] | year2 = 2008–2010 | club3 = [[වොර්වික්ෂයර් ප්‍රාන්ත ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා සංගමය|වෝර්වික්ෂයර්]] | year3 = 2007 | club4 = [[ඩෙකෑන් චාර්ජර්ස්]] | year4 = 2011 | club5 = [[සරේ ප්‍රාන්ත පිළ]] | year5 = 2015–වර්තමානය | columns = 4 | column1 = [[ටෙස්ට් ක්‍රිකට්|ටෙස්ට්]] තරග | matches1 = 130 | runs1 = 12,203 | bat avg1 = 58.66 | 100s/50s1 = 38/51 | top score1 = 319 | deliveries1 = 84 | wickets1 = 0 | bowl avg1 = – | fivefor1 = – | tenfor1 = – | best bowling1 = – | catches/stumpings1 = 178/20 | column2 = [[එක් දින ජාත්‍යන්තරය|එදිජා]] | matches2 = 404 | runs2 = 14,234 | bat avg2 = 41.98 | 100s/50s2 = 25/93 | top score2 = 169 | deliveries2 = – | wickets2 = – | bowl avg2 = – | fivefor2 = – | tenfor2 = – | best bowling2 = – | catches/stumpings2 = 402/99 | column3 = [[පළමු-පෙල ක්‍රිකට්|පපෙ]] | matches3 = 230 | runs3 = 17,829 | bat avg3 = 51.07 | 100s/50s3 = 52/76 | top score3 = 319 | deliveries3 = 246 | wickets3 = 1 | bowl avg3 = 150.00 | fivefor3 = 0 | tenfor3 = 0 | best bowling3 = 1/13 | catches/stumpings3 = 347/33 | column4 = [[ලැයිස්තු ඒ ක්‍රිකට්|ලැඒ]] | matches4 = 504 | runs4 = 18,141 | bat avg4 = 42.68 | 100s/50s4 = 34/114 | top score4 = 169 | deliveries4 = – | wickets4 = – | bowl avg4 = – | fivefor4 = – | tenfor4 = – | best bowling4 = – | catches/stumpings4 = 506/124 | date = 11 ජුනි | year = 2015 | source = http://www.espncricinfo.com/srilanka/content/player/50710.html ඊඑස්පීඑන්ක්‍රික්ඉන්ෆෝ |Caption=කුමාර් සංගක්කාර වර්ෂ 2012දී ICC සම්මාන උළෙලේදී වසරේ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා, වසරේ ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා සහ ලොව ජනප්‍රියම ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා යන සම්මාන ත්‍රිත්වයෙන් පිදුම් ලැබූ අවස්තාව.}} '''[[කුමාර්]] සංගක්කාර''' (උපත 27 ඔක්තෝම්බර් 1977, [[මාතලේ]], ශ්‍රී ලංකාව) යනු [[ශ්‍රී ලංකා ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම]]හි සාමාජිකයෙක් මෙන්ම හිටපු නායකයාද වේ. ඔහු මුල් පෙළ වමත් පිතිකරුවෙකි. ඔහු කඩුළු රකින්නා හා මුල් පෙළ පිතිකරුවෙක් ලෙස ක්‍රීඩා කිරීමට පුරුදුව සිටියත්, ටෙස්ට් ක්‍රීඩාවේ කඩුළු රැකීමෙන් ඉවත්වීමත් සමගම ඔහුගේ පිතිකරණයේ සැලකිය යුතු වෙනසක් ඇති විය. ඔහුගේ ක්‍රීඩා දිවියේ අවස්ථා කීපයකදිම ලොව අංක 1 ටෙස්ට් පිතිකරු බවට පත් වීමට ඔහුට හැකි විය.<ref>http://www.espncricinfo.com/ci-icc/content/story/489668.html</ref> ලෝක කුසලානයේදි ඉන්දියාවට එරෙහිව ලද පරාජයත් සමගම ඔහු නායකත්වයෙන් ඉවත් විය. ඩොනල්ඩ් බ්‍රැඩ්මන් ට(12) පසුව ලොව වැඩිම ටෙස්ට් ද්විතව ශතක ගණනක් රැස්කර ඇත්තේ සංගක්කාර (11) වේ. ඔහු සිය 11වන ටෙස්ට් ද්විත්ව ශතකය 2015 ජනවාරි 4 දින නවසීලන්තයෙ වෙලින්ටන් හිදී [[නවසීලන්ත ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම|නවසීලන්තයට]] ඒරෙහිව ලබාගන්නා ලදී.<ref>http://uk.eurosport.yahoo.com/22102011/63/sangakkara-hits-double-century.html</ref> ==මුල් කාලය== කුමාරි වෙදආරච්චි චොක්ශන්ද්‍රා මුදලිගේ සහ චොක්ශාන්ද වෙදාඅරච්චි සංගක්කාරට දාව 1977දී [[මාතලේ]] දී කුමාර සංගක්කාර උපත ලබන ලදි. සංගක්කාර ඔහුගේ මූලික හා ද්වීතීක අධ්‍යාපනය ලැබුවේ [[නුවර]] නගරයේ තිබෙන ප්‍රමුඛතම පාසලක් මෙන්ම ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනයක් (අස්ගිරිය ක්‍රීඩාංගණය) හිමි ලෝකයේ එකම පාසල වන ත්‍රිත්ව විද්‍යාලයෙනි. වරක් ඔහු වසරේ විශිෂ්ඨම ශිෂ්‍යයාට පිරිනමන The Ryde Gold Medal සම්මානයෙන්ද පිදුම් ලැබීය.<ref name=teacher/> 1996 වසරේ පාසලේ ප්‍රධාන ශිෂ්‍ය නායක දූරය දැරීමටද ඔහුට හැකි විය. සංගක්කාර පාසල් සමයේදී ක්‍රිකට් හා ටෙනිස් ක්‍රීඩා සඳහා විශේෂ දක්ෂතාවක් පෙන්වූ අතර ඒ හේතුවෙන් වරක් පාසලේ එවකට විදුහල්පතිව සිටි ලෙනාඩ් ද අල්විස් මහතා විසින් සංගක්කාරගේ මවට ඔහුව ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවෙන්ම ඉහලට යවන ලෙසද ඉල්ලීමක්ද කොට ඇත.<ref name=teacher>[http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 Cricket world.com | ''Principal Delighted With Former Student Sangakkara''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} retrieved 3 March 2008 {{Wayback | url=http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} <!-- Bot retrieved archive --> | date=20071202092104}</ref> මොහු පිලිබඳ අමුතුවෙන් සඳහන් කිරීම අනවශ්‍යය.මේ වන විට ලොව හොදම පිතිකරුවන් අතරින් පෙරමුණ ගෙන සිටී.2015 ලෝක කුසලානයේදී තරග හතරකදී පිට පිට ශතක 4 ක් වාර්තා කරමින් , ක්‍රිකට් වාර්තා පොත මෙතෙක් සටහන් නොවූ කඩ ඉමක් කරා ගෙනයාමට සමත්ව සිටී . == ආශ්‍රිත== මොහු පිලිබඳ අමුතුවෙන් සඳහන් කිරීම අනවශ්‍යය.මේ වන විට ලොව හොදම පිතිකරුවන් අතරින් පෙරමුණ ගෙන කුසලානයේදී තරග හතරකදී පිට පිට ශතක 4 ක් වාර්තා කරමින් , ක්‍රිකට් වාර්තා පොත මෙතෙක් සටහන් නොවූ කඩ ඉමක් කරා ගෙනයාමට සමත්ව සිටී . g9tbo5de3n4wlbf7yxfrhm92dkrtlw4 0 42348 799988 773971 2026-09-21T18:20:25Z ~2026-50917-10 81180 /* ඉතිහාසය */ 799988 wikitext text/x-wiki විද්‍යා විද්‍යාලය ( ඉංග්‍රීසි: Government Science College ) රජයේ මිශ්‍ර පාසැලක් වන අතර [[මාතලේ]] නගරයෙහි පිහිටා ඇත. වසර 70 කට අධික ඉතිහාසයක් ඇති මෙම පාසැල ශ්‍රී ලංකාව තුල උසස් අධ්‍යාපනයක් ලැබිය හැකි පාසැලක් ලෙස ප්‍රසිද්ධියක් දරනු ලබයි. == ඉතිහාසය == ආරම්භය වර්ෂ 1954 පෙබරවාරි මස 15 වන දින. ප්‍රථම විදුහල්පති එස්.රත්නසභාපති . මාතලේ විද්‍යා විද්‍යාලයේ ආදි කතෘ වරයා වන්නේ මාතලේ විජය විද්‍යාලයේ හිටපු විදුහල්පති සහ මාතලේ පලමුවැනි මහජන මන්ත්‍රී ( 1947-52 ) වී.ටී නානායක්කාර මහතා ය.එකල උසස් පෙල විද්‍යා අංශයෙන් ඉගෙනීම සඳහා පාසැලක් නොතිබුණු නිසා විජය විද්‍යාලයේ විද්‍යා අංශය ලෙස අනාගත විද්‍යා විද්‍යාලය පිලිබඳ මූලික සංකල්පය එතුමාගේ සිතේ ඇතිවී තිබිණි .පසුව වී ටී නානායක්කාර මහතා මාතලේ මන්ත්‍රී වශයෙන් තේරී පත්වූ පසු එම සිහිනය යථාර්ථයක් බවට පත් කිරීමට කඩිනමින් පියවර ගත්තේය .ඒ සඳහා අක්කර එකොලහක ඉඩමක් ( දැන් විද්‍යා විද්‍යාලය පිහිටා ඇති භූමිය ) එතුමාගේ මූලිකත්වයෙන් කැළෑ දෙපාර්තමේන්තුවේ සන්තකයෙන් අධ්‍යාපන දෙපාර්තමේන්තුවට මාරුකරන ලදී.ඉන්පසු එය විජය විද්‍යාලයේ විද්‍යා අංශය වශයෙන් නොව වෙනම ස්වාධීන පාසැලක් වශයෙන් ඉදිකෙරිනි. == විදුහල් ගීය== විදු විදුහල් මාතා සැරදේ ශ්‍රී ලංකා ධරණී තලයේ <br /> පතුරා විදු නැණ ලෝ පතලේ කරනෙමු ගුණ ගායන ඔබගේ ..// රන් රතු අලු පැහැ ගත් ධජ සෙවනේ <br /> සොහොයුරු ප්‍රේමෙන් එක් සිත් බැඳුනේ<br />සිසු කැල සැම සිප් සයුරෙහි ගිල්වා <br />වීර පුතුන් ඔබ ජනිත කරන්නා <br />විදු විදුහල් මාතා සැරදේ ........// නව ලෝකයකට පෙර මඟ පෙන්වා <br />සිසු කැල විදු නුවනින් නෙත් පහදා <br />අප රට දියුනේ පෙරමුණ ගන්නා <br />වීර පුතුන් ඔබ ජනිත කරන්නා <br />විදු විදුහල් මාතා සැරදේ ........// == විදුහල්පතිවරුන් == *එස්. රත්නසභාපති (1954–1960) *H. R. P.රූපසිංහ (1960–1964) *E. P. W. හෙලපිටගේ (1964–1967) *H. D. E. ප්‍රේමවර්ධන (1967–1969) *A. බොපිටිය (1969–1970) *L. M. පෙරේරා (1970–1972) *C. A. S. B. සිල්වා (1972–1973) *L. M. පෙරේරා (1973–1976) *K. B. වේරගම (1976–1980) *A. ඒකනායක (1980–1981) *R. B. ඒකනායක (1981–1985) *A. H. ගොඩවිතාරන *A. ඒකනායක (1986–1990) *G. K. W. K. ඇටිපොල (1990 - 2015) *H.M.B.Herath (2015-2016) *C.N.Hettiarachchi(2016-2018) *Shashikala Senadheera (2018-2022) *Gayani Herath (2022-2024) *Jeewanthi Hewawasam (2024-2025) *Nimal Kulathunga (2025-present) == නිවාස == *අයිස්ටයින් *ලැවොශියර් *ඩාර්වින් == සමිති සහ සංගම් == *බෞද්ධ සංගමය *සාමාන්‍ය දැනීම සංගමය *චෙස් සංගමය *විද්‍යා සංගමය *Episcope මාධ්‍ය එ්කකය *ACECS තාරකා විද්‍යා සංගමය ==මේ අඩවිත් බලන්න== *[[ශ්‍රි ලංකාවේ පාසල් ලැයිස්තුව]] kqntg2g4is08ad2219lsebfj9fupkoc 0 47214 800008 783533 2026-09-22T05:09:54Z දිනුක 7467 5:47 දිග සිංදුව මෙහි අනෙක් සිංදු සමග බලන කල සැලකිය යුතු තරම් කුඩා බැවින් ඉවත් කලෙමි. 800008 wikitext text/x-wiki ප්‍රසිද්ධියට පත් සිංහල ගී වලින් දිගම ගී ඇතුලත් ලැයිස්තුව. ==දිගම සිංහල ගීය== දිගම කාලයක් ගැයෙන සිංහල ගීය ලෙස සෑහෙන කලක් රැඳී සිටි [[මොහිදීන් බෙග්]] ගැයූ ඔබෙ රාගී මන කැළඹේදෝ (බුද්ධං සරණං ගච්ඡාමී) යන ගීය අබිබවා 2012 වසරේ දී දිගම සිංහල ගීය ලෙස සමන් ලෙනින් ගයන රාවන ගීතය ඉදිරියට ආවේ ය. එම වාර්තාව 2013 මැයි මස දී [[රාවන සොයුරෝ|රාවන සොයුර]]න් විසින් මැ නිපැදැවුණු සක්වස් ගීතය විසින් බිඳ දැමිණි. 2013 නොවැම්බර් මස රාවන සොයුරන් විසින් නිමකරන ලද ප්‍රජාපතී ගීතය දිගම ගීය වූ අතර එහි වාර්තාව විනාඩි 17කුත් තත්පර 45කි. නැවත අවුරුදු 2කට පසු 2016 දී කුවේණි ගීතය ලංකාවේ දිගම ගීය බවට පත් වූයේ විනාඩි 18කුත් තත්පර 40ක් සටහන් කරමිනි. ==ගීත ලයිස්තුව== {| class="wikitable sortable" |- ! !! නම !! කාලය !! ගායකයා/ගායිකාව !! රචකයා !! සංගීත අධ්‍යක්ෂක !! ඇල්බමය !! අයිතිය !! වසර |- |1 |[https://www.facebook.com/ravanabrothers/videos/1672813152999091/?theater කුවේණී ගීතය] |18.40 |හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු / නදීක වැලිගොඩපළ |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2016 |- | 2 || [https://www.youtube.com/watch?v=Fpas8cOX3uo ප්‍රජාපතී ගීතය] || 17:45 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- | 3 || [http://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=LSgTP52pz3U සක්වස් ගීතය] || 15:49 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / දිළුම් නිරංජන් / පබළු විජේගුණවර්ධන || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- | 4 || වීර විකුමැති ([http://www.youtube.com/watch?v=cp_EhLcHSzc රාවන ගීතය]) || 11:15 || සමන් ලෙනින්|| ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2012 |- | 5 || කොතා යුදේ දරන් ([http://www.youtube.com/watch?v=dNhmEB71Kj4 මහාසෙන් තාණ්ඩවය]) || 11:07 ||සමන් ලෙනින් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2012 |- | 6 || බුද්ධං සරණං ගච්ඡමී || 10:15 || මොහිදින් බෙග් || || || || || |- | 7 || [http://www.youtube.com/watch?v=TNk4zeZh2SA දණ්ඩනාථ වර] (මාතලේ අභිමානය) || 10:08 || පබළු විජේගුණවර්ධන / සමන්ත මිහිරිපැන්න || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2012 |- |8 |[https://www.youtube.com/watch?v=_sgUQAEB0ls රුවන්මැලි රක්ඛ ගීතය] |9:13 |තාරක නයනජිත් / මලින්ද විජේකෝන් |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2017 |- | 9 || [https://www.youtube.com/watch?v=n10Ntw06xBA වශවත තාණ්ඩවය] || 9:10 || තාරක නයනජිත් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2016 |- | 10 || [http://www.youtube.com/watch?v=TjtvgQ5gbSw බුදුගුණ ගීය] || 8:50 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2012 |- | 11 || තුහිරේ || 7.59 || කිත්සිරි ජයසේකර || || || || || |- | 12|| සුපිපි මල් මිටියාවතේ || 7:37 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 13 || කිරිල්ල සහ කූඩුව || 7:35 || || || || || || |- | 14|| [http://www.youtube.com/watch?v=9TR2Ipjo9MM පෙම්වතා] || 7:24 || || || || || || |- | 15 || අර්හත් වන්දනාව || 7:21 || || || ත්‍රිලෝක || බිසුර||ත්‍රිලෝක || |- | 16 || උදුම්බරා හිනැහෙනවා || 7:16 || ටී. එම් ජයරත්න || ඩබ්ලිව්. ජයසිරි || පේමසිරි කේමදාස || || || |- | 17 || සීමා || 7:07 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 18 || [http://www.youtube.com/watch?v=f_xTvHBLmZI සරා ගොයියා] || 7:00 || Mabel Blythe || || || || || |- | 19 || හිරු මැකී යයි|| 6.52 || අමිල පෙරේරා || || || || ආසයි මං පියාඹන්න චිත්‍රපටය || |- | 20 || හෝ පළු වන පෙත || 6:51 || [[වික්ටර් රත්නායක]] || || || || || |- | 21 || බාරුසිය පවසන් (විශ්ව ගීතය) || 6:50 ||කසුන් විජේකෝන් / සමන්ත මිහිරිපැන්න||ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||සමන්ත මිහිරිපැන්න||මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 22 || පිංවන්ත ගැටව් || 6:50 ||බන්දුල විජේවීර, ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, ජනනාත් වරකාගොඩ, ඩිලාන් වික්‍රමසිංහ, දිළුම් නිරංජ, සමන් ලෙනින්||ජයතිස්ස බොරළුගොඩ, නුවන් කුමාර කටුගම්පල, ගීත් තරංග, සිසිර දිසානායක, ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, සහන් රංවල, පිසඳු පහලමැදගම, රචික ච සිල්වා, ජනක හෙට්ටිආරච්චි||අපේ අවුරුද්දට අපේ ගායනා|| රන්වල පදනම|| 2013 |- | 23 || සිනිඳු සුදු මුදු|| 6:42 || ඩබ්. ඩී අමරදේව||මහගම සේකර || පේමසිරි කේමදාස || ||සත්සමුදුර චිත්‍රපටය||1967 |- | 24 || ලංකාවේ || 6:42 || ජිප්සීස් || || || ඇයි || || | |- |25 |මරණානුස්සති |6:29 |චක්‍රායුධ |අශාන් ද කොස්තා |චක්‍රායුධ | |චක්‍රායුධ |2019 |- |- |} ==ආශ්‍රිත ලිපි== * [[දිගම සිංහල ගීත (වෙනත් බසක ගී තනු වලට නිමැවූ ගී හැර) ලැයිස්තුව ]] [[ප්‍රවර්ගය:සකිය සද]] |} jvcxia84tvbkihjmbzo4l0vdlraty96 800009 800008 2026-09-22T05:32:15Z දිනුක 7467 නව ගීත 3ක් එකතු කළෙමි. රුවන්මැලි ගීතයේ නියම කාලය යොදා තැන වෙනස් කළෙමි. 800009 wikitext text/x-wiki ප්‍රසිද්ධියට පත් සිංහල ගී වලින් දිගම ගී ඇතුලත් ලැයිස්තුව. ==දිගම සිංහල ගීය== දිගම කාලයක් ගැයෙන සිංහල ගීය ලෙස සෑහෙන කලක් රැඳී සිටි [[මොහිදීන් බෙග්]] ගැයූ ඔබෙ රාගී මන කැළඹේදෝ (බුද්ධං සරණං ගච්ඡාමී) යන ගීය අබිබවා 2012 වසරේ දී දිගම සිංහල ගීය ලෙස සමන් ලෙනින් ගයන රාවන ගීතය ඉදිරියට ආවේ ය. එම වාර්තාව 2013 මැයි මස දී [[රාවන සොයුරෝ|රාවන සොයුර]]න් විසින් මැ නිපැදැවුණු සක්වස් ගීතය විසින් බිඳ දැමිණි. 2013 නොවැම්බර් මස රාවන සොයුරන් විසින් නිමකරන ලද ප්‍රජාපතී ගීතය දිගම ගීය වූ අතර එහි වාර්තාව විනාඩි 17කුත් තත්පර 45කි. නැවත අවුරුදු 2කට පසු 2016 දී කුවේණි ගීතය ලංකාවේ දිගම ගීය බවට පත් වූයේ විනාඩි 18කුත් තත්පර 40ක් සටහන් කරමිනි. ==ගීත ලයිස්තුව== {| class="wikitable sortable" |- ! !! නම !! කාලය !! ගායකයා/ගායිකාව !! රචකයා !! සංගීත අධ්‍යක්ෂක !! ඇල්බමය !! අයිතිය !! වසර |- |1 |[https://www.facebook.com/ravanabrothers/videos/1672813152999091/?theater කුවේණී ගීතය] |18.40 |හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු / නදීක වැලිගොඩපළ |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2016 |- | 2 || [https://www.youtube.com/watch?v=Fpas8cOX3uo ප්‍රජාපතී ගීතය] || 17:45 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- | 3 || [http://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=LSgTP52pz3U සක්වස් ගීතය] || 15:49 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / දිළුම් නිරංජන් / පබළු විජේගුණවර්ධන || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- |4 |[https://www.youtube.com/watch?v=uUIdDwEaO8o සුමන සමන් ගීතය] |13:14 |මියුරු සෝමරත්න / ‌‌‌සහන අමෝද්‍ය |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |සහන් වීරමන් | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2023 |- | 5 || වීර විකුමැති ([https://www.youtube.com/watch?v=cp_EhLcHSzc රාවන ගීතය]) || 11:15 || සමන් ලෙනින්|| ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 6 || කොතා යුදේ දරන් ([https://www.youtube.com/watch?v=dNhmEB71Kj4 මහාසෙන් තාණ්ඩවය]) || 11:07 ||සමන් ලෙනින් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- |7 |[https://www.youtube.com/watch?v=_sgUQAEB0ls රුවන්මැලි රක්ඛ ගීතය] |10:23 |තාරක නයනජිත් / මලින්ද විජේකෝන් |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2017 |- | 8 || බුද්ධං සරණං ගච්ඡමී || 10:15 || මොහිදින් බෙග් || || || || || |- | 9 || [https://www.youtube.com/watch?v=TNk4zeZh2SA දණ්ඩනාථ වර] (මාතලේ අභිමානය) || 10:08 || පබළු විජේගුණවර්ධන / සමන්ත මිහිරිපැන්න || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 10 || [https://www.youtube.com/watch?v=n10Ntw06xBA වශවත තාණ්ඩවය]|| 9:10 || තාරක නයනජිත් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2016 |- | 11 || [https://www.youtube.com/watch?v=TjtvgQ5gbSw බුදුගුණ ගීය]|| 8:50 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 12 || තුහිරේ || 7.59 || කිත්සිරි ජයසේකර || || || || || |- | 13|| සුපිපි මල් මිටියාවතේ || 7:37 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 14 || කිරිල්ල සහ කූඩුව || 7:35 || || || || || || |- |15 |බහිරව ආවැඩුම් තත |7:30 |තාරක ගුණරත්න |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2019 |- |16 |ඌවේ ගීතය |7:26 |හර්ෂෙදේවආරියසිංහ ‌/ යොහාන් රණසිංහ |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2017 |- | 17|| [https://www.youtube.com/watch?v=9TR2Ipjo9MM පෙම්වතා]|| 7:24 || || || || || || |- | 18 || අර්හත් වන්දනාව || 7:21 || || || ත්‍රිලෝක || බිසුර||ත්‍රිලෝක || |- | 19 || උදුම්බරා හිනැහෙනවා || 7:16 || ටී. එම් ජයරත්න || ඩබ්ලිව්. ජයසිරි || පේමසිරි කේමදාස || || || |- | 20 || සීමා || 7:07 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 21 || [https://www.youtube.com/watch?v=f_xTvHBLmZI සරා ගොයියා]|| 7:00 || Mabel Blythe || || || || || |- | 22 || හිරු මැකී යයි|| 6.52 || අමිල පෙරේරා || || || || ආසයි මං පියාඹන්න චිත්‍රපටය || |- | 23 || හෝ පළු වන පෙත || 6:51 || [[වික්ටර් රත්නායක]]|| || || || || |- | 24 || බාරුසිය පවසන් (විශ්ව ගීතය) || 6:50 ||කසුන් විජේකෝන් / සමන්ත මිහිරිපැන්න||ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||සමන්ත මිහිරිපැන්න||මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 25 || පිංවන්ත ගැටව් || 6:50 ||බන්දුල විජේවීර, ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, ජනනාත් වරකාගොඩ, ඩිලාන් වික්‍රමසිංහ, දිළුම් නිරංජ, සමන් ලෙනින්||ජයතිස්ස බොරළුගොඩ, නුවන් කුමාර කටුගම්පල, ගීත් තරංග, සිසිර දිසානායක, ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, සහන් රංවල, පිසඳු පහලමැදගම, රචික ච සිල්වා, ජනක හෙට්ටිආරච්චි||අපේ අවුරුද්දට අපේ ගායනා|| රන්වල පදනම|| 2013 |- | 26 || සිනිඳු සුදු මුදු|| 6:42 || ඩබ්. ඩී අමරදේව||මහගම සේකර || පේමසිරි කේමදාස || ||සත්සමුදුර චිත්‍රපටය||1967 |- | 27 || ලංකාවේ || 6:42 || ජිප්සීස් || || || ඇයි || || | |- |28 |මරණානුස්සති |6:29 |චක්‍රායුධ |අශාන් ද කොස්තා |චක්‍රායුධ | |චක්‍රායුධ |2019 |- |- |} ==ආශ්‍රිත ලිපි== * [[දිගම සිංහල ගීත (වෙනත් බසක ගී තනු වලට නිමැවූ ගී හැර) ලැයිස්තුව ]] [[ප්‍රවර්ගය:සකිය සද]] |} s10fdrfpu2trqt9j21x3bj9v5azrxvs 800010 800009 2026-09-22T05:33:14Z දිනුක 7467 800010 wikitext text/x-wiki ප්‍රසිද්ධියට පත් සිංහල ගී වලින් දිගම ගී ඇතුලත් ලැයිස්තුව. ==දිගම සිංහල ගීය== දිගම කාලයක් ගැයෙන සිංහල ගීය ලෙස සෑහෙන කලක් රැඳී සිටි [[මොහිදීන් බෙග්]] ගැයූ ඔබෙ රාගී මන කැළඹේදෝ (බුද්ධං සරණං ගච්ඡාමී) යන ගීය අබිබවා 2012 වසරේ දී දිගම සිංහල ගීය ලෙස සමන් ලෙනින් ගයන රාවන ගීතය ඉදිරියට ආවේ ය. එම වාර්තාව 2013 මැයි මස දී [[රාවන සොයුරෝ|රාවන සොයුර]]න් විසින් මැ නිපැදැවුණු සක්වස් ගීතය විසින් බිඳ දැමිණි. 2013 නොවැම්බර් මස රාවන සොයුරන් විසින් නිමකරන ලද ප්‍රජාපතී ගීතය දිගම ගීය වූ අතර එහි වාර්තාව විනාඩි 17කුත් තත්පර 45කි. නැවත අවුරුදු 2කට පසු 2016 දී කුවේණි ගීතය ලංකාවේ දිගම ගීය බවට පත් වූයේ විනාඩි 18කුත් තත්පර 40ක් සටහන් කරමිනි. ==ගීත ලයිස්තුව== {| class="wikitable sortable" |- ! !! නම !! කාලය !! ගායකයා/ගායිකාව !! රචකයා !! සංගීත අධ්‍යක්ෂක !! ඇල්බමය !! අයිතිය !! වසර |- |1 |[https://www.facebook.com/ravanabrothers/videos/1672813152999091/?theater කුවේණී ගීතය] |18.40 |හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු / නදීක වැලිගොඩපළ |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2016 |- | 2 || [https://www.youtube.com/watch?v=Fpas8cOX3uo ප්‍රජාපතී ගීතය] || 17:45 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි / මලින්ද විජේකෝන් / දිනූපා කෝදාගොඩ / දිලංග කලිඳු || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- | 3 || [http://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=LSgTP52pz3U සක්වස් ගීතය] || 15:49 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / දිළුම් නිරංජන් / පබළු විජේගුණවර්ධන || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || || [[රාවන සොයුරෝ]] || 2013 |- |4 |[https://www.youtube.com/watch?v=uUIdDwEaO8o සුමන සමන් ගීතය] |13:14 |මියුරු සෝමරත්න / ‌‌‌සහන අමෝද්‍ය |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |සහන් වීරමන් | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2023 |- | 5 || වීර විකුමැති ([https://www.youtube.com/watch?v=cp_EhLcHSzc රාවන ගීතය]) || 11:15 || සමන් ලෙනින්|| ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 6 || කොතා යුදේ දරන් ([https://www.youtube.com/watch?v=dNhmEB71Kj4 මහාසෙන් තාණ්ඩවය]) || 11:07 ||සමන් ලෙනින් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- |7 |[https://www.youtube.com/watch?v=_sgUQAEB0ls රුවන්මැලි රක්ඛ ගීතය] |10:23 |තාරක නයනජිත් / මලින්ද විජේකෝන් |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2017 |- | 8 || බුද්ධං සරණං ගච්ඡමී || 10:15 || මොහිදින් බෙග් || || || || || |- | 9 || [https://www.youtube.com/watch?v=TNk4zeZh2SA දණ්ඩනාථ වර] (මාතලේ අභිමානය) || 10:08 || පබළු විජේගුණවර්ධන / සමන්ත මිහිරිපැන්න || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි || පබළු විජේගුණවර්ධන || මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 10 || [https://www.youtube.com/watch?v=n10Ntw06xBA වශවත තාණ්ඩවය]|| 9:10 || තාරක නයනජිත් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2016 |- | 11 || [https://www.youtube.com/watch?v=TjtvgQ5gbSw බුදුගුණ ගීය]|| 8:50 || හර්ෂදේව ආරියසිංහ / මලින්ද විජේකෝන් || ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි|| පබළු විජේගුණවර්ධන|| || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 12 || තුහිරේ || 7.59 || කිත්සිරි ජයසේකර || || || || || |- | 13|| සුපිපි මල් මිටියාවතේ || 7:37 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 14 || කිරිල්ල සහ කූඩුව || 7:35 || || || || || || |- |15 |බහිරව ආවැඩුම් තත |7:30 |තාරක ගුණරත්න |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2019 |- |16 |ඌවේ ගීතය |7:26 |හර්ෂෙදේවආරියසිංහ ‌/ යොහාන් රණසිංහ |ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි |පබළු විජේගුණවර්ධන | |[[රාවන සොයුරෝ]] |2017 |- | 17|| [https://www.youtube.com/watch?v=9TR2Ipjo9MM පෙම්වතා]|| 7:24 || || || || || || |- | 18 || අර්හත් වන්දනාව || 7:21 || || || ත්‍රිලෝක || බිසුර||ත්‍රිලෝක || |- | 19 || උදුම්බරා හිනැහෙනවා || 7:16 || ටී. එම් ජයරත්න || ඩබ්ලිව්. ජයසිරි || පේමසිරි කේමදාස || || || |- | 20 || සීමා || 7:07 || නදීක ගුරුගේ || || || || || |- | 21 || [https://www.youtube.com/watch?v=f_xTvHBLmZI සරා ගොයියා]|| 7:00 || Mabel Blythe || || || || || |- | 22 || හිරු මැකී යයි|| 6.52 || අමිල පෙරේරා || || || || ආසයි මං පියාඹන්න චිත්‍රපටය || |- | 23 || හෝ පළු වන පෙත || 6:51 || [[වික්ටර් රත්නායක]]|| || || || || |- | 24 || බාරුසිය පවසන් (විශ්ව ගීතය) || 6:50 ||කසුන් විජේකෝන් / සමන්ත මිහිරිපැන්න||ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||සමන්ත මිහිරිපැන්න||මහාසෙන් දැහැන || [[රාවන සොයුරෝ]]|| 2012 |- | 25 || පිංවන්ත ගැටව් || 6:50 ||බන්දුල විජේවීර, ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, ජනනාත් වරකාගොඩ, ඩිලාන් වික්‍රමසිංහ, දිළුම් නිරංජ, සමන් ලෙනින්||ජයතිස්ස බොරළුගොඩ, නුවන් කුමාර කටුගම්පල, ගීත් තරංග, සිසිර දිසානායක, ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි||ප්‍රදීප් මුතුකුඩආරච්චි, සහන් රංවල, පිසඳු පහලමැදගම, රචික ච සිල්වා, ජනක හෙට්ටිආරච්චි||අපේ අවුරුද්දට අපේ ගායනා|| රන්වල පදනම|| 2013 |- | 26 || සිනිඳු සුදු මුදු|| 6:42 || ඩබ්. ඩී අමරදේව||මහගම සේකර || පේමසිරි කේමදාස || ||සත්සමුදුර චිත්‍රපටය||1967 |- | 27 || ලංකාවේ || 6:42 || ජිප්සීස් || || || ඇයි || || | |- |28 |මරණානුස්සති |6:29 |චක්‍රායුධ |අශාන් ද කොස්තා |චක්‍රායුධ | |චක්‍රායුධ |2019 |- |- |} ==ආශ්‍රිත ලිපි== * [[දිගම සිංහල ගීත (වෙනත් බසක ගී තනු වලට නිමැවූ ගී හැර) ලැයිස්තුව ]] [[ප්‍රවර්ගය:සකිය සද]] 1o3m8spxd5mmigm8638adbkjc6eo2r3 0 52682 799978 799240 2026-09-21T16:51:42Z IDB.S 52205 [[Special:Contributions/~2026-49284-21|~2026-49284-21]] ([[User talk:~2026-49284-21|සාකච්ඡාව]]) ගේ සංස්කරණයන් [[User:VihirLak007|VihirLak007]] ගේ අවසන් අනුවාදය වෙත ප්‍රතිවර්තනය කෙරිණි 727691 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group |group = ''දෙමළ ජනතාව'' <br/>Tamil people <br/>தமிழர்கள் |image = {{image array|perrow=3|width=80|height=80 | image1 = File:Statue of Avvaiyar.jpg | image2 = File:Statue of Avvaiyar.jpg | image3 = File:Statue of Avvaiyar.jpg }} |poptime = 77 million<ref name="vistawide" /> |region1 = {{Flagu|India}} |pop1 = 60,793,814 (2001)<ref name="Census 2001" /> |region2 = {{Flagu|Sri Lanka}} |pop2 = 3,113,247 (2012)<ref>{{cite web|title=A2 : Population by ethnic group according to districts, 2012|url=http://www.statistics.gov.lk/PopHouSat/CPH2011/index.php?fileName=pop42&gp=Activities&tpl=3|publisher=Department of Census & Statistics, Sri Lanka}}</ref> |region3 = {{Flagu|Malaysia}} |pop3 = 1,396,000 (2000)<ref name="ethtamstat">{{Citation |url= http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=tam|title= Ethnologue report for language code tam|accessdate=2007-07-31 |work= Ethnologue: Languages of the World}}</ref> for others see [[Tamil diaspora]] | languages = [[Tamil language|Tamil]] |religions ='''Predominantly:''' {{hlist| [[Hinduism]] }} '''Minorities:''' {{hlist | [[Islam]] | [[Christianity]] | [[Jainism]] | [[Buddhism]] | [[Atheism]] }} |related = {{hlist | [[Dravidian people|Dravidians]] | [[Telugus]] | [[Kannadigas]] | [[Tuluva]]s | [[Malayali]]s | [[Indo-Aryan peoples|Indo-Aryans]] | [[Giraavaru people|Giraavarus]]<ref name=maloney/> | [[Sinhalese people|Sinhalese]]<ref name=GKK />}} }} දෙමළ ජනතාව යනු [[ද්‍රවිඩ|ද්‍රවිඩමය]] වාර්ගික කණ්ඩායමක් වන අතර ඔවුන් දෙමළ භාෂාව භාවිතා කරති. (එනමුත් සමහර බ්‍රාහ්මණ වංශිකයන්ය ඉන්දු-යුරෝපිය සම්භවයක් ඇතැයි සැලකේ). ලෝකය පුරා මිලියන 77 පමණ දෙමළ ජනතාවක් ඇත. ලොව භාෂාමය ශිෂ්ටාචාරයන් අතර තම ජාතිය බහුතරය වන දේශයක් නොමැති විශාලතම හා වඩාත්ම පෞරාණික ශිෂ්ටාචාරය ලෙස සැලකෙන අතර එබැවින්ම සිය ජාතිය බහුතරය වන දේශයන් ගොඩනැගීම පිණිස ඉතිහාසය තුලත් වර්තමානයේත් විවිධ අරගලවල යෙදේ.දෙමල ජාතිකයින් බහුතරයක් සිටින රට වනුයේ ඉන්දියාවයි. ==පැතිරීම== {| class="wikitable sortable" |- ! රට !! දෙමළ ජන ප්‍රතිශතය !! දෙමළ ජන සංඛ්‍යාව |- | [[ශ්‍රී ලංකාව]] || 15 % <ref name=":0">{{cite web|title=A2 : Population by ethnic group according to districts, 2012|url=http://www.statistics.gov.lk/PopHouSat/CPH2011/index.php?fileName=pop42&gp=Activities&tpl=3|publisher=Department of Census & Statistics, Sri Lanka}}</ref>|| 2270000<ref name=":0" /> |- | [[ඉන්දියාව]] || 6 %{{citation needed}} || 60793000{{citation needed}} |- | [[මුරුසිය]] || 6 %{{citation needed}} || කොටුවේ පෙළ |- | [[සිංගප්පූරුව]] || 5 %{{citation needed}} || කොටුවේ පෙළ |- | [[මැලේසියාව]] || % || ~1,396,000{{citation needed}} |- | [[එක්සත් රාජධානිය]] || % || ~300,000{{citation needed}} |- | [[ඇ.එ.ජ.]] || % || ~300,000{{citation needed}} |- | [[දකුණු අප්‍රිකාව]] || % || ~250,000{{citation needed}} |- | [[කැනඩාව]] || % || ~200,000{{citation needed}} |} .ජනගහනය අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ 15.36% ද,ඉන්දියාවේ 5.91% ද,මුරුසියේ 5.83% හා 5% සිංගප්පුරුවේ ද ද්‍රවිඩ ජනය අඩංගු වේ. එමෙන්ම පැරණි යටත්විජිතයන්ගෙද ද්‍රවිඩ ජනය දැක ගත හැකි අතර ද්‍රවිඩ ජනයා නිදහස සදහා කල අරගලයන් වූ දකුණු අප්‍රිකානු සත්‍යග්‍රහ හා මලයාසියානු Azad Hind ව්‍යාපාරය තුලදී ප්‍රධාන බලවේග අතර වුහ. ඉන්දියානු නිදහස් ව්‍යාපාරය තුලදී මහත්මා ගාන්ධින්ව දකුණු අප්‍රිකානු දෙමළ ජනයා බොහෝ දුරට ප්‍රබෝදමත් කරන ලදී.<br /> අවුරුදු දහස් ගානකට පෙර, නාගරීකරණය සහ වර්තමාන කේරළ හා තමිල්නාඩු ලෙස හැදින්වෙන බටහිර සහ නැගෙනහිර මුහුදුබඩ තීරයේ වාණිජ කටයුතු විශාල දේශපාලනමය ජනපද හතරක් (කේර,චෝල,පාණ්ඩය,පල්ලවස් ) හා සැලකියයුතු ප්‍රමාණයක් වූ එකිනෙකට අනෝන්‍ය ප්‍රතිවිරුද්ධ වූ කුඩා ජනපද සංවර්ධනයට මුලපුරන ලදී. ක්‍රි.පු 3 වන සියවස හා ක්‍රි.ව 3 වන සියවස අතර ද්‍රවිඩ ජනයා සුවදේශීය සාහිත්‍යක් බිහිකිරීමට සමත් වූ අතර පසුකාලීනව එය සංගම් සාහිත්‍ය ලෙස ව්‍යවහාර කරන ලදී.<br /> ද්‍රවිඩයන් ඔවුන්ගේ රණකාමිත්වය, ආගමික බව හා වෙළද කටයුතු සම්බන්ධයෙන් ඔවුන්ගේ දේශ සීමාවන්ගෙන් ඔබ්බටද ප්‍රසිද්ධියට පත්වූවෝ වුහ. පාන්ද්‍යන් හා චෝලයන් ඉතිහාසයේ ශ්‍රීලංකාව තුල ක්‍රියාකාරී කොට්ඨාසයක් වුහ.පල්ලව වෙළෙදුන් සහ ආගමික නායකයින් දකුණු ආසියාවේ සංචාරය කල අතර කලාපීය සංස්කෘතිය ඉන්දියානුකරණයේ විශේෂ භූමිකාවක් නිරුපනය කළේය. ප්‍රාදේශීයව දියුණු කරන ලද ග්‍රන්ථ සහ පල්ලව ආදී අක්ෂරමාලා khmer, javanese, තායි ආදී බොහෝ ස්වදේශීය අක්ෂරමාලා විකාශනය කෙරෙහි බලපා ඇත. <br /> දමිළ දෘශ්‍ය කලාව ප්‍රධාන ස්ථානයන් හි ඉදිකරන ලද අලංකාර වාස්තුවිද්‍යාත්මක සිද්ධස්ථාන නිර්මාණයන් සහ ලෝකඩ හා ශෛලමය දේව ප්‍රතිමා මගින් විද්‍යමාන වේ. චෝල සමයේ ලෝකඩ නිර්මාණයන් අතරින් විශේෂිත වූ නටරාජා මුර්තිය, හින්දු ධර්මයේ සංකේතය බවට පත්ව ඇත. ද්‍රවිඩ ප්‍රසාංගික කලාව (performing art) ජනප්‍රිය හා ශාස්ත්‍රීය වශයෙන් කොටස් දෙකකි. ශාස්ත්‍රීය ආකාරය වන භරත ගම්මානයන්හි සිද්ධස්ථානයන් වලද ජනප්‍රිය ආකාරය ලෙස හදුන්වන kuthus විදි වල රග දක්වයි. ද්‍රවිඩ සිනමාව කොලිවුඩ් (kollywood) ලෙස හදුන් වන අතර එය ඉන්දිය සිනමාවේ වැදගත් අංගයකි. එසේම සංගීතයද ශාස්ත්‍රීය වශයෙන් කර්ණාටක ලෙස හා ජනප්‍රිය ලෙස විවිධ ප්‍රභේදයන්ට වෙන් කෙරේ. බොහෝ ද්‍රවිඩ ජනතාව හින්දු භක්තිකයන් වුවත්, බොහෝමයක් පරිචය කරනුයේ ජන හින්දුදහම ලෙස සලකන ගම්භාර දෙවි දේවතාවන් වන්දනාමාන කිරීමය.ද්‍රවිඩ සම්භවයක් සහිත ක්‍රිස්තියානි සහ මුස්ලිම් ජනයාද තරමක ප්‍රමාණයක් වෙසෙති. චිරාත් කාලයක් පුරා නොනැසී පැවත එන කුඩා ජෛන ආගමික ප්‍රජවක්ද ඉතිරිව ඇත. ද්‍රවිඩ ඉවුම් පිහුම් වීවිධ වූ නිර්මාංස හා මාංශමය අංගයන් ප්‍රාදේශීයව සපයා ගත හැකි කුළුබඩු වලින් රසකර ඇත. ඔවුන්ගේ ආදී ජනයා මෙන්ම සංගීතය, වාස්තු විද්‍යාව හා සුවිශේෂි මුර්ති ශිල්පය කෙරෙහි ද්‍රවිඩ ජනයා ඇල්ම දක්වනවා මෙන්ම තවමත් ඒවා පුරුදු පුහුණු කරති. ඉංග්‍රීසි ඉතිහාසය.... සහ ප්‍රචාරකයෙකු වන මයිකල් වුඩ් ද්‍රවිඩ ජනයා මිහි මත නොනැසී වෙසෙන අවසාන පෞරාණික ශිෂ්ඨාචාරය ලෙස හදුන්වයි. ද්‍රවිඩ මුඛ්‍යධාරාව නුතන ගෝලීය ව්‍යාප්තිය තුලද ඔවුන්ගේ ඇදහීම් , සංස්කෘතිය , සංගීතය සහ සාහිත්‍යයේ මුලිකාංග ප්‍රමාණවත් ලෙස ආරක්ෂා කරගැනීමට සමත් වීමයි. == ඉතිහාසය== === ඉන්දියානු දෙමල ජනතාව === ==== ප්‍රාග්-ඓතිහාසික යුගය ==== පිළිබිඹු වන පුරාවිද්‍යා සාධකයන්ට අනුව දමිළ ජනයාගේ මානව යටගියාව පිළිබඳ සාධක ක්‍රිපූ 1500 අතර කාලය දක්වා ඈතට දිවයයි. ඉන්දියාවේ වර්තමාන තමිල්නාඩුව, තිරුනෙල්වේලි දිස්ත්‍රික්කයේ අදිචනාල්ලුර් ප්‍රදේශවල ව්‍යාප්තව ඇති භෂ්මාවශේෂ තැන්පත් කර ඇති ශෛලමය ස්මාරකයන් තුලින් මෙම කරුණු තහවුරු වී ඇත.<br /> ක්‍රි.ව 10 සියවසින් පසු දමිළ ජනයාගේ ඉතිහාසය පිළිබඳ වූ අනේ ප්‍රකාර පුරාවෘත්ත සමාජයේ පිළිගැනීමට ලක් විය. ඉරෛයානර් අගප්පොරුල් (Iraiyanar Agapporul ) සඳහන් කරන ආකාරයට, සංගම් සාහිත්‍යයේ 10 වෙනි සහ 11 වෙනි සියවසේ විවරණයට අනුව, ඉන්දියානු අර්ධද්වීපය තුල දමිළ ජනපද ඔවුන්ගේ ස්වාභාවික දේශ සීමාවෙන් ඔබ්බට දකුණු ප්‍රදේශයේ කොට්ඨාස 49ක් පුරා ව්‍යාප්ත වන ලදි . ==== පෞරාණික යුගය ==== [[File:GreyPotteryWithEngravingsVirampatnamArikamedu1stCenturyCE.jpg|thumb|upright|Grey pottery with engravings, [[Arikamedu]], 1st century AD.]] ක්‍රිපූ. 3 වන සියවසේ පමණ සිට, රජ වංශිකයන් වූ චෝළ , චෞර , පන්ධ්‍යන් පැරණි දමිළ දේශයේ බලය ලබා ගැනීම සදහා නැගී සිටියෝ ය.එම සැම වංශිකයන්ට දමිළ බස භාවිතා වන ප්‍රාන්තයක් තුළ ඔවුන්ගේම රාජධානියක් පැවතුනි. පුරාතන සාහිත්‍ය හා ශිලාලේඛන වල සඳහන් පරිදි මධ්‍යම තමිල්නාඩුවේ විශාල ප්‍රදේශයක් ප්‍රාදේශීය නායකයන්ගේ එකමුතුවෙන් පාලනය කරන ලදී. මෙම ප්‍රාදේශීය නායකයන් හා රජුන් අතර සටන් සුලබ දසුනක් විය. එසේම ඔවුන් අතීත ශ්‍රිලංකාව සමගද ගැටුම් ඇතිකර ගත්හ. මෙවැනි බොහොමයක් යුද්ධයන්ගේ අරමුණ වුයේ ගැටුම්කාරී ප්‍රදේශයන් යටත් කර ගැනීම හෝ තම භූමියට ඈදා ගැනීමටත් වඩා තම ආධිපත්‍ය තහවුරුකර ගැනීම හා රට වැසියාගේ ගෞරවය දිනාගැනීමය . කෙසේ නමුත් රජුන් හා ප්‍රාදේශීය නායකයින් කලාව හා එකල පැවතුණ සුවිශේෂී සාහිත්‍ය සදහා අනුග්‍රාහකයෝ වුහ. එසේම මෙම පුරාතන යුගයේ දී සංස්කෘතික ක්‍රියාකාරකම් සුවිශේෂී කොට සලකනු ලැබූ බව දමිළ සාහිත්‍ය මගින් පෙන්නුම් කරයි.<br /> මෙම යුගයේ කෘෂිකර්මය යනු ඉතා වැදගත් අංගයක් ව තිබූ බව ක්‍රි.ව. 2වන සියවසේ මුල් භාගයේ පැවති වාරිමාර්ග ජාලාවන්ගෙන් සනාථ වේ. අභ්‍යන්තර හා බාහිර වෙළඳ කටයුතු ඉතා උසස් මට්ටමක පැවතුණු අතර රෝමය හා සුවිශේෂී සබඳතා පැවතපු බවට ද සාධක පවතී. කරුර් හා අරිකමේඩු ප්‍රදේශ වලින් විශාල ප්‍රමාණයෙන් රෝමන් කාසි හා රෝමානු වෙළෙන්දන් පැමිණි බවට සලකුණු හමුවී ඇත. රජුන් විසින් ඕගස්ටස් රෝමානු අධිරාජ්‍ය වෙත අවම වශයෙන් තානාපති මණ්ඩල දෙකක් වත් යැවුව බවට සාධක පාණ්ඩය ඇත. රතු මුහුදේ කැණීම් වල දී දමිළ අක්ෂර සහිත වළං කැබලි හමුවීම එම ප්‍රදේශයේ දමිළ වෙළදුන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් නිරූපනය කරයි. පළමු සියවසේ විසු නිර්නාමික සංචාරකයෙකු ගේ ග්‍රීක සටහන්, Periplus Maris Erytraei , පාණ්ඩය හා චෞර රාජධානි වල තිබූ නැව් තොටුපලවල් හා ඒවායේ වානිජ්‍ය කටයුතු පිළිබඳ වැදගත් තොරතුරු රාශියක් සපයයි . එසේම periplus සටහන් අනුව ආදී දමිළ ජනයා ගම්මිරිස්, පා වට්ට, මුතු, ඇත් දළ, සිල්ක්, දියමන්ති, නිල් මැණික් සහ කැස්බෑ ලෙලි ප්‍රධාන වශයෙන් අපනයනය කරන ලදි.<br /> පුරාතන යුගයේ අවසානය ක්‍රි.ව. 4 වන සියවසේ සිදු වූ kalabhr ආක්‍රමණයත් සමග සනිටුහන් වේ. එය දමිළ සාහිත්‍යයේ හා ශිලා ලේඛනයන් හී kalappirar ලෙස සඳහන් වේ. මෙම ආක්‍රමණිකයන් උතුරු දමිළ දේශයෙන් පැමිණි ම්ලේච්ඡ හා රෞද්‍ර රජුන් බවට සඳහන් වේ. දමිළ දේශයේ මෙම අඳුරු යුගය පල්ලව රාජ වංශිකයන්ගේ පිබිදීමත් සමග නිමාවට පත් විය. එමෙන්ම පුරාතන යුගය තුලදී දමිළයන්ට මාලදිවයින තුල සංහිඳියාවක් ඇති කර ගැනීමට ද හැකි වූ බව ක්ලැරන්ස් මැලෝනි (Clarence Maloney) සඳහන් කරයි. ==== වෙළදාම හා ආර්ථිකය ==== [[File:Varaha Cave Bas relief.jpg]] පුරාතන දමිළ දේශයේ ආර්ථිකය මෙම ලිපිය සිංහලට පරිවර්තනය කර නොමැත. ==== අධිරාජ්‍යවාදී සහ පශ්චාත්-අධිරාජ්‍යවාදී යුගය ==== [[File:Vsvarahacave.jpg|thumb|left|The Varaha cave [[bas relief]] at [[Mahabalipuram]] built by the [[Pallava]] king [[Narasimhavarman II]] in 7th century AD]] පල්ලව රජ වංශිකයන් පිළිබඳ වාර්තා ක්‍රි.ව. 2 වන සියවස තෙක් දිව යන මුත් ක්‍රි.ව. 6 වන සියවසේ මහේශාක්‍ය රාජ වංශයක් බවට පරිවර්තනය වන තුරු ඔවුන් පිළිබඳ වාර්තා ප්‍රමුඛත්වයක් ගෙන නොමැත . පල්ලවයින් අති විශාල භූමි ප්‍රදේශයක් තම සෘජු පාලනයට යටත් කර තම රජාත්වය අධිරාජ්‍යයක් බවට පරිවර්තනය කර ගන්න ලදි. පල්ලවයින් හින්දු භක්තිකයින් වූහ. ඔවුන්ගේ එක් රාජ වංශිකයෙකු ජෛන ආගම වැළඳ ගත්තද පසුව නැවත හින්දු දහමට යොමුවන ලදි. වර්තමාන හින්දු දහමේ එන බක්ති ව්‍යාපාරය (Bakthi Movement ) ස්ථාපිත වීම මෙම සමයේ සිදු වූ අතර එය ජෛන ආගම සහ බුදු දහමේ ආභාෂය සමග ක්‍රමයෙන් නැගි සිටින්නට විය. පල්ලවයින් අලංකෘත , සුවිසල්, ශෛලමය සිද්ධස්ථාන තැනීමේ පුරෝගාමියෝ වූහ. එය ද්‍රවිඩ සිද්ධස්ථාන නිර්මාණ ශිල්පයේ පදනම විය. ඔවුන් මෙම කාලය අතරතුර ශාක්‍ය වංශිකයන් සමග ගැටුම් ඇති කර ගත්හ. ශ්‍රේෂ්ඨ ශාක්‍ය වංශික පුල කෙසි 2 රජු ශාක්‍ය අධිරාජ්‍ය පල්ලව රාජධානියේ උතුරු ප්‍රදේශය දක්වා පුළුල් කිරීමට සමත් වූ අතර මෙහි දී සිදු වූ යුද්ධයන් වල දී පල්ලවයින්ට පරාජය අත් විය. නරසිම්හවර්මන්(narasimhavarman ) නම් පල්ලව රජු ක්‍රි.ව. 642 දී බදාමි (badami ) ප්‍රදේශයේ බලය නැවත ලබා ගැනීමට සමත් වූවත් එය තාවකාලික ජයග්‍රහණයක් විය. පසුව ශාක්‍ය වංශික වික්‍රමාදිත්‍ය 2 රජු එයට පලිගැනීමක් ලෙස නැවත ආක්‍රමණයක් දියත් කොට පල්ලව රාජ්‍යයට අයත්ව තිබු තොන්දෙමන්දලම්(Tondaimandalam ) භූමි ප්‍රදේශයද , එවකට පල්ලව රජු වූ නන්දිවාරම් 2 (Nandivaram 2) හා යුද්ධ කර අනුක්‍රමයෙන් ජය ලබා කාන්චිපුරම් ප්‍රදේශයද තම රාජ්‍යයට ඈඳා ගැනීමට සමත් විය. පල්ලව රාජවංශය 9 වන සියවසේ දී රාශ්ට්‍රකුට (Rashtrakutus) අධිරාජ්‍ය විසින් බිදහෙලන ලදී. රාශ්ට්‍රකුට අධිරාජ්‍යයේ අවසන් ශ්‍රේෂ්ඨ රජු වූ ක්‍රිෂ්ණා 3 , නර්මදා ගංගාවේ සිට කාවේරි ගංගාව හා උතුරු දමිළ දේශය (Tondaimandalam ) දක්වා තම රාජ්‍ය පුළුල් කරමින් අධිරාජ්‍ය වඩා ශක්තිමත් කරන ලද අතර එහි ගෞරවය යුද්ධ සේනා සපයා දුන් ශ්‍රිලංකාවේ [[සිංහලේ]] රජුටද හිමි වේ.<br /> [[File:Rajendra map new.svg|left|thumb|The Tamil [[Chola Empire]] at its height, 1030AD]] රාජරාජ චෝළ සහ ඔහුගේ පුත් රාජේන්ද්‍ර චෝළ යටතේ , ක්‍රි.ව. 10 වන සියවසේ දී චෝළයන් බලසම්පන්න වූ අතර දකුණු ඉන්දියාවේ බොහෝ ප්‍රදේශ හා ශ්‍රිලංකාවේ උතුරැ කොටසක් තම බලයට නතු කර ගනිමින් අධිරාජ්‍යයක් ගොඩ නැගීමට සමත් වුහ. චෝළ අධිරාජ්‍ය හා චීනයේ Song Dyanasty සහ ගිනිකොන දිග ආසියාවත් සමග ශක්තිමත් වෙළඳ සබඳතා පැවතුනි. ඔවුන් තම අධිරාජ්‍ය රට අභ්‍යන්තරයේ ගංගානම් ගංගාව තෙක් පුළුල් කල අතර බෙංගාල බොක්ක අවට වෙරළ තීරය තම පාලනයට නතු කර ගත්හ. රාජේන්ද්‍ර චෝළ තම පියාගේ නාවික බල ඇණිය සවිමත් කර ඉන්දියානු උප මහද්වීපයේ පළමු වන විශිෂ්ට ගණයේ කැපී පෙනෙන නාවික බල ඇණියක් නිර්මාණය කළේය. චෝළ නාවික හමුදාව ඉන්දුනීසියාවේ හා පිලිපීනයේ ශ්‍රී විජය අධිරාජ්‍ය පරාජය කර චීනය දක්වා වූ මුහුදු වෙළඳ මාර්ගය සුරක්ෂිත කළේය. චෝළයන් තම බලය පතුරවා තායිලන්තය හා කාම්බෝජය යන රටවලින් කප්පම් ලබාගත්තේය . නමුත් 13 වන සියවස ලංකාවේ සිංහලයන් දකුණුනින් ද බුරැමය සියම දැඩි ප්‍රහාර හේතුවෙන් චෝළ බලය හීන විය. එය පාණ්ඩය අධිරාජ්‍යයට කෙටි පුනර්ජීවයක් ලද්දා වූ කාලයක් විය. පසුව පාණ්ඩය අධිරාජ්‍ය නිරන්තර දකුණු ඉන්දියානු ඉස්ලාමීය ආක්‍රමණයන්ට ලක් වූ අතර 14 වන සියවසේ මුල් භාගයේ දී පාන්ඩයන්ගේ අගනුවර වූ මදුරාසිය, ජලලුදින් අෂාන් ඛාන් විසින් අත්පත් කර ගන්නා ලදි. පසුව එහි මදුරාසි සුල්තාන් රාජ්‍ය පිහිටුවන ලද අතර කෙටි කලක් තුල එනම් 1378 දී විජයනගර් අධිරාජ්‍ය විසින් එය අත්පත් කරගන්නා ලදි. 15 වන සියවස තුලදී දකුණු ඉන්දියාවේ බලසම්පන්න ම අධිරාජ්‍ය බවට විජයනගර් පත්වුණි. 1646 විජයනගර් අධිරාජ්‍යයේ පරිහානියත් සමග තමිල්නාඩුවේ බලය Madurai Nayak වැනි කුඩා ජනපද අත්පත් කර ගන්න ලදී.<br /> 13 වන සියවසේ චෝළ සහ පාණ්ඩය අධිරාජ්‍යයන්ගේ පාලනයෙන් මිදීමත් සමග ක්‍රමයෙන් බටහිර දමිළ භූමි ප්‍රදේශයන් අනෙකුත් දමිළ භූමි ප්‍රදේශයන්ගෙන් දේශපාලනමය වශයෙන් වෙන් විය. ඔවුන් දෙමළ බසින් ප්‍රභින්න වුත් ඔවුන්ටම විශේෂ්‍ය වූ භාෂා සහ සාහිත්‍ය සංස්කෘතියක් ගොඩනගා ගත් අතර වර්තමානයේ එය මලයාලම් භාෂාව දක්වා විකාශය වී ඇත. === ශ්‍රිලාංකිය දෙමල ජනතාව === [[File:Megalithic burial jar.jpg|thumb|right|Megalithic burial urns or jar found in Pomparippu, North Western, Sri Lanka dated to at least five to two centuries before [[Common Era]]. These are similar to Megalithic burial jars found in [[South India]] and the [[Deccan]] during similar time frame.<ref name=desilva129>de Silva, A. ''History of Sri Lanka'', p. 129</ref>]] මධ්‍යකාලීන චෝළ යුගයට පෙර ශ්‍රී ලංකාවේ විසූ දෙමළ ජනතාවගේ හමුවීම පිළිබඳ පොදු විද්වත් එකඟතාවත් ඇත{{citation needed}}. එක් න්‍යායක් අනුව ක්‍රි.ව 10 වන සියවසේ දකුණු ඉන්දියාව වෙතින් එල්ල වූ ආක්‍රමණයන්ට පෙර ශ්‍රිලංකාවේ ක්‍රමවත් දෙමළ නියෝජනයක් නොතිබූ බවත්, තවත් න්‍යායකට අනුව දෙමළ ජනයා ලංකා දිවයිනේ මුල් ආදිවාසීන් බව ට පිළිගැනීමක් ඇත{{citation needed}}. නමුදු අනෙක් සංස්කෘතික විසරණ න්‍යාය අනුව දමිළ භාෂාව ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයේ සිට අනෙකුත් මධ්‍ය ශිලා (Mesolithic)යුගයේ ජනයා අතර විහිදීම ක්‍රිස්තියානු සමයටත් සියවස් ගණනාවකට පෙර සිට සිදුවී ඇත.<br /> '''නමුත් ලංකික දෙමළ ජනයාගෙන් 73% කගේ ඩිඒන්ඒ('''DNA''') සැකස්ම [[සිංහල]] ජනයගේ ('''DNA''') සමග ඉතාමත් හොදින් ගැලපෙන බව දේශිය සහ විදේශිය ව සිදුකරන ලද කරන ලද පර්යේෂණ තුලින් තහවුරැ කර අැත.[[:en:Genetic_studies_on_Sri_Lankan_Tamils|Genetic studies on Sri Lankan Tamils]]''' [[Image:Sri Lankan Tamil Admixture.PNG|350px|thumb|Genetic admixture of Sri Lankan Tamil by Dr. Gautam K. Kshatriya..]] ==== ප්‍රාග්-ඓතිහාසික යුගය ==== ස්වදේශීය වැදි ජනයා ජනවාර්ගික වශයෙන් දකුණු ඉන්දියානු ගෝත්‍රික ජනයාට නෑකම් කියති{{citation needed}}. ක්‍රි.පු 5 වන හා ක්‍රි.ව 2 සියවස් අතරතුර ශ්‍රිලංකාවේ හා නූතන ඉන්දියාවේ තමිල්නාඩු ප්‍රදේශයේ ගම්මාන හා ජනාවාස ඇතිවීමේ සමානකම් පවතින බව ඉන්දියාවේ බටහිර වෙරළ බඩ Pomparippu හා ශ්‍රිලංකාවේ නැගෙනහිර වෙරළ බඩ කදිරවේලි පෞරාණික සුසාන භූමි කැණීම් මගින් පිළිබිඹු වේ. <br /> දකුණු ඉන්දියානු හා ශ්‍රී ලාංකික ආදාහන ක්‍රමවේදයන්ගේ ඇති සංස්කෘතික සමානකම් ක්‍රිපූ 10 වන සියවස තෙක් දිවෙන බව පුරාවිද්‍යාඥයන් සඳහන් කලද , ඉන්දියානු ඉතිහාසය හා පුරාවිද්‍යාව මගින් එය ක්‍රි.පූ 15 සියවස තෙක් පසුපසට ගෙන ඇත. අනුරාධපුරයේ බ්‍රාහ්මීය නොවන සලකුණු සහිත භාණ්ඩයන් හා සිදුකල විකිරණ පරීක්ෂණ මගින් ඒවා ක්‍රි.පූ 9 හා 10 වන සියවසට පමණ අයත් බව තහවුරු වී ඇත. ==== ඓතිහාසික යුගය ==== [[File:Black and Red ware.jpg|thumb|left|South Indian type Black and Red ware potsherds found in Sri Lanka and dated 1st to 2nd century AD. Displayed at the [[National Museum of Colombo]], Sri Lanka.]] ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේ මුල් කාලීන දමිළ අක්ෂර සහිත වළං කැබලි දිවයිනේ උතුරින් වන පුනරින් (Pooneryn) ප්‍රදේශයේ කැණීම් කටයුතු වලදී සොයාගෙන ඇති අතර {{citation needed}}ඒවායේ පුරාණ දමිළ දේශයේ වේලා(Velir) වංශය පිළිබඳ සටහන් අන්තර්ගත වේ. තවද දමිළ බ්‍රාහ්මීය සටහන් සහිත වළං කැබලි දිවයිනට දකුණින් වූ තිස්සමහාරාමය ආශ්‍රිත කැණීම් වලදී ද සොයාගෙන ඇත.<br /> ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේ මුල් කාලයේ දී රජරට රාජධානියේ අගනුවර වූ අනුරාධපුර හා දිවයිනේ අනෙකුත් ප්‍රදේශ වල දමිළ හෝ ද්‍රවිඩ යනුවෙන් හදුන්වාදෙනු ලැබූ ජනයා ජිවත් වූ බව පුරාවිද්‍යාලේඛන සාධක අනුව හෙළිදරව් වේ{{citation needed}}. ඉතිහාසමය වාර්තා {{citation needed}}සනාථ කරන පරිදි වර්තමාන ඉන්දියානු දේශයේ පැවතියා වූ දෙමළ රාජධානි ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේ පමණ සිට ලංකා දිවයින හා එහි කටයුතු සම්බන්ධව ඉතා සමීපව කටයුතු කර ඇත. ක්‍රි.පු. 145 දී සිදුවූ එළාර ආක්‍රමණය වැනි වාර්ගික දමිළ වික්‍රමිකයින් පිළිබඳ සිංහල මහාවංශයේද සදහන්ව ඇත. එමෙන්ම 7වන හා 11 වන සියවස අතරතුරදී ප්‍රාදේශීය නායකයින් හා රජුන් ඔවුන්ගේ නිත්‍යනුකුලභාවය ස්ථාපනය බලය රැකගැනීම උදෙසා දකුණු ඉන්දියාවේ සිට දමිළ සොල්දාදුවන් විශාල වශයෙන් අනුරාධපුර වෙත රැගෙන එන ලදී. ක්‍රි.ව. 8 වන සියවස වන විට ක්‍රමයෙන් දෙමළ ගම බිම් ස්ථාපිත වූ අතර පොදුවේ ඒවා දෙමළ- කැබැල්ල (Tamil-allotment) නම් විය. <br/><br/><br/> ==== මධ්‍යකාලීන යුගය ==== ක්‍රි.ව. 9 වන හා 10 වන සියවසේ, පාණ්ඩය සහ චෝළ ආක්‍රමණයන් උච්ච වූ අතර චෝළයන් ලංකාව අල්ලා ගැනීමට සමත් විය. ඔවුන්ගේ පාලනය ක්‍රි.ව. 11 සියවසේ මැද භාගය වන තෙක් පැවතුනි.<br /> 11 වන සියවසේ අවසාන හා 12 වන සියවසේ මුල් භාගය තුල ශ්‍රේෂ්ඨ ශාක්‍ය වංශික වික්‍රමාදිත්‍ය 6 වන පාලන සමයේ බටහිර ශාක්‍ය රාජධානිය අවස්ථාවක් කීපයකදී ප්‍රබල ලෙස චෝළයන් පරාජයට පත් කර ඔවුන්ගේ රාජ්‍ය දුර්වල කරන ලදී. 12 වන සියවසේ දී දකුණු ඉන්දියාවේ චෝළ බලය පිරිහීමත් සමග කලාපයේ හොයිසල බලය ක්‍රමයෙන් වර්ධනය විය. හොයිසලයන් තම බල ප්‍රදේශ වර්ධනය කරමින් 1225 අතර තුර කාලයේදී ශ්‍රීනගර් ආසන්නයේ Kannaru Kuppam නමින් අගනගරයක් ඉදිකළ අතර ,එය දකුණු ඉන්දියානු දේශපාලනයේ පාලන බලයත්, දකුණු දිග ඩෙකෑනයේ හොයිසල ආධිපත්‍යයේ ආරම්භය සනිටුහන් කිරීමට මහෝපකාරී විය. හොයිසල වංශික 2 වන වීර නරසිම්හ රජුගේ පුත් වීර සෝමේශ්වරගේ දියණිවරු පාණ්ඩය හා චෝළ වංශිකයන් හා විවාහ වූහ. ශ්‍රිලංකාවේ චෝළ බලය පිරිහීමත් සමග පොළොන්නරු රාජධානියේ ප්‍රතිෂ්ඨාපනය ක්‍රි.ව. 11 වන සියවසේ අග භාගයේ දී සිදු විය. <br /> ක්‍රි.ව. 1215 සිදු වූ පාණ්ඩය ආක්‍රමණය සමග ආර්ය චක්‍රවර්ති රාජ වංශය යාපනය අර්ධද්වීපය හා ශ්‍රිලංකාවේ උතුරු ප්‍රදේශ ආවරණය වන පරිදි ස්වාධීන යාපනය රාජධානිය ස්ථාපනය කරන ලදී. ආර්ය චක්‍රවර්තීන්ගෙන් දකුණු ප්‍රදේශ වෙත එල්ල වූ ආක්‍රමණයන් අලගක්කෝනාර නැතහොත් අලකේශ්වරයන් විසින් නවතාලන ලදි. . අලගක්කෝනාර පරම්පරාවෙ නායකයෙකු වූ වීර අලකේශ්වර පසු කාලීනව සිංහලයන්ගේ රජු බවට පත්විය. නමුත් ක්‍රි: ව 1409 දි චින අද්මිරාල් ෂැන් හේ විසින් අලගක්කෝනාර පවුලේ නායක වු වීර අලකේශ්වර පරාජයට පත් කොට සිර භාරයට ගන්නා ලදි. ක්‍රි.ව. 1619 දී පෘතුගීසින් යාපනය රාජධානිය විජයග්‍රහණය තෙක් උතුරු නැගෙනහිර විශාල භූමි ප්‍රදේශයක් ආර්ය චක්‍රවර්ති රාජ වංශය විසින් පාලනය කරන ලදි. දිවයිනේ වෙරළබඩ තීරය ලන්දේසීන් විසින් අත්පත්කරගත් අතර පසුව 1976 දී එය බ්‍රිතාන්‍ය කිරීටයට යටතට පත් විය. <br /> සිංහල ජාතිය තුල පවත්නා කුල ක්‍රමය, 13 වන සියවසේ පැමිණි දකුණු ඉන්දියානු සංක්‍රමනිකයින්ගෙන් . මෙය සිංහලයන් තුල සලාගම , දුරාව, කරාව යනුවෙන් කුල තුනක් ඉස්මතුවීමට අවකාශය සලසා දෙන ලදී. ====නූතන යුගය ==== <br/> 1947 ඉන්දියාව නිදහස ලැබීමෙන් පසු මදුරාසි පාලන ප්‍රදේශය මදුරාසි ජනපදය බවට පරිවර්තනය වුනි. එයට වර්තමාන තමිල්නාඩුව ,වෙරළ බඩ ආන්ද්‍රා ප්‍රදේශය , උතුරු කේරලය සහ කර්ණාටක ප්‍රාන්තයේ නිරිත දිග වෙරළ ප්‍රදේශ අයත්විය. </br> රාජ්‍ය පසු කාලීනව භාෂාමය නිර්ණායකයන් ඔස්සේ ක්‍රමයෙන් විදාරණය විය. 1953 දී උතුරු දිස්ත්‍රික්කයන් එක් කොට ආන්ද්‍රා පදේශය පිහිටුවන ලදී.1956 යේ රාජ්‍ය ප්‍රතිසංවිධාන පනත මගින් මදුරාසියට බස්නාහිරට වන්නට වූ වෙරළ බඩ දිස්ත්‍රික්කයන් අහිමි විය. Bellary සහ south Kanara දිස්ත්‍රික්කයන් මයිසූර් ප්‍රාන්තයට පවරාදෙන ලද අතර කේරළය මලබාර් හා Princely ප්‍රාන්තය එක් කර පිහිටුවන ලදී. 1968 දී මදුරාසිය තමිල්නාඩුව ලෙස නම් කරන ලදී. </br> ෆෙඩරල් ක්‍රමය ස්ථාපිත වීමත් සමග ස්වාධීන දෙමළ රාජ්‍යයක් පිළිබඳ අවශ්‍යතාව මතු වන්නට විය. කෙසේ නමුත් ශ්‍රිලංකාව තුල ඒකීය සංවිධාන හා ව්‍යවස්ථාදායකය දුර්වලතා මත දමිළ ජනයා පරිහාරයට ලක් වූ අතර එහි ප්‍රතිඵල ලෙස පෙඩරල්වාදී ඉල්ලීම් කරළියට පැමිණියේය. තවද 1970 වන විට එය ස්වාධීන දෙමළ දේශයක් වෙනුවෙන් වූ ව්‍යාපාරයක් දක්වා වර්ධනය විය. මෙම තත්වය තවත් නරක අතට හැරෙමින් 1980 දී සිවිල් යුද්ධයක් දක්වා වර්ධනය විය. 2002 වසරේදී දෙපාර්ශවය අතර සාම ගිවිසුමක් අත්සන් කල නමුත් ගිවිසුම් කඩකිරීමේ හේතුත් මත 2006 වසරේ දී එය පළුදු විය. 2009 වසරේදී ශ්‍රිලාංකිය හමුදා විසින් දියත් කල මානුෂිය මෙහෙයුම් තුලින් කොටි ත්‍රස්තවාදීන් පරාජයට පත් කරන ලදී. වර්තමානයේ ශ්‍රිලංකා ජනගහනයෙන් 18% ක් දෙමළ ජාතිකයින් වේ (මිලියන 3.8). == භූගෝලීය ව්‍යාප්තිය == === ඉන්දියානු දෙමළ ජනයා === <br/> බොහෝ ඉන්දියානු දෙමළ ජනයා තමිල් නාඩුව තුල ජිවත් වේ. අතීත ප්‍රංශ කොලනියක් වූ පුදුචෙරි (Puducherry) හි වාසය කරන වැසියන්ගෙන් බහුතරය දමිළයන් වේ.එමෙන්ම අන්දමන් හා නිකොබාර් දූපත් වාසීන්ගෙන් හයෙන් එකක් පමණ ජනතාව දමිළ සම්භවයක් සහිත වුවන් බවට ගණන් බලා ඇත. <br/> ඉන්දියාවේ අනෙකුත් ප්‍රදේශ වලද සැලකිය යුතු දෙමළ ප්‍රජාවක් විසිරී සිටී. මේවායින් බොහොමයක් වර්තමානයේ ඉස්මතු වන්නට වූ අතර යටත් විජිත සමය හා පශ්චාත් යටත් විජිත සමය තෙක් එහි ඉතිහාසය දිව යයි. නමුත් සමහර විශේෂ දමිළ වාසභූමි වන දකුණු කර්ණාටය(මිලියන 2.9), පුනේ, මහාරාෂ්ට(මිලියන 1.4), ආන්ද්‍රා ප්‍රදේශය(මිලියන 1.2), කේරළය(මිලියන 0.6) සහ දිල්ලි (මිලියන 0.1) යන ප්‍රදේශ වල ඉතිහාසය මධ්‍යකාලීන යුගය තෙක් විහිදේ. === ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ ජනයා === {{main|ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ ජනතාව}} [[File:Tamil distribution.png|thumbnail]] [[ශ්‍රී ලංකා|ශ්‍රි ලංකාවේ]] පුරවැසිභාවය සහිත දෙමළ ජනතාව ශ්‍රි ලාංකික දෙමළ ජනයා වේ. ලාංකා සම්භවයක් සහිත සහ ඉන්දියානු සමභවයකි සහිත දෙමළ ලෙස ශ්‍රී ලංකාව තුල උප වර්ග දෙකකි. ===ලංකා සම්භවයක් සහිත දමිළ ජනයා=== ලංකා සම්භවයක් සහිත දමිළ ජනයා [[යාපනය රාජධානිය]] බිහිවීමටත් පෙර සිටම [[ලංකා දූපත|ලක්දිව]] තුල පදිංචිව සිටි දෙමළ ජනයාගෙන් පැවත එන්නන් වේ. මොවුන් අති බහුතරය ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු පළාතේ, නැගෙනහිර පළාතේ හෝ බස්නාහිර පලතෙය අයත් කොළඹ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්යේ ජිවත් වෙයි. ===ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත දමිළ ජනයා=== ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත දෙමළ ජනයා (කදුකර දමිළ ජනයා) ක්‍රි.ව. 19 වන සියවසේ තමිල් [[මදුරාසි පරිපාලන ඒකකය|මදුරාසි පරිපාලන ඒකකයේ]] සිට තේ වගාව සදහා ශ්‍රමිකයන් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවට ගෙන්වූ දෙමළ ජනයාගෙන් පැවත එන්නන් වේ. මින් බහුතරය තවමත් මධ්‍යම කදුකරයේ ජිවත් වෙයි. [[බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාව‍|බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාව]] සහ [[බ්‍රිතාන්‍ය රාජ්]] භූමි දෙකම [[එක්සත් රාජධානිය]] යටතේ වූ බැවින් [[ලංකාව‍]] (1984දී) සහ [[ඉන්දියාව]] (1947දී) නිමින් ස්වෛරීය රාජ්‍යයන් ලෙස නිදහස ලබනතුරු මෙවුන්ගේ පුරවැසිභාවය පිලිබඳ ටැටළුවක් නොවීය. මොවුන්ගේ ඉරණම පිළිබඳව සලකාබැලීමක්න් හෝ තීරණයකින් තොරව ස්වාධීන රාජයන් බිහිවීමෙන් පසු මෙය සමාජයීය සහ දේශපාලන්ක ගැටළුවක් බවට පත්විය. 1960 දී ශ්‍රීලංකාව හා ඉන්දියාව අතර අත්සන් කරන ලද ගිවිසුමේ වගන්ති ප්‍රකාරව 40% වූ ඉන්දීය දමිළ ජනයාට ශ්‍රිලාංකීය පුරවැසිභාවය පිරිනමන ලද ශේෂ ජනයා තම මවුබිම වූ ඉන්දියාවට පමුණුවන ලදී.1990 වන විට ශ්‍රිලංකාවේ වෙසෙන බොහෝ ඉන්දියානු දමිළ ජනයාට ශ්‍රිලාංකීය පුරවැසිභාවය හිමිවුනි. <br/> තවද දෙමළ බස කතා කරන සලකියයුතු මුස්ලිම් ජනතාවක් ශ්‍රිලංකාවේ වාසය කරයි. කෙසේ නමුත් ඉන්දියාවේ වෙසෙන දමිළ මුස්ලිම්වරු මෙන් ඔවුන් දමිළ වාර්ගිකයින් නොවෙති. එබැවින් ඔවුන් වෙනම ජනවාර්ගික කණ්ඩායමක් ලෙස නිල සංඛ්‍යා ලේඛන වල දක්වා ඇත. <br/> 1960 දී ශ්‍රීලංකාව හා ඉන්දියාව අතර අත්සන් කරන ලද ගිවිසුමේ වගන්ති ප්‍රකාරව 40% වූ ඉන්දීය දමිළ ජනයාට ඉන්දියානු දෙමළ ජනයා මධ්‍යම කදුකරයේ ජිවත් වෙයි. ඉතිහාස සාධකයන්ට අනුව එකිනෙකට ප්‍රභින්න වූ ජන කොට්ඨාසයන් දෙකක් සේ පිළිබිඹු වුවද 1980 සිට ඔවුනොවුන් අතර කැපී පෙනෙන එකමුතු බවක් වර්ධනය වන්නට විය. ශ්‍රිලාංකීය පුරවැසිභාවය පිරිනමන ලද ශේෂ ජනයා තම මවුබිම වූ ඉන්දියාවට පමුණුවන ලදී.1990 වන විට ශ්‍රිලංකාවේ වෙසෙන බොහෝ ඉන්දියානු දමිළ ජනයාට ශ්‍රිලාංකීය පුරවැසිභාවය හිමිවුනි. === දෙමළ ඩයස්පෝරාව === [[File:Kavadi dancer 6039398.jpg|thumb|[[Kavadi]] dancers in [[Hamm]], Germany in 2007]] දමිළ ජනයාගේ ගෝලීය ව්‍යාප්තිය 18 වන සියවසේ බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත රාජ්‍ය පාලනය ගිවිසුම් ප්‍රකාරව දුගී දමිළ ජනයාව බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යයට අයත් දුර බැහැර ප්‍රදේශ වලට කම්කරුවන් සේ පිටත් කිරීමත් සමග විශේෂ මුහුණුවරක් ගන්නා ලදි. මෙලෙස ඉන්දීය කම්කරුවන් මලයාසියාව, දකුණු අප්‍රිකාව, ෆීජි, මුරුසිය හා කැරිබියන් දූපත් සදහා ප්‍රධාන වශයෙන් පිටත් කර හැරිය අතර ඊට සමකාලීනව බොහෝ දමිළ ව්‍යාපාරිකයින් ද බුරුමය හා නැගෙනහිර අප්‍රිකාව ඇතුළු අනෙකුත් බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත ප්‍රදේශයන්ට සංක්‍රමණය විය. <br/> [[File:Batu caves.jpg|200|thumb|upright|left|[[Batu Caves]] temple built by Tamil Malaysians in circa 1880s]] බොහෝ දමිළයන් තවමත් මෙම රාජ්‍යන් හි ජිවත් වේ. සිංගප්පූරුව , මලයාසියාව, දකුණු අප්‍රිකාව යන රට වල වෙසෙන දමිළ ප්‍රජාව ඔවුන්ගේ උරුමය වූ ආදිමය සංස්කෘතිය හා භාෂාව බොහෝ සෙයින් නොවෙනස්ව පවත්වා ගැනීමට සමත්ව ඇත. දෙමළ පාසල් වලට යන මලයාසියානු ළමුන් ගණන බොහෝ වේ. මුරුසියේ හා ...... වෙසෙන දමිළ ළමුන්ගෙන් සැලකියයුතු මට්ටමකගේ මුඛ්‍ය භාෂාව දමිළ වේ. සිංගප්පූරුවේ දමිළ සිසුන් ඔවුන්ගේ ප්‍රාථමික භාෂාව ලෙස ඉංග්‍රීසි සහ ද්ව්තියක භාෂාව ලෙස දමිළ ඉගෙන ගනී. දමිළ භාෂාව ආරක්ෂා කර ගැනීම සදහා සිංගප්පූරු රජය එය නිල භාෂාවක් ලෙස නම් කර ඇත. දකුණු අප්‍රිකාව හා ෆීජි වැනි රටවල වෙසෙන දමිළ ප්‍රජාව ඔවුන්ගේ ප්‍රාථමික භාෂාව සේ දෙමළ භාවිතා නොකරනමුත් සවිමත් වූ දෙමළ අනන්‍යතාවයක් රඳවා ගැනීමට හැකි ව ඇත. ඔවුන් බොහොමයකට දෙමළ පිළිබද අවබෝධයක් පවතින අතර බොහෝ වැඩිහිටි ජනයා දෙමළ ඔවුන්ගේ ප්‍රාථමික භාෂාව ලෙස තවම භාවිතා කරති. <br/> 1980 දී ශ්‍රිලංකාව තුල ඇතිවූ වාර්ගික ගැටුම් හේතුවෙන් දෙමළ ජනයා විදේශ රාජ්‍යන් කරා සංක්‍රමණය වන්නට විය. මෙම සංක්‍රමණයන් බොහෝ විට ඔස්ට්‍රේලියාව , යුරෝපය , උතුරු ඇමෙරිකාව හා නිරිත දිග ආසියානු රටවල් වෙත සිදු විය. වර්තමානයේ දී දකුණු ආසියාවෙන් එපිට වැඩිම දෙමළ ජන ඝනත්වයක් ඇති ප්‍රදේශය ලෙස කැනඩාවේ ටොරොන්ටෝ ප්‍රදේශය සැලකේ. <br/><br/><br/><br/><br/> == සංස්කෘතිය == === භාෂාව හා සාහිත්‍ය === [[File:TamilGodessIdol.jpg|150|thumb|An idol in [[Madurai]] representing the Tamil language as a goddess; The caption on the pedestal reads ''Tamil Annai'' ("Mother Tamil").]] දෙමළ ජනයා ඔවුන්ගේ භාෂාව අතර ප්‍රබල වූ සහසම්බන්ධයක් ඇත. සාහිත්‍ය තුල දී භාෂාව, දමිළ ජනයාගේ මාතෘ පදවිය සේ නිරතුරුව සලකා ගරුබුහුමන් දක්වයි. එය ඉතිහාසය පුරා හා වර්තමානයේ දෙමළ අනන්‍යතාවයේ ප්‍රධාන කේන්ද්‍රය හා සංකේතය සේ සලකනු ලැබේ. දකුණු ඉන්දියාවේ අනෙකුත් භාෂාවන්සේම දෙමළ භාෂාවද Dravidian භාෂාවක් වේ. අනෙක් Dravidian භාෂාවන් හා සසඳන කල දෙමළ භාෂාව සදහා සංස්කෘත භාෂාවේ බලපෑම ඉතා අල්ප වන අතර එය මුල් Dravidian හි මුල් අංග ලක්ෂණ ආරක්ෂා කොට ගෙන ඇත. සංස්කෘත හා ඉංග්‍රීසි වචන මුසු කොටගත් මුල් දමිළ භාෂාවෙන් නිදහස් ලෙස පරිවර්තනය වූ දමිළ භාෂාවක් වර්තමානයේ දී තමිල්නාඩු ජනයා භාවිතා කරනු ලැබේ. ඉන්දීය ජනරජය දෙමළ සාහිත්‍යයේ පෞරාණික බව නිසාම සම්භාවනීය පුරාණ භාෂාවක් ලෙස හදුන්වාදී ඇත. පෞරාණික දෙමළ සාහිත්‍යයේ පරාසය භාව ගිතයන්ගේ සිට කාව්‍ය ශාස්ත්‍රය සහ ආචාරධර්මී දර්ශන වාදය දක්වා විහිදී තිබේ. එය සමකාලීන පසු කාලීන ඉන්දියානු භාෂා සාහිත්‍යන්ගෙන් දෙමළ භාෂාව විශේෂ කොට දැක්වීමට මහෝපකාරී වී ඇත. තවද එය දකුණු ආසියානු ලෞකික සාහිත්‍යයේ පැරණිතම ස්වරූපය නිරූපනය කරයි. === ආගම === [[File:Erwadiuruseve.jpg|thumb|left|200px|Grave of Sulthan Syed Ibrahim Shaheed in [[Erwadi]] who first brought Islam to [[Tamil Nadu]].]] [[File:Tamil om.png|left|thumb|150px|The [[Om]] symbol in Tamil script.]] [[File:Vailankanni Basilica.JPG|thumb|150px|[[Velankanni]] Our Lady of [[Basilica of Our Lady of Good Health|Good Health Church]], a Marian church.]] [[File:Karandai Digambar Jain Temple.jpg|150px|thumb|Tamil Jain Temple Karandai Digambar]] තමිල්නාඩුවේ වෙසෙන 88 % ජනයා හින්දු භක්තිකයෝ වන අතර ක්‍රිස්තියාන හා මුස්ලිම් ජාතිකයින් පිළිවෙලින් 6 % හා 5.5 % අගයක් ගනී. බහුතරයක් වූ තමිල්නාඩු මුස්ලිම් ජනයා දෙමළ කතා කරයි.ඔවුන්ගෙන් 15 % පමණ දෙනා මවු භාෂාව ලෙස උර්දු භාවිතා කරන බවට වාර්තා වේ. === දෘශ්‍ය කලාව හා නිර්මාණ ශිල්පය === === සංගීතය === === චිත්‍රපට හා නාට්‍ය කලාව === === Martial Arts === 470ukzmhe0agyg6pzz6myv1h4l95xhu 0 63445 799977 799543 2026-09-21T16:49:21Z IDB.S 52205 [[Special:Contributions/~2026-50088-87|~2026-50088-87]] ([[User talk:~2026-50088-87|සාකච්ඡාව]]) ගේ සංස්කරණයන් [[User:VihirLak007|VihirLak007]] ගේ අවසන් අනුවාදය වෙත ප්‍රතිවර්තනය කෙරිණි 712766 wikitext text/x-wiki {{පළමු, දෙවන සහ තුන්වන ලෝක}} [[සීත යුද්ධය|සීත යුද]] වකවානුවේ [[නේටෝ]] වෙත හෝ [[සමසමාජ කඳවුර]] වෙත සම්බන්ධ නොවී නොබැඳි ප්‍රතිපත්තිය අනුගමනය කල රටවල් '''තුන්වෙනි ලෝකය''' හෝ '''තුන්වෙනි ලෝකයේ රටවල්''' ලෙස හැඳින්වේ. cj372usl71pie7ni39svoap6azqti5l 1 65763 799972 799757 2026-09-21T16:46:41Z IDB.S 52205 පිටුව වෙනුවට '{{Talk header}} {{Not a forum}}' ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින් 799972 wikitext text/x-wiki {{Talk header}} {{Not a forum}} fm9l2e446nw3avvsp342858wxq3r9de 0 66787 799960 799940 2026-09-21T12:23:05Z KSLwiki24 70498 799960 wikitext text/x-wiki {{distinguish|සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය|දඹුල්ල සෝමාවතිය පුරාවිද්‍යා ස්ථානය}} {{තොරතුරුකොටුව ආගමික ගොඩනැගිල්ල | building_name = ප්‍රාචීන නාගාරාම විහාරය<br><small>(පූර්වෝක්ත සෝමාවතිය විහාරය)<small/> | infobox_width = | image = 20230115 Somawathiya Chaitya (6).jpg | image_size = | alt = | caption = ප්‍රාචීන නාගාරාම ස්ථූපය<br> (පෙර හදුන්වන ලද සෝමාවතිය ස්ථූපය) | map_type = ශ්‍රී ලංකාව | map_size = | location = මීන්විල,සුංගාවිල ප්‍රදේශය,සෝමාවතිය ජාතික උද්‍යානය,<ref>{{cite web|url=http://www.danuma.lk/sinhala/index.php?option=com_content&view=article&id=13837%3A%E0%B6%85%E0%B6%B4%E0%B7%9A+%E0%B6%A2%E0%B7%8F%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%9A+%E0%B6%8B%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BA%E0%B7%8F%E0%B6%B1&catid=52%3Aknowledge&Itemid=143&lang=si|date=13 May 2010|title=අපේ ජාතික උද්‍යාන|publisher=danuma.lk|accessdate=28 July 2016}}</ref> පොලොන්නරුව, ශ්‍රී ලංකාව. | coordinates = {{coord|08|07|15.16|N|81|10|07.9|E|display=inline,title}} | religious_affiliation = [[බෞද්ධ]] | rite = | region = | state = | province = උතුරු මැද පළාත, ශ්‍රී ලංකාව. | territory = | prefecture = | sector = | district = පොලොන්නරුව | cercle = | municipality = | consecration_year = | status = | functional_status = | heritage_designation = [[ශ්‍රී ලංකාවේ පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක ලැයිස්තුව|ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරකය]]<ref name="Archaeological">{{cite web|url=http://www.archaeology.gov.lk/web/images/pdf/protected%20monument%20list%202012-12-12.pdf|date=12 December 2012|title=Protercted Monument List 2012-12-12|publisher=[[Department of Archaeology (Sri Lanka)|Department of Archaeology]]|accessdate=28 July 2016}}</ref> (7 July 1967) | leadership = | website = | architecture = yes | architect = | architecture_type = පුරාණ බෞද්ධ විහාර(අනුරාධපුර යුගය-අගභාගය) | architecture_style = | founded_by = නකුල නම් කුමරු<br>(මහාදාඨික මහානාග රජ සමය) | general_contractor = | facade_direction = | groundbreaking = | year_completed = ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1 වන සියවස | construction_cost = | specifications = | capacity = | length = | width = | width_nave = | height_max = | dome_quantity = | dome_height_outer = | dome_height_inner = | dome_dia_outer = | dome_dia_inner = | minaret_quantity = | minaret_height = | spire_quantity = | spire_height = | materials = | nrhp = | added = | refnum = | designated = | designation1 = APMSL | designation1_offname = | designation1_date = | designation1_type = | designation1_criteria = | designation1_number = | designation1_free1name = | designation1_free1value = | designation1_free2name = | designation1_free2value = }} '''සෝමාවතිය විහාරය''' යනු [[පොලොන්නරුව]] ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇති බෞද්ධ විහාරයකි.එය [[පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කය|පොළොන්නරුව]] සහ [[ත්‍රිකුණාමලය දිස්ත්‍රික්කය|ත්‍රිකුණාමලය]] යන දිස්ත්‍රික් දෙක වෙන් කෙරෙන සීමාවේ පිහිටා ඇත.<ref>{{Citation |title=සෝමාවතිය පුදබිමේ ඓතිහාසික පසුබිම |url=http://www.divaina.com/2009/11/25/feature02.html |access-date=2016-07-28 |archive-date=2016-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161119212954/http://www.divaina.com/2009/11/25/feature02.html }}</ref>2020 වර්ෂය තෙක් ධාතුවංශය තුළ විස්තර කෙරෙන [[ගෞතම බුදුන් වහන්සේ|බුදුරජාණන් වහන්සේගේ]] දකුණු දළදා වහන්සේ වැඩසිටි සෝමානුවර විහාරය ලෙස සලකන ලද්දේ මෙම විහාරය වේ.කෙසේ නමුත් 2015 සිට 2020 වසර දක්වා [[සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය|සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර]] ස්ථූපයේ සිදු කරන ලද පුරාවිද්‍යාත්මක කැණීම් සමඟ එම මතය වෙනස් වූ අතර පසුව මෙම විහාරය එරික් ස්වෝන් ගලේ පිහිටි ශිලා ලේඛනවල සඳහන් පරිදි ක්‍රිස්තු වර්ෂ 10 වන සියවසේ මහාදාඨික මහානාග රජ සමයේ නකුල නම් කුමරෙකු විසින් ඉදිකරන ලද '''ප්‍රාචීන නාගාරාමය''' නම් විහාරය වන බවත් එය මෙසේ සෝමාවතිය විහාරය ලෙස වරදවා හඳුන්වා තිබෙන බවත් වර්තමානය වන විට හඳුනාගෙන තිබේ.<ref>{{Citation |title=සෝමාවතිය පුදබිමේ ඓතිහාසික පසුබිම |url=http://www.divaina.com/2009/11/25/feature02.html |access-date=2016-07-28 |archive-date=2016-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161119212954/http://www.divaina.com/20 }}</ref> ==ඉතිහාසය== පූර්වෝක්තයෙන් (2020 වසරට පෙර) සෝමනුවර ගිරිඅභා රජු සහ සෝමාදේවිය විසින් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කර ඉදිකරන ලද සෝමාවතී රජ මහා විහාරය යැයි වරදවා හඳුන්වනු ලැබූ මෙම විහාරය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයෙන් විවිධ ආරාම ගොඩනැගිලිවල නටබුන් හමුවී ඇති අතර, එම ස්ථානයෙන් සහ මීන්විල විල්ලුව පිහිටි ගල්තලයෙන් (එරික් ස්වොන් ගල්තලාවෙන්) සෙල්ලිපි පහක් හඳුනාගෙන ඇත. මෙම සෙල්ලිපිවල මහා චූලික මහාතිස්ස රජුගේ පරපුරට අයත් සාමාජිකයන් පිළිබඳ තොරතුරු සඳහන් වේ.<ref name="Paranavitana1983">{{cite book |last=Paranavitana |first=Senarat |title=Inscriptions of Ceylon, Vol. II, Part I |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=1983 |pages=1–2, 39–40, 48, 102 }}</ref> එම සෙල්ලිපි අතරින් එක් ලිපියක මෙම ස්ථානය “පජින නකල අරම” '''(ප්‍රාචීන නාගාරාමය)''' ලෙසත්, තවත් ලිපියක “මණි අගිය රජ මහ විහර” '''(මණිඅග්ගික රාජ මහා විහාරය)''' ලෙසත් සඳහන් කර ඇත. මෙහි පැරණිතම සෙල්ලිපිය ක්‍රි.ව. 9–21 (ක්‍රි.ව. 1 වන සියවස) අතර කාලයේ රජ කළ මහාදාඨික මහානාග රජුගේ සමයට අයත් වේ.එම සෙල්ලිපියට අනුව මෙම ආරාමය මහාදාඨික මහානාග රජුගේ පුත්‍රයකු වූ,නමුත් වංශකතාවල සඳහන් නොවන නකුල නම් කුමාරයෙකු විසින් පිහිටුවන ලද්දකි. මේ අනුව,නකුල නම් කුමාරයෙකු මුල් වී කරන ලද මේකී විහාරය ආශ්‍රිත ආරාම සම්ප්‍රදායට ක්‍රි.ව. පළමු සියවසේ මුල් භාගය දක්වා දිවෙන පැරණි ඉතිහාසයක් පවතින බව සෙල්ලිපි සාක්ෂි මගින් පෙන්වා දෙයි.<ref name="Dias2001">{{cite journal |last=Dias |first=Malini |title=The Growth of Buddhist Monastic Institutions in Sri Lanka from Brahmi Inscriptions |journal=Epigraphia Zeylanica |volume=VIII |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=2001 |page=49 }}</ref><ref name="Nicholas1963">{{cite journal |last=Nicholas |first=C. W. |title=Historical Topography of Ancient and Medieval Ceylon |journal=Journal of the Ceylon Branch of the Royal Asiatic Society |volume=VI |year=1963 |pages=42, 194 }}</ref> ඉන්පසු කාලයේදී කූටකණ්ණතිස්ස(ක්‍රි.පූ. 41 - 19) , ආමණ්ඩගාමිණී අභය (ක්‍රි.ව.22 - 31) සහ කණිට්ඨතිස්ස (ක්‍රි.ව.164 - 192) යන රජවරුන්ගේ රාජ්‍ය අනුග්‍රහය මෙම විහාරය ආශ්‍රිත ආරාම සංකීර්ණය වෙත ලැබුණු බව සෙල්ලිපි සාක්ෂි මගින් අනාවරණය වේ. පූර්වෝක්ත සෝමවතී දාගැබ හෙවත් ප්‍රාචීන නාගාරාම ස්ථූප මළුවෙන් හමුවූ සෙල්ලිපි දෙකක් කණිට්ඨතිස්ස (ක්‍රි.ව.164 - 192) සහ මහාදාඨික මහානාග (ක්‍රි.ව.9 - 21) රජවරුන්ගේ සමයට අයත් වන අතර, එමඟින් විහාරයට සිදුකළ පුදපූජා පිළිබඳ තොරතුරු හෙළි වේ. දාගැබට ආසන්න එරික් ස්වෝන් පර්වතයේ ඇති සෙල්ලිපි හතර අතර කූටකණ්ණතිස්ස(ක්‍රි.පූ. 41 - 19), ගජබාහු(ක්‍රි.ව. 114–136) සහ ආමණ්ඩගාමිණී අභය (ක්‍රි.ව.22 - 31) යන රජවරුන්ගේ සමයට අයත් ලිපි ද වේ.<ref name="Paranavitana2001">{{cite book |last=Paranavitana |first=Senarat |editor-last=Dias |editor-first=Malini |title=Inscriptions of Ceylon, Vol. II, Part II |publisher=Archaeological Survey Department, Sri Lanka |year=2001 |pages=131–136 }}</ref><ref name="Dias1991">{{cite book |last=Dias |first=Malini |title=Epigraphical Notes (Nos. 1–18) |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=1991 |pages=29, 31 }}</ref> 13 වන සියවසේ සිදුවූ කාලිංගමාඝ,චන්ද්‍රභාණු වැනි දකුණු ඉන්දීය ආක්‍රමණ සමඟ රජරට රාජධානි බිඳවැටීමෙන් පසුව ජනාවාස රටේ නිරතදිග ප්‍රදේශවලට සංක්‍රමණය වීමත් සමඟ මෙම ප්‍රදේශ ජනශූන්‍ය වී ඇති අතර,එකල බොහෝ ගොඩනැගිලි හා විහාරාරාම වනයට යට වී ඇත. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෙකී පූර්වෝක්ත සෝමවතී හෙවත් ප්‍රාචීන නාගාරාම පුදබිම ද දිගු කාලයක් වනයෙන් වැසී පැවති තිබී ඇත.<ref>{{cite journal |last=Chandraratne |first=R. M. M. |last2=Ranaweera |first2=Dilan Chathuranga |title=Historical Archaeology at the Somawathiya Sacred Area in North Central Province, Sri Lanka |year=2021 }}</ref> == ස්මාරක සහ පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක == === වාස්තු විද්‍යා ලක්ෂණ === පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත පුරාවිද්‍යා භූමිය තුළ ප්‍රධාන ස්ථූපයට අමතරව විවිධ ආරාමික හා ආගමික ගොඩනැගිලිවල නටබුන් හඳුනාගෙන ඇත. පුරාවිද්‍යාත්මක පර්යේෂණ අනුව, මෙම ස්ථානයේ වාස්තු විද්‍යාත්මක සාධක අනුරාධපුර හා පොළොන්නරු යුගයන් දක්වා දිවෙන ස්ථර කිහිපයකින් සමන්විත වේ.<ref name="ChandraratneRanaweera2017">{{cite book |last=Chandraratne |first=R. M. M. |last2=Ranaweera |first2=Dilan Chathuranga |chapter=Historical Archaeology at the Somavathiya Sacred Area in North Central Province, Sri Lanka |editor-last=Garg |editor-first=Santosh |title=Archaeology of Buddhism: Recent Discoveries in South Asia |publisher=Manohar Publishers & Distributors |year=2017 |pages=545–556 }}</ref> 2010 වර්ෂයේ පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිතව සිදුකළ පර්යේෂණ කැණීමකදී, අනුරාධපුර යුගයට අයත් යැයි කාලනිර්ණය කළ ගඩොල් ඇතිරීමක් සහ ගඩොල් ව්‍යුහයක් හඳුනාගෙන ඇත. එයට ඉහළ ස්ථරයකින් පොළොන්නරු යුගයට අයත් යැයි කාලනිර්ණය කළ තවත් ගඩොල් ඇතිරීමක් හා ව්‍යුහයක් හමුවී ඇත. මෙය එම ස්ථානයේ වාස්තු විද්‍යාත්මක භාවිතය දීර්ඝ කාලයක් පුරා පැවති බව පෙන්වන පුරාවිද්‍යාත්මක සාධකයක් ලෙස සැලකේ.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක අතර චන්ද්‍රකාන්ති ගල් (''sandakada pahana''), මුරගල් (''muragala''), කොරවක්ගල් (''korawak gala'') සහ ඡත්‍රගල් (''chatragala'') වැනි ගල් වාස්තු අංග ද හඳුනාගෙන ඇත. මෙම වාස්තු අංග පුරාණ බෞද්ධ ආරාමික වාස්තු සම්ප්‍රදාය සමඟ සම්බන්ධ වේ.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> === ස්ථූපය සහ ස්ථූප මළුව === පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරයේ ප්‍රධාන ස්මාරකය වන්නේ සෝමාවතී ස්ථූපයයි. ස්ථූපය ආශ්‍රිතව සිදුකරන ලද පුරාවිද්‍යාත්මක පර්යේෂණ මගින් එහි ඉදිකිරීම් හා පසුකාලීන ප්‍රතිසංස්කරණ සම්බන්ධ අවස්ථා කිහිපයක් හඳුනාගෙන ඇත.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> සෝමාවතී ස්ථූපය ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීමට පෙර පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් සිදුකළ කැණීම්වලදී, වර්තමාන බාහිර ස්ථූපයට යටින් පැවති පැරණි ස්ථූපයක අවශේෂ හඳුනාගෙන ඇත. එම පැරණි ස්ථූපයේ උස අඩි 5 අඟල් 5ක් පමණ වූ බවත්, එය ශක්තිමත් අත්තිවාරමක් මත පිහිටා තිබූ බවත් පර්යේෂණ වාර්තාවල සඳහන් වේ. එයට වෙනස්ව, පසුකාලීන බාහිර ස්ථූපයට පැහැදිලි ශක්තිමත් අත්තිවාරමක් නොතිබූ බව කැණීම්වලදී නිරීක්ෂණය කර ඇත.<ref name="Godakumbura1965">{{cite journal |last=Godakumbura |first=C. E. |title=Archaeological Excavations and Conservation of the Somawathiya Stupa |year=1965 }}</ref><ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> ස්ථූප මළුව ආශ්‍රිතව පුරාණ ගල් වාස්තු අංග සහ සෙල්ලිපි ද හමුවී ඇත. පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත සෙල්ලිපි මගින් එම ස්ථානයේ පැවති ආරාමික ආයතනය, රාජකීය දාන සහ නඩත්තු කටයුතු පිළිබඳ තොරතුරු සපයයි.<ref name="Paranavitana1983">{{cite book |last=Paranavitana |first=Senarat |title=Inscriptions of Ceylon, Vol. II, Part I |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=1983 |pages=1–2, 39–40, 48, 102 }}</ref>2010 කැණීම්වලදී ස්ථූපයේ උතුරු ප්‍රදේශයෙන් ගඩොල් ව්‍යුහ දෙකක් හඳුනාගෙන ඇත. ස්ථර අනුපිළිවෙළ අනුව පහළ ස්ථරයේ ගඩොල් ව්‍යුහය අනුරාධපුර යුගයටත්, ඉහළ ස්ථරයේ ගඩොල් ව්‍යුහය පොළොන්නරු යුගයටත් අයත් බව පර්යේෂකයන් විසින් යෝජනා කර ඇත.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> === වෙනත් පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක === මෙම පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථානය ආශ්‍රිත කැණීම්වලදී විවිධ මැටි භාණ්ඩ කොටස්, තඹ හා යකඩ වස්තු කොටස්, පබළු සහ සත්ත්ව අස්ථි ඇතුළු පුරාවස්තු හමුවී ඇත. මෙම සාධක එම ස්ථානයේ පැවති පැරණි මානව ක්‍රියාකාරකම් හා ආරාමික ජනාවාස පිළිබඳ තොරතුරු සපයයි.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" />කැණීම්වලින් හමුවූ මැටි භාණ්ඩ අතර ක්‍රි.පූ. පළමු සියවසට අයත් යැයි සැලකෙන හෙලනිස්ටික් මැටි භාණ්ඩ කොටසක් ද හඳුනාගෙන ඇත. තවත් පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථරයකින් ක්‍රි.ව. 12 වන සියවසට අයත් යැයි කාලනිර්ණය කළ මැටි භාණ්ඩ, ගඩොල් ව්‍යුහ, තඹ හා යකඩ කොටස්, පබළු සහ අස්ථි හමුවී ඇත.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයේ මින්විල පර්වතය ඇතුළු ස්ථානවලින් බ්‍රාහ්මී අක්ෂර සහිත සෙල්ලිපි හමුවී ඇත. මෙම සෙල්ලිපිවලින් පුරාණ ආරාමයේ නාමය, ඉඩම් හා ගම්මාන ප්‍රදාන, වාරිමාර්ග කටයුතු සහ විහාරයේ නඩත්තුව සඳහා ලබාදුන් ආදායම් පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වේ.<ref name="Paranavitana1983" />මෙම විහාරය ආශ්‍රිත විල්ලු හා පහත් බිම් ප්‍රදේශවල පුරාණ කෘෂිකාර්මික භාවිතයට සම්බන්ධ භූදර්ශන සාධක ද හඳුනාගෙන ඇත. පර්යේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ වර්තමාන විල්ලු ප්‍රදේශවලින් සමහරක් පැරණි කුඹුරු හා වාරිමාර්ග පද්ධතියේ කොටස් විය හැකි බවයි. මින්විල සෙල්ලිපිවල කුඹුරු හා වාරිමාර්ග සම්බන්ධ ප්‍රදාන සඳහන් වීම ද මෙම අර්ථකථනයට සම්බන්ධ කර ඇත.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" />මෙම විහාරය අවට ප්‍රදේශය ආශ්‍රිතව ප්‍රාග්ඓතිහාසික හා මුල් ඓතිහාසික ජනාවාස පිළිබඳ සාධක ද වාර්තා වී ඇත. ඒ අතර කදිරවෙලි ප්‍රදේශයේ සුසාන භූමි සහ අවට ප්‍රදේශවලින් හමුවූ පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක සඳහන් කළ හැකිය.<ref name="ChandraratneRanaweera2017" /> == අභිලේඛන == පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයෙන් පුරාණ බ්‍රාහ්මී සෙල්ලිපි කිහිපයක් හඳුනාගෙන ඇත. ඒවා අතර පූර්වෝක්ත සෝමාවතී ස්තූපය ආසන්නයෙන් හමුවූ සෙල්ලිපි මෙන්ම, ස්තූපයට නුදුරින් මීන්විල ප්‍රදේශයේ පිහිටි විශාල ගල්පර්වතයක ඇති සෙල්ලිපි ද වේ. මෙම සෙල්ලිපි මඟින් ප්‍රදේශයේ පැවති ආරාමවල නාම, ගම්මාන හා ඉඩම් ප්‍රදාන, වාරිමාර්ග කටයුතු සහ ආරාමික ආයතන සඳහා වෙන් කළ ආදායම් පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වේ.<ref name="Paranavitana1983">{{cite book |last=Paranavitana |first=Senarat |title=Inscriptions of Ceylon, Vol. II, Part I |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=1983 |pages=1–2, 39–40, 48, 102 }}</ref><ref name="Dias2001">{{cite journal |last=Dias |first=Malini |title=The Growth of Buddhist Monastic Institutions in Sri Lanka from Brahmi Inscriptions |journal=Epigraphia Zeylanica |volume=VIII |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |year=2001 |page=49 }}</ref> පූර්වෝක්ත සෝමාවතී ස්තූපය ආසන්නයෙන් හමුවූ සෙල්ලිපි අතර මහාදාඨික මහානාග සහ කණිට්ඨතිස්ස රජවරුන්ගේ සමයට අයත් ලිපි විශේෂ වැදගත්කමක් දරයි. මින්විල පර්වතයේ ඇති සෙල්ලිපි අතර කූටකණ්ණතිස්ස, මහාදාඨික මහානාග, ගජබාහු සහ කණිට්ඨතිස්ස යන රජවරුන්ගේ සමයට අයත් ලිපි හඳුනාගෙන ඇත.<ref name="Paranavitana1983" /><ref name="Paranavitana2001">{{cite book |last=Paranavitana |first=Senarat |editor-last=Dias |editor-first=Malini |title=Inscriptions of Ceylon, Vol. II, Part II |publisher=Archaeological Survey Department, Sri Lanka |year=2001 |pages=131–136 }}</ref> === මහාදාඨික මහානාග රජුගේ සෙල්ලිපි === මහාදාඨික මහානාග රජුගේ සමයට අයත් සෙල්ලිපියක, ඔහුගේ පුත් නකල කුමරු විසින් පිහිටුවන ලද ආරාමය ''Pajiṇi-Nakala-araba-vihāra'' යන නමින් සඳහන් වේ. C. W. Nicholas විසින් මෙම නාමය පචීන නාගාරාමය සමඟ සම්බන්ධ කර ඇති අතර, එම සෙල්ලිපිය මඟින් නකල කුමරු විසින් ආරාමය පිහිටුවීම පිළිබඳ තොරතුරු සපයයි.<ref name="Nicholas1963">{{cite journal |last=Nicholas |first=C. W. |title=Historical Topography of Ancient and Medieval Ceylon |journal=Journal of the Ceylon Branch of the Royal Asiatic Society |volume=VI |year=1963 |pages=42, 194 }}</ref><ref name="Paranavitana1983" /> මහාදාඨික මහානාග රජුගේ තවත් සෙල්ලිපියක, නකල කුමරු විසින් පිහිටුවන ලද එම ආරාමයට ගමක් ප්‍රදානය කළ බව සඳහන් වේ. එම සෙල්ලිපි සාක්ෂි මඟින් පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත ආරාමික ආයතනයට ක්‍රි.ව. පළමු සියවසේ මුල් භාගයේදී රාජකීය අනුග්‍රහය ලැබී තිබූ බව පෙන්වා දෙයි.<ref name="Paranavitana1983" /> එමෙන්ම, පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයේ ''Raja-ali'' හෝ ''Raja-aḷaviṭiya'' ලෙස හඳුනාගෙන ඇති කුඹුරු සහ ඒවාට ජලය සැපයූ වාරිමාර්ග සම්බන්ධ ස්ථාන ද සෙල්ලිපිවල සඳහන් වේ.<ref name="Nicholas1963" /> === කූටකණ්ණතිස්ස රජුගේ සෙල්ලිපිය === කූටකණ්ණතිස්ස රජුගේ සමයට අයත් සෙල්ලිපියක ''Degama'' හෝ ''Degama'' ලෙස හඳුනාගන්නා ලද ජලමාර්ගයක් පිළිබඳ සඳහන් වේ. එම ජලමාර්ගය කුඹුරු සඳහා ජලය සැපයීමේ අරමුණින් ඉදිකරන ලද වාරිමාර්ග කටයුත්තක් ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.<ref name="Paranavitana1983" /><ref name="ChandraratneRanaweera">{{cite journal |last=Chandraratne |first=R. M. M. |last2=Ranaweera |first2=Dilan Chathuranga |title=Historical Archaeology at the Somawathiya Sacred Area in North Central Province, Sri Lanka |year=2021 }}</ref> === ගජබාහු රජුගේ සෙල්ලිපිය === මින්විල පර්වතයේ ඇති තවත් සෙල්ලිපියක ''Gamini Abhaya'' යන නාමයෙන් හඳුන්වන රජෙකු විසින් සිදුකළ වාරිමාර්ග හා විහාරයට සම්බන්ධ ප්‍රදාන පිළිබඳ තොරතුරු සඳහන් වේ. මෙම රජු ගජබාහු I රජු සමඟ හඳුනාගෙන ඇති අතර, ඔහුගේ පාලන සමය ක්‍රි.ව. දෙවන සියවසට අයත් වේ.<ref name="Paranavitana1983" /><ref name="ChandraratneRanaweera" /> === කණිට්ඨතිස්ස රජුගේ සෙල්ලිපි === කණිට්ඨතිස්ස රජුගේ සමයට අයත් සෙල්ලිපි දෙකක් පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයෙන් හඳුනාගෙන ඇත. ඉන් එක් සෙල්ලිපියක් පූර්වෝක්ත සෝමාවතී ස්තූපය ආසන්නයෙන් හමුවී ඇති අතර, අනෙක් දීර්ඝ සෙල්ලිපිය මින්විල පර්වතයේ පිහිටා ඇත. මින්විල පර්වතයේ ඇති දීර්ඝ සෙල්ලිපිය පූර්වෝක්ත සෝමාවතී ස්තූපය ආසන්නයෙන් හමුවූ කණිට්ඨතිස්ස සෙල්ලිපියේ සඳහන් කරුණු සමඟ සම්බන්ධ වේ.<ref name="Paranavitana2001" /> එම සෙල්ලිපිවලින් ''මණි-අගිය'' හෙවත් ''Mani-agaya'' නමින් හඳුන්වන චෛත්‍යය හෝ ආගමික ස්ථානයක් පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වේ. කණිට්ඨතිස්ස රජුගේ සමයට අයත් මෙම සෙල්ලිපි මඟින් ආරාමික භූමිය නඩත්තු කිරීම, ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු සහ අනෙකුත් ආගමික කටයුතු සඳහා ආදායම් වෙන් කිරීම පිළිබඳ කරුණු සඳහන් කරයි.<ref name="Nicholas1963" /><ref name="Paranavitana2001" /> සෙල්ලිපියේ සඳහන් ආදායම් භාවිතයන් අතර ආරාමයේ පිරිසිදු කිරීම සහ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු, සුදු පිරියම් කිරීම සහ උපෝසථාගාරයේ පහන් දැල්වීම සඳහා තෙල් සැපයීම වැනි කටයුතු ඇතුළත් වේ. මෙම කරුණු මඟින් ක්‍රි.ව. දෙවන සියවසේදී ආරාමික ආයතනයක නඩත්තුව සඳහා නිශ්චිත ආදායම් මාර්ග වෙන්කර තිබූ බව පෙන්වා දෙයි.<ref name="Paranavitana2001" /><ref name="ChandraratneRanaweera" /> === සෙල්ලිපිවල ඓතිහාසික වැදගත්කම === පූර්වෝක්ත සෝමාවතී විහාරය ආශ්‍රිත සෙල්ලිපි මඟින් එම ප්‍රදේශයේ ක්‍රි.පූ. පළමු සියවසේ සිට අවම වශයෙන් ක්‍රි.ව. දෙවන සියවස දක්වා පැවති ආරාමික ක්‍රියාකාරකම් පිළිබඳ ලේඛනගත සාක්ෂි සපයයි. ඒවා මඟින් ආරාමවල නාම, ඒවා පිහිටුවීමට සම්බන්ධ පුද්ගලයන්, රාජකීය හා අනෙකුත් දාන, ගම් හා ඉඩම් ප්‍රදාන, වාරිමාර්ග කටයුතු සහ ආරාමික දේපළවලින් ලැබුණු ආදායම් භාවිතය පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වේ.<ref name="Paranavitana1983" /><ref name="Paranavitana2001" /><ref name="Nicholas1963" />මෙම සෙල්ලිපි අතරින් පූර්වෝක්ත සෝමාවතී ස්තූපය ආසන්නයේ හමුවූ මහාදාඨික මහානාග සෙල්ලිපිය සහ කණිට්ඨතිස්ස සෙල්ලිපිය විශේෂයෙන් වැදගත් වන අතර, ඒවා මඟින් එම ස්ථානයේ පැවති ආරාමික ආයතන පිළිබඳ පුරාණ ලේඛනගත සාක්ෂි සපයයි.<ref name="Paranavitana1983" /><ref name="Paranavitana2001" /> == වර්තමාන සංරක්ෂණය == පොළොන්නරුව රාජධානියේ පරිහානියෙන් පසුව මෙම පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථානය දිගු කාලයක් අතහැර දමා තිබූ අතර, පසුකාලීනව වනයෙන් වැසී ගිය බව පර්යේෂණවල සඳහන් වේ.<ref name="UNESCO">{{cite web |title=Seruwila to Sri Pada (Sacred Foot Print Shrine), Ancient pilgrim route along the Mahaweli river in Sri Lanka |url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5531/ |publisher=UNESCO World Heritage Centre |access-date=2026-09-20 }}</ref>20 වන සියවසේ මැද භාගයේදී මෙම විහාරයේ නටබුන් පිළිබඳ නැවත අවධානය යොමුවිය. වාර්තා අනුව 1947 දී මල්වතු පාර්ශ්වයේ සිරිමල්වත්ත ශ්‍රී පියරතන නාහිමියන් ඇතුළු භික්ෂූන් පිරිසක් ඝන වනාන්තරයෙන් වැසී තිබූ මෙම ප්‍රදේශයට පැමිණි අතර, එහි තිබූ ස්ථූප නටබුන් හඳුනාගැනීමෙන් පසුව එම ස්ථානයේ ආගමික හා සංරක්ෂණ කටයුතු නැවත ආරම්භ විය.<ref>{{cite web |title=Sri Lanka's First Dalada |url=https://exploresrilanka.lk/sri-lankas-first-dalada/ |publisher=Explore Sri Lanka |access-date=2026-09-20 }}</ref> ජනප්‍රවාදිත වාර්තා අනුව, සිරිමල්වත්තේ පියරතන හිමියන් ඇතුළු භික්ෂූන් පිරිස වනයේ ගමන් කරමින් සිටියදී ස්ථානය දෙසට විහිදෙන ආලෝක කිරණ නිරීක්ෂණය කිරීමෙන් පසුව එම ප්‍රදේශය පරීක්ෂා කර ඇති අතර, ඝන වනාන්තරයෙන් වැසී තිබූ ස්ථූප නටබුන් හඳුනාගෙන ඇත.බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දකුණු දළදා වහනසේ නිධාපිත සෝමාවතිය යැයි සිතා උන්වහන්සේ විසින් මෙම දාගැබේ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු ආරම්භ කර තිබේ.<ref>{{cite web |title=Sri Lanka's First Dalada |url=https://exploresrilanka.lk/sri-lankas-first-dalada/ |publisher=Explore Sri Lanka |access-date=2026-09-20 }}</ref> ස්ථූපයේ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු ආරම්භ කිරීමට පෙර පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් කැණීම් සිදුකර ඇති අතර, එහිදී වර්තමාන ස්ථූපයට යටින් පැවති කුඩා පැරණි ස්ථූපයක අවශේෂ හඳුනාගෙන ඇත. C. E. Godakumburaගේ අධීක්ෂණය යටතේ සිදුකළ පුරාවිද්‍යාත්මක පරීක්ෂණවලදී පැරණි ස්ථූපයේ ශක්තිමත් අත්තිවාරමක් තිබූ බවත්, එය පසුකාලීන බාහිර ස්ථූපයට වඩා පැරණි ඉදිකිරීම් අදියරක් නියෝජනය කරන බවත් සඳහන් වේ.<ref name="ChandraratneRanaweera">{{cite journal |last=Chandraratne |first=R. M. M. |last2=Ranaweera |first2=Dilan Chathuranga |title=Historical Archaeology at the Somawathiya Sacred Area in North Central Province, Sri Lanka |year=2017 }}</ref> පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ අධීක්ෂණය යටතේ සිදුකළ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු මඟින් ස්ථූපය නැවත වන්දනාමාන සඳහා විවෘත කිරීමට හැකි වූ අතර, එහි ප්‍රතිසංස්කරණය 1981 දී සම්පූර්ණ කරන ලදී.<ref name="UNESCO" />21 වන සියවසේදී ද මෙම පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථානයේ පර්යේෂණ හා සංරක්ෂණ කටයුතු අඛණ්ඩව සිදු කර ඇත. 2010 වර්ෂයේදී ස්ථූපයේ උතුරු ප්‍රදේශයේ පර්යේෂණ කැණීමක් සිදුකර ඇති අතර, එහිදී අනුරාධපුර හා පොළොන්නරු යුගවලට සම්බන්ධ වාස්තු විද්‍යාත්මක ස්ථර හඳුනාගෙන ඇත.<ref name="ChandraratneRanaweera" />2021 ජූලි 29 දින පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ පොළොන්නරුව ප්‍රාදේශීය කාර්යාලය විසින් මෙම පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථානයේ නව කැණීම් කටයුතු ආරම්භ කර ඇති බව දෙපාර්තමේන්තුවේ වාර්තා අනුව සඳහන් වේ. එම කැණීම් ස්ථූපයට මීටර් 100ක් පමණ නැගෙනහිරින් පිහිටි ප්‍රදේශයක සිදුකර ඇත.<ref>{{cite web |title=Excavation at Somawathie |url=https://archaeology.gov.lk/ |publisher=Department of Archaeology, Sri Lanka |access-date=2026-09-20 }}</ref>වර්තමානයේ මෙම විහාරයේ ස්ථූපය ආගමික ස්මාරකයක් ලෙස භාවිත වන අතර, එය අවට ප්‍රදේශය පුරාවිද්‍යාත්මක හා ආගමික වැදගත්කමකින් යුත් සංරක්ෂිත භූමියක් ලෙස පවතී. ස්ථූපය සහ අවට පුරාවිද්‍යාත්මක නටබුන් සංරක්ෂණය කිරීමේ වගකීම පුරාවිද්‍යා බලධාරීන් හා විහාර පරිපාලනය සමඟ සම්බන්ධව පවත්වාගෙන යනු ලබයි.<ref name="UNESCO" /> ==පුරාවිද්‍යා පර්යේෂණ අදහස්== වර්තමානයේ පොළොන්නරුව සුංගාවිල ප්‍රදේශයේ පිහිටි සෝමාවතී ස්තූපය ලෙස හඳුන්වන මෙකී ස්තූපය දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ ඓතිහාසික සෝමාවතී ස්තූපය ලෙස බොහෝ දෙනා සලකති. කෙසේ වෙතත්, එම ස්තූපයම ධාතුවංශයේ සඳහන් වන දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ සෝමාවතී ස්තූපය බවට පුරාවිද්‍යාත්මක හා ඓතිහාසික සාක්ෂි මත අවසන් වශයෙන් තහවුරු කර නොමැති බවට විද්වතුන් කිහිපදෙනෙකු මත පළ කර ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රමුඛ පුරාවිද්‍යාඥයෙකු වූ සී. ඩබ්ලිව්. නිකලස් විසින් වර්තමානයේ සෝමාවතී ලෙස හඳුන්වන ස්ථානය පිළිබඳව සැලකිය යුතු සැකයක් පළ කර ඇත. ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ එම ස්ථානයෙන් හමුවන සෙල්ලිපිවල එහි ආරාමය “Pajini-Nakala-araba-vihara” ලෙසත්, පසුකාලීන සෙල්ලිපියක චෛත්‍යය “Mani-agaya-cetiya” ලෙසත් හඳුන්වා ඇති බවයි. ඒ අනුව වර්තමාන “සෝමාවතී” නාමය හා එම ස්ථානය සම්බන්ධයෙන් පවතින සම්ප්‍රදායන්ට ඓතිහාසික පදනමක් නොමැති බව නිකලස් සඳහන් කරයි.<ref group="උපුටාගැනීම">{{harvnb|නිකලස්|1979|p=42}}: At the neighbouring Somavati Cetiya theගre is an inscription recording the foundation of the Vihara, which is named Pajini-Nakala-araba-vihara, by the prince Nakala, son of king Mahallaka Naga (136-143) : another, later inscription of the Kanittha Tissa at the site names the Cetiya, Mani- agaya-cetiya. The present name and so-called traditions about this site are therefore spurious.</ref> මහාචාර්ය සෙනරත් පරණවිතාන ද සෝමාවතී ස්තූපය පිළිබඳව පවතින සාම්ප්‍රදායික මතය තහවුරු කිරීමට ප්‍රමාණවත් ශිලා ලේඛන සාක්ෂි නොමැති බව පෙන්වා දෙයි. ඔහු සඳහන් කරන්නේ සෝමාවතී ස්තූපය අසලින් හමුවූ සෙල්ලිපියක් අනුව එම ස්ථානයේ ආගමික ආයතනයක් පැවති බව තහවුරු වුවද, එම සාක්ෂිය මත මෙම ස්තූපය ක්‍රි.පූ. 2 වන සියවසේ කාවන්තිස්ස රජුගේ සමයේ දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කිරීම සඳහා ඉදිකරන ලද ස්තූපය බව තහවුරු කළ නොහැකි බවයි. එසේම දළදා වංශයේ සඳහන් සෝමාවතී ස්තූපය රුහුණු රටේ පිහිටි ස්තූපයක් ලෙස දැක්වෙන අතර, වර්තමානයේ සෝමාවතී ලෙස හඳුන්වන ස්ථානය රජරට ප්‍රදේශයට අයත් බව ද පරණවිතාන පෙන්වා දෙයි.<ref group="උපුටාගැනීම">{{harvnb|පරණවිතාන|2001|p=39}}: The inscription found on the pavement of the Somavati, when it refers to the foundation of a Vihara, must mean establishment of which that stupa is the centre. When it is admitted that the religous establishment at the place was founded by the son of a king who ascended the throune in 9 A.C., the bliefs held by many Buddhists of ceylon that this Dagaba was built in the second century B.C. by a contemporary of Kakavanna Tissa, have to be regarded, as C.W. Nicholas has done, as having no historical basis. apart from the efidence furnished by this inscription against the credibility of this belief, the account in the Dhatuwamsą, on which the belief is based, is concerned with a Stupa in Rahana and the Stupa now called Somavati is not in Rohana, but in the Rajarattha.</ref> පුරාවිද්‍යා පර්යේෂක එල්ලාවල මේධානන්ද හිමියන් ද වර්තමානයේ සෝමාවතී ලෙස හඳුන්වන පොළොන්නරුව සුංගාවිල ප්‍රදේශයේ ස්තූපය ධාතුවංශයේ සඳහන් වන සෝමාවතී ස්තූපය නොවන බවට මතයක් ඉදිරිපත් කර ඇත. එම ස්ථානයෙන් හමුවූ සෙල්ලිපි පහ අතරින් පැරණිතම ලිපිය මහාදාඨික මහානාග රජුගේ සමයට අයත් වන අතර, එහි එම ආරාමය නකල නම් කුමාරයෙකු විසින් පිහිටුවන ලද බව සඳහන් වේ. එම ස්ථානය සෝමා දේවිය විසින් කරවන ලද සෝමාවතී විහාරය නම්, එය පිහිටුවා ශතවර්ෂ දෙකක් පමණ ගතවීමට පෙර එහි නාමය අමතක වීමට හේතුවක් තිබිය යුතු බවත්, එවැනි හේතුවක් පැහැදිලිව හඳුනාගත නොහැකි බැවින් වර්තමානයේ සෝමාවතී ලෙස හඳුන්වන ස්ථානය නියම සෝමාවතී නොවන බවත් ඔහු පෙන්වා දෙයි.<ref group="උපුටාගැනීම">{{harvnb|මේධානන්ද හිමි|2014|p=34}}: දැනට පොලොන්නරුව දිසාවේ සුංගාවිලට සැතපුම් හයක් පමණ දුරින් මීන්විල විල්ලුවේ කෙළවරට වන සේ පිහිටි ස්තූපයක් සහිත නටබුන් පුදබිමක් ද කාලයක සිට සෝමාවතිය ලෙස සලකා ඇති බව මුලින් සඳහන් කර ඇත.මෙහි ගරා වැටී තිබූ සෑය පසුගිය කාලයේ ප්‍රතිසංස්කරණ කරන ලදී.මෙහි ද විවධ ආරාම ගොඩනැගිලි දක්නට ලැබේ.මේ ස්ථානයෙන් හා මීන්විල විල්ලුව පිහිටි ගල් තලයෙන් ද(එරික් ස්වෝන්)ලැබුණු සෙල්ලිපි පහක් තිබේ.මේ ලිපි වල මහා චූලික මහා තිස්ස රජුගේ පරපුරේ සමාජිකයන් ගැන සඳහන් කෙරෙයි.ඉන් එක ලිපියක ස්ථානයේ පජින නකල අරම(ප්‍රාචීන නාගාරාමය)වශයෙන් ද තවත් ලිපියක "මණි අගිය රජ මහ විහර"(මණිඅග්ගික රාජ මහා විහාරය)වශයෙන් ද සදහන් වේ.<br> මෙයින් පැරණිම ලිපිය ක්‍රි.ව.9-21 අතර රජ කළ මහාදාඨික මහා නාග රජුගේ යුගයට අයත් ලිපියයි.ඒ ලිපිය අනුව මේ ආරාමය තානා ඇත්තේ එතුමාගේ පුත්‍රයකු වූ එහෙත් වංශකතාවේ නොදැක්වෙන නකල නම් කුමාරයෙකු විසිනි.සෝමා දේවිය නමින් කර වූ සෝමාවතී විහාරය මෙය නම් එය කරවා ශත වර්ෂ දෙකක් පමණ යාමට පෙර එය අමතක වීමට හෝ හේතුවක් තිබිය යුතුය.එබඳු හේතුවක් ද නොපෙනෙන බැවින් හා ගඟේ ද ගමන් මඟ වෙනස් වීම පිළිගත්ත ද නියම සෝමාවතිය මෙය නොවන බව පැැහදිලි වේ.</ref> මෙම මතයට වෙනස්ව, 2020 වර්ෂයේදී පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව සහ මධ්‍යම සංස්කෘතික අරමුදල විසින් පැවැත්වූ මාධ්‍ය සාකච්ඡාවකදී, 2015 වර්ෂයේදී සොයාගෙන සංරක්ෂණ කටයුතු ආරම්භ කළ සේරුවිල තොප්පූර් ප්‍රදේශයේ වර්තමානයේ විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය ලෙස හඳුන්වන ස්ථානයේ ඇති ස්තූපය ඓතිහාසික සෝමාවතී ස්තූපය විය හැකි බවට සාක්ෂි අනාවරණය වී ඇති බව ප්‍රකාශ කරන ලදී.<ref>{{Cite news|title=විල්ගම් වෙහෙර රජමහ විහාර පරිශ්‍රයේ කැනීම්වලින් මෙරට ඉතිහාසය සම්බන්ධ වැදගත් සාක්ෂි කිහිපයක්|url=https://www.hirunews.lk/245888|date=19 ජූලි 2020|work=හිරු ප්‍රවෘත්ති|access-date=30 ජූලි 2025}}</ref><ref>{{Cite news|title=බුදුහිමියන්ගේ දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ බවට සැලකෙන ස්ථූපයක්|url=https://sinhala.adaderana.lk/news.php?nid=140502|date=19 ජූලි 2020|work=අද දෙරණ|access-date=30 ජූලි 2025}}</ref> මේ සම්බන්ධයෙන් ජ්‍යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය එම්. ඩබ්ලිව්. විමල් විජේරත්න විසින් දළදා වංශය හා සේරුවිල ලලාට ධාතු ස්තූපය ආශ්‍රිත ඓතිහාසික තොරතුරු පදනම් කරගනිමින් පර්යේෂණයක් සිදුකර ඇත. ඔහුගේ පර්යේෂණයට අනුව, වර්තමානයේ විල්ගම්වෙහෙර ලෙස හඳුන්වන ස්තූපය ධාතුවංශයේ සඳහන් වන දකුණු දළදා වහන්සේ නිධන් කළ ඓතිහාසික සෝමාවතී ස්තූපය ලෙස හඳුනාගත හැකි බවට මතයක් ඉදිරිපත් කර ඇත. ඒ සම්බන්ධයෙන් ඔහු විසින් සේරුවාවිල තිස්ස මහා විහාරවංශය නමින් ශාස්ත්‍රීය පර්යේෂණ කෘතියක්ද, පසුව දකුණු දළදා නිදන් කළ ඓතිහාසික සෝම නුවර සහ සෝමාවතී විහාරය හඳුනාගැනීම නමින් වෙනම කෘතියක්ද ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත.{{Sfn|විජේරත්න|2016}} ===නිවැරදි හඳුනාගැනීම=== ඒ අනුව 2015 වසරේ සිට 2020 දක්වා සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර නම් පුරාවිද්‍යා ස්ථානයේ සිදුකළ පුරාවිද්‍යාත්මක කැණීම් සහ එම ස්ථානය පාලි ධාතුවංශය,සිංහල ධාතුවංශය,ජිනකාලමාලී යන වංශකතා සාධක වඩාත් ගැළපෙන බැවින් එවකට පුරාවිද්‍යා අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් මහාචාර්ය සෙනරත් දිසානායක,මධ්‍යම සංස්කෘතික අරමුදලේ අධ්‍යක්ෂ, ත්‍රිකුණාමලය පුරාවිද්‍යා කලාප භාර ආචාර්ය අර්ජුන තන්ත්‍රිලගේ යන පුරාවිදාඥයන්ගේ සහභාගීත්වයෙන් 2020 වසරේ අගෝස්තු මස විල්ගම්වෙහෙර පුරාවිද්‍යා ස්ථානයේ පවත්වන ලද එම මාධ්‍ය සාකච්ඡාවක් මඟින් විල්ගම්වෙහෙර පුරාවිද්‍යා ස්ථානයේ කැණීම් කරමින් පැවති දාගැබ පැරණි සෝමනුවර දකුණු දළදා නිධාපිත සෝමාවතී ස්තූපය විය හැකි බවට අනුමාන කරන බවට කරුණු හෙළි විය.<ref>[https://mahamegha.lk/2016/12/03/seruwila-nayinge-wilgamwehera/ සේරුවිල නයින්ගේ විල්ගම් වෙහෙර]</ref> මෙම විද්වත් මත මඟින් පොළොන්නරුව සෝමාවතිය ලෙස එතෙක් හඳුන්වන ලද විහාරය සැබෑ සෝමාවතිය නොවන බවට ව්යංගාර්ථ වූ අතර ඒ හේතුවෙන් එකී විහාරයේ ශිලා ලේඛන වල සඳහන් '''ප්‍රාචීන නාගාරාම විහාරය''' හෝ '''මණි අගිය විහාරය''' වන බවට හඳුනාගැනීම නිල වශයෙන් තහවුරු වනු ලැබීය.කෙසේ නමුත් සියවසකට ආසන්න කාලයක් මෙම විහාරයට භාවිතා වූ "සෝමාවතිය විහාරය" යන නාමය විහාරයේ භාරකාරත්වය මෙන්ම වන්දනාව පිණිස පැමිණෙන බැතිමතුන්ද තමවත් නොවෙනස්ව භාවිතා කරනු දක්නට ලැබේ.<ref name=Hiru>[https://www.hirunews.lk/245888 විල්ගම් වෙහෙර රජමහ විහාරය සම්බන්ධ වැදගත් සාක්ෂි] </ref> ==අමතර ලිපි== *[[සේරුවිල විල්ගම්වෙහෙර රජ මහා විහාරය]] *[[දකුණු දළදා වහන්සේ]] == මූලාශ්‍ර == {{reflist|refs= }} == වැඩිදුර කියවීම == *{{cite book |last=බුද්ධදත්ත |first=පොල්වත්තේ |title=ජිනකාලමාලී |publisher=- |location=ලන්ඩන් |year=1962 |pages=153 |language=si }} *{{cite book |last=විජේරත්න |first=එම්. ඩබ්ලිව්. විමල් |title=සිංහල ධාතුවංශය : සේරුවිල තිස්ස මහා විහාරවංශය |publisher=එස්. ගොඩගේ සහ සහෝදරයෝ |location=කොළඹ |year=2019 |isbn=978-955-30-2450-3 |pages=792 |language=si }} * *{{cite book |last=විජේරත්න |first=එම්. ඩබ්ලිව්. විමල් |title=දකුණු දළදා නිධන් කළ ඓතිහාසික සෝමනුවර සහ සෝමාවතී විහාරය හඳුනාගැනීම |publisher=එස්. ගොඩගේ සහ සහෝදරයෝ |location=කොළඹ |year=2017 |isbn=978-955-30-7385-3 |pages=104 |language=si }} == බාහිර සබැඳි == [[ප්‍රවර්ගය:Tooth relics of buddha]] [[ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර]] [[ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎]] [[ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක‎]] a9zbe9pgeu2tjp1u70xi553oy68jxn1 1 70152 799982 725428 2026-09-21T17:00:29Z IDB.S 52205 Not a forum 799982 wikitext text/x-wiki {{Talk header}} {{Not a forum}} fm9l2e446nw3avvsp342858wxq3r9de 1 74036 799980 799889 2026-09-21T16:55:53Z IDB.S 52205 පිටුව වෙනුවට '{{talk header}} {{Not a forum}}' ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින් 799980 wikitext text/x-wiki {{talk header}} {{Not a forum}} 2kpjw6lg633gh4uuxbearrm011i8ccz 0 89609 800000 478683 2026-09-21T18:52:45Z Οἶδα 76576 /* බාහිර සබැඳි */ හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින් 800000 wikitext text/x-wiki {{short description|ඉන්දියානු ගායිසහ නිළිය}} {{Infobox person | name = මෝනාලි ඨාකූර් | image = Monali Thakur at the Kelvinator Stree Shakti Women Awards 2014.jpg | caption = ඨාකූර් 2014 කෙල්විනේටර් ස්ත්‍රී ශක්ති කාන්තා සම්මාන උළෙලේ දී | birth_date = {{Birth date and age|1985|11|03|df=y}} | birth_place = [[කොල්කතා]], බටහිර බෙංගාලය, ඉන්දියාව | father = [[ශක්ති ඨාකූර්]] | spouse = {{Marriage|මයික් රික්ටර්|2017}} | occupation = {{ubl|ගායිකාව|නිළිය}} | alma_mater = [[ශාන්ත සේවියර් කොලීජිය, කොල්කතා]] | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | background = solo_singer | origin =ඉන්දියාව | genre = {{hlist|[[ෆිල්මි]]|පොප්|[[හින්දුස්තානී ශාස්ත්‍රීය සංගීතය|හින්දුස්තානී ශාස්ත්‍රීය]]|[[ඨුම්රි]]}} | years_active = 2006–වර්තමානය | label = {{ubl|[[සරෙගම]]|[[ටී-සිරීස් (සමාගම)|ටී-සීරීස්]]|[[ඊරෝස් මියුසික්]]|[[සී මියුසික් කම්නි]]|[[වයිආර්එෆ් මියුසික්]]|[[සෝනි මියුසික් ඉන්ඩියා]]}} }} }} '''මෝනාලි ඨාකූර්''' (උපත 1985 නොවැම්බර් 3) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු ගායිකාවක සහ නිළියකි. ඇය [[ජාතික චිත්‍රපට සම්මාන]]යක්, [[ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන]] සහ තවත් සම්මාන ගණනාවක් හිමිකරගෙන තිබේ. ''[[ඩම් ලගා කේ හඊශා]]'' (2015) චිත්‍රපටයේ "මෝහ් මෝහ් කේ ධාගේ" ගීතය උදෙසා ඨාකූර් [[හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා ජාතික චිත්‍රපට සම්මානය]] හිමිකරගත්තා ය. එසේම ''[[ලූටෙරා]]'' (2013) චිත්‍රපටයේ "සවර් ලූන්" ගායනය උදෙසා ඇය [[හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය]] හිමිකරගත්තා ය. සී ටීවී නාලිකාවේ ''[[ස රෙ ග ම ප ලි'ල් චෑම්ප්ස් 2014]]'' හි විනිසුරුවරියක වූ ඇය කලර්ස් ටීවී හි ''රයිසිං ස්ටාර්'' හි වාර දෙකක් සඳහා සිය දායකත්වය සැපයූවා ය.<ref name="national">{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/music/monali-thakur-realised-actual-gravity-of-national-award-through-others-reaction-2781027/|title=Monali thank realised actual gravity of national award through others reaction|access-date=7 July 2017|date=2 May 2016}}</ref> ==ආශ්‍රේයයන්== {{reflist}} ==බාහිර සබැඳි== * {{IMDb name|4232545}} * {{Bollywood Hungama person|monali-thakur}} * {{Twitter}} {{National Film Award Best Female Playback Singer}} {{FilmfareAwardBestFemaleSinger}} {{IIFAAwardBestFemalePlaybackSinger}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:ඨාකූර්, මෝනාලි}} [[Category:1985 උපත්]] [[Category:ජීවත්වන්නෝ]] [[Category:හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින්]] [[Category:බෙංගාලි ජනයා]] [[Category:බොලිවුස් පිළිවැයුම් ගායන ශිල්පීන්]] [[Category:ඉන්දියානු චිත්‍රපට ගායිකාවෝ]] [[Category:ඉන්දියානු චිත්‍රපට නිළියෝ]] [[Category:හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකා ජාතික චිත්‍රපට සම්මාන ජයග්‍රාහිකාවෝ]] lsv4ld8i8inez640ggf39z4316dj3fe 0 91495 799964 486897 2026-09-21T15:42:26Z Sayuru Athsara 59181 799964 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව ජනාවාසය | official_name = ස්ටොක්හෝම් | settlement_type = [[අග නගරය]] | image_skyline = {{Photomontage | photo1a = View_of_Stockholm-170351.jpg | photo2a = Kastellet_citadel_on_Kastellholmen_Stockholm_2016_02.jpg | photo2b = Stockholms_Stadshuset_City_Hall_Stockholm_2016_01.jpg | photo3a = Kistacentralparts_Publish.jpg | photo3b = Globen_September_2014_01.jpg | photo4a = Stockholms_slott_August_2015_01.jpg | color = white | size = 275 | border = 0}} | image_caption = [[ගැම්ලා ස්ටෝම්]], [[කැස්ටෙලෙට්, ස්ටොක්හෝම්| කැස්ටෙලෙට්]], [[ස්ටොක්හෝම් නගර ශාලාව]], [[ෂිස්ටා විද්‍යා කුළුණ]], [[අවීචි අරියනා]] සහ [[ස්ටොක්හෝම් මාළිගය]]. | image_flag = Flag of Stockholm.svg }} '''ස්ටොක්හෝම්''' යනු [[ස්වීඩනය|ස්වීඩනයෙහි]] අගනුවර වෙයි. [[ස්වීඩනය|ස්වීඩනයෙහි]] මෙන්ම [[ස්කැන්ඩිනේවියාව|ස්කැන්ඩිනේවියාවෙහිද]] වඩාත් ජනාකීර්ණ වූ මහ නගර ප්‍රදේශය මෙයයි. [[ස්ටොක්හෝම් මහා නගරය|මහා නගරය]] තුල මිලියන 1 ක ජනතාව ජීවත්වන අතර ,<ref name="SCB2014">{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=Folkmängd i riket, län och kommuner 31 mars 2019 och befolkningsförändringar 1 januari–31 mars |url=https://www.scb.se/hitta-statistik/statistik-efter-amne/befolkning/befolkningens-sammansattning/befolkningsstatistik/pong/tabell-och-diagram/kvartals--och-halvarsstatistik--kommun-lan-och-riket/kvartal-1-2019/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160809003835/http://www.scb.se/sv_/Hitta-statistik/Statistik-efter-amne/Befolkning/Befolkningens-sammansattning/Befolkningsstatistik/25788/25795/Kvartals--och-halvarsstatistik---Kommun-lan-och-riket/403072/ |archive-date=9 අගෝස්තු 2016 |access-date=2 ජූලි 2016 |publisher=SCB }}</ref> [[ස්ටොක්හෝම් නගර ප්‍රදේශය |නගර ප්‍රදේශය]] තුල දළ වශයෙන් 1.6&nbsp;මිලියන ප්‍රමාණයක්ද,<ref name="StockholmUrbanArea" /> [[ස්ටොක්හෝම් නාගරිකය|නාගරික ප්‍රදේශය]] තුල 2.4&nbsp;මිලියන ප්‍රමාණයක්ද ජීවත් වෙති.<ref name="SCB2014" /> qcxbdvcrne2ayjuzj8hxvkanj2q2kwj 799987 799964 2026-09-21T17:07:43Z IDB.S 52205 799987 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව ජනාවාසය | official_name = ස්ටොක්හෝම් | settlement_type = [[අග නගරය]] | image_skyline = {{Photomontage | photo1a = View_of_Stockholm-170351.jpg | photo2a = Kastellet_citadel_on_Kastellholmen_Stockholm_2016_02.jpg | photo2b = Stockholms_Stadshuset_City_Hall_Stockholm_2016_01.jpg | photo3a = Kistacentralparts_Publish.jpg | photo3b = Globen_September_2014_01.jpg | photo4a = Stockholms_slott_August_2015_01.jpg | color = white | size = 275 | border = 0}} | image_caption = [[ගැම්ලා ස්ටෝම්]], [[කැස්ටෙලෙට්, ස්ටොක්හෝම්| කැස්ටෙලෙට්]], [[ස්ටොක්හෝම් නගර ශාලාව]], [[ෂිස්ටා විද්‍යා කුළුණ]], [[අවීචි අරියනා]] සහ [[ස්ටොක්හෝම් මාළිගය]]. | image_flag = Flag of Stockholm.svg }} '''ස්ටොක්හෝම්''' යනු [[ස්වීඩනය|ස්වීඩනයෙහි]] අගනුවර වෙයි. [[ස්වීඩනය|ස්වීඩනයෙහි]] මෙන්ම [[ස්කැන්ඩිනේවියාව|ස්කැන්ඩිනේවියාවෙහිද]] වඩාත් ජනාකීර්ණ වූ මහ නගර ප්‍රදේශය මෙයයි. [[ස්ටොක්හෝම් මහා නගරය|මහා නගරය]] තුල මිලියන 1 ක ජනතාව ජීවත්වන අතර ,<ref name="SCB2014">{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=Folkmängd i riket, län och kommuner 31 mars 2019 och befolkningsförändringar 1 januari–31 mars |url=https://www.scb.se/hitta-statistik/statistik-efter-amne/befolkning/befolkningens-sammansattning/befolkningsstatistik/pong/tabell-och-diagram/kvartals--och-halvarsstatistik--kommun-lan-och-riket/kvartal-1-2019/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160809003835/http://www.scb.se/sv_/Hitta-statistik/Statistik-efter-amne/Befolkning/Befolkningens-sammansattning/Befolkningsstatistik/25788/25795/Kvartals--och-halvarsstatistik---Kommun-lan-och-riket/403072/ |archive-date=9 අගෝස්තු 2016 |access-date=2 ජූලි 2016 |publisher=SCB }}</ref> [[ස්ටොක්හෝම් නගර ප්‍රදේශය |නගර ප්‍රදේශය]] තුල දළ වශයෙන් 1.6&nbsp;මිලියන ප්‍රමාණයක්ද,<ref name="StockholmUrbanArea" /> [[ස්ටොක්හෝම් නාගරිකය|නාගරික ප්‍රදේශය]] තුල 2.4&nbsp;මිලියන ප්‍රමාණයක්ද ජීවත් වෙති.<ref name="SCB2014" /> ==මූලාශ්‍ර== {{Reflist}} hpxyybipt46rikvx6qrx8iu4bls8ci7 0 92178 799996 792717 2026-09-21T18:51:27Z ~2026-51130-23 81182 799996 wikitext text/x-wiki {{සමුද්දේශ විරහිත|date=ජනවාරි 2026}} '''මරීනෝ''' හෙවත් සන්සුන් සැන් මරීනෝ ජනරජය යනු, වර්ග කිලෝමීටර් 61ක් පමණ කුඩා රටක් වන අතර එය ඉතාලිය තුළ පිහිටා ඇති ස්වාධීන රාජ්‍යයකි, එය [[ඉතාලිය|ඉතාලියටත්]] වඩා පැරණි රටකි එය හතර වටෙන්ම වට වූ භූමියෙන් වට වූ රටවල් එකකි, එවන් රටවල් පවතින්නේ ලෝකෙට තුනක් පමණි අනිත් දෙක නම් [[වතිකානු පුරය|වතිකානුව]] සහ [[ලෙසොතෝව|ලෙසොතෝ]] ය. මෙම රට වර්ග කිලෝමීටර් 61.19 පමණ කුඩා ය. නමුත් මේ කුඩා ජනරජය ලෝක ඉතිහාසය වඩාත් ගෞරවාදරයට පත් වූ රාජ්‍යයක්, මෙහි ජනගහනය 34,132 ක් වන අතර මෙය ලෝකයේ පස් වෙනියට කුඩාම රාජ්‍යයයි මෙම රටෙහි අගනුවර මීටර් 739 ක් උස කඳුකරයක් උඩ පිහිටා ඇති අතර අගනුවරත් සැන් මරීනෝ නුවර ලෙස හදුන්වයි, මෙම කුඩා රට කැස්ටිල නම් පාලන ප්‍රදේශ නවයකට කැඩී ඇති අතර රාජ්‍ය නායකයෝ කපිතාන් රීජන්ට් වරු වේ මෙම කුඩා රටේ ව්‍යවස්ථාදායකයෙහි ආසනය මහා ජෙනරල් කවුන්සිලය ලෙස හඳුන්වන අතර එය ජනරජයේ පාර්ලිමේන්තුවයි එහි ආසන ගණන හැටකි මේ රටෙහි ජනගහනය වැඩිම නගර ලෙස දොගානා හා සෙරාවිලේ හැඳින්විය හැකිය. වර්ෂ 301 දී මැරිනස් නම් කතෝලික පූජකයෙක්, ක්‍රේෂියාවේ ඩැල්මේෂියා නම් ප්‍රදේශයකින් රිමිනි වෙත පැමිණ අතර ඒ වකවානුව ඩයක්ලේෂන් රෝම අධිරාජ්‍යයා විසින් කතෝලිකයන් මර්ධනය කරන යුගයකි. පසුව මෙම ශාන්තුවරයා ටිටානෝ කන්ද මත කුඩා ගමක් සංවිධානය කළ අතර, ටික කාලයකින් ඔහු මිය යාමෙන් ඔහු ශාන්තුවරයට ඔසවන අතර මෙම කුඩා ගම්මානයට සැන් මරීනෝ ලෙස නම් ලැබේ මුලදී මෙම කුඩා නගරය පාලනයට එහි සිටි සියලූම පවුල්වල ප්‍රධානීන්ගෙන් යුත් නායකයකු නොමැති ඇරෙන්ගෝ නම් සභාවක් තිබූ අතර එය මහා කවුන්සිලය ආරම්භයයි, 1243 දී ප්‍රථම වරට මෙම කුඩා නගරයට නායකයන් දෙදෙනෙකු පත් කරන ලද අතර ඔවුන්ට කපිතාන් රීජන්ට් වරු ලෙස හඳුන්වන අද ජනරජයේ රාජ්‍ය නායකයන්ගේ ආරම්භයයි ඒත් ප්‍රථම දෙදෙනාගේ නම් නම්, ෆිලිප්පෝ ඩා ස්ටර්පේටෝ, ඔඩෝන් ඩී ස්කරීටෝ වේ. ඔවුන් 1243 දෙසැම්බර් 12 වන දින පත් වූ අතර ඔවුන්ගේ දූර කාලය මාස හයකි අදටත් මෙය ක්‍රියාත්මක වන අතර ලොව රාජ්‍ය නායකයෙකුට හිමි අඩුම ධූරාවලිය හිමි රට ලෙස මේ කුඩා ජනරජය හැදින්විය හැකිය, මුලදී මේ කුඩා ජනරජයේ භුමිය කුඩා ප්‍රදේශයක පැතිර තිබුණද පසුව 1243 දෙසැම්බර් 19 වන දින guaido di sereto බදු එකතු කිරීම හා බොහෝ වරප්‍රසාද සඳහා Acquaviva නම් භූමිය මෙම නව ජනරජයට විකිණීය, එයින් ජනරජය ටිකක් විශාල විය, පසුව 1320 පෙබරවාරි 10 වන දින Chiesanuova ප්‍රදේශය ස්වේච්ඡාවෙන් මෙම නව රටට එකතු විය, 12 වන සියවසේ මෙම කුඩා පුංචි ජනරජයට වෙළඳපොලක් අවශ්‍ය වූ බැවින් ඔවුන් මුලින් මර්කටේල් නම් ප්‍රදේශය පිහිටුවීය 1291 දී පාප රාජ්‍යය හතරවන නිකලස් පාප් වහන්සේ විසින් සැන් මරීනෝහි පලමු නිදහස සඳහා වූ පිළිගැනීම ලබා දිය, 1463 දී මෙම කුඩා ජනරජයට විශාල තර්ජනයක් වූ රිමිනි හී මැලෙස්ටා වංශයේ තාඩන පීඩනවලින් බේරී ඔවුන්ව යුද්ධයකින් පරාජය කොට Serravalle, domagnano, faetano montegiardino fiorentino ප්‍රදේශ ඔවුන් දිනා ගත්තේය, එදා සිට අද දක්වා එම භූමියේ කිසිදු වෙනසක් සිදුවී නොමැත, ඔවුන් 1502 සිසාරේ බෝරූජියා ආක්‍රමණය, 1739 කාදිනල් ඇල්බරෝනිගේ ආක්‍රමණය වගේ ආක්‍රමණ රැසක් සිදුවුවද කිසිදු ලෙසකින්වත් මේ කුඩා ජනරජයේ නිදහස විනාශ කිරීමට හැකි නොවිණි 1600 දී පොත් හයකින් යුත් ඔවුන්ගේ පළමු ව්‍යවස්ථාව ප්‍රකාශයට පත් කළේය මහා නැපෝලියන් අධිරාජයා 1797 දී ඉතාලිය ආක්‍රමණය කළ විට මෙම කුඩා ජනරජයේ අඛන්ඩතාවය පිළිබඳව මහත් පුදුමයකට පත් වූ අතර, 1797 පෙබරවාරි 12 වනදා මෙම කුඩා ජනරජය සමඟ සම්බන්ධතා ආරම්භ කරන ලදී 1797 සිට 1814 දක්වා නැපෝලියන් ආක්‍රමණ සමයේ උතුරු ඉතාලියේ පැවති එකම රට සැන් මරීනෝ පමණි. 1849 දී ගුසෙප් ගරිබාල්ඩි නම් ඉතාලියේ ජාතික වීරයා ඉතාලිය එක්සත් කිරීමේ ව්‍යාපාරයේදී එවක ඉතාලියේ අල්ලාගෙන සිටි විදේශීය බලවතුන්ගෙන් පසු බැස ජූලි 28 වන දා මෙහි රැකවරණය පතා ආවේය, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඉතාලිය එක්සත් වුවද කිසිදු ලෙසකින්වත් මේ ජනරජය ඈඳාගන්නා නොලදී, 1861 දී දෙවන වික්ටර් එමානුවෙල් රජු ඉතාලියේ පළමු රජු බවට පත්වූ අතර, මේ කුඩා ජනරජයටද ගෞරව කරන ලදී, 1862 මාර්තු 22 වනදා ඉතාලි රාජධානිය විසින් සැන් මරේ නෝර්වේ ස්වෛරී භාවය පිළිගනිමින් ජනරජය සමග ගිවිසුමක්ද අත්සන් කරන ලදී. වසර 300 ක් පමණ වංශාධිපතියන්ගේ ජනරජ ක්‍රමයක් මෙහි පැවති අතර 1906 මාර්තු 25 දා ජනතා ඡන්දයකින් වසර 306 ක් ඇනහිට තිබු ජනරජභාවය නැවත ස්ථාපිත කළේය පළමු ලෝක යුද්ධ සමයේදී ඔවුන් කුඩා රටක් ලෙස ඉතාලි රාජධානියට වෛද්‍ය ආධාර ලබා දුන් අතර, ජනරජයෙන් පලමු ලෝක යුද්ධයට ස්වේච්ඡා සේවකයන් විසිදෙනෙකු යුද්ධයට ගියහ. එහිදී යුද්ධයේදී කාලෝ සිමෝචීනි සහ සාඩි සෙෆරීනි යන දෙදෙනා ගෝරිසියා හීදී යුද කරමින් සිටියදී මිය ගිය අතර ඔවුන් ජනරජයේ ජාතික වීරයන් බවට ද පත්විය. ඔවුන් ගැන අදටත් ජනරජය පාසල් නිර්දේශය උගන්වනු ලැබේ.1923-1943 දක්වා ජනරජ පාලනය කරේ ෆැසිස්ට්වාදී පක්ෂයකි. දෙවන ලෝක යුධ සමයේ සරණාගතයන් ලක්ෂයකට පමණ මේ කුඩා ජනරජය සරණාගත භාවය ලබා දෙන ලදි, 1943-1944 වර්ෂ ජනරජයට ඉතාමත් දරුණු වර්ෂයක් වූ අතර මිත්‍ර හමුදා සමග යුද්ධ කරමින් සිටි ජර්මාණු හමුදාවන්ගෙන්ද වට වී තිබූ මේ කාලය ජනරජය තමන්ගේ ස්වෛරී භාවය උදෙසා ප්‍රබල මෙහෙවරක් සිදු කළහ. වරක් නාසි ජනරාල් අර්වින් රොමල් පවා ජනරජයට පැමිණියහ. 1944 ඩී බ්‍රිතාන්‍ය රාජකීය හමුදා සැන් මරිනෝ ජර්මාණුවන්ගේ කලාපයක් යැයි සිතා බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා ජනරජයට ත් බෝම්බ ද හෙලමින් ජනරජයේ ස්වෛරීභාවය උල්ලංඝනය කරන ලදී ෆැසිස්ට්වාදය බිඳ වැටීමෙන් හා 1945 න් අනතුරුව මේ ජනරජයේ රජය භාරගත්තේ කොමියුනිස්ට් ජනරජයක් 1945 -1957 අතර කාලයේදී ලෝකයේ ඡන්දයකින් පත්වු එකම කොමියුනිස්ට් රාජ්‍ය ලෙස මේ කුඩා ජනරජය පැවතුණි, නමුත් සීතල යුද්ධයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස රොවෙරේටා නගරය වෙනම ආණ්ඩුවක් පිහිට වූ අතර ඔවුන්ට ධනවාදී ඉතාලියෙන් සහ ඇමරිකාවෙන් සහාය ලැබුණි, 1957 දී කැරැල්ලකින් පසුව ජනරජය ධනවාදී කඳවුරට එක් විය, 1974 ජූලි 8 වන දා ජනරජය ඔවුන්ගේ ව්‍යවස්ථාව ව්‍යවස්ථාව තුළ පුරවැසිය අයිතිවාසිකම් පද්ධතිය ස්ථාපිත කළේය 1992 දී ඔවුන් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංගමයට ඇතුළත් වූ අතර ඔවුන් යුරෝපා සංගමය නිල නොලත් සාමාජිකයෙකි ඉතාලි ) රිපොබ්ලිකා ඩි සැන් මැරීන් ( රොමැග්නෝල් ) ආදර්ශ පාඨය: ලිබර්ටාස් ( ලතින් ) "නිදහස" ගීය: " නිදහස් දේශය " (ඉංග්‍රීසි: "නිදහසේ දේශය" ) කාල සීමාව: මිනිත්තු 1 යි තත්පර 35 යි අගනුවර සැන් මැරිනෝ නගරය විශාලතම නගරය Dogana නිල භාෂා ඉතාලි වෙනත් භාෂා රොමැග්නෝල් ආගම 90.3% කතෝලික (2022) 7.5% ආගමක් නැත 1.1% අනෙකුත් ක්‍රිස්තියානි නිකායන් (2022) 0.1% යුදෙව් ආගම 0.46% ඉස්ලාම් (2015) 0.34% වෙනත් ජාතිය හඳුන්වන නම සමරිනීස් රජය ඒකීය පාර්ලිමේන්තු ද්විආර්කි අධ්‍යක්ෂක ජනරජය • කපිතාන් රීජන්ට් මැතිව් රොසි ලොරෙන්සෝ බග්ලි • විදේශ හා දේශපාලන කටයුතු පිළිබඳ රාජ්‍ය ලේකම් ලූකා බෙකාරි ව්‍යවස්ථාදායකය මහා සහ මහා මණ්ඩලය නිදහස • රෝම අධිරාජ්‍යයෙන් 3 සැප්තැම්බර් 301 (සාම්ප්‍රදායික) • පාප්තුමාගේ රාජ්‍යයන්ගෙන් 1291 ආර්. • ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව 1600 ඔක්තෝබර් 8 (ප්‍රඥප්ති) 1974 ජූලි 8 (පුරවැසි අයිතිවාසිකම් ප්‍රකාශනය) ප්රදේශය • මුළු 61.19 km 2 (වර්ග සැතපුම් 23.63) ( 191 වන ) • ජලය (%) 0.0059% ජනගහනය • 2025 ඇස්තමේන්තුව 34,132 ( 191 වන ) • ඝනත්වය 579/km 2 (1,499.6/වර්ග සැතපුම්) ( 24 වන ) දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය ( PPP ) 2024 ඇස්තමේන්තුව • මුළු වැඩි කරන්නඩොලර් බිලියන 2.978 ( 176 වන ) • ඒක පුද්ගල වැඩි කරන්නඩොලර් 86,989 ( 12 වන ) දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය (නාමික) 2024 ඇස්තමේන්තුව • මුළු වැඩි කරන්නඩොලර් බිලියන 2.034 ( 171 වන ) • ඒක පුද්ගල වැඩි කරන්නඩොලර් 59,405 ( 12 වන ) HDI (2023) වැඩි කරන්න 0.915 ඉතා ඉහළ ( 29 වන ) මුදල් යුරෝ ( € ) ( යුරෝ ) වේලා කලාපය UTC +01 ( CET ) • ගිම්හානය ( DST ) UTC +02 ( CEST ) ඇමතුම් කේතය +378 (+39 0549 ඉතාලිය හරහා ඇමතුම්) ISO 3166 කේතය එස් එම් ( කවිදු චතුරංග ගෙ පරිවර්තනය) == මූලාශ්‍ර == Www.educazione.sm Republic of San Marino, book of William miller 1901 <ref>Republic of San Marino, book of William miller 1901</ref> 41096654 SanMarinoFrancia.pdf <references /> {{ප්‍රවර්ගකරණය අවැසි පිටු|date=ජනවාරි 2026}}{{අංකුරය}} rafh9l5e69830c6kowiomwdkvfugttq 2 118716 800007 799764 2026-09-22T04:28:33Z Voncercue 81190 Changed the image that was incorrectly identified. 800007 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} The following are lists of [[waterfall]]s in the world by height, classified into two categories — natural and [[artificial waterfall|artificial]]. Natural waterfalls are further subdivided between overall height and tallest single drop. Each column (Waterfall, Height, Locality, Country) is sortable by using the up/down link in the column headings at the top of each column. {{ambox|issue= '' '''Note''': There is no standard way to measure the height of a waterfall. Since there is no standard, '''no ranking of a waterfall should be assumed because of its position in the list.''' Additionally, in many cases, numbers are merely estimates and measures may be imprecise.'' }} ==World's tallest natural waterfalls== {{Expand list|date=April 2010}} ===By overall height=== This list consists of waterfalls which are known to have an overall height of at least {{cvt|600|m|0}}. Underwater falls, such as the {{convert|3505|m|abbr=on|adj=on}} [[Denmark Strait cataract]], are not included. {| class="wikitable sortable" |- ! Waterfall !! class="unsortable"|Image !! Height !! Locality !! Country !! class="unsortable"|{{abbr|Ref|References}} |- | [[Tugela Falls]] || [[File:Tugela Falls.jpg|100px]] || {{convert|983|m|0}} || [[KwaZulu-Natal]] || [[South Africa]] || <ref>{{Cite web |date=2016-12-28 |title=K novému nejvyššímu vodopádu na světě se šplhá a brodí. Přeměřili ho Češi, atrakcí se nestane|url=https://zpravy.aktualne.cz/domaci/k-novemu-nejvyssimu-vodopadu-na-svete-se-splha-a-brodi-atrak/r~7b14d902cc3511e6a8cb002590604f2e/ |access-date=2022-03-05 |website=Aktuálně.cz|language=cs}}</ref> |- | [[Angel Falls]] || [[File:Salto del Angel-Canaima-Venezuela19.JPG|100px]] || {{convert|979|m|0}} || [[Bolívar (state)|Bolívar]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=1|title=Angel, Salto &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100905161425/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=1|archive-date=2010-09-05|url-status=dead}}</ref> |- | [[Tres Hermanas Falls]] || || {{convert|914|m|0}} || [[Junín Region|Junin]] || [[Peru]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=88|title=Tres Hermanas, Cataratas las &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201085349/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=88|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref> |- | [[Olo'upena Falls]] || [[File:Oloʻupena Falls in 2019-02-08.jpg|100px]] || {{convert|900|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=747|title=Olo'upena Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100105154459/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=747|archive-date=2010-01-05|url-status=dead}}</ref> |- | [[Yumbilla falls|Yumbilla Falls]] || [[File:Yumbilla waterfall Ii copia.jpg|100px]] || {{convert|896|m|0}} || [[Amazonas Region|Amazonas]] || [[Peru]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=990|title=Yumbilla, Catarata &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100105145144/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=990|archive-date=2010-01-05|url-status=dead}}</ref> |- | [[Skorga]]|| || {{convert|875|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Skorga, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Skorga-11652|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | {{ill|Balåifossen|no}} || || {{convert|850|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=755|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091010003003/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=755|url-status=dead|title=Baläifossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=October 10, 2009}}</ref> |- | [[Vinnufossen]] || [[File:Vinnufossen, Sunndal, Norway (front).jpg|100px]] || {{convert|845|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{cite web |title=Vinnufallet |url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/index.php/waterfall/11651 |website=World Waterfall Database |access-date=23 March 2023}}</ref> |- | {{ill|Mattenbachfall|de}} || || {{convert|840|m|0}} || [[Lauterbrunnental]] || [[Switzerland]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Mattenbachf%C3%A4lle-27386|title=World Waterfall Database }}</ref> |- | [[Pu'uka'oku Falls]] || || {{convert|840|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=751|title=Pu'uka'oku Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201090307/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=751|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref> |- | [[James Bruce Falls]] || [[File:James Bruce Waterfall (6444796789).jpg|100px]] || {{convert|840|m|0}} || [[British Columbia]] || [[Canada]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=989|title=James Bruce Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201085331/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=989|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref> |- | [[Browne Falls]] || [[File:Browne Falls (Doubtful Sound).jpg|100px]] || {{convert|836|m|0}} || [[Southland, New Zealand|Southland]] || [[New Zealand]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=20|title=Browne Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201090947/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=20|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref><ref>Swan and Goss, 2004.</ref> |- | {{ill|Strupenfossen|no}} || || {{convert|820|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=232|title=Strupenfossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100105151241/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=232|archive-date=2010-01-05|url-status=dead}}</ref> |- | [[Ramnefjellsfossen]] || [[File:Kjenndalen.jpg|100px]] || {{convert|818|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref name="auto"/> |- | [[Waihilau Falls]] || || {{convert|792|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref name=Waihilau>{{Cite web|title=Waihilau Falls, Hawaii, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Waihilau-Falls-639|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Colonial Creek Falls]] || || {{convert|788|m|0}} || [[Washington (state)|Washington]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=5|title=Colonial Creek Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110629025012/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=5|archive-date=2011-06-29|url-status=dead}}</ref> |- | [[Mongefossen]] || [[File:Grytten et gårdsbruk ved Mongefossen - NB MS G4 0001.jpg|100px]] || {{convert|773|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref name=Mongefossen>{{Cite web|title=Mongefossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Mongefossen-7|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Gocta Cataracts]] || [[File:Gocta.jpg|100px]] || {{convert|771|m|0}} || [[Amazonas Region|Amazonas]] || [[Peru]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=982|title=Gocta, Catarata &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611073957/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=982|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Mutarazi Falls]] || [[File:Mutarazi Falls00.jpg|100px]] || {{convert|762|m|0}} || [[Manicaland]] || [[Zimbabwe]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=8|title=Mutarazi Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611074217/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=8|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Kjelfossen]] || [[File:Kjelfossen-Gudvangen.jpg|100px]] || {{convert|755|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=54|title=Kjelfossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201085849/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=54|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref> |- | [[Johannesburg Falls]]|| || {{convert|751|m|0}} || [[Washington (state)|Washington]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=257|title=Johannesburg Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611074243/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=257|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Yosemite Falls]] || [[File:Yosemite Falls 2005.jpg|100px]] || {{convert|739|m|0}} || [[California]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=9|title=Yosemite Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101102205447/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=9|archive-date=2010-11-02|url-status=dead}}</ref> |- | [[Cloudcap Falls]] || || {{cvt|732|m|0}} || [[Washington (state)|Washington]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Cloudcap Falls, Washington, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Cloudcap-Falls-4959|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Cascades de Trou de Fer]] || [[File:Trou-de-Fer.jpg|100px]] || {{convert|725|m|0}} || [[Réunion]] || [[France]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=173|title=Trou de Fer, Cascades de &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611100543/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=173|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | {{ill|Ølmåafossen|no}} || [[File:Oelmaaafossen-2020.jpg|100px]] || {{convert|720|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=463|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091010001807/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=463|url-status=dead|title=Ølmäafossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=October 10, 2009}}</ref> |- | [[Manawainui Falls]]|| || {{convert|719|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=792|title=Manawainui Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20171010161725/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=792|archive-date=2017-10-10|url-status=dead}}</ref> |- | [[Kjeragfossen]] || [[File:Kjerag og Kjeragsfossen.jpg|100px]] || {{convert|715|m|0}} || [[Rogaland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=808|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091009233947/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=808|url-status=dead|title=Kjeragfossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=October 9, 2009}}</ref> |- | [[Avalanche Basin Falls]]|| || {{convert|707|m|0}} || [[Montana]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=546|title=Avalanche Basin Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611074453/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=546|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Harrison Basin Falls]]|| || {{convert|707|m|0}} || [[Montana]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=925|title=Harrison Basin Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611074503/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=925|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Haloku Falls]]|| || {{convert|700|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=746|title=Haloku Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611074818/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=746|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Chamberlain Falls]]|| || {{convert|700|m|0}} || [[Southland, New Zealand|Southland]] || [[New Zealand]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=898|title=Lake Chamberlain Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201090344/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=898|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref> |- | {{ill|Døntefossen|no}} || || {{convert|700|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101201085559/http://world-waterfalls.com/waterfall.php?num=11|url-status=dead|title=D?ntefossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=December 1, 2010}}</ref> |- | [[Kadamaian Falls]]|| || 700 metres (2,297 ft) | [[Kinabalu Park]], [[Sabah]] || [[Norway|Malaysia]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=749|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110221213341/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=749|url-status=dead|title=Brufossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=February 21, 2011}}</ref> |- | {{ill|Spirefossen|no}} || || {{convert|690|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=762|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110221213153/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=762|url-status=dead|title=Spirefossen &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|archivedate=February 21, 2011}}</ref> |- | [[Lake Unknown Falls]]|| || {{convert|680|m|0}} || [[Otago]] || [[New Zealand]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=874|title=Lake Unknown Falls &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2011-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110511192259/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=874|archive-date=2011-05-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Cuquenan Falls]]|| [[File:Close do salto kukenan.JPG|100px]] || {{convert|674|m|0}} || [[Bolívar (state)|Bolívar]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=23|title=Kukenaam, Salto &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2010-04-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110611072814/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=23|archive-date=2011-06-11|url-status=dead}}</ref> |- | Salto Yutaj || || {{convert|671|m|0}} || [[Amazonas (Venezuelan state)|Amazonas]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|url=http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=21|title=Yutaj, Salto &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2011-03-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110511192124/http://www.world-waterfalls.com/waterfall.php?num=21|archive-date=2011-05-11|url-status=dead}}</ref> |- | [[Cascade Blanche]] || || {{convert|640|m|0}} || [[Réunion]] || [[France]] || <ref>{{Cite web|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/index.php/waterfall/Blanche-Cascade-60|title=Blanche, Cascade &#124; World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls|access-date=2022-09-07}}</ref> |- | La Chorrera Falls || || {{convert|590|m|0}} || [[Cundinamarca Department|Cundinamarca]] || [[Colombia]] || <ref>{{Cite web|url=https://www.wikiloc.com/hiking-trails/cascada-la-chorrera-y-el-chiflon-14176777|title=Cascada La Chorrera y el Chiflon|website=Wikiloc &#124; Trails of the World}}</ref> |- |[[Kunchikal Falls]] | |455 m (1,493 ft) |[[Shimoga|Shimoga, Karnataka]] |[[India]] | |} ===By tallest single drop=== This list consists of the waterfalls which are known to have a singular individual step with a vertical drop of at least {{cvt|450|m|0}}. {| class="wikitable sortable" |- ! Waterfall !! class="unsortable"|Image !! Height !! Locality !! Country !! class="unsortable"|{{abbr|Ref|References}} |- | [[Angel Falls]] || [[File:Salto del Angel-Canaima-Venezuela19.JPG|100px]] || {{convert|807|m|0}} || [[Bolívar (state)|Bolívar]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|title=Kerepakupai Merú, Venezuela - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Kerepakupai-Meru-1|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Waihilau Falls]] || || {{convert|792|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref name=Waihilau/> |- | [[Mongefossen]] || [[File:Grytten et gårdsbruk ved Mongefossen - NB MS G4 0001.jpg|100px]] || {{convert|773|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref name=Mongefossen/> |- | [[Manawainui Falls]]|| || {{convert|719|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Mana'wai'nui Falls, Hawaii, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Manawainui-Falls-664|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Kjeragfossen]] || [[File:Kjerag og Kjeragsfossen.jpg|100px]] || {{convert|715|m|0}} || [[Rogaland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Kjeragfossen, Rogaland, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Kjeragfossen-671|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Tågfossen]]|| || {{convert|710|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Tågfossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tagfossen-6273|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Ølmåfossen]]|| [[File:Oelmaaafossen-2020.jpg|100px]] || {{convert|710|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Ølmåfossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/%C3%98lm%C3%A5fossen-30753|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Salto Kukenaam]]|| [[File:Close do salto kukenan.JPG|100px]] || {{convert|674|m|0}} || [[Bolívar (state)|Bolívar]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|title=Kukenaam, Salto, Venezuela - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Kukenaam-Salto-21|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Langfoss]] || [[File:Langfoss-3.jpg|100px]] || {{cvt|612|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Langfoss, Vestland, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Langfoss-427|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Tverrgrovfossen]]|| || {{cvt|610|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Tverrgrovfossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tverrgrovfossen-6269|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Salto de Iguapo]]|| || {{cvt|600|m|0}} || [[Bolívar (state)|Bolívar]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|title=Iguapo, Salto del, Venezuela - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Iguapo-Salto-del-807|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Vinnufossen]] || [[File:Vinnufossen, Sunndal, Norway (front).jpg|100px]] || {{convert|575|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Vinnufallet, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Vinnufallet-11651|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Kveåfossen]]|| || {{cvt|570|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Kveåfossen, Vestland, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Kveafossen-542|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Høvlafossen]]|| || {{cvt|550|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Høvlafossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Hovlafossen-6270|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Cascada de Ventisquero Colgante]] || || {{cvt|549|m|0}} || [[Aysén, Chile|Aisén]] || [[Chile]] || <ref>{{Cite web|title=Ventisquero Colgante, Cascada de, Chile - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Ventisquero-Colgante-Cascada-de-769|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Los Chorros de Cura]]|| || {{cvt|549|m|0}} || [[Aragua]] || [[Venezuela]] || <ref>{{Cite web|title=Los Chorros de Cura, Venezuela - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Los-Chorros-de-Cura-19106|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Catarata Gocta]] || [[File:Gocta.jpg|100px]] || {{cvt|540|m|0}} || [[Amazonas Region|Amazonas]] || [[Peru]] || <ref>{{Cite web|title=Gocta, Catarata, Peru - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Gocta-Catarata-805|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Krokfossen]]|| || {{cvt|530|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Krokfossen, Vestland, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Krokfossen-628|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Svellofossen]]|| || {{cvt|525|m|0}} || [[Vestland]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite web|title=Svellofossen, Vestland, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Svellofossen-5549|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Heggurfossen]]|| || {{cvt|509|m|0}} || [[Møre og Romsdal]] || [[Norway]] || <ref>{{Cite news|title=Heggurfossen, Møre og Romsdal, Norway - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Heggurfossen-6264|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Hannoki Falls]] || [[File:Shomyo-daki 1.jpg|100px]] || {{cvt|500|m|0}} || [[Toyama Prefecture|Toyama]] || [[Japan]] || <ref>{{Cite web|title=Hannoki-no-taki, Japan - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Hannoki-no-taki-36|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Ribbon Fall]] || [[File:2006-04-01 - Ribbon Falls (Yosemite).jpg|100px]] || {{cvt|491|m|0}} || [[California]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Ribbon Fall, California, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Ribbon-Fall-38|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Mount Waialeale|Wall of Tears]] || [[File:Wall of Tears - Wai'ale'ale.jpg|100px]] || {{cvt|488|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Wall of Tears, Hawaii, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Wall-of-Tears-781|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Mutarazi Falls]] || [[File:Mutarazi Falls00.jpg|100px]] || {{cvt|479|m|0}} || [[Manicaland]] || [[Zimbabwe]] || <ref>{{Cite web|title=Mutarazi Falls, Zimbabwe - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Mutarazi-Falls-8|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Lake Frances (Glacier County, Montana)|Lake Frances Falls]] || [[File:Lake Francis.jpg|100px]] || {{cvt|475|m|0}} || [[Montana]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Lake Frances Falls, Montana, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Lake-Frances-Falls-750|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Cerberus Falls]] || || {{cvt|475|m|0}} || [[British Columbia]] || [[Canada]] || <ref>{{Cite web|title=Cerberus Falls, British Columbia, Canada - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Cerberus-Falls-1638|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Flueseelifall]]|| || {{cvt|465|m|0}} || [[Berne]] || [[Switzerland]] || <ref>{{Cite web|title=Flueseelifall, Switzerland - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Flueseelifall-27269|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Piedra Volada|Cascada de Piedra Bolada]] || || {{cvt|453|m|0}} || [[Chihuahua (state)|Chihuahua]] || [[Mexico]] || <ref>{{Cite web|title=Piedra Bolada, Cascada de, Mexico - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Piedra-Bolada-Cascada-de-10542|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |- | [[Keana'awi Falls]]|| || {{cvt|450|m|0}} || [[Hawaii]] || [[United States]] || <ref>{{Cite web|title=Keana'awi Falls, Hawaii, United States - World Waterfall Database|url=https://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Keanaawi-Falls-663|access-date=2020-11-05|website=www.worldwaterfalldatabase.com|language=en}}</ref> |} ==World's tallest artificial waterfalls== {{Expand list|date=April 2010}} {| class="wikitable sortable" |- ! style="width: 140px"|Waterfall !! style="width: 125px"|Height !! style="width: 150px"class="unsortable"|Complex !! style="width: 70px;"|Country !! class="unsortable"|Image !! class="unsortable"|Remarks |- | [[Cascata delle Marmore]] || {{convert|165|m|0}}<ref>{{Cite web|url=http://www.atlasobscura.com/places/cascata-delle-marmore-marmore-falls|title=The World's Tallest Artificial Waterfall|website=Atlas Obscura}}</ref> || Parco Fluviale del Nera || [[Italy]] || [[File:Cascatemarmore.jpg|x100px]] || Created by the ancient Romans. |- | Liebian Waterfall || {{convert|108|m|0}} || Liebian International Plaza || [[China]] || || |- |[[High Level Bridge (Edmonton)|Edmonton Great Divide Waterfall]] |64 meters (210 ft) |[[High Level Bridge (Edmonton)|High Level Bridge]] |[[Canada]] | [[File:Edmonton Sourdough Raft Race.jpg|110px]] |Not operational since 2009, but plans to restart it are being considered. |- |[[Lake Peigneur]] |50 meters (164 ft) |[[Delcambre Canal]] |[[United States]] | |Resulted from a major oil drilling disaster in Louisiana. Lasted for 3 days. |- | [[The Rain Vortex|Rain Vortex]] || {{convert|40|m|0}} || [[Jewel Changi Airport]] || [[Singapore]] |||| World's tallest indoor waterfall. |- | Cloud Forest Indoor Waterfall || {{convert|35|m|0}} || [[Gardens by the Bay#Cloud Forest|Cloud Forest]], [[Gardens by the Bay]] || [[Singapore]] || [[File:Cloud Forest, Gardens by the Bay, Singapore.jpg|x82px]] || Previously the world's tallest indoor waterfall. |- | [[Jurong Falls]] || {{convert|30|m|0}} || [[Jurong Bird Park]] || [[Singapore]] || [[File:Jurong Falls.JPG|x110px]] ||Previously the world's tallest indoor waterfall. |- | Viktoriapark Waterfall || {{convert|24|m|0}}<ref>{{Cite web|url=https://www.visitberlin.de/en/viktoriapark|title=Viktoriapark|website=visitberlin.de}}</ref> || [[Viktoriapark]] || [[Germany]] || || |- | Lotte Music Fountain || {{convert|18.2|m|0}}<ref>{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/tallest-indoor-music-fountain|title=Tallest indoor music fountain|website=Guinness World Records}}</ref> || Aqua Mall, Lotte Department Store (Busan) || [[South Korea]] || || Center column is considered an indoor waterfall, despite being known as a fountain. |} ==See also== *[[List of waterfalls]] *[[List of waterfalls by flow rate]] *[[List of waterfalls by type]] ==References== {{Reflist}} ==External links== *[https://www.worldwaterfalldatabase.com/tallest-waterfalls/total-height World Waterfall Database: Worlds Tallest Waterfalls] [[ප්‍රවර්ගය:දිය ඇලි ලැයිස්තු|Heightness]] [[Category:Lists by length|Waterfalls]] [[Category:Tallest things|Waterfalls]] by4w47xh1kxgva0qt09k0feprqmigsx 0 150826 800005 736125 2026-09-22T02:15:15Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 800005 wikitext text/x-wiki [[File:GDP-per-capita_West-Africa_2019.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:GDP-per-capita_West-Africa_2019.jpg|thumb|300x300පික්|බටහිර අප්‍රිකාවේ දළ වශයෙන් 2019 දී දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය<ref>{{cite web |title=Log Gross National Income per capita 2019 - Maps - Global Data Lab |url=https://globaldatalab.org/shdi/maps/lgnic/NGA/ |access-date=2022-10-17 |website=globaldatalab.org}}</ref>]]නයිජීරියාවේ ආර්ථිකය අප්‍රිකාවේ විශාලතම ලෝකයේ නාමික දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් 31 වන විශාලතම සහ ඒක පුද්ගල ආදායම අනුව ලොව 30 වන විශාලතම වේ. ඒක පුද්ගල ආදායම වන්නේ ඇමරිකානු ඩොලර් 9,148<ref>{{cite web |title=GDP Per Capita {{!}} By Country {{!}} 2022 {{!}} Data |url=https://www.worldeconomics.com/Wealth/default.aspx |access-date=2022-10-24 |website=World Economics}}</ref> (2022 දී), එය දකුණු අප්‍රිකාව, ඊජිප්තුවට හෝ මොරොක්කෝවට වඩා අඩුය, නමුත් ඝානාවට හෝ අයිවරි කෝස්ට් වලට වඩා ටිකක් වැඩිය. නයිජීරියාව යනු අප්‍රිකාවේ බලශක්තිය, මූල්‍ය වෙළඳපොළ සහ විනෝදාස්වාද ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රමුඛයකි. නයිජීරියාව සඳහා වන විදේශ විනිමය ඉපැයීම්වල දෙවන විශාලතම ප්‍රභවය වන ඛනිජ තෙල්ය.<ref name="tribune.com.ng2">{{cite news|url=http://www.tribune.com.ng/business/tribune-business/item/15469-remittances-from-diaspora-nigerians-as-lubricant-for-the-economy/15469-remittances-from-diaspora-nigerians-as-lubricant-for-the-economy|title=Remittances from diaspora Nigerians as lubricant for the economy|author=Gbola Subair-Abuja|date=8 September 2014|newspaper=[[Nigerian Tribune]]|access-date=17 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150317150032/http://www.tribune.com.ng/business/tribune-business/item/15469-remittances-from-diaspora-nigerians-as-lubricant-for-the-economy/15469-remittances-from-diaspora-nigerians-as-lubricant-for-the-economy|archive-date=17 March 2015}}</ref> නයිජීරියාවේ දේශීය හා ජාත්‍යන්තර බැංකු, වත්කම් කළමනාකරණ සමාගම්, තැරැව්කාර නිවාස, තැරැව්කාර නිවාස, වාහන අරමුදල් සහ ආයෝජන බැංකු මිශ්‍ර කිරීමකින් නයිජීරියාව ඉතා දියුණු මූල්‍ය සේවා අංශයක් ඇත.<ref>{{cite book|last=Lewis|first=Peter|url=https://books.google.com/books?id=T4-rlVeb1n0C&pg=PA168|title=Growing Apart: Oil, Politics, and Economic Change in Indonesia and Nigeria|publisher=University of Michigan Press|year=2007|isbn=978-0-472-06980-4|page=168|access-date=26 December 2008}}</ref> නයිජීරියාවේ මධ්‍යම ආදායම්ලාභී ආර්ථිකයක්<ref>{{cite web |date=January 2011 |title=World Bank list of economies |url=http://siteresources.worldbank.org/DATASTATISTICS/Resources/CLASS.XLS |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110522153925/http://siteresources.worldbank.org/DATASTATISTICS/Resources/CLASS.XLS |archive-date=22 May 2011 |access-date=27 May 2011 |publisher=http: www.worldbank.org}}</ref> ස්වභාවික සම්පත් බහුල ලෙස සැපයීය. එහි පුළුල් ඛනිජ සම්පත් වල පුළුල් පරාවර්ෂයේ ඛනිජ සම්පත් අතර ගල් අඟුරු, බැක්ලිට්, ටන්ටෝල්, ටින්, ටින්, යකඩ, නියෝබියම්, ඊයම් සහ සින්ක් ඇතුළත් වේ.<ref>{{cite web |last=Ekene |first=Mfon Abel |date=2020-03-12 |title=Natural resources in Nigeria and their locations |url=https://www.makemoney.ng/natural-resources-in-nigeria-and-their-locations-full-list/ |access-date=2022-12-11 |website=MakeMoney.ng |language=en-GB}}</ref> මෙම ස්වාභාවික සම්පත්වල විශාල තැන්පතු තිබියදීත්, නයිජීරියාවේ පතල් කැණීමේ කර්මාන්තය තවමත් එහි ළදරු අවධියේ පවතී. 1999 ට පෙර, වසර ගණනාවක මිලිටරි පාලනය, දූෂණය සහ වැරදි කළමනාකරණය නිසා ආර්ථික සංවර්ධනය බාධාවක් වී තිබේ. ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය සහ පසුකාලීන ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම ආර්ථික විභවතාවයට සහාය වී ඇත. 2015 න් පසු, නයිජීරියානු ආර්ථිකයට තරමක් විවිධාංගීකරණය කිරීමට හැකි විය. තෙල් හා ගෑස් වලට අමතරව, නයිජීරියාව අපනයනය පොහොර හා සිමෙන්ති / සිමෙන්ති මණ්ඩලය, අච්චු සහිත පොලිප්රොපිලීන් (ප්ලාස්ටික්) නිෂ්පාදන, පුද්ගලික සත්කාර නිෂ්පාදන, තීන්ත, මෝල්ට් බීතස් හා සන්නද්ධ වාහන දක්වා ව්‍යාප්ත විය. === කෘෂිකර්මය === [[File:Palm_nuts_put_out_to_dry.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Palm_nuts_put_out_to_dry.jpg|thumb|නයිජීරියානු පාම් ඇට වර්ග වියළීම]] 2021 දී නයිජීරියාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් 23.4% ක් පමණ දායක වන්නේ කෘෂිකර්මාන්තය, වන විද්‍යාව සහ මසුන් ඇල්ලීමෙනි.<ref>{{cite web |title=Agriculture, forestry, and fishing, value added (% of GDP) |url=https://data.worldbank.org/indicator/NV.AGR.TOTL.ZS?locations=NG |access-date=2022-11-12 |website=World Bank}}</ref> නයිජීරියාව යනු ලොව විශාලතම කැසාවා හි නිෂ්පාදකයා වේ.<ref name=":2">{{cite web |title=Nigeria at a glance{{!}}FAO in Nigeria{{!}}Food and Agriculture Organization of the United Nations |url=https://www.fao.org/nigeria/fao-in-nigeria/nigeria-at-a-glance/en/ |access-date=2022-06-11 |website=fao.org}}</ref> වැඩිදුර ප්‍රධාන භෝග බඩ ඉරිඟු, සහල්, මෙනේරි, අල බීන්ස් සහ ගිනියා ඉරිඟු (බඩ ඉරිඟු) ඇතුළත් වේ.<ref>{{cite web |title=Nigeria at a glance |url=https://www.fao.org/nigeria/fao-in-nigeria/nigeria-at-a-glance/en/ |access-date=2023-03-26 |website=fao.org}}</ref> කොකෝවා යනු ප්‍රධාන කෘෂිකාර්මික අපනයනය වන අතර රටේ වඩාත්ම වැදගත් ඛනිජ නොවන නිෂ්පාදන වලින් එකකි.<ref>{{citation|last=Cadoni|first=P.|title=Analysis of Incentives and Disincentives for Cocoa in Nigeria|date=2013|url=https://www.fao.org/3/at586e/at586e.pdf|work=Technical notes series, MAFAP|publication-place=Rome|publisher=FAO}}</ref><ref>{{cite web |last=Ibirogba |first=Femi |date=2018-12-17 |title=Stakeholders' strategies for re-awakening Nigeria's cocoa economy |url=https://guardian.ng/features/stakeholders-strategies-for-re-awakening-nigerias-cocoa-economy/ |access-date=2023-03-26 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |quote=“Among the six major agricultural exports of the pre-petroleum exporting years (cocoa, palm oil, palm kernel, rubber, groundnuts and cotton), cocoa is the one still standing tall in terms of non-oil exports,” [Professor Adegboyega Oguntade] said.}}</ref> නයිජීරියාව යනු ස්වාභාවික රබර් අපනයනකරුවෙක් වන අතර එය 2019 දී ඩොලර් මිලියන 20.9 ක් උත්පාදනය කරයි.<ref>{{cite web |title=Rubber in Nigeria {{!}} OEC |url=https://oec.world/en/profile/bilateral-product/rubber/reporter/nga |access-date=2023-03-26 |website=OEC - The Observatory of Economic Complexity}}</ref> නයිජීරියානු සිවිල් යුද්ධය සහ තෙල් උත්පාතය ඉදිරියේ නයිජීරියාව ආහාර වලින් ස්වයංපෝෂිත විය.<ref>{{cite journal|last=Ekpo|first=Akpan H.|date=1986|title=Food dependency and the nigerian economy: an ex-post analysis, 1960-80|url=https://www.africabib.org/rec.php?RID=119536714|journal=The Nigerian Journal of Economic and Social Studies|volume=28|issue=2|pages=257–273|quote=Up to 1974, the Nigerian economy was self-sufficient in the production of food. In recent years, however, Nigeria has become a net importer of basic foods.|access-date=2024-04-23|archive-date=2023-03-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230326141838/https://www.africabib.org/rec.php?RID=119536714|url-status=dead}}</ref><ref name=":11">{{cite journal|last1=Nwozor|first1=Agaptus|last2=Olanrewaju|first2=John Shola|last3=Ake|first3=Modupe B.|year=2019|title=National Insecurity and the Challenges of Food Security in Nigeria|url=https://eprints.lmu.edu.ng/2805/1/10603-Article%20Text-41107-1-10-20191221.pdf|journal=Academic Journal of Interdisciplinary Studies|publisher=Richtmann Publishing|volume=8|issue=4|doi=10.36941/ajis-2019-0032|issn=2281-3993|s2cid=213869061}}</ref><ref>{{citation|last=Okotie|first=Sylvester|title=Chapter 5 - The Nigerian Economy Before the Discovery of Crude Oil|date=2018-01-01|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780128093993000057|work=The Political Ecology of Oil and Gas Activities in the Nigerian Aquatic Ecosystem|pages=71–81|editor-last=Ndimele|editor-first=Prince E.|publisher=Academic Press|isbn=978-0-12-809399-3|access-date=2023-03-26}}</ref> නයිජීරියාවේ ප්‍රධාන විදේශ විනිමය උපයන්නා වන කෘෂිකර්මාන්තයයි.<ref>{{cite book|last=Ake|first=Claude|url=https://books.google.com/books?id=bs5rTH7GClgC&pg=PA48|title=Democracy and Development in Africa|publisher=Brookings Institution Press|year=1996|isbn=978-0-8157-0220-7|page=48|access-date=26 December 2008}}</ref> නයිජීරියාවේ වේගවත් ජනගහන වර්ධනය සමඟ කෘෂිකාර්මික කටයුතුවල යෙදීමට අපොහොසත් වී ඇති අතර නයිජීරියාව දැන් තමා නඩත්තු කිරීම සඳහා ආහාර ආනයනය මත රඳා පවතී.<ref name=":11" /><ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-49367968|title=Why Nigeria has restricted food imports|date=2019-08-16|access-date=2023-03-26|publisher=BBC News|language=en-GB}}</ref> ආහාර ආනයනය සඳහා ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 6.7 ක් වාර්ෂික වියදම් කරයි. ආහාර අපනයනයෙන් ලැබෙන ආදායමකට වඩා හතර ගුණයක් වැඩිය.<ref name=":2" /> නයිජීරියානු රජය 1970 ගණන්වල අකාබනික පොහොර භාවිතය ප්‍රවර්ධනය කළේය.<ref name="pasquini2">{{cite journal|last1=Pasquini|first1=MW|last2=Alexander|first2=MJ|date=2005|title=Soil fertility management strategies on the Jos Plateau: the need for integrating 'empirical' and 'scientific' knowledge in agricultural development|journal=Geographical Journal|volume=171|issue=2|pages=112–124|bibcode=2005GeogJ.171..112P|doi=10.1111/j.1475-4959.2005.00154.x}}</ref> නයිජීරියාවේ සහල් නිෂ්පාදනය 2017/18 සිට 2021/22 දක්වා වසරකට ටොන් මිලියන 5 සිට 10% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති<ref>{{cite web |date=2022-04-22 |title=Rice pyramids and Nigeria's production puzzle |url=https://guardian.ng/features/rice-pyramids-and-nigerias-production-puzzle/ |access-date=2022-06-17 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> නමුත් වැඩිවන ඉල්ලුම සමඟ ඉදිරියට නොගොස් ඇත. එබැවින් සහල් ආනයනය වසරකට ටොන් මිලියන 2 ක නියතව පැවතුනි. 2019 අගෝස්තු මාසයේදී නයිජීරියාව දේශීය නිෂ්පාදනය ඉහළ නැංවීමේ කොටසක් ලෙස රට තුළට ගෙන යාමේ සහල් ජාවාරම නැවැත්වීම සඳහා බෙනින් සහ අනෙකුත් අසල්වැසි රටවල් සමඟ දේශ සීමාව වසා දැමීය.<ref>{{cite news|url=https://af.reuters.com/article/topNews/idAFKCN1VJ0PH-OZATP|title=Nigeria closes part of border with Benin to check rice smuggling|date=29 August 2019|access-date=29 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190829113752/https://af.reuters.com/article/topNews/idAFKCN1VJ0PH-OZATP|archive-date=29 August 2019|publisher=Reuters|url-status=dead}}</ref> මේ වන විට නයිජීරියාව අනපේක්ෂිත සහල් අපනයනය කළ නමුත් රටේ ප්‍රධාන ආහාර වන සහල් ආනයනය කිරීමට සිදු විය. - ලාගෝස් අසල පිහිටි සරුටෝ හි සහල් මෝල, වෙළඳාමේ ශේෂය සහ ශ්‍රම වෙළඳපොළේ ශේෂය වැඩි දියුණු කිරීම සහ ප්‍රවාහන හා අතරමැදියන් සඳහා අනවශ්‍ය වියදම් වැඩි දියුණු කිරීම සහ බේරා හි විශාලතම කර්මාන්ත පූර්ණ ලෙස ක්‍රියාත්මක වන විට, 250,000 ක ජනතාවක්වි විසින් වාර්ෂිකව කිලෝ 50 ක සහල් බෑග් මිලියන 2.5 ක් නිෂ්පාදනය කරනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.<ref>{{cite web |date=2022-05-04 |title=Lagos today: Like Tinubu like Sanwo-Olu |url=https://www.thecable.ng/lagos-today-like-tinubu-like-sanwo-olu |access-date=2022-05-26 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> === තෙල් සහ ස්වාභාවික වායු === නයිජීරියාව ලෝකයේ 15 වැනි විශාලතම ඛනිජ තෙල් නිෂ්පාදකයා වන අතර 6 වැනි විශාලතම අපනයනකරු වන අතර 9 වැනි විශාලතම ඔප්පු කළ සංචිත ඇත. ඛනිජ තෙල් නයිජීරියානු ආර්ථිකයේ සහ දේශපාලනයේ විශාල කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි, රජයේ ඉපැයීම්වලින් 80% ක් පමණ වේ. ඔපෙක් විසින් ඇස්තමේන්තු කරන ලද 9 වැනි විශාලතම ස්වාභාවික වායු සංචිත නයිජීරියාව සතුව ඇත; එහි ඝන අඩි ට්‍රිලියන 206.53ක රජයේ වටිනාකම ඩොලර් ට්‍රිලියන 803.4ක් ලෙස තක්සේරු කර ඇත.<ref>{{cite web |last=Nnodim |first=Okechukwu |date=2022-04-29 |title=Nigeria's proven gas reserves worth over $803.4tn – FG |url=https://punchng.com/nigerias-proven-gas-reserves-worth-over-803-4tn-fg/ |access-date=2023-06-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> ස්වාභාවික වායුව නයිජර් ගඟේ ආර්ථික ආශ්චර්යයක් විවෘත කිරීමේ හැකියාවක් ලෙස සැලකේ.<ref>{{cite web |author=PricewaterhouseCoopers |title=Evaluating Nigeria's Gas Value Chain |url=https://www.pwc.com/ng/en/publications/evaluating-nigeria-gas-value-chain.html |access-date=2023-06-14 |publisher=PwC |language=en-NG}}</ref> නයිජීරියාවට සෑම වසරකම ගෑස් ඇවිළෙන අතර එහි ප්‍රධාන තෙල් නිෂ්පාදනය කරන කලාපය වන නයිජර් ඩෙල්ටාවේ බොරතෙල් සොරකම් කිරීම හේතුවෙන් දිනකට තෙල් බැරල් 120,000කට වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇ.ඩො. බිලියන 2.5,<ref>{{cite journal|last=Ejiogu|first=Amanze R.|date=2013|title=Gas Flaring in Nigeria: Costs and Policy|url=https://www.jstor.org/stable/43735213|journal=Energy & Environment|volume=24|issue=6|pages=983–998|bibcode=2013EnEnv..24..983E|doi=10.1260/0958-305X.24.6.983|issn=0958-305X|jstor=43735213|s2cid=153746438}}</ref> අහිමි වේ.<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/world/africa/nigerias-buhari-worried-over-large-scale-crude-oil-theft-2022-08-19/|title=Nigeria's Buhari worried over large scale crude oil theft|last=Onuah|first=Felix|date=2022-08-19|access-date=2023-06-14|publisher=Reuters}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/business/energy/shell-nigeria-says-crude-oil-theft-an-existential-threat-industry-2022-07-06/|title=Shell Nigeria says crude oil theft an existential threat to industry|date=2022-07-07|work=Reuters|access-date=2023-06-14}}</ref> මෙය මුහුදු කොල්ලකෑම් සහ කලාපය තුළ පාලනය සඳහා ගැටුම් ඇති කිරීමට හේතු වී ඇති අතර, රට සිය ඔපෙක් කෝටාව සපුරාලීම සහ පූර්ණ හැකියාවෙන් ඛනිජ තෙල් අපනයනය කිරීම වළක්වාලමින් නිෂ්පාදනයේ බාධා කිරීම්වලට තුඩු දී ඇත.<ref>{{cite book|last=Williams|first=Lizzie|url=https://books.google.com/books?id=fwuQ71ZbaOcC&pg=PA26|title=Nigeria: The Bradt Travel Guide|publisher=Bradt Travel Guides|year=2008|isbn=978-1-84162-239-2|page=26|access-date=26 December 2008}}</ref>[[File:Nigerdelta_NASA.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Nigerdelta_NASA.jpg|thumb|නයිජර් ඩෙල්ටාවේ ගංගාවේ සුරක්ෂිතභාවය]] ඛනිජ තෙල් සම්පත් දෙපාර්තමේන්තුවට අනුව නයිජීරියාවේ මුළු තෙල් නිධි 159ක් සහ ළිං 1,481ක් ක්‍රියාත්මක වේ.<ref name="NDES2">''Environmental Resources Managers Ltd, Niger Delta Environmental Survey Final Report Phase I; Volume I: Environmental and Socio-Economic Characteristics (Lagos: Niger Delta Environmental Survey, September 1997)''</ref> ජාතියේ වඩාත්ම ඵලදායී කලාපය වන්නේ නයිජර් ඩෙල්ටාවේ හෝ "දකුණ-දකුණ" කලාපයේ වෙරළබඩ නයිජර් ඩෙල්ටා ද්‍රෝණියේ වන අතර එය තෙල් නිධි 159 න් 78 ක් ආවරණය කරයි. නයිජීරියාවේ බොහෝ තෙල් බිම් කුඩා හා විසිරී ඇති අතර, 1990 වන විට, මෙම කුඩා ක්ෂේත්‍ර සමස්ත නයිජීරියානු නිෂ්පාදනයෙන් 62.1% ක් විය. එකල නයිජීරියාවේ ඛනිජ තෙල්වලින් 37.9%ක් නිෂ්පාදනය කළ විශාලතම ක්ෂේත්‍ර දහසය සමඟ මෙය වෙනස් වේ.<ref name="politicaleconomy2">''Nigeria: The Political Economy of Oil'' {{ISBN|0-19-730014-6}} (Khan, Ahmad)</ref> 2021 වන තෙක් නයිජීරියාවේ ප්‍රධාන ආනයන භාණ්ඩය වූයේ පෙට්‍රල් වන අතර එය ආනයන පරිමාවෙන් 24%ක් විය.<ref>{{cite web |title=Reports {{!}} National Bureau of Statistics |url=https://nigerianstat.gov.ng/elibrary/read/1241147 |access-date=2022-05-28 |website=nigerianstat.gov.ng}}</ref> නයිජර් ඩෙල්ටා නෙම්බේ ක්‍රීක් තෙල් ක්ෂේත්‍රය 1973 දී සොයා ගන්නා ලද අතර එය මධ්‍යම මයෝසීන ඩෙල්ටෙයික් වැලිගල්-ෂේල් වලින් නිපදවනු ලබන්නේ කිලෝමීටර 2 සිට 4 දක්වා (අඩි 7,000 සිට 13,000 දක්වා) ගැඹුරක ඇති ප්‍රතික්‍රියා ව්‍යුහාත්මක ස්ථානයකිනි.<ref>Nelson, P.H.H., Role of Reflection Seismic in Development of Nembe Creek Field, Nigeria, 1980, in Giant Oil and Gas Fields of the Decade: 1968–1978, AAPG Memoir 30, Halbouty, M.T., editor, Tulsa: American Association of Petroleum Geologists, {{ISBN|0-89181-306-3}}, pp. 565–576</ref> 2013 ජූනි මාසයේදී, ෂෙල් සමාගම විසින් නයිජීරියාවේ සිය මෙහෙයුම් පිළිබඳ උපායමාර්ගික සමාලෝචනයක් නිවේදනය කළ අතර, වත්කම් ඉවත් කළ හැකි බවට ඉඟි කළේය. බොහෝ ජාත්‍යන්තර තෙල් සමාගම් දශක ගණනාවක් තිස්සේ එහි ක්‍රියාත්මක වන අතර, 2014 වන විට බොහෝ තෙල් සොරකම් කිරීම ඇතුළු ගැටලු රාශියක් සඳහන් කරමින් ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතා බැහැර කිරීමට පියවර ගනිමින් සිටියහ. 2014 අගෝස්තු මාසයේදී ෂෙල් පැවසුවේ නයිජීරියානු තෙල් නිධි හතරක් සම්බන්ධයෙන් තම අවශ්‍යතා අවසන් කරන බවයි.<ref name="ShellNigeria2">{{cite news|url=http://www.nigeriasun.com/index.php/sid/225153307|title=Stakes in four Nigerian oil fields being sold by Shell|date=27 August 2014|access-date=28 August 2014|publisher=Nigeria Sun|archive-date=31 August 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140831130922/http://www.nigeriasun.com/index.php/sid/225153307|url-status=dead}}</ref> යුක්රේන යුද්ධයෙන් තර්ජනයට ලක්ව ඇති යුරෝපයට ස්වභාවික ගෑස් සැපයීම, මොරොක්කෝවට හෝ ඇල්ජීරියාවට නල මාර්ග හරහා නයිජීරියානු ස්වභාවික ගෑස් ප්‍රවාහනය කිරීමේ ව්‍යාපෘති තල්ලු කරයි.<ref>{{cite web |date=27 April 2022 |title=Morocco closer to activating the gas pipeline with Nigeria |url=https://atalayar.com/en/content/morocco-closer-activating-gas-pipeline-nigeria |access-date=2022-05-26 |website=Atalayar}}</ref><ref>{{cite web |title=Nigeria's president launches new gas pipeline project |url=https://www.aa.com.tr/en/energy/natural-gas/nigerias-president-launches-new-gas-pipeline-project/29750 |access-date=2022-05-26 |website=aa.com.tr}}</ref><ref>{{cite web |date=2022-05-09 |title=Nigeria-Morocco Gas Pipeline (NMGP) Project Updates |url=https://constructionreviewonline.com/project-timelines/nigeria-morocco-gas-pipeline-nmgp-project-updates/ |access-date=2022-05-26 |website=Construction Review Online |language=en-US}}</ref> කෙසේ වෙතත්, 2022 මැයි වන විට, තවමත් මේ පිළිබඳ ප්‍රතිඵල නොමැත. === බලශක්ති === [[File:ASC_Leiden_-_Rietveld_Collection_-_Nigeria_1970_-_1973_-_01_-_083_Kainji_Dam._The_water_flows_from_four_openings.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:ASC_Leiden_-_Rietveld_Collection_-_Nigeria_1970_-_1973_-_01_-_083_Kainji_Dam._The_water_flows_from_four_openings.jpg|thumb|1960 ගණන්වල ඉදිකරන ලද නයිජර් ගඟේ කයිනාජි වේල්ල]] නයිජීරියාවේ බලශක්ති පරිභෝජනය එහි ජනන ධාරිතාවට වඩා බෙහෙවින් වැඩි ය. මුළු ප්‍රාථමික නිෂ්පාදනයෙන් 73%ක් වන සාම්ප්‍රදායික පොසිල ඉන්ධන වලින් වැඩි ශක්තියක් ලැබේ. ඉතිරිය ජල විදුලියෙන් (27%). නිදහසින් පසු නයිජීරියාව බලශක්තිය සඳහා දේශීය න්‍යෂ්ටික කර්මාන්තයක් සංවර්ධනය කිරීමට උත්සාහ කර ඇත. නයිජීරියාව 2004 දී අහමදු බෙලෝ විශ්ව විද්‍යාලයේ චීන සම්භවයක් ඇති පර්යේෂණ ප්‍රතික්‍රියාකාරකයක් විවෘත කළ අතර න්‍යෂ්ටික බලය යෙදවීමේ ජාතික වැඩසටහනට අනුව 2027 වන විට න්‍යෂ්ටික ධාරිතාව මෙගාවොට් 4,000 දක්වා වැඩි කිරීමට සැලසුම් සකස් කිරීමට ජාත්‍යන්තර පරමාණුක බලශක්ති ඒජන්සියේ සහාය ඉල්ලා ඇත. විදුලිය නිපදවීම. 2007 දී ජනාධිපති උමරු යාර්අඩුවා, එහි වර්ධනය වන බලශක්ති අවශ්‍යතා සපුරාලීම සඳහා න්‍යෂ්ටික බලය වැළඳ ගන්නා ලෙස රටෙන් ඉල්ලා සිටියේය. 2017 දී නයිජීරියාව න්‍යෂ්ටික අවි තහනම් කිරීම පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ ගිවිසුමට අත්සන් තැබීය.<ref>{{cite web |date=7 July 2017 |title=Chapter XXVI: Disarmament – No. 9 Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons |url=https://treaties.un.org/Pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=XXVI-9&chapter=26&clang=_en |publisher=United Nations Treaty Collection}}</ref> 2015 අප්‍රේල් මාසයේදී, නයිජීරියාව 2035 වන විට න්‍යෂ්ටික බලාගාර හතරක් සැලසුම් කිරීම, ඉදිකිරීම සහ ක්‍රියාත්මක කිරීම සම්බන්ධයෙන් සහයෝගයෙන් කටයුතු කිරීමට රුසියාවේ රජයට අයත් රොසැටම් සමඟ සාකච්ඡා ආරම්භ කළ අතර, ඉන් පළමුවැන්න 2025 වන විට ක්‍රියාත්මක වනු ඇත. 2015 ජුනි මාසයේදී නයිජීරියාව ඒ සඳහා ස්ථාන දෙකක් තෝරා ගත්තේය. න්‍යෂ්ටික බලාගාර සැලසුම් කිරීම. නයිජීරියානු රජය හෝ රොසැටම් වෙබ් අඩවියේ නිශ්චිත ස්ථාන හෙළි නොකරනු ඇත, නමුත් න්‍යෂ්ටික බලාගාර අක්වා ඉබොම් ප්‍රාන්තයේ සහ කොගි ප්‍රාන්තයේ ස්ථානගත වනු ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. මෙම ස්ථානවල පැල දෙකක් බැගින් තැබීමට සැලසුම් කර ඇත. 2017 දී ඉටු න්‍යෂ්ටික බලාගාරය ඉදිකිරීම සඳහා ගිවිසුම් අත්සන් කරන ලදී. ==== විදුලිබලය ==== සමීක්ෂණයට අනුව නයිජීරියානුවන්ගෙන් 94%ක් ජාතික විදුලිබල පද්ධතියට සම්බන්ධ වී ඇත, නමුත් විදුලි මීටරයකින් විදුලි පරිභෝජනය වාර්තා කර ඇත්තේ 57%ක් පමණි.<ref name=":12">{{cite web |date=2023-06-23 |title=Only 57 Percent of Nigerian Electricity Customers are Metered |url=https://www.noi-polls.com/post/only-57-percent-of-nigerian-electricity-customers-are-metered |access-date=2023-07-06 |website=NOIPolls}}</ref> දවසේ පැය 24ට විදුලිය තිබෙන බව සමීක්ෂණයට ලක් කළ නයිජීරියානුවන්ගෙන් 1%ක් පමණක් වාර්තා කර ඇත. NIO ට අනුව 68% කට දිනකට පැය 1 සිට 9 දක්වා විදුලිය ඇත. නයිජීරියානුවන්ගෙන් 66%ක් විදුලිය සඳහා මසකට නයිරා 10,000 (ඇ.ඩො. 13) දක්වා ගෙවන අතර එය නයිජීරියාවේ සාමාන්‍ය ආදායමෙන් 3%ක් පමණ වේ.<ref name=":12" /> ප්‍රතිචාර දැක්වූවන්ගෙන් 67% ක් අඛණ්ඩ විදුලිය සැපයීම සඳහා වැඩි මුදලක් ගෙවීමට කැමැත්තෙන් සිටියහ. 21%කට බලශක්ති උත්පාදක යන්ත්‍රයක් ඇත, නයිජීරියානුවන්ගෙන් 14%ක් සූර්ය බලශක්තිය භාවිතා කරයි.<ref name=":12" /> === නිෂ්පාදන හා තාක්ෂණය === [[File:Nigeria_EduSat-1.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Nigeria_EduSat-1.jpg|thumb|නයිජීරියාව එඩ්සුවා -1, නයිජීරියාව විසින් චෙඩරල් තාක්ෂණ විශ්ව විද්‍යාලය විසින් නයිජීරියාව විසින් ඉදිකරන ලද පළමු චන්ද්‍රිකාව]] නයිජීරියාවේ නිෂ්පාදන කර්මාන්තයක් ඇති අතර එයට සම් සහ රෙදිපිළි (කානෝ, අබේකුටා, ඔනිට්ෂා සහ ලාගෝස් හි කේන්ද්‍රගතව), ප්ලාස්ටික් සහ සැකසූ ආහාර ඇතුළත් වේ. බොහෝ කර්මාන්තශාලා ඔගුන් හි පිහිටා ඇති නිසා ඔගුන් නයිජීරියාවේ වත්මන් කාර්මික මධ්‍යස්ථානය ලෙස සලකනු ලබන අතර තවත් සමාගම් එහි ගමන් කරන අතර පසුව ලාගෝස් වේ.<ref>{{cite news|url=http://www.vanguardngr.com/2013/06/why-more-companies-are-moving-to-ogun/|title=Industrial hub: Why more companies are moving to Ogun|date=19 June 2013|newspaper=Vanguard Nigeria|access-date=14 March 2014}}</ref><ref>{{cite web |date=5 May 2013 |title=Ogun State's rising investment profile |url=http://www.mydailynewswatchng.com/2013/05/05/ogun-states-rising-investment-profile/ |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20140314202910/http://www.mydailynewswatchng.com/2013/05/05/ogun-states-rising-investment-profile/ |archive-date=14 March 2014 |access-date=14 March 2014 |publisher=Daily NewsWatch}}</ref><ref>{{cite web |date=27 November 2012 |title=Ogun State: Nigeria's new Industrial hub |url=http://news2.onlinenigeria.com/news/top-stories/219914-ogun-state-nigeria%E2%80%99s-new-industrial-hub.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131129151508/http://news2.onlinenigeria.com/news/top-stories/219914-ogun-state-nigeria%E2%80%99s-new-industrial-hub.html |archive-date=29 November 2013 |access-date=14 March 2014 |publisher=Online Nigeria News}}</ref> රටේ ගිනිකොන දෙසින් පිහිටි අබා නගරය හස්ත කර්මාන්ත සහ පාවහන් සඳහා ප්‍රසිද්ධය, එය "Aba made" ලෙස හැඳින්වේ.<ref name="Naijalitz">{{cite web |title=Nigeria now generates 13,000mw of power, says Minister – Chukwuma |url=https://naijalitz.com/nigeria-now-generates-13000mw-of-power-says-minister/ |access-date=28 October 2020 |publisher=Naijalitz – No 1 Entertainment Portal}}{{Dead link|date=April 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> නයිජීරියාවේ වසරකට මෝටර් රථ 720,000 වෙළඳපොළක් ඇත, නමුත් මේවායින් 20% කට වඩා අඩු ප්‍රමාණයක් දේශීයව නිෂ්පාදනය කෙරේ.<ref name=":1">{{cite web |title=A new car assembly plant begins operation in Nigeria |url=https://www.ntu.edu.sg/cas/news-events/news/details/a-new-car-assembly-plant-begins-operation-in-nigeria |access-date=2022-05-30 |website=NTU-SBF Centre for African Studies (CAS)}}</ref> 2016 දී නයිජීරියාව සහරා හි දකුණු අප්‍රිකාවට වඩා ප්‍රමුඛ සිමෙන්ති නිෂ්පාදකයා විය.<ref>{{cite web |last=Yager |first=Thomas R. |date=March 2022 |title=The Mineral Industry of Nigeria |url=https://pubs.usgs.gov/myb/vol3/2017-18/myb3-2017-18-nigeria.pdf |access-date=2022-06-10}}</ref> නයිජීරියාවේ ධනවත්ම වැසියා වන අලිකෝ ඩන්ගෝටේ ඔහුගේ ධනය සිමෙන්ති නිෂ්පාදනය මෙන්ම කෘෂිකාර්මික භාණ්ඩ මත පදනම් විය.<ref>{{cite web |last=Umoh |first=Ruth |date=5 December 2018 |title=Billionaire Aliko Dangote is the world's richest black person—here's how he made his wealth |url=https://www.cnbc.com/2018/12/05/how-nigerian-aliko-dangote-became-the-worlds-richest-black-person.html |access-date=2023-03-26 |publisher=CNBC}}</ref> එහිම තොරතුරු වලට අනුව සීමාසහිත අජඕකුටා වානේ සමාගම වසරකට වානේ ටොන් මිලියන 1.3ක් නිෂ්පාදනය කරයි.<ref>{{cite web |title=Products: Ajaokuta Steel Company: ...the Bedrock of Nigeria's Industrialization. |url=https://www.ajaokutasteel.com/site/pagef.php?cnt=Products |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220625011058/https://www.ajaokutasteel.com/site/pagef.php?cnt=Products |archive-date=25 June 2022 |access-date=2022-05-26 |website=ajaokutasteel.com}}</ref> මෙය 2021 දී එක්සත් රාජධානියේ වානේ නිෂ්පාදනයෙන් හයෙන් එකකට සමාන වේ.<ref>{{cite web |title=Steel Production by Country 2022 |url=https://worldpopulationreview.com/country-rankings/steel-production-by-country |access-date=2022-05-26 |website=worldpopulationreview.com}}</ref> කෙසේ වෙතත්, කට්සිනා, ජෝස් සහ ඔසොග්බෝ හි වානේ කම්හල් තවදුරටත් ක්‍රියාකාරී නොවන බව පෙනේ.<ref>{{cite web |date=2014-04-28 |title=Nigeria to revive steel rolling mills – Official {{!}} Premium Times Nigeria |url=https://www.premiumtimesng.com/business/159578-nigeria-revive-steel-rolling-mills-official.html |access-date=2022-05-26 |language=en-GB}}</ref> 2019 ජුනි මාසයේදී නයිජීරියාවේ EduSat-1 ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ සිට යොදවන ලදී. එය නයිජීරියාවේ ඉදිකරන ලද පළමු චන්ද්‍රිකාව වන අතර එය වෙනත් රටවල් විසින් නිපදවන ලද තවත් බොහෝ නයිජීරියානු චන්ද්‍රිකා අනුගමනය කරන ලදී.{{Efn|[[Nigerian weather and communications satellites|NigeriaSat-1]], [[Nigerian weather and communications satellites|NigeriaSat-2]], [[Nigerian weather and communications satellites|NigeriaSat-X]], [[NigComSat-1]], and [[NigComSat-1]]R}}<ref name=":3">{{cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2017/05/nigeria-launch-africas-1st-nanosatellite/|title=Nigeria to launch Africa's 1st nanosatellite|last=Polycarp|first=Nwafor|date=18 May 2017|work=Vanguard|access-date=17 February 2018}}</ref> 2021 හි, අප්‍රිකාවේ ඖෂධ නිෂ්පාදන ධාරිතාවයෙන් සියයට 60ක් පමණ නයිජීරියාව සතුය,<ref>{{cite web |last=Onyesi |first=Chika |date=2021-10-06 |title='Nigeria's pharmaceutical sector dwindling despite 60 percent production capacity' |url=https://dailypost.ng/2021/10/06/nigerias-pharmaceutical-sector-dwindling-despite-60-percent-production-capacity/ |access-date=2022-06-05 |website=Daily Post Nigeria |language=en-US}}</ref> විශාල ඖෂධ සමාගම් ලාගෝස් හි පිහිටා ඇත.<ref>{{cite web |last=Yahaya |first=Abdulwali |date=2019-09-19 |title=Top 10 Best Pharmaceutical Companies in Nigeria & Their Products |url=https://nigerianinfopedia.com.ng/registered-pharmaceutical-companies-in-nigeria/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220517172640/https://nigerianinfopedia.com.ng/registered-pharmaceutical-companies-in-nigeria/ |archive-date=17 May 2022 |access-date=2022-06-02 |website=Nigerian Infopedia |language=en-US}}</ref> නයිජීරියාවේ වැඩිම සේවක පිරිසක් සිටින ඖෂධ නිෂ්පාදකයා වන්නේ සීමාසහිත Emzor Pharmaceutical Industries වේ.<ref>{{cite web |title=About Emzor Pharmaceutical Industries Limited |url=https://www.emzorpharma.com/about-emzor/ |access-date=2022-06-02 |website=Emzor |language=en-GB}}</ref> නයිජීරියාවේ Zinox වැනි ඉලෙක්ට්‍රොනික නිෂ්පාදකයින් කිහිප දෙනෙකු සිටින අතර, ප්‍රථම සන්නාමගත නයිජීරියානු පරිගණකය සහ ටැබ්ලට් පරිගණක වැනි ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ නිෂ්පාදකයින් ඇත.<ref>{{cite web |author=Okonji, Emma |date=24 October 2013 |title=Zinox Introduces Tablet Range of Computers, Plans Commercial Launch |url=http://www.thisdaylive.com/articles/zinox-introduces-tablet-range-of-computers-plans-commercial-launch/162517/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131027075729/http://www.thisdaylive.com/articles/zinox-introduces-tablet-range-of-computers-plans-commercial-launch/162517 |archive-date=27 October 2013 |access-date=14 March 2014 |work=This Day |publisher=This Day Live}}</ref> 2022 ජනවාරි වන විට, අප්‍රිකාවේ යුනිකෝන් සමාගම් 7න් 5කම සත්කාරකත්වය දරන්නේ නයිජීරියාවයි.<ref>{{Cite web |date=2022-01-26 |title=Nigeria produces five of seven unicorns in Africa |url=https://guardian.ng/technology/nigeria-produces-five-of-seven-unicorns-in-africa/ |access-date=2022-10-17 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> === අන්තර්ජාල හා විදුලි සංදේශ === [[File:Wikidata_for_Libraries_and_Librarians_in_Nigeria_69.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Wikidata_for_Libraries_and_Librarians_in_Nigeria_69.jpg|thumb|නයිජීරියානු පුස්තකාලයාධිපතිවරු විකිදත්ත දත්ත සමුදාය සංස්කරණය කරති]] නයිජීරියානු විදුලි සංදේශ වෙළඳපොල ලෝකයේ වේගයෙන්ම වර්ධනය වන එකකි, ප්‍රධාන නැගී එන වෙළඳපල ක්‍රියාකරුවන් (MTN, 9mobile, Airtel සහ Globacom වැනි) රට තුළ ඔවුන්ගේ විශාලතම සහ වඩාත්ම ලාභදායී මධ්‍යස්ථාන පදනම් කර ගනී.<ref>{{cite book|author1=DeRouen, Karl R.|url=https://books.google.com/books?id=tSLeN4U_C6kC&pg=PA546|title=International Security and the United States: An Encyclopedia|author2=Bellamy, Paul|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2008|isbn=978-0-275-99253-8|page=546|access-date=26 December 2008|name-list-style=amp}}</ref> නයිජීරියාවේ ICT අංශය විශාල වර්ධනයක් අත්විඳ ඇති අතර, එය 2001 හි 1% ට සාපේක්ෂව 2018 දී ජාතියේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් 10% ක් නියෝජනය කරයි.<ref>{{cite web |title=The New Economy of Africa |url=https://www.cgdev.org/reader/new-economy-africa-opportunities-nigerias-emerging-technology-sector |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200212033405/https://www.cgdev.org/reader/new-economy-africa-opportunities-nigerias-emerging-technology-sector |archive-date=12 February 2020 |access-date=24 January 2020 |website=Center For Global Development}}</ref> ලාගෝස් එහි දියුණු තාක්ෂණික පරිසර පද්ධතිය සමඟ අප්‍රිකාවේ විශාලතම තාක්ෂණික මධ්‍යස්ථානයක් ලෙස සැලකේ.<ref>{{cite web |title=Africa's Booming Tech Hubs Are "Backbone of Tech Ecosystem" Having Grown 40% This Year |url=https://www.forbes.com/sites/tobyshapshak/2019/07/11/africas-booming-tech-hubs-are-backbone-of-tech-ecosystem-having-grown-40-this-year/#5ed629bf24c2 |access-date=24 January 2020 |website=Forbes}}</ref> GSM සංගමය විසින් කරන ලද සමීක්ෂණයකට අනුව, වැඩිහිටි නයිජීරියානු පිරිමින්ගෙන් 92% ක් සහ කාන්තාවන්ගෙන් 88% කට ජංගම දුරකථනයක් හිමි විය.<ref>{{cite web |date=2022-06-26 |title=92% of Nigerian adult males own mobile device, says GSMA |url=https://punchng.com/92-of-nigerian-adult-males-own-mobile-device-says-gsma/ |access-date=2022-08-19 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> නීතිවිරෝධී අත්අඩංගුවට ගැනීම්, වෙබ් අඩවි ඉවත් කිරීම, විදේශ ගමන් බලපත්‍ර අත්පත් කර ගැනීම් සහ බැංකු ගිණුම්වලට ප්‍රවේශ වීම සීමා කිරීම ඇතුළු විවිධ ක්‍රියාමාර්ග භාවිතා කරමින් නයිජීරියානු රජය අන්තර්ජාලයේ ප්‍රකාශ කිරීම සහ අන්තර්ජාල නිදහස යටපත් කිරීමට කටයුතු කිරීම සම්බන්ධයෙන් පුරවැසියන්ට දඬුවම් කරයි.<ref>{{cite web |last=Paul |first=Emmanuel |date=2019-11-28 |title=Everything you need to know about Nigeria's Social Media Bill and what you can do about it |url=https://techpoint.africa/2019/11/28/nigerias-social-media-bill/ |access-date=2021-05-20 |website=Techpoint Africa |language=en-US}}</ref> === සංචාරක ව්‍යාපාරය === [[File:Òwú_Waterfalls.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%C3%92w%C3%BA_Waterfalls.jpg|thumb|නයිජීරියානු උපාධි අපේක්ෂකයින් විසින් නැරඹීමට පැමිණි ඕවූ දිය ඇලි]] නයිජීරියාවේ සංචාරක ව්‍යාපාරය බොහෝ දුරට සිදුවීම් මත කේන්ද්‍රගත වේ, රටේ ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් විශාල ප්‍රමාණයක් සිටින නිසා, නමුත් වැසි වනාන්තර, සැවානා, දිය ඇලි සහ අනෙකුත් ස්වාභාවික ආකර්ෂණ ස්ථාන ද ඇතුළත් වේ.<ref name="suntra2">{{cite news|url=http://www.sunnewsonline.com/webpages/features/travels/2004/mar/18/travels-mar18-01.htm|title=Nigeria: Gold mine waiting to be tapped|last=Archibong|first=Maurice|date=18 March 2004|work=The Sun Online|access-date=21 June 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070426214225/http://www.sunnewsonline.com/webpages/features/travels/2004/mar/18/travels-mar18-01.htm|archive-date=26 April 2007|publisher=The Sun Publishing Ltd.|url-status=dead}}</ref> අබුජා උද්‍යාන සහ හරිත ප්‍රදේශ කිහිපයක නිවහන වේ. විශාලතම, මිලේනියම් උද්‍යානය, ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පී මැන්ෆ්‍රෙඩි නිකොලෙට්ටි විසින් නිර්මාණය කරන ලද අතර 2003 දෙසැම්බර් මාසයේදී නිල වශයෙන් විවෘත කරන ලදී. ආණ්ඩුකාර රජි බබටුන්ඩේ ෆාෂෝලා පරිපාලනය විසින් අත්පත් කරගත් ප්‍රති-නවීකරණය කිරීමේ ව්‍යාපෘතියෙන් පසුව, ලාගෝස් ක්‍රමයෙන් ප්‍රධාන සංචාරක ගමනාන්තයක් බවට පත්වෙමින් තිබේ. ලාගෝස් මේ වන විට ගෝලීය නගරයක් බවට පත් කිරීමට පියවර ගනිමින් සිටී. 2009 Eyo සැණකෙළිය (ඕගුන් ප්‍රාන්තයේ ඉපේරු රෙමෝ වෙතින් ආරම්භ වන වාර්ෂික උත්සවයක්) ලෝක නගර තත්ත්වයට පියවරක් විය. වර්තමානයේ, ලාගෝස් මූලික වශයෙන් ව්‍යාපාර-අභිමුඛ සහ වේගවත් ප්‍රජාවක් ලෙස හැඳින්වේ.<ref name="METRO2">{{cite web |title=Managing Metropolitan Lagos |url=http://www.africaleadership.org/rc/Managing%20Metropolitan%20Lagos.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120513124623/http://www.africaleadership.org/rc/Managing%20Metropolitan%20Lagos.pdf |archive-date=13 May 2012 |access-date=4 April 2012 |publisher=R.Rasaki |df=dmy-all}}</ref> ලාගෝස් අප්‍රිකානු සහ කළු සංස්කෘතික අනන්‍යතාවය සඳහා වැදගත් ස්ථානයක් බවට පත්ව ඇත.<ref>{{cite book|first1=Anthony|last1=Appiah|url=https://books.google.com/books?id=A0XNvklcqbwC&pg=PA53|title=Encyclopedia of Africa, Volume 2|first2=Henry Louis|last2=Gates|publisher=Oxford University Press|year=2010|isbn=978-0-19-533770-9|page=53}}</ref> ලාගෝස්හි අත්ලාන්තික් සාගරයේ වැලි සහිත වෙරළවල් ඇත, එලිගුෂි වෙරළ සහ ඇල්ෆා වෙරළ ද ඇත. ලාගෝස් හි ඉනාග්බේ ග්‍රෑන්ඩ් බීච් රිසෝට් ඇතුළු බොහෝ පෞද්ගලික වෙරළ නිවාඩු නිකේතන සහ තදාසන්න ප්‍රදේශවල තවත් කිහිපයක් ඇත. ලාගෝස් හි තරු තුනේ සිට තරු පහේ හෝටල් දක්වා විවිධ හෝටල් ඇත, Eko Hotels and Suites, Federal Palace Hotel වැනි දේශීය හෝටල් මිශ්‍රණයක් සහ Intercontinental Hotel, Sheraton, and Four Points by Sheraton වැනි බහුජාතික දාමවල හෝටල් ඇත. තෆාවා බලේවා චතුරශ්‍රය, ෆෙස්ටැක් නගරය, නයික් කලාගාරය, නිදහස් උද්‍යානය සහ ක්‍රිස්තුස්ගේ ආසන දෙව්මැදුර අනෙකුත් සිත්ගන්නා ස්ථාන ඇතුළත් වේ. == සටහන් == <references group="lower-alpha" /> == යොමු කිරීම් == [[ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු]] 2m51k73nxy6z34h48ccub60uz1y6g7o 0 164935 800006 694200 2026-09-22T03:38:35Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 800006 wikitext text/x-wiki {{Infobox Government agency | agency_name = ෆෙඩරල් රාජ්‍ය සංඛ්‍යාන සේවය | nativename = {{lang|ru|Федеральная служба государственной статистики|italic=no}} | seal = Russian Federal State Statistics Service Emblem.svg | seal_caption = Agency emblem | logo = | logo_width = 150 px | logo_caption = | picture = Moscow SakharovaStreet37 1468.jpg | picture_caption = Agency headquarters in the [[Tsentrosoyuz building]] | formed = 9 March 2004 | preceding1 = | preceding2 = | preceding3 = | preceding4 = | preceding5 = | chief1_name = Pavel Malkov<ref>{{Cite web |url=http://government.ru/en/persons/588/|title=Pavel Malkov|publisher=Government of the Russian Federation|access-date=17 October 2020|lang=ru}}</ref> | dissolved = | superseding = | jurisdiction = [[Government of Russia]] | headquarters = [[Tsentrosoyuz building]], Myasnitskaya Street 39, [[Moscow]] | coordinates = | budget = | employees = 23,000 | parent_agency = [[Ministry of Economic Development (Russia)|Ministry of Economic Development]] | child1_agency = | website = {{URL|https://eng.gks.ru/|Rosstat.gov.ru}} }} '''ෆෙඩරල් රාජ්‍ය සංඛ්‍යාන සේවය''' ({{en|Federal State Statistics Service}}, {{lang-ru|Федеральная служба государственной статистики|translit=Federalnaya sluzhba gosudarstvennoy statistiki}}, abbreviated as '''Rosstat'''){{efn|{{lang-ru|Росстат}}}} යනු [[රුසියාව|රුසියාවේ]] [[List of national and international statistical services|රජයේ සංඛ්‍යාලේඛන ඒජන්සිය]] වෙයි.<ref>{{Cite web |url=http://government.ru/en/department/456/|title=Federal Service for State Statistics|publisher=Government of the Russian Federation|access-date=17 October 2020}}</ref> == අමතර අවධානයට == * [[List of national and international statistical services]] == සටහන් == {{notelist}} == මූලාශ්‍ර== {{reflist}} == භාහිර සබැඳි == * [https://eng.gks.ru/ Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201231060427/https://eng.gks.ru/ |date=2020-12-31 }} * [https://rosstat.gov.ru Official website] {{in lang|ru}} * [http://www.cisstat.com Interstate Statistical Committee of the Commonwealth of Independent States] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110207125534/http://cisstat.com/ |date=2011-02-07 }} {{Government of the Russian Federation}} {{Departments of the USSR}} {{Authority control}} [[Category:Statistical organizations]] [[Category:Government agencies of Russia]] [[Category:Economy of the Soviet Union]] [[Category:Government of the Soviet Union]] [[Category:1987 establishments in the Soviet Union]] [[Category:State Committees of the Soviet Union]] [[Category:National statistical services]] [[Category:Demographics of the Soviet Union]] {{soviet-stub}} {{russia-gov-stub}} 8r888zfmayl5pzxiln2nk09m5jik75i 15 191797 799994 785154 2026-09-21T18:49:23Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව:ෆිල්මි]] සිට [[ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 785129 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" ! oldid || date/time || username || edit summary |---- | 1257948191 || 2024-11-17T10:27:06Z || Gotitbro || <nowiki>added [[Category:Hindi music]] using [[WP:HC|HotCat]]</nowiki> |---- | 921548094 || 2019-10-16T11:09:02Z || 110.136.152.35 || <nowiki></nowiki> |---- | 879991286 || 2019-01-24T17:43:32Z || 2406:3003:2073:2DAB:3C2C:BCFE:E7F2:80F4 || <nowiki></nowiki> |---- | 613141498 || 2014-06-16T13:22:04Z || Fayenatic london || <nowiki>explanation; see also [[category:Pakistani film music]]</nowiki> |---- | 605593128 || 2014-04-24T11:35:03Z || Fayenatic london || <nowiki>removed [[Category:Film soundtracks]]; added [[Category:Film scores]] using [[WP:HC|HotCat]]</nowiki> |---- | 386983209 || 2010-09-25T18:53:07Z || Shyamsunder || <nowiki>Removed [[:Category:Cinema of India]] (using [[WP:HOTCAT|HotCat]])</nowiki> |---- | 87386071 || 2006-11-12T19:49:06Z || Pegship || <nowiki>cat</nowiki> |---- | 75384564 || 2006-09-12T22:45:54Z || 82.44.218.25 || <nowiki></nowiki> |---- | 69819196 || 2006-08-15T15:23:21Z || Pegship || <nowiki>parent cat</nowiki> |---- | 62380486 || 2006-07-06T15:10:02Z || William Allen Simpson || <nowiki>-cfd</nowiki> |---- | 60990767 || 2006-06-28T09:41:38Z || JIP || <nowiki>CfD</nowiki> |---- | 16539044 || 2005-04-17T04:45:21Z || TUF-KAT || <nowiki></nowiki> |---- | 12418975 || 2005-04-16T17:55:42Z || TUF-KAT || <nowiki>[[Category:Indian styles of music]]</nowiki> |---- | 12396671 || 2004-06-15T08:09:00Z || TUF-KAT || <nowiki>[[Category:Popular music]] [[Category:Soundtracks]] [[Category:Musical genres]] [[Category:Indian music]]</nowiki> |} hi1wcwpzvpczgtra35ttmqfpgri8fbo 14 191798 799991 798607 2026-09-21T18:49:00Z Οἶδα 76576 799991 wikitext text/x-wiki [[Category:Hindi music]] gw4i9exi2z6ck2d2hbr1f0u2atjptok 799992 799991 2026-09-21T18:49:22Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි]] සිට [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 799991 wikitext text/x-wiki [[Category:Hindi music]] gw4i9exi2z6ck2d2hbr1f0u2atjptok 14 191814 800002 785156 2026-09-21T18:56:12Z Οἶδα 76576 ප්‍රවර්ග යළියොමුව 800002 wikitext text/x-wiki {{ප්‍රවර්ග යළියොමුව|ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය}} ibegchh81ni1mqgl4vlg2dq9zk4uvwe 14 196277 799997 798692 2026-09-21T18:51:43Z Οἶδα 76576 799997 wikitext text/x-wiki [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] e3u7i7uolpnh0bgf445h6rv33h2mkg5 799998 799997 2026-09-21T18:52:14Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි ගායන ශිල්පීන්]] සිට [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින්]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 799997 wikitext text/x-wiki [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] e3u7i7uolpnh0bgf445h6rv33h2mkg5 0 196616 799976 799312 2026-09-21T16:48:31Z IDB.S 52205 [[Special:Contributions/~2026-49425-50|~2026-49425-50]] මගින් සිදුකල [[Special:Diff/799312|799312]] සංශෝධනය අහෝසි කරන්න ([[User talk:~2026-49425-50|සාකච්ඡා]]) 799976 wikitext text/x-wiki = දික්වැල්ල = '''දික්වැල්ල''' (ඉංග්‍රීසි: Dikwella; Dickwella ලෙසද හැඳින්වේ) ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු පළාතේ '''මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ''' පිහිටි වෙරළබඩ නගරයකි. එය මාතර නගරයට කිලෝමීටර් 22ක් පමණ නැගෙනහිරින් පිහිටා ඇත. දික්වැල්ල ප්‍රදේශය එහි දිගු වැලි වෙරළ, ආගමික ස්ථාන සහ සංචාරක ආකර්ෂණ සඳහා ප්‍රසිද්ධය. == භූගෝලීය පිහිටීම == දික්වැල්ල ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු වෙරළ තීරයේ පිහිටා ඇති අතර, මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ වැදගත් වෙරළබඩ ප්‍රදේශයකි. නගරය ආසන්නයේ වෙරළ, වැලි තීර, ගල්පර සහ කුඩා මුහුදු බොක්ක දක්නට ලැබේ. දික්වැල්ලේ භූගෝලීය පිහිටීම ආශ්‍රිතව සංචාරක කර්මාන්තය වර්ධනය වී ඇති අතර, වෙරළ ආශ්‍රිත විනෝදාස්වාද ක්‍රියාකාරකම් සඳහාද ප්‍රදේශය භාවිත වේ. == ජනගහනය == 2012 ශ්‍රී ලංකා ජන හා නිවාස සංගණනය අනුව '''දික්වැල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයේ ජනගහනය 54,672ක්''' විය. එයින් පිරිමි ජනගහනය 25,962ක් සහ කාන්තා ජනගහනය 28,710ක් විය. එම ජනගහනයෙන් බහුතරය බෞද්ධයන් වන අතර, ඉස්ලාම්, හින්දු සහ ක්‍රිස්තියානි ආගමික ප්‍රජාවන් ද ප්‍රදේශයේ ජීවත් වෙති. == පරිපාලනය == දික්වැල්ල '''මාතර දිස්ත්‍රික්කයට''' සහ '''දකුණු පළාතට''' අයත් වේ. දික්වැල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රාදේශීය පරිපාලන ඒකකයකි. එහි භූමි ප්‍රමාණය වර්ග කිලෝමීටර් 51.9ක් පමණ වේ. == ආගමික හා සංස්කෘතික ස්ථාන == === වැව්රුකන්නල බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රජමහා විහාරය === දික්වැල්ල ප්‍රදේශයේ ප්‍රමුඛතම ආගමික හා සංස්කෘතික ස්ථානයක් වන්නේ '''වැව්රුකන්නල බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රජමහා විහාරය'''යි. විහාරස්ථානයේ මීටර් 50ක් පමණ උසැති හිඳි බුද්ධ ප්‍රතිමාවක් පිහිටා ඇති අතර එය ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම හිඳි බුද්ධ ප්‍රතිමා අතරින් එකකි. විහාරස්ථානයේ බුදුන් වහන්සේගේ ජීවිතයට සම්බන්ධ සිද්ධීන් සහ බෞද්ධ ඉගැන්වීම් නිරූපණය කරන චිත්‍ර හා නිර්මාණ දක්නට ලැබේ. == දික්වැල්ල වෙරළ == '''දික්වැල්ල වෙරළ''' ප්‍රදේශයේ ප්‍රධාන ස්වභාවික ආකර්ෂණයකි. දිගු වැලි තීරයක් සහ මුහුදට ආසන්න ගල්පර හා වැලි තීර නිසා වෙරළ ප්‍රදේශය විශේෂ භූගෝලීය ස්වභාවයක් ගනී. ඇතැම් ප්‍රදේශවල මුහුදු රළින් ආරක්ෂා වන ස්වභාවය නිසා පිහිනීම සහ ජල ක්‍රීඩා සඳහාද ප්‍රදේශය භාවිත වේ. දික්වැල්ල අවට '''හිරි‍කැටිය''' වැනි ජනප්‍රිය වෙරළ ප්‍රදේශ ද පිහිටා ඇත. == දික්වැල්ල වෙළඳපොළ == දික්වැල්ලේ වෙළඳ කටයුතු සඳහා ප්‍රධාන ස්ථානයක් වන්නේ දික්වැල්ල වෙළඳපොළයි. සතිපතා වෙළඳපොළ දිනය ලෙස සෙනසුරාදා දිනය සැලකේ. 2004 ඉන්දියානු සාගර සුනාමි ව්‍යසනයෙන් වෙළඳපොළට දැඩි බලපෑම් ඇති වූ අතර පසුව එය නැවත සංවර්ධනය කරන ලදී. == ආර්ථිකය == දික්වැල්ල ප්‍රදේශයේ ආර්ථික ක්‍රියාකාරකම් අතර වෙළඳාම, ධීවර කර්මාන්තය, කෘෂිකර්මාන්තය සහ සංචාරක කර්මාන්තය වැදගත් වේ. වෙරළබඩ පිහිටීම හේතුවෙන් නවාතැන්, ආහාරපාන, සංචාරක සේවා සහ ජල ක්‍රීඩා ආශ්‍රිත ව්‍යාපාර ද ප්‍රදේශයේ වර්ධනය වී ඇත. == අධ්‍යාපනය == දික්වැල්ල අධ්‍යාපන කලාපයට අයත් ප්‍රදේශවල පාසල් කිහිපයක් පවතී. ඒ අතර '''විජිත මධ්‍ය මහා විද්‍යාලය, දික්වැල්ල''' සහ '''මින්හාත් ජාතික පාසල, දික්වැල්ල''' වැනි පාසල් සඳහන් කළ හැක. == සංස්කෘතික උත්සව == දික්වැල්ල ප්‍රදේශයේ බෞද්ධ ආගමික උත්සව සමඟ සම්බන්ධ පෙරහැර සහ වෙනත් සංස්කෘතික උත්සව පැවැත්වේ. වෙසක්, පොසොන් සහ ඇසළ සමයන්හි පැවැත්වෙන පෙරහැර මෙහි සංස්කෘතික ජීවිතයේ වැදගත් අංගයකි. == ප්‍රවාහනය == දික්වැල්ල දකුණු පළාතේ ප්‍රධාන මාර්ග ජාලය සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති අතර, මාතර සහ තංගල්ල වැනි නගර වෙත මාර්ග සම්බන්ධතා පවතී. == සංචාරක කර්මාන්තය == වෙරළ, ආගමික ස්ථාන සහ ස්වභාවික පරිසරය හේතුවෙන් දික්වැල්ල දකුණු ශ්‍රී ලංකාවේ සංචාරකයන් ආකර්ෂණය කරන ප්‍රදේශයකි. දික්වැල්ල වෙරළට අමතරව අවට හිරි‍කැටිය වැනි වෙරළ ප්‍රදේශද සංචාරකයන් අතර ජනප්‍රියය. == ආශ්‍රිත ලිපි == * මාතර දිස්ත්‍රික්කය * දකුණු පළාත * වැව්රුකන්නල බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රජමහා විහාරය * හිරි‍කැටිය * ශ්‍රී ලංකාවේ වෙරළ == මූලාශ්‍ර == # ශ්‍රී ලංකා ජන හා නිවාස සංගණනය 2012 – ජනගහනය හා ආගම අනුව දත්ත. # Dikwella – English Wikipedia. # Dikwella Divisional Secretariat – English Wikipedia. # මාතර දිස්ත්‍රික්කය පිළිබඳ ශ්‍රී ලංකා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තු දත්ත. <nowiki>[[ප්‍රවර්ගය:මාතර දිස්ත්‍රික්කය]]</nowiki> <nowiki>[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර]]</nowiki> <nowiki>[[ප්‍රවර්ගය:දකුණු පළාතේ නගර]]</nowiki> <nowiki>[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ වෙරළබඩ නගර]]</nowiki> os2czte98mu4smi9wp0woyhruvz95us 14 196617 799975 799315 2026-09-21T16:47:33Z IDB.S 52205 පිටුව හිස් කෙරිණි 799975 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 1 196685 799974 799540 2026-09-21T16:47:15Z IDB.S 52205 පිටුව වෙනුවට '{{Talk header}}' ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින් 799974 wikitext text/x-wiki {{Talk header}} 6ujz0t3lkt6jsf7d1r360l6l7wj3njb 4 196771 799985 799799 2026-09-21T17:06:16Z IDB.S 52205 Changed redirect target from [[විකිපීඩියා:Requests for permissions/Confirmed]] to [[විකිපීඩියා:අවසර සඳහා ඉල්ලීම්/තහවුරුකල පරිශීලක]] 799985 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[විකිපීඩියා:අවසර සඳහා ඉල්ලීම්/තහවුරුකල පරිශීලක]] {{Redirect category shell| {{R to project namespace}} {{R to subpage}} {{R from shortcut}} {{R from subpage}} }} 2ckg9dbgo4p6wnm2x0oioci3w82nu9u 4 196772 799986 799804 2026-09-21T17:06:37Z IDB.S 52205 Changed redirect target from [[විකිපීඩියා:User groups#Confirmed and autoconfirmed accounts]] to [[විකිපීඩියා:අවසර සඳහා ඉල්ලීම්/තහවුරුකල පරිශීලක]] 799986 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[විකිපීඩියා:අවසර සඳහා ඉල්ලීම්/තහවුරුකල පරිශීලක]] {{Redirect category shell|1= {{R to project namespace}} {{R to section}} {{R from shortcut}} }} 9w3p8c5i80vnpj4xqwcrz9by6latnyb 4 196774 799984 799807 2026-09-21T17:05:45Z IDB.S 52205 Changed redirect target from [[විකිපීඩියා:File upload wizard]] to [[විකිපීඩියා:File Upload Wizard]] 799984 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[විකිපීඩියා:File Upload Wizard]] kzgt8jk0au0qi7qtgn7bmvahw3puc7o 0 196802 799983 2026-09-21T17:02:08Z IDB.S 52205 [[යූරෝ]] වෙතට යළි-යොමුකරමින් 799983 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[යූරෝ]] qake34wkrg41dhxmpz43m5yxyyzu3gl 14 196805 799993 2026-09-21T18:49:22Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි]] සිට [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 799993 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[:ප්‍රවර්ගය:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] 6wuij0p0lyf4ejlwtkdyjt4gz14co4c 15 196806 799995 2026-09-21T18:49:23Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව:ෆිල්මි]] සිට [[ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 799995 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව:හින්දි චිත්‍රපට සංගීතය]] bf67ni7q6tvtnx5e7suha8rhvqpflm6 14 196807 799999 2026-09-21T18:52:14Z Οἶδα 76576 Οἶδα විසින් [[ප්‍රවර්ගය:ෆිල්මි ගායන ශිල්පීන්]] සිට [[ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින්]] වෙත පිටුව ගෙන යන ලදී 799999 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[:ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින්]] sjf4hx3jn1g9b4mh0nw7pb906fkoh47 800001 799999 2026-09-21T18:55:32Z Οἶδα 76576 ප්‍රවර්ග යළියොමුව 800001 wikitext text/x-wiki {{ප්‍රවර්ග යළියොමුව|ප්‍රවර්ගය:හින්දි-භාෂා පසුබිම් ගායකයින්}} bhj7mevobr3smsf5o8bbzrwvuiycyzv