وکیپیڈیا skrwiki https://skr.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D9%BE%D8%B1%D8%AA MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter میڈیا خاص ڳالھ مہاڑ ورتݨ آلا ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ وکیپیڈیا وکیپیڈیا ڳالھ مہاڑ فائل فائل ڳالھ مہاڑ میڈیا وکی میڈیا وکی ڳالھ مہاڑ سانچہ سانچہ ڳالھ مہاڑ مدد مدد ڳالھ مہاڑ ونکی ونکی ڳالھ مہاڑ TimedText TimedText talk ماڈیول ماڈیول ڳالھ مہاڑ Event Event talk 0 3539 71707 66544 2026-07-16T11:08:53Z Sraiki 12 71707 wikitext text/x-wiki سرائیکی وسیب یا سرائیکستان وچ حالیہ اضلاع دی تعداد ستارھاں ہے. البتہ کجھ نویں اضلاع بݨݨ دے امکانات ہن جنہاں وچوں کلاچی، تونسہ، احمد پور شرقیہ دے امکانات تے مطالبات موجود ہن. اگر اے ضلعے بݨ ڳئے تاں تعداد تریوی توں ودھ ویسی تے اے وی تھی سڳدا اے کہ ہک ڈویژن دا اضافہ وی تھی ونجے جیویں کہ میانوالی یا بھکر دے ڈویژن بݨاوݨ دے مطالبات سامݨے آندے ودن. [[فائل:Saraiki.svg|thumb|سرائیکی Saraiki]] اٹھارھاں ضلعیاں تے مشتمل وادی سندھ دا اُتلا میدان ہک ڄغرافیائی خطہ ہے۔ ایں کوں سرائیکستان اہدے ہن۔ پاکستان دے جغرافیائی خطے، پہاڑ، سطوح مرتفع، وادی سندھ دا زیریں میدان تے وادی سندھ دا بالائی میدان ہن۔ ہیں چھیکڑی خطے کوں سرائیکستان وی آہدے ہن۔ سرائیکستان ہک جغرافیائی خطہ ہے۔ ایندے وچ وادی گومل، کوہ سلیمان، روہی، تھل ،دمان راوی تے نیلی شامل ہن۔ایں دی زبان، تاریخ تے ثقافت ہکا ہے۔ ==تفصیل== انتظامی اعتبار نال سرائیکی وسیب دے اضلاع درج ذیل ہن. #[[بہاولپور]] #[[بہاولنگر]] #[[بھکر]] #[[ٹانک]] #[[جھنگ]] #[[خانیوال]] #[[خوشاب]] #[[ڈیرہ اسماعیل خان]] #[[ڈیرہ غازی خان]] #[[راجن پور]] #[[رحیم یار خان]] #[[کوٹ ادو]] #[[لودھراں]] #[[لیہ]] #[[مظفر گڑھ]] #[[ملتان]] #[[میانوالی]] #[[وہاڑی]] [[File:Saraiki region.jpg|thumb|سرائیکی علاقے]] سرائیکی پاکستان دی قدیم تے عظیم زبان ھے سندھ وچ سرائیکی زبان کوں ہزاراں سالاں تو سرائیکی دے ناں نال پکاریا وینداپے پر حملہ آوراں دے ڈڈھپ تے زیادتیاں دی وجہ تون سرائیکی وسیب جیویں جیویں ونڈیندا ڳئے مثلا ملتانی بہاول پوری شاہ پورئ دیروی جٹکی تے جھنگوی وغیرہ وغیرہ پر سندھ وچ ھمیش توں اینکوں سرائیکی آکھیا ڳے ایں حقیقت توں کوئی انکار نی کر سڳدا جو سرائیکی پاکستان دی او قدیم تے عظیم زبان ہے جھڑی جو بلا شرکت غیرے مو ہنجودڑو تے تے ہڑپہ تہزیباں دی امین وارث تے یاد گار ھے اج دی پاکستان دی علاقائی زبا ں تے سرائیکی اپنی پوری آب وتاب تے شان وشوکت نال نظر امدی ھے پاکستان دے ھک سرے توں ڈوجھے سرے تائیں چلے ونجوں تہاکوں سرائیکی کہیں نی کہیں صورت وچ ضرور ملسن.<ref>{{Cite web |url=http://saraiki.wikia.com/wiki/Saraikistan |title=Archive copy |access-date=2018-09-11 |archive-date=2015-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923090045/http://saraiki.wikia.com/wiki/Saraikistan |url-status=dead }}</ref> ==حوالے== cd7pqntqgrhlgbsydc7hoggv1fs3awo 0 5231 71708 25101 2026-07-16T11:13:18Z Sraiki 12 71708 wikitext text/x-wiki [[سرائیکی خِطّہ]] ہِک ٻہوں قدیم اَتے [[لوک تہذیب]] تے [[لوک ثقافت]] دا ڳڑھ ہِے۔ اِیں سانڳے اِتّھوں دے انجو انج شہراں وِچ انجو انج مزاج دے لوک رہن٘دے ہِن۔ اِتُّھوں دے [[لوک ادب]] دا تذکرہ وی ٻہوں وسیع اَتے پھیلاء آلا ہِے جیکُوں ہِک جاء تے کٹّھا کرݨ ٻہوں اوکھا کَم ہِے تہوں اِیکُوں اساں انجو انج شہراں دے ناں دے نال اُنّھاں دے [[لوک ادب]] (Folklore) دے حساب نال ونݙین٘دے ہِسے۔<ref name=":0">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == ضلع راجن پُور == راجن پُور جس کی بُنیاد مخدوم شیخ راجن نے 1145ھ (1732-33ء) میں رکھی۔ راجن پور 1862ء  تئیں ہِک چھوٹا جیہا گائوں ہَا، راجن پور ، دریائے [[سندھ]] دے سَڄّے پاسے تے اَٹھ یا نَو مِیل دے فاصلے تے ہِے، ڈیرہ اِسماعیل خان دے وِچکار براستہ ڈیرہ غازیخان جیکب آباد ونجݨ والی سڑک تے واقع ہِے۔<ref name=":02">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> [[File:Saraiki map.jpg|thumb|سرائیکستان دا نقشہ]] [[File:Saraiki region Pakistan.jpg|thumb|پاکستان وچ سرائیکی علاقہ]] == جام پُور (قصبہ) == === جُغرافیہ === قصبہ جام پور دِی بُنیاد تقریباً 600 سال قبل جام نامی مانک جٹ نے رکھی۔ جام پُور، ڈیرہ غازی خان توں 32 مِیل دور، جیکب آباد ونڄݨ والی شاہراہ تے واقع ہِے۔ جام پُور قدیم زمانے وِچ لکڑ دِی اَشیاء بݨاوݨ دے حوالے نال ٻہُوں مشہور ہَئی۔<ref name=":03">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> جام پُور دے نیڑے مشہور ٹھیٹر دِلورائے ہِے جِیندے بارے وِچ آکھیا ویندے جو اِیہ [[سندھ]] دے شہر موہنجوداڑو اَتے پنجاب دے ہَڑپہ دا ہَم عصر ہِے۔<ref name=":04">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> === لوک ادب === جام پُور دے نیڑے مشہور ٹھیٹر دِلورائے ہِے جِیندے بارے وِچ آکھیا ویندے جو اِیہ [[سندھ]] دے شہر موہنجوداڑو اَتے پنجاب دے ہَڑپہ دا ہَم عصر ہِے۔ شعر و [[لوک ادب]] دے حوالے نال کیفی جام پُوری ([[سرائیکی لوک شاعری]])، ڈاکٹر اسلم عزیز دُرانی (سِجّھ دا سنیہا، عالمی اَفسانے، [[سرائیکی]] وِچ ناول نگاری)، عبدالکریم شہباز دے ڈوہڑے، فرحت نواز (چوݨویاں نظماں، منزلاں دے پندھیڑے)، اَسلم رسول پُوری (سرائیکی رَسمُ الخط کی مختصر تاریخ، سچل سر مستؒ)، بیدِل سندھی، اِسماعیل خان احمدانی (پیت دے پندھ، چھولیاں، اَمر کہانی، خوابیں دا مول)، طارق اِسماعیل احمدانی، جمشید کمتر رسول پوری ([[سرائیکی لوک شاعری]]، سک سوجھلا، چندر چوڈی دا، سرائیکی ساڈی سنڄاݨ، بلدا ڈِیوا، سرائیکی ساݙا ساہ، پاندھی ٹردا ڄُل)۔<ref name=":05">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == داجل == داجل تحصیل جام پُور دا قصبہ ہِے۔ اِتھ دے شاعر ناشاد بخاری (چاندڑیاں راتیں، فریاداں، کنڈیراں، ݙینہہ دے تارے، تھل دا پندھیڑو) دِیاں کتاباں چَھپ چُکین<ref name=":06">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref>۔ == ہڑند == تحصیل جام پور دا قصبہ، ہِک زمانے ’’وستی پناہ علی‘‘ دا شمار علمی مرکز دے طور تے ہَئی۔ اِتھاں ہِک علمی کتاب خانہ ہَئی جِیندے میاں عاقل جوگی متولی ہَن۔ میاں عاقل جوگی اُردو / [[سرائیکی]] / فارسی زبان وِچ شاعری کریندے ہَن۔ اُنہاں دا شعری مجموعہ ’’دیوانِ جوگی‘‘ شائع تِھی چُکیئے<ref name=":07">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref>۔ == ٻِیا ݙیکھو == * [[سرائیکی وسیب]] == حوالہ جات == <references /> [[ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب بلحاظ خِطّہ]] ۔ [[ونکی:سرائیکی لوک ادب بلحاظ ضلع]] ۔ [[ونکی:وسیب دے لکھاری بلحاظ شہر]] [[ونکی:لوک ادب بلحاظ قصبہ]] [[ونکی:سرائیکی لوک ادب]] ۔ [[ونکی:لوک ادب]] ۔ [[ونکی:لوک فنون]] [[ونکی:سرائیکی لوک رِیت]] ۔ [[ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب]] ۔ [[ونکی:ڈاکٹر خالد اقبال لائبریری]] ۔ [[ونکی:راجن پُور دا لوک ادب]] [[ونکی:راجن پُور دی ثقافت]] edjo7f2jtxhyw9wv4hipfaz1nqzvygt 0 5234 71709 25104 2026-07-16T11:14:26Z Sraiki 12 /* رحیم یار خان */ 71709 wikitext text/x-wiki [[سرائیکی وسیب]] دا اِیہ خِطّہ [[لوک تہذیب]] تے [[لوک ثقافت]] دا ڳڑھ ہِے۔ اِیں سانڳے اِتّھوں دے انجو انج شہراں وِچ انجو انج مزاج دے لوک رہن٘دے ہِن۔ اِتُّھوں دے [[لوک ادب]] دا تذکرہ وی ٻہوں وسیع اَتے پھیلاء آلا ہِے جیکُوں ہِک جاء تے کٹّھا کرݨ ٻہوں اوکھا کَم ہِے تہوں اِیکُوں اساں انجو انج شہراں دے ناں دے نال اُنّھاں دے [[لوک ادب]] (Folklore) دے حساب نال ونݙین٘دے ہِسے۔<ref name=":0">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == رحیم یار خان == === جُغرافیہ === جنوبی پنجاب دا ضلع رحیم یار خان، پنج ہزار سال پُراݨی تاریخ رکھدے۔ اِیندا پُراݨاں ناں ’’نوشہرہ‘‘ ہَئی۔ نواب صادق خان پنجم والی ریاست بہاول پُور نے اِیں شہر دا ناں اَپݨے وَݙے پُتر رحیم یار خان دے ناں نال رکھیا۔<ref name=":02">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> [[File:Saraiki map.jpg|thumb|سرائیکستان دا نقشہ]] === لوک ادب === اِیہ شہر [[سرائیکی وسیب]] دا اہم علمی و اَدبی مرکز ہِے۔ سعید احمد سعید (تاریخ و تعارف رحیم یار خان)، محقق، نقاد، اِنشائیہ نگار، ڈاکٹر سلیم ملک شُعبہ اُردوپنجاب یونیورسٹی لاہور، ڈاکٹر قاضی عبدالرحمن عابدؔ (صدر شعبہ اُردو بہاء الدین زکریا یونیورسٹی [[ملتان]])، فرحت نواز، امداد اللہ امداد، ایم ڈی کانگا، سجاد بلوچ، ظہور احمد دھریجہ (خواجہ غلام فرید ؒ کی شاعری کا  اُردو روپ، سرائیکی وسیب، علامہ اِقبال تے سرائیکی وسیب تے ٻئیاں ٻہوں ساریاں کتاباں دے مصنف)، ڈاکٹر مخدوم محمد حُسین (سیف الملوک، نسخہ مخدومی) ۔<ref name=":03">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == گڑھی اختیار خان (قصبہ) == === جُغرافیہ === ضلع رحیم یار خان دا ہِک اہم قصبہ ہِے، تے خان پُور توں 10 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔<ref name=":04">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> === لوک ادب === ضلع رحیم یار خان دا ہِک اہم قصبہ ہِے، تے خان پُور توں 10 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔ اِیہ قصبہ نامور صوفی بزرگ تے سرائیکی شاعر خواجہ محمد یار فریدیؒ دِی وجہ توں مشہور ہِے۔ دیوانِ محمدی الموسوم انوار فریدی اُنہاں دا شعری مجموعہ ہِے۔<ref name=":05">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == مئو مبارک (قصبہ) == === جُغرافیہ === مئو مبارک، رحیم یار خان  توں چھی میل دے فاصلے تے ہِے۔ اِتھاں ہِک پراݨے قدیم قلعے دے آثار پاتے ویندِن۔<ref name=":06">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> === لوک ادب === مئو مبارک، رحیم یار خان  توں چھی میل دے فاصلے تے ہِے۔ اِتھاں ہِک پراݨے قدیم قلعے دے آثار پاتے ویندِن۔ اِیہ قلعہ مئو مبارک دے ناں نال موسوم ہِے۔ [[سرائیکی]] زبان دے قادرُ الکلام شاعر جنہاں سیف الملوک لِکھی ہَئی، مولوی لطف علی دا مزار اِی اِتھائیں ہِے۔<ref name=":07">[[بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی، ملتان|بہاء الدین زکریا یونیورسٹی]] [[ملتان]] کِیتے لِکّھیا ڳیا تحقیقی منصوبہ بحوالہ [[سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت]] از: ڈاکٹر [[خالد اقبال]] ۔ اسٹیشن ڈائریکٹر [[ریڈیو پاکستان نال "ڈاکٹر خالد اقبال" دا 29سالیں دا پندھ|ریڈیو پاکستان]] [[بہاولپور]]۔ فروری-٢٠١٩ء</ref> == حوالہ جات == <references /> [[ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب بلحاظ خِطّہ]]۔ [[ونکی:سرائیکی لوک ادب بلحاظ ضلع]]۔ [[ونکی:وسیب دے لکھاری بلحاظ شہر]] [[ونکی:لوک ادب بلحاظ قصبہ]] [[ونکی:سرائیکی لوک ادب]]۔ [[ونکی:لوک ادب]]۔ [[ونکی:لوک فنون]] [[ونکی:سرائیکی لوک رِیت]]۔ [[ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب]]۔ [[ونکی:ڈاکٹر خالد اقبال لائبریری]]۔ [[ونکی:رحیم یار خان دا لوک ادب]] [[ونکی:رحیم یار خان دی ثقافت]] p3t9xx04ya8f1knhcaun06yhmw72ang 0 11702 71704 38675 2026-07-16T01:58:14Z InternetArchiveBot 564 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 71704 wikitext text/x-wiki [[فائل:Amar_Sindhu.jpg|thumb|امر سندھو]] امر سندھو ([[اردو]]: امر سندھو، کنوں) [[سندھ]]، [[پاکستان]] دی ہِک [[پاکستانی مصنف]] اَتے پروفیسر ہن۔<ref>{{Cite web|date=2013-03-04|title=Writer Amar Sindhu teaches women to dream with eyes open|url=http://tribune.com.pk/story/515891/writer-amar-sindhu-teaches-women-to-dream-with-eyes-open|access-date=2020-08-28|website=The Express Tribune|language=en}}</ref> اُوہ انسانی حقوق دی کارکن ہِن اَتے [[سندھی زبان]] وِچ لکھین٘دی ہِن۔ <ref>https://www.bbc.com/urdu/entertainment/2012/02/120206_bookreviews_amar_sen</ref><ref>https://www.dawn.com/authors/38/amar-sindhu</ref> اُوہ آپ کوں ہِک سوشلسٹ دی حیثیت نال ݙیکھدی ہِن۔ == ابتدائی حیاتی == امر سندھو دا اصل ناں سلمیٰ لغاری ہے۔ اُوہ 28 اگست کوں دِیہ دودو لغاری، [[میر پور خاص ضلع]]، [[سندھ]]، [[پاکستان]] وِچ حسین بخش لغاری دے گھر ڄَمّی ہَن۔<ref>{{Cite web|title=امر سنڌو : (Sindhianaسنڌيانا)|url=http://www.encyclopediasindhiana.org/article.php?Dflt=%D8%A7%D9%85%D8%B1%20%D8%B3%D9%86%DA%8C%D9%88|access-date=2020-08-28|website=www.encyclopediasindhiana.org|language=sd|تاريخ-الأرشيف=2020-11-17|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20201117044806/http://www.encyclopediasindhiana.org/article.php?Dflt=%D8%A7%D9%85%D8%B1%20%D8%B3%D9%86%DA%8C%D9%88|url-status=dead}}</ref> == تعلیم == اُوہ ڈبل ایم اے اَتے ایل ایل بی دیاں ڈگریاں رکھین٘دی ہِن۔ == کَم کار آلی حیاتی == اُوہ سندھ یونیورسٹی جام شورو وِچ فلسفہ دی پروفیسر ہِن۔ <ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=Amar Sindhu|url=https://www.karachiliteraturefestival.com/speakers/amar-sindhu/|accessdate=|website=Karachi Literature Festival|publisher=OXFORD UNIVERSITY PRESS PAKISTAN}}</ref><ref>{{Cite web|title=Amar Sindhu – Karachi Literature Festival|url=https://www.karachiliteraturefestival.com/speakers/amar-sindhu/|access-date=2020-08-28|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last=Jajja|first=Sumaira|date=2013-03-03|title=Amar Sindhu's poetry collection launched|url=https://www.dawn.com/2013/03/03/amar-sindhus-poetry-collection-launched/|access-date=2020-08-28|website=DAWN.COM|language=en}}{{مردہ ربط|date=December 2021|bot=InternetArchiveBot}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Poets translating Poets - Poets - Goethe-Institut|url=http://www.goethe.de/ins/in/lp/prj/ptp/dic/en15026972.htm|access-date=2020-08-28|website=www.goethe.de}}</ref><ref>https://www.bbc.com/urdu/entertainment/2013/03/130304_amar_sindhu_book_as</ref> == ویمن ایکشن فورم == امر سندھو، زنانیاں دے حقوق دی کارکن ہِن۔ اُوہ ویمن ایکشن فورم دی سرگرم رکن ہِن۔ انّھاں نے [[عرفانہ ملاح]] دے نال رَل کے [[حیدر آباد]] وِچ سن 2008ء وِچ ویمن ایکشن فورم (ڈبلیو اے ایف) دے باب دا اَغاز کِیتا ہَئی۔ اُوں ویلے کنوں اُوہ ڈبلیو اے ایف دے نال سرگرمی نال کَم کرین٘دی پئی ہِن۔<ref>{{cite news|title=Women decide to fight back|url=https://www.dawn.com/news/839589|work=DAWN.COM|date=25 February 2009|language=en}}</ref> <ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=Call for end to extremist tendencies|url=https://www.dawn.com/news/1564163/call-for-end-to-extremist-tendencies|work=DAWN.COM|date=18 June 2020|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Reporter|first1=The Newspaper's Staff|title=Demand for probe into attack on SU teachers|url=https://www.dawn.com/news/733819/demand-for-probe-into-attack-on-su-teachers|work=DAWN.COM|date=12 July 2012|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=Amar Sindhu injured in attack|url=https://www.dawn.com/news/733027/amar-sindhu-injured-in-attack|work=DAWN.COM|date=10 July 2012|language=en}}</ref><ref>{{cite news|title=The 'peace' prize: ‘Malala, Satyarthi’s share of award might help ease Indo-Pak tensions’|url=https://tribune.com.pk/story/779020/the-peace-prize-malala-satyarthis-share-of-award-might-help-ease-indo-pak-tensions|work=The Express Tribune|date=21 October 2014|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=WAF launches ‘Stop killing women’ campaign|url=https://www.dawn.com/news/1212429|work=DAWN.COM|date=12 October 2015|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=Women’s quota in police jobs to be doubled, says Sindh IG|url=https://www.dawn.com/news/1468407|work=DAWN.COM|date=9 March 2019|language=en}}</ref><ref>{{cite news|title=Two women's struggle|url=https://dailytimes.com.pk/94341/two-womens-struggle|work=Daily Times|date=16 February 2016|access-date=2020-12-03|archive-date=2021-04-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210420074400/https://dailytimes.com.pk/94341/two-womens-struggle/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|last1=Reporter|first1=A.|title=Defiance in the air as women stage Azadi March in Sukkur|url=https://www.dawn.com/news/1539489/defiance-in-the-air-as-women-stage-azadi-march-in-sukkur|work=DAWN.COM|date=9 March 2020|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=Heroic struggle of Asma Jehangir eulogised|url=https://www.dawn.com/news/1463005/heroic-struggle-of-asma-jehangir-eulogised|work=DAWN.COM|date=11 February 2019|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Abbasi|first1=Reema|title=Footprints: Khanabadosh: A home for the thought|url=https://www.dawn.com/news/1195377|work=DAWN.COM|date=21 July 2015|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Correspondent|first1=The Newspaper's Staff|title=Heroic struggle of Asma Jehangir eulogised|url=https://www.dawn.com/news/1463005/heroic-struggle-of-asma-jehangir-eulogised|work=DAWN.COM|date=11 February 2019|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last1=Inam|first1=Moniza|title=SOCIETY: GATHERING THE CREATIVE NOMADS|url=https://www.dawn.com/news/1359645|work=DAWN.COM|date=24 September 2017|language=en}}</ref> امر سندھو نے سندھ دے نامور شاعر [[شیخ ایاز]] دی شاعری دے بارے وِچ ٻہوں سارے مضمون لِکّھے ہِن۔<ref>{{Cite web|date=2018-12-22|title=Shaikh Ayaz: The greatest Sindhi poet, writer of 20th century|url=http://tribune.com.pk/story/1872775/shaikh-ayaz-greatest-sindhi-poet-writer-20th-century|access-date=2020-08-28|website=The Express Tribune|language=en}}</ref> == سماجی سرگرمیاں == امر سندھو، آپݨے قلم اَتے انجو انج فورماں وِچ مظلوم زنانیاں کِیتے عملی جد و جہد کرݨ آلی سماجی کارکن ہِن۔ <ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=Writer Amar Sindhu teaches women to dream with eyes open|url=https://www.pakistanpressfoundation.org/tag/amar-sindhu/|accessdate=|website=|publisher=}}</ref> == حملہ == 10 جولائی 2012ء کوں انّھاں اُتے اُوں ویلے حملہ کِیتا ڳِیا جین٘دے نتیجے وِچ اُوہ ݙاڈھی زخمی تھئی، اُوں ویلے آپݨی سہیلی ڈاکٹر عرفانہ ملاح دے نال سفر کرین٘دی پئی ہَئی۔<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=Amar Sindhu injured in attack|url=https://www.dawn.com/news/733027/amar-sindhu-injured-in-attack|accessdate=|website=|publisher=}}</ref> == حوالے == <references /> [[ونکی:زنانیت پسند پاکستانی]] [[ونکی:پاکستانی فعالیت پسند زنانیاں]] [[ونکی:پاکستانی فعالیت پسند]] [[ونکی:سندھی شخصیتاں]] [[ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے زنانیاں دے حقوق]] [[ونکی:پاکستانی مصنف زنانیاں]] rwxwz4qgzeiyza8zwnowpwue6kvk39n 0 23144 71705 71694 2026-07-16T04:23:59Z InternetArchiveBot 564 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 71705 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system|name=تمل رسم الخط|altname={{lang|ta|தமிழ்}}|type=[[ابوگیدا]]|time=c. 400 CE – present<ref>{{حوالہ رسالہ|آخری=Rajan |پہلا=K. |عنوان=Territorial Division as Gleaned from Memorial Stones |جے_اسٹور=29757518 |جریدہ=East and West |ناشر=Istituto Italiano per l'Africa e l'Oriente (IsIAO) |تاریخ=دسمبر 2001 |جلد=51 |شمارہ=3/4 |صفحہ=363}} (table showing Tamil in row for the 601–800 period)</ref><ref>{{حوالہ کتاب|آخری1=Diringer |پہلا1=David |عنوان=Alphabet a key to the history of mankind |یوآرایل=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.57042 |تاریخ=1948 |صفحہ=[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.57042/page/n387 385]}}</ref>|languages=[[تمل زبان]]<br />[[Kanikkaran language|Kanikkaran]]<br />[[Badaga language|Badaga]]<br />[[Irula language|Irula]]<br />[[Paniya language|Paniya]]<br />[[Saurashtra language|Saurashtra]]|fam1=[[براہمی رسم الخط]]|fam2=[[Tamil-Brahmi]]|fam3=[[Pallava script]]{{Sfn|Mahadevan|2003|p=209}}{{Sfn|Mahadevan|2003|p=212}}|sisters=[[Grantha script|Grantha]]، [[Old Mon script|Mon]]، [[Khmer alphabet|Khmer]]، [[Kawi script|Kawi]]|unicode={{Unbulleted list|class=nowrap |[https://www.unicode.org/charts/PDF/U0B80.pdf U+0B80–U+0BFF] {{بہت چھوٹا|Tamil}} |[https://www.unicode.org/charts/PDF/U11FC0.pdf U+11FC0–U+11FFF] {{بہت چھوٹا|Tamil Supplement}}}}|iso15924=Taml|sample=Word Tamil.svg|imagesize=250px}} [[تمل]] حروف تہجی ([[انگریزی]]: Tamil script) دراصل ہک ابوگیدا رسم الخط ہئی جیڑھا [[بھارت]]، [[سری لنکا]]، [[ملائیشیا]]، [[سنگاپور]] تے دنیا بھر وِچ رہوݨ والے تمل لوک تے تمل زبان دے ٻولݨ والے تمل زبان کوں لکھݨ کِیتے استعمال کریندے ہِن۔<ref>{{Citation|عنوان=The Unicode 5.0 Standard|ایڈیشن=5|ناشر=Addison-Wesley|مقام=Upper Saddle River, NJ|سال=2006|آئی_ایس_بی_این=0-321-48091-0|آخری=Allen|پہلا=Julie}} at p. 324</ref> ٻئے اقلیتی زباناں جیویں جو [[سوراشٹر زبان]]، [[بداگا زبان]]، [[آئیرولا زبان]] تے [[پانیا زبان]] وی تمل رسم الخط وِچ لکھیاں ویندیاں ہِن۔<ref>{{Citation|مرتب آخری=Lewis|مرتب پہلا=M. Paul|عنوان=Ethnologue: Languages of the World|ایڈیشن=16th|یوآرایل=http://www.ethnologue.com/|ناشر=SIL International|مقام=Dallas, Tex.|سال=2009|تاریخ رسائی=2009-08-28}}</ref> == خصوصیات == [[فائل:Evolution_of_Vatteluttu_and_Tamil_scripts.gif|thumb|402x402px|Diverging evolution of [[Tamil-Brahmi]] script (center column) into the [[Vatteluttu alphabet]] (leftmost column) and the Tamil script (rightmost column)]] تمل رسم الخط وِچ 12 مصوتے ہِن جنہاں کوں (உயிரெழுத்து، uyireḻuttu: روحانی حروف) آکھیا ویندا ہئی۔ 18 حرف صحیح (மெய்யெழுத்து، meyyeḻuttu: اصل حروف) تے ہک حرف خاص (ஆய்த எழுத்து) ہئی جیڑھا "اکو" وی آکھیا ویندا ہئی۔ اِیہ نہ تاں حرف صحیح ہئی تے نہ ای حرف علت۔<ref>[https://web.archive.org/web/20210214081015/https://dsal.uchicago.edu/cgi-bin/romadict.pl?table=tamil-lex&page=148&display=utf8%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81%7B%7B%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%81{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=April 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }}{{مردہ ربط|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot }} University of Madras Tamil Lexicon, page 148: "{{lang|ta|அலியெழுத்து}} [ {{کلمہ نویسی|ta|ISO|aliyeḻuttu}}<nowiki> ] n </nowiki>{{کلمہ نویسی|ta|ISO|ali-y-eḻuttu}}۔ < {{lang|ta|அலி}}¹ +۔ 1. The letter {{lang|ta|ஃ}}، as being regarded as neither a vowel nor a consonant; {{lang|ta|ஆய்தம்}}۔ ({{lang|ta|வெண்பாப்۔ முதன்மொ۔ 6, உரை۔}}) 2. Consonants; {{lang|ta|மெய்யெ ழுத்து۔ (பிங்۔)۔}}<nowiki>"]</nowiki>{{مردہ ربط|date=October 2022|bot=InternetArchiveBot}}</ref> پر اِینکوں حروف علت دے بعد سبھ توں اخیر وِچ لکھیا ویندا ہئی۔ تمل رسم الخط حروف تہجی دی بجائے مقطعی اُتے مبنی ہئی۔ ایں طرح تمل رسم الخط وِچ کل 31 حروف ہِن۔ ٻئے 216 حروف ٻئے حروف نال مِل کے بݨدے ہِن تے کل حروف دی تعداد 247 (12+18+216+1) تھی ویندی ہئی۔ == ٻِیا ݙیکھو == * [[تمل زبان]] == حوالے == <references /> [[ونکی:براہمی رسم الخط]] [[ونکی:تمل زبان]] 6tp0wz3gyk5onp4obwi1vgv3pnbwwj4 0 27082 71706 59813 2026-07-16T07:22:51Z InternetArchiveBot 564 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 71706 wikitext text/x-wiki {| class="infobox infobox_v2" cellspacing="3px" ! colspan="2" scope="col" class="entete humain" style="line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000" |رنا القلیوبی |- | colspan="2" style="text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" |[[فائل:Rana_el_Kaliouby.jpg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Rana_el_Kaliouby.jpg|center|330x330px]] |- | colspan="2" | ---- |- ! colspan="2" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |معلومات شخصیت |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |پیدائش | style=" " |سنہ 1978ء (عمر 46&#x2013;47 سال)&nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P569|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P569) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> [[:ur:قاہرہ|قاہرہ]] &nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |شہریت | style=" " |[[فائل:Flag_of_Egypt.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Flag_of_Egypt.svg|20x20px]] [[:ur:مصر|مصر]] &nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! colspan="2" scope="col" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |عملی زندگی |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |[[:ur:مادر_علمی|مادر علمی]] | style=" " |[[:ur:قاہرہ_میں_امریکی_یونیورسٹی|امریکی یونیورسٹی قاہرہ]] <ref name="b209fc71bb24d901d4590d8abdca53e95451ce75">https://www.cl.cam.ac.uk/techreports/UCAM-CL-TR-636.html</ref> [[:ur:نیونہم|نیونہم کالج]] <ref name="9756b50cb066b697afd51f39c04e1c1241f306b4">https://www.cl.cam.ac.uk/techreports/UCAM-CL-TR-636.html</ref>&nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P69|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P69) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |پیشہ | style=" " |کمپیوٹر سائنس دان &nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |[[:ur:مادری_زبان|مادری زبان]] | style=" " |[[:ur:مصری_عربی|مصری عربی]] &nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P103|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P103) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |پیشہ ورانہ زبان | style=" " |[[:ur:عربی_زبان|عربی]] ، &nbsp;[[:ur:مصری_عربی|مصری عربی]] &nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P1412|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P1412) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- ! colspan="2" scope="col" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |اعزازات |- | colspan="2" style="text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" |<div style="max-height:180px; overflow: auto; padding: 2px 0 2px 5px; background-color:transparent;vertical-align:top;font-size:100%">[[:ur:100_خواتین_(بی_بی_سی)|100 خواتین (بی بی سی)]] <small> (2019)</small><ref name="43868ebb3cc926ab07688d753eb876eebe5d98a3">[https://www.bbc.com/news/world-50042279 BBC 100 Women 2019]</ref>&nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P166|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P166) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span></div> |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |[[فائل:IMDb_logo.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%B9_%D9%85%D9%88%D9%88%DB%8C_%DA%88%DB%8C%D9%B9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D8%B3|none|40x40px]] | style=" " |[http://www.imdb.com/name/nm9731653/ IMDB پر صفحہ]&nbsp; <span class="noprint"> [[فائل:Arbcom_ru_editing.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q17465952#P345|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر (P345) کی خاصیت میں تبدیلی کریں]]</span> |- | colspan="2" style="text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" | |- | colspan="2" style="text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" | |- | colspan="2" class="navigation-only" style="border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;" |<span class="plainlinks" style="float:right;">[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B1%D9%86%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%84%DB%8C%D9%88%D8%A8%DB%8C&action=edit&section=0 <span style="color:#555;">درستی</span>] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%B1%D9%86%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%84%DB%8C%D9%88%D8%A8%DB%8C&veaction=edit <span style="color:#555;">ترمیم</span>] </span>&nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]] |} [[رنا القلیوبی]] ([[عربی]]: رنا القليوبي؛ پیدائش: 1978ء) ہِک [[مصری نژاد]] [[امریکی]] کمپیوٹر سائنس دان ہِن۔ اوہ [[روزالینڈ پیکارڈ]] دے نال شریک بانی تے [[Affectiva]] دی سی ای او ہِن۔ [[رنا القلیوبی]] نے [[قاہرہ]] دی [[امریکن یونیورسٹی]] کنوں بیچلر دی ڈگری تے ماسٹر آف سائنس دی ڈگری حاصل کیتی، تے بعد وِچ [[نیونہم کالج، کیمبرج]] کنوں پی ایچ ڈی کیتی۔ [[رنا القلیوبی]] دے کم نے جذبات دی شناخت تے [[مصنوعی ذہانت]] دے شعبے کوں نمایاں طور تے متاثر کیتا ہِے۔ این٘دیاں شراکتین ایں شکل وِچ جاری ہِن جو ٹیکنالوجی کین٘ویں انسانی جذبات تے رویے دے نال تعامل کریندی ہِے۔ [[مصنوعی ذہانت]] دی اخلاقی ترقی تے تعیناتی کِیتے وقف، [[رنا القلیوبی]] [[ورلڈ اکنامک فورم]] دی [[کونسل آف ینگ گلوبل لیڈرز]] دی پارٹنرشپ دا حصہ ہِن، جیڑھا ڈیٹا دی رازداری کوں یقینی بݨاوݨ تے ڈیٹا تے الگورتہمک تعصب کوں گھٹاوݨ والے معیارات دی وکالت کریندا پیا ہِے۔<ref>https://aimagazine.com/articles/rana-el-kaliouby</ref> == کیریئر == [[رنا القلیوبی]] نے [[میساچوسٹس انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی]] وِچ ہِک تحقیقی سائنس دان دی حیثیت نال کم کیتا، جیندے نال انّھاں دے [[آٹزم اینڈ کمیونیکیشن ٹیکنالوجی انیشی ایٹو]] کوں ڳولݨ وِچ مدد ملی۔ [[ایم آئی ٹی میڈیا لیب]] دے [[افیکٹو کمپیوٹنگ گروپ]] وِچ، اوہ ہِک ایں ٹیم دا حصہ ہَن جیڑھی نے "جذباتی سماعت امداد" دی ترقی دا آغاز کیتا، جیڑھا جذبات کوں پڑھݨ والے پہنݨ دے قابل شیشے ہِن۔ انّھاں نے [[روزالینڈ پیکارڈ]] دے نال مل تے [[Affectiva]] دی بنیاد رکھی تے این٘دی جذباتی سائنس دی ٹیم دی قیادت کیتی۔ 2016ء وِچ، اوہ [[Affectiva]] دی سی ای او بݨ ڳئین۔<ref>{{حوالہ ویب|عنوان=Watch Rosalind Picard MIT Media Lab Autism Research &#124; Autism Live Episodes &#124; Health & Fitness Videos &#124; Blip|یوآرایل=http://blip.tv/autismlive/rolisand-6672702|یوآرایل کی کیفیت=dead|آرکائیو یوآرایل=https://web.archive.org/web/20141129015849/http://blip.tv/autismlive/rolisand-6672702|آرکائیو تاریخ=2014-11-29|تاریخ رسائی=2014-11-14}}</ref><ref name="Affectiva Team">{{حوالہ ویب|عنوان=Affectiva Company Team|یوآرایل=http://www.affectiva.com/company/about-us/|تاریخ رسائی=9 نومبر 2016}}</ref><ref name=":0">{{حوالہ ویب|آخری=Affectiva|عنوان=Affectiva Co-Founder and CEO, Rana el Kaliouby|یوآرایل=http://go.affectiva.com/rana-el-kaliouby|تاریخ رسائی=2020-01-06|ویب گاہ=go.affectiva.com|زبان=en|تاريخ-الأرشيف=2019-12-23|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20191223195556/http://go.affectiva.com/rana-el-kaliouby|url-status=dead}}</ref> == کتاباں == [[رنا القلیوبی]] دی یادداشت [[گرل ڈیکوڈڈ]] اپریل 2020ء وِچ شائع تھئی ہئی۔<ref name="decoded">{{حوالہ کتاب |یوآرایل=https://www.penguinrandomhouse.com/books/603999/girl-decoded-by-rana-el-kaliouby-with-carol-colman/ |عنوان=Girl Decoded: A Scientist's Quest to Reclaim our Humanity by Bringing Emotional Intelligence to Technology |آخری=El Kaliouby |پہلا=Rana |آخری2=Colman |پہلا2=Carol |تاریخ=2020 |ناشر=[[پنگوئن رینڈم ہاؤز]] |آئی_ایس_بی_این=978-1-984824-76-9}}</ref> [[رنا القلیوبی]] نے 2018ء دی کتاب [[آرکیٹیکٹس آف انٹیلی جنس: دی ٹروتھ اباوٹ اے آئی]] وِچ [[مارٹن فورڈ]] دے نال ہِک باب وی شامل کیتا۔ == حوالے == <references /> [[ونکی:مصری شخصیتاں]] [[ونکی:امریکی شخصیتاں]] [[ونکی:زنانیاں]] [[ونکی:انگریزی ٻولی دے مصنف]] [[ونکی:بی بی سی 100 زنانیاں]] [[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]] [[ونکی:اکویہویں صدی دیاں امریکی زنانیاں]] [[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]] [[ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے]] [[ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے]] [[ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی]] [[ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ]] 4tcnagxs6yo6oth3o8ta8aqp3k6tatr