وکیپیڈیا skrwiki https://skr.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D9%BE%D8%B1%D8%AA MediaWiki 1.47.0-wmf.16 first-letter میڈیا خاص ڳالھ مہاڑ ورتݨ آلا ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ وکیپیڈیا وکیپیڈیا ڳالھ مہاڑ فائل فائل ڳالھ مہاڑ میڈیا وکی میڈیا وکی ڳالھ مہاڑ سانچہ سانچہ ڳالھ مہاڑ مدد مدد ڳالھ مہاڑ ونکی ونکی ڳالھ مہاڑ TimedText TimedText talk ماڈیول ماڈیول ڳالھ مہاڑ Event Event talk 0 4299 72268 34000 2026-08-26T09:54:16Z Sraiki 12 72268 wikitext text/x-wiki سرائیکستان قومی موومنٹ سماجی لسانی ثقافتی طبقاتی سیاسی تنظیم ہے. '''سرائیکی قومی موومنٹ (SQM) دا قیام تقریباً 1987-1988 وچ تھیا۔''' ایہ تنظیم کراچی وچ بݨی، تے ایندا ماڈل مہاجر قومی موومنٹ (MQM) تے مبنی ہا۔ ایندے بانیاں وچ بی بی شاہدہ ناز (Bibi Shahida Naz) اہم کردار ادا کیتا، جنہاں کوں ایندی پہلی سربراہ آکھیا ویندے۔ ٻئے رہنماواں وچ حمید اصغر شاہین، اعظم سعیدی تے شاہد کریم وغیرہ شامل ہن۔ ایندے مراکز خانپور کٹورا، احمد پور شرقیہ (پنجاب) تے کراچی (سندھ) وچ ہن۔ سرائیکستان قومی موومنٹ دے اکابرین وچ چئرمین علامہ اعظم سعیدی بانی جنرل سیکرٹری [[مجاہد جتوئی]] مرکزی صدرحمیداصغرشاہین مرحوم قابل ذکر ہن۔ ہُݨ تنظیم کوں چلاوݨ کیتے فلسفہ چلھ دی خیر تے کل دی خیر دی بنیاد تے مرکزی صدر سیف اللہ بیقرار ،جنرل سیکرٹری سردارمحمدشریف خان کھوسہ چیف آرگنائزررئیس اسد کم کریندے پئے ہن۔ ==ٻیا ݙیکھو == * [[پاکستان سرائیکی پارٹی]] 52yrfvk01c5lscji9jnlnmzmq2dvigh 0 29581 72269 66508 2026-08-26T10:14:15Z Sraiki 12 /* سرائیکی لوک سانجھ */ 72269 wikitext text/x-wiki 22 نومبر 1969ء کوں اخباراں وچ ایہ خبراں آوݨ شروع تھی ڳئیاں جو حکومت جلدی ون یونٹ کوں ختم کر ݙیسی تے پراݨے صوبے بحال کر ݙتے ویسن، تے اخباراں توں ایہ وی پتہ لڳا جو بہاولپور کوں ہک وکھری (انج) سنڄاݨ نہ ݙتی ویسی۔ فوراً 22 نومبر کوں علامہ ارشد بہاولپور دیاں مختلف پارٹیاں دا ہک سانجھا اجلاس سݙیا تان٘جو حکومت تے زور ݙتا ون٘ڄے جو او بہاولپور کوں صوبے دا درجہ ݙیوݨ تے غور کرے۔ انہاں پارٹیاں وچ کونسل لیگ، کنونشن لیگ، ڈیموکریٹک پارٹی، نیشنل عوامی پارٹی، جمعیت علمائے اسلام، پیپلز پارٹی، چیمبر آف کامرس، بار ایسوسی ایشن تے جماعتِ اسلامی شامل ہن۔ اِنہاں ساریاں پارٹیاں تے پریشر گروپس دے نمائندیاں ہک متفقہ قرارداد منظور کیتی، جیندے وچ ایہ اعلان کیتا ڳیا جو ون یونٹ دے ٹرٹݨ تے بہاولپور کوں ہک وکھرا صوبہ بݨایا ون٘ڄے۔ 1970ء وچ ون یونٹ ختم تھیوݨ تے بہاولپور کوں پنجاب وچ ملا ݙتا ڳیا، حالانکہ نواب صادق محمد خان عباسی نال معاہدہ ہائی کہ صوبائی حیثیت بحال تھی ویسی۔ ایں توں ناراض تھی کے بہاولپور متحدہ محاذ (بہاولپور صوبہ محاذ) قائم تھیا۔ 1970ء دے عام الیکشن وچ ایں محاذ نے بہاولپور صوبہ دی بحالی دے نعرے تے ٻہوں وݙی کامیابی حاصل کیتی۔ چار قومی اسمبلی تے ݙو صوبائی اسمبلی دیاں نشستاں جیتیاں۔ لوکاں نے لاٹھیاں کھادیاں، شہید وی تھئے تے ہزاراں گرفتار تھئے۔ 24 اپریل 1970ءکوں فرید گیٹ بہاولپور تے پنجاب حکومت نے بربریت دا مظاہرہ کریندے ہوئے پر امن مظاہرین تے گولی چلا ݙتی جیندے نال ٻہوں سارے لوک شہید تے زخمی تھئے۔ == سرائیکی صوبہ محاذ == بہاولپور صوبہ محاذ دے اڳواݨ [[ریاض ہاشمی]] بہاولپور صوبے دی بحالی کیتے رٹ وی کیتی، رٹ سپریم کورٹ وچوں خارج تھی ڳئی وت ریاض ہاشمی ہوراں 1972ء ذوالفقار علی بھٹو نال ملاقات کیتی تاں بھٹو مشورہ ݙتا جو بہاولپور صوبہ ناممکن ہے، ایں سانڳے کجھ ٻئے ضلعے شامل کرتے سرائیکی صوبے دا مطالبہ کرو۔ <ref>https://www.dawn.com/news/881140/seraiki-nationalism-in-focus</ref> ریاض ہاشمی کوں ڳالھ سمجھ آ ڳئی تے انہاں دی کتاب بریف آف بہاولپور چھپݨ کیتے تیار ہائی. انہاں ایں کتاب تے سرائیکی علاقے دا نقشہ وی شائع کر ݙتا تے بہاول پور صوبہ محاذ دا ناں وٹا تے سرائیکی صوبہ محاذ رکھ ݙتا، 1972ء وچ ایندے صدر [[سیٹھ عبیدالرحمان|سیٹھ عبدالرحمان]] ہن۔ ایندے نال سرائیکستان دا لفظ منظر عام تے آیا۔ شروع وچ سرائیکی صوبہ محاذ دا دفتر بہاولپور وچ ہائی. ریاض ہاشمی کوں مصور سرائیکستان آکھیا ویندے۔ 1984ء وچ تاج محمد خان لنگاہ سرائیکی صوبہ محاذ کوں فعال کیتا۔ == سرائیکی لوک سانجھ == سرائیکی لوک سانجھ دی بنیاد استاد فدا حسین ڳاݙی بنگلہ کورائی وچ 7 نومبر 1985ء وچ رکھی۔<ref>https://nyazamana.com/2016/11/saraiki-national-event/</ref> ایہ ہک خالص ثقافتی تے فکری تنظیم ہے۔ ایندا مقصد فکری شعور ݙیوݨ ہے۔ == سرائیکی قومی موومنٹ == 1988 کوں ایندی بݨیاد رکھی ڳئی۔ == پاکستان سرائیکی پارٹی == تاج محمد خان لنگاہ 7 اپریل 1989ء کوں پاکستان سرائیکی پارٹی دی بنیاد رکھی۔ == حوالے == cdosvjlgespuqjb2w1ehjuxwajo4m41