وکیپیڈیا skrwiki https://skr.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D9%BE%D8%B1%D8%AA MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter میڈیا خاص ڳالھ مہاڑ ورتݨ آلا ورتݨ آلے نال ڳالھ مہاڑ وکیپیڈیا وکیپیڈیا ڳالھ مہاڑ فائل فائل ڳالھ مہاڑ میڈیا وکی میڈیا وکی ڳالھ مہاڑ سانچہ سانچہ ڳالھ مہاڑ مدد مدد ڳالھ مہاڑ ونکی ونکی ڳالھ مہاڑ TimedText TimedText talk ماڈیول ماڈیول ڳالھ مہاڑ Event Event talk 0 1571 72372 72262 2026-09-02T14:18:57Z Sraiki 12 /* سرائیکستان دے بنیادی حقائق */ 72372 wikitext text/x-wiki [[سرائیکستان]] دی آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ ہے ۔ سرائیکستان وچ تقریباً چار کروڑ سرائیکی، پنجاب بلوچستان  تے سندھ وچ پنجاہ لکھ سرائیکی، پاکستان وچ کل چار کروڑ کنوں ودھ سرائیکی ہن۔ مردم شماری دے مطابق سرائیکی دی آبادی ترائے کروڑ ہے۔ سرائیکستان ستارھاں ضلعیاں دا جغرافیائی تے ثقافتی خطہ ہے. ایندے وچ ملتان ڈویژن(ٻورے والا بغیر) ، دیرہ غازی خان ڈویژن ، بہاولپور، رحیم یار خان، بکھر، میانوالی، دیرہ اسماعیل خان، پہاڑپور، ٹانک شامل ہن۔ [[سرائیکستان]] دا کل رقبہ ہک لکھ تیرھاں ہزار چار سو سولھاں (١١٣٤١٦) مربع کلومیٹر ہے۔ == سرائیکستان دے بنیادی حقائق == ضلعیں دی تعداد: ایہ خطہ ١٧ (ستارھاں) ضلعیاں تے مشتمل ہک تاریخی تے جغرافیائی خطہ ہے۔ کل رقبہ: ایں خطے دا کل رقبہ ١١٣،٤١٦ مربع کلومیٹر ہے۔ آبادی: سرائیکستان دی آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ (45 ملین) ہے۔ 2023ء دی مردم شماری دے مطابق سرائیکستان دے انہاں ستارھاں ضلعیاں دی آبادی 41.5 ملین ہے۔ 2026ء دے اندازے مطابق سرائیکستان دی آبادی 45 ملین یعنی چارکروڑ پنجاہ لکھ ہے۔ قومی اسمبلی دے حلقے 47 ہن۔ == سرائیکستان دیاں زباناں == سرائیکی علاقے وچ راہوݨ آلا ہر ہر بندہ قومی سنڄاݨ دے طور تے سرائیکی ہے، سرائیکی اوندی قومی زبان ہے، بھان٘ویں گھر وچ کوئی وی زبان الاوے۔ سرائیکستان وچ گھراں وچ ٻولیاں ون٘ڄݨ آلیاں زباناں دی آبادی کجھ ایں طرحاں ہے۔ کل آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ # سرائیکی ترائے کروڑ پینتالیہ لکھ # [[پنجابی]] چالیہ لکھ # اردو ویہ لکھ # جاٹکی ویہ لکھ (وہاڑی خانیوال) # سلیمانی بلوچی، ݙاہ لکھ # [[پشتو]] ، ݙاہ لکھ (لکی لہجہ) تے # [[مارواڑی]]/ میواتی ، پنج لکھ سرائیکستان وچ وسݨ آلے چار کروڑ پنجاہ لکھ لوک سرائیکی قوم ہن۔ ma4t80d9jdqjfc48kzkpgogy1wg0ayu 72375 72372 2026-09-03T05:19:16Z Sraiki 12 /* سرائیکستان دے بنیادی حقائق */ 72375 wikitext text/x-wiki [[سرائیکستان]] دی آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ ہے ۔ سرائیکستان وچ تقریباً چار کروڑ سرائیکی، پنجاب بلوچستان  تے سندھ وچ پنجاہ لکھ سرائیکی، پاکستان وچ کل چار کروڑ کنوں ودھ سرائیکی ہن۔ مردم شماری دے مطابق سرائیکی دی آبادی ترائے کروڑ ہے۔ سرائیکستان ستارھاں ضلعیاں دا جغرافیائی تے ثقافتی خطہ ہے. ایندے وچ ملتان ڈویژن(ٻورے والا بغیر) ، دیرہ غازی خان ڈویژن ، بہاولپور، رحیم یار خان، بکھر، میانوالی، دیرہ اسماعیل خان، پہاڑپور، ٹانک شامل ہن۔ [[سرائیکستان]] دا کل رقبہ ہک لکھ تیرھاں ہزار چار سو سولھاں (١١٣٤١٦) مربع کلومیٹر ہے۔ == سرائیکستان دے بنیادی حقائق == ضلعیں دی تعداد: ایہ خطہ ١٧ (ستارھاں) ضلعیاں تے مشتمل ہک تاریخی تے جغرافیائی خطہ ہے۔ کل رقبہ: ایں خطے دا کل رقبہ ١١٣،٤١٦ مربع کلومیٹر ہے۔ آبادی: سرائیکستان دی آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ (45 ملین) ہے۔ 2023ء دی مردم شماری دے مطابق سرائیکستان دے انہاں ستارھاں ضلعیاں دی آبادی 41.5 ملین ہے۔ 2026ء دے اندازے مطابق سرائیکستان دی آبادی 45 ملین یعنی چارکروڑ پنجاہ لکھ ہے۔ سرائیکستان دی آبادی پاکستان دی آبادی دا ١٧٪ جݨیں چھیواں حصہ ہے۔ قومی اسمبلی دے حلقے 47 ہن۔ == سرائیکستان دیاں زباناں == سرائیکی علاقے وچ راہوݨ آلا ہر ہر بندہ قومی سنڄاݨ دے طور تے سرائیکی ہے، سرائیکی اوندی قومی زبان ہے، بھان٘ویں گھر وچ کوئی وی زبان الاوے۔ سرائیکستان وچ گھراں وچ ٻولیاں ون٘ڄݨ آلیاں زباناں دی آبادی کجھ ایں طرحاں ہے۔ کل آبادی چار کروڑ پنجاہ لکھ # سرائیکی ترائے کروڑ پینتالیہ لکھ # [[پنجابی]] چالیہ لکھ # اردو ویہ لکھ # جاٹکی ویہ لکھ (وہاڑی خانیوال) # سلیمانی بلوچی، ݙاہ لکھ # [[پشتو]] ، ݙاہ لکھ (لکی لہجہ) تے # [[مارواڑی]]/ میواتی ، پنج لکھ سرائیکستان وچ وسݨ آلے چار کروڑ پنجاہ لکھ لوک سرائیکی قوم ہن۔ 4nlkyl589qbcb3hk6ftuep3dnyls7tj 0 20565 72371 66675 2026-09-02T12:47:06Z InternetArchiveBot 564 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 72371 wikitext text/x-wiki {| class="infobox infobox_v2" cellspacing="3px" ! colspan="2" scope="col" class="entete humain" style="line-height:1.5em; background-color:#C0C0C0;color:#000000" |کلثوم لاکھانی |- ! colspan="2" scope="col" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |کلثوم لاکھانی |- ! colspan="2" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |معلومات شخصیت |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |[[:ur:قومیت|قومیت]] | style=" " |[[:ur:پاکستان|پاکستان]] |- ! colspan="2" scope="col" style="text-align:center;background-color:#E1E1E1;color:#000000" |عملی حیاتی |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |پیشہ | style=" " |کاروباری |- ! scope="row" style="text-align: right; background-color:#F3F3F3; " |کارہائے نمایاں | style=" " |انویسٹ ٹو انوویٹ کی بانی |- | colspan="2" style="text-align:center;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" | |- | colspan="2" style="text-align:right;background-color:#F9F9F9;color:#000000;" | |- | colspan="2" class="navigation-only" style="border-top: 2px #E1E1E1 dotted; font-size: 80%; background:inherit; text-align: left;" |<span class="plainlinks" style="float:right;">[https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D9%84%D8%AB%D9%88%D9%85_%D9%84%D8%A7%DA%A9%DA%BE%D8%A7%D9%86%DB%8C&action=edit&section=0 <span style="color:#555;">درستی</span>] - [https://ur.wikipedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D9%84%D8%AB%D9%88%D9%85_%D9%84%D8%A7%DA%A9%DA%BE%D8%A7%D9%86%DB%8C&veaction=edit <span style="color:#555;">ترمیم</span>] </span>&nbsp;[[فائل:Info_Simple.svg|link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے]] |} کلثوم لاکھانی ہِک [[پاکستانی]] کاروباری شخصیت ہِن۔ اوہ "انویسٹ 2 انوویٹ" دی بانی تے سی ای او ہِن، جیڑھا ہِک ایسا منصوبہ ہِے جیڑھا ترقی پذیر مارکیٹاں وِچ نوجواناں دے کاروبار دے آغاز دی حمایت کریندے۔<ref>{{حوالہ ویب|date=2011-08-27|title=Who is @Kalsoom82 Lakhani ?|url=http://tribune.com.pk/article/7608/who-is-kalsoom-lakhani|access-date=2020-11-28|website=The Express Tribune|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|last=Hossain|first=Anushay|title=Outside The Box: Kalsoom Lakhani Looks For Innovators In Emerging Markets|url=https://www.forbes.com/sites/anushayhossain/2016/08/26/outside-the-box-kalsoom-lakhani-looks-for-innovators-in-emerging-markets/|access-date=2020-11-28|website=Forbes|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Invest2Innovate|url=https://www.genglobal.org/org/invest2innovate|access-date=2020-11-28|website=GENglobal|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani, i2i Ventures: Profile and Biography|url=https://www.bloomberg.com/profile/person/21183699|access-date=2020-11-28|website=Bloomberg.com|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ خبر|title=سٹارٹ اپ کیا ہے اور یہ کیسے سٹارٹ ہوتا ہے؟|url=https://www.independenturdu.com/node/20461/نئی-نسل/سٹارٹ-اپ-کیا-ہے-اور-یہ-کیسے-سٹارٹ-ہوتا-ہے؟|work=Independent Urdu|date=3 November 2019|language=ur}}</ref><ref>{{حوالہ خبر|title=کیا اس بچی کے پاس کچرے کے مسئلے کا حل ہے؟|url=https://www.bbc.com/urdu/pakistan-41677139|work=BBC News اردو|date=24 October 2017|language=ur}}</ref> == تعلیم == کلثوم اصل وِچ [[نارتھ ویسٹرن یونیورسٹی]] وِچ فلم دی تعلیم حاصل کرݨ چاہندیاں ہَن۔ تاہم، فلم وِچ داخلہ گِھنݨ دے بعد، انّھاں نے اپݨا ارادہ بدل ݙِتّا تے [[ورجینیا یونیورسٹی]] تُوں امور خارجہ تے مشرق وسطیٰ دی تعلیم وِچ بی اے کرݨ دی کوشش کِیتی۔ ایں دے بعد اوہ [[جارج واشنگٹن یونیورسٹی]] دے ایلیوٹ اسکول برائے بین الاقوامی امور وِچ بین الاقوامی امور / تنازعات دے حل وِچ ایم اے کرݨ کِیتے ڳئیاں۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Tech in Asia - Connecting Asia's startup ecosystem|url=https://www.techinasia.com/i2i-ventures-launches-15m-fund|access-date=2020-11-28|website=www.techinasia.com|language=en-US}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=037: Finding Your Voice & Doing Something That Matters|url=https://www.brandeis.edu/global/podcast/drbr/episode-037-kalsoom-lakhani.html|access-date=2020-11-28|website=www.brandeis.edu|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani - Agenda Contributor|url=https://www.weforum.org/agenda/authors/kalsoom-lakhani/|access-date=2020-11-28|website=World Economic Forum|language=en}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Tech in Asia - Connecting Asia's startup ecosystem|url=https://www.techinasia.com/i2i-ventures-launches-15m-fund|access-date=2020-11-28|website=www.techinasia.com|language=en-US}}</ref> == پیشہ ورانہ حیاتی == 2008ء وِچ، کلثوم نے "چینجنگ اپ [[پاکستان]]" ناں دا بلاگ بݨایا۔ ایں بلاگ وِچ [[پاکستانی]] نوجواناں دے انٹرویوز تے مضامین پیش کِیتے ڳئے ہَن تاکہ [[پاکستانی]] میڈیا دی منفی تصویر کوں گھٹایا ون٘ڄ سڳے، [[گوگل]] ایوارڈ کِیتے وی نامزد تِھیا۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Skoll {{!}} Kalsoon Lakhani|url=https://skoll.org/contributor/kalsoon-lakhani/|access-date=2020-11-28}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|last=Kelsey|date=2016-05-16|title=invest2innovate with Kalsoom Lakhani|url=http://theforeignpolicyproject.org/kalsoom-lakhani/|access-date=2020-11-28|website=The Foreign Policy Project|language=en-US}}</ref> کلثوم [[لنکن گروپ]]، [[واشنگٹن ڈی سی]] دی سینئر تجزیہ کار دی حیثیت نال کم کر چُکیاں ہِن۔ اوہ [[سوشل ویژن]] دی ڈائریکٹر وی ہَن جِتّھاں انّھاں نے جدید اقدامات دے نال کم کِیتا تے ابتدائی مرحلے وِچ اِین٘دے کوں بہتر بݨایا۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani :: Pasha Fund for Social Innovation|url=https://pashafund.com/oversight-committee/kalsoom-lakhani/|access-date=2020-11-28|language=en-US|تاريخ-الأرشيف=2020-12-07|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20201207122300/https://pashafund.com/oversight-committee/kalsoom-lakhani/|url-status=dead}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|last=Desk|first=Press|date=2019-11-06|title=Asia’s 1st startup grind pakistan conference held in Ibd|url=https://www.technologytimes.pk/2019/11/06/asia-startup-grind-conference-held-ibd/|access-date=2020-11-28|website=Technology Times|language=en-US|archive-date=2020-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20201127030226/https://www.technologytimes.pk/2019/11/06/asia-startup-grind-conference-held-ibd/|url-status=dead}}</ref> [[سوشل ویژن]] وِچ اپݨے کم دے ذریعے، انّھاں نے "ریلیف 4 [[پاکستان]]" ناں دے سیلاب نال متعلق آگاہی تے فنڈ اکٹھا کرݨ دی مہم بݨاوݨ کِیتے [[پاکستانی پیس بلڈرز]] دے نال شراکت داری وی کِیتی۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani (Pakistan)|url=https://caps.org/asian_voices/kalsoom-lakhani/|access-date=2020-11-28|website=Centre for Asian Philanthropy and Society|language=en-US|تاريخ-الأرشيف=2021-01-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210116231135/https://caps.org/asian_voices/kalsoom-lakhani/|url-status=dead}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|last=pakpaedia|first=|date=|title=Kalsoom Lakhani|url=https://prideofpakistan.com/famedetail.php?name=KalsoomLakhani&id=642|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=|website=}}</ref> کلثوم دا [[پاکستانی]] آغاز ماحولیاتی نظام وِچ کیریئر 10 توں وَدھ سالاں دا ہِے۔ 2011ء وِچ، کلثوم نے "انویسٹ 2 انوویٹ" دی بنیاد رکھّی۔ تنظیم دا مقصد [[پاکستانی]] اسٹارٹ اپس دی حمایت کرݨا تے اِنّھاں کوں مارکیٹ وِچ قائم کرݨا ہئی۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani|url=https://www.atlanticcouncil.org/expert/kalsoom-lakhani/|access-date=2020-11-28|website=Atlantic Council|language=en-US}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|date=2017-06-05|title=Invest2Innovate - Accelerator Program|url=https://clarity.pk/knowledgebase/incubator/invest2innovate/|access-date=2020-11-28|website=Clarity.pk|language=en-US|تاريخ-الأرشيف=2021-01-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210116201849/https://clarity.pk/knowledgebase/incubator/invest2innovate/|url-status=dead}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Community Building with Frontier Incubators – Scaling Frontier Innovation|url=https://scalingfrontierinnovation.org/news/community-building-with-frontier-incubators/|access-date=2020-11-28|language=en-AU|archive-date=2020-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024120156/https://scalingfrontierinnovation.org/news/community-building-with-frontier-incubators/|url-status=dead}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|last=Ali|first=Kashaf|date=2020-10-14|title=Pakistani Startup Investments Rise to $178 million|url=https://www.brecorder.com/news/40026109|access-date=2020-11-28|website=Brecorder|language=en}}</ref> "انویسٹ 2 انوویٹ" دے ذریعے، کلثوم نے 41 توں وَدھ اسٹارٹ اپس تیار کِیتے ہِن جِنّھاں نے فنڈ وِچ 6.1 ملین ڈالر توں وَدھ رقم جمع کِیتی ہِے تے ملک وِچ 1500 توں وَدھ روزگار پیدا کِیتے ہِن۔ "انویسٹ 2 انوویٹ" ابتدائی مراحل وِچ پہل کرݨ دا آغاز کریندے تے اِنّھاں کوں ترقی پزیر مارکیٹاں دی ڳولݨ دی اجازت ݙین٘دی ہِے۔ 2015ء وِچ، کلثوم نے [[بنگلہ دیش]] وِچ وی اپݨا آغاز وسیع کِیتا۔ کلثوم نے "i2i ایکسلریٹری 2i" وی شروع کِیتا، جیڑھا ہِک چار مہینے دا پروگرام ہِے جیڑھا کاروباری مدد، سرپرست تے i2i ارکان تک رسائی فراہم کریندے، جیڑھا ہِک سرمایہ کار طبقہ ہِے۔ "انویسٹ 2 انوویٹ" دے نال، کلثوم دا مقصد تاجراں دی مدد کرݨا ہِے، تاکہ اِنّھاں کوں سرمایہ کاراں دے نال ڳالھ مُہاڑ دا موقع فراہم کِیتا ون٘ڄ سڳے۔ کلثوم دا خیال ہِے کہ اسٹارٹ مارکیٹ کوں امداد فراہم کر تے ملک وِچ معاشی ترقی تے معاشرتی تبدیلی گھِن آوݨ مِلدے۔ کلثوم نے "ہیرو پروجیکٹ" دی وی بنیاد رکھّی، جیڑھا ہِک ایسا پلیٹ فارم ہِے جیڑھا متاثر کن لوکاں دیاں کہانیاں کوں اجاگر کریندے۔ اپݨے کیریئر وِچ، کلثوم نے [[کمبوڈیا]]، [[آئرلینڈ]]، [[یوکرین]] تے [[قازقستان]] جیویں دنیا دے ٻہوں سارے حصّیاں وِچ نوجوان کاروباری افراد، تبدیلی سازاں تے سول سوسائٹی دے رہنماواں کوں تربیت ݙِتی ہِے۔ اوہ [[سینڈ باکس]] کِیتے [[واشنگٹن، ڈی سی]] دی شریک سفیر رہیاں ہِن، جیڑھا 30 سال توں گھٹ عُمر دے انویسٹرز دا عالمی نیٹ ورک ہِے۔ کلثوم [[ورلڈ اکنامک فورم]] دے گلوبل شیپرز دی ممبر وی ہِن۔ انّھاں کوں 2012ء وِچ 33 سال توں گھٹ عُمر دے سفارتی کورئیر دے ٹاپ 99 فارن پالیسی لیڈراں وِچ شامل کِیتا ڳیا ہئی<ref>{{حوالہ ویب|title=i2i Ventures|url=https://www.i2iventures.com/|access-date=2020-11-28|website=i2i Ventures|language=en-US}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Kalsoom Lakhani {{!}} Aspen Ideas|url=https://www.aspenideas.org/speakers/kalsoom-lakhani|access-date=2020-11-28|website=Aspen Ideas Festival|language=en-US}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=elan {{!}} Shattering the Glass Ceiling: 11 Pakistani Female CEOs Who Are Defying Odds - elan|url=https://www.elanthemag.com/shattering-glass-ceiling-11-pakistani-female-ceos-defying-odds/|access-date=2020-11-28|website=www.elanthemag.com|archive-date=2019-02-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20190216093924/http://www.elanthemag.com/shattering-glass-ceiling-11-pakistani-female-ceos-defying-odds/|url-status=dead}}</ref> تے انّھاں کوں 2013ء کِیتے [[اشوکا]] چینج میکرز / [[امریکن ایکسپریس]] ایمرجنگ انوویٹر نامزد کِیتا ڳیا ہئی۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Pakistan's i2i Ventures launches $15m first fund, invests in Mauqa Online|url=https://www.dealstreetasia.com/stories/pakistans-i2i-ventures-148046/|access-date=2020-11-28|website=DealStreetAsia|language=en-US}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|date=2014-11-28|title=ABCs of startups with Kalsoom Lakhani|url=https://www.thedailystar.net/abcs-of-startups-with-kalsoom-lakhani-52469|access-date=2020-11-28|website=The Daily Star|language=en}}</ref> == ایوارڈز == کلثوم اخباراں تے رسائلاں کِیتے وی لکھین٘دی ہِن۔ انّھاں نے [[واشنگٹن پوسٹ]]، [[ہفنگٹن پوسٹ]]، [[فارن پالیسی]] تے [[پاکستان]] دے [[ڈان نیوز پیپر]] کِیتے لکھیا ہِے۔<ref>{{حوالہ ویب|title=Invest2Innovate (i2i)|url=https://www.changemakers.com/globalgoals2015/entries/invest2innovate-i2i|access-date=2020-11-28|website=Changemakers|language=en-us|archive-date=2020-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207131740/https://www.changemakers.com/globalgoals2015/entries/invest2innovate-i2i|url-status=dead}}</ref><ref>{{حوالہ ویب|title=Tech in Asia - Connecting Asia's startup ecosystem|url=https://www.techinasia.com/local-investors-investment-opportunities-pakistan|access-date=2020-11-28|website=www.techinasia.com|language=en-US}}</ref> == حوالے == <references /> [[ونکی:پاکستانی کاروباری شخصیتاں]] [[ونکی:پاکستانی زنانیاں]] [[ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں]] [[ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے]] [[ونکی:کاروبار وِچ پاکستانی زنانیاں]] [[ونکی:پاکستانی مدونین]] m1xcthirfhr7najclxfbc4v0hqza6m2 0 29282 72373 72266 2026-09-02T16:25:54Z Sraiki 12 72373 wikitext text/x-wiki سرائیکستان ستارھاں ضلعیاں دا جغرافیائی تے ثقافتی خطہ ہے. ایندے وچ ملتان، دیرہ غازی خان، بہاولپور، رحیم یار خان، بکھر، میانوالی، دیرہ اسماعیل خان، پہاڑپور، ٹانک شامل ہن۔ [[سرائیکستان]] دا کل رقبہ ہک لکھ تیرھاں ہزار چار سو سولھاں (١١٣٤١٦) مربع کلومیٹر ہے۔ == سندھ وادی دے دور دی آبادی == سندھ وادی دے عروج وچ پورے ہندوستان بشمول بنگال دی آبادی دے وچوں اسی فیصد آبادی دا تعلق سندھ وادی نال ہائی۔ سندھ وادی وچوں چالیہ فیصد آبادی موجودہ سرائیکستان دی ہائی۔ اوں دور وچ سندھ وادی دے علاوہ باقی پورے ہندوستان وچ کوئی وݙی وستی کائناں ہائی۔ ڄݨیں پورے ہندوستان دی آبادی 2000 ق م وچ اندازاً چوݙاں پندرھاں لکھ ہائی ، اوندے وچوں سرائیکی علاقے دی آبادی چار لکھ ہائی۔ 2000 ق م وچ موہنجودڑو دی آبادی 40000 ہائی تے ہڑپہ دی آبادی 23500 ہائی۔ ایندے نال سرائیکستان دی آبادی دا اندازہ لڳ سڳدے۔ [[رحمان ڈھیری]] تے [[گنویری آلا]] اوں دور دے سرائیکستان دے وݙے شہر ہن۔ سندھ وادی دے عروج دے دور 1900 ق م وچ گنویری آلا دی آبادی پنجویہ ہزار تے رحمان ڈھیری دی آبادی ݙاہ ہزار ہائی۔ چھاپو آلا دا رقبہ 1 ہیکٹر تے آبادی ݙو ہزار ہائی۔ اوں دور وچ ملتان دی آبادی دا اندازہ ویہ ہزار ہے۔ 1900 ق م وچ سندھ وادی دی آبادی گھٹݨ پئے ڳئی۔ پر ملتان آپݨی جغرافیائی اہمیت تے پاݨی دے وافر وسائل پاروں 1600 ق م وچ ملتان باقی شہراں تباہی دے بعد سندھ وادی دا ہک وݙا شہر بݨ تے ابھریا۔ مہر ڳڑھ دی آبادی عروج دے دور وچ 2500 ق م وچ 25000 ہائی ۔ ایہ زیادہ تر دراوڑی ہن۔ موہنجودڑو وچ اسی فیصد سرائیکی ہن تے ویہ فیصد دراوڑی ۔ ہڑپہ وچ سو فیصد سرائیکی ہن۔ == 1881 دی رپورٹ == اوبرائن دے مطابق ملتانی ٻولݨ آلیاں دی تعداد 16,50,000 ہے۔ == مردم شماری 2023 == پاکستان دی پوݨے پنجویہ کروڑ آبادی وچوں سرائیکستان دی آبادی چار کروڑ پندرھاں لکھ ہے یعنی سرائیکستان دی آبادی پاکستان دی آبادی دا تقریباً ستارھاں فیصد یا چھیواں حصہ ہے۔ ==مردم شماری دے اندازے== پاکستان دی آبادی 1600 وچ 11 ملین ہائی. <ref>https://worldpopulationreview.com/country-rankings/population-by-country-in-1600</ref> پراݨے دور وچ سرائیکی علاقے نسبتاً گنجان ہن۔ایں کیتے سرائیکی علاقے دی آبادی پاکستان دی آبادی دا ویہ فیصد یا پنجواں حصہ شمار کیتا ویندے۔ پراݨیاں مردم شماریاں دے مطابق سرائیکستان دی آبادی کجھ ایں ہے۔<ref>https://www.macrotrends.net/datasets/global-metrics/countries/pak/pakistan/population</ref> {| class="wikitable" !سن |'''پاکستان دی آبادی''' |'''سرائیکستان دی آبادی''' |- !4000 ق م |اندازہ |5000 |- !3500 ق م |اندازہ |15000 |- !3000 ق م |اندازہ |50000 |- !2500 ق م |اندازہ |2 لکھ |- !2000 ق م |اندازہ |4 لکھ |- !1500 ق م |اندازہ |2 لکھ |- !1000ق م |اندازہ |4 لکھ |- !1 عیسوی |اندازہ |7 لکھ |- !500 |اندازہ |10لکھ |- !1000 |6.5 ملین |13 لکھ |- !1500 |8.5 ملین |17 لکھ |- !1600 |11 ملین |22 لکھ |- !1800 |13 ملین |26 لکھ |- !1900 |19 ملین |38 لکھ |- !1950 |37,696,264 |75 لکھ |- !1955 |41023,128 |82 لکھ |- !1960 |45,954,226 |92 لکھ |- !1965 |51,841,626 |104 لکھ |- !1970 |59,290,872 | ہک کروڑ ویہ لکھ |- !1975 |68,126,999 |ہک کروڑ چھتریہ لکھ |- !1980 |80,624,057 |ہک کروڑ اکیٹھ لکھ |- !1985 |97,121,552 |ہک کروڑ چورانوے لکھ |- !1990 |115,414,069 |ݙو کروڑ تریہ لکھ |- !1995 |133,117,476 |ݙو کروڑ چھیئیٹھ لکھ |- !2000 |154,369,924 |ترائے کروڑ نو لکھ |- !2005 |174,372,098 |ترائے کروڑ پنجاہ لکھ |- !2010 |194,454,498 |ترائے کروڑ انانوے لکھ |- !2015 |210,969,298 |چار کروڑ ٻاویہ لکھ |- !2020 |227,196,741 |چار کروڑ چرونجھہ لکھ |- !2025 |249,948,885 |5,00,00,000 |} ==حوالے== q4cio0je70vptcdtilje3wa9xf4vzc2 72374 72373 2026-09-02T16:54:21Z Sraiki 12 /* مردم شماری دے اندازے */ 72374 wikitext text/x-wiki سرائیکستان ستارھاں ضلعیاں دا جغرافیائی تے ثقافتی خطہ ہے. ایندے وچ ملتان، دیرہ غازی خان، بہاولپور، رحیم یار خان، بکھر، میانوالی، دیرہ اسماعیل خان، پہاڑپور، ٹانک شامل ہن۔ [[سرائیکستان]] دا کل رقبہ ہک لکھ تیرھاں ہزار چار سو سولھاں (١١٣٤١٦) مربع کلومیٹر ہے۔ == سندھ وادی دے دور دی آبادی == سندھ وادی دے عروج وچ پورے ہندوستان بشمول بنگال دی آبادی دے وچوں اسی فیصد آبادی دا تعلق سندھ وادی نال ہائی۔ سندھ وادی وچوں چالیہ فیصد آبادی موجودہ سرائیکستان دی ہائی۔ اوں دور وچ سندھ وادی دے علاوہ باقی پورے ہندوستان وچ کوئی وݙی وستی کائناں ہائی۔ ڄݨیں پورے ہندوستان دی آبادی 2000 ق م وچ اندازاً چوݙاں پندرھاں لکھ ہائی ، اوندے وچوں سرائیکی علاقے دی آبادی چار لکھ ہائی۔ 2000 ق م وچ موہنجودڑو دی آبادی 40000 ہائی تے ہڑپہ دی آبادی 23500 ہائی۔ ایندے نال سرائیکستان دی آبادی دا اندازہ لڳ سڳدے۔ [[رحمان ڈھیری]] تے [[گنویری آلا]] اوں دور دے سرائیکستان دے وݙے شہر ہن۔ سندھ وادی دے عروج دے دور 1900 ق م وچ گنویری آلا دی آبادی پنجویہ ہزار تے رحمان ڈھیری دی آبادی ݙاہ ہزار ہائی۔ چھاپو آلا دا رقبہ 1 ہیکٹر تے آبادی ݙو ہزار ہائی۔ اوں دور وچ ملتان دی آبادی دا اندازہ ویہ ہزار ہے۔ 1900 ق م وچ سندھ وادی دی آبادی گھٹݨ پئے ڳئی۔ پر ملتان آپݨی جغرافیائی اہمیت تے پاݨی دے وافر وسائل پاروں 1600 ق م وچ ملتان باقی شہراں تباہی دے بعد سندھ وادی دا ہک وݙا شہر بݨ تے ابھریا۔ مہر ڳڑھ دی آبادی عروج دے دور وچ 2500 ق م وچ 25000 ہائی ۔ ایہ زیادہ تر دراوڑی ہن۔ موہنجودڑو وچ اسی فیصد سرائیکی ہن تے ویہ فیصد دراوڑی ۔ ہڑپہ وچ سو فیصد سرائیکی ہن۔ == 1881 دی رپورٹ == اوبرائن دے مطابق ملتانی ٻولݨ آلیاں دی تعداد 16,50,000 ہے۔ == مردم شماری 2023 == پاکستان دی پوݨے پنجویہ کروڑ آبادی وچوں سرائیکستان دی آبادی چار کروڑ پندرھاں لکھ ہے یعنی سرائیکستان دی آبادی پاکستان دی آبادی دا تقریباً ستارھاں فیصد یا چھیواں حصہ ہے۔ ==مردم شماری دے اندازے== پاکستان دی آبادی 1600 وچ 11 ملین ہائی. <ref>https://worldpopulationreview.com/country-rankings/population-by-country-in-1600</ref> پراݨے دور وچ سرائیکی علاقے نسبتاً گنجان ہن۔ایں کیتے سرائیکی علاقے دی آبادی پاکستان دی آبادی دا ویہ فیصد یا پنجواں حصہ شمار کیتا ویندے۔ پراݨیاں مردم شماریاں دے مطابق سرائیکستان دی آبادی کجھ ایں ہے۔<ref>https://www.macrotrends.net/datasets/global-metrics/countries/pak/pakistan/population</ref> {| class="wikitable" !سن |'''پاکستان دی آبادی''' |'''سرائیکستان دی آبادی''' |- !4000 ق م |اندازہ |5000 |- !3500 ق م |اندازہ |15000 |- !3000 ق م |اندازہ |50000 |- !2500 ق م |اندازہ |2 لکھ |- !2000 ق م |اندازہ |4 لکھ |- !1500 ق م |اندازہ |2 لکھ |- !1000ق م |اندازہ |4 لکھ |- !1 عیسوی |اندازہ |7 لکھ |- !500 |اندازہ |10لکھ |- !1000 |6.5 ملین |13 لکھ |- !1500 |8.5 ملین |17 لکھ |- !1600 |11 ملین |22 لکھ |- !1800 |13 ملین |26 لکھ |- !1900 |19 ملین |38 لکھ |- !1950 |37,696,264 |75 لکھ |- !1955 |41023,128 |82 لکھ |- !1960 |45,954,226 |92 لکھ |- !1965 |51,841,626 |104 لکھ |- !1970 |59,290,872 | ہک کروڑ ویہ لکھ |- !1975 |68,126,999 |ہک کروڑ چھتریہ لکھ |- !1980 |80,624,057 |ہک کروڑ اکیٹھ لکھ |- !1985 |97,121,552 |ہک کروڑ چورانوے لکھ |- !1990 |115,414,069 |ݙو کروڑ تریہ لکھ |- !1995 |133,117,476 |ݙو کروڑ چھیئیٹھ لکھ |- !2000 |154,369,924 |ݙو کروڑ اسی لکھ |- !2005 |174,372,098 |ترائے کروڑ |- !2010 |194,454,498 |ترائے کروڑ چویہ لکھ |- !2015 |210,969,298 |ترائے کروڑ ٻاونجھہ لکھ |- !2020 |227,196,741 |ترائے کروڑ اٹھہتر لکھ |- !2025 |255,219,554 |43,387,328 |} ==حوالے== nl7khmafeeh4923958vivv9qq7i8r4y 0 34160 72376 2026-09-03T06:38:19Z Sraiki 12 "=== فلسفہ سرائیکستان === سرائیکستان دے ستارھاں ضلعے ہن، سرائیکستان وچ راہوݨ آلا ہر فرد سرائیکی ہے، بھانویں او گھر وچ کوئی ٻئی زبان، پشتو، بلوچی، سندھی، پنجابی ٻولے۔ سرائیکستان دے ستارھاں ضلعیاں دے ساڈھے چار کروڑ لوک سرائیکی ہن تے سرائیکی فلسفے تے یقین رک..." نال ورقہ تخلیق تھیا 72376 wikitext text/x-wiki === فلسفہ سرائیکستان === سرائیکستان دے ستارھاں ضلعے ہن، سرائیکستان وچ راہوݨ آلا ہر فرد سرائیکی ہے، بھانویں او گھر وچ کوئی ٻئی زبان، پشتو، بلوچی، سندھی، پنجابی ٻولے۔ سرائیکستان دے ستارھاں ضلعیاں دے ساڈھے چار کروڑ لوک سرائیکی ہن تے سرائیکی فلسفے تے یقین رکھدے ہن۔<ref>https://siraiki.blogspot.com/2026/09/blog-post.html</ref> === نظریۂ سرائیکستان === نظریۂ سرائیکستان سرائیکی وسیب دی زبان، ثقافت، تاریخ، شناخت، وسائل تے سیاسی حقاں دی حفاظت تے ترقی دا نظریہ ہے۔ ایں نظریے دا بنیادی مقصد سرائیکی وسیب دے لوکاں کوں آئینی تے جمہوری طریقے نال اپݨے سیاسی، انتظامی، معاشی تے ثقافتی حق حاصل کرواوݨ تے صوبہ سرائیکستان قائم کرݨ ہے۔ نظریۂ سرائیکستان سرائیکی زبان کوں تعلیم، سرکاری کم کار تے عوامی زندگی وچ جائز مقام ݙیوݨ، وسیب دے قدرتی تے مالی وسائل تے منصفانہ حق یقینی بݨاوݨ، پسماندگی ختم کرݨ تے تعلیم، صحت، روزگار تے صنعت دی ترقی تے زور ݙیندا ہے۔ ایہ نظریہ نفرت یا کسی قوم دے خلاف نئیں، بلکہ امن، جمہوریت، آئین، برابری، ثقافتی شناخت تے وسیب دی خوشحالی اُتے یقین رکھدا ہے۔ === نظریۂ سرائیکستان دے پنج بنیادی نکات === ١۔ سرائیکی قومی شناخت: سرائیکی زبان، ثقافت، تاریخ تے وسیب دی مشترکہ شناخت کوں سرائیکی قوم دی بنیادی پہچان منݨ۔ ٢۔ سرائیکی زبان دے حقوق: سرائیکی کوں تعلیم، سرکاری کم کار، عدالتی نظام، میڈیا تے دفتری معاملات وچ وسیع تے عملی حق ݙیوݨ۔ ٣۔ سیاسی خوداختیاری: سرائیکی وسیب کیتے آئینی تے جمہوری طریقے نال صوبہ سرائیکستان دی تشکیل دی جدوجہد کرݨ۔ ٤۔ وسیب دی معاشی ترقی: وسیب دے قدرتی وسائل، زرعی پیداوار تے سرکاری ترقیاتی وسائل دا منصفانہ حصہ وسیب دی تعلیم، صحت، روزگار تے بنیادی ڈھانچے تے خرچ کرݨ۔ ٥۔ پرامن تے جمہوری جدوجہد: سرائیکستان دے مطالبے کوں آئین، قانون، ووٹ، سیاسی عمل، عوامی رابطے تے پُرامن جدوجہد دے ذریعے اگوں ودھاوݨ۔ ==حوالے== ntv5m977fce6kwd6tdjm3rfxy0zeqju 0 34161 72377 2026-09-03T10:17:07Z ABDUL RAZZAQ QADRI 1060 Created New Page 72377 wikitext text/x-wiki {{معلومات شخصیت | نام = سید اویس قرنی | ہور ناں = جوگی جادوگر | پیشہ = محقق، مصنف، [[مترجم]] | قومیت = [[پاکستانی]] | زبان = [[اردو]]، [[فارسی زبان|فارسی]] | موضوعات = [[غالبیات]]، [[تصوف]]، [[تاریخ]]، [[سفر نامہ|سفرنامہ]] | اہم تصانیف = [[طلسمات غالب]]، [[جوگ کتھا]]، [[کلیات منقبت غالب]] }} '''سید اویس قرنی''' ہک پاکستانی محقق، مصنف تے مترجم ہن۔ ادبی حلقیاں وچ انہاں کوں '''جوگی جادوگر''' تے '''چھوٹا غالب''' دے قلمی ناں نال وی ڄاتا ویندا اے۔ انہاں دی تحریراں تے تحقیق دا بنیادی موضوع مرزا غالب دے کلام دی تشریح، تاریخی مقامات دی کھوج تے کلاسیکی صوفیانہ کلام دا اردو ترجمہ اے۔ == تصانیف تے تراجم == سید اویس قرنی نے غالبیات تے تاریخ دے موضوع تے ہتھاں درج ذیل کتاباں تصنیف کیتیاں ہن: * '''[[طلسمات غالب]] (2024ء):''' مرزا غالب دے 72 منتخب شعراں (اردو تے فارسی) دی تحقیق تے تشریح۔ <ref>قرنی، سید اویس (2024). ''طلسماتِ غالب''. کراچی: راہِ ادب. آئی ایس بی این 978-969-7984-06-0.</ref> * '''جوگ کتھا (2025ء):''' دھنوٹ کنوں ٹلہ جوگیاں تائیں دے سفر دی روداد، جیہدے وچ رستے دے تاریخی مقامات تے جوگیاں دی تاریخ بیان کیتی ڳئی اے۔ <ref>قرنی، سید اویس (2025). ''جوگ کتھا''. لاہور: ألقرون پبلشرز. آئی ایس بی این 978-627-94660-0-6.</ref><ref>{{حوالہ کتاب|آخری=Qarni |پہلا=Syed Awais |عنوان=Jog Katha |ناشر=Al-Quroon Publishers |مقام=Lahore |سال=2025 |آئی_ایس_بی_این=978-627-94660-0-6 |زبان=ur}}</ref><ref name="JogKathaReview2025">{{حوالہ بصری سمعی ذرائع|عنوان=Jog Katha Awais Qarni (Jogi Jadugar) |یوآرایل=https://www.youtube.com/watch?v=vjUGwXJGkjk |ناشر=Book N Book |ویب گاہ=YouTube |تاریخ=18 February 2025 |زبان=ur |تاریخ رسائی=2 September 2026 |دیگر=Voice: Fazal Hussain Awan}}</ref> * '''کلیاتِ منقبت غالب (2026ء):''' غالب دی مناقب دا مجموعہ تے جدید اردو ترجمہ۔ <ref>{{حوالہ کتاب|مصنف آخری=اویس قرنی (جوگی جادوگر) |عنوان=کلیاتِ منقبتِ غالب |ناشر=ألقرون پبلشرز |مقام=لاہور |سال=2026ء |صفحات=320 |زبان=اردو}}</ref><ref>{{حوالہ کتاب|آخری=Qarni (Jogi Jadugar) |پہلا=Awais |عنوان=Kulliyat-e-Manqabat-e-Ghalib |ناشر=Al-Quroon Publishers |مقام=Lahore |سال=2026 |صفحات=320 |زبان=ur}}</ref><ref name="AlQuroonFB">{{حوالہ ویب|عنوان=Al-Quroon Publishers Official Facebook Post for Book Publication |یوآرایل=https://www.facebook.com/AlQuroonPublishers/posts/pfbid0eKVz6ehcZLsj3ErMxdNDUTzVMjGcs2d8Mek3smf2DLiRLMiYzJeU8SJmWXPSP33Ll |ویب گاہ=Facebook |ناشر=Al-Quroon Publishers |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> == ٻئے تراجم == تصنیف تے تالیف دے نال نال انہاں حضرت خواجہ غلام فرید دے پنجابی کلام دا اردو ترجمہ وی کیتا اے۔ <ref>{{حوالہ ویب|عنوان=Ishq Anokhari Peer - Kalam Hazrat Khawaja Ghulam Farid (Urdu Translation: Awais Qarni) |یوآرایل=https://www.thenationalduty.com/2023/03/ishq-anokhari-peer.html |ویب گاہ=The National Duty |تاریخ=13 March 2023 |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> انہاں [[جان محمد قدسی]] دے نعتیہ کلام تے [[مرزا غالب|غالب]] دی تضمین دا اردو ترجمہ وی کیتا اے۔ <ref name="NaatKainaatGhalibTazmeen">{{حوالہ ویب|عنوان=Marhaba Syed Makki Madni Al-Arabi - Tazmeen Az Ghalib (Translation: Awais Qarni Jogi Jadugar) |یوآرایل=https://naatkainaat.org/index.php/%D9%85%D8%B1%D8%AD%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D9%85%DA%A9%DB%8C_%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C_%DB%94_%D8%AA%D8%B6%D9%85%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D8%B2_%D8%BA%D8%A7%D9%84%D8%A8 |ویب گاہ=Naat Kainaat |تاریخ=15 January 2020 |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> == حوالہ جات == {{حوالہ جات}} [[زمرہ:پاکستانی مصنفین]] [[زمرہ:پاکستانی محققین]] [[زمرہ:اردو زبان دے مصنفین]] [[زمرہ:ماہرین غالبیات]] [[زمرہ:اردو دے سفرنامہ نگار]] 5pxcmnlx2akxdi52mi5tvz8l9rnqmqw 72378 72377 2026-09-03T10:20:13Z ABDUL RAZZAQ QADRI 1060 ونکی 72378 wikitext text/x-wiki {{معلومات شخصیت | نام = سید اویس قرنی | ہور ناں = جوگی جادوگر | پیشہ = محقق، مصنف، [[مترجم]] | قومیت = [[پاکستانی]] | زبان = [[اردو]]، [[فارسی زبان|فارسی]] | موضوعات = [[غالبیات]]، [[تصوف]]، [[تاریخ]]، [[سفر نامہ|سفرنامہ]] | اہم تصانیف = [[طلسمات غالب]]، [[جوگ کتھا]]، [[کلیات منقبت غالب]] }} '''سید اویس قرنی''' ہک پاکستانی محقق، مصنف تے مترجم ہن۔ ادبی حلقیاں وچ انہاں کوں '''جوگی جادوگر''' تے '''چھوٹا غالب''' دے قلمی ناں نال وی ڄاتا ویندا اے۔ انہاں دی تحریراں تے تحقیق دا بنیادی موضوع مرزا غالب دے کلام دی تشریح، تاریخی مقامات دی کھوج تے کلاسیکی صوفیانہ کلام دا اردو ترجمہ اے۔ == تصانیف تے تراجم == سید اویس قرنی نے غالبیات تے تاریخ دے موضوع تے ہتھاں درج ذیل کتاباں تصنیف کیتیاں ہن: * '''[[طلسمات غالب]] (2024ء):''' مرزا غالب دے 72 منتخب شعراں (اردو تے فارسی) دی تحقیق تے تشریح۔ <ref>قرنی، سید اویس (2024). ''طلسماتِ غالب''. کراچی: راہِ ادب. آئی ایس بی این 978-969-7984-06-0.</ref> * '''جوگ کتھا (2025ء):''' دھنوٹ کنوں ٹلہ جوگیاں تائیں دے سفر دی روداد، جیہدے وچ رستے دے تاریخی مقامات تے جوگیاں دی تاریخ بیان کیتی ڳئی اے۔ <ref>قرنی، سید اویس (2025). ''جوگ کتھا''. لاہور: ألقرون پبلشرز. آئی ایس بی این 978-627-94660-0-6.</ref><ref>{{حوالہ کتاب|آخری=Qarni |پہلا=Syed Awais |عنوان=Jog Katha |ناشر=Al-Quroon Publishers |مقام=Lahore |سال=2025 |آئی_ایس_بی_این=978-627-94660-0-6 |زبان=ur}}</ref><ref name="JogKathaReview2025">{{حوالہ بصری سمعی ذرائع|عنوان=Jog Katha Awais Qarni (Jogi Jadugar) |یوآرایل=https://www.youtube.com/watch?v=vjUGwXJGkjk |ناشر=Book N Book |ویب گاہ=YouTube |تاریخ=18 February 2025 |زبان=ur |تاریخ رسائی=2 September 2026 |دیگر=Voice: Fazal Hussain Awan}}</ref> * '''کلیاتِ منقبت غالب (2026ء):''' غالب دی مناقب دا مجموعہ تے جدید اردو ترجمہ۔ <ref>{{حوالہ کتاب|مصنف آخری=اویس قرنی (جوگی جادوگر) |عنوان=کلیاتِ منقبتِ غالب |ناشر=ألقرون پبلشرز |مقام=لاہور |سال=2026ء |صفحات=320 |زبان=اردو}}</ref><ref>{{حوالہ کتاب|آخری=Qarni (Jogi Jadugar) |پہلا=Awais |عنوان=Kulliyat-e-Manqabat-e-Ghalib |ناشر=Al-Quroon Publishers |مقام=Lahore |سال=2026 |صفحات=320 |زبان=ur}}</ref><ref name="AlQuroonFB">{{حوالہ ویب|عنوان=Al-Quroon Publishers Official Facebook Post for Book Publication |یوآرایل=https://www.facebook.com/AlQuroonPublishers/posts/pfbid0eKVz6ehcZLsj3ErMxdNDUTzVMjGcs2d8Mek3smf2DLiRLMiYzJeU8SJmWXPSP33Ll |ویب گاہ=Facebook |ناشر=Al-Quroon Publishers |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> == ٻئے تراجم == تصنیف تے تالیف دے نال نال انہاں حضرت خواجہ غلام فرید دے پنجابی کلام دا اردو ترجمہ وی کیتا اے۔ <ref>{{حوالہ ویب|عنوان=Ishq Anokhari Peer - Kalam Hazrat Khawaja Ghulam Farid (Urdu Translation: Awais Qarni) |یوآرایل=https://www.thenationalduty.com/2023/03/ishq-anokhari-peer.html |ویب گاہ=The National Duty |تاریخ=13 March 2023 |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> انہاں [[جان محمد قدسی]] دے نعتیہ کلام تے [[مرزا غالب|غالب]] دی تضمین دا اردو ترجمہ وی کیتا اے۔ <ref name="NaatKainaatGhalibTazmeen">{{حوالہ ویب|عنوان=Marhaba Syed Makki Madni Al-Arabi - Tazmeen Az Ghalib (Translation: Awais Qarni Jogi Jadugar) |یوآرایل=https://naatkainaat.org/index.php/%D9%85%D8%B1%D8%AD%D8%A8%D8%A7_%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D9%85%DA%A9%DB%8C_%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C_%DB%94_%D8%AA%D8%B6%D9%85%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D8%B2_%D8%BA%D8%A7%D9%84%D8%A8 |ویب گاہ=Naat Kainaat |تاریخ=15 January 2020 |تاریخ رسائی=2 September 2026 |زبان=ur}}</ref> == حوالہ جات == {{حوالہ جات}} [[ونکی:پاکستانی مصنفین]] [[ونکی:پاکستانی محققین]] [[ونکی:اردو زبان دے مصنفین]] [[ونکی:ماہرین غالبیات]] [[ونکی:اردو دے سفرنامہ نگار]] s75fklqr2bbhoep3b2lyph3zebs5zka